RÜZGÂR VEYA GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI ÜRETİM TESİSİ KURMAK ÜZERE YAPILAN ÖNLİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ

Resmî Gazete Tarihi: 13.05.2017 Resmî Gazete Sayısı: 30065

RÜZGÂR VEYA GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI ÜRETİM TESİSİ KURMAK ÜZERE YAPILAN ÖNLİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı ve kapsamı; 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu çerçevesinde, rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılan önlisans başvurularından aynı bağlantı bölgesine bağlanmak için ilan edilen kapasiteden fazla başvuru bulunması halinde ve/veya aynı sahaya birden fazla başvuru bulunması halinde, başvurular arasından ilan edilen kapasite kadar sisteme bağlanacak olanları belirlemek için TEİAŞ tarafından, 10/5/2005 tarihli ve 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun kapsamında tesislerin YEK Destekleme Mekanizmasından yararlanabileceği sürelerde geçerli olmak ve 5346 sayılı Kanunun eki (II) sayılı cetvelde belirtilen hakları saklı kalmak kaydıyla, 5346 sayılı Kanunun eki (I) sayılı cetvelde yer alan fiyatlar üzerinden en düşük fiyatın teklif edilmesi esasına göre yapılacak yarışmaya ilişkin usul ve esaslar ile yarışmaya katılacak tüzel kişilerin hak ve yükümlülüklerinin belirlenmesidir.

Dayanak

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bağlantı bölgesi: TEİAŞ tarafından belirlenen ve il ya da illerin idari mülki sınırlarını kapsayan bölgeyi,

b) Bağlantı noktası: RES/GES bağlanabilir üretim tesisi kapasitesi açıklanan iletim sistemi trafo merkezi veya iletim hattını,

c) Çakışma: Bir santral sahasının diğer bir santral sahasının tamamını kapsaması veya bir santral sahasının tamamının bir başka santral sahasının içerisinde olması hâlini,

ç) GES: Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Santralini,

d) İlgili mevzuat: 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun kapsamında Kurul tarafından çıkarılan yönetmelikler ve tüm düzenleyici işlemleri,

e) Kanun: 10/5/2005 tarihli ve 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanunu,

f) Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) Adresi: 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanununun 7/a maddesi uyarınca sermaye şirketlerine geçerli tebligata esas elektronik iletilerin gönderimi ve teslimatı da dahil olmak üzere kullanımına ilişkin olarak delil sağlayan, elektronik postanın nitelikli şeklini,

g) Kesişme: Bir santral sahasının diğer bir santral sahasını kısmen kapsaması hâlini,

ğ) Komisyon: Teklif açma ve değerlendirme için TEİAŞ bünyesinde oluşturulan komisyonu,

h) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,

ı) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu (EPDK),

i) RES: Rüzgâr Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Santralini,

j) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,

k) Teklif Fiyatı: RES/GES üretim tesisinde, ilgili mevzuat kapsamında Kanunda belirtilen süre boyunca üretilen net elektrik enerjisinin birim kilowatt-saatı (kWh) başına, Kanunun eki (I) sayılı cetvelde kaynak bazında yer alan fiyatın yerine uygulanmak ve bu fiyattan yüksek olmamak kaydıyla virgülden sonra en fazla iki haneli ABD Doları cent/kWh cinsinden teklif edilecek bedeli,

l) Piyasa İşletmecisi: 1/10/2013 tarihli ve 28782 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Belgelendirilmesi ve Desteklenmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca YEK toplam bedelinin ödenmesinden sorumlu tüzel kişiyi,

m) YEK Destekleme Mekanizması (YEKDEM): 1/10/2013 tarihli ve 28782 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Belgelendirilmesi ve Desteklenmesine İlişkin Yönetmelikte tanımlanan Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Desteklenmesi Mekanizmasını,

ifade eder.

(2) Bu Yönetmelikte geçen ve yukarıda yer almayan tanım ve kısaltmalar ilgili mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.

İKİNCİ BÖLÜM

Uygulama Esasları

Yarışma ve kapasite tahsisi esasları

MADDE 4 –

(1) Rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılmış önlisans başvurularından aynı bağlantı bölgesine bağlanmak için ilan edilen kapasiteden daha fazla başvuru bulunması halinde ve/veya santral sahası çakışan/kesişen başvurular bulunması halinde, başvurular arasından bağlantı bölgesi için ilan edilen kapasite kadar sisteme bağlanacak olanları belirlemek için yarışma yapılır.

(2) Yarışma, Kanun kapsamındaki tesislerin YEKDEM’den yararlanabileceği sürelerde geçerli olmak ve Kanunun eki (II) sayılı cetvelde belirtilen hakları saklı kalmak kaydıyla, (I) sayılı cetvelde yer alan fiyatlar üzerinden en düşük fiyatın teklif edilmesi esasına göre yapılır. Bağlantı kapasitesinin tahsisinde en düşük Teklif Fiyatı ilkesi esastır.

(3) Teklif Fiyatı, Kanunun eki (I) sayılı cetvelde kaynak bazında yer alan fiyata eşit veya bu fiyattan düşük olur. Teklif Fiyatı, sıfır veya başlangıç değeri -0,01 ABD Doları cent/kWh olmak kaydıyla eksi sayı şeklinde sıfırdan küçük verilebilir.

(4) Sıfırdan küçük Teklif Fiyatı ile kapasite tahsis edilen tüzel kişi, üretim tesisinin tamamında, ilgili mevzuata göre kapasite artışı yapılabilmesi halinde kapasite artışı kapsamındakiler dahil, inşa edilecek ünitelerden üretilecek net elektrik enerjisi için Piyasa İşletmecisine katılım bedeli ödemekle yükümlüdür. Katılım bedeli, sıfırdan küçük Teklif Fiyatı ile kapasite tahsis edilen şirket tarafından, ödenmesi TEİAŞ’a  taahhüt edilen kilowatt-saat (kWh) başına Teklif Fiyatının mutlak değerinin aylık net elektrik enerjisi üretimi ile çarpılması sonucu bulunur. Katılım bedeli, şirketin YEKDEM’den yararlanmaması halinde dahi, üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak kaydıyla ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren on yıl süreyle aylık olarak ödenir.

(5) Sıfır veya sıfırdan küçük Teklif Fiyatı ile kapasite tahsis edilen tüzel kişi, Kanun kapsamında YEKDEM’den yararlanması halinde Kanunun eki (II) sayılı cetvelde belirtilen hakları ile varsa katılım bedeli ödeme yükümlülükleri saklı kalmak kaydıyla,  Kanunun eki (I) sayılı cetvel de kaynak bazında öngörülen fiyattan yararlanamaz. Bu Yönetmelik kapsamında sıfırdan küçük Teklif Fiyatı ile kapasite tahsis edilen tüzel kişinin YEKDEM’den yararlanması halinde uygulanacak YEKDEM fiyatının tespitinde Teklif Fiyatı Kanunun eki (II) sayılı cetvel kapsamında belirlenecek bedelden mahsup edilmez.

(6) Teklif Fiyatı sıfır veya sıfırdan küçük olan ilgili tüzel kişi, Kanun kapsamında YEKDEM’den yararlanmaması halinde, varsa katılım bedeli ödeme yükümlülükleri saklı kalmak kaydıyla, Kanunun eki (II) sayılı cetvelde belirtilen fiyattan da yararlanamaz.

(7) (Değişik: RG-23/8/2019-30867) Yarışmada; 4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun mülga hükümleri uyarınca veya 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu uyarınca ödenmesi taahhüt edilen Katkı Payı veya Katılım Bedeli, üretim tesislerinin kapasite artışları için de geçerlidir.

Yarışmaya katılım

MADDE 5 –

(1) Rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak amacıyla yapılan önlisans başvurularından aynı bağlantı bölgesine bağlanmak için yapılanlarının ilan edilen kapasiteden fazla kurulu güçte olması ve/veya santral sahası çakışan/kesişen başvurular bulunması halinde söz konusu başvurular Kurum tarafından yarışma yapılmak üzere TEİAŞ’a bildirilir.

(2) Kurum tarafından yapılan bildirime konu projeler, TEİAŞ tarafından ilgili mevzuat çerçevesinde sistem bağlantı çalışması kapsamında proje bazlı teknik değerlendirmeye tabi tutulur. Yarışmaya katılabilecek RES/GES projelerine ilişkin listeler TEİAŞ’ın internet sayfasında bağlantı bölgesi ve bağlantı noktası bazında yayımlanır. Listelerde; tüzel kişi ticaret unvanı, EPDK proje başvuru numarası,  projenin adı, kurulu gücü, bağlantı gerilim seviyesi, EPDK tarafından bildirilen proje çakışma ve/veya kesişme bilgileri yer alır.

(3) İkinci fıkra kapsamında ilan edilen bilgilere ilan tarihinden itibaren 7 (yedi) gün içinde itiraz edilebilir. İtiraz 7 (yedi) gün içinde sonuçlandırılır. TEİAŞ itirazların sonuçlandırılması kapsamında Kurum ve Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü personeli ile birlikte çalışabilir.

(4) Bu Yönetmelikte belirlenen belgeleri eksiksiz olarak TEİAŞ’a sunan başvuru sahibi yarışmaya katılabilir.

(5) Yarışma, TEİAŞ’ın belirlediği yer, gün ve saatte yapılır. Yarışma toplantısına katılmayanların bu Yönetmeliğin ilgili hükümleri uyarınca oluşabilecek hak kayıplarından Kurum ya da TEİAŞ sorumlu tutulamaz.

Başvuru esasları

MADDE 6 –

(1) 5 inci madde uyarınca ilan edilen listedeki tüzel kişilere, TEİAŞ tarafından belirlenen yer, gün ve saatte yarışmaya teklif vermeleri ve yarışma toplantısına katılmaları için davet yazısı KEP adreslerine gönderilerek tebliğ edilir. Davet yazısı ekinde; RES/GES Yarışma Teklif Mektubu Formu, Taahhütname örneği ve kati ve süresiz banka teminat mektubu örneği veya Türk Lirası cinsinden nakdi teminat verilmesine mahsus TEİAŞ IBAN numarası bulunur. TEİAŞ’ın internet sayfasındaki yayım tarihi ile teklif verme tarihi arasındaki süre 30 (otuz) takvim gününden az olamaz.

(2) Yarışmaya katılmak isteyen tüzel kişiler tekliflerini, üzerinde tüzel kişinin ticaret unvanı, EPDK proje başvuru numarası ve projenin adı yazılı kapalı zarf içerisinde TEİAŞ tarafından belirtilen yer, gün ve saatte belirlenen adrese teslim ederler. Zarfın üzeri tüzel kişiyi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından imzalanır ve şirket kaşesi basılır. Kapalı zarfın içerisinde;

a) Şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere veya vekâlet verilen kişi/kişilere ait noter tasdikli imza sirküleri,

b) Ek-1’de yer alan Taahhütname,

c) Kati ve süresiz banka teminat mektubu veya TEİAŞ banka hesabına Türk Lirası cinsinden nakdi teminat yatırıldığına ilişkin ilgili banka şubesi tarafından verilen ıslak imzalı banka dekontu,

ç) Şirketin tebligata esas KEP adresi,

d) Ayrı bir kapalı zarf içerisinde şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından doldurularak imzalanmış ve kaşeli Ek-2’de yer alan Teklif Mektubu Formu

bulunur.

(3) Her bir teklif için sunulacak teminat tutarı, beher MW’ın ellibin TL ile çarpılması suretiyle bulunur. Teminat tutarına esas kurulu güç, yarışmaya esas kurulu gücün virgülden sonraki ilk basamağının yukarı yuvarlanmasıyla elde edilir.

(4) Zarflar teslim edildikten sonra teklifte değişiklik yapılamaz.

Yarışma

MADDE 7 –

(1) Yarışma, TEİAŞ tarafından oluşturulan bir komisyon marifetiyle yapılır. Komisyonun tamamı TEİAŞ personelinden oluşur. Komisyon mevcudu, birisi başkan en az 5 (beş) asıl üye olmak kaydıyla tek sayıda olur. Asıl üye veya üyelerin bulunamadığı hâllerde yerine görev yapmak üzere en az iki yedek üye daha belirlenir. Komisyonca yapılan iş ve işlemler tutanakla tespit edilir ve komisyonun bütün üyeleri tarafından imzalanır.

(2) Teklifler kapalı zarf ile alınır. Tekliflerde, Teklif Fiyatı rakam ve yazı ile açık olarak yazılır. Rakam ve yazı ile verilen Teklif Fiyatlarının farklı olması hâlinde, yazılı fiyat esas alınır.

(3) Yarışmanın, yarışma toplantısının ilk oturumunda ve aynı gün içinde tamamlanması esastır. Yarışma, altıncı fıkra hükümlerinin uygulanması kapsamında birden çok oturumda yapılabilir.

(4) Komisyon başkanı yarışma toplantısının ilk oturumunu, davet edilen şirketlerin mevcut bulunan temsilcilerinin katılımıyla açar ve katılanların imzalarını almak suretiyle katılımcıları tutanakla tespit eder. Oturumda ilk olarak belgeler kontrol edilir ve herhangi bir belgenin eksik olması, uygun olmaması veya TEİAŞ’ın internet sayfasında ilan edilen bilgilerle uyumsuzluk bulunması hâlinde söz konusu teklif geçersiz sayılır. Geçersiz sayılan teklife ilişkin ikinci kapalı zarf açılmaz. Komisyon, istenilen belgelerin geçerliliğine ilişkin inceleme sonucunu bir tutanakla tespit eder. Oturumda sadece bir şirketin sunduğu belgelerin geçerli olduğunun tespiti hâlinde, seçim işlemi, söz konusu şirket lehine Teklif Fiyatı esas alınarak bu Yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılır.

(5) Teklif Fiyatını içeren kapalı zarflar, yarışmaya katılan şirket temsilcilerinin huzurunda açılarak kayda alınır. Komisyon, kayda alınan tekliflerin bu Yönetmeliğe uygunluk bakımından geçerliliğini inceleyerek sonucunu bir tutanakla tespit eder. Geçersiz sayılan teklif sahibi şirket/şirketler yarışma dışında bırakılır. Kayda alınan tekliflerin geçerli olanları aynı bağlantı bölgesi bazında sıralanır.

(6) Bağlantı bölgesine tahsis edilen RES/GES bağlanabilir kapasitesini kullanmaya hak kazanacak proje/projeler aşağıdaki hükümlere göre belirlenir:

a) Beşinci fıkra kapsamında sıralanan geçerli teklifler Teklif Fiyatı en düşük projeden başlamak üzere yeniden sıralanır. Bu sıralamaya göre bağlantı bölgesi kapasitesine ulaşıncaya kadar sırasıyla bağlantı kapasitesi tahsis edilir. Mevcut bağlantı kapasitesi, her aşamada Teklif Fiyatı en düşük projeye tahsis edilir. Bağlantı kapasitesi tahsisinde gerekmesi hâlinde ilgisine göre aşağıdaki işlemler yapılır ancak eşit teklif ile çakışma/kesişme halinin birlikte bulunması hâlinde öncelikle eşit teklif hükümleri uygulanır.

b) Eşit Teklif Fiyatı verilen projeler için Eşit Teklif Fiyatından başlamak üzere kapalı zarf ile eksiltme usulüne göre yarışma yapılır ve yarışma sonuçlarına göre o aşamada bağlantı kapasitesi tahsisi yapılır. Kapalı zarf usulünde her teklif bir öncekinden büyük olamaz. Çakışma/kesişme hali hariç olmak üzere eşit teklifler için yarışma, eşit teklif verilen projelerin kapasiteleri toplamının o aşamada tahsis edilecek kapasiteden fazla olması halinde yapılır. Bir şirketin bu bent kapsamında düzenlenecek eksiltme toplantısına iştiraki ancak temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilerin yarışma toplantısında hazır bulunması halinde mümkündür.

c) Sıralanan teklifler içinde bağlantı bölgesine tahsis edilen RES/GES bağlanabilir kapasitesini aşan ilk teklif sahibi şirketten, son Teklif Fiyatını değiştirmeksizin proje kurulu gücünü kalan RES/GES bağlanabilir kapasitesine indirmesi talep edilir. Bu talebin ilgili şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından kabul edilmemesi veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilerin yarışma toplantısında hazır bulunmaması nedeniyle reddedilmiş sayılması üzerine sıralamadaki bir sonraki şirketin teklifi, aynı koşullarla kendi Teklif Fiyatı üzerinden değerlendirilir. Bu işlem, kalan RES/GES bağlantı kapasitesine ulaşıncaya kadar tekrarlanır.

ç) Santral sahaları çakışan projelerin olması halinde daha düşük Teklif Fiyatı veren proje sahibi şirket, çakışan alanı kullanma hakkını elde eder. Çakışan projeler bakımından Teklif Fiyatında eşitlik olması halinde kapalı zarf ile eksiltme usulü uygulanarak çakışan alanı kullanım hakkı sahibi şirket belirlenir. Kullanım hakkı edinilen sahadaki kapasite üzerinden o aşamada sıralama yapılarak kapasite tahsisi yapılır. Sıralamadaki şirket/şirketlerin kendi(leri)ne kalan saha ve kapasiteyi birlikte kabul etmemesi veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişinin/kişilerin yarışma toplantısında hazır bulunmaması halinde, ilgili proje yarışma dışında bırakılır.

d) Santral sahaları kesişen projeler olması halinde daha düşük Teklif Fiyatını veren proje sahibi şirket, kesişen alanı kullanma hakkını elde eder. Kesişen projeler bakımından Teklif Fiyatında eşitlik olması halinde kapalı zarf ile eksiltme usulü uygulanarak kesişen alanı kullanım hakkı sahibi şirket belirlenir. Kullanım hakkı edinilen sahadaki kapasite üzerinden o aşamada sıralama yapılarak kapasite tahsisi yapılır. Sıralamadaki şirket/şirketlerin kendi(leri)ne kalan saha ve kapasiteyi birlikte kabul etmemesi veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişinin/kişilerin yarışma toplantısında hazır bulunmaması hâlinde, ilgili proje yarışma dışında bırakılır.

e) Farklı bağlantı bölgelerinde yarışmaya katılan ancak çakışan veya kesişen alanlara sahip projelerin yarışması yapılırken:

1) Bir proje, yarıştığı bağlantı bölgesinde bağlantı hakkı elde edecek bir teklif vermişse kendisinden daha düşük Teklif Fiyatı verse bile kendi bağlantı bölgesinde bağlantı hakkı elde edemeyen bir proje ile çakışan veya kesişen alanı kullanma hakkına sahip olur.

2) Kendi bağlantı bölgesinde bağlantı hakkı elde edecek Teklif Fiyatı veren projelerden en düşük Teklif Fiyatını veren öncelikli olacak şekilde çakışan veya kesişen alan tahsisi yapılır. Teklif Fiyatında eşitlik olması halinde kapalı zarf ile eksiltme usulü uygulanarak çakışan veya kesişen alanı kullanım hakkı sahibi şirket belirlenir.

3) İki numaralı alt bendin uygulanması sonucunda bir bağlantı bölgesinde açığa çıkan kapasite için bu fıkra hükümleri ilgisine göre yenilenir.

(7) Beşinci ve altıncı fıkralar kapsamında yapılan işlemler sonucunda belirlenen şirket/şirketler sisteme bağlantı hakkı kazanır ve bağlantı hakkı kazanan şirket/şirketler ile diğer teklif sahibi şirketler bir tutanakla tespit edilerek Komisyon tarafından imzalanır.

Yarışmadan sonraki iş ve işlemler

MADDE 8 –

(1) Yarışma sonuçları TEİAŞ tarafından 10 (on) gün içerisinde Kuruma bildirilir.

(2) Yarışma sonucunda bağlantı kapasitesi kazanan başvurulara ilişkin nihai bağlantı görüşleri TEİAŞ tarafından yarışmadan itibaren 1 (bir) ay içerisinde oluşturulur. Nihai bağlantı görüşlerinin oluşturulması aşamasında sistem bağlantı çalışmaları sonucunda dağıtım gerilim seviyesinden bağlantı görüşü oluşturulmasının gerekmesi halinde TEİAŞ kendi görüşünü aynı süre içinde ilgili dağıtım şirketine bildirir. İlgili dağıtım şirketi nihai bağlantı görüşünü TEİAŞ tarafından kendisine bildirim tarihinden itibaren 1 (bir) ay içerisinde Kuruma bildirir.

(3) Yarışmayı kazanan şirketlere önlisans ve/veya üretim lisansı verilmesine ilişkin bu Yönetmelikte düzenlenmeyen iş ve işlemler 2/11/2013 tarihli ve 28809 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği ve ilgili mevzuat uyarınca tamamlanır.

Teminat ve ödemeye ilişkin hükümler

MADDE 9 –

(1) Yarışma sonucunda sisteme bağlantı hakkı elde edemeyen şirketlerin teminatları, şirketleri temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere tutanakla ya da banka havalesi yoluyla iade edilir.

(2) Yarışma sonucunda başvuru kurulu gücünden daha düşük kurulu güçte kapasite tahsis edilen şirketin teminatı, tahsis edilen kapasite için yeni teminat sunulması halinde iade edilir.

(3) Yarışma sonucunda sisteme bağlantı hakkı elde eden şirketin teminatı, üretim tesisinin tamamının geçici kabulünün yapıldığının tevsiki halinde iade edilir. Tesisin kısmi geçici kabulü üzerine inşa edilmemiş kısım için yeni teminat sunulması halinde önceki teminat iade edilir.

(4) Yarışmayı kazanan şirketin teminatı, bu Yönetmelikte belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya şirketin önlisans veya üretim lisansı kapsamında Kuruma sunduğu teminatın Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği uyarınca irat kaydedildiği hallerde TEİAŞ tarafından, başkaca bir değerlendirme yapılmaksızın irat kaydedilir.

(5) Katılım bedeli ödeme yükümlülüğü, şirketin Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği kapsamındaki lisans yükümlülüklerinden biridir.

(6) Katılım bedelleri, Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Belgelendirilmesi ve Desteklenmesine İlişkin Yönetmelik hükümleri kapsamında YEKDEM gelirine ilave edilir.

(7) Katılım bedeli, 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği kapsamında piyasa yönetim sistemi uyarınca ödenmesi gereken bir bedel olarak kabul edilir. Katılım bedelinin süresi içerisinde ödenmemesi halinde tazmini piyasa yönetim sistemi kapsamında düzenlenir. Bu bedellerin ödenmemesi riskine karşılık ilave teminat talep edilebilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Bildirimler

MADDE 10 –

(1) Bu Yönetmelik kapsamında yapılacak her türlü tebligat şirket tarafından önlisans başvurusunda Kuruma sunulan KEP adresine yapılır. Yarışma toplantılarında şirket yetkililerine yapılan sözlü bildirimler şirkete tebligat mahiyetindedir. TEİAŞ’ın kusuru dışında tebligattan kaynaklanan her türlü sorumluluk şirkete aittir.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 11 –

(1) 6/12/2013 tarihli ve 28843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Önlisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Diğer hükümler

MADDE 12 –

(1) Bu Yönetmelikte aynı bağlantı bölgesi için yapılacağı düzenlenen iş ve işlemler, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 12 nci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca bağlantı noktası esasına göre kapasite ilan edilmesi halinde bağlantı noktası bazında yapılır.

(2) Bu Yönetmeliğin eklerinde yer alan belgelerde yer verilen ifade ve hükümler, bu Yönetmelik hükümlerine aykırı sonuçlar doğuracak biçimde yorumlanamaz ve uygulanamaz.

(3) Mevzuatta 6/12/2013 tarihli ve 28843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgar ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Önlisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliğine yapılmış atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.

(4) Bu Yönetmelikte yer verilen YEKDEM’e ilişkin hükümler YEKDEM Yönetmeliği hükümleri ile birlikte yorumlanarak uygulanır.

2013 yılında yapılan güneş enerjisine dayalı lisans başvuruları

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) 6/12/2013 tarihli ve 28843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgar ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Önlisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği kapsamında kapasite tahsis edilen tüzel kişiler için bu madde kapsamındaki hükümler uygulanır.

(2) Yarışmayı kazanan şirketin teminat mektubu, bu Yönetmelikte belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya yapılan önlisans başvurusunun mücbir sebepler ya da gerekçeleri Kurul tarafından uygun bulunan hâller dışında reddedilmesi veya önlisansın mücbir sebepler ya da gerekçeleri Kurul tarafından uygun bulunan hâller dışında iptal edilmesi durumlarında TEİAŞ tarafından irat kaydedilir.

(3) Yarışma sonucunda sisteme bağlantı hakkı elde eden şirket, yarışma sonucunun tarafına tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 (onbeş) gün içerisinde Katkı Payı Anlaşması yapmak üzere TEİAŞ’a başvurur. Şirketin GES projesi için ödeyeceği 3 (üç) yıllık toplam Katkı Payı tutarı oranında yeni bir kesin ve süresiz teminat mektubunun TEİAŞ’a sunulması akabinde yarışma aşamasında alınan teminat mektubu şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere tutanakla iade edilir.

(4) GES’in geçici kabulü yapılmadan lisansının mücbir sebepler ya da gerekçeleri Kurul tarafından uygun bulunan hâller dışında sona ermesi veya iptal edilmesi durumunda, söz konusu üretim tesisi için TEİAŞ’a sunulmuş bulunan banka teminat mektubu irat kaydedilir.

(5) Yarışmaya katılan şirketlere önlisans veya üretim lisansı verilmesine ilişkin tüm hak ve yetkiler Kurula aittir.

(6) Yarışmaya katılan şirket, GES projesinin MW başına Türk Lirası olarak belirlenen Katkı Payı tutarını, üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere 3 (üç) yıl içerisinde ve yıllık eşit taksitler halinde TEİAŞ’a ödemeyi taahhüt eder. Bu maddede yer alan usul ve esaslar çerçevesinde belirlenen ve şirket tarafından TEİAŞ’a ödenmesi taahhüt edilen MW başına Türk Lirası cinsinden Katkı Payının proje kurulu gücü (MW) ile çarpılması sonucu Toplam Katkı Payı tutarı belirlenir.

(7) Yıllık Katkı Payı tutarı, üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren takip eden yılın Ocak ayı içerisinde TEİAŞ tarafından ilgili şirkete faturalanır ve faturanın tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 (onbeş) gün içerisinde gelir kaydedilmek üzere şirket tarafından herhangi bir taksitlendirme yapılmaksızın TEİAŞ’a ödenir. Fatura edilen tutarın zamanında ödenmemesi hâlinde söz konusu tutar, teminat mektubunun karşılık gelen kısmının irat kaydedilmesi yoluyla tahsil edilir. Hesap edilen tutarın zamanında ödenmemesi halinde 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanır.

(8) TEİAŞ, üçüncü fıkra kapsamında kendisine sunulan yeni banka teminat mektubunu, şirketin GES Katkı Payı Anlaşmasında belirlenen yükümlülükleri sona erinceye kadar muhafaza eder. Ancak şirketin cari yıllık Katkı Payını ödemesini müteakip bakiye miktar için yeni teminat mektubu sunması halinde önceki teminat mektubu iade edilir.

(9) Yarışma sonucunda Kurum tarafından önlisans verilen tüzel kişi ile TEİAŞ arasında önlisans verilme tarihinden itibaren ilk 3 (üç) ay içerisinde Ek-3’te yer alan Katkı Payı Anlaşması imzalanır. Katkı Payı Anlaşmasının imzalanabilmesi için, bu maddeye göre belirlenen banka teminat mektubunun TEİAŞ’a sunulması zorunludur. Katkı Payı Anlaşması imzalanmazsa, TEİAŞ, ilgili şirket tarafından kendisine sunulan banka teminat mektubunu irat kaydeder.

(10) Yarışma sonucunda lisans alan şirketlerin ilgili mevzuat hükümlerine göre yapmış oldukları kapasite artışı başvurularının uygun bulunması hâlinde, TEİAŞ ile yapmış oldukları Katkı Payı Anlaşması daha önce imzalanan Katkı Payı Anlaşmasındaki MW başına tutar esas alınarak yeni kurulu güce göre revize edilir.

Mahkeme kararının uygulanması amacıyla yapılacak yarışma

GEÇİCİ MADDE 2 –

(1) Mahkeme kararlarının uygulanması amacıyla iki veya daha fazla şirket uhdesindeki projeler için kesişen santral sahasının kullanım hakkı sahibi şirketin belirlenmesi amacıyla yarışma yapılmasına ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunca bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce karar alınması halinde, RES Katkı Payı ödenmesi esasına göre yarışma yapılır.

(2) Yarışma, kapalı zarf usulüne göre yapılır. Her katılımcı varsa trafo merkezi bazında kendisine kapasite tahsisine esas RES Katkı Payı teklifinden düşük teklif veremez. Eşit teklifler bulunması halinde aynı oturumda kapalı zarf ile yeniden teklif alınır. Her teklif bir önceki teklif tutarından düşük olamaz. 

(3) Yarışmada, en yüksek teklifi veren proje sahibi şirket, kesişen alanı kullanma hakkını elde eder. Diğer şirket/şirketlere, kesişmeyen alan ve bu alana karşılık gelen kurulu güçleri tahsis edilir ve önlisans işlemlerine bu esas üzerine devam edilir.

(4) Yarışmaya davet edilen şirketlerden birinin veya tamamının yarışmaya teklif vermemesi, yarışmaya verdiği teklifin geçerli bulunmaması veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilerin yarışmaya ilişkin toplantıda bulunmaması hâlinde, ilgili projenin/projelerin önlisans işlemlerine kesişmeyen alan ve bu alana karşılık gelen kurulu güç, varsa trafo merkezi bazında kendisine kapasite tahsisine esas teklifi dikkate alınarak, tahsis edilerek devam edilir.

(5) RES Katkı Payı; üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren 20 (yirmi) yıl süre boyunca üretim tesisinin tamamında, ilgili mevzuata göre kapasite artışı yapılabilmesi halinde kapasite artışı kapsamındakiler dahil, inşa edilecek ünitelerden üretilecek net elektrik enerjisi için TEİAŞ’a birim kWh için ödenecek kuruş (kr) anlamına gelir. Şirket tarafından TEİAŞ’a ödenmesi taahhüt edilen kilowatt-saat (kWh) başına kuruş cinsinden RES Katkı Payının yıllık net elektrik enerjisi üretimi ile çarpılması sonucu Toplam RES Katkı Payı tutarı belirlenir. Toplam RES Katkı Payı (TRKP); “TRKP= kr x E  x TÜFE” formülüne göre hesaplanır. Bu formülde;

kr = Şirket tarafından TEİAŞ’a kilowatt-saat (kWh) başına ödenmesi taahhüt edilen kuruş/kWh cinsinden RES Katkı Payı

E = Bir Önceki Yılda Gerçekleşen Yıllık Net Elektrik Enerjisi Üretimi (kWh)

TÜFE = Türkiye İstatistik Kurumu tarafından Ocak ayında açıklanan bir önceki yılın aynı ayına göre yıllık tüketici fiyat endeksi

anlamına gelir. RES’in yıllık net elektrik enerjisi üretimi üzerinden hesaplanan yıllık toplam RES Katkı Payı tutarı, takip eden yılın 15 Ocak günü saat 17.00’a kadar TEİAŞ tarafından ilgili şirkete faturalanır ve o yılın 31 Ocak günü saat 17.00’a kadar gelir kaydedilmek üzere şirket tarafından herhangi bir taksitlendirme yapılmaksızın TEİAŞ’a ödenir. Hesap edilen tutarın zamanında ödenmemesi hâlinde söz konusu tutar, teminat mektubunun karşılık gelen kısmının irat kaydedilmesi yoluyla tahsil edilir. Bu durumun Şirkete tebliğini müteakip 1 (bir) ay içerisinde teminat mektubunun irat kaydedilen kısmı tamamlanır. İşbu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde RES Katkı Payı Anlaşması ve Bağlantı Anlaşması feshedilerek Kuruma bildirilir. Hesap edilen tutarın zamanında ödenmemesi hâlinde 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanır.

(6) Yarışma sonucunda şirkete tahsis edilen kapasite ile projenin yıllık üçbin saatlik çalışma süresi üzerinden hesaplanan yıllık ortalama üretim miktarının kWh başına RES Katkı Payı tutarı ile çarpılması sonucu bulunacak tutarın yüzde yirmisi oranında bir teminat mektubu, yarışmayı müteakip 3 (üç) ay içerisinde TEİAŞ’a sunulur. Süresi içinde TEİAŞ’a teminat mektubu sunulmaması Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 16 ncı maddesi kapsamında tüzel kişiden istenen belgelerin süresi içinde Kuruma sunulmaması anlamına gelir. TEİAŞ, kendisine sunulan banka teminat mektubunu, şirketin RES Katkı Payı Anlaşmasında belirlenen yükümlülükleri sona erinceye kadar muhafaza eder.

(7) Bu madde hükümleri uyarınca TEİAŞ’a sunulan teminat, RES Katkı Payı Anlaşması imzalanmaması veya bu Yönetmelikte belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi hallerinde TEİAŞ tarafından irat kaydedilir. Aynı teminat, şirketin üretim önlisansı veya lisansı kapsamında Kuruma sunduğu teminatın Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği uyarınca irat kaydedildiği hallerde TEİAŞ tarafından irat kaydedilir.

(8) Yarışma sonucunda şirkete önlisans verilmesini müteakip 1 (bir) ay içinde TEİAŞ ile Şirket arasında, TEİAŞ tarafından teklif edilen ve Kurul Kararı ile onaylanan, RES Katkı Payı Anlaşması imzalanır.             

(9) TEİAŞ bu madde kapsamında kendisine yapılan ödemeleri 22/9/2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği kapsamında kendisine ödenen bedeller gibi değerlendirir.

(10) Bu madde hükümlerinin uygulanması amacıyla ilgisine göre bu Yönetmelikte yer verilen hükümler, bu madde hükümleriyle çelişmemek kaydıyla, uygulanır. 

RES katkı payı tutarlarının ödenmemesi

GEÇİCİ MADDE 3 –

(1) 22/9/2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği kapsamında kapasite tahsis edilen tüzel kişilerin imzaladıkları RES Katkı Payı Anlaşması kapsamında, yıllık net elektrik enerjisi üretimi üzerinden hesaplanan yıllık toplam RES Katkı Payı tutarını, o yılın 31 Ocak günü saat 17.00’a kadar ödememesi hâlinde söz konusu tutar, teminat mektubunun karşılık gelen kısmının irat kaydedilmesi yoluyla tahsil edilir. Bu durumun şirkete tebliğini müteakip 1 (bir) ay içerisinde teminat mektubunun irat kaydedilen kısmı tamamlanır. İşbu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde RES Katkı Payı Anlaşması ve Bağlantı Anlaşması feshedilerek Kuruma bildirilir.

Yürürlük

MADDE 13 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 14 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız

 Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
13/5/201730065
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
TarihiSayısı
1.       23/8/201930867
2.         

ISINMADAN KAYNAKLANAN HAVA KİRLİLİĞİNİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ

Resmi Gazete Tarihi: 13.01.2005 Resmi Gazete Sayısı: 25699

ISINMADAN KAYNAKLANAN HAVA KİRLİLİĞİNİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 − Bu Yönetmeliğin amacı; konut, toplu konut, kooperatif, site, okul, üniversite, hastane, resmi daireler, işyerleri, sosyal dinlenme tesisleri, sanayide  ve benzeri yerlerde ısınma amaçlı kullanılan yakma tesislerinden kaynaklanan  is, duman, toz, gaz, buhar ve aerosol halinde dış havaya atılan kirleticilerin hava kalitesi üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak ve denetlemektir.

Kapsam

MADDE 2 −  Bu Yönetmelik; ısınmada kullanılacak yakma tesislerinin özelliklerini ve işletilme esaslarını, yakma tesislerinde kullanılacak katı, sıvı ve gaz yakıtların kalite kriterlerini ve uyulması gerekli emisyon sınırlarını kapsar.

 BuYönetmelik;

aKızılötesi ışınımla ısıtma yapan yakma tesisleri başta olmak üzere mevcut teknik gelişmeler sonucunda atık gaz atma tertibatı olmadan çalışan yakma tesislerini, 

bİçindekini sıcak atık gaza doğrudan temas etmek suretiyle kurutmak, yiyecekleri sıcak atık gaza doğrudan temas etmek suretiyle pişirmek  ve benzer yollarla hazırlamak üzere düşünülüp tasarlanmış yakma tesislerini,

c) Koşullara göre, ilk çalıştırmanın ardından geçecek üç aydan daha uzun bir süre aynı yerde çalıştırılması beklenmeyen yakma tesislerini,

d) 7/10/2004 tarihli ve 25606 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği kapsamına giren ve ısınma amacı ile kullanılan ve ısıl gücü >1000 kW olan yakma tesislerini,

e) BuYönetmeliğin 16 ve 17 nci  maddelerinde belirtilen yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişilerin görevleri, Türk Silahlı Kuvvetlerine ait ısınma amaçlı yakma tesislerini,

kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3 – Bu Yönetmelik, 11/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanunu ile 8/5/2003 tarihli ve 4856  sayılı Çevre ve Orman  Bakanlığının Teşkilat ve  Görevleri Hakkında Kanunun 1, 2 ve 9 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – BuYönetmelikte geçen;

Bakanlık: Çevre ve Orman Bakanlığını,

Dış Hava:  Çalışma mekanları haricindeki troposferde bulunan dış ortamlardaki havayı,

Emisyon: Yakma tesisinden dış havaya atılan atık gaz içindeki kirleticinin debisini (kg/saat, m3/saat),

Emisyon Değeri: Atık gaz konsantrasyonu (mg/Nm3) içindeki nem miktarı düşüldükten sonra (273 K, 1013 hPa) kuru bazda elde edilen kirletici konsantrasyonu  (mg/Nm3),

Konsantrasyon: Yakma tesisindeki dış havaya atılan atık gaz içindeki, kuru bazda ve normal şartlardaki (273 K, 101,3 kPa) kirletici miktarını (mg/Nm3),

Tip Emisyon Belgesi: Bu Yönetmelikte belirlenen emisyon standartlarını sağlayan yakma tesislerinin üretiminden ve satışından önce yetkili merci tarafından düzenlenen belgeyi,

Yakma Tesisleri: Yakıtların yakılmasıyla ısı elde edilen soba, kombi, kat kaloriferi, kazan ve brölür ünitesi gibi tesislerini (Yakıtın yandığı yer ile bu yere bağlı parçalar ve atık gaz tertibatları yakma tesisine dahildir),

Çift Yakıtlı  Yakma Tesisleri: Katı, sıvı, gaz yakıtlarından herhangi ikisini alternatifli olarak yakabilen yakma tesislerini,

Yoğuşmalı Yakma Tesisi: Atık gaz içindeki su buharının ısısını konstrüksiyona bağlı olarak yoğuşturma yoluyla kullanabilen ısı üretim cihazlarını,

Atık Gaz ile Isı Kaybı: Yakıtın ısıl değeri açısından yakma havası ile atık gazın ısı içeriği arasındaki farkı,     

Ateşleme Isısı: Yakma tesisinde sürekli yanma rejiminde yanan yakıtın birim zamandaki alt ısıl  değerini,

Odun Koruyucu Madde: Odunun tutuşma ısısını korumak amacıyla odunun işlenmesi ve terbiye edilmesinde kullanılan maddeler, odunu tahrip eden böcek ve mantarlar ile odunun rengini değiştiren mantarlara karşı biyosit (haşere öldürücü) etkiye sahip olan maddeleri,

Ölçüm Noktası: Ölçüm yapmak amacıyla yakma tesisi ile baca arasındaki bağlantıyı sağlayan boru üzerinde açılan  deliği,

Atık Gaz Akımı  Merkezi: Atık gaz borusunun kesitinde, atık gazın en yüksek sıcaklığa ulaştığı bölgeyi,

Doğal Halde Bırakılmış Odun: Yalnızca mekanik işleme tabi tutulmuş olup kullanımı sırasında önemsiz denebilecek derecede zararlı maddelere maruz kalan odunu,

Isıl Güç (IG): Sürekli yanma rejiminde çalışan yakma tesisinden birim zamanda alınan kullanılabilir en yüksek ısı miktarıdır. Yakma tesisinin ısıl gücü ayarlanabilir özelliğe sahip olması durumunda, ısıl güç ayarının sabitleştirilmiş değeri ısıl güç olarak kabul edilir. Isıl gücü ayarlanabilir olmasına rağmen ısıl güç ayarı sabitleştirilmemiş ise ısıl güç ayarının en yüksek değerini,

Şişme İndeksi: (Mülga: RG-14/05/2007-26522)

Verimlilik: Yakma tesisinden elde edilen kullanılabilir ısı miktarının (ısıtma ısısı) yakma tesisine yüklenen yakıtın toplam ısı miktarına  oranını,

Benzen Türevleri: İslilik derecesi tespit edilirken filtre kâğıdında tutulan  ağır uçucu ve organik maddeleri,

İslilik Derecesi: (Değişik: RG-7/2/2009-27134) Bacharach Skalasında atık gaz içindeki partikül emisyonunun meydana getirdiği sayıyı (islilik ölçütü, optik yansıtma yeteneğidir. Yansıtma yeteneğinin %10 oranında azalması,  islilik derecesinin bir  birim artması demektir),

Emisyon Ölçüm Yetkilisi: Yakma tesisinde  gerekli bakım, onarım ve baca gazı ölçümünü yapan gerçek ve tüzel kişileri,

Baca Temizleyicisi: Yakma tesisinin bacasında gerekli bakım, onarım ve temizliği yapan gerçek ve tüzel kişileri,

Yetkili Merci: (Değişik: RG-7/2/2009-27134) Tip Emisyon Belgesinin düzenlenmesinde Bakanlığı; yerli katı yakıtlara uygunluk belgesi düzenlenmesi, ithal ve yerli katı yakıtlara satış izin belgesi düzenlenmesi, ısınma amaçlı yakma tesisleri ile ithal ve yerli katı yakıtların denetimi ve idari yaptırım uygulanmasında il çevre ve orman müdürlüğünü; denetim ve idari yaptırım uygulanmasında, Bakanlığın yetkisi saklı kalmak kaydıyla, Bakanlıkça yetki devri yapılmış ilgili belediyeler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarını ve sıvı yakıtların denetiminde Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu veya yetkilendirdiği kurum veya kuruluşları ile il çevre ve orman müdürlüğünü,

CE Uygunluk İşareti (Ek: RG-14/05/2007-26522): Üreticinin, ilgili teknik düzenlemelerden kaynaklanan bütün yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve ürünün ilgili tüm uygunluk değerlendirme işlemlerine tabi tutulduğunu gösteren işareti,

(Değişik: RG-7/2/2009-27134) Uygunluk Belgesi: İthal katı yakıt için alınan belgeyi,

Uygunluk İzin Belgesi (Ek: RG-14/05/2007-26522): Yerli katı yakıtın satışa sunulmasından önce il çevre ve orman müdürlüğünden alınan belgeyi,

Satış İzin Belgesi: (Değişik: RG-7/2/2009-27134) Katı yakıtlar için il çevre ve orman müdürlüğünden alınan belgeyi,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Yakıtlar

Yakıtlar

MADDE 5 – (Değişik: RG-14/05/2007-26522)

Bu Yönetmelik kapsamında, yakma tesislerinde kullanılabilir yakıtlar ve kullanılması yasak maddeler aşağıda belirtilmiştir.

Kullanılabilir yakıtlar:

a) Kömür

1) Taşkömürü, taşkömürü briketleri, taşkömürü koku,

2) Linyit kömürü, linyit kömürü briketi,

3) Turb briketi, turba,

4) Antrasit,

5) Asfaltit.

Yukarıda belirtilen yerli, ithal ve briket kömürlerin özellikleri 22, 23 ve 24 üncü maddelerde belirtilmiştir.

Kükürt içeriği yüksek olan kömürden elde edilen briket kömürlerin kullanıldığı yakma tesislerinde, yakıtta yapılan özel önlemler sonucu bacadan atılan kükürt dioksit  (SO2) konsantrasyonu, toplam kükürt içeriği kuru bazda ağırlıkça maksimum %1,0 olan briket kömürün yanması sonucu bacadan atılan kükürt dioksit (SO2) konsantrasyonuna eşdeğer ise  bu briket kömürler ısınmada kullanılabilir. Briket kömürlerin kullanıldığı soba ve kazanlara ait deneyler akredite olmuş veya Bakanlıkça uygun görülen laboratuvarlarda yaptırılır ve belgelendirilir.

b) Odun, Odun Türevi ve Diğer Biokütle Yakıtları

1) Mangal-odun kömürü, mangal-odun kömürü briketi,

2) Kabuğu dahil minimum altı ay doğal halde bırakılmış parça odun, yarılmış odun, kıyılmış odun ile çalı çırpı ve takoz şeklindeki odun,

3) Doğal halde minimum altı ay bırakılmış parçalı olmayan odun, örneğin testere unu, talaş, zımpara tozu veya kabuk şeklinde,

4) Odun briketi şeklinde doğal halde minimum altı ay bırakılmış odundan elde edilen preslenmiş odun veya eşdeğer odun peleti (topağı) veya eşdeğer kalitede doğal halde bırakılmış odundan elde edilmiş diğer preslenmiş odun,

5) Odun koruyucu madde sürülmemiş veya odun koruyucu madde içermeyen boyalı, cilalı, kaplamalı odun ile bundan kalan artıklar ve halojen-organik bağlayıcı madde içermeyen kaplamalar,

6) Odun koruyucu madde sürülmemiş veya odun koruyucu madde içermeyen kontrplâk, talaşlı plaka, elyaflı plaka ile bunlardan kalan artıklar ve halojen-organik bileşikler içermeyen kaplamalar,

7) Saman, prina, mısır koçanları, pamuk sapları, sebze sapları, fındık kabuğu, ayçiçek ve pirinç kabukları ve sapları, meyve çekirdeği kabukları gibi maddelerden elde edilmiş briketler,

(4) numaralı alt bende uygun preslenmiş odun veya nişasta, bitkisel parafin, melas (pancar küspesi) gibi  bağlayıcı maddeler kullanılarak (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerde belirtilen odun ve odun ürünlerinden elde edilen briketler kullanılabilir. Ayrıca,  elle yüklemeli yakma tesislerinde, (2), (3), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerde belirtilen odun ve odun ürünleri  gibi bitkisel maddeler minimum  altı ay doğal veya hava ile kurutulduktan sonra kullanılır.

c) (Değişik: RG-1/3/2008-26803) Sıvı Yakıtlar

Fuel-oil, motorin, gaz yağı ve etanol sıvı yakıtlardır. Isınma amaçlı kullanılan ithal fuel-oilin kükürt içeriği maksimum %1,0 (+0,1 tolerans)’dir. Isınma amaçlı kullanılan yerli fuel-oilin kükürt içeriği ise 31/12/2010 tarihine kadar maksimum %1,5 (+0,1 tolerans) değerini geçemez.

d) Gaz Yakıtlar

Hava gazı, doğalgaz, sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG), hidrojen, biyogaz, arıtma gazı, kok fırını gazı, grizu, yüksek fırın gazı, rafineri gazı ve sentetik gazlardır. Gaz yakıtların içindeki kükürdün hacimsel oranı % 0.1’i geçemez.

Kullanılması Yasak Maddeler:

Bu maddenin (a), (b), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen yakıtların dışındaki petrol koku, mineral yağ, araba plastiği parçaları, lastik, tezek, katı atıklar ve tekstil artıkları, kablolar, ıslak odun, boyalı odun, plastikler, ev eşyaları ve yemek atıkları gibi evsel atıklar, özel atıklar, tıbbi atıklar, asfalt ve asfalt ürünleri, boya ve boya ürünleri ile fuel-oil kaplarının ısınma amacıyla yakılması yasaktır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Katı Yakıtlı Yakma Tesisleri

Genel Kurallar ve Koşullar

MADDE 6 – Katı yakıtlı yakma tesislerindeaşağıdaki sayılan kural ve koşullara uyulması zorunludur.

a) (Değişik: RG-7/2/2009-27134) 1/1/2006  tarihinden sonra kurulacak veya yenisiyle değiştirilecek katı yakıtlı yakma tesisleri sürekli çalıştırma rejiminde iken, bu tesislere ait atık gaz isliliği, Ek-1’de gösterilen islilik derecesi 2 (Gri – %20) değerinden daha yüksek olamaz. Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulmuş olan katı yakıtlı yakma tesislerinde bacadan atılan gazın islilik değeri Ek-1’de gösterilen islilik derecesi 4 (Gri- %40) değerinden daha yüksek olamaz.

b) Katı yakıtlı yakma tesisleri, üretici veya yetkili bayilerin verdiği bilgiler doğrultusunda kurulur ve önerilen katı yakıta uygun yakıtlar kullanılarak çalıştırılır.

c) Açık şömineler yalnızca  ara sıra çalıştırılmalı ve bu tesislerde sadece 5 inci maddenin (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde belirtilen doğal halde bırakılmış ve kurutulmuş odunlar veya 5 inci maddenin (b) bendinin (4 ) numaralı alt bendinde belirtilen odun briketi formunda pres edilmiş odunlar kullanılır.

Kapalı şömineler ateş yeri kapatılarak çalıştırılmakta ve ısıyı konveksiyon yoluyla vermektedir. Bu özelliği nedeniyle açık şöminelere getirilen yakıt kısıtlaması kapalı şömineler için geçerli değildir.

d) Bu Yönetmelik kapsamındaki katı yakıtlı yakma tesislerinde, kullanılan yakıta bağlı olarak açığa çıkan kirletici konsantrasyonu ölçümü akredite olmuş veya Bakanlıkça uygun görülen laboratuvarlarda yapılır.

e) Katı yakıtlı yakma tesisi üreticileri; tesisin kurulması aşamasında belirtilen  sınır değerlerini sağlayacağını garanti eder, işletme esnasında bakım ve onarımını üstlenir, bakım onarımını üslendiği süre içinde 7 ve 8 inci maddelerde Tablo-1, Tablo-2, Tablo-3, Tablo-4 ve Tablo-5’de  belirtilen emisyon sınır değerlerini sağladığını garanti eder ve yetkili merciye bildirir.

Isıl Gücü 15 kW Olan Yakma Tesisleri

MADDE 7 – Isıl gücü ≤15 kW olan  yüksek uçuculu katı yakıtlı yakma tesisleri; yakıt besleme yeri ve yakıt yanma yeri ayrı, kademeli yakıt beslemeli, birincil ve ikincil yanmayı sağlayacak şekilde dizayn edilir.

Isıl gücü ≤15 kW olan  katı yakıtlı yakma tesislerinde, yalnızca 5 inci maddenin (a) bendinde belirtilen yakıtlar veya 5 inci maddenin (b) bendinin (2), (3) ve (4) numaralı alt bentlerinde belirtilen katı yakıtların kullanılması halinde tüm işletme şartlarında bacadan atılan partikül madde konsantrasyonu  ve islilik derecesi Tablo-1’de verilen sınır değerlerini aşamaz.

(Değişik tablo: RG-7/2/2009-27134) Tablo-1 Partikül Madde Konsantrasyonu ve İslilik Derecesi

Yakma TesisininIsıl Gücü (kW)Ölçüm YöntemiOksijen İçeriği Hacimce (%)Partikül Madde Konsantrasyonu(mg/Nm3)İslilik Derecesi
IG≤15Ek-3.A.2131502

Isıl Gücü >15 kW Olan Katı Yakıtlı Yakma Tesisleri

MADDE 8 – Isıl gücü 15< IG £1000 kW olan katı yakıtlı yakma tesislerine ilişkin emisyon sınır değerleri aşağıda tablolar halinde verilmiştir.

a) Isıl gücü 15<IG≤1000 kW olan yüksek uçuculu katı yakıtlı yakma tesisleri; yakıt besleme yeri ve yakıt yanma yeri ayrı, kademeli yakıt beslemeli, birincil ve ikincil yanmayı sağlayacak şekilde dizayn edilir.

1) Isıl gücü 15<IG≤1000 kW olan katı yakıtlı yakma tesislerinde, 5 inci maddenin (a) bendinde belirtilenler ile aynı maddenin (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtilen yakıtların kullanılması halinde bacadan atılan partikül madde konsantrasyonu ve islilik derecesi, tüm işletme şartlarında, Tablo-2’de verilen sınır değerlerini aşamaz.

(Değişik tablo: RG-7/2/2009-27134) Tablo-2 Partikül Madde Konsantrasyonu ve İslilik Derecesi

Yakma TesisininIsıl Gücü (kW)Ölçüm YöntemiOksijen İçeriği Hacimce (%)Partikül Madde Konsantrasyonu (mg/Nm3)İslilik Derecesi
15<IG≤1000Ek-3.A.281502

2Isıl gücü 15<IG≤1000 kW olan katı yakıtlı yakma tesislerinde, 5 inci maddenin (b) bendinin (2), (3) ve (4) numaralı alt bentlerinde belirtilen yakıtların kullanılması halinde bacadan atılan kirletici konsantrasyonları, tüm işletme şartlarında, Tablo-3’de belirlenen sınır değerlerini aşamaz.

(Değişik tablo: RG-7/2/2009-27134) Tablo-3:Partikül  Madde, Karbonmonoksit Konsantrasyonu ve İslilik Derecesi

Yakma TesisininIsıl Gücü (kW)Ölçüm YöntemiOksijen İçeriği Hacimce (%)Partikül Madde Konsantrasyonu (mg/Nm3)Karbonmonoksit Konsantrasyonu (CO) (mg/Nm3)İslilik Derecesi
15<IG≤50Ek-3.A.21315040002
50<IG≤1501315020002
150<IG≤5001315010002
500<IG≤1000131505002

3) Isıl gücü 15<IG≤1000 kW olan katı yakıtlı yakma tesislerinde 5 inci maddenin (b) bendinin (7) numaralı alt bendinde belirtilen yakıtların kullanılması halinde bacadan atılan kirletici konsantrasyonları, tüm işletme şartlarında Tablo-4’de belirlenen sınır değerlerini aşamaz.

(Değişik tablo: RG-7/2/2009-27134) Tablo-4 Partikül Madde, Karbonmonoksit Konsantrasyonu ve İslilik Derecesi

Yakma TesisininIsıl Gücü (kW)Ölçüm YöntemiOksijen İçeriği Hacimce (%)Partikül Madde Konsantrasyonu (mg/Nm3)Karbonmonoksit Konsantrasyonu (CO) (mg/Nm3)İslilik Derecesi
15<IG≤1000Ek-3.A.21315040002

4)Isıl gücü  15<IG≤1000 kW olan katı yakıtlı yakma tesislerinde, 5 inci maddenin (b) bendinin (3) ve (4) numaralı alt bentlerinde belirtilen yakıtların kullanılması halinde bacadan atılan kirletici konsantrasyonları, tüm işletme şartlarında Tablo-5’de belirlenen sınır değerlerini aşamaz.

(Değişik tablo: RG-7/2/2009-27134) Tablo-5 Partikül Madde Konsantrasyonu, Karbonmonoksit Konsantrasyonu ve İslilik Derecesi

Yakma TesisininIsıl Gücü(kW)Ölçüm YöntemiOksijen İçeriğiHacimce(%)Partikül  Madde Konsantrasyonu(mg/Nm3)Karbonmonoksit Konsantrasyonu (CO)(mg/Nm3)İslilik Derecesi
15<IG ≤100Ek-3.A.2131508002
100<IG≤500131505002
500<IG≤1000131503002

b) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (b) bendinin (5) ve (6) numaralı alt bentlerinde belirtilen yakıtların, yalnızca minimum 50 kW ısıl gücüne sahip yakma tesisleri ile odun işleme veya odun terbiye işletmelerinde kullanılması önerilir.

c) Isı taşıyıcısı sıvı olan ve elle doldurulan yakma tesislerinde, 5 inci maddenin (b) bendinin (2), (3), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen yakıtların kullanılması halinde yakma tesisi tam yükte çalıştırılır. Bunun için kural olarak yeterli görülen bir ısı akümülatörü kullanılır. Yakma tesisinin yanma havası kısılmış halde iken çalıştırma (kısmi yükte çalıştırma) Ek-3.A.2.3 veya Ek-3.A.1’deki gerekliliklerin yerine getirilebilmesi halinde geçerlidir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Sıvı ve Gaz Yakıtlı Yakma Tesisleri

Genel Kurallar ve Koşullar

MADDE 9 –  Sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesisleri aşağıda belirtilen genel kurallara uyar.

Bu amaçla;

a) 1/1/2006 tarihinden sonra kurulacak veya eskisiyle değiştirilecek olan, sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesisleri, mevcut teknik gelişmeler ışığında yakma tekniği konusunda alınacak önlemler ile azotoksit (NOx) konsantrasyonunu azaltıcı özellikler taşır.

b)1/1/2006 tarihinden önce kurulan, binaların veya odaların ısıtılmasında kullanılan, ısıl gücü  (IG)<120 kW ve ısı taşıyıcısı sıvı olan, sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesislerinde yalnızca kullanılan kazan-brülör birimi, kazan ve brülör için üreticinin verdiği bir belge ve Ek-3.B.2’deki yöntem uyarınca yapılan test koşullarında elde edilen atık gaz miktarı içindeki azotoksit (NOx) Tablo-6’da verilen sınır değerlerini sağlayacak şekilde kurulup çalıştırılır.

Tablo- 6 Azotoksit  (NOx) İçin Sınır Değerleri

İlgili StandartKullanılan YakıtYakma Tesisinin Isıl Gücü(kW)Test EsaslarıAzotoksit (NOx) (NO2 olarak)(mg/kWh)
TS*veyaEN*Fuel-oil—— Ek-3.B.2 250
MotorinIG<120120
DoğalgazIG<12080

(TS )*Türk Standartları Enstitüsü  ve (EN)*Avrupa Birliğinin ilgili standartları

c) 1/1/2006 tarihinden sonra kurulan veya eskisinin yerine yeni bir yakma tesisi konularak değiştirilen, binaların, odaların ısıtılmasında kullanılan, ısı taşıyıcısı sıvı olan ve  ısıl gücü (IG)>400 kW olan sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesisleri, yalnızca üreticinin vereceği bir belge ile, Ek-3.B.2’de tanımlanan yöntem uyarınca yapılan test sonucunda elde edilen verimlilik değeri % 91’i aşmadığı teyit edildiğinde kullanılır.

d) Sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesis üreticileri; tesisin kurulması aşamasında belirtilen  sınır değerlerini sağlayacağını garanti eder, işletme esnasında bakım ve onarımını üstlenir, bakım onarımını üstlendiği süre içinde Tablo-6, Tablo-7, Tablo-8 ve Tablo-9’de  belirtilen emisyon sınır değerlerini sağladığını garanti eder ve yetkili merciye bildirir.

e) Avrupa Birliğine üye olan bir ülkede veya Avrupa Ekonomik Bölgesi Anlaşmasına taraf  ülkelerden  birinde  üretilmiş bulunan kazan-brülör birimi, kazan ve brülörler için yukarıdaki  (b)  bendinden farklı  olarak atık  gazdaki  azotoksit  (NOx)  konsantrasyonu  Ek-3.B.2’deki yönteme eşdeğer bir başka yöntemle de ölçülebilir.

Buharlaştırma Brülörlü Sıvı Yakıtlı Yakma Tesisleri

MADDE 10 – Buharlaştırma brülörlü sıvı yakıtlı yakma tesisleri;

a) (Değişik: RG-7/2/2009-27134) Ek-3.A.3.2’deki yönteme göre elde edilen islilik derecesi 4’ü aşmayacak,

b) Ek-3.A.3.2’deki yönteme göre yapılan testlere göre atık gazlarda benzen türevleri bulunmayacak,

cBu Yönetmeliğin 13 üncü maddesinde belirtilen atık gaz kaybı sınır değerlerine uyacak,

şekilde kurulup çalıştırılır.

Püskürtme Brülörlü Sıvı Yakıtlı Yakma Tesisleri

MADDE 11 – (Değişik: RG-7/2/2009-27134)

Püskürtme brülörlü sıvı yakma tesisleri, aşağıda belirtilen esaslar uyarınca Tablo-7’deki sınırlamalara uyulur.

Bu amaçla;

a) Ek-3.A.3.2’deki yönteme göre elde edilen islilik derecesi 2’yi aşmayacak

b) Ek-3.A.3.2’deki yönteme göre yapılan testlere göre atık gazlarda benzen türevleri bulunmayacak,

c)Bu Yönetmeliğin 13 üncü maddesinde belirtilen atık gaz kaybı sınır değerlerine uyacak,

şekilde kurulup çalıştırılır ve kirletici emisyonu aşağıda yer alan Tablo-7’de verilen sınır değerlerini aşamaz.

Tablo-7 Azotoksit (NOx), Karbonmonoksit  (CO) ve Hidrokarbon (CxHy) İçin Sınır Değerleri

İlgili StandartIsıl Güç(kW)Azotoksit (NOx) (NO2olarak)(mg/kWh)Karbonmonoksit(CO)(mg/kWh)Hidrokarbon(CxHy) (CH4)(ppm)İslilik Derecesi Atık Gaz ileIsı Kaybı(%)
TS *veyaEN*70<IG≤100025011020211
15<IG≤70Sınıf 1**18511010211
Sınıf 2**1208010211
Sınıf 3**1206010211

(TS )* Türk Standartları Enstitüsü  ve (EN)*Avrupa Birliğinin ilgili standartları

(Sınıf)** TS ve EN’de belirtilen sınıflar

Gaz Yakıtlı Yakma Tesisleri

MADDE 12 – Gaz  yakıtlı yakma  tesisleri,  Ek-3.A.3.4’teki  ölçüm  yöntemine  göre 13 üncü maddedeki atık gaz ile ısı kaybı sınır değerlerine ve Tablo-8’de verilen sınırlamalara uyacak şekilde kurulup çalıştırılır.

(Değişik tablo: RG-7/2/2009-27134) Tablo- 8 Azotoksit (NOx), Karbonmonoksit (CO), Hidrokarbon (CxHy) Konsantrasyonu ve İslilik Derecesi

İlgili StandartIsıl Güç(kW)Azotoksit (NOx)(NO2olarak)(mg/kWh)Karbonmonoksit(CO)(mg/kWh)Hidrokarbon(CxHy)(ppm) (CH4- olarak)İslilik Derecesi Atık Gaz İle IsıKaybı(%)
 TS * veya EN*70<IG≤100026010702029
30<IG ≤70Sınıf 1**2602029
Sınıf 2**2002029
Sınıf 3**1502029
Sınıf 4**1002029

(TS )* Türk Standartları Enstitüsü  ve (EN)*Avrupa Birliğinin ilgili standartları

(Sınıf)** TS ve EN’de belirtilen sınıflar

Atık Gaz ile Isı Kaybı Sınırlaması

MADDE 13 – Sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesislerinde, atık gaz ile ısı kayıpları aşağıdaki sınırları aşamaz.

Bu amaçla;

a) Sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesislerinde Ek-3.A.3.4’teki ölçüm yöntemi ile yapılan testlerden elde edilen atık gaz ile ısı kayıpları değerleri aşağıda Tablo-9’da verilen sınır değerlerini aşamaz. Ayrıca, Avrupa Birliği CE işareti taşıyan ve Avrupa Birliği Uygunluk Beyanında, 92/42/AT numaralı Avrupa Birliği yönergesi (AB1. EG No L 167 S. 17, L 195 S. 32) ile değişiklik 93/68/AT (AB1. EG No L 220 S.) bağlamında standart kazanla donatılmış bulunan sıvı veya gaz yakıtlı yakma tesisinde,  aşağıdaki atık gaz ile ısı kaybı sınır değerine yakma tesisinin modelinden dolayı uyulamazsa, atık gaz ile ısı kaybı sınır değerine +1 tolerans verilir.

Tablo- 9 Atık Gaz ile Isı Kaybı Sınırlamasına İlişkin Sınır Değerler

Isıl Gücü(kW)Atık Gaz ile Isı Kaybı İçin Sınır DeğerleriAB CE İşareti Taşıyan92/42/AB ve 93/68/AB Direktifleri GereğiStandart Kazanlar İçin Atık Gaz ile Isı Kaybı İçin Sınır Değerler
15< IG ≤  251112
25< IG ≤ 501011
50<IG910

b) (a) bendinde belirtilen sınırlamalara ve Tablo-9’da belirlenen atık gaz ile ısı kaybı sınır değerlerine, özellikleri ve kurallara uygun işlevi sırasında uyulamayan sıvı  veya gaz yakıtlı yakma tesisleri mevcut teknik gelişmeler ışığında ilgili prosese veya ilgili modele uygun olacak şekilde kurulup çalıştırılır.

c) (a) bendindeki Tablo-9’da belirtilen hususlar ısıl gücü  IG≤15 kW olup, tek bir mekanın ısıtılmasında kullanılan veya ısıl gücü IG≤28 kWolup, yalnızca kullanım  suyu ısıtılmasında kullanılan, yakma tesisleri için geçerli değildir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Ölçüm ve Kontrol

Ölçüm Noktası

MADDE 14 – Bu Yönetmeliğin 16 ve17 nci maddeleri gereğince yapılması gereken ölçüm için yetkili merci, yakma tesisinin işletmeni veya sahibinden yakma tesisinde bir ölçüm noktası açmasını talep eder. Bu ölçüm noktası, Ek-2’de belirtilen koşullara uygun olacaktır. Bir yakma tesisinde birden çok sayıda baca kanalı varsa her  baca kanalı  için birer ölçüm noktası açılır.

Ölçüm Cihazları

MADDE 15 – Ölçüm cihazlarının kalibrasyonlu olması esastır.

Bu amaçla;

a) 16 ve 17 nci maddeleri uyarınca ölçümler, uygun ölçüm cihazlarıyla yapılır. Ölçüm cihazları esas itibariyle, bir uygunluk testinden başarıyla geçmeleri halinde uygun kabul edilir. İslilik derecesinin  belirlenmesinde kullanılan ölçüm cihazlarında filtre kâğıdı ve karşılaştırma tayfı uygunluk testine dahil edilir. Yakma havası sıcaklığının tespiti için uygunluğu kontrol edilmiş bir ölçüm cihazı yerine ayarı yapılmış bir cıvalı termometre de kullanılabilir.

b)Kullanılan ölçüm cihazlarının kontrolü, muayenesi ve ayarları yılda minimum bir defa akredite edilmiş veya Bakanlık tarafından uygun görülen laboratuarlarda yapılır.

Yeni Kurulmuş veya Değişiklik Görmüş Mevcut Tesislerde Ölçüm, Kontrol ve Tip Emisyon Belgesi

MADDE 16- Yeni kurulmuş veya değişiklik görmüş mevcut tesislerde ölçüm ve kontrole ilişkin koşullar aşağıda tanımlanmıştır:

a)1/1/2006 tarihinden sonra kurulmuş bulunan veya önemli bir değişiklik görmüş bulunan ve ısıl gücü (IG)>15 kW olan, kurallar ve koşulları 8 inci maddenin (a) bendi veya 10, 11, 12 ve 13 üncü maddelere göre düzenlenmiş olan bir yakma tesisinin sahibi veya işletmeni, ilgili kural ve koşullara uygunluğunu ilk çalıştırma sonrasındaki dört hafta içinde ölçüm yetkilisine ölçümleri yaptırır.

b)(a) bendinde belirtilen hususlar;

1) Isıl gücü ≤15 kW olan ve tek bir mekanın ısıtılmasında veya kullanım suyu ısıtılmasında kullanılan yakma tesisleri,

2) Metanol, etanol, hidrojen, kereson, gazyağı, biyogaz, arıtma gazı, grizu, kok çelik gazı, yüksek fırın gazı veya  rafineri gazı kullanılan yakma tesisleri ile doğal halde bırakılmış doğalgaz veya petrol gazı ısısının elde edildiği yerde kullanılan yakma tesisleri,

3) 13 üncü madde uyarınca atık gaz ile ısı kaybı sınırlamaları ile ilgili kural ve koşullara uyulduğunun tespit edilmesi halinde yoğuşmalıyakma tesisi olarak  kurulmuş bulunan yakma tesisleri,

için geçerli değildir.

c)Ölçümler, Ek-3 uyarınca yakma tesisinin  normal çalışma koşullarında yapılır. Emisyon ölçüm yetkilisi ölçümlerin sonuçlarını, Ek-4 veya  Ek-5’te belirtilen örneklere uygun bir belge tanzim ederek yakma tesisinin sahibine veya işletmenine verir. Ölçüm sonuçları bu Yönetmelikte belirtilen sınır değerlerini aşamaz.

d)Yukarıda (a) bendi uyarınca gereken kural ve koşullara uyulmadığının ortaya çıkması halinde yakma tesisinin sahibi veya işletmen, emisyon ölçüm yetkilisine, ilk ölçümlerden sonraki altı hafta içinde ikinci bir ölçüm yaptırır. Bu ölçümde de gerekli kural ve koşullara uyulmadığı sonucu çıkarsa emisyon ölçüm yetkilisi iki hafta içinde ilk ölçüm ile ikinci ölçüm sonuçları hakkındaki belgenin bir örneğini yetkili merciye verir.

e)Emisyon ölçüm yetkilisi, yukarıdaki (a) bendi uyarınca yaptığı ölçümlerin kaydını tutar. Yerine getirdiği kontrol ve muayene ile ilgili belgeleri minimum beş yıl süreyle muhafaza eder ve gerektiğinde yetkili merciye ibraz eder.

f) Tip emisyon belgesi almak için 7, 8, 9, 10, 11, 12 ve 13 üncü maddelerine göre düzenlenmiş olan bir yakma tesisinin üreticisi, Ek-3uyarınca, akredite olmuş  veya Bakanlığın izin verdiği laboratuvarlarda gerekli test ve deneyleri yaptırır. İlgili kural ve koşullara uygunluğu halinde  laboratuvar yetkilisi Ek-4 veya  Ek-5’te belirtilen belgeyi tanzim ederek yakma tesisi üreticisine verir.

Periyodik Ölçümler ve Kontroller

MADDE 17 – Isıl gücü (IG)>15 kW olan katı ve sıvı ile ısıl gücü (IG)>30 kW olan gaz yakıtlı yakma tesislerinin sahibi veya işletmeni, bu Yönetmelikteki koşullar ve kurallar uyarınca yakma tesisinin bakımını, onarımını, bacanın temizlenmesini ve baca gazı ölçümlerini yetkili servise veya bakım, onarım, baca temizleme ve emisyon ölçüm yetkisine sahip gerçek ve tüzel kişilere yaptırır.

a) Yıllık bakım, onarım, baca temizleme ve baca gazı ölçümüne tabi katı, sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesisleri;

1) Isıl gücü (IG)>15 kW olan, 5 inci maddenin (a) bendinin (1), (2), (3), (4) ve (5) numaralı alt bentlerinde ve (b) bendinin (1), (2), (3) ve (4) numaralı alt bentlerinde belirtilen veya 5 inci maddenin (b) bendinin (7) numaralı alt bendinde belirtilen katı yakıtları mekanik yolla veya elle besleyen yakma tesislerinin,

2) Isıl gücü (IG)>50 kW olan, 5 inci maddenin (b) bendinin (5) ve (6) numaralı alt bentlerinde belirtilen katı yakıtları mekanik yolla veya elle besleyen yakma tesislerinin,

3) Bu Yönetmeliğin 9, 10, 11, 12 ve 13 üncü  maddelerinde  belirtilen; ısıl gücü (IG)>15 kW olan sıvı yakıtlı yakma tesisleri ile ısıl gücü (IG)>30 kW olan gaz yakıtlı yakma tesislerinin, sahibi veya işletmeni, yakma tesisi ile ilgili bu Yönetmelikte belirtilen koşullara ve kurallara uyduğunu yılda bir defa yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişilere yaptırır.

b) Bakım, onarım, baca temizleme ve baca gazı ölçümleri düzenli aralıklarla yapılır. (a) bendinden farklı olarak, yılda maksimum üçyüz saat ve tarımsal işletmelerde elde edilen ürünlerin kurutulmasında kullanılan ve kurutmanın ısı değiştirici üzerinden gerçekleştirilen yakma tesislerinin sahibi veya işletmeni, yakma tesisleri ile ilgili bu Yönetmelikte belirtilen kurallara ve koşullara uyduğunu üç yılda bir defa yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişilere yaptırır.

c) Yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişiler, yukarıdaki (a) bendi uyarınca yapılacak periyodik ölçüm ve kontrol tarihini sekiz hafta önceden yakma tesisi sahibine veya işletmenine yazılı olarak bildirir.

d) 16 ncı maddenin ( c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen  hususlar bu madde için de geçerlidir.

Ölçüm Sonuçlarının Bildirimi ve Değerlendirilmesi

MADDE 18 – Emisyon ölçüm yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişiler, ölçüm sonuçlarını 16 ve 17 inci maddeleri uyarınca altı ayda bir ilgili yetkili merciye bildirir. Yetkili merci her yıl bakım, onarım, baca temizleme ve baca gazı ölçüm sonuçları hakkında genel hatları içeren özet  bir rapor tanzim eder ve bu özet raporu her yıl en geç Mayıs ayı sonuna kadar Bakanlığa bildirir.

Organize Sanayi Bölgeleri (OSB) ile Endüstri Bölgelerinde (EB) yer alan endüstriyel tesislerindeki ısıtma amaçlı yakma tesislerinde, yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişilerce yapılan bakım, onarım, baca temizleme ve baca gazı ölçüm sonuçları OSB veya EB bölge müdürlüğüne bildirilir. OSB veya EB bölge müdürlükleri ölçüm sonuçları hakkında genel hatları içeren bir rapor tanzim eder ve Bakanlığa bildirir.

Yakma Tesisindeki Değişiklik

MADDE-19 – Yakma tesisinden dış havaya verilen emisyon içeriğini değiştiren, emisyon miktarının azaltılmasına veya artırılmasına neden olan aşağıdaki faaliyetler;

a) Yakma tesisinde kullanılan yakıtın değiştirilmesi,

b) Yakma tesisinin değiştirilmesi,

c) Yakma tesisinin ısıl gücünün değiştirilmesi ile bu değişiklik sonucunda 14 üncü madde gereğince yapılan kontrol ve muayenede de değişikliğe uğraması,

yakma tesisinde değişiklik yapılmış olarak kabul edilir.

ALTINCI BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynakları ile Doğalgazın Kullanılması

MADDE 20 — (Başlığıyla birlikte değişik: RG-17/03/2005-25758)(1)

Hava kirliliğinin yaşandığı yerleşim yerlerindeki konutlar, işyerleri ve sanayide güneş, jeotermal, ısı pompaları ve benzeri yeni ve yenilenebilir enerji kaynakları ile doğalgazın ısınma amaçlı kullanımı teşvik edilir.

Atık Gazların Bacadan Dışarı Atılma Koşulları

MADDE 21 – Yakma tesisi sahibi, ısınma  sezonu öncesi yılda minimum bir defa yakma  tesisinin  bakım/onarımını ve baca temizliğini  yapar veya yaptırır.  Isıl gücü (IG)>15 kW olan katı ve sıvı ile ısıl gücü (IG)>30 kW olan gaz yakıtlı yakma tesislerinin bakım/onarım ve baca temizliği yapıldıktan sonra durum emisyon ölçüm yetkilisine bildirilir.

Yakma tesisinin ısıl gücü (IG)<1 MW olan yakma  tesislerinde atık gaz bacasının yüksekliği;

a) Eğik çatı olması durumunda, baca yüksekliği, çatının en yüksek noktasından minimum 0,5 metre daha yüksek, baca çatının tepe noktasına çok yakın değilse, çatı tabanından minimum 1m yüksekliğinde,

b) Düz çatı olması durumunda, otuz derecelik çatı varsayılarak, baca yüksekliği çatının en yüksek noktasından itibaren minimum 1,5 metre yüksekliğinde,

c) Isıl gücü (IG)>1 MW olan yakma  tesislerinde atık gaz çıkış bacasının yüksekliği için 7/10/2004 tarihli ve 25606 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği geçerlidir.

İthal Taş ve Linyit Kömürü

MADDE 22 – (Değişik: RG-27/1/2010-27475)

Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde belirtilen eleme ve yıkama işlemine tabi tutulmuş taşkömürü ve linyit kömürünün ithalatı Dış Ticarette Standardizasyon Tebliği kapsamında alınacak belgeyle yapılır. Bu Yönetmeliğin 27 nci maddesine göre torbalanır ve kömürün satılacağı ilin il çevre ve orman müdürlüğünden satış izin belgesi alındıktan sonra satışa sunulur.

İthalatçılar, belgenin düzenlenmesinden tüketiciye ulaşıncaya kadar kömürün miktarı ve özellikleri dâhil tüm işlemlerden sorumludurlar. İthal taş ve linyit kömürü için belirlenen özellikler ve sınır değerleri briket yapımında kullanılacak ithal taş ve linyit kömürü için de geçerlidir. Isınma amaçlı ithal taş ve linyit kömürünün özellikleri ve sınırları Tablo-10’da gösterilmiştir.

Tablo-10 Isınma Amaçlı İthal Taş ve Linyit Kömürünün Özellikleri ve Sınırları

ÖzelliklerSınırlar
Toplam Kükürt (kuru bazda): En çok. % 0,9 (+0,1 tolerans)
Alt Isıl Değer (kuru bazda): En az 6400 Kcal/kg (- 200 tolerans)
Uçucu Madde (kuru bazda): % 12-31 (+2 tolerans)
Toplam Nem (orijinalde): En çok % 10 (+1 tolerans)
Kül (kuru bazda): En çok %16 (+2 tolerans)
Boyut* (satışa sunulan): 18-150 mm ( en çok ±% 10 tolerans)

* Mekanik beslemeli yakma tesisleri için kömür boyutu en az 10-18 mm olabilir.

Yerli Kömürler

MADDE 23 – (Değişik: RG-7/2/2009-27134)

Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (a) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde belirtilen eleme ve yıkama işlemine tabi tutulmuş yerli taş ve linyit kömürlerden Tablo-11’de özellikleri belirtilenler bu Yönetmeliğin 28 inci maddesine göre sınır değerlerin aşıldığı il ve ilçelerde, Tablo-12’de özellikleri belirtilenler ise bu Yönetmeliğin 28 inci maddesine göre sınır değerlerin aşılmadığı il ve ilçelerde kullanılır.

Kömürün çıkartıldığı ilin il çevre ve orman müdürlüğünden uygunluk izin belgesi alınır, bu Yönetmeliğin 27 nci maddesine göre torbalanır ve kömürün satılacağı ilin il çevre ve orman müdürlüğünden satış izni belgesi alındıktan sonra kömürler satışa sunulur. Üreticiler uygunluk belgesinin düzenlenmesinden tüketiciye ulaşıncaya kadar kömürün miktarı ve özellikleri dahil tüm işlemlerden sorumludurlar. Belde ve köylerde kullanılacak yerli kömürlerin özellikleri Tablo-13’te belirlenmiştir.

Tablo-11 Sınır Değerlerinin Aşıldığı İl ve İlçelerde Kullanılacak Yerli Kömürlerin Özellikleri

Yerli Kömürlerin ÖzellikleriSınırlarKullanılacağı İller ve İlçeler
Toplam Kükürt (kuru bazda): En çok  % 2 Bu Yönetmeliğin 28 inci maddesine göre sınır değerlerinin aşıldığı (I.Grup)  İl ve İlçeler
Alt Isıl Değer (kuru bazda): En az 4800 Kcal/kg (-200 tolerans)
Toplam Nem (orijinalde): En çok  %25
Kül (kuru bazda): En çok  %25
Boyut* (satışa  sunulan): 18-150 mm (18 mm altı  ve150 mm üstü için en çok  % 10 tolerans)

* Mekanik beslemeli yakma tesisleri için kömür boyutu 10-18 mm olabilir.

Tablo-12 Sınır Değerlerinin Aşılmadığı İl ve İlçelerde Kullanılacak Yerli Kömürlerin Özellikleri

Yerli Kömürlerin ÖzellikleriSınırlarKullanılacağı İller ve İlçeler
Toplam Kükürt (kuru bazda)**: En çok  % 2,3 Bu Yönetmeliğin 28 inci maddesine göre sınır değerlerinin aşılmadığı (II.Grup) İl ve İlçeler 
Alt Isıl Değer (kuru bazda)**: En az  4200  Kcal/kg (-200 tolerans)
Toplam Nem (orijinalde): En çok  %30
Kül (kuru bazda): En çok  %30
Boyut *(satışa sunulan):18-150 mm (18 mm altı  ve150 mm üstü için en çok  % 10 tolerans)

* Mekanik beslemeli yakma tesisleri için kömür boyutu 10-18 mm olabilir.

**               Alt Isıl Değeri (kuru bazda) en az 5000kcal/kg (-500 tolerans) yanabilir kükürt (kuru bazda) oranı en çok yüzde bir buçuk (%1.5) ve diğer özellikleri bu Tablo’da belirtilen özellikleri sağlayan yerli kömürler mevcut soba ve kazanlarda yakıldığında bacadan atılan kükürt dioksit konsantrasyonu, bu Tablo’da özellikleri belirlenen kömürün mevcut soba ve kazanlarda yakılmasında bacadan atılan kükürt dioksit konsantrasyonu eşdeğerini aşmadığı akredite olmuş veya Bakanlıkça uygun görülen laboratuarlar tarafından belgelenmesi halinde bu Yönetmeliğin 28 inci maddesine göre sınır değerlerin aşılmadığı (II.Grup) il ve ilçelerde ısınma amacıyla kullanılabilir.

Tablo-13 Belde ve Köylerde Kullanılacak Yerli Kömürlerin Özellikleri

Yerli Kömürlerin ÖzellikleriSınırlar
Toplam Kükürt (kuru bazda): En çok  % 2,5
Alt Isıl Değer (kuru bazda): En az  3400 Kcal/kg      (-200 tolerans)
Boyut *(satışa sunulan): 18-150 mm (18 mm altı  ve 150 mm üstü için en çok  % 10 tolerans)

*Mekanik beslemeli yakma tesisleri için kömür boyutu 10-18 mm olabilir.

Toz Kömürden Elde Edilen Briket Kömürü

MADDE 24 – (Değişik: RG-14/05/2007-26522)

Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (a) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde belirtilen briket kömüründe TSE 12055’de belirtilen özellikler sağlanmalıdır. Briket kömürüne uygunluk ve satış izin belgesi briket kömürünün üretildiği ilin il çevre ve orman müdürlüğünce verilir. Briket kömürünün satılacağı ilin il çevre ve orman müdürlüğüne bilgi verilmesi kaydıyla tüm il, ilçe, belde ve köy yerleşim alanlarında satılabilir ve kullanılabilir.

Biyokütle

MADDE 25 – (Değişik: RG-7/2/2009-27134)

Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (b) bendinin (7) numaralı alt bendinde belirtilen prina briketi özellikleri Tablo-14’de verilen sınır değerleri sağlamalıdır. Prina dışındaki diğer biyokütlelerden elde edilen biriketlerin analiz sonuçları, Bakanlıkça değerlendirilerek kullanılıp kullanılmayacağına karar verilir.

Tablo-14 Prina briketi özellikleri (kuru bazda) ve Sınırlar

ÖzellikleriSınırlar
Alt Isıl Değer3700 Kcal/kg (min.)
Nem (orijinalde)%15 (max.)
Yağ%1.5 (max.)
Sodyum (Na)300 ppm (max)
Boyut6 mm (min.) (6mm’den küçük ağırlıkça %5’i geçemez, ancak mekanik beslemeli yakma tesisleri için % 50’ye kadar olabilir.)

Yakıtların Analizi

MADDE 26 – (Değişik: RG-14/05/2007-26522)

Yapılacak denetimlerde yetkili merciler katı yakıtın üretildiği, torbalandığı, depolandığı, taşındığı ve satışının yapıldığı yerlerden usulüne uygun yakıt numunelerini almak ve analizlerini akredite olmuş veya Bakanlığın uygun gördüğü laboratuvarlarda yapmak/yaptırmak ve belirlenen sınır değerleri sağlamayan yakıtlar için gerekli işlemi yapmakla yükümlüdürler.

Hava kirliliği açısından il çevre ve orman müdürlükleri gerektiğinde sıvı yakıtlı yakma sistemlerinin depolarından usulüne uygun numune alır ve analizlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından belirlenen akredite laboratuvarlarda yapar/yaptırır ve belirlenen sınır değerleri sağlamayan sıvı yakıtlar için gerekli tutanağı tutup Enerji Piyasası Düzenleme Kurumuna veya yetkilendirdiği kurum/kuruluşlara bildirir.

Torbalama

MADDE 27 – (Değişik: RG-14/05/2007-26522)

(Değişik birinci fıkra: RG-7/2/2009-27134) Bu Yönetmeliğin 22, 23, 24 ve 25 inci maddelerinde özellikleri belirtilen ithal taş ve linyit kömürler, yerli kömürler, toz kömürden elde edilen briket kömürler, prina briketi ve belde ve köyler için özellikleri belirlenen kömürler torbalanarak satışa sunulur.

Katı yakıtların torbalanması; yerli kömürün çıkarıldığı bölgede, ithal kömürün ise ithalatın gerçekleştirildiği limanın bulunduğu ilde yapılması esastır. Ancak, torbalamanın belirtilen alanlarda yetersiz olduğu durumlarda, kömür üretici ve ithalatçıları, kömürün üretildiği ve ithalatın gerçekleştirildiği ilin il çevre ve orman müdürlüğü ile torbalamanın yapılacağı ilin il çevre ve orman müdürlüğünden izin almak kaydıyla torbalama işlemini başka ilde yapabilir veya bayisi olan/anlaşma yaptığı gerçek ve tüzel kişilere yaptırabilir. Toz kömürden ve prina briketinden elde edilen yakıtlar üretildiği yerde torbalanır.

Torbalamada, ithal, yerli ve briket kömürler ile prina briketi için EK-6, EK-7, EK-8 ve EK-9’daki torba örneklerine uyulması zorunludur.

Torba üzerinde, bu Yönetmeliğin ilgili maddelerinde belirtilen yakıt özelliklerinin yer alması zorunludur. Ancak,  bu yönetmelikle belirtilen ithal ve yerli kömür özelliklerinden daha iyi özelliklere sahip kömür satacağını taahhüt edenler, istedikleri takdirde Bakanlığın belirlemiş olduğu kömür özelliklerinin yanı sıra taahhüt ettikleri kömür özelliklerini de kömür torbası üzerinde belirtebilirler.

İl ve İlçelerin Kirlilik Derecelendirilmesi

MADDE 28 – (Değişik: RG-7/2/2009-27134)

İl ve ilçelerin kirlilik derecelendirilmesi; il ve ilçenin topoğrafik yapısı, atmosferik şartlar, meteorolojik parametreler, sanayi durumu, nüfus yoğunluğu ve önceki yılların hava kalitesi ölçüm sonuçları dikkate alınarak 6/6/2008 tarihli ve 26898 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliğine göre Bakanlık tarafından kış sezonu başlamadan önce ilan edilir.

Tip Emisyon Belgesi

MADDE 29 – (Değişik: RG-14/05/2007-26522)

Bu Yönetmeliğin 7, 8, 9, 10, 11, 12, ve 13 üncü maddelerinde belirtilen yakma tesislerinin her bir üretim modeli için gerçek ve tüzel kişiler, ürettiği yakma tesisi ile ilgili bu Yönetmelikte belirlenen emisyon sınırlarını, akredite olmuş veya Bakanlığın izin verdiği laboratuvarlardayaptıracakları deneylerle sağladıklarını belgelendirmeleri halinde Ek-10’da örneği yer alan tip emisyon belgesi Bakanlıkça düzenlenerek verilir.

CE Uygunluk işareti almış yakma tesisleri için CE uygunluk işareti alınması aşamasında yapılmış emisyon ölçümlerinin sonuçları değerlendirilerek Tip Emisyon Belgesi düzenlenir.

Tip emisyon belgesi olmayan yakma tesislerinin üretimi ve satışı yapılamaz ve kullanılamaz.

Bakım, Onarım, Baca Temizleme ve Emisyon Ölçüm Yetkilisi

MADDE 30 – Katı, sıvı ve gaz yakıtlı yakma tesisleri üreticileri ve ithalatçıları yetki belgesine sahip olmak koşulu ile bakım, onarım, baca temizleme ve baca gazı ölçüm hizmetlerini yapmak veya bu  hizmetleri yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişilere yaptırmakla yükümlüdür. Bakım, onarım, baca temizleme ve emisyon ölçüm yetkilisinin görev ve sorumlulukları ile yetki belgesinin alınma usul ve esasları tebliğle belirlenir.

Alınacak Tedbirler

MADDE 31 – (Değişik: RG-14/05/2007-26522)

İl Çevre ve Orman Müdürlüğü, kritik meteorolojik şartların oluştuğu veya hava kirliliğinin artış gösterdiği bölgelerde, esasları il mahalli çevre kurullarınca belirlenecek şekilde insan ve çevresi üzerinde meydana gelecek zararlara karşı;

a) Isınma amaçlı katı, sıvı  ve gaz yakıtlı yakma tesislerini belirli zamanlarda çalıştırmaya,

b)  Katı ve sıvı yakıtların kalitesinde iyileştirme yönünde yeni düzenleme yapmaya

yetkilidir.

Denetim

MADDE 32 – (Değişik: RG-14/05/2007-26522)

Yetkili merciler, bu Yönetmelikte belirlenen kurallara uygun olmayan yakıtları üretenler, satışa sunanlar ile yakma tesisleri üretenleri ve işletenteleri denetlemek ve haklarında yaptırım uygulamakla yükümlüdürler.

Cezai İşlem

MADDE 33 – Bu Yönetmeliğe aykırı faaliyetlerin tespiti halinde 11/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili maddelerine göre cezai işlem uygulanır.

GEÇİCİ MADDE 1 – (Ek: RG-7/2/2009-27134)

Bu Yönetmeliğin 29 uncu maddesinde belirtilen laboratuarlar Bakanlıktan Ön Yeterlilik/Yeterlilik Belgesi  alana kadar, Tip Emisyon Belgesi verilmesine esas ölçümler; Bakanlıktan 22/7/2006 tarihli ve 26236 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği kapsamında, hava kalitesi ve emisyon ölçümleri için Ön Yeterlilik/Yeterlilik Belgesi almış olan laboratuarlar tarafından yapılır ve bu ölçümler esas alınarak Tip Emisyon Belgesi düzenlenir.

Yürürlük

MADDE 34 – Bu Yönetmelik 1/4/2005 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 35 – Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı Yürütür.

(1) 17/03/2005 tarihli ve 25758 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelikle değiştirilen maddeler, 1/4/2005 tarihinde yürürlüğe girer.

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETMELİĞİ

Resmi Gazete Tarihi: 09.12.2003 Resmi Gazete Sayısı: 25311

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

Madde 1 —

Bu Yönetmelik, işyerlerinde sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için alınacak önlemleri belirler.

Bu amaçla;

a) Mesleki risklerin önlenmesi, sağlık ve güvenliğin korunması, risk ve kaza faktörlerinin ortadan kaldırılması,

b) İş sağlığı ve güvenliği konusunda işçi ve temsilcilerinin eğitimi, bilgilendirilmesi, görüşlerinin alınması ve dengeli katılımlarının sağlanması,

c) Yaş, cinsiyet ve özel durumları sebebi ile özel olarak korunması gereken kişilerin çalışma şartları,

ile ilgili genel prensipler ve diğer hususlar bu Yönetmelikte düzenlenmiştir.

Kapsam

Madde 2 —

Bu Yönetmelik, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamına giren tüm işyerlerini kapsar.

Dayanak

Madde 3 —

Bu Yönetmelik, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 78 inci maddesine göre düzenlenmiştir.

Tanımlar

Madde 4 —

Bu Yönetmelikte geçen ;

a) Risk değerlendirmesi: İşyerlerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin, işçilere, işyerine ve çevresine verebileceği zararların ve bunlara karşı alınacak önlemlerin belirlenmesi amacıyla yapılması gerekli çalışmaları,

b) Sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi: İşyerinde sağlık ve güvenlik konularında işçileri temsil etmeye yetkili kişiyi,

c) Önleme: Mesleki riskleri önlemek veya azaltmak için işyerinde yapılan işlerin bütün aşamalarında planlanmış veya alınmış önlemlerin tümünü,

d) Bakanlık: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığını,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

İşverenlerin Yükümlülükleri

Genel Hükümler

Madde 5 — İşverenlerin yükümlülükleri ile ilgili genel hükümler aşağıda belirtilmiştir:

a) İşveren, işle ilgili her konuda işçilerin sağlık ve güvenliğini korumakla yükümlüdür.

b) İşverenin iş sağlığı ve güvenliği konusunda işyeri dışındaki uzman kişi veya kuruluşlardan hizmet alması bu konudaki sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

c) İşçilerin iş sağlığı ve güvenliği konusundaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluğu ilkesini etkilemez.

İşverenin Genel Yükümlülükleri

Madde 6 —

İşveren aşağıda belirtilen sağlık ve güvenlikle ilgili hususları yerine getirmekle yükümlüdür:

a) İşveren, işçilerin sağlığını ve güvenliğini korumak için mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dahil gerekli her türlü önlemi almak, organizasyonu yapmak, araç ve gereçleri sağlamak zorundadır.

İşveren, sağlık ve güvenlik önlemlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun sürekli iyileştirilmesi amaç ve çalışması içinde olacaktır.

b) İşveren, sağlık ve güvenliğin korunması ile ilgili önlemlerin alınmasında aşağıdaki genel prensiplere uyacaktır:

1) Risklerin önlenmesi,

2) Önlenmesi mümkün olmayan risklerin değerlendirilmesi,

3) Risklerle kaynağında mücadele edilmesi,

4) İşin kişilere uygun hale getirilmesi için, özellikle işyerlerinin tasarımında, iş ekipmanları, çalışma şekli ve üretim metodlarının seçiminde özen gösterilmesi, özellikle de monoton çalışma ve önceden belirlenmiş üretim temposunun hafifletilerek bunların sağlığa olumsuz etkilerinin en aza indirilmesi,

5) Teknik gelişmelere uyum sağlanması,

6) Tehlikeli olanların, tehlikesiz veya daha az tehlikeli olanlarla değiştirilmesi,

7) Teknolojinin, iş organizasyonunun, çalışma şartlarının, sosyal ilişkilerin ve çalışma ortamı ile ilgili faktörlerin etkilerini kapsayan genel bir önleme politikasının geliştirilmesi,

8) Toplu korunma önlemlerine, kişisel korunma önlemlerine göre öncelik verilmesi,

9) İşçilere uygun talimatların verilmesi.

c) İşveren, işyerinde yapılan işlerin özelliklerini dikkate alarak;

1) Kullanılacak iş ekipmanının, kimyasal madde ve preparatların seçimi, işyerindeki çalışma düzeni gibi konular da dahil işçilerin sağlık ve güvenliği yönünden tüm riskleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucuna göre; işverence alınan önleyici tedbirler ile seçilen çalışma şekli ve üretim yöntemleri, işçilerin sağlık ve güvenlik yönünden korunma düzeyini yükseltmeli ve işyerinin idari yapılanmasının her kademesinde uygulanmalıdır.

2) Bir işçiye herhangi bir görev verirken, işçinin sağlık ve güvenlik yönünden uygunluğunu göz önüne alır.

3) Yeni teknolojinin planlanması ve uygulanmasının, seçilecek iş ekipmanının çalışma ortam ve koşullarına, işçilerin sağlığı ve güvenliğine etkisi konusunda işçiler veya temsilcileri ile istişarede bulunur.

4) Ciddi tehlike bulunduğu bilinen özel yerlere sadece yeterli bilgi ve talimat verilen işçilerin girebilmesi için uygun önlemleri alır.

d) Aynı işyerinin birden fazla işveren tarafından kullanılması durumunda işverenler, yaptıkları işin niteliğini dikkate alarak; iş sağlığı ve güvenliği ile iş hijyeni önlemlerinin uygulanmasında işbirliği yapar, mesleki risklerin önlenmesi ve bunlardan korunma ile ilgili çalışmaları koordine eder, birbirlerini ve birbirlerinin işçi veya işçi temsilcilerini riskler konusunda bilgilendirirler.

e) İş sağlığı ve güvenliği ile iş hijyeni konusunda alınacak önlemler hiç bir şekilde işçilere mali yük getirmez.

Koruyucu ve Önleyici Hizmetler

Madde 7 —

İşyerinde sağlık ve güvenlikle ilgili koruyucu ve önleyici hizmetlerin yerine getirilmesi için aşağıda belirtilen hususlara uyulacaktır:

a) Bu Yönetmeliğin 5 ve 6 ncı maddelerinde belirtilen yükümlülükler saklı kalmak kaydıyla, işveren, işyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önlemek ve koruyucu hizmetleri yürütmek üzere, işyerinden bir veya birden fazla kişiyi görevlendirir.

b) Sağlık ve güvenlikle görevli kişiler, işyerinde bu görevlerini yürütmeleri nedeniyle hiçbir şekilde dezavantajlı duruma düşmezler. Bu kişilere, söz konusu görevlerini yapabilmeleri için yeterli zaman verilir.

c) İşyerinde bu görevleri yürütebilecek nitelikte personel bulunmaması halinde, işveren dışarıdan bu konuda yeterlik belgesi olan uzman kişi veya kuruluşlardan hizmet alır.

d) İşveren hizmet aldığı kişi veya kuruluşlara, işçilerin sağlık ve güvenliğini etkilediği bilinen veya etkilemesi muhtemel faktörler hakkında bilgi verir. Bu kişi veya kuruluşlar, bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinin (b) bendinde sözü edilen işçiler ve bu işçilerin işverenleri hakkındaki gerekli bilgilere de ulaşabilmelidirler.

e) İşyerinde sağlık ve güvenlik hizmetlerini yürütmek üzere:

1) Görevlendirilen kişiler gerekli nitelik, bilgi ve beceriye sahip olacaktır.

2) Dışarıdan hizmet alınan kişi veya kuruluşlar gerekli kişisel beceri, mesleki bilgi ve donanıma sahip olacaktır.

3) Görevlendirilen kişiler veya dışarıdan hizmet alınan kişi veya kuruluşların sayısı; işyerinin büyüklüğü, maruz kalınabilecek tehlikeler ve işçilerin işyerindeki dağılımı dikkate alınarak, koruyucu ve önleyici çalışmaların organizasyonunu yapmaya ve yürütmeye yeterli olacaktır.

f) İşyeri içindeki veya dışındaki kişi veya kuruluşların bu maddede belirtilen sağlık ve güvenlik risklerini önleme ve risklerden korunma ile ilgili görev ve sorumlulukları açık olarak belirlenir. Bu kişi ve kuruluşlar gerektiğinde birlikte çalışırlar.

g) İşverenin yeterli mesleki bilgi, beceri ve donanıma sahip olması halinde, işyerinin büyüklüğü, işin niteliği ve işçi sayısı dikkate alınarak bu maddenin (a) bendinde belirtilen hususların yerine getirilmesi sorumluluğunu kendisi üstlenebilir.

h) İş sağlığı ve güvenliği konularında hizmet verecek kişi ve kuruluşların nitelikleri ve belgelendirilmesi ile işverenin sorumluluğu hangi hallerde üstlenebileceği ile ilgili usul ve esaslar Bakanlık tarafından belirlenir.

İlkyardım, Yangınla Mücadele ve Kişilerin Tahliyesi, Ciddi ve Yakın Tehlike

Madde 8 —

İlkyardım, yangınla mücadele ve kişilerin tahliyesi, ciddi ve yakın tehlike ile ilgili uyulacak hususlar aşağıda belirtilmiştir:

a) İşveren;

1) İşyerinin büyüklüğünü, yapılan işin özelliğini ve işyerinde bulunan işçilerin ve diğer kişilerin sayısını dikkate alarak; ilkyardım, yangınla mücadele ve kişilerin tahliyesi için gerekli tedbirleri alır.

2) Özellikle ilkyardım, acil tıbbi müdahale, kurtarma ve yangınla mücadele konularında, işyeri dışındaki kuruluşlarla irtibatı sağlayacak gerekli düzenlemeleri yapar.

b) İşveren, (a) bendinde belirtilen ilkyardım, yangınla mücadele ve tahliye işleri için, işyerinin büyüklüğü ve taşıdığı özel tehlikeleri dikkate alarak, bu konuda eğitimli, uygun donanıma sahip yeterli sayıda kişiyi görevlendirir.

c) İşveren;

1) Ciddi ve yakın tehlikeye maruz kalan veya kalma riski olan tüm işçileri, tehlikeler ile bunlara karşı alınmış ve alınacak önlemler hakkında mümkün olan en kısa sürede bilgilendirir.

2) Ciddi, yakın ve önlenemeyen tehlike durumunda, işçilerin işi bırakarak derhal çalışma yerlerinden ayrılıp güvenli bir yere gidebilmeleri için gerekli talimatı verir ve gerekeni yapar.

3) Ciddi ve yakın tehlike durumunun devam ettiği çalışma şartlarında, zorunlu kalınması halinde, gerekli donanıma sahip ve özel olarak görevlendirilen kişiler hariç, işçilerden çalışmaya devam etmelerini istemeyecektir.

d) Ciddi, yakın ve önlenemeyen tehlike durumunda işyerini veya tehlikeli bölgeyi terk eden işçiler bu hareketleri nedeniyle dezavantajlı duruma düşmeyecek ve herhangi bir zarar görmeyecektir.

e) İşveren, işçilerin kendileri veya diğer kişilerin güvenliği için ciddi ve yakın bir tehlike olduğunda ve amirine hemen haber veremedikleri durumlarda, kendi bilgileri doğrultusunda ve mevcut teknik donanımlar ile tehlikenin sonuçlarının engellenmesi için gerekeni yapabilecek durumda olmalarını sağlamak zorundadır.

İşçiler, kendi görevlerini yapmakta ihmal veya kusurlu davranışları olmadıkça bu hareketlerinden dolayı dezavantajlı duruma düşürülemezler.

İşverenin Diğer Yükümlülükleri

Madde 9 —

İşveren yukarıda belirtilen yükümlülükleri ile beraber aşağıdaki hususları yerine getirmekle yükümlüdür:

a) İşveren ;

1) İşyerinde risklerden özel olarak etkilenebilecek işçi gruplarının durumunu da kapsayacak şekilde sağlık ve güvenlik yönünden risk değerlendirmesi yapar.

2) Risk değerlendirmesi sonucuna göre, alınması gereken koruyucu önlemlere ve kullanılması gereken koruyucu ekipmana karar verir.

3) Üç günden fazla işgünü kaybı ile sonuçlanan iş kazaları ile ilgili kayıt tutar.

4) İşçilerin uğradığı iş kazaları ile ilgili rapor hazırlar.

b) (a) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde belirtilen çalışmalar ve değerlendirmelerle ilgili kayıt ve dokümanların hazırlanması ile (a) bendinin (3) ve (4) numaralı alt bentlerinde belirtilen belgelerin düzenlenmesi, işyerinin büyüklüğü ve yapılan işin niteliğine göre, Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslara uygun şekilde yapılır.

İşçilerin Bilgilendirilmesi

Madde 10 —

İşyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin etkin bir biçimde sürdürülmesi için işçilerin bilgilendirilmesi esastır. Bu amaçla;

a) İşveren, işyerinin büyüklüğüne göre;

1) İşyerinin geneli ile işçinin çalışmakta olduğu bölümde veya yaptığı her işte yürütülen faaliyetler, sağlık ve güvenlik riskleri, koruyucu ve önleyici tedbirler hakkında,

2) Bu Yönetmeliğin 8 inci maddesinin (b) bendine göre, işyerinde görevlendirilen kişiler hakkında,

işçilerin ve temsilcilerinin gerekli bilgiyi almalarını sağlamak zorundadır.

b) İşveren, başka işyerlerinden çalışmak üzere kendi işyerine gelen işçilerin de, (a) bendinde belirtilen bilgileri almalarını sağlamak üzere, söz konusu işçilerin işverenlerine gerekli bilgileri verir.

c) İşveren, işyerinde sağlık ve güvenlik ile ilgili özel görev ve sorumluluğu bulunan işçilerin veya temsilcilerinin bu görevlerini yürütebilmeleri için;

1) Bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin (a) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde belirtilen risk değerlendirmesi ve alınan koruyucu önlemlere,

2) Bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin (a) bendinin (3) ve (4) numaralı alt bentlerinde belirtilen iş kazası kayıtları ve raporlarına,

3) Sağlık ve güvenlikle ilgili denetim faaliyetlerinden, bu konuda sorumlu kişi ve kuruluşlardan, koruma ve önleme çalışmalarından elde edilen bilgilere,

ulaşabilmelerini sağlar.

İşçilerin Görüşlerinin Alınması ve Katılımlarının Sağlanması

Madde 11 —

İşveren sağlık ve güvenlikle ilgili konularda işçilerin görüşlerinin alınması ve katılımlarının sağlanması için aşağıdaki hususları yerine getirmekle yükümlüdür:

a) İşveren, iş sağlığı ve güvenliği konularında işçi veya temsilcilerinin görüşlerini alır, öneri getirme hakkı tanır ve bu konulardaki görüşmelerde yer almalarını ve dengeli katılımlarını sağlar.

b) İşverence, iş sağlığı ve güvenliği konusunda özel görevleri bulunan işçi veya temsilcilerinin özellikle aşağıdaki konularda dengeli bir şekilde yer almaları sağlanır veya önceden görüşleri alınır:

1) Sağlık ve güvenliği önemli derecede etkileyebilecek herhangi bir önlemin alınmasında.

2) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin (a) bendinde belirtilen işler ile 7 nci maddesinin (a) bendinde ve 8 inci maddesinin (b) bendinde belirtilen kişilerin görevlendirilmesinde.

3) Bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin (a) bendinde ve 10 uncu maddesinde belirtilen hususlarda.

4) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin (c) bendinde belirtilen işyeri dışındaki uzman kişi veya kuruluşlardan hizmet alınmasında.

5) Bu Yönetmeliğin 12 nci maddesinde belirtilen eğitimin organizasyonu ve planlanmasında.

c) İş sağlığı ve güvenliği konusunda özel görevi bulunan işçi temsilcileri, tehlikenin azaltılması veya tehlikenin kaynağında yok edilmesi için işverene öneride bulunma ve işverenden gerekli tedbirlerin alınmasını isteme hakkına sahiptir.

d) İş sağlığı ve güvenliği konusunda özel görevleri bulunan işçi veya işçi temsilcileri, bu görevlerini yürütmeleri nedeniyle dezavantajlı duruma düşürülemezler.

e) İşveren, iş sağlığı ve güvenliği konusunda özel görevi bulunan işçi temsilcilerine, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini yerine getirebilmeleri için her türlü imkanı sağlar ve herhangi bir ücret kaybı olmadan çalışma saatleri içerisinde yeterli zamanı verir.

f) İşçiler veya temsilcileri, iş sağlığı ve güvenliği konusunda işverence alınan önlemlerin ve sağlanan imkanların yetersiz olduğu kanaatine varmaları halinde Bakanlığa başvurma hakkına sahiptir.

İşçi temsilcileri, işyerinde yetkili makamlarca yapılan denetimler sırasında görüşlerini bildirme hakkına sahiptir.

İşçilerin Eğitimi

Madde 12 —

İşyerinde sağlık ve güvenliğin sağlanması ve sürdürülebilmesi için;

a) İşveren, her işçinin çalıştığı yere ve yaptığı işe özel bilgi ve talimatları da içeren sağlık ve güvenlik eğitimi almasını sağlamak zorundadır. Bu eğitim özellikle;

1) İşe başlanmadan önce,

2) Çalışma yeri veya iş değişikliğinde,

3) İş ekipmanlarının değişmesi halinde,

4) Yeni teknoloji uygulanması halinde,

yapılır.

Eğitim, değişen ve yeni ortaya çıkan risklere uygun olarak yenilenir ve gerektiğinde periyodik olarak tekrarlanır.

b) İşveren, başka işyerlerinden çalışmak üzere kendi işyerine gelen işçilerin yaptıkları işlerde karşılaşacakları sağlık ve güvenlik riskleri ile ilgili yeterli bilgi ve talimat almalarını sağlar.

c) Sağlık ve güvenlik ile ilgili özel görevi bulunan işçi temsilcileri özel olarak eğitilir.

d) (a) ve (c) bentlerinde belirtilen eğitim, işçilere veya temsilcilerine herhangi bir mali yük getirmez ve eğitimlerde geçen süre çalışma süresinden sayılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

İşçilerin Yükümlülükleri

İşçilerin Yükümlülükleri

Madde 13 —

İşçiler işyerinde sağlık ve güvenlikle ilgili aşağıda belirtilen hususlara uymakla yükümlüdür:

a) İşçiler, davranış ve kusurlarından dolayı, kendilerinin ve diğer kişilerin sağlık ve güvenliğinin olumsuz etkilenmemesi için azami dikkati gösterirler ve görevlerini, işveren tarafından kendilerine verilen eğitim ve talimatlar doğrultusunda yaparlar.

b) İşçiler, işveren tarafından kendilerine verilen eğitim ve talimatlar doğrultusunda, özellikle;

1) Makina, cihaz, araç, gereç, tehlikeli madde, taşıma ekipmanı ve diğer üretim araçlarını doğru şekilde kullanmak,

2) Kendilerine sağlanan kişisel koruyucu donanımı doğru kullanmak ve kullanımdan sonra muhafaza edildiği yere geri koymak,

3) İşyerindeki makina, cihaz, araç, gereç, tesis ve binalardaki güvenlik donanımlarını kurallara uygun olarak kullanmak ve bunları keyfi olarak çıkarmamak ve değiştirmemek,

4) İşyerinde sağlık ve güvenlik için ciddi ve ani bir tehlike olduğu kanaatine vardıkları herhangi bir durumla karşılaştıklarında veya koruma tedbirlerinde bir aksaklık ve eksiklik gördüklerinde, işverene veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisine derhal haber vermek,

5) İşyerinde, sağlık ve güvenliğin korunması için teftişe yetkili makam tarafından belirlenen zorunlulukların yerine getirilmesinde, işverenle veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi ile işbirliği yapmak,

6) İşveren tarafından güvenli çalışma ortam ve koşullarının sağlanması ve kendi yaptıkları işlerde sağlık ve güvenlik yönünden risklerin önlenmesinde, işveren veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi ile mevzuat uygulamaları doğrultusunda işbirliği yapmak,

ile yükümlüdürler.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli Hükümler

Sağlık Gözetimi

Madde 14 —

İşveren, işçilerin işyerinde maruz kalacakları sağlık ve güvenlik risklerine uygun olarak sağlık gözetimine tabi tutmakla yükümlüdür:

a) İşçilerin işe girişlerinde sağlık durumlarının yapacakları işe uygun olduğunu belirten sağlık raporu alınır.

b) Yapılan işin özelliğine göre, işin devamı süresince sağlık muayeneleri düzenli aralıklarla yapılır.

Risk Grupları

Madde 15 —

Kadınlar, çocuklar, yaşlılar, özürlüler ve diğer hassas risk grupları, özellikle bunları etkileyen tehlikelere karşı korunurlar.

Sağlık ve Güvenlik İşçi Temsilcisi

Madde 16 —

İşyerinde sağlık ve güvenlikle ilgili çalışmalara katılma, çalışmaları izleme, önlem alınmasını isteme, önerilerde bulunma ve benzeri konularda işçileri temsil etmeye yetkili, bir veya daha fazla işçi, sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi olarak görev yapar.

Sağlık ve Güvenlik İşçi Temsilcisi, işyerinde çalışan işçiler tarafından seçilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Son Hükümler

İlgili Avrupa Birliği Mevzuatı

Madde 17 —

Bu Yönetmelik 12/6/1989 tarihli ve 89/391/EEC sayılı Avrupa Birliği Konsey Direktifi esas alınarak hazırlanmıştır.

Yürürlük

Madde 18 —

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 19 —

Bu Yönetmelik hükümlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yürütür.

KAMU TAŞINMAZLARI ÜZERİNDE EĞİTİM VE YURT FAALİYETLERİ İÇİN ÜST HAKKI TESİS EDİLMESİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK

21 Temmuz 2017 CUMA                Resmî Gazete                            Sayı : 30130

YÖNETMELİK

Maliye Bakanlığından:

KAMU TAŞINMAZLARI ÜZERİNDE EĞİTİM VE YURT FAALİYETLERİ İÇİN ÜST HAKKI TESİS EDİLMESİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıflardan öğrencilere yönelik eğitim ve yurt temini faaliyeti bulunanlardan Gençlik ve Spor Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı tarafından müştereken belirlenen şartları sağlayanlar lehine, kuruluş amaçlarına uygun olarak kullanılmak üzere mülkiyeti Hazineye veya kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazlar üzerinde kırk dokuz yıl süre ile bedelsiz irtifak hakkı tesis edilmesi, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerler üzerinde ise bunlar adına bedelsiz kullanma izni verilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıflardan öğrencilere yönelik eğitim ve yurt temini faaliyetinde bulunan ve Gençlik ve Spor Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ile Milli Eğitim Bakanlığı tarafından müştereken belirlenen şartları sağlayanlar tarafından mülkiyeti Hazineye veya kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerler üzerinde verilecek izinleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 29/6/2001 tarihli ve 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun ek 4 üncü maddesinin ikinci fıkrası ile geçici 21 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Maliye Bakanlığını,

b) Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer: Türk Medenî Kanunu ile diğer kanunlarda Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu belirtilen yerleri,

c) Eğitim faaliyeti: Milli Eğitim Bakanlığınca kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilen ve Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıflarca yürütülen; okul öncesi, ilkokul, ortaokul, ortaöğrenim kurumlarını açma ve işletme faaliyeti, yükseköğrenim öğrencilerinin eğitimine yönelik eğitim kurumu açılması ve işletilmesi faaliyeti ile yurt açılmasını ve işletilmesini, ayrıca; Diyanet İşleri Başkanlığına bağlı olarak açılan Kur’an-ı Kerim okumak, anlamını öğrenmek, hafızlık yapmak ve din eğitimi almak isteyen vatandaşlara verilen eğitimi,

ç) Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmaz: Tapuda Hazine adına tescilli taşınmazları,

d) Hazine taşınmazı: Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerleri,

e) İdare: Hazine taşınmazları bakımından merkezde Maliye Bakanlığını (Millî Emlak Genel Müdürlüğü); illerde defterdarlığı (millî emlak dairesi başkanlığı veya millî emlak müdürlüğü) ve ilçelerde millî emlak müdürlüğünü yoksa malmüdürlüğünü, diğer kamu taşınmazları bakımından ise özel bütçeli idareleri, il özel idarelerini, belediyeleri ve taşınmaz maliki diğer kamu kurum ve kuruluşlarını,

f) İrtifak hakkı: Bir taşınmaz üzerinde yararlanmaya ve kullanıma rıza göstermeyi veya mülkiyete ilişkin bazı hakların kullanılmasından vazgeçmeyi kapsayan ve diğer bir taşınmaz veya kişi lehine aynî hak olarak kurulan yükümlülüğü,

g) Kanun: 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunu,

ğ) Kullanma izni: Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerler üzerinde kişiler lehine verilen izni,

h) Kuruluş amacı: Vakfın gayesini ve vakfın gayesini gerçekleştirmek için yapılabilecek iş ve işlemleri,

ı) Kurum kontenjanı: Milli Eğitim Bakanlığınca verilen iş yeri açma ve çalışma ruhsatında geçen kapasiteyi,

i) Ön izin: İrtifak hakkı kurulmadan veya kullanma izni verilmeden önce; tescil, ifraz, tevhit, terk ve benzeri işlemlerin yapılması veya imar planının yaptırılması, değiştirilmesi ya da uygulama projelerinin hazırlanması ve onaylatılması gibi işlemlerin yerine getirilebilmesi için İdarece verilen izni,

j) Taşınmaz: Hazine taşınmazları ile kamu kurum ve kuruluşlarının kendi mülkiyetlerinde bulunan taşınmazları,

k) Vakıf: İlgili mevzuatı uyarınca kurularak tüzel kişilik kazanan ve Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıfları,

l) Yönetmelik: Bu Yönetmeliği,

m) Yurt temini faaliyeti: Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıflarca ülke sınırları içerisinde Milli Eğitim Bakanlığınca kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek açılan ve işletilen özel öğrenci yurdu barınma faaliyeti ile resmi öğretim kurumlarının yatılılık ve pansiyon ihtiyacını karşılamak üzere resmi öğrenci yurdu yapılması ve/veya işletme hizmeti sunulması ile Diyanet İşleri Başkanlığına bağlı olarak açılan Kur’an eğitim ve öğretimi kursu hizmetlerinin yürütülmesinde barınma ve beslenme ihtiyacını karşılamak üzere açılan yurt ve pansiyonları,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Başvuru Koşulları, Başvuru ve Değerlendirme

Eğitim faaliyeti için başvuru koşulları

MADDE 5 –

(1) Kanunun ek 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasından eğitim kurumu yapmak amacıyla yararlanmak isteyen vakıfların başvuru tarihi itibarı ile;

a) Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınması,

b) Vakıf senedinde, vakfın faaliyet unsurları arasında eğitim faaliyetlerinin bulunması,

c) Eğitim faaliyetleri için talep ettikleri taşınmazlar üzerinde yeni yapacakları tesislerdeki fiili öğrenci sayısının (yüzde üç zorunlu okutulacak öğrenci oranı dahil) en az yüzde onunun bedelsiz, yüzde onunun ise yüzde elli indirimli olarak ihtiyaç sahibi öğrencilere ayrılması,

ç) Eğitimin daha nitelikli sunulmasına yönelik olarak ilgisine göre Milli Eğitim Bakanlığının veya Diyanet İşleri Başkanlığının uygun görüşlerini de içeren plan ve proje hazırlanması,

d) Son bir yıl fiilen ve kesintisiz olarak eğitim faaliyetini sunuyor olması,

gerekmektedir.

Öğrenci yurdu için başvuru koşulları

MADDE 6 –

(1) Kanunun ek 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasından öğrenci yurdu yapmak amacıyla yararlanmak isteyen vakıfların başvuru tarihi itibarı ile;

a) Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınması,

b) Vakıf senedinde, vakfın faaliyet unsurları arasında öğrenci yurdu faaliyetlerinin bulunması,

c) Ülke genelinde en az 5 ilde özel öğrenci yurdu faaliyetinde bulunulması,

ç) Öğrenci barınma faaliyetlerinin daha nitelikli sunulmasına yönelik olarak ilgisine göre Milli Eğitim Bakanlığının veya Diyanet İşleri Başkanlığının uygun görüşlerini de içeren plan ve proje hazırlanması,

d) Ülke genelindeki yurtlarının toplamda en az 1.000 kurum kontenjanına sahip olması,

e) Son bir yıl fiilen ve kesintisiz olarak öğrenci yurt hizmetini sunuyor olması,

f) Yurt faaliyetleri için talep ettikleri taşınmazlar üzerinde yeni yapacakları tesislerdeki fiili öğrenci sayısının en az yüzde onunun bedelsiz, yüzde onunun ise; indirimli (yüzde elli) olarak ihtiyaç sahibi öğrencilere ayrılması,

g) Mevcut barınma faaliyetlerinin yanında öğrencilere yönelik sosyal, kültürel ve sportif vb. faaliyetlerin iyileştirilmesine imkan sağlıyor olması,

gerekmektedir.

Vakıfların taşınmaz taleplerinin değerlendirilmesi

MADDE 7 –

(1) Taşınmazlar üzerinde, Yönetmeliğin 5 inci veya 6 ncı maddesinde belirtilen koşulları sağlayan vakıfların;

a) Yurt ve eğitim faaliyetlerine ilişkin taşınmaz talepleri,

b) İrtifak hakkı tesisi veya kullanma izni verilen taşınmazların üzerindeki binalarda öğrencilerin ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik kapalı alanlarda yüzde yirmiyi geçmeyen kısımlarının ticari amaçlı kullanım talepleri,

c) Yeni yapılacak eğitim kurumlarının veya yurtların yapım, bakım, onarım, işletim ve benzeri giderlerinin karşılanmasında kullanılması için ihtiyaç duydukları taşınmaz talepleri,

ç) Taşınmazın kısmen yurt ve eğitim faaliyeti kısmen de yeni yapılacak eğitim ve yurtların yapım, bakım, onarım, işletim ve benzeri giderlerin karşılanması için ihtiyaç duydukları taşınmaz talepleri,

İdare tarafından değerlendirmeye alınır.

Başvuru ve değerlendirme

MADDE 8 –

(1) Vakıf veya şartları taşıyan benzer nitelikteki birden fazla vakıf tarafından, kuruluş amacı dahilindeki faaliyetlerini gerçekleştirmek amacıyla üzerinde kullanma izni verilmesi veya irtifak hakkı tesis edilmesi amacıyla Yönetmeliğin 5 inci veya 6 ncı maddelerinde yer alan bilgi ve belgeler ile taşınmazın varsa tapu bilgileri de eklenmek suretiyle elektronik ortam yoluyla ya da bir dilekçeyle İdareye başvuruda bulunulur.

(2) İdare tarafından yapılan ilk inceleme ve değerlendirme sonucu taşınmazın Yönetmelik kapsamında değerlendirilmesinin uygun olmadığının anlaşılması halinde başvuru reddedilerek durum başvuru sahibi vakfa/vakıflara bildirilir.

(3) Talep sahibi vakfın/vakıfların Yönetmeliğin 5 inci veya 6 ncı maddelerinde belirtilen şartları taşıyıp taşımadıklarının değerlendirilmesi Milli Eğitim Bakanlığınca veya Diyanet İşleri Başkanlığınca gerçekleştirilir ve durum ilgili İdareye bildirilir.

(4) Milli Eğitim Bakanlığınca veya Diyanet İşleri Başkanlığınca vakfın/vakıfların Yönetmeliğin 5 inci veya 6 ncı maddelerinde belirtilen şartları taşıdığının bildirilmesi üzerine başvuru sahibi vakıf/vakıflar adına kullanma izni verilmesi veya lehlerine irtifak hakkı tesis edilmesine ilişkin işlemlere başlanılır. Aksi halde durum vakfa/vakıflara bildirilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Ön İzin, İrtifak Hakkı Tesisi, Kullanma İzni Verilmesi,

Süre, Bedel, Hasılat Payı ve Devir Yasağı

Ön izin

MADDE 9 –

(1) Bu Yönetmelik kapsamında değerlendirilmesi uygun görülen taşınmazların irtifak hakkı veya kullanma izni ihalesi ilan yapılmaksızın gerçekleştirilir.

(2) Yapılacak yatırım için ön izne ihtiyaç duyulması halinde, lehine irtifak hakkı tesis edilecek veya kullanma izni verilecek vakfa/vakıflara; 19/6/2007 tarihli ve 26557 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelikte yer alan hükümler çerçevesinde ön izin verilir.

(3) Ön izin döneminde ön izin sahibi vakıf/vakıflar, bu Yönetmelikte belirtilen şartlara uyulması kaydıyla projenin gerçekleştirilmesi için Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan diğer vakıfları ortak alabilir. Ortak alınması durumda, Yönetmelik ve Sözleşme hükümlerine aykırı davranılması halinde her türlü sorumluluk hak lehtarı olan Vakfa aittir.

İrtifak hakkı tesisi veya kullanma izni verilmesi

MADDE 10 –

(1) Ön izin döneminde yükümlülüğünü yerine getiren vakıf/vakıflar için tapu kütüğünün ayrı bir sayfasına taşınmaz olarak kaydedilmeyen, ancak tapu kütüğünün “İrtifak Hakları ve Gayrimenkul Mükellefiyetleri” sütununa kaydedilen süreli (normal) nitelikli irtifak hakkı tesis edilebilir veya tapuda kayıtlı olmayan taşınmazlar için kullanma izni verilebilir.

(2) Ön izine ihtiyaç duyulmayan hallerde bu Yönetmelikteki şartları taşıması kaydıyla, ön izin verilmeden irtifak hakkı tesis edilebilir veya kullanma izni verilebilir.

Süre

MADDE 11 –

(1) Yönetmelik kapsamında tesis edilecek irtifak hakları ile verilecek kullanma izinlerinin süresi kırkdokuz yıldır.

Bedel ve hasılat payı

MADDE 12 –

(1) Ön izin, irtifak hakkı ve kullanma izni bedelsizdir. Bunlardan hasılat payı da alınmaz.

(2) İrtifak hakkı tesis edilen veya kullanma izni verilen taşınmazlardan söz konusu vakıflar ile bu vakıfların kurduğu veya ortağı olduğu iktisadi işletme ve şirketleri tarafından elde edilen gelirin tamamı, münhasıran öğrencilere yönelik eğitim kurumlarının veya yurtların yapım, bakım, onarım, işletim ve benzeri giderlerinin karşılanmasında kullanılır. Gelirler ayrı bir hesapta takip edilir ve kullanılamayan gelirler aynı şekilde sonraki yıllarda kullanılır.

(3) Bu kapsamda elde edilen gelirin tespitinde, 20/2/2008 tarihli ve 5737 sayılı Vakıflar Kanunu ile 27/9/2008 tarihli ve 27010 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Vakıflar Yönetmeliği uyarınca tutulan muhasebe kayıtları esas alınır.

Devir yasağı

MADDE 13 –

(1) İrtifak hakkı lehtarı veya kullanma izni sahibi tarafından irtifak hakkı ve kullanma izni üçüncü kişilere devredilemez.

İrtifak hakkı ve kullanma izni sözleşmesinin sona ermesi ve feshi

MADDE 14 –

(1) İrtifak hakkı ve kullanma izni sözleşmesi, sözleşme süresinin bitiminde sona erer.

(2) Sözleşme hükümlerine aykırı davranılması, taşınmazın sözleşmede öngörülen amaç dışında kullanıldığının tespiti halinde İdarece verilen on günlük süre içerisinde aykırılıkların giderilmemesi veya adına kullanma izni verilen ya da lehine irtifak hakkı kurulan tarafından talep edilmesi hâlinde sözleşme İdarece feshedilir.

(3) İrtifak hakkı veya kullanma izni sözleşmesinin sona ermesi veya feshedilmesi hâlinde, özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, taşınmaz üzerindeki tüm yapı ve tesisler sağlam ve işler durumda tazminat veya bedel ödenmeksizin İdareye intikal eder ve bundan dolayı adına kullanma izni verilen ya da lehine irtifak hakkı kurulan tarafından veya üçüncü kişilerce her hangi bir hak ve talepte bulunulamaz.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Ticari faaliyetler

MADDE 15 –

(1) Taşınmazlar üzerinde, Yönetmeliğin 5 inci veya 6 ncı maddesinde belirtilen koşulları sağlayan vakıflar lehine yurt ve eğitim faaliyetlerine ilişkin verilen taşınmazların üzerindeki binalara ait kapalı alanların yüzde yirmilik kısmını geçmeyecek şekilde ihtiyaçların karşılanmasına yönelik olarak ticari nitelikli ünitelerin açılmasına izin verilebilir.

(2) İrtifak hakkı kurulan veya kullanma izni verilen taşınmaz üzerinde bulunan tesis bizzat vakıf, vakıf tarafından kurulan iktisadi işletme veya şirketler tarafından işletilebileceği gibi; bu Yönetmelikte belirtilen şartları taşıması vakfın/vakıfların kuruluş amacı ile resmi senedinde belirtilen faaliyet unsurları arasında yer alması kaydıyla aynı taşınmazın belirli bir kısmının öğrenci ve yurt faaliyeti için, diğer kısmın ise ticari nitelikli faaliyetler için veya tamamı üzerinde öğrencilere yönelik yeni yapılacak eğitim kurumlarının veya yurtların yapım, bakım, onarım, işletim ve benzeri giderlerinin karşılanmasında kullanılması için tesisin tamamı veya bir kısmı üzerinde üçüncü kişilerin faaliyetine izin verilebilir.

(3) Ancak; bu madde kapsamındaki işlemlerin yapılabilmesi için taşınmaz üzerinde yapılacak tesisin vakıf tarafından tamamlanması ve İdareden izin alınması zorunludur.

Tapu siciline konulacak şerh

MADDE 16 –

(1) Yönetmelik hükümleri uyarınca üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazın tapu kütüğünün beyanlar hanesine; “Taşınmazın üzerinde ……………………… yapılmak/kullanılmak amacıyla irtifak hakkı tesis edilmiş olup, taşınmaz irtifak hakkı süresi içerisinde başka bir amaçla kullanılamaz.” şeklinde şerh konulur.

Yönetmelikte hüküm bulunmayan haller

MADDE 17 –

(1) Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik hükümleri kıyasen uygulanır.

Dönüşüm işlemleri

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Kanunun ek 4 üncü maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten önce lehlerine bedelli olarak ön izin, kullanma izni ve irtifak hakkı tesis edilen vakıfların Kanunun geçici 21 inci maddesinden yararlanabilmeleri için 27/1/2018 tarihine kadar İdareye başvuruda bulunmaları gerekmektedir.

(2) Mevcut eğitim ve yurt faaliyetlerinde bulunulan taşınmazlarla ilgili olarak; Yönetmeliğin 5 inci ve 6 ncı maddelerinde (ç bentleri hariç) belirtilen koşulların taşınması, İdarece yapılan değerlendirme sonucu talebin uygun görülmesi ve yeni sözleşme düzenlenmesinin kabul edilmesi şartıyla, (gerekmesi halinde) yeniden ön izin sözleşmesi, irtifak hakkı ve/veya kullanma izni sözleşmesi düzenlenir ve hasılat payı alınmaksızın kırkdokuz yıl süreli bedelsiz irtifak hakkına/kullanma iznine dönüştürülebilir.

(3) Bu maddenin birinci fıkrası kapsamında kalan taşınmazların kullanımı ile ilgili olarak lehlerine irtifak hakkı tesis edilen veya adlarına kullanma izni verilen vakıflardan, tahakkuk ve/veya tebliğ edilen ancak henüz tahsil edilmeyen ön izin, kullanma izni ve irtifak hakkı bedelleri ile hasılat payları tahsil edilmez, tahsil edilenler iade edilmez.

Geçici kullanım

GEÇİCİ MADDE 2 –

(1) Yurt için belirlenecek kurum kontenjanlarının hesaplanmasında vakıfların geçici kullanımına bırakılan yurtlardaki öğrenci sayıları da dikkate alınır.

Yürürlük

MADDE 18 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 19 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini taşınmazın mülkiyet durumuna göre; Maliye Bakanlığı, özel bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve taşınmaz maliki diğer kamu kurum ve kuruluşları yürütür.

İÇME VE KULLANMA SUYU TEMİNİ VE DAĞITIM SİSTEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK

12 Ekim 2017 PERŞEMBE                Resmî Gazete                            Sayı : 30208

YÖNETMELİK

Çevre ve Şehircilik Bakanlığından:

İÇME VE KULLANMA SUYU TEMİNİ VE DAĞITIM SİSTEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; içmesuyu temini ve dağıtım sistemlerinin planlanması, tasarımı, projelendirilmesi, yapımı ve işletilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik; içmesuyu iletim hatları, servis boruları, su depoları ve diğer üniteleri, bina haricindeki su dağıtım sistemleri ve elemanları için genel şartları, ürün standartları için genel şartları, montaj, saha testleri ve işletmeye alma şartlarını kapsar.

Dayanak

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 11 inci maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Abone: Sunulan mal ve/veya hizmetlere para ödeyerek belirli bir süre alıcı olma durumunu,

b) Ana boru: Su dağıtım alanına suyu getiren, normalde abone bağlantısı olmayan boruyu,

c) Anma çapı: Tamsayılarla ifade edilen, yaklaşık olarak borunun milimetre cinsinden gerçek ölçülerine eşit olan ve sistem elemanlarının boyutlarını tanımlamak için kullanılan çapı,

ç) Aşındırıcı toprak: Sistem elemanı üzerinde aşındırıcı ya da başka olumsuz etkiye sahip olan ve koruyucu önlemler alınması gereken toprağı,

d) Ayarlanabilir bağlantı: Montaj esnasında belirli bir açıyla bağlantı imkanı sağlayan ve sabitlenen bağlantıyı,

e) Azami kabul edilebilir işletme basıncı (AKİB): Hizmetteki elemanın dayanabileceği su darbeleri dahil zaman zaman gerçekleşen azami basıncı,

f) Azami saha test basıncı (ASTB): Yeni monte edilmiş olan bir sistem elemanının, boru hattının bütünlüğünü koruyacak şekilde kısa süreli dayanabileceği azami hidrostatik basıncı,

g) Azami tasarım basıncı (ATB): Su darbesi dahil, işletme veya tasarım esnasında belirlenen bir basınç bölgesindeki azami işletme basıncı,

ğ) Bağlantı: Sızdırmazlığı sağlamak amacıyla kullanılan aparatlar dahil olmak üzere iki elemanın uç noktalarının birleştiği yeri,

h) Basınç bölgeleri: Bir su dağıtım sisteminde belirli yöntemlerle, basıncın sınırlandırıldığı bölgeleri,

ı) Boru: Soketli, tapalı veya flanşlı uçlara sahip, normalde düz bir ekseni olan şebeke elemanını,

i) Boru parçası: Soketler ve tapalar haricinde, üniform kesit alanına sahip olan, borunun silindirik parçasını,

j) Cazibeli sistem: Tam dolu veya kısmi dolu olarak akışın yerçekimi kuvvetiyle sağlandığı sistemi,

k) Dairesel dayanım: Bir eksen boyunca eksenel yöndeki dış ve iç yüklere karşı borunun dayanım gücünü,

l) Dış çap (OD): Boru parçasının dışarıdan ölçülen çapını,

m) Dolgu derinliği: Boru parçası veya fittingin üst kotundan zemin kotuna kadar olan mesafeyi,

n) Donatılar: Vida, kelepçe ve conta gibi, boru, fitting ve vanalar haricindeki sistem elemanlarını,

o) Esas boru: Şebekede gözü teşkil eden, aynı zamanda ana boruyla tali borular arasındaki bağlantıyı sağlayan boruyu,

ö) Esnek bağlantı: Montaj esnasında ve daha sonrasında boru hattına bir açı vermek için kullanılan ve küçük kaymalara karşı dayanıklı olan bağlantıyı,

p) Esnek boru: Tasarım kriteriyle tanımlanmış yük taşıma kapasitesine kadar esneyerek kesit alanında deformasyon gösteren ama kırılmayan boruyu,

r) Fitting: Boru hattına açı vermek ve yönünü değiştirmek için kullanılan, boru haricindeki şebeke elemanını (flanşlı parçalar ve bilezik/kuplajlar da fitting sınıfındadır),

s) Geri akış: Tasarlanan akış yönü tersindeki su akışını,

ş) Hazne: Su depolamak için kullanılan üniteyi,

t) Hendek (Tranşe): Alt yapı tesislerinin içine yerleştirildiği ve üstünün usulüne göre kapatılarak eski haline getirilmesi gereken her türlü çukur kazısını,

u) İç çap (ID): Boru parçasının içeriden ölçülen çapını,

ü) İç kaplama: Korozyon, kimyasal reaksiyonlar ve mekanik hasarlardan korumak amacıyla bir sistem elemanının iç yüzeyine uygulanan malzemeyi,

v) İçme ve kullanma suyu: İlgili mevzuatla tanımlanan şartları sağlayan, insani tüketime uygun suyu,

y) İletim (isale) hattı: Normalde abone bağlantısı olmayan, su kaynaklarını, arıtma tesislerini, rezervuarları ve/veya dağıtım bölgelerini birbirine bağlayan boruyu,

z) İşletme basıncı (İB): Su dağıtım sisteminde, herhangi bir noktada, herhangi bir zamanda gerçekleşen iç basıncı,

aa) Kabul edilebilir işletme basıncı (KİB): Hizmet veren bir elemanın sürekli olarak dayanabileceği azami hidrostatik basıncı,

bb) Kaplama: Korozyon, kimyasal reaksiyonlar ve mekanik hasarlardan korumak amacıyla bir sistem elemanının dış yüzeyine uygulanan malzemeyi,

cc) Katodik koruma: Korunacak olan metal yüzeyin, kendisini çevreleyen ortama göre katodik bir durumda tutulmasıyla sağlanan koruma metodunu,

çç) Kişi başına günlük ortalama su tüketimi: Proje yapılacak bölge veya benzer bir bölgedeki su tüketim verileri kullanılarak veya proje yapılacak bölgedeki iklimsel şartlar, halkın sosyo-ekonomik durumu, kullanım alışkanlıkları gibi faktörler göz önüne alınarak bir kişi için günlük ortalama bazda belirlenen su tüketimini,

dd) Maksimum günlük pik faktörü (MGPF): Maksimum günlük tüketimin (MGT) ortalama günlük tüketime (OGT) oranını,

ee) Maksimum günlük tüketim (MGT): Yıl içerisinde en çok su kullanılan güne ait günlük ortalama bazındaki su debisini,

ff) Maksimum saatlik pik faktörü (MSPF): Maksimum saatlik tüketimin (MST) maksimum günlük tüketime (MGT) oranını,

gg) Maksimum saatlik tüketim (MST): Yıl içerisinde en çok su kullanılan saate ait saatlik ortalama bazındaki su debisini,

ğğ) Minimum saatlik tüketim (AST): Yıl içerisinde en az su kullanılan saate ait saatlik ortalama bazındaki su debisini,

hh) Ortalama günlük tüketim (OGT): Proje yapılacak olan bölgedeki 1 yıl boyunca gerçekleşen/gerçekleşecek tüm ihtiyaçların 365’e bölünmesiyle elde edilen su debisini,

ıı) Pik debi faktörü: Belirli bir zaman periyodunda pik debinin ortalama debiye oranını,

ii) Pompa istasyonu: Dağıtım sisteminde yeterli basınç ve debiyi sağlamak amacıyla kullanılan pompalama birimini,

jj) Pompalı (terfili) sistem: Su debisi veya basıncının bir ya da daha fazla pompa ile karşılandığı, akışın tam dolu olduğu sistemleri,

kk) Pompalı (terfili) ve cazibeli sistem: Debi ve/veya basınç kriterini sağlamak için ayrı ayrı veya birleşik olarak kullanılan cazibeli ve pompalı sistemi,

ll) Rijit Bağlantı: Montaj esnasında veya daha sonrasında esnelemelere izin vermeyen bağlantıyı,

mm) Rijit boru: Kesit alanında deformasyon olmaksızın yük taşıma kapasitesine ulaşınca kırılan boruyu,

nn) Saatlik su tüketimi (SST): Yıl içerisinde herhangi bir saatteki su tüketimini,

oo) Saatlik tüketim faktörü (STF): Yıl içerisinde herhangi bir günün herhangi bir saatindeki su tüketiminin o güne ait günlük tüketime oranını,

öö) Servis basıncı (Statik basınç) (SB): Müşteri bağlantı noktalarında, sıfır debide gerçekleşen basıncı,

pp) Sistem test basıncı (STB): Yeni döşenen bir boru hattının dayanımını test etmek için uygulanan hidrostatik basıncı,

rr) Su darbesi: Basınçlı boru içindeki akımda ani değişimlerden kaynaklanan basınç dalgalanmalarını,

ss) Su deposu: Depo hacmi ve kararlı basınç seviyeleri sağlayarak su ihtiyacındaki salınımları dengeleyen, bir ya da daha fazla gözden oluşan, kontrol binası, işletme ekipmanları ve erişim yolları bulunan kapalı hazneyi,

şş) Su ihtiyacı: Birim zamanda ihtiyaç duyulan tahmini su miktarını,

tt) Su şebekesi: Dağıtım boruları, su depoları, pompa istasyonları ve diğer malzemelerden oluşan, suyun kullanıcıya ulaştırılması için yapılmış su dağıtım sisteminin parçasını,

uu) Tali Boru: Ana borudan veya başka bir tali borudan suyu alarak, kullanıcıya dağıtan boruyu,

üü) Tasarım (İşletme) basıncı (TB): Su darbesi hariç, işletme veya tasarım esnasında belirlenen bir basınç bölgesindeki azami işletme basıncını,

vv) Vana: İzolasyon vanası, kontrol vanası, basınç düşürücü vana, hava valfi, çekvalf ve yangın hidrantı gibi debiyi veya basıncı kontrol/izole etmek için kullanılan sistem elemanını,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Genel Esaslar ile Güzergah Seçimi ve Kent Planlamasına İlişkin Esaslar

Genel esaslar

MADDE 4 –

(1) İçme suyu sistemlerinin planlanması, tasarımı ve projelendirilmesi, yapımı ve işletilmesi sürecinde;

a) İçme suyu sistemlerinin oluşturulmasında, yeterli basınç, debi ve kalitede su sağlanması, çevresel ve ekonomik olarak sürdürülebilir olması, işletme kolaylığı sağlaması ve tüm kontrol mekanizmalarını kapsaması,

b) İçme suyu dağıtım sistemindeki su kalitesinin, ulusal yönetmeliklerde verilen şartları sağlaması,

c) İçme suyu dağıtım sisteminde suyla temas halinde bulunan bütün elemanlar ve malzemelerin, su kalitesine zarar vermeyecek şekilde, ilgili standartlara uygun olarak tasarlanması ve üretilmesi,

ç) İçme suyu dağıtım sistemlerinin geri akışı önlemek üzere tasarlanması, donatılması ve inşa edilmesi,

d) Hava valfleri ve tahliye vanalarından sisteme su sızmasının önlenmesi,

e) İçme suyu dağıtım sistemlerinde, su kalitesini olumsuz yönde etkileyebileceğinden, durağan şartların önlenmesi için uygun tasarımın yapılması, sistemin bu kriterlere göre inşa edilmesi ve işletilmesi,

f) Gerekli görüldüğü takdirde, ana borularda su püskürterek veya kazısız teknolojik araçlarla temizleme amacıyla uygun ekipmanlar bulundurulması,

g) İki içmesuyu sisteminin birbirine bağlanmasına, sadece iki suyun kimyasal ve fiziksel özellikleri karışmaya uygunsa ve su kalitesine zarar vermeyecekse izin verilmesi,               

ğ) Sistemlerin en az 30 yıl hizmet edecek şekilde tasarlanması, bu süreye 5 yıl inşaat süresi eklenmesi ve inşaat süresinin 5 yıl olarak alınması, pompalar, muhtelif ölçüm aletleri ve kontrol ekipmanlarının daha erken sürelerde iyileştirme veya yenileme gerektirebileceği,

h) Mevcut ve gelecekteki su ihtiyacı tahminlerinin yapılması,

ı) Yangın debisinin, ulusal şartnameler esas alınarak belirlenmesi,

i) Pompa istasyonları, su depoları, yerüstündeki diğer yapılar, boru hatları ve işletmeye müdahale edilme riski için; terör, şiddet eylemleri ve diğer yasalara aykırı faaliyetlere karşı güvenlik önlemleri ve sistemin güvenliği için gerekli tedbirlerin alınması,

j) Tasarımda, suyun kirlenmemesi hususunda detaylı risk değerlendirmelerinin yapılması,

k) Risklerin yüksek olduğu bölgelerde sistemler ve sistem elemanlarının kapalı olarak (çitlerle çevrili) tasarlanması ve güvenlik kameraları kullanılması,

l) Abone bağlantı noktasındaki hizmet hedeflerinin su sağlayıcı tarafından belirlenmesi, hedeflerin servis basınçları, debiler ve süreklilik başlıkları altında tanımlanması,

esastır.

(2) İçmesuyu teknik altyapı sistemlerinin planlanması, tasarımı ve projelendirilmesi ile ilgili teknik esaslar ile bu tesislere ait tip yol enkesitleri EK-1’de, yapımıyla ilgili teknik esaslar EK-2’de, işletme ve bakımı ilgili teknik esaslar EK-3’te belirtilen şekilde uygulanır.

(3) Bu Yönetmelikte yer almayan veya belirtilmeyen hususlarda, öncelikle TSE standartları yoksa Avrupa Birliği (EN) standartları geçerlidir.

Güzergah seçimi

MADDE 5 –

(1) Altyapı ağlarına ilişkin güzergah planlamasında, iletim hatlarının tescile tabi olmayan kamunun ortak kullanımına bırakılmış arazilerden ve devletin hüküm ve tasarrufu altındaki sahipsiz yerlerden geçirilmesine öncelik verilir.

(2) Güzergahın tescile tabi olmayan kamunun ortak kullanımına bırakılmış arazilerden ve devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden geçirilmesi olanaklı değilse, iletim hatları özel mülkiyete konu taşınmazlardan da geçirilebilir. Bu durumda, iletim hatlarının rastladığı taşınmazların mülkiyeti ilgili mevzuat uyarınca altyapı yatırımı yapan kurum ve kuruluş tarafından rızai satış, devir, tahsis, kiralama, irtifak hakkı tesisi veya kamulaştırma yöntemleriyle edinilir.

(3) İrtifak hakkı; 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanununa göre rızai mecra irtifakı biçiminde veya dava yolu ile zorunlu mecra irtifakı biçiminde veya 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa göre idari irtifak biçiminde tesis edilebilir.

(4) İrtifak hakkı, iletim hatlarına rastlayan parsel kesimlerinde altyapı yatırımcısı özel hukuk tüzel kişileri lehine bağımsız ve sürekli üst hakkı yoluyla da kurulabilir. Bu durumda, iletim hatlarının geçtiği hak hacimleri tapu kütüğünde taşınmaz olarak tescil edilir. İletim hatlarının tescile tabi olmayan yerlere rastlaması durumunda ise 4721 sayılı Kanun uyarınca bu yerlerin öncelikle hazine adına tescili, ardından bu alanlardan geçen altyapı tesisi kuruluşlar lehine bağımsız ve sürekli nitelikte üst hakkı kurulması yoluna gidilebilir.

(5) Arazi ediniminde, kamulaştırma yöntemine en son aşamada başvurulur. Kamulaştırma maliyetinin azaltılması için yerel yönetimlerle koordinasyon sağlanır, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununun 18 inci madde uygulaması yapılarak kamu eline geçmiş alanlardaki yatırımlara öncelik verilir.

(6) Arazi mülkiyetinin ediniminde veya kullanımında altyapı yatırımı yapan kurum ve kuruluşun bağlı olduğu mevzuat ile edinilecek arazinin mülkiyet veya tasarruf sahibi kurum ve kuruluşun bağlı olduğu mevzuat hükümlerine göre işlem yapılır.

Kent planlaması ile teknik altyapı planlaması ilişkisine dair esaslar

MADDE 6 –

(1) Teknik altyapı planları ile imar planları birlikte ve koordineli olarak hazırlanır.

(2) Planlama süreci içinde teknik altyapı kapasite hesapları ve bu doğrultuda önerilmesi gereken teknik donatı alanları; ilgili kent planının nüfus, ekonomik yapı, sektörel dağılım, sosyal yapı, yerleşme kimlikleri ve kademeleri bağlamında bütünleşik kurgulanır ve planlanır.

(3) Kent planlama ve uygulama sürecinde olası değişiklikler, revizyonlar mutlaka kentsel altyapı sisteminin revizyonu ile bütünleşik bir süreç içinde ele alınır ve her iki alana ait kararlar bütünsel bir şekilde yeniden tanımlanır ve uygulama süreçleri gerekli eşgüdüm sağlanarak yönlendirilir.

(4) Ulaşım aksları/yüzeyleri ve ilgili teknik altyapı geçiş hatları plan ekleri olarak uygulama imar planları beraberinde verilir. Uygulama imar planları eki olarak planlama sınırı içinde önerilmiş olan yol kesitlerinin çözümleri, araç izleri, orta ve yol kenarı refüjler, bisiklet, yaya yolları ve parklanma şeritleri ile yol kaplama cinsleri tanımlanır ve ilgili idareye planla birlikte teslim edilir.

(5) Ulaşım ve teknik altyapı bileşenlerinin belirleyiciliği ve pek çok kentsel fonksiyonla kesişen ilişkisi 3 boyutlu planlar olarak da adlandırılan altyapı ve kentsel mekân ilişkilerini kurgulayan plan belgeleriyle tanımlanır.

a) Yol mekânlarının tasarımında teknik altyapı tesislerinin gereksinimleri dikkate alınarak teknik altyapı tesisleri her an ulaşılabilir biçimde tasarlanır.

b) Taşıt ve yaya yolları imar planlarında boyutlandırılırken bunların altına yerleştirilecek teknik altyapı boyutları da dikkate alınır.

c) İçme suyu tesislerinin yerleştirilmesi için ekonomik ve yasal zorunluluklar nedeniyle kamusal alanlar kullanılır. İçme suyu şebekesinin tesisinde topoğrafik koşullar nedeniyle cadde ve sokakların planlanmasında zorlayıcı noktaların oluşabileceği hususu dikkate alınır.

ç) Teknik altyapı tesislerinin üstündeki yol, yaya kaldırımı, bisiklet yolu ve parklanma şeritlerinin kaplamalarının kolaylıkla sökülebilir ve tekrar kullanılabilir olmasına önem verilir.

(6) Bu Yönetmelikte geçen her türlü büyük ölçekli harita ve harita bilgilerinin üretimi, sunumu, kullanımı ve arazide yapılacak jeodezik ölçme çalışmalarına ilişkin konularda 23/6/2005 tarihli ve 2005/9070 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Büyük Ölçekli Harita ve Bilgileri Üretim Yönetmeliği geçerlidir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Etüt, Planlama ve Fizibilite Esasları

Genel esaslar

MADDE 7 –

(1) İçmesuyu iletim hatları projeleri yerel ve gelecekteki koşullar, hidrolik ve çevresel etkenler ile maliyet dikkate alınarak halk sağlığı ve güvenliği, iş sağlığı ve güvenliği, yapım, işletme ve bakım açılarından değerlendirilerek planlanır.

(2) Etüt, planlama ve fizibilite çalışmaları tüm içmesuyu toplama havzası için gerçekleştirilir. Planlama aşaması, içmesuyu iletim havzasında bugün ve gelecekteki gelişmeler ile ulusal veya yerel mevzuat ile ilgili idarelerin havza yönetim planları ve master planları dikkate alınarak yapılır. Bu amaçla içmesuyu projelerinin tanzimi;

a) Verilerin temini ve derlenmesi,

b) Etüt ve fizibilite çalışmalarının yapılması,

c) Değerlendirme,

ç) Planlama,

d) Planın geliştirilmesi,

aşamalarından oluşur.

Etüt

MADDE 8 –

(1)  İçme suyu iletim hatları projelendirilmeden önce etüt, planlama ve fizibilite raporları hazırlanır.

 (2) Etüt, planlama ve fizibilite raporunun ilk bölümünde, tüm bilgileri içeren kısa yönetici özetinin hazırlanması, çalışmanın yapıldığı tarih, çalışmaları kimlerin, nasıl ve ne zaman gerçekleştirdiğini kapsayan bilgiler yer alır.

(3) Etüt, planlama ve fizibilite raporunun ne amaçla hazırlandığı ve hizmet verilecek hedef kitle hakkında açıklayıcı bilgiler raporda yer alır.

(4) Etüt, planlama ve fizibilite raporunun hazırlanma sürecindeki çalışma aşamalarına raporda yer verilir.

(5) Etüt, planlama ve fizibilite raporunda çalışma alanı; idari, coğrafi ve tarihi durum, sosyo-ekonomik ve kültürel durum, iklimsel veriler, mevcut su ve içme ve kullanma suyu tesislerinin durumu, enerji tesisleri durumu, harita ve imar planı durumları ile tanıtılır.

(6) Etüt, planlama ve fizibilite raporunda mevcut içmesuyu durumu, mevcut içmesuyu tesislerinin teknik detayları, su aboneleri ve tüketim değerleri, kayıp-kaçak su miktarı ve mevcut içmesuyu durumunun değerlendirilmesi esaslarına göre detaylandırılır.

(7) Etüt, planlama ve fizibilite raporunda nüfus gelişimi, projeksiyonu ve dağılımı durumu; geçmişte nüfus gelişimi, nüfus projeksiyonu, nüfus yoğunluk haritası ile detaylandırılır.

(8) Etüt, planlama ve fizibilite raporunda içmesuyu ihtiyaç hesapları, evsel su ihtiyacını, ticari (endüstriyel) su ihtiyacını, turizm-hizmet sektörü su ihtiyacını, hayvan su ihtiyacını, özel su ihtiyacını ve kayıp-kaçak su miktarını karşılayacak şekilde detaylı olarak verilir.

(9) Etüt, planlama ve fizibilite raporunda; su kaynakları, debi, su kalitesi, iletilecek suyun yasal durumu, birim enerji maliyeti, basınç bölgelerinin durumu ve maliyet durumuna göre detaylı olarak incelenir.

(10) Etüt, planlama ve fizibilite raporunun ekinde, inceleme alanının jeolojisi, su altyapı hizmetleri ile ilgili mevcut ve önerilen tesislere ait bilgileri, şebeke basınç bölgelerine ait özellikler, su tablası haritası, belediye ve imar sınırının, harita ve mücavir alan sınırlarının gösterildiği 1/25.000 ölçekli topografik haritaların, jeolojik-jeofizik kesitlerin, panel diyagramlarının, krokilerin, su kaynakları analiz raporlarının, depo ve şebeke kat beslenme bölgelerinin gösterildiği planların ve mevcut altyapı tesislerinin planları bulunur.

(11) Etüt, fizibilite ve planlama çalışmalarında temin edilmesi gereken bilgi ve belgeler;

a) Proje alanı civarındaki bütün pınarlar, yeraltı ve yerüstü sularının son durumları yüklenici tarafından incelenir, adları ayrı ayrı kaydedilir.

b) Projeden yararlanması gereken hayvan sayısı ile endüstri, liman, istasyon, askeri ve turistik ve benzeri tesislerin özel su gereksinmelerinin yanı sıra bu tesislerin mevcut ve gelecekteki durumları ile bunların nüfus hareketleri araştırılır.

c) Şebeke taslak planlarının; halihazır haritaya, imar planına ve mevcut son duruma uyup uymadığı, bütün yerleşimler ile sokak ve değişiklikleri, gecekondu önleme bölgeleri, toplu konut ve sanayi siteleri ile afet yerleşim sahalarını kapsayıp kapsamadığı, Belediye sınırları içinde mevcut başka yerleşim yerlerini kapsayıp kapsamadığı araştırılır.

ç) İmar planı, harita, belediye ve mücavir alan sınırları, Belediyenin göstereceği belgelere dayanarak 1/25.000 ölçekli genel vaziyet planına işlenir.

d) İmar planının bulunmaması halinde, yapılmakta olup olmadığı, yapılıyorsa, hangi aşamada olduğuna ilişkin bilgi ve belgelere etüt ve fizibilite raporunda yer verilir.

e) İmar planı ile halihazırdaki yerleşim karşılaştırılarak, 1. ve 2. kademe olarak projelendirilecek hatlar belirlenir.

f) Kaptaj, iletim hattı, depo, terfi merkezi ve arıtma tesisleri ve sair yerlerin kamulaştırmasının veya irtifak hakkı tesis edilmesinin zorunlu olması halinde; bunların yaklaşık bedelleri gösterilir.

g) Debi ölçümünün yapıldığına dair belge/belgeler yer alır.

ğ) İşletme ruhsatı verilmiş kum, çakıl, taş ocakları ile benzeri ana malzemenin temin edileceği yerler ve nakliye mesafeleri belirlenir.

h) Mevcut içmesuyu tesisleri ile projelendirilecek içmesuyu tesislerini etkileyebilecek mevcut veya planlanan diğer tesislere ilişkin bilgi ve belgeler temin edilir. Bu tesislerin durumu incelenerek, projelendirilecek içmesuyu tesislerini etkilemelerini engelleyecek tedbirlerle ilgili hesap ve detaylar ilgili etaplarda verilir.

ı) Su kaynağına ve su kalitesine dair analiz sonuçları, diğer bilgi ve belgeler eklenir.

Planlama

MADDE 9 –

(1)  İçmesuyu sisteminin planlanması çalışmaları kapsamında içmesuyu temin, arıtma ve dağıtımına ilişkin ekonomik ve teknik karşılaştırmalar ile işletme kolaylığı göz önünde bulundurularak alternatif sistemler belirlenir ve öneri sistem geliştirilir.

(2) Tüm içmesuyu sistem elemanları (iletim ve dağıtım sistemi, depolama ve diğer elemanlar), uygun tasarım kriterlerini sağlar. Tasarımda ilgili diğer yönetmelikler, iklim değişikliğinin muhtemel etkileri, kentin yönetim planları ve daha farklı su temini gerektirecek hizmet alanları ve benzeri yerel koşullar dikkate alınır.

(3) İçme suyu sisteminin planlanması çalışmaları, su kaynağı, iletim hatları, arıtma tesisi, terfi merkezi, depo ve şebeke, saha çalışmalarına (kamulaştırma ve tahsis durumu, ulaşım imkânları ve beklenen mevsimsel kısıtlamalar, enerji temin imkânları ve zemin çalışmaları) göre kapsamlı bir şekilde incelenir.

Fizibilite ve değerlendirme

MADDE 10 –

(1) Teknik olarak uygunluğu belirlenen alternatif içmesuyu sistem önerileri; teknik, ekonomik ve mali yönden değerlendirilir, yerel yönetimin görüşü ve teknik kapasitesi de dikkate alınarak en uygun sistem seçilir. Bu değerlendirme, teknik, ekonomik ve kurumsal kapasite göz önüne alınarak yapılır.

(2)  Fizibilite raporunun finansal ve ekonomik analiz bölümünde, teknik çalışmalar sonucu geliştirilen yatırım seçenek ve/veya seçeneklerinin projenin tarafları (proje sahibi/uygulayıcısı, projenin uygulanması sonucu çıktılarından yararlanacaklar, finansman sağlayan kurumlar, finansmana kefil veya aracı olanlar ve benzeri) için, mali ve ekonomik açıdan yapılabilir, gerçekleştirilebilir olup olmadığı analiz edilerek projenin başarı seviyesi göstergeleri, proje taraflarının karar vermelerine esas olacak şekilde ortaya konulur.

(3) Projede her bir taraf açıkça tanımlanır, projeden beklentileri açıklanır ve kabul ölçütleri belirtilir.

(4) Fizibilite çalışmaları kapsamında, çalışma alanının sosyo-ekonomik yapısının değerlendirilmesi amacıyla hazırlanması istenilen bir sosyal analiz programı yürütülür.

(5) Sosyal analiz programı, araştırmaya yönelik bir temel değerlendirme çalışması ile mevcut veriler kullanılarak, yerel nüfusun sosyo-ekonomik özelliklerine yönelik bir değerlendirmeden oluşur.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

İçmesuyu Sistemlerinin Tasarımı ve Projelendirilmesine İlişkin Esaslar

Genel esaslar

MADDE 11 –

(1) Tasarımda hedef, bu Yönetmelikte verilen şartları sağlamak üzere su dağıtım sisteminin karakteristiğini ve muhtelif işletme şartlarındaki hizmet seviyelerini belirlemektir. Bütün bu işlemler ekonomik koşullar göz önünde bulundurularak yapılır.

(2) Su ihtiyaçları günlük ortalama bazında hesaplanmışsa, saatlik ve günlük maksimum debileri tahmin etmek için EK-1’de yer alan uygun pik faktörleri kullanılır.

Hidrolik tasarım

MADDE 12 –

(1) İsale (iletim) hattı ve şebeke boruları, istenen hizmet seviyesi göz önünde bulundurulmak şartıyla, belirlenen pik debiye göre boyutlandırılır. İçme suyu sistemi, projelendirme aşamasında ana basınç bölgesi ve alt bölgeler olarak tasarlanır ve hidrolik hesaplar her alt bölge için ayrı ayrı yapılır.

(2) Su deposu;

a) Arz talep dengesi,

b) İsalede meydana gelebilecek arızaların giderilmesi için gerekli süre,

c) Pompa arızası ve elektrik kesintilerinin etkileri,

ç) Alternatif su kaynaklarının mevcudiyeti,

d) Su deposuna gelen isale hattının tek ya da yedekli olması,

e) Uzaktan izleme sisteminin mevcudiyeti ve seviyesi,

f) Saatlik maksimum debinin ortalama debiye oranı,

g) Endüstriyel su ihtiyacı, yangın debisi ve diğer özel durumlar için ayrılan su debileri,

dikkate alınarak boyutlandırılır.

İletim hatlarının hidrolik tasarımı

MADDE 13 –

(1) Sistemin hidrolik hesaplamaları;

a) Tahmin edilen su ihtiyaçlarının karşılanması,

b) Kabul edilebilir hızların sağlanması,

c) İstenen basınç aralığında çalışılması,

şartlarına göre yapılır.

(2) Sistemde tasarım basıncı (TB), azami tasarım basıncı (ATB) ve sistem test basıncı (STB) belirlenir.

(3) Mevcut piyezometre seviyelerinde istenen debi şartının sağlanıp sağlanmadığını kontrol etmek için Ek-1’de verilen formüller kullanılır.

(4) Ölçüm aletleri, pompalar ve diğer donatılardan kaynaklanan yük kayıpları ayrıca hesaplanır.

(5) Kabul edilebilir hız aralığı belirlenirken durağan sular, bulanıklık, basınç, su darbeleri ve pompa istasyonları gibi kıstaslar göz önünde bulundurulur.

Şebeke borularının hidrolik tasarımı

MADDE 14 –

(1) Şebeke borularının boyutlandırılmasında hidrolik gerekliliklerin sağlanması için hidrolik model oluşturulduktan sonra, farklı senaryolar için hız, basınç, akış değerleri, farklı işletme koşulları, kontrol vanalarının açık-kapalı gibi konumları düşünülerek senaryolar oluşturulur. Boruların kapasitesi, bu senaryoların sonuçlarına göre seçilir.

(2) Evsel kullanım için döşenecek olan dağıtım borularının çapları, istenilen basınç ve debi göz önünde bulundurularak hizmet hedeflerine göre belirlenir. Hesaplamalarda su saatleri ve fittingler gibi yük kaybına yol açan bütün şebeke ve bağlantı elemanları dikkate alınır.

(3) Evsel olmayan kullanım için boru çapları, kullanıcı ile su sağlayıcısı arasında yapılan anlaşmaya göre, kullanıcının ihtiyaçları göz önünde bulundurularak belirlenir.

(4) Yangın debileri, EK-1’de bulunan ulusal düzenlemelere göre belirlenir.

Yapısal tasarım

MADDE 15 –

(1) Borular maksimum debinin olduğu, akışın olmadığı ve geçiş şartlarının olduğu durumlara göre ve geçiş durumlarının şiddeti, frekansı tahmin edilerek tasarlanır.

(2) Dolgu yükleri, aşırı yükleme, yeraltı suyu, geçiş yükleri, borunun kendi ağırlığı ve en az DN ≥ 1000 için suyun ağırlığı ve montaj şeklinden kaynaklanan diğer kuvvetler, dış kuvvetler olarak hesaba katılır.

(3) Boru hatları, beklenen sıcaklık aralığında normal işlevini sürekli olarak yerine getirecek şekilde tasarlanır. Montaj ve işletme zamanları arasındaki sıcaklık farklarından doğan yükler hesaba katılır. Dış ortam sıcaklığından kaynaklanan etkiler dikkate alınır.

(4) Vanaların, çap ve yönünün değiştiği noktalarda, dal yapılarında ve kör tapalarda oluşan itme kuvvetleri, yeterli sayıda tesbit kitleleri veya diğer donatılarla dengelenir.

(5) Tesbit kitleleri kullanıldığında, tesbit kitlesinin kayması veya diğer kazı işlemlerinde zarar görmesi olasılığı göz önünde bulundurularak, toprağın taşıyabileceği güvenli basınç seviyesi belirlenir.

(6) Boruların yapısal tasarımı ile ilgili olarak, tranşe veya şevlerin boyutları (genişlik, derinlik ve saire), yataklama ve dolgular, iksa, toprak ve dolgu malzemesinin karakteristiği konularında yapılan varsayımlar net olarak gösterilir.

(7) İnşa sırasında beklenmeyen zemin şartlarıyla karşılaşıldığında tasarım yeniden gözden geçirilir.

Sistemin genel vaziyeti

MADDE 16 –

(1) Bütün ana ve esas boruların genel yerleşimi için uygulanacak olan şartlar, yerel şartlara bağlı olup, her durumda dikkat edilmesi gereken hususlar;

a) Dağıtım sisteminin güvenilirliği,

b) Bakım için yeterli erişim,

c) Hat vanaları, hava valfleri, boşaltma vanaları ve hidrantların konumu ve durumu,

ç) Olumsuz zemin koşulları,

d) Ağaçlar ve köklerinden kaynaklı hasarlar,

e) Aşındırıcı ve kirlenmiş topraklarda boru malzemeleri ile korozyona karşı koruma tedbirleri,

f) Yol, nehir ve demiryolu geçişleri,

g) En kısa yolun seçilmesi,

ğ) Diğer altyapı hizmetleri, binalar ve yapılar,

h) İzleme, kontrol ve ölçüm olanakları,

ı) Tasarım basınçları,

i) Zeminden kaynaklanan yükler,

j) Trafik yükleri,

k) İşletme kolaylığı,

l) Ulusal veya yerel planlama ve çevrenin korunması,

m) Don derinliği,

n) Diğer altyapı tesisleri, altyapı işleri ve ekipmanlarından gelebilecek hasar riskleri (Ek-2),

o) Minimum dolgu derinliği,

ö) Tamir kolaylığı açısından maksimum dolgu derinliği,

şeklinde sıralanabilir.

(2) Dağıtım boruları inşa edilirken ana borular için verilen derinlik ve konum şartlarına uyulur.

a) Dağıtım boruları, esas boru ile bina arasındaki en kısa yolu izler ve mümkünse düz olur.

b) Dağıtım borularında, hattı kapatmak için izolasyon vanaları kullanılır.

(3) İletim hattı doldurulurken veya boşaltılırken yüksek debide hava giriş/çıkışına müsaade edecek şekilde hava valfleri/vantuzlar kullanılır. Bu amaçla, büyük orifisli hava valfleri veya hidrantlar kullanılabilir.

a) Normal işletme sırasında biriken havayı boşaltmak için planlar yapılır. Bu amaçla, küçük orifisli hava valfleri kullanılabilir.

b) Hava valfinin tipi ve boyutu, tahmin edilen hava debisi ve sistem konfigürasyonuna göre belirlenir. Boru eğiminin değiştiği hattın tepe noktaları göz önünde bulundurulur. Vana seçiminde ilgili ürün standartlarına bağlı kalınır.

c) Vanalar ve vana odaları tasarlanırken, sisteme dışarıdan su girmesini engelleyecek önlemler alınır.

ç) Yerel koşullara bakılarak, işletme şartlarına bağlı olmak üzere tahliye ve yıkama amacıyla tahliye vanaları konulur.

d) Tahliye borusu çapı, boşaltılacak su hacmine, planlanan boşaltma süresine ve boşaltılan suyun transfer edileceği alan ya da nehir yatağının kapasitesine göre belirlenir.

e) Tasarımda, boşaltılan suyun kinetik enerjisini uygun bir şekilde harcadığından emin olunması gerekir. Bu amaçla bir tahliye odası yapılabilir. Tahliye edilen suyun çevresel etkilerini en aza indirmek için gerekli tedbirler alınır. Uygun olduğu durumlarda dezenfektan maddenin nötralizasyonu için uygun arıtma sistemleri yapılır. Tahliye vanaları ve varsa tahliye odaları, su kalitesini etkilemeyecek fiziksel donanıma sahip olur.

(4) İzolasyon vanalarının yerleri, acil durumlarda sistemi veya sistemin bir parçasını kapatmaya uygun şekilde seçilir. Hizmet hedefleri de göz önünde bulundurularak, izolasyon vanasının yerine göre, kapatma anında ne kadar bir bölgenin etkileneceği tahmin edilerek, etkilenen bölgeleri en aza indirecek konumlar seçilir. Ayrıca, izolasyon vanalarının sayısı ve yerlerinin seçiminde ev yoğunluğu, hastenelerin konumu, okullar, apartmanlar ve endüstriyel faaliyetler de göz önünde bulundurulur.

(5) Yangın debisi sağlamak için hidrantlar kullanılır. Hidrantların sayısı ve yerleri, yerel koşullar ve şartnamelere göre belirlenir.

(6) Elektrik kesintileri, pompa çalışması veya durması ve vanaların açılıp kapanması sonucu su darbeleri oluşabilir. Cazibeli ve terfili sistemlerde su darbelerini sönümlemek amacıyla uygun ekipmanlar düşünülür.

(7) Toprak ve muhtelif kirleticilerle temas yoluyla oluşabilecek olası zararlar düşünülür ve tedbir alınır. Taşınan suyun özellikleri ve boru hatlarının temas ettiği yüzeylerin aşındırıcı özelliklerine karşı, ürün standartları göz önünde bulundurularak uygun tedbirler alınır. Ayrıca, bağlantı noktalarındaki koruma malzemeleri ile iç ve dış kaplamaların değişimi ile ilgili metotlar belirlenir.

(8) Ayaklı su depoları da dahil bütün depolar gerekli güvenlik tedbirleri alınarak, depolanan suyun kalitesinde bir değişime yol açmayacak şekilde tasarlanır ve inşa edilir.

(9) Pompa istasyonlarının yerleşimi ve pompaların çalışma düzeni, şebekenin detaylı simülasyonları ve belirli optimizasyon tekniklerine dayanır. Basınç, debi ve su seviyesi ile zamanlanmış aktüatörler kullanılır ve bunların hepsi yerel koşullara bağlı olarak belirlenir. Sistem elle ya da tamamen otomatik olarak kumanda edilir. Emme basıncı azaldığında pompaları durdurmak için acil durum tedbirleri alınır. Kontrol sistemleri, gereğinden daha sık çalışma/durma veya hız değiştirme işlemlerini önleyecek şekilde tasarlanır.

a) Pompalar, kavitasyon, kararsızlık (farklı debilerde anormal dalgalanma) ve aşırı yüklemeyi (güç tüketimindeki anormal artışlar) önleyecek şekilde seçilir.

b) Pompa istasyonundan yayılan gürültü, ilgili yönetmelikler ve şartnameler göz önünde bulundurularak en aza indirilir.

(10) Bütün hesaplar ve sonuçlar eksiksiz olarak tüm detayları ile raporlanır.

Projelendirme

MADDE 17 –

(1) İçme suyu projelerinin yapımı kapsamındaki etaplar ana hatları ile;

a) A etabı : Ön proje ve jeolojik-jeoteknik ön etüt,

b) B etabı : Arazi çalışmaları,

c) C etabı : Jeoteknik etüt,

ç) D etabı : Proje çözümü, detay ve metraj çalışmaları,

d) E etabı : Proje orijinallerinin ve dökümanların teslimi,

 şeklinde sıralanabilir.

(2) Bu etaplar iş programına uygun olarak yerine getirilir ve her etap bittikten sonra bir sonraki etaba geçilir.

(3) İşin kapsam, büyüklük ve aciliyeti gibi faktörler dikkate alınarak belirtilen etap çalışmalarının bir veya birkaçının kaldırılmasına veya birleştirilmesine karar verilir.

Ön proje ve jeolojik-jeoteknik ön etüt (A etabı)

MADDE 18 –

(1) Temin edilebilen halihazır haritalar ile imar planları ve varsa sondaj logları, pompaj deney formları, su analiz raporları ve diğer ilgili dökümanlar temin edilir. Verilen harita ve imar planlarında tadilatların olup olmadığı araştırılır, varsa yeni ilave harita ve imar planları ile tadilatları da temin edilir.

(2) Ön proje:

a) Proje alanı hakkında genel bilgiler derlenir, genel bilgiler doğrultusunda, Ek-1’de verilen hükümlere uygun olarak, proje nüfusu ile içme ve kullanma suyu ihtiyacı belirlenir.

b) İçme ve kullanma suyu ihtiyacının akarsulardan karşılanmasının öngörülmesi halinde, kaynakların ilk debi ölçümü ön proje ve jeolojik-jeoteknik ön etüt (A) etabı içinde yapılır. Arazi çalışmaları (B) etabının Ağustos-Kasım ayları içerisinde kalması halinde ikinci bir debi ölçümü yapılır. Ancak birinci ölçüm Ağustos-Kasım ayları içerisinde kalmış ise ikinci ölçüm yapılmayabilir.

c) Suların fiziksel-kimyasal ve bakteriyolojik analizleri (gerekli görülmesi halinde bazı kimyasal maddelerin araştırılması da dahil) ile klor ihtiyacının saptanması için TS266 standardı ve 17/2/2005 tarihli ve 25730 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelikte ve ön projede klor ihtiyacı saptanırken 26/8/2015 tarihli ve 29457 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Dezenfeksiyon Teknik Tebliğinde verilen esaslara göre analizi yaptırılarak sonuçları ön proje raporu ekinde verilir.

ç) Karayollarının yapım, bakım ve işletmesi altında olan tüm yollar belirlenerek bu yollardan veya istimlak sahaları içerisinden yola paralel iletim hatları, şebeke ana ve esas boru hatları geçirilmez. Ancak zorunluluk bulunması halinde ilgili kurumdan gerekli izin alınarak istimlak sahası içinden de boru hattı geçirilir.

d) Karayolu, demiryolu, su kanalı, kanalet, gölet, baraj, köprü, menfez, kanalizasyon, içmesuyu, yağmur suyu, petrol boru hattı, doğal gaz boru hattı, elektronik haberleşme alt yapıları ve enerji hatları gibi mevcut veya planlanan tesislerin projeleri ilgili kuruluşlardan temin edilir, projeleri bulunmayan mevcut tesislerin durumları tespit edilir. Mevcut veya planlanan tesislerin projelendirilecek içmesuyu tesislerini etkilememeleri için gerekiyorsa ilgili kuruluşlarla beraber öneriler geliştirilerek gerekli tedbirler alınır, kesişme noktaları ve alınacak önlemlerle ilgili hesap ve detaylar ilgili etapta verilir.

e) Ön proje kapsamında;

1) Ön proje raporu,

2) Genel vaziyet planı (1/25000 ölçekli),

3) Genel vaziyet planı (1/10000 veya 1/5000 ölçekli),

4) Şebeke taslak planları (1/2000),

5) Sondaj logları ve değerlendirme formları,

6) Kaynaklara ilişkin yasal belge,

7) Analiz raporları,

8) Mevcut tesislerin planı,

9) Diğer belgeler ve tutanaklar,

verilir.

(3) Jeolojik-Jeoteknik ön etüt:

a) İçmesuyu projesi kapsamında yer alan tesislerin yapılacağı alanların jeolojik ve jeoteknik özelliklerinin belirlenmesi ve yapılacak çalışmalarda ortaya çıkabilecek muhtemel mühendislik jeolojisi sorunlarına ait çözüm yöntemlerinin araştırılması amacıyla bir jeolojik-jeoteknik ön etüt raporu hazırlanır.

b) Öncelikle gözlemsel inceleme ile çalışma alanının jeolojik ve jeoteknik özellikleri araştırılır, zeminin taşıma gücü ile proje kapsamının tümünde karşılaşılabilecek jeolojik problemler incelenir ve çözüm önerileri verilir.

c) Ön proje raporu hazırlanan bölge yerinde tetkik edilir ve bu kapsamda;

1) Nüfus öngörülerinin belde gelişimi ile uyumu ve özel su gereksinimi,

2) Elektrik enerjisi fiyatı, elektrik enerjisi temin edilmesi gerekiyor ise, temin önerileri,

3) Mevcut tesislerin durumunun raporla uyumu ve planlarda gösterimi,

4) Su kaynaklarının verimleri ve öngörülen kaptaj şekil ve esasları ile sel tahribatına ve kirlenmeye karşı koruma tedbirleri,

5) Mevcut yolların durumu ile servis yoluna ihtiyaç olup olmadığı hususu,

6) Düzenlenen jeolojik-jeoteknik ön etüt raporu öngörüleri doğrultusunda temel emniyeti, deprem ve heyelan durumları da göz önünde bulundurularak belirlenen iletim hattı güzergahları ile depo, pompa istasyonu, arıtma tesisi vs. tesislerin yapım yerleri (varsa alternatifleri ile birlikte) ile mevcut tesislerin 1/25.000 ölçekli genel durum planında gösterimi, rapor ve mevcut durum ile uyumu,

7) Şebeke hatlarında su tüketimi ile ilgili yoğunluk katsayıları,

8) Ruhsatlı malzeme ocakları ile her bir malzemenin hangi araçlarla taşınabileceği ve ortalama nakliye mesafeleri, çıkan hafriyatın konulacağı kesin depo yeri ve mesafesi,

9) Mevcut ve yeni yapılacak sistemdeki klorlama ünitelerinin yerleri ve özellikleri,

10) Yer üstü yangın musluklarının yerleri,

11) Şebeke taslak planlarının proje alanına ait harita ve imar planı değişiklik ve ekleriyle, son duruma uyup uymadığı, taslak planların kapsamadığı başka yerleşimlerin olup olmadığı, şebeke hatlarının kademelendirmesinin mevcut duruma uyup uymadığı, gelecekte yerleşime açılacak gelişme alanlarının planlanıp planlanmadığı,

12) İletim ve şebeke hatları ile yapım yerlerinin kamulaştırma durumu ve yaklaşık bedelleri, alınacak sular üzerindeki su hakları, kamulaştırmanın mümkün olup olmadığı,

13) 1/25.000 ölçekli genel durum planına işlenmiş Belediye sınırı ile, harita, imar planı, mücavir alan ve şebeke kat sınırları,

14) Karayolu, demiryolu, su kanalı, gölet, baraj, kanalet, köprü, menfez, kanalizasyon, içmesuyu, yağmursuyu, petrol boru hattı, doğal gaz boru hattı, elektronik haberleşme alt yapıları ve enerji hatları gibi mevcut veya planlanan tesislerin içmesuyu tesislerinin projelendirilmesinde dikkate alınıp alınmadığı,

15) Proje alanının jeolojik-jeoteknik ön etüt raporu yerinde tetkik edilmesi, bölgenin genel özelliklerinin irdelenerek, gerek görülmesi halinde zemini temsil edecek kesimlerde muayene çukurları ve/veya zemin sondajı yapılacak konumların belirlenmesi,

hususlarına ilişkin tespitler yapılır.

Arazi çalışmaları (B etabı)

MADDE 19 –

(1) Kaptaj, iletim hatları, depo yerleri, haritası bulunmayan şebeke hatları, sanat yapıları ve varsa servis yollarına ait harita ölçümlerini yapıp, şeritvari harita ve plankoteleri çıkarılır. Şeritvari harita genişliği boru ekseninden itibaren sağlı sollu 75’er metre olmak üzere 150 m olarak alınır. Bu değerler; yerleşim alanları içerisinde fiziki şartlar dikkate alınarak ilgili idaresince belirlenir. Bunlara dayalı olarak saptanacak iletim hatları ve servis yolları güzergahı ve yapım yerleri araziye aplike edilir.

(2) Gidiş dönüş nivelman ve şenajla iletim hatları ve şebeke ana boruları ile gerekli görülen şebeke besleyici hatlarının boyuna kesitleri ve şematik profilleri çıkarılır.

(3) Depo, pompa istasyonu ve arıtma tesisi ve benzeri projede korunacak olan mevcut tesislerle menfez, su kanalı, köprü geçişi gibi geçişlerle ilgili ölçümler yapılarak röleveleri çıkarılır.

(4) Mevzuata uygun röperleme yapılarak planda gösterilir.

(5) Ön proje raporu öngörüleri doğrultusunda halihazır harita dışında kalan yerleşim alanlarına şebeke hattı döşenmesinin gerekmesi halinde bu sokaklara ait poligonlar tesis edilerek kotlu sokak planı (kanava) çıkarılır.

(6) Hazırlanacak bütün planlar üzerinde, sokakların adları veya numaraları, önemli bina ve konut gruplarının yerleri, harita koordinatları, köprü, karayolu, kanal, kanalet, dere, menfez, enerji nakil hatları, petrol veya doğalgaz hatları ve benzeri tesisler gösterilir. Bu tür bilgilerden gerekli görülenlere plankote ile boy kesitler ve şematik profillerde de yer verilir.

(7) Arazi çalışmaları kapsamında,

a) Ölçüm defterleri,

b) Röper krokileri,

c) Röleveler,

ç) Kanavalar,

d) İletim hattı taslak planı, profili ve şematik profili,

verilir.

Jeoteknik etüt (C etabı)

MADDE 20 –

(1) Ön proje ve jeolojik-jeoteknik ön etüt etabında hazırlanan ve tasdik edilen Jeolojik-Jeoteknik etüt raporunun, arazi çalışmaları etabında yürütülen çalışmalar sonucunda tesislerin kesinleşen yerlerine göre uygun ve yeterli görülmesi durumunda, jeolojik etüt etabında belirtilen çalışmalar yapılmayabilir. Ön proje ve jeolojik-jeoteknik ön etüt etabının yersel tetkik çalışmaları sırasında muayene çukuru ve/veya sondaj kuyuları açılması gerektiği belirlenmiş ise, ya da arazi çalışmaları etabı sonunda yeni jeoteknik çalışmalara ihtiyaç duyulduğu durumlarda jeoteknik etüt etabı kapsamında jeoteknik çalışmalar yapılır.

Proje çözümü, detay ve metraj çalışmaları (D etabı)

MADDE 21 –

(1) Mimari statik-betonarme, elektrik, mekanik, sıhhi tesisat, havalandırma tesisatı hesapları, dere, karayolu, köprü geçişi mevcut altyapı tesisleri ile kesişme detay projeleri, gerekmesi halinde yataklama projeleri, temel ıslah projeleri, 400 mm ve daha büyük çaplı boruların dönüş ve birleşimleri ile ilgili hesap ve projeleri, özel sanat yapıları projeleri ve tesisin tümünü kapsayan detay projeler düzenlenir.

(2) Proje malzemelerini teşkil eden tüm ünitelere ait metrajlar, inşaat kalemlerinin her biri için çıkarılır. Metrajlar neticesinde nakliyeye esas malzemenin miktarları genel malzeme ihtiyaç cetvelinde belirtilir.

(3) Proje çözümü, detay ve metraj çalışmaları kapsamında;

a) Karakteristik cetvel, terfi tesisleri ve klorlama tesisleri bilgi cetvelleri,

b) Açıklama raporu, ön proje raporu, jeolojik-jeoteknik ön etüt raporu,

c) Genel vaziyet planları,

ç) Sondaj logları, analiz raporları, debi ölçümleri, kaynaklara ait yasal belgeler, tutanaklar, diğer bilgi ve belgeler,

d) İletim hatları plan, profil ve şematik profilleri,

e) İdarece daha önce tasdik edilen tip projelerin dışında, kaptaj, köprü, terfi merkezi, vana odası ve benzeri özel sanat yapıları projeleri, tesisin tümünü kapsayan kesişme noktaları ve geçişlerle ilgili detay projeleri ile plankoteler,

f) Şebeke hesap tabloları, şebeke hesap planları, şebeke inşaat planları, düğüm nokta detayları, tesbit kitlesi detayları,

g) Depo, terfi merkezi, hava kazanı veya denge bacası, kaptaj, maslak, koruma bölgesi, tahliye, vantuz ve vana odası, tip projeleri ile detay projeler,

ğ) Özel teknik şartnameler,

h) Yürürlükteki talimatnamenin maddelerinde bahsi geçen ve yapılması gereken projeler ile gerekli diğer bilgiler ve belgeler,

verilir.

Proje ve dökümanların teslimi (E etabı)

MADDE 22 –

(1) Proje ve dökümanları;

a) Karakteristik cetvel, terfi tesisleri ve klorlama tesisleri bilgi cetvelleri, yıllık işletme giderleri hesap cetveli, raporlar (açıklama raporu, hidrolojik rapor, jeoteknik rapor), genel vaziyet planı,

b) İletim hatları plan, profil ve şematik profilleri,

c) Kaptaj, maslak, koruma bölgesi, tahliye, vantuz, vana odası ve iletim hattı ile ilgili detay projeleri ile plankoteler,

ç) Şebeke hesap tabloları ve şebeke hesap planları,

d) Şebeke inşaat planları, düğüm nokta detayları, tesbit kitlesi detayları,

e) Depo ve terfi merkezi tip projleri ile detay projeler, su dardesi hesapları ve detay projeleri,

f) Özel teknik şartnameler,

g) Metrajlar,

ğ) Harita-aplikasyon ölçme dökümanı,

h) Jeoteknik çalışmalara ait dökümanlar,

ı) Arazi ölçümlerine ait krokiler, nivelman, takeometre ve poligon defteri,

olarak teslim edilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

İçmesuyu Temini ve Dağıtım Sistemlerinin Yapımına İlişkin Esaslar

Genel esaslar

MADDE 23 –

(1) İçmesuyu temini ve dağıtım sistemlerinin inşasında kullanılan bütün malzemeler, ulusal ürün standartlarına veya Avrupa Teknik Uygunluk belgesine sahip olur. İlgili ürünlerin CE belgesi olur, İnşaat Ürünleri Direktifi’ne uygun olur ve bu ürünler ilgili standartlarla belgelenir ve işaretlenir.

(2) Ürün standartları ayrıca, bu Yönetmelikte verilmeyen, taşıma, depolama, montaj ve bakım gibi bilgileri de içerir.

(3) Bu Yönetmelik, fabrikada üretilmiş veya yerinde üretilmiş bütün ürünler için geçerlidir. Bütün malzemeler ve şebeke elemanlarının özellikleri ile dayanımları tanımlanarak zamanla bozulmaları dahil test edilir.

(4) Ürün standartları, malzemelerin kullanım amacına uygunluğunun verifikasyonu için yeterli bilgiyi sağlar.

Malzemeler

MADDE 24 –

(1) İç ve dış kaplamalar ile sızdırmazlık malzemeleri gibi sistem elemanları için kullanılan bütün malzemeler, su dağıtım sistemlerinde kullanılmaya uygun olur. Temas ettikleri suyun kalitesini bozmayacak şekilde seçilir.

Boyutlar

MADDE 25 –

(1) Anma çapları: Malzemelerin boyutları DN/ID ve/veya DN/OD kullanılarak ifade edilir. Hangi boyut aralığından seçildiği ürün standardında belirtilir.

(2) İç ve dış çaplar: DN/ID ile verilen ürün standartları, malzemenin iç çapını gösterir. Ayrıca, ürün standardında tolerans değerleri de verilir. DN/OD ile verilen ürün standartları, malzemenin dış çapını, et kalınlığını ve toleransları gösterir.

(3) Uzunluk ve et kalınlığı: Boruların uzunluk ve et kalınlıklarındaki toleranslar, uzunluk veya et kalınlığı verilse de verilmese de ürün standardında açıkça belirtilir. Et kalınlığı veya uzunluk ürün standardında belirtilmemişse, üretici tarafından ayrıca verilir.

(4) Borular, fittingler ve vanaların geometrisi: Makaraya sarılı olarak taşınan borular haricinde tüm borular düz olur ve verilen toleranslar aşılmaz. Makaralara sarılı olarak taşınan borular için makaranın en küçük yarıçapı ürün standardında belirtilir. Borular, fittingler ve vanaların uç kesitleri eksene dik olur ve bağlantıyı zora sokmayacak kadar küçük toleransa sahip olur. Dirsekler için 11°15’, 22°30’, 30°, 45° ve 90° açılar tercih edilir.

(5) İç yüzey: Borular, fittingler ve vanaların iç yüzeyleri, hidrolik açıdan performanslarını etkileyecek mertebede, görünür özürler taşıyamaz, kabul edilebilir pürüzler ürün standardında açıkça belirtilir.

(6) Görünüm ve uygunluk: Tüm malzemeler üniform görüntüye sahip olur ayrıca performanslarını etkileyecek hasar ve etkiler taşıyamaz.

Yapısal tasarım

MADDE 26 –

(1) Ürün standartlarında belirtilen basınçlar, KİB, AKİB ve ASTB ile kıyaslanır. Malzemelerin yapısal tasarımı, su dağıtım sistemlerinin güvenli işletilmesi açısından;

a) Maksimum ve minimum sıcaklıklar ile sıcaklık değişimlerine,

b) Uzun süreli yüklere,

c) Dinamik yüklere,

ç) Zemin kaymaları ve depremlere ve

d) Su darbesi basınçlarına,

karşı dayanıklı olur.

(2) Uzun vadede kabul edilebilir azami esneme %8’i aşmaz.

(3) Ürün standardı, yapısal tasarımla ilgili standartlara uygun olur.

(4) Hidrantlar dahil bütün vanalar için açık ve kapalı pozisyondaki bütün basınçlar (KİB, AKİB, ASTB) verilir ve vanalar bu basınçlara karşı dayanıklı olur. Vanalar, verilen AKİB ve KİB aralıklarında çalışabilecek şekilde olur.

Mekanik şartlar

MADDE 27 –

(1) Yüzey dayanımı: İç ve dış yüklere karşı dayanımın test edildiği metotlar ürün standardında açıkça belirtilir.

(2) Eksenel dayanım: Küçük çaplı ve uzun, rijit ve yarı rijit borular için, belirli yük şartlarında esneme momenti ve esneme yükleri ürün standardında verilir. Alternatif olarak, ürün standartlarında uzunluk/çap oranları verilebilir. Bu bilgi, taşıma, kaldırma ve döşeme aşamalarında oluşabilecek problemleri önlemeye yardımcı olur.

Sızdırmazlık

MADDE 28 – (1) Bağlantı aparatları dahil bütün şebeke elemanları, tasarım ömrü boyunca sızdırmazlık sağlayacak şekilde tasarlanır, üretilir ve test edilir.

Bağlantılar

MADDE 29 –

(1) Bütün sızdırmazlık malzemeleri ilgili standartlara uygun olur ve bu durum ürün standardında belirtilir.

(2) Elastik sızdırmaz malzeme kullanılan bağlantıların, izolasyon malzemesinin uzun vadedeki özellikleri de göz önünde bulundurularak (esneklik, güç, gevşeme, sıcaklığa karşı duyarlılık gibi) tasarım ömrü boyunca sızdırmaz olması sağlanır. Ayrıca, tasarım ömrü boyunca bağlantı noktalarının kayması olasılığı da göz önünde bulundurulur.

(3) Bağlantı ekipmanlarının tipi ürün standardında açıkça belirtilir ve kullanılan ekipman tipleri;

a) Rijit bağlantılar,

b) Ayarlanabilir bağlantılar,

c) Esnek bağlantılar,

olarak sıralanır.

(4) Rijit bağlantılar için gerekli performans ve test bilgileri ürün standardında belirtilir.

(5) Ayarlanabilir bağlantılar için gerekli performans ve test bilgileri ürün standardında belirtilir. Kabul edilebilir açısal esneme değerleri ürün standardında belirtilir ve ürün bu şekilde imal edilir.

(6) Bağlantı boyunca enine gerilmeye maruz kalan bağlantılar için, birleşik testlerde (Newton cinsinden) en az 10*DN veya ayrı testlerde en az (Newton cinsinden) 20*DN değeri rapor edilir. Buna karşın, contanın çap esnemesi, borunun kabul edilebilir azami esnemesini aşmaz.

(7) Testler tiplere göre ayrı ayrı yapılır. Test edilen çaplar ürün standardında belirtilir ve bu çaplar bütün çap aralığını kapsar.

(8) Testlerde, üretimden kaynaklı bütün olumsuz koşullar göz önünde bulundurulur (soket ve contaların maksimum ve minimum çapları ile ovallikleri).

(9) Testlerde uygulanan basınçlar, bütün bağlantı tipleri için en azından ASTB (azami kabul edilebilir saha test basıncı) değerine eşit olur.

Çap ve et kalınlığı ölçümleri

MADDE 30 –

(1) İç çap ölçümü ürün standardında gerekliyse, borunun iki ucuna yakın noktalarda iç çap ölçümleri yapılır. Her bir kesitte en az iki ölçüm yapılarak ortalama iç çap hesaplanır.

(2) Dış çap ölçümü ürün standardında gerekliyse, iç çap ölçümlerine benzer şekilde ve benzer noktalarda ölçümler yapılır veya her bir kesitte borunun çevresi ölçülerek ortalama dış çap hesaplanır.

(3) Et kalınlığının ölçümü ürün standardında gerekliyse, malzemenin iki ucuna yakın noktalarda ölçümler yapılır. Ölçüm yapılan her kesitte, eşit mesafelerde en az dört ölçüm yapılır. Alternatif olarak, her bir kesitteki en küçük ve en büyük değerler belirlenebilir.

Boru parçasının düzlüğü

MADDE 31 –

(1) Boru parçasının düzlüğündeki özürlerin ölçülmesi ürün standardında gerekliyse ölçüm metodu açıkça belirtilir. Sapmalar, merkez noktasından itibaren boru parçası uzunluğunun 2/3’ü kadar bir uzunlukta yapılır.

Borunun eksenel dayanım testi

MADDE 32 –

(1) Ürün standardında eksenel dayanım testi gerekliyse, esneme testinde;

a) Testlerin kayıt özelliği olan bir makinede yapılması,

b) Test edilecek borunun iki ucundan sabitlenmesi ve 3 veya 4 noktadan uygulanan yüklerle tek bir çatlamaya kadar test edilmesi,

c) Gerilmenin, mm cinsinden en az 5*DN kadar olması,

ç) Destek malzemelerinin sadece dikeyde etki etmesi,

hususları dikkate alınır.

Rijit borularda kırılma testi

MADDE 33 –

(1) Ürün standardında kırılma testleri öngörülmüşse, uygunluk testi mi yoksa azami dayanım testi mi olduğu açıkça belirtilir. Test, borunun tamamına veya bir kısmına üniform yük uygulanarak gerçekleştirilir. Taşıyıcılar, borunun belirli kesimlerine ayrılabilir. Test yükü, tüm taşıyıcı uzunluğu boyunca simetrik olarak uygulanır. Yatay stabiliteyi sağlamak amacıyla test yükünün uygulandığı nokta ayarlanabilir. Belirlenen yükün son üçte birlik kısmı uygulanırken yük artış hızı sabit olur ve yük uygulama süresi en az 30 sn olur.

Esnek borularda dairesel dayanım testi

MADDE 34 –

(1) Ürün standardına göre dayanım testi, deformasyon testi ve/veya nihai deformasyon testi yapılacaksa, testler yük ve deformasyon kayıt sistemi olan makinelerde gerçekleştirilir. Taşıyıcıların düz çelik plakalar olup olmadığı ürün standardında belirtilir. Kısa vadeli dayanım testleri ve uzun vadeli deformasyon testleri varsa ilgili standartlara göre yapılır.

Basınç testleri

MADDE 35 –

(1) Her bir testin tipi ve amacı (basınç dayanım testi veya nihai basınç dayanım testi) ürün standardında belirtilir. Basınç dayanım testinde uygulanan basınç ürün standardında açıkça yazılır. Nihai basınç dayanımı, ürün standardında belirtilen arıza/kırılma/çatlama noktasına kadar uygulanan basınç olarak verilir.

Boru testleri

MADDE 36 –

(1) Bir ya da daha fazla borunun tamamı ya da bir kısmına, ürün standardında belirtilen sürelerle belirli bir hidrostatik basınç uygulanarak yapılır.

(2) Test edilen borular uygun aparatlarla sabitlenir ve içi suyla doldurularak hava boşaltılır.

Bağlantı testleri

MADDE 37 –

(1) Testler, birbirine bağlanmış iki boru veya boru parçası üzerinde yapılır ve test boyunca borular, ürün standardında verilen şartlara göre bağıl olarak hareket edebilecek şekilde olur.

Fittingler, vanalar ve diğer malzemelerin testleri

MADDE 38 –

(1) Kullanım amacına uygun olup olmadığını belirlemek amacıyla, test metotları ürün standardında belirtilir.

Ürünlerin montajı

MADDE 39 

(1) Her bir ürün standardı, malzemelerin boyut aralıklarının birbirine bağlanmaya uygun olup olmadığı bilgisini içerir. Bağlantı sağlanabilen durumlarda bağlantı şekilleri de açıkça belirtilir.

Etiketleme

MADDE 40 –

(1) Etiketleme hususundaki şartlar ürün standardında belirtilir. Her bir malzeme görünür ve açık bir şekilde etiketlenir. Malzemeyi kesin olarak tanımlayabilmek için etiket üzerinde en az;

a) EN ön ekli ulusal veya AB standardı numarası (EN …….. şeklinde),

b) Üretici firma bilgisi ve imal edildiği yer,

c) Üretim tarihi,

ç) Varsa sertifikasyon kuruluşu,

d) Gerekliyse sınıflandırma bilgisi,

e) Gerekliyse içmesuyu uygulamalarına uygunluk,

 bilgileri bulunur.

Yapım işleri

MADDE 41 –

(1) Kalifikasyonlar: Projenin yönetilmesi ve yapımı sırasında, bu Yönetmelikte verilen kalite şartlarının yerine getirilip getirilmediğini muhakeme edebilecek eğitilmiş personel çalıştırılır. İşveren tarafından işin teslim edildiği yüklenici firmanın, işin gereklerini yerine getirebilecek nitelikte olmasına dikkat edilir. Gerekli kalifikasyonların sağlandığını kontrol etmek işverenin yükümlülüğündedir.

(2) Yapım ile ilgili kurallar: İnşaat işleri, varsa ilgili standartlara uygun olarak yapılır ve ilgili standartlarda verilen şartlar yüklenici firma tarafından sağlanır. Buna ek olarak, kullanılacak malzemeler hususunda üretici firmanın direktiflerine de uyulur.

(3) Malzemelerin taşınması ve depolanması: İşlemler sırasında malzemeler hasarlara karşı korunur. Yükleme, taşıma ve boşaltma sırasında uygun ekipmanlar kullanılır. Borular taşınırken ve depolanırken iki uçları kapatılarak tehlikeli maddelerle temas etmesi engellenir. Malzemeler toprak, çamur, atıksu ve diğer kirli maddelerle temas ettirilmez. Bu tip temaslardan kaçınmak mümkün değil ise, borular döşenmeden önce iyice temizlenir. Hasardan koruma, bozulma ve kirlenmeyi önlemek amacıyla üretici firmanın bütün talimatlarına uyulur.

(4) İş sağlığı ve güvenliği: Bütün işler, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili mevzuata uygun olarak yapılır. Kişisel koruma ekipmanları kullanılır. Bütün personel iş kazaları ile ilgili yasal düzenlemeler hususunda bilgilendirilir. Çalışma sahalarında acil durum alarmları ve ilkyardım ekipmanları bulundurulur ve kaza halinde uygun adımlar atılır. Acil durum ekipmanlarının düzenli olarak bakımları yapılır ve güvenilirlikleri test edilir. Arızalı veya iş görmeyen ekipmanlar sahadan alınır ve yenileriyle değiştirilir. İnşa işlerine başlamadan önce diğer işletmelerin tesislerine dair bütün planlar temin edilir. Gerekli durumlarda güvenlik önlemleri alınır.

(5) İnşaat şartları;

a) Kazı alanlarında; personeli, diğer insanları, yapıları ve trafik akışını korumak amacıyla gerekli tedbirlerin alınması,

b) Tranşeler dahil bütün kazı mahallerinde çökmelere karşı tedbirler alınması ve kazı alanlarına giriş çıkış için uygun yerlere merdivenler konulması,

c) İnşa işlerinde diğer yapılara zarar verilmemesi,

ç) Borular ve diğer malzemelerin taşınması ve depolanması sırasında personelin, diğer insanların ve yapıların güvenliğinin sağlanması,

d) Borular döşenirken ve malzemeler monte edilirken ilgili iş sağlığı ve güvenliği şartlarının (kesme ve kaynak yapma gibi faaliyetlerde koruyucu elbiseler ve ekipmanlar kullanılması gibi) sağlandığından emin olunması,

hususları dikkate alınır.

Tranşeler

MADDE 42 –

(1) Tranşeler ve çalışma alanının inşaası: Çalışma alanının boyutları ve inşa yöntemi, borular ve diğer malzemelerin kolaylıkla döşenmesi ve montajına yetecek kadar olur. Tranşe boyutlarının ve inşa yönteminin tasarımda planlanan şekilde yapıldığından emin olunur. İşveren ile anlaşılması durumunda planlanan tranşelerin boyutları değiştirilebilir. Borular döşenmeden önce, tranşe derinliği, eğimi, genişliği ve zemin durumu dikkatle kontrol edilir.

(2) Dolgu derinliği: Tranşe tasarımı bütün boruların don derinliğinin altında kalmasına müsaade edilecek şekilde yapılır ve kazılır. Bu mümkün olmazsa, don olaylarında koruma sağlamak için alternatif tedbirler alınır. Aksi hususunda anlaşma sağlanmadığı müddetçe don derinliği 125 cm kabul edilir.

(3) Yataklama: Boru parçasının ağırlığını üniform olarak taşıyacak şekilde yataklama yapılır. Boruların ve diğer malzemelerin yataklanması ile ilgili hususlar Ek-2’ye göre yapılır.

(4) Teknik altyapı tesislerinin yol enkesitlerindeki konumları Ek-1’e göre yapılır.

Malzemelerin montajı

MADDE 43 –

(1) Normal şartlarda, yeraltında bulunan tesisler ve benzer yapılarla yeni boru hattı arasında en az 0,40 m açıklık bırakılır.

(2) Borular, diğer boru hatları veya kablolarla paralel olarak döşenecekse, aralarındaki yatay mesafe 0,40 m’den az olamaz. Sıkışık noktalarda, eğer mümkünse en az 0,20 m açıklık bırakılır. Her durumda doğrudan temas engellenir. Alınan tedbirlerle ilgili işverenin onayına başvurulur.

(3) Kablolar ve boruların kesiştiği noktalarda en az 0,20 m dikey açıklık bırakılır. Bu mümkün değil ise, doğrudan teması önleyecek tedbirler alınır. Doğrudan temas yoluyla itme ve çekme kuvvetlerinin iletimini engelleyecek tedbirler alınır. Bu tedbirler işverenin onayına sunulur.

(4) Kazı işleri sırasında diğer yapılar ve yeraltı tesislerine zarar vermemek için tedbirler alınır. Ayrıca, işveren tarafından istenen özel şartlar yerine getirilir.

(5) Montaj sırasında borular kirlenmelere karşı korunur. Vanalar, fittingler ve diğer malzemelerin montajı sırasında ve yapı bağlantılarında aşırı gerilmelere izin verilmez.

(6) Gerekirse, zemine oturmayan boruların zemine oturması için önlemler alınır, ancak bu önlemler boruda aşırı gerilmelere yol açamaz.

(7) Malzemelerin montajı ile ilgili esaslar Ek-2’ye göre yapılır.

Boru bağlantıları

MADDE 44 –

(1) Boru bağlantıları Ek-2’de verilen esaslara uygun olarak yapılır.

(2) İçme suyu ile temas halinde bulunması muhtemel olan boruların geçişini sağlayan bütün kaydırıcılar ilgili standartlara uygun olur.

Korozyon ve kirlenmelere karşı koruma

MADDE 45 –

(1) Risk görülen bölgelerde borular ve diğer malzemeler korozyon ve kirlenmelere karşı koruma altına alınır. Koruma amacıyla plastik maşon, bitümlü kaplama, koruyucu bantlar vs. kullanılır. Borular ve diğer malzemeler, riskli bölgelerde gerekirse içten ve dıştan kaplama yapılarak koruma altına alınır.

(2) Test yapılması uygun görüldüğünde, metalik boruların dış yüzeylerine plastik veya yalıtkan başka malzeme ile kaplama yapıldığında veya metalik borulara katodik koruma sistemi tasarlandığında, kaplamalar elektriksel olarak uygun cihazlarla test edilip, gerekliyse tamir edilir.

(3) Görsel muayeneden sonra, katodik koruma sağlanan borularda kaplama malzemesinin sürekliliği ve direnci, elektrik arkı oluşturan bir ekipman veya dengi ile test edilir ve test işleminden sonra dolgu yapılır. Test işleminde uygulanacak olan voltaj, kaplama malzemesinin tipine ve kalınlığına bağlı olarak yüklenici tarafından belirlenir. Tespit edilen herhangi bir defolu bölge olması durumunda defolu kısım düzeltilir ve yeniden test edilir.

(4) Korozyon ve kirlenmelere karşı alınacak koruma tedbirleri Ek-2’de belirtilen esaslar dikkate alınarak yapılır.

Yataklama ve ana dolgu

MADDE 46 –

(1) Boru üzerindeki yük ve gerilme dağılımı ile borunun esnemesi, yataklamanın ve yataklama kapsamında yapılan işlemlerin nasıl yapıldığına bağlıdır. Yataklama işlemleri, ürün standartları göz önünde bulundurulmak üzere üretici talimatlarına uygun olarak yapılır.

(2) Yatak malzemesinin seçimi ile ilgili kriterler Ek-2’de verilmiştir. Yataklama işlemi, Ek-2’de belirtildiği gibi, alt yatak, üst yatak, yan dolgu, başlangıç dolgusu veya yüklenici tarafından uygun görüldüğünde bunların kısmi bileşimi olarak uygulanır.

(3) Dolgu malzemesi ile ilgili olarak belirli bir sıkıştırma oranı isteniyorsa, sıkıştırma işlemi kademeli olarak Ek-2’de belirtilen esaslar dikkate alınarak yapılır.

(4) Esnek boruların montajdan sonra esnemesi muhtemeldir ve montajdan sonra belirli boru kesitleri ve mesafelerde Ek-2’de belirtilen esaslara göre esneme testleri yapılır.

ALTINCI BÖLÜM

İçme Suyu Temini ve Dağıtım Sistemlerinin İşletme ve Bakımına İlişkin Esaslar

İşletme ve bakım

MADDE 47 –

(1) Su dağıtım işlevi ile çevre ve halk sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri en aza indirmek için bütün su dağıtım sistemi, borularda ve diğer malzemelerdeki arızaları ve kaçakları tespit etmek üzere Ek-3’te belirtilen esaslara göre izlenir ve denetlenir.

 (2) Pompalar, vanalar ve elektrikli ekipmanlar gibi ekipmanların rutin bakımları yapılır ve önleyici tedbirler alınır. İleride yapılacak bakım, değişim ve yeraltı ekipmanlarının uygun donatılarla iyileştirilmesine dair planlar, varsa ulusal standartlara, yoksa AB standartlarına uygun olur. Ekipman değişiminde verim sınıfının yüksek olması dikkate alınır.

Su yönetiminde kayıp/kaçakların düşürülmesi

MADDE 48 –

(1) Su yönetiminde kayıp kaçakların düşürülmesi ile ilgili olarak içmesuyu şebekesinde meydana gelen kayıpları azaltmaya yönelik çalışmalar, mevcut şebekenin incelenmesi, hidrolik modellemesi, kontrol edilebilir ve ölçülebilir izole alt bölgelerin (DMA) oluşturulması, CBS ve SCADA sistemleri yoluyla sürekli izlenmesi, kayıp-kaçakların bölgesel ve noktasal olarak tespit edilmesi, basınç yönetiminin yapılması, normal abone ve yüksek tüketimli abonelerin sayaçlarının durum tespitinin yapılması işlerini kapsar. Bu kapsamda yapılacak işlere dair detaylar Ek-3’te belirtildiği şekilde yapılır.

(2) Şebekede su kayıplarının düşürülmesi için yapılacak çalışmalarda, 8/5/2014 tarihli ve 28994 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği ile İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği Teknik Usuller Tebliğinde yer alan usul ve esaslara uyulur.

İçmesuyu altyapı bilgi sistemi

MADDE 49 –

(1) İdareler her türlü coğrafi veri ve bilginin saklandığı, sorgulandığı ve istenildiğinde sunulduğu içmesuyu altyapı bilgi sistemlerini oluşturur.

(2) İçmesuyu altyapı bilgi sistemi ile ilgili veriler Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliğinde belirtilen datum ve koordinat sistemlerine uygun olarak üretilir.

(3) İçmesuyu sistemini oluşturan coğrafi detaylar; sistem bütünündeki sorgulamalara imkan verecek ilişkisel bir veri modelinde, değişikliklerin takip edilebileceği zamansal şemaya sahip olarak ve zeminle aplike edildikleri yatay ve düşey konum bilgisiyle içmesuyu altyapı bilgi sistemine kayıt edilir.

(4) İçmesuyu altyapı bilgi sistemi, içmesuyu sistemindeki değişiklikleri yansıtacak şekilde gerekli veri yedeklemesi yapılarak güncellenir.

(5) İçmesuyu altyapı bilgi sistemindeki veriler gerekmesi halinde ilgili paydaşlarla web sistemi üzerinden paylaşılabilir nitelikte olur.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Boru hatlarının test edilmesi ve dezenfeksiyon

MADDE 50 –

(1) Yeni bir boru döşendiğinde ya da su dağıtım sisteminin bir parçası genişletildiğinde veya su dağıtım sisteminin bir parçası ya da bir boru değiştirildiğinde, Ek-2’de belirtilen metotlar kullanılarak basınç testleri gerçekleştirilir ve dağıtım boruları bir dezenfektan içeren suyla yıkanır.

(2) Dezenfeksiyon amacıyla sadece içmesuyu kullanılır. Yıkama amacıyla getirilen içme suyunun kirlenmemesine ve yıkama işleminden sonra yıkama suyunun çevreye zarar vermeyecek şekilde bertaraf edilmesine özen gösterilir.

Kalifikasyon ve eğitim

MADDE 51 –

(1) Her düzeydeki personele, işlerini güvenle ve yetkin bir biçimde gerçekleştirebilmeleri için ilgili mevzuatı ve teknikleri tanıtıcı ve açıklayıcı uygun bir eğitim verilir. Eğitimler ihtiyaç duyulduğunda periyodik olarak tekrarlanır. İnşaat çalışmalarını yürüten kurumlar belirli bir iş için özel nitelikler talep edebilir.

Yürürlük

MADDE 52 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 53 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

ÇEVRE İZİN VE LİSANS YÖNETMELİĞİ

Resmi Gazete Tarihi: 10.09.2014 Resmi Gazete Sayısı: 29115

ÇEVRE İZİN VE LİSANS YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, 2872 sayılı Çevre Kanunu uyarınca alınması gereken çevre izin ve lisansı sürecinde uyulacak usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2 listesinde yer alan faaliyet ve tesisler ile ilgili olarak, 2872 sayılı Çevre Kanununca alınması gereken izin ve lisanslara ilişkin tüm iş ve işlemleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 2872 sayılı Çevre Kanununun 11 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Alıcı Ortam: Hava, su, toprak ortamları ile bu ortamlara ilişkin ekosistemleri,

b) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını,

c) Çevre danışmanlık firması: Çevre yönetimi hizmeti vermesi için Bakanlık tarafından belgelendirilen tüzel kişiyi,

ç) Çevre görevlisi: Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olan ve/veya neden olabilecek ve Çevre Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan düzenlemeler uyarınca denetime tâbi tesislerin faaliyetlerinin mevzuata uygunluğunu, alınan tedbirlerin etkili olarak uygulanıp uygulanmadığını değerlendiren, tesis içi yıllık denetim programları düzenleyen ve Bakanlık tarafından belge verilen görevliyi,

d) Çevre İzni: Çevre Kanunu uyarınca alınması gereken; hava emisyonu, çevresel gürültü, atıksu deşarjı ve derin deniz deşarjı konularından en az birini içeren izni,

e) Çevre İzin Belgesi: Alıcı ortamları korumak amacıyla ilgili mevzuat uyarınca işletmelere verilecek belgeyi,

f) Çevre İzin ve Lisans Belgesi: Bu Yönetmelik kapsamında verilecek çevre izin ve çevre lisanslarını kapsayan belgeyi,

g) Çevre Lisansı: Ek-3C’de yer alan lisans konuları ile ilgili iş ve işlemlere ilişkin teknik yeterliliği,

ğ) Çevre Yönetim Birimi: Çevre Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan düzenlemeler uyarınca denetime tâbi tesislerin faaliyetlerinin mevzuata uygunluğunu, alınan tedbirlerin etkili olarak uygulanıp uygulanmadığını değerlendiren, tesis içi yıllık denetim programları düzenleyen ve Bakanlık tarafından yeterlilik belgesi verilen birimi,

h) Emisyon: İşletmelerden, alan ve noktasal kaynaklı katı, sıvı veya gaz haldeki atık maddelerin, titreşimin, ısının veya gürültünün havaya, suya veya toprağa doğrudan veya dolaylı olarak salımını,

ı) Geçici Faaliyet Belgesi (GFB): İşletmelerin faaliyette bulunabilmeleri için çevre izni ve lisansı öncesi verilen belgeyi,

i) İl Müdürlüğü Uygunluk Yazısı: İşletmelerin, tabi olduğu mevzuata göre fiziksel şartları sağladığına ilişkin belgeyi,

j) İşletme: Tesis ve faaliyetlerin bütününü,

k) İşletmeci: Çevre izin ve lisans sürecine tabi olan işletmeyi, işleten ve/veya mülkiyet hakkına sahip, hukuki olarak sorumlu, gerçek veya tüzel kişiyi,

l) Tesis: Alıcı ortama emisyonu olan ve/veya atıkların toplanmasından taşıma hariç bertarafına kadar gerçekleştirilen işlemlere ait ünitelerin bütününü,

m) Yetkili merci: Bakanlığın merkez ve taşra teşkilatını,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Çevre izni veya çevre izin ve lisansına tabi işletmeler

MADDE 5 –

(1) Bu Yönetmelik kapsamında çevre iznine veya çevre izin ve lisansına tabi işletmeler, çevresel etkilerine göre Ek-1 ve Ek-2 listelerinde sınıflandırılmıştır.

(2) Ek-1 ve Ek-2 listelerinde yer alan işletmeler, faaliyette bulunabilmeleri için, öncelikle geçici faaliyet belgesi almak zorundadır.

(3) Geçici faaliyet belgesi alan işletmeler belge tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi almak zorundadır.

Geçici faaliyet belgesi, çevre izni veya çevre izin ve lisansı belgesi vermeye yetkili merciler

MADDE 6 –

(1) Bu Yönetmelik uyarınca verilecek geçici faaliyet belgesi veya çevre izin veya çevre izin ve lisansı;

a) Ek-1 listesinde yer alan işletmeler için Bakanlık,

b) Ek-2 listesinde yer alan işletmeler için Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri,

tarafından verilir.

(2) Birden fazla tesisi olan işletmelerin çevre izni veya çevre izin ve lisansı işlemleri, işletme adına ve işletmede aynı adreste yer alan tüm tesisler değerlendirilerek yürütülür ve sonuçlandırılır. Bir işletme içinde Ek-1 ve Ek-2 listesine tabi faaliyet veya tesislerin birlikte bulunması halinde söz konusu müracaat Ek-1 kapsamında değerlendirilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Geçici Faaliyet Belgesi, Çevre İzni veya Çevre İzin ve

Lisansı Başvurusu ve Değerlendirilmesi

Çevre izni veya çevre izin ve lisansına başvuru

MADDE 7 –

(1) Çevre izni veya çevre izin ve lisans başvurusu, Ek-1 listesinde yer alan işletmeler için çevre danışmanlık firmaları ya da çevre yönetim birimi tarafından, Ek-2 listesinde yer alan işletmeler için çevre danışmanlık firmaları, çevre yönetim birimi veya tesiste istihdam edilen çevre görevlisi tarafından yapılır.

(2) Bu Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2 listelerinde yer alan işletmeler için geçici faaliyet belgesi, çevre izni veya çevre izin ve lisansı başvurusu elektronik veya mobil imza ile elektronik ortamda yetkili merciye yapılır.

(3) Bu Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2’sinde yer alan işletmelerin başvurularında, Ek-3A, Ek-3B ve Ek-3C’de belirtilen bilgi, belge ve raporların sunulması zorunludur.

(4) Başvurunun yetkili mercilere yapılmasından sonuçlanmasına kadar olan süreç içerisinde sunulan bilgi, belge ve raporların doğruluğu, mevzuata uygunluğu ve doğacak hukuki sonuçlar konusunda işletmeci ve işlemlerin hizmet satın alımı yoluyla gerçekleştirilmesi durumunda yetkilendirilmiş çevre danışmanlık firması sorumludur.

(5) Yetkili merci tarafından elektronik ortamda yapılan bildirimler işletmeye tebliğ edilmiş kabul edilir.

(6) Aynı adreste bulunan ancak işletmecisi veya tüzel kişiliği farklı olan işletmeler ayrı ayrı çevre izni veya çevre izin ve lisans belgesi almakla yükümlüdürler.

Geçici faaliyet belgesine ait başvurunun değerlendirilmesi ve belgenin düzenlenmesi

MADDE 8 –

(1) Geçici faaliyet belgesi başvurusu, EK-3A ve EK-3B’de belirtilen bilgi, belge ve raporlar ile birlikte yapılır. Başvuru yetkili merci tarafından otuz takvim günü içerisinde değerlendirilir.

(2) Söz konusu başvuruda herhangi bir bilgi, belge ve raporun eksik olması halinde, yetkili merci eksiklikleri başvuru sahibine bildirir. Bildirim tarihinden itibaren eksikliklerin altmış takvim günü içinde tamamlanarak yetkili merciye sunulması zorunludur. Eksiklikleri tamamlanan başvuru yetkili merci tarafından yirmi takvim günü içinde değerlendirilir. Başvurunun uygun bulunmaması veya belirtilen süre içerisinde eksikliklerin tamamlanarak yetkili merciye sunulmaması durumunda geçici faaliyet belgesi başvurusu reddedilir.

(3) Birinci fıkraya göre yapılan başvurunun, yetkili merci tarafından yapılan değerlendirme sonucunda, herhangi bir eksikliğin bulunmadığının belirlenmesi halinde, işletmeye bir yıl süreli geçici faaliyet belgesi verilir.

Çevre izni veya çevre izin ve lisans belgesine ait başvurunun değerlendirilmesi ve belgenin düzenlenmesi

MADDE 9 –

(1) İşletmelerin, geçici faaliyet belgesi alınmasından itibaren yüz seksen takvim günü içerisinde EK-3C’de belirtilen bilgi, belge ve raporlar ile birlikte çevre izni veya çevre izin ve lisansına başvuru yapması zorunludur.

(2) Başvuru, yetkili merci tarafından altmış takvim günü içerisinde değerlendirilir.

(3) Yapılan değerlendirme sonucunda, başvuruda herhangi bir bilgi, belge, ölçüm, analiz sonuçları veya raporlarda eksiklik bulunması halinde, bu eksiklikler başvuru sahibine bildirilir. Bildirim tarihinden itibaren eksikliklerin doksan takvim günü içinde tamamlanarak yetkili merciye sunulması zorunludur.

(4) Başvuru yetkili merci tarafından yapılan değerlendirme sonucunda bilgi ve belgelerle birlikte ölçüm, analiz sonuçları ve raporların uygun bulunması durumunda çevre izni veya çevre izin ve lisans belgesi düzenlenir.

Geçici faaliyet belgesi, çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi ve ekleri

MADDE 10 –

(1) Geçici faaliyet belgesi, çevre izin veya çevre izin ve lisans belgeleri ve ekleri elektronik ortamda düzenlenir.

(2) Belge eklerinde, işletmenin ilgili mevzuatta öngörülen çalışma şartları ve diğer hususlar yer alır.

Çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesinin geçerliliği ve yenilenmesi

MADDE 11 –

(1) İşletmelere verilen çevre izni veya çevre izin ve lisans belgeleri beş yıl süre ile geçerlidir. İşletmeler belge geçerlilik süresinin sona ereceği tarihten en az 180 takvim günü önce başvuru yapmak ve beş yıllık süre dolmadan yeniden çevre izni veya çevre izin ve lisans belgesi almak zorundadır. Bu süreç çevre izni belgesi için her durumda, çevre izin ve lisansı belgesi için ise mevcut lisans konuları ile ilgili prosesinde ve çalışma koşullarında herhangi bir değişiklik olmaması durumunda, GFB başvuru süreci uygulanmaksızın bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesi kapsamında yürütülür.

(2) Çevre izni veya çevre izin ve lisans alma süreci aşağıdaki belirtilen değişikliklerin gerçekleştirilmesini müteakip 30 takvim günü içerisinde yeniden başlatılır.

a) İşletmenin faaliyet yerinin değişmesi,

b) İşletmenin faaliyet konusunun değişmesi,

c) İşletmenin yakıtının ve/veya yakma sisteminin değişmesi,

ç) İşletmenin toplam üretim kapasitesinin veya toplam yakma/anma ısıl gücünün en az 1/3 oranında artması veya artış miktarının bu Yönetmeliğin Ek-1 Listesi kapsamında yer alması.

(3) İşletmede insan sağlığı ve çevresel etkiler açısından iyileştirme yönünde değişiklik yapılması durumunda veya ikinci fıkra kapsamı dışında kalan durumlarda yapılan değişikliğe ilişkin bilgi, belge ve raporlarla birlikte başvurulur. Çevre izni veya çevre izin ve lisans alma sürecinin yeniden başlatılıp başlatılmayacağı, izni veren yetkili merci tarafından değerlendirilerek karara bağlanır.

(4) Çevre izin ve lisansı belgesi bulunan ve Ek-3C’de yer alan lisans konuları kapsamında faaliyet gösteren işletmelerin, çevre lisansına tabi tesisler veya üniteler eklemek istemesi halinde eklenecek tesisler veya üniteler için geçici faaliyet belgesi ile çevre izni ve lisans belgesi başvurusu münferit olarak yapılır. Çevre izni konusu işletmede bulunan tüm tesisler dikkate alınarak değerlendirilir ve uygun bulunması durumunda mevcut çevre izin ve lisansı belgesi geçerlilik süresi değişmemek kaydıyla belge yeniden düzenlenir.

(5) Çevre izin ve lisansı belgesi bulunan bir işletme, belgesi ekinde belirtilen ve tesisine kabul etmesi uygun bulunan atıklara ilave olarak çevre izin ve lisansı belgesi geçerlilik süresi içerisinde yılda bir defaya mahsus olmak üzere mevcut prosesinde bir değişiklik yapmasını gerektirmeyecek nitelikte olan atıkların eklenmesi talebinde bulunabilir. Sunulan iş akım şeması ve proses özetinde yapılacak değerlendirme sonucunda talebin uygun bulunması durumunda mevcut çevre izin ve lisansı belgesi geçerlilik süresi değişmemek kaydıyla belge yeniden düzenlenir.

(6) İşletmede ikinci fıkranın (a) bendi dışında belirtilen değişikliklerin geçici faaliyet belgesi alınmasına müteakip çevre izin ve lisans başvurusu öncesinde gerçekleşmesi durumunda bir defaya mahsus olmak üzere geçici faaliyet belgesi yenileme işlemi yapılır.

(7) İkinci fıkranın (a) bendinde belirtilen değişikliğin olması durumunda çevre izin ve lisans belgesi yenileme işlemi GFB alma sürecinden itibaren başlatılır. İkinci fıkranın diğer bentlerinde belirtilen değişikliklerde çevre izni belgesi için her durumda, çevre izni ve lisansı belgesi için ise mevcut lisans konuları ile ilgili prosesinde ve çalışma koşullarında herhangi bir değişiklik olmaması durumunda GFB başvuru süreci uygulanmaksızın bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesi kapsamında çevre izin ve lisans süreci yeniden başlatılır.

(8) İşletmenin çevre izin ve lisans belgesinde belirtilen lisans konularından herhangi biri ile ilgili olarak faaliyet göstermemek üzere konu ile ilgili prosesini işletmeden tamamen kaldırılması, çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesinde belirtilen izin konularından herhangi birisinin muaf olunan izin durumuna dönüşmesi halinde ilgili bilgi ve belgelerle başvuru yapılır. Yapılacak değerlendirme sonucunda mevcut çevre izin veya çevre izin ve lisansı belgesi geçerlilik süresi değişmemek kaydıyla belge yeniden düzenlenir.

Çevre izni veya çevre izin ve lisans belgesi bulunan işletmenin sahibi veya unvanının değişmesi

MADDE 12 –

(1) İşletmenin sahibi veya unvanının değişmesi durumunda üç ay içerisinde değişikliğe ilişkin sicil gazetesi, kapasite raporu ve mevcut çevre izni veya çevre izin ve lisans koşullarına uyacağına dair taahhütname ile başvuru yapılır.

(2) Yetkili merci tarafından yapılan değerlendirme sonucunda çevre izin veya çevre izin ve lisans sürecinin yeniden başlatılmasının gerekli görülmediği durumda, önceki geçerlilik süresi değişmemek kaydıyla belge yeniden düzenlenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Geçici Faaliyet Belgesi, Çevre İzni veya Çevre İzin ve Lisans Belgesi İptalleri

Geçici faaliyet belgesinin iptali

MADDE 13 –

(1) 9 uncu maddenin birinci ve üçüncü fıkralarında belirlenen süreler içinde başvuru yapılmaması, eksikliklerin tamamlanarak gönderilmemesi veya başvurunun uygun bulunmaması durumlarında geçici faaliyet belgesi iptal edilir.

(2) Geçici faaliyet belgesi ile faaliyet gösteren işletmelerin geçici faaliyet belgesi başvuru aşamasında sunmuş olduğu bilgi ve belgelere aykırı çalıştığının tespit edilmesi durumunda yetkili merci tarafından Çevre Kanunu’nun ilgili maddeleri uyarınca idari yaptırım uygulanarak geçici faaliyet belgesi iptal edilir.

(3) Geçici faaliyet belgesi başvurusu reddedilen veya geçici faaliyet belgesi iptal edilen işletmeler; bir defaya mahsus olmak üzere, reddedilen veya iptal edilen başvuruya ait her bir çevre izni veya çevre izin ve lisans konusu için 19 uncu madde uyarınca belirlenen belge bedeli kadar ödeme yaparak tekrar müracaatta bulunur. Bu işletmeler için izin süreci yeniden başlatılır. Başlatılan süreç sonunda geçici faaliyet belgesi veya çevre izni/çevre izin ve lisans belgesini alamayan işletmeler altmış takvim günü süresince faaliyette bulunamaz ve geçici faaliyet belgesi başvurusu yapamaz. Bahsedilen altmış takvim günü sonunda gerçekleştirilecek geçici faaliyet belgesi veya çevre izin/çevre izin ve lisans belgesi başvurularında belge bedeli olarak 19 uncu madde uyarınca belirlenen bedellerin iki katı uygulanır. Bu başvuru süreci sonunda da geçici faaliyet belgesi veya çevre izni/çevre izin ve lisans belgesini alamayan işletmeler doksan takvim günü süresince faaliyette bulunamaz ve geçici faaliyet belgesi başvurusu yapamaz. Geçici faaliyet belgesi veya çevre izin veya çevre izin ve lisansı belgesi olmaksızın faaliyette bulunan işletmeler hakkında 2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili maddeleri uyarınca idari yaptırımlar uygulanır.

(4) Yükümlülükleri doğrultusunda yapılacak belgelendirmelerde ve beyanlarında usulsüz ve gerçeğe aykırı bilgi ve belge tespit edilen tesislere 2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili maddeleri uyarınca idari yaptırım uygulanır ve geçici faaliyet belgeleri iptal edilir. Bu işletmelerin doksan takvim günü süresince faaliyeti durdurulur. İptal edilen başvuruya ait her bir çevre izni veya çevre izin ve lisans konusu için 19 uncu madde uyarınca belirlenen belge bedellerinin iki katı, tekrarında dört katı uygulanır, müteakip tekrarında ise faaliyet 1 yıl süresince durdurulur.

Çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesinin iptali

MADDE 14 –

(1) İşletmenin çevre izni veya çevre izin ve lisans koşullarına aykırı iş ve işlemlerinin tespit edilmesi durumunda yetkili merci tarafından Çevre Kanununun ilgili maddeleri uyarınca idari yaptırımlar uygulanır.

(2) Uygunsuzluğun düzeltilmesi için, işletmeye yetkili merci tarafından en fazla bir yıla kadar süre verilebilir.

(3) İşletmeye süre verilmemesi veya işletmeye verilen sürenin bitiminde uygunsuzluğun giderilmemesi halinde, yetkili merci tarafından çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi iptal edilir. Çevre ve insan sağlığı yönünden tehlike yaratan faaliyetler nedeniyle işletmeye süre verilmeksizin çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi iptal edilir. Bu işletmeler için izin süreci yeniden başlatılır ve işletme kendi adına yeni geçici faaliyet belgesi düzenlenene kadar faaliyette bulunamaz. Geçici faaliyet belgesi olmaksızın faaliyette bulunan işletmeler hakkında 2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili maddeleri uyarınca idari yaptırımlar uygulanır.

(4) Yükümlülükleri doğrultusunda yapılacak belgelendirmelerde ve beyanlarında usulsüz ve gerçeğe aykırı bilgi ve belge düzenlendiği tespit edilen tesislere 2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili maddeleri uyarınca idari yaptırımlar uygulanır ve (…)(1) belgeleri iptal edilir. Bu işletmelerin doksan takvim günü süresince faaliyeti durdurulur. İptal edilen başvuruya ait her bir çevre izni veya çevre izin ve lisans konusu için 19 uncu madde uyarınca belirlenen belge bedellerinin iki katı, tekrarında dört katı uygulanır, müteakip tekrarında ise faaliyet 1 yıl süresince durdurulur.

Geçici faaliyet belgesi olmayan işletmeler

MADDE 15 –

(1) Bu Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2 kapsamında yer alıp, geçici faaliyet belgesi olmadan faaliyete başladığı tespit edilen işletmelere, 2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili hükümlerine göre idari yaptırımlar uygulanır. Sözkonusu işletmeler geçici faaliyet belgesi düzenlenene kadar faaliyette bulunamaz.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Askeri tesisler

MADDE 16 –

(1) Askeri tesisler ile ilgili çevre izin veya çevre izin ve lisans uygulamaları, ilgili kurumların görüşü alınarak Bakanlık tarafından belirlenir.

Çevre iznine tabi olmayan işletmeler

MADDE 17 –

(1) Yönetmeliğin EK-1 ve EK-2 listelerinde yer aldığı halde alıcı ortama herhangi bir hava emisyonu ve atıksu deşarjı olmayan işletmeler yetkili mercie müracaat etmek zorundadır. Çevre izin muafiyetine ilişkin değerlendirme yetkili merci tarafından yapılır.

(2) Kuruldukları yerde bir yıldan az faaliyet gösterecek geçici işletmeler, bulundukları İlin Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne çalışma süreleri ile ilgili bildirimde bulunmaları halinde, çevre izni kapsamı dışında değerlendirilir.

(3) EK-1 ve EK-2 listelerinde yer almayan işletmeler ile kuruldukları yerde bir yıldan az faaliyet gösterecek işletmeler ilgili mevzuatta belirlenen esas, hüküm ve sınır değerlere uymak zorundadır.

Faaliyetin sona ermesinin bildirilmesi

MADDE 18 –

(1) Geçici faaliyet belgesi, çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi almış işletmeler herhangi bir nedenle faaliyetini sonlandırması durumunda 3 ay içerisinde yetkili merciye bildirmekle yükümlüdür.

Belge bedeli

MADDE 19 –

(1) Geçici faaliyet belgesi ile çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi verilmesi, yenilenmesi ve güncellenmesi için ödenecek bedel ve tarifeler her yıl Bakanlık tarafından belirlenir.

(2) Geçici faaliyet belgesi ile çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi için belirlenen bedeller, Bakanlık Döner Sermaye İşletmesine ödenir.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 20 –

(1) 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. Diğer mevzuatta söz konusu Yönetmeliğe yapılan atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) 3/7/2009 tarihli ve 27277 sayılı Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği hükümleri kapsamında emisyon izni/hava emisyonu konulu çevre izni almamış işletmelere tanınan süreler; bu Yönetmelik kapsamında yapılacak çevre izin veya çevre izin ve lisans başvurularında bu duruma ilişkin belgelerin sunulması kaydıyla geçerlidir.

(2) Bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinin belirtilen yenileme durumları haricinde, bu Yönetmeliğin 20 nci maddesi ile yürürlükten kaldırılan Yönetmelik hükümleri çerçevesinde düzenlenen geçici faaliyet belgeleri ile çevre izin veya çevre izin ve lisans belgeleri süreleri sonuna kadar geçerlidir.

(3) Bu Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce geçici faaliyet belgesi ile çevre izin veya çevre izin ve lisans belgesi başvuruları değerlendirme süreçleri devam eden ancak sonuçlanmamış olan işletmelerin işlemleri, başvuruda bulundukları tarihte yürürlükte olan mevzuat çerçevesinde yürütülür.

Yürürlük

MADDE 21 –

(1) Bu Yönetmelik 1/11/2014 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 22 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.

______

(1) 10/9/2014 tarihli ve 29115 sayılı Resmî Gazete’de aslına uygun olarak yayımlanan Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliğinin 14 üncü maddesinin dördüncü fıkrasının birinci cümlesinde sehven yer alan “geçici faaliyet” ibaresi Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 11/9/2014 tarihli ve 94393504/150.99/14529 sayılı yazısına istinaden 12/9/2014 tarihli ve 29117 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak madde metninden çıkarılarak düzeltilmiştir.

Yönetmeliğin Ekleri

 Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
10/9/201429115
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
TarihiSayısı
121/9/201629834
2  
3  

AÇIK ALANDA KULLANILAN TEÇHİZAT TARAFINDAN OLUŞTURULAN ÇEVREDEKİ GÜRÜLTÜ EMİSYONU İLE İLGİLİ YÖNETMELİK (2000/14/AT)

Resmi Gazete Tarihi: 30.12.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26392 (4.Mük.)

AÇIK ALANDA KULLANILAN TEÇHİZAT TARAFINDAN OLUŞTURULAN ÇEVREDEKİ GÜRÜLTÜ EMİSYONU İLE İLGİLİ YÖNETMELİK (2000/14/AT)

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; insan sağlığının korunması ve iç pazarın düzgün işleyişine katkıda bulunmak üzere,  açık alanda kullanılan teçhizatın yarattığı gürültüye ilişkin gürültü emisyonları standardlarının uygulanması, teknik belgeler ve bilgilerin toplanması, uygunluk değerlendirme prosedürleri ve işaretleme ile ilgili usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2-

(1) Bu Yönetmelik;  5 inci maddede liste halinde verilen, Ek I’de tarif edilen ve açık alanda kullanım amacıyla komple ünite olarak piyasada yer alan veya hizmete sokulan teçhizatı kapsar.

(2) Aşağıda belirtilen;

a) Kara yolu, demir yolu, havayolu ve deniz yolu ile malların veya insanların taşınması için amaçlanmış teçhizatın tamamı,

b)  (Değişik: RG-6/6/2017- 30088) Özellikle askeri teşkilat, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı teşkilatı ile polis teşkilatı ve acil servisler için tasarımlanan ve imal edilen teçhizat,

c)  Elde taşınan beton kırıcılar,  deliciler ve hidrolik çekiçler hariç, ayrı bir şekilde pazarda yer alan veya hizmete sokulan güç tahrikli olmayan ataşmanlar

bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.

Dayanak

MADDE 3-

(1) Bu Yönetmelik,

a) 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanuna dayanılarak ve

b) Avrupa Birliğinin 2000/14/EC ve  2005/88/EC sayılı direktiflerine paralel olarak

hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4-

(1)Bu Yönetmelikte geçen;

a)Açık alanda kullanılan teçhizat: Tahrik elemanlarına bakılmaksızın,  kendinden tahrikli veya hareket edebilen, tipine göre açık havada kullanılması amaçlanan ve çevre gürültüsünü artıran makineler ile Makina Emniyeti Yönetmeliğinin (98/37/AT) 4 üncü maddesinde tanımlanan bütün makineler ve emniyet parçalarıdır. Ses iletiminin olmadığı veya önemli bir şekilde etkilenmediği (örneğin çadırların altında, yağmura karşı korunmak için çatı altında veya bina içinde)  ortamda, teçhizatın kullanımı, açık alanda olarak kabul edildiğini; aynı zamanda, tipine göre açık havada kullanım için amaçlanan ve çevresel olarak gürültü çıkaran, sanayi ve çevre için güç tahrikli olmayan teçhizattır. Bundan sonra teçhizat tiplerinin tamamının  ‘teçhizat’ olarak belirtildiğini,

b)AT uygunluk beyanı: Teçhizatın, bu Yönetmeliğin şartlarına uygun olarak üretiminin yapıldığını belirten, imalatçı veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisi tarafından düzenlenen yazılı beyanı,

c) AT tip inceleme belgesi: Onaylanmış kuruluş tarafından incelenen teçhizatın, tipinin, bu Yönetmeliğin ilgili hükümlerine uygunluğunu tevsik eden belgeyi,

ç) (Değişik:RG-6/6/2017- 30088) Bakanlık: Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını,

d) Garanti edilen sesin güç seviyesi: İmalatçının veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisinin kullanılan teknik cihazlara ve başvurulan teknik belgelere göre değerlerin aşılmadığını doğrulaması halinde, üretim değişikliği ve ölçme işlemlerindeki belirsizlikleri de kapsayan Ek III’te belirtilen özelliklere uygun olarak belirlenen bir ses gücü seviyesini,

e) İşaretleme:Bu Yönetmeliğin Ek IV’ünde örnekleri bulunan; garanti edilen ses gücü seviyesinin belirten işaretleme ile birlikte, 2001/3530 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan “CE”Uygunluk İşaretinin Ürüne İliştirilmesi ve Kullanılmasına Dair Yönetmelikte tanımlanan, teçhizatın üzerine görünür, okunaklı ve silinmez şekilde yapılan CE işaretini,

f) Komisyon  :Avrupa Birliği Komisyonunu,

g) (Mülga: RG-6/6/2017- 30088)

ğ) (Mülga: RG-6/6/2017- 30088)

h) Onaylanmış Kuruluş: 4703 sayılı Kanun ve bu Kanunun uygulama yönetmeliklerinden 2001/3531 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Uygunluk Değerlendirme Kuruluşları ile Onaylanmış Kuruluşlara Dair Yönetmelik ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde uygunluk değerlendirme faaliyetinde bulunmak üzere test, muayene ve/veya belgelendirme kuruluşları arasından Bakanlık tarafından belirlenerek yetkilendirilen özel veya kamu kuruluşunu

ı) Ölçülen sesin güç seviyesi:Ek III’te belirtilen ölçümlerle belirlenen bir ses güç seviyesidir; ölçülen değerler, teçhizat tipini temsil eden  tek bir makineden veya belli sayıdaki makinelerden alınan ses güç seviyelerinin ortalamalarından tespit edilebildiğini,

i) Piyasaya arz: Ürünün tedarik ve kullanımı amacıyla bedelli veya bedelsiz olarak piyasada yer alması için yapılan ilk faaliyeti,

j) Piyasa gözetimi ve denetimi: Bakanlık tarafından, teçhizatın piyasaya arzı veya dağıtımı aşamasında veya teçhizat piyasada iken bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak üretilip üretilmediğinin, güvenli olup olmadığının denetlenmesi veya denetlettirilmesini

k) Standard: Üzerinde mutabakat sağlanmış olan, kabul edilmiş bir kuruluş tarafından onaylanan, mevcut şartlar altında en uygun seviyede bir düzen kurulmasını amaçlayan, ortak ve tekrar eden kullanımlar için bu Yönetmelik kapsamındaki teçhizatın, özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve uyulması ihtiyari olan düzenlemeyi,

l) Ses güç seviyesi LWA:ISO 3744:1995  ve EN ISO 3746:1995’de tarif edilen  1 pW  olarak dB cinsinden  A ağırlıklı güç seviyesini;

m) Uygunluk değerlendirme işlemleri: Teçhizatın, bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğunun test edilmesi, muayene edilmesi ve/veya belgelendirilmesine ilişkin her türlü faaliyeti ve 2001/3530 sayılı “CE” Uygunluk İşaretinin Ürüne İliştirilmesi ve Kullanılmasına Dair Yönetmelikte belirtilen işlemleri,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Müsaade Edilen Ses Güç Seviyeleri ve Gürültü İşaretlemesi ve Standardlar

Müsaade edilen ses güç seviyeleri  ve gürültü işaretlemesi 

MADDE 5-

(1) Müsaade edilen ses güç seviyeleri bakımından gürültü sınırlarına tabi tutulan teçhizat ve sadece gürültü işaretlemesine konu olan teçhizata ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir.

a) Gürültü sınırlarına tabi tutulan teçhizat, tarif ve ölçme yöntemleri ilgili ekine atıfta bulunularak aşağıda liste halinde verilen ve ses güç seviyesi garanti edilen teçhizat, sınır değerlerinin yer aldığı çizelgede belirtilen müsaade edilen ses güç seviyelerini aşmamalıdır.

1) Malların taşınmasında kullanılan yük asansörü (içten yanmalı motor tahrikli) 

Tarif: Ek I, 3 numaralı paragraf.    Ölçme: Ek III, Bölüm B, 3 numaralı paragraf.

2) Sıkıştırma makineleri (sadece titreşimli ve titreşimli olmayan silindirler, titreşimli levhalar ve çekiçler)

Tarif: Ek I, 8 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 8 numaralı paragraf.

3) Kompresörler (< 350 kW )

Tarif: Ek I, 9 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 9 numaralı paragraf.

4) Elde taşınan beton kırıcılar ve deliciler

Tarif: Ek I, 10 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 10 numaralı paragraf.

5) Yapı vinçleri (içten yanmalı motor tahrikli)

Tarif: Ek I, 12 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 12 numaralı paragraf.

6) Dozerler (< 500 kW )

Tarif: Ek I, 16 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 16 numaralı paragraf.

7) Damperli kamyonlar (< 500 kW )

Tarif: Ek I, 18 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 18 numaralı paragraf.

8) Kazıcılar, hidrolik veya halatla çalışan (< 500 kW )

Tarif: Ek I, 20 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 20 numaralı paragraf.

9) Kazıcı yükleyiciler (< 500 kW )

Tarif: Ek I, 21 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 21 numaralı paragraf.

10) Greyderler (< 500 kW )

Tarif: Ek I, 23 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 23 numaralı paragraf.

11) Hidrolik güçlü paketleme makineleri

Tarif: Ek I, 29 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 29 numaralı paragraf.

12) Kepçe yükleyicili toprak doldurmalı sıkıştırıcılar (< 500 kW )

Tarif: Ek I, 31 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 31 numaralı paragraf.

13) Çim biçme makineleri (tarım ve orman teçhizatı, çok maksatlı tertibatlar, 20 kW’dan daha fazla gücü olan ana aksamı motorlu teçhizat hariç)

Tarif: Ek I, 32 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 32 numaralı paragraf.

14) Çim düzeltme/çim kenar düzeltme makineleri

Tarif: Ek I, 33 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 33 numaralı paragraf.

15) Hidrolik kaldırmalı kamyonlar, içten yanmalı motor tahrikli, karşı ağırlıklı (Ek I’in 36 numaralı paragrafının ikinci fıkrasında tanımlanan beyan edilen kapasitesi 10 tonu geçmeyen diğer karşı ağırlıklı hidrolik kamyonlar hariç)

Tarif: Ek I, 36 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 36 numaralı paragraf.

16) Yükleyiciler (<500 kW)

Tarif: Ek I,  37 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 37 numaralı paragraf.

17) Hareketli vinçler

Tarif: Ek I, 38 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 38 numaralı paragraf.

18) Motorlu çapalama teçhizatı (< 3 Kw)

Tarif: Ek I, 40 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 40 numaralı paragraf.

19) Kaldırım perdah makineleri (finişer) (yüksek sıkıştırma parçası ile teçhiz edilen kaldırım perdah makineleri hariç)

Tarif: Ek I, 41 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 41 numaralı paragraf.

20) Güç jeneratörleri (<400 kW)

Tarif: Ek I, 45 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 45 numaralı paragraf.

21) Kule vinçleri

Tarif: Ek I, 53 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 53 numaralı paragraf.

22) Kaynak jeneratörleri

Tarif: Ek I, 57 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 57 numaralı paragraf.

Teçhizatın tipiNet kurulu güçP (kW),Elektrik gücüPel(1)(kW),Uygulama kütlesi m  (kg),Kesme genişliği  L (cm)Müsaade edilen ses gücü seviyesi dB/1 pW
3 Temmuz 2004’den itibarenI. Safha3 Ocak 2006’dan itibarenII. Safha
Sıkıştırma makineleri (titreşimli silindirler, titreştirici levhalar, titreşimli çekiçler)P ≤ 8108105(2)
8 < P ≤ 70109106(2)
P > 7089 + 11 log P86 + 11 log P(2)
Paletli dozerler, paletli yükleyiciler, paletli kazıcı yükleyicilerP ≤ 55106103(2)
P > 5587 + 11 log P84 + 11 log P(2)
Tekerlekli dozerler, tekerlekli yükleyiciler, tekerlekli kazıcı-yükleyiciler, damperli kamyonlar, greyderler, yükleyici tipli toprak doldurmalı sıkıştırıcılar, içten yanmalı motor tahrikli karşı ağırlıklı hidrolik kaldırmalı kamyonlar, hareketli vinçler, sıkıştırma makineleri (titreşimsiz silindirler), kaldırım perdah makineleri, hidrolik güç oluşturma makineleriP ≤ 55104101(2)(3)
P > 5585 + 11 log P82 + 11 log P(2)(3)
Kazıcılar, eşya taşımak için yük asansörleri, yapı (konstrüksiyon) vinçleri, motorlu çapalama makineleriP ≤ 159693
P > 1583 + 11 log P80 + 11 log P
Elle tutulan beton kırıcıları ve delicilerm ≤ 15107105
15< m < 3094 + 11 log m92 + 11 log m(2)
m ≥ 3096 + 11 log m94 + 11 log m
Kule vinçleri 98 +  log P96 +  log P
Kaynak ve güç jeneratörleriPel ≤ 297 +  log Pel95 +  log Pel
2 < Pel ≤ 1098 +  log Pel96 +  log Pel
Pel > 1097 +  log Pel95 +  log Pel
KompresörlerP ≤ 159997
P > 1597 + 2 log P95 + 2 log P
Çim biçme makineleri, çim düzeltme/çim kenar düzeltme makineleriL ≤ 509694(2)
50< L ≤ 7010098
70< L ≤ 12010098(2)
L > 120105103(2)
(1)                Kaynak jeneratörleri için Pel : İmalatçı tarafından verilen faktörün en küçük değeri için bilinen yük gerilimi ile çarpılan klasik kaynak akımı.Güç jeneratörleri için Pel : ISO 8528-1: 1993 standardının madde 13. 3. 2’sine göre ana güç.(2)                II. Safhaya ait değerler aşağıdaki ekipman tipleri için tamamen örnek niteliğindedir:-                     arkasından yürünen titreşimli silindirler,-                     titreşimli plakalar (> 3 kW)-                     titreşimli çekiçler-                     dozerler (çelik raylı)-                     yükleyiciler (çelik raylı > 55 kW)-                     içten yanmalı motorla çalışan karşı ağırlıklı hidrolik kaldırmalı kamyonlar-                     sıkıştırma parçalı kaldırım perdah makineleri-                     elle tutulan içten yanmalı motorlu beton kırıcılar ve kazmalar (15 < m < 30)-                     çim biçme makineleri, çim düzeltme makineleri / çim kenar düzeltme makineleriKesin değerler, Komisyonun yapacağı değişikliklere bağlı olacaktır. Böyle bir tadilat olmaması durumunda I. Safhaya ait değerler II. Safha için geçerli olmaya devam edecektir.(3)                Tek motorlu seyyar vinçler için, I. Safhaya ait değerler 3 Ocak 2008 tarihine kadar geçerli olmaya devam edecektir. Bu tarihten sonra II. Safha değerleri geçerli olacaktır. İzin verilen ses gücü seviyesi en yakın tamsayıya yuvarlanmalıdır (0,5’ten küçükler için küçük sayı, 0,5’e eşit veya büyükler için büyük sayı kullanılır).

b) Sadece gürültü işaretlemesine konu olan teçhizat, tarif ve ölçme yöntemleri ilgili ekine atıfta bulunularak aşağıda liste halinde verilen, garanti edilen ses güç seviyeli teçhizata gürültü işaretlemesi yapılmalıdır.

1) İçten yanmalı motorlu erişim platformları

Tarif: Ek I, 1 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 1 numaralı paragraf.

2) Çalı kesiciler

Tarif: Ek I, 2 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 2 numaralı paragraf.

3) Eşyaların taşınmasında kullanılan yük asansörleri (elektrik motorlu)

Tarif: Ek I,  3 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B,  3 numaralı paragraf.

4) Açık alanda kullanılan şeritli testere makineleri

Tarif: Ek I, 4 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 4 numaralı paragraf.

5) Açık alanda kullanılan daire testere tezgâhları

Tarif: Ek I, 5 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 5 numaralı paragraf.

6)  Elde taşınan zincirli testereler

Tarif: Ek I, 6 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 6 numaralı paragraf.

7) Yüksek basınçlı kombine yıkama ve emme taşıtları

Tarif: Ek I, 7 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 7 numaralı paragraf.

8)  Sıkıştırma makineleri(sadece patlamalı tokmaklar)

Tarif: Ek I, 8 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 8. numaralı paragraf

9)  Beton veya harç karıştırıcıları (mikserleri)

Tarif: Ek I, 11 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 11 numaralı paragraf.

10)  İnşaat vinçleri(elektrik motorlu)

Tarif: Ek I,  12 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 12 numaralı paragraf.

11)   Beton ve harç taşıma ve püskürtme makineleri

Tarif: Ek I,  13 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 13 numaralı paragraf.

12)  Taşıyıcı bantlar

Tarif: Ek I, 14 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 14 numaralı paragraf.

13)   Taşıt üzerindeki soğutucu teçhizat

Tarif: Ek I,  15 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 15 numaralı paragraf.

14) Delme aletleri

Tarif: Ek I,  17 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 17 numaralı paragraf.

15)   Kamyon üzerindeki siloları veya tankları yükleme ve boşaltma teçhizatı

Tarif: Ek I, 19 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 19 numaralı paragraf.

16)   Cam geri dönüşüm konteynerleri

Tarif: Ek I, 22 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 22 numaralı paragraf.

17) Çim biçme /çim kenar düzeltme makineleri

Tarif: Ek I, 24 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 2 numaralı paragraf 4.

18) Çalı biçme makineleri

Tarif: Ek I, 25 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 25 numaralı paragraf.

19) Yüksek basınçlı yıkayıcılar

Tarif: Ek I, 26 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 26 numaralı paragraf.

20) Yüksek basınçlı su püskürtme (jeti)   makineleri

Tarif: Ek I, 27 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 27 numaralı paragraf.

21) Hidrolik çekiçler

Tarif: Ek I, 28 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 28 numaralı paragraf.

22) Derz makineleri

Tarif: Ek I, 30 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 30 numaralı paragraf.

23) Yaprak üfleyicileri

Tarif: Ek I, 34 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 34 numaralı paragraf.

24) Yaprak toplayıcılar

Tarif: Ek I, 35 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 35 numaralı paragraf.

25)  Hidrolik kaldırmalı kamyonlar, içten yanmalı motor tahrikli, karşı ağırlıklı (sadece Ek I, 36 numaralı paragrafın ikinci fıkrasında tanımlanan beyan edilen kapasitesi 10 tonu geçmeyen diğer karşı ağırlıklı hidrolik kamyonlar)

Tarif: Ek I, 36 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 36 numaralı paragraf.

26) Hareketli atık konteynırları

Tarif: Ek I, 39 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 39 numaralı paragraf.

27) Kaldırım  finişerleri  (yüksek sıkıştırma parçası ile teçhiz edilmiş)

Tarif: Ek I, 41 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 41 numaralı paragraf.

28) Yığma teçhizatı

Tarif: Ek I, 42 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 42 numaralı paragraf.

29) Boru döşeyiciler

Tarif: Ek I,  43 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B,  43 numaralı paragraf.

30) Yol tırtılları

Tarif: Ek I,  44 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B,  44 numaralı paragraf.

31) Güç jeneratörleri (≥ 400 kW )

Tarif: Ek I, 45 numaralı paragraf.   Ölçme:Ek III, Bölüm B, 45 numaralı paragraf.

32)  Motorlu süpürücüler

Tarif: Ek I, 46 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 46 numaralı paragraf.

33) Atık toplama taşıtları

Tarif: Ek I, 47 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 47 numaralı paragraf.

34) Yol işleme(frezeleme)  makineleri

Tarif: Ek I,   48 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 48 numaralı paragraf.

35)  Kazıyıcılar

Tarif: Ek I,  49 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B,  49 numaralı paragraf.

36) Parçalayıcılar/ufaltıcılar

Tarif: Ek I,  50 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B,  50 numaralı paragraf.

37) Dönen takımlı kar püskürtme makineleri (kendinden tahrikli, ataşmanları hariç) 

Tarif: Ek I,  51 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 51 numaralı paragraf.

38) Emme taşıtları

Tarif: Ek I,  52 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 52 numaralı paragraf.

39) Kanal kazıcılar

Tarif: Ek I, 54 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B,  54 numaralı paragraf.

40)  Mikser (karıştırıcı) kamyonlar

Tarif: Ek I, 55 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B,  55 numaralı paragraf.

41)  Su pompa üniteleri (suda kullanılmayan) 

Tarif: Ek I, 56 numaralı paragraf.   Ölçme: Ek III, Bölüm B, 56 numaralı paragraf.

Standardlar

MADDE 6- (1)Bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik temel gürültü emisyon standardları bu Yönetmeliğin  Ek III  Bölüm A ve Bölüm B’de  her bir teçhizat için belirtilmiştir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Uygunluk Değerlendirme Prosedürleri, AT Uygunluk Beyanı, İşaretlemeler

Uygunluğun Kabulü ve Gürültü Bilgilerinin Toplanması

Uygunluk değerlendirme prosedürleri

MADDE 7

(1) Uygunluk değerlendirme prosedürlerine ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir.

a) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (a) bendinde belirtilen herhangi bir teçhizat  piyasaya arz edilmeden veya hizmete sokulmadan önce, İmalatçı tarafından teçhizatın her bir tipi aşağıda belirtilen uygunluk değerlendirme işlemlerinden birine tabi tutulmalıdır:

1) Ek VI’da belirtilen teknik belgelerin değerlendirilmesi ve periyodik  kontroller ile iç üretim kontrolü prosedürü  veya,

2) Ek VII’de belirtilen birim  doğrulama prosedürü veya,

3) Ek VIII’de belirtilen toplam kalite güvence prosedürü.

b) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (b) bendinde belirtilen teçhizatın her bir tipi, piyasaya arz edilmeden veya hizmete sokulmadan önce, imalatçı tarafından teçhizatın her bir tipi Ek V’de belirtilen iç üretim kontrolü prosedürüne tabi tutulur.

c) Bakanlık;  Komisyon ve Avrupa Birliği üyesi ülkelerden herhangi birinin gerekçeli isteği üzerine, uygunluk değerlendirme işlemleri sırasında kullanılan  ve teçhizatın tipi ve özellikle Ek V’in 3 numaralı paragrafı, Ek VI’nın 3 numaralı paragrafı, Ek VII’nin 2 numaralı paragrafı ve Ek VIII’in madde 3. 1 ile 3.3 numaralı paragraflarında belirtilen teknik belgelerle ilgili bütün bilgilerin temin edilmesini sağlar.

AT uygunluk beyanı

MADDE 8-

(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki teçhizatın imalatçısı veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisi, teçhizatın bir elemanının bu Yönetmeliğin hükümlerine uygun olduğunu belgelendirmek üzere, imal edilen teçhizatın her bir tipi için bir AT uygunluk beyanı düzenlemelidir. Bu uygunluk beyanın asgari muhtevası Ek II’de belirtilmiştir.

(2) Piyasaya arz edilen veya hizmete sokulan teçhizata ait  AT uygunluk beyanı Türkçe ve İngilizce olarak düzenlenir.

(3) Bu Yönetmelik kapsamındaki teçhizatın imalatçısı veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisi, AT uygunluk beyanının bir örneğini; Ek V’in 3 numaralı paragrafı, Ek VI’nın 3 numaralı paragrafı, Ek VII’nin 2 numaralı paragrafı, Ek VIII’in 3.1 ve 3.3 numaralı paragraflarında belirtilen teknik belgeler ile birlikte, teçhizatın en son imal edildiği tarihten itibaren 10 yıl muhafaza etmelidir.

İşaretlemeler

MADDE 9-

(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki pazara sürülen veya hizmete sokulan, bu Yönetmeliğin hükümlerine uygun olan teçhizat, CE uygunluk işaretini taşımalıdır. İşaretleme CE harflerinden oluşur.

(2) CE işareti, garanti edilen ses güç seviyesi işareti ile birlikte bulunmalıdır. Bu işaretlerin birer örneği Ek IV’te verilmiştir.

(3) CE uygunluk işareti ve garanti edilen ses güç seviyesi işareti her bir teçhizatta, görünür, okunaklı ve silinmez bir şekilde bulundurulmalıdır.

(4) CE işareti veya garanti edilen ses güç seviyesi işareti ile ilgili, teçhizat üzerinde bulundurulan anlam bakımından muhtemelen yanıltıcı olabilecek işaretlemeler veya yazılar yasaktır. Herhangi diğer bir işaretleme, CE işaretinin ve garanti edilen ses güç seviyesi işaretinin görünürlülüğünün ve okunabilirliğinin azalmaması şartıyla, teçhizatta bulundurulabilir.

(5) Bu Yönetmelik kapsamındaki teçhizatın başka hususlar bakımından diğer yönetmeliklerin konusu olması ve söz konusu yönetmelikler gereğince CE işareti taşıması gereken durumlarda, bu işaret teçhizatın aynı zamanda diğer yönetmelik hükümlerini de karşıladığını belirtir. Bununla beraber, bu yönetmeliklerden biri veya daha fazlası, geçiş sürecinde uygulayacağı düzenlemelerin seçimini İmalatçıya bıraktığı takdirde CE işareti, teçhizatın sadece İmalatçı tarafından uygulanan yönetmeliğin hükümlerini karşıladığını belirtir. Bu durumda, bu Yönetmeliğin gerektirdiği teçhizata eşlik eden belge, ilan veya talimatlarda yer alır.

Uygunluğun kabulü

MADDE 10

(1)CE işaretini ve garanti edilen ses güç seviyesi işaretini taşıyan ve AT uygunluk beyanı bulunan bu Yönetmelik kapsamındaki teçhizatın, bu Yönetmeliğin tüm hükümlerine uygun olduğu kabul edilir.

Gürültü bilgilerinin toplanması

MADDE 11-

(1) İmalatçı veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisi, bu Yönetmelik kapsamındaki teçhizatı piyasaya sürdüğü veya hizmete sunduğu takdirde, teçhizatın her tipine ait AT uygunluk beyanının bir kopyasını aşağıdaki bilgilerle birlikte (Ek ibare:RG-6/6/2017- 30088)  Komisyonun veri toplama faaliyetine yönelik olarak Bakanlığın talep etmesi halinde, Bakanlığa bildirecektir.

a) Net Kurulu gücü veya diğer gürültü ile ilgili herhangi bir değeri,

b)  Ölçülen ses güç seviyesi,

c)  Garanti edilen ses güç seviyesi,

d)  Teçhizatın açıklaması,

e)  İmalatçının ve/veya markanın adı,

f)  Model numarası/ismi.

(2) Bakanlık, (Ek ibare: RG-6/6/2017- 30088) Komisyonun talep etmesi halinde, birinci fıkrada belirtilen AT uygunluk beyanının bir kopyasını ve bilgileri  (Değişik ibare:RG-6/6/2017- 30088)  Ekonomi Bakanlığı aracılığı ile Komisyona ve Avrupa Birliği üyesi ülkelere bildirir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Onaylanmış Kuruluş

Onaylanmış Kuruluş

MADDE 12-

(1)Bakanlık, bu Yönetmelik kapsamındaki uygunluk değerlendirme işlemlerinde faaliyet gösterecek onaylanmış kuruluşların tespitini, tayinini, bildirimini ve statülerinin kaldırılmasını 2001/3531 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan  yürürlüğe konulan Uygunluk Değerlendirme Kuruluşları ile Onaylanmış Kuruluşlara Dair Yönetmelikte belirtilen hükümler çerçevesinde gerçekleştirir. Bakanlık tarafından görevlendirilen onaylanmış kuruluşlar, anılan yönetmelikteki hükümleri ve Ek IX’daki asgari kriterleri yerine getirmelidir. Ancak bir uygunluk değerlendirme kuruluşu söz konusu kriterleri yerine getirse dahi, Bakanlık bu kuruluşu onaylanmış kuruluş olarak atamayabilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Piyasaya Arz,  Piyasa Gözetimi ve Denetimi, Teçhizatın Uygunsuzluğu

Piyasaya arz

MADDE 13

(1) Aşağıdaki hususlar sağlanıncaya kadar, bu Yönetmelik kapsamındaki  teçhizat  piyasaya arz edilemez veya hizmete sokulamaz.

a) Teçhizat,  bu Yönetmeliğin çevredeki gürültü emisyonu ile ilgili özelliklerini sağlar.

b) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinde belirtilen uygunluk değerlendirme işlemleri tamamlanır.

c) Teçhizat, CE işaretini ve garanti edilen ses güç seviyesi işaretini taşıdığında ve AT uygunluk beyanı bulunur.

(2) Ne imalatçının ne de yetkili temsilcisinin Türkiye’de yerleşik olmadığı durumlarda, bu Yönetmeliğin hükümleri, teçhizatı piyasaya arz eden veya hizmete sokan gerçek veya tüzel kişiye uygulanır.

(3) Bu Yönetmeliğin hükümlerine uyan, CE işaretini ve garanti edilen ses güç seviyesi işaretini taşıyan ve AT uygunluk beyanı bulunan teçhizatın piyasaya arz edilmesi veya hizmete sokulması yasaklanmaz, sınırlandırılmaz ve engel olunmaz.

(4) Bu Yönetmelik kapsamına giren, ancak Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığını ve İmalatçı tarafından uygunluğu sağlanıncaya kadar teçhizatın piyasaya arz edilmeyeceği veya hizmete sunulmayacağını açıkça gösteren gözle görülebilir bir işaret taşıması şartıyla, ticari fuarlarda, sergilerde ve gösterilerde sergilenebilir. Gösterim süresince kişilerin korunmasını sağlamak için yeterli emniyet tedbirleri alınır.

(5) Bu Yönetmeliğin kapsamındaki teçhizatın piyasada yer almasını veya hizmete sokulmasını sınırlayan ve bu Yönetmeliğe uygun olarak alınan tedbirlerin hangi gerekçelere dayanarak alındığı Bakanlıkça belirtilir. Bu şekilde alınan bir tedbir ilgili taraflara mümkün olduğu kadar çabuk bildirilir, aynı zamanda ilgili taraflar, yürürlükte olan mevzuata göre mevcut yasal çözümler ve bu çözümlerin tabi olduğu süre kısıtlamaları hakkında bilgilendirilir.

Piyasa gözetimi ve denetimi

MADDE 14– (Değişik:RG-6/6/2017- 30088)

(1) Bakanlık, bu Yönetmelik kapsamındaki teçhizatın piyasa gözetimi ve denetiminde, 13/11/2001 tarihli ve 2001/3529 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmelik hükümlerini uygular.

Teçhizatın uygunsuzluğu

MADDE 15-

(1) Bakanlık bu Yönetmelik kapsamındaki piyasaya arz edilen veya hizmete sokulan teçhizatın bu Yönetmeliğin hükümlerine uygun olmadığını tespit ederse, İmalatçı veya Türkiye’de yerleşik yetkili temsilcisi teçhizatı bu Yönetmeliğin hükümlerine uygun hale getirecek şekilde bütün uygun tedbirleri alır.

(2) Bakanlık; bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde belirtilen sınır değerler aşıldığında veya bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine olan uygunsuzluk bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen tedbirlerin alınmasına rağmen devam ederse, sözü edilen teçhizatın piyasada yer almasını veya hizmete sokulmasını sınırlamak veya yasaklamak veya piyasadan geri çekilmesini sağlamak için bütün uygun tedbirleri alır. Bakanlık, alınan tedbirleri, kararların gerekçelerini ve uygunsuzlukla ilgili görüşlerini (Değişik ibare:RG-6/6/2017- 30088) Ekonomi Bakanlığı aracılığı ile Komisyona ve Avrupa Birliği üyesi ülkelere bildirir.

Kullanıma ilişkin düzenlemeler

MADDE 16-

(1)Bu Yönetmelik hükümleri, aşağıda belirtilen hususlarda Bakanlığın düzenleyici tedbir almasını engellemez:

a) Teçhizatın hassas olduğu düşünülen alanlarda kullanımına yönelik tedbirler. Bu tedbirlere teçhizatın çalışma saatlerinin kısıtlamasına yönelik tedbirler de dahildir.

b) Teçhizatın bu Yönetmelikle belirtilen hususlar dışında değiştirilmesini gerektirmeyecek şekilde, teçhizatı kullanan kişileri korumaya yönelik tedbirler.

ALTINCI BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Aykırı davranışlarda uygulanacak hükümler

MADDE 17

(1)Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davranışta bulunanlara 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve bu Kanun çerçevesinde (Değişik ibare:RG-6/6/2017- 30088) Ekonomi Bakanlığıtarafından yayımlanan mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 18 –

(1) 22/1/2003 tarihli ve 25001 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Açık Alanda Kullanılan Teçhizat Tarafından Oluşturulan Çevredeki Gürültü Emisyonu İle İlgili Yönetmelik(2000/14/AT) yürürlükten kaldırılmıştır. Daha önce diğer düzenlemelerde söz konusu Yönetmeliğe yapılan atıflar, bu Yönetmeliğe yapılmış kabul edilir.

Yürürlük

MADDE 19-

(1)Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 20- (Değişik:RG-6/6/2017- 30088)

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı yürütür.

Yönetmeliğin ekini görmek için tıklayınız.

 Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
30/12/200626392 (4. Mükerrer)
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
TarihiSayısı
16/6/2017 30088
2  
3  

KANATLI HAYVAN ETİ ÜRETİMİNDE SÖZLEŞMELİ ÜRETİME İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

27 Ekim 2017 CUMA                       Resmî Gazete                            Sayı : 30223

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

KANATLI HAYVAN ETİ ÜRETİMİNDE SÖZLEŞMELİ ÜRETİME İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; kanatlı hayvan eti üretiminde entegre firma ile üretici/üretici örgütü arasındaki sözleşmeli üretimin belirli usul ve esaslar çerçevesinde düzenlenerek, üretimde sürdürülebilirliğin sağlanması, standartlara uygun ürün elde edilmesi ve plânlı üretim yapılmasına yönelik firma ile üreticinin uyması gereken kuralları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik; kanatlı hayvan eti üretimi yaptıran entegre firmalar ile bu firmalara sözleşmeli olarak üretim yapan gerçek ve tüzel kişiler veya temsil yetkisine sahip üretici birlikleri arasında akdedilen bakım ve yetiştirmeye ilişkin sözleşmeli üretim ile ilgili usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 18/4/2006 tarihli ve 5488 sayılı Tarım Kanununun 12 nci ve 13 üncü maddeleri ile 29/6/2004 tarihli ve 5200 sayılı Tarımsal Üretici Birlikleri Kanununun 5 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) Firma: Bu Yönetmelik hükümlerine göre üretici/üretici birliği ile sözleşme akdeden; civciv, yem temini, veteriner hizmetleri, kesimhane ve son kullanıcı ürün pazarlaması gibi faaliyetleri yürüten gerçek veya tüzel kişiliği haiz entegre firmaları,

c) İl/İlçe müdürlüğü: Bakanlık İl/İlçe müdürlüklerini,

ç) Sözleşmeli üretim: Bakanlık Hayvan Kayıt Sistemine kayıtlı, kanatlı yetiştiriciliğine uygun teknik ve sağlık şartlarını haiz kümesleri bulunan üreticiler/üretici birlikleri ile firma arasında, civciv, yem, aşı, ilaç, veterinerlik hizmetleri gibi ana üretim girdileri firma tarafından karşılanan, karşılıklı menfaatlerin korunduğu bir sözleşmeye dayanılarak yapılan canlı kanatlı hayvan üretimini,

d) Üretici birliği: Kanatlı hayvan eti üreticilerinin gönüllülük esasına dayalı olarak tarımsal alanda üretimden pazara kadar ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek ve geçimlerine ait ihtiyaçlarını karşılıklı yardım, dayanışma ve kefalet suretiyle sağlayıp korumak, üyeleri adına kanatlı eti üretiminin sözleşmeli usulde yapılmasına ilişkin iş ve işlemleri yürütmek üzere temsil ve ilzam yetkisi bulunan, mer’i mevzuata dayanarak kurdukları organizasyonları,

e) Ürün: Sözleşmeye konu, kanatlı eti üretimi amacıyla yetiştirilen kanatlı hayvanı, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Sözleşme İlkeleri, Yükümlülükler ve Sözleşme ile İlgili Usul ve Esaslar

Sözleşme ilkeleri

MADDE 5 –

(1) Kanatlı hayvan eti üretimine yönelik taraflarca imzalanan sözleşmeler aşağıdaki ilkeler kapsamında yapılır:

a) Sözleşme tarafların karşılıklı istekleri üzerine düzenlenir.

b) Taraflar birbirlerine karşı, sözleşmenin imzalanmasından bitimine kadar üretimin her aşamasında şeffaflık esasına dayalı bilgi paylaşımında bulunur.

c) Sözleşme hükümlerinin, tarafların birlikte katılımı ile müzakere edilerek ortak menfaat ekseninde hazırlanması esastır.

ç) Sözleşmeden doğan edimlerin ifasında dürüstlük kuralı ön plandadır.

d) Kanatlı hayvan eti üretiminde sürdürülebilir bir sektörün oluşturulması maksatlı üretici örgütlenmesi teşvik edilir.

Yükümlülükler

MADDE 6 –

(1) Sözleşmenin taraflarınca aşağıda yer alan yükümlülüklere uyulması esastır:

a) Ürünün mülkiyeti firmaya aittir. Ürünün yetiştirme dönemi sonunda firmaya teslim edilmemesi, noksan teslim edilmesi, gizlenmesi, satılması veya üçüncü şahıslara devri gibi hallerde doğacak bütün zarardan üretici sorumludur.

b) Üretici, ürünleri, firma elemanlarınca verilen talimatlara ve bakım programına uygun olarak yetiştirir. Firma, üreticiye ait kümesleri, üretim ve depolama yerlerini denetleyebilir.

c) Firma tarafından, aynı üretim dönemi içinde üretim yaptırılan kümeslerin tamamında enerji, protein, mineral, vitamin ve benzeri gibi verimde farklılıklara neden olmayacak besin madde içeriğine sahip aynı nitelikte, yem değeri açısından hayvanın ihtiyacını karşılayacak düzeyde ve yem mevzuatına uygun yem sağlanır.

ç) Biyogüvenlik önlemleri konusunda ilgili mevzuata uyulması kaydıyla; yükleme, taşıma, aşı, ilaç, veterinerlik, dezenfeksiyon hizmetleri uygulama bedelleri firma tarafından karşılanır.

d) Firma tarafından karşılanan ürün, yem, biyogüvenlik girdileri ve benzeri ile ilgili çıkacak problemleri, üretici en geç üç gün içerisinde sms, e-posta, telefon, faks gibi iletişim araçlarıyla firmaya bildirmek zorundadır. Üretici ihbar mükellefiyetini zamanında yerine getirmemesinden doğacak zarardan sorumludur.

e) Firma sorumlu veteriner hekimlerinin onayı ve bilgisi dışında, ilaç, aşı ve benzeri maddelerin kullanılması sonucu hayvanların zarar görmesi halinde zarar üretici tarafından karşılanır.

f) Kümeslerde görülen ilk hafta ölümlerinin %1’i geçmesi ve bunun firma kaynaklı hastalıklardan kaynaklandığının tespiti halinde oluşan zarar firmaya aittir.

g) İl Müdürlüğünce yapılan kontrollerde, üreticinin kontrolündeki saklama ve depolama şartlarında herhangi bir olumsuzluk görülmemesi ve yemlikler ve/veya yem silolarından alınarak analizi yaptırılan numunelere göre firma kaynaklı olduğu tespit edilen ölümlerden üretici sorumlu olmaz.

ğ) Firma, ürün seyreltme ve nihai toplama tarihlerini en az iki gün önce sms, e-posta, telefon, faks gibi iletişim araçlarıyla üreticiye bildirir. Mücbir sebeple acil durum sevkinin gerekmesi halinde bu şart aranmaz. Üretici, firma tarafından belirlenen kesim yaşı ve gününe uymak zorundadır.

h) Üretici, yüklemeden en az 4-6 saat önce hayvanları yemlemeyi kesmek zorundadır. Teslimat öncesinde hayvanlara yem, mozaik kırığı, kum vs. yedirmek gibi kantar sonucunu etkileyecek bir uygulama yapıldığının tespit edilerek belgelendirilmesi halinde, üretici bilgilendirilerek firma tarafından re’sen fire düşülebilir.

ı) Firma sorumlu veteriner hekimi ya da yetkilendirilmiş personelin, sağlıksız olduğu ya da kabul kriterlerine uymadığı için ayırdıkları hariç olmak üzere, teslim alınan ürünlerin tamamı tartıya dahil edilir.

i) Firma, yem fabrikası ve kesimhane kantarı tartım sonuçlarını sms, e-posta, telefon, faks gibi iletişim araçlarıyla üreticiye ivedilikle bildirir.

j) Ürünlerin kümesten kesimhaneye taşınması esnasında üretici ve/veya üyesi bulunduğu birlik yetkilileri, ürünlerle beraber gitme, tartı esnasında hazır bulunma ve her tür bedeli üretici tarafından ödenmek kaydı ile firma ile mutabakata varılan akredite bir kantarda kontrol amaçlı tartım yaptırma hakkına sahiptir. Değerlendirme esnasında kantarlar arasında oluşabilecek fark taraflar arasında eşit olarak paylaşılır.

k) Ürünlerin kümesten nakil vasıtalarına tesliminden sonra, nakliye hatalarından kaynaklanan kayıplardan üretici sorumlu tutulmaz.

l) Üretici, kayıtları firmanın belirttiği şekilde tutar. Firma tarafından kayıtlarla ilgili yapılan kontrolde uyumsuzluk tespit edilmesi halinde ortaya çıkacak zarardan üretici sorumludur.

m) Firma üretim dönemi sonunda üreticiye detaylı hesap özeti verir.

n) Üretici, ürünlerin tamamını teslim ettiği tarihten itibaren en geç 10 gün içerisinde alacak-borç hesabını yaparak mutabakatın sağlanmasının ardından müstahsil makbuzu veya fatura düzenler. İmtina etmesi halinde firmanın düzenlediği mutabakat metni esas alınır.

o) 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yurt İçinde Canlı Hayvan ve Hayvansal Ürünlerin Nakilleri Hakkında Yönetmelik hükümleri gereği, il içerisinde nakledilecek hayvanlar için Nakil Beyannamesi, İller arasında yapılacak olan kanatlı hayvan nakillerinde, nakil beyannamesine istinaden düzenlenen veteriner sağlık raporunun bulundurulması zorunludur. Nakil sırasında, Bakanlıkça belirlenen belgeleri bulundurmayanlar hakkında 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununa göre idari para cezası uygulanır.

ö) Üretimde kullanılan veteriner tıbbi ürünlerle ilgili hususlar 24/12/2011 tarihli ve 28152 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Veteriner Tıbbi Ürünler Hakkında Yönetmelik çerçevesinde yürütülür.

Sözleşme ile ilgili usul ve esaslar

MADDE 7 –

(1) Üretici veya üretici adına üyesi bulunduğu üretici örgütü ile firma, tarafların ortak menfaatlerinin gözetildiği bir sözleşme imzalar. Sözleşme, bir nüshası üreticide, bir nüshası entegre firmada ve bir nüshası da il/ilçe müdürlüğünde kalacak şekilde en az üç nüsha olarak düzenlenir. Sözleşmenin onaylı bir örneği, sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren yedi iş günü içerisinde üretici ve/veya üretici örgütü tarafından üretimin yapıldığı yerdeki il/ilçe müdürlüğüne teslim edilir.

(2) Sözleşmede, tarafların adı ve unvanı, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, tüzel kişiler için ticaret sicil numarası ve vergi numarası, faaliyet gösterdikleri ve ikamet ettikleri yerin açık adresi, işletme tescil belgesindeki işletme numaraları, tüm iletişim bilgileri ve varsa elektronik posta adresinin, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası olmayan yabancı uyruklu kişiler için mavi kart kimlik numarası, vergi numarası, pasaport numarasının olması gerekir.

(3) Sözleşmeli yetiştiricilik yapacak işletmenin Hayvan Kayıt Sistemlerinden birine kayıtlı olması şartı aranır.

(4) Sözleşmede bakım bedeli ve prim hesaplama usulü yoruma ihtiyaç duyulmayacak şekilde açık olarak belirtilir ve bakım bedeli hesaplama yönteminde tek taraflı değişiklik yapılamaz.

(5) Sözleşmeden doğan borçların ifasına ilişkin ortaya çıkan zararlarda, kusuruyla zarara sebep olan sorumludur.

(6) Taraflar sözleşme hükümlerinde tek taraflı olarak değişiklik yapamazlar. Değişikliğin zorunlu olması durumunda en az üç ay öncesinden karşı tarafa bildirilir. Sözleşmenin taraflarınca değerlendirilerek mutabakata varılır.

(7) Sözleşmede, sözleşmenin düzenlenme tarihi ve süresi belirtilir. Taraflar sürenin bitiminden evvel karşılıklı mutabakat ile sözleşme süresini uzatabilir.

(8) Sözleşmede yer almayan hususlarda ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

(9) Taraflar akdettikleri sözleşmeye bu ürünle ilgili diğer mevzuata aykırı olmamak şartıyla ayrıca özel hükümler koyabilirler.

(10) Üreticinin talebi ve kendisi adına sözleşme yapmak üzere yazılı olarak yetkilendirmesi halinde, üretici birliği üyesi adına sözleşme yapabilir. Birlikler, yazılı olarak yetkilendirilmeleri halinde üyeleri adına grup sözleşmesi de yapabilir.

Sigorta

MADDE 8 –

(1) Sözleşmeye tabi ürün için üretici ve/veya firma tarafından Tarım Sigortası yaptırılması isteğe bağlıdır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Mevcut sözleşmeler

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce yapılan sözleşmeler sözleşme sürelerinin bitimine kadar geçerlidir.

Yürürlük

MADDE 9 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 10 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

BİTKİ KORUMA ÜRÜNLERİNİN RUHSATLANDIRILMASI VE PİYASAYA ARZI HAKKINDA YÖNETMELİK

9 Kasım 2017 PERŞEMBE                 Resmî Gazete                            Sayı : 30235

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

BİTKİ KORUMA ÜRÜNLERİNİN RUHSATLANDIRILMASI VE PİYASAYA ARZI HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; bitkilerin veya bitkisel ürünlerin her türlü zararlı organizmadan korunması veya bu tür organizmaların etkisinin önlenmesi, bitki ve bitkisel ürünlerin yetiştirildikleri ve muhafaza edildikleri ortamlarda zararlı organizmalara karşı kullanılacak ticari formdaki bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırılması ve piyasaya sunulmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırılmasını, ruhsatlandırmaya esas denemelerin kurulmasını ve bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırma işlemleri ile piyasaya arzını kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 18, 19, 20, 39 ve 42’nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Aktif madde: Zararlı organizmalara karşı; bitkiler, bitki kısımları veya bitkisel ürünlerde genel veya spesifik etkiye sahip maddeleri, mikro-organizmaları,

b) Araştırma enstitüsü: Zirai mücadele araştırma enstitüleri ve yasal olarak bunlara benzer görevleri yapan diğer araştırma enstitülerini,

c) (Değişik: RG-24/3/2020-31078) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,

ç) Beslenmeyi engelleyiciler (Antifeedantlar): Bitkilere uygulandığında böceklerin bitkiye gelmesini engellemeyen ancak tadı nedeniyle bitki ile beslenmelerini engelleyen maddeleri,

d) Bitki: Her türlü bitkilerle bunların tohum, fide, fidan, çelik, aşı kalemi, aşı gözü, yumru, kök, soğan, meyve, çiçek, yaprak, doku ve diğer parçalarını,

e) Bitki aktivatörü: Bitkilerdeki zararlı organizmalara ve/veya stres koşullarına karşı doğrudan etkili olmayıp bitkilerin doğal savunma sistemini aktive ederek etkili olan ve bu özelliklerden birini veya birkaçını bir arada taşıyan maddeleri,

f) Bitki koruma ürünü: Kullanıcıya farklı formlarda sunulan, bitki ve bitkisel ürünleri zararlı organizmalara karşı koruyan veya bu organizmaların etkilerini önleyen, bitki besleme amaçlı olanlar dışında bitki gelişimini etkileyen, koruyuculara ilişkin özel bir düzenleme kapsamında bulunmayan ancak bitkisel ürünleri koruyucu olarak kullanılan, istenmeyen bitki veya bitki kısımlarını yok etmek, istenmeyen bitki gelişimini kontrol etmek veya önlemek amacıyla kullanıcıya bir veya daha fazla aktif madde içeren bir formülasyon halinde sunulan aktif madde ve preparatları,

g) Bitki koruma ürününün ruhsatlandırılması: Başvuruyu müteakip Bakanlığın bir bitki koruma ürününün ülke genelinde veya ülkenin bir bölümünde piyasaya arzına izin verdiği idari işlemi,

ğ) Bitki koruma ürünü uygulama makineleri: Bitki koruma ürünlerinin uygulanmasında kullanılacak her türlü alet, araç-gereç, makine, cihaz, ekipman ile bunların aksam, parça ve teferruatını,

h) Bitki gelişim düzenleyicileri (BGD): Gübreler hariç, uygulandıklarında bitkilerin gelişimlerini hızlandırıcı veya yavaşlatıcı etkili olan maddeleri,

ı) Bitkisel ürün: Canlı bitkiler ve bitkilerin canlı kısımları hariç olmak üzere, taze meyve ve tohumlar da dahil, bitkilerin işlenmemiş halleri veya bitkilerden öğütme, kurutma, presleme gibi sadece basit işlemlerle hazırlanarak elde edilen ürünleri,

i) Biyolojik mücadele etmeni: Bitkilerde zararlı organizmalarla mücadele için kullanılan parazitoit, predatör ve entomopatojenler gibi doğal düşman, antagonist ve rekabetçi türler ile döllemsiz çoğalabilen diğer biyolojik varlıkları,

j) Böcek cezbedicileri (Antranctant): Feromon, koku, tat ve benzeri gibi unsurları sayesinde böceklerin davranışlarını etkileyerek onları bulunduğu ortama çeken maddeleri,

k) Böcek gelişim düzenleyicileri (IGR): Böceklerin başkalaşımı veya gelişimi üzerinde rol oynayarak etki gösteren maddeleri,

l) Böcek uzaklaştırıcıları (Repellentler): Feromon, koku, tat ve benzeri gibi unsurları sayesinde böceklerin davranışlarını etkileyerek onları bulunduğu ortamdan uzak tutan maddeleri,

m) Çevre: Su, hava, toprak, yabani fauna ve flora ile bunların birbirleriyle ve canlı organizmalarla ilişkilerini,

n) Deneme: Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlik, kalıntı, dayanıklılık ve yan etkileri ile toksikolojik ve ekotoksikolojik etkilerini görmek amacıyla belirli metotlara göre yapılan çalışmaları,

o) Emsalden ruhsatlandırma: Emsal alınan bitki koruma ürünü ile aynı aktif madde ve oranına sahip, aynı formülasyon şeklindeki benzer fiziksel ve kimyasal özellikleri içeren bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırılmasını,

ö) FAO: Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütünü,

p) Formülasyon veya preparat: Aktif madde ile birlikte inaktif yardımcı ve dolgu maddelerinin ilavesiyle uygulanabilir hale getirilmiş karışımı,

r) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

s) Gerçek ve tüzel kişi: Bakanlıktan bitki koruma ürünlerinin ruhsatını talep etmek, bunları denemek ve analiz yapmak üzere yetki almış kişi ve kuruluşları,

ş) Komisyon: Genel Müdürlük tarafından Bakanlık yetkilileri ve ilgili birimlerden teknik elemanlar ile biyolojik etkinlik, kalıntı, toksikoloji-ekotoksikoloji, fiziksel ve kimyasal özellikler konularında görevli en az 3 yıllık tecrübeye sahip uzmanlar ile gerektiğinde ilgili üniversiteler, kamu kurumları ve diğer Bakanlık personelinin katılımı ile oluşturulan ve ruhsat başvuru dosyalarında sunulan bilgi ve belgeleri ruhsatlandırmaya esas olacak şekilde teknik yönden inceleyen çalışma grubunu,

t) Kuruluş: Tüzel kişiliği haiz olmayan ve Bakanlığın bünyesinde yer alan enstitü ve laboratuvar gibi birimleri,

u) Maksimum kalıntı limiti (MRL): Günlük alınabilir değerler temel alınarak belirlenen en yüksek pestisit kalıntı limitini,

ü) Minör ürün: Üretim alanı çok küçük olan ve ekonomik olarak düşük öneme sahip ürünleri,

v) Teknik madde: Bitki koruma ürünlerinin içinde belirli oranda aktif madde olarak bulunan safiyeti yüksek maddeyi,

y) Pestisit: Zirai mücadele araştırma ve uygulamalarında kullanılan her türlü kimyasal madde ve preparatları,

z) Piyasaya arz: Sevkiyatı müteakip depolama veya imha dışında kalan, ücret karşılığı veya ücretsiz yapılan her türlü işlemi,

aa) Safsızlık: Saf etken madde ve/veya saf varyantı haricinde teknik materyalde bulunan, imalat prosesinde veya depolama esnasında ayrışma yoluyla oluşan bileşenler de dâhil her türlü bileşeni,

bb) Tavsiye: Ruhsatlı bitki koruma ürününün, farklı bitki ve bitkisel ürün veya zararlı organizmaya karşı yapılan biyolojik etkinlik denemeleri neticesinde uygun bulunan dozun Bakanlıkça uygulamaya sunulması,

cc) Üretim yeri: Bir bitki koruma ürününün ve/veya teknik maddesinin gizli reçete, spesifikasyon ve üretim metoduna göre üretildiği yeri,

çç) WHO: Dünya Sağlık Örgütünü,

dd) Zararlı organizma: Bitki veya bitkisel ürünlere zarar veren her türlü hastalık, zararlı ve yabancı otları,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Genel Hususlar

Ruhsat alacak firmalar

MADDE 5 – (1) Bakanlıktan bitki koruma ürünü ruhsatı alacak firmaların, EK-1’de yer alan Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesi İçin Gerekli Belgelerde belirtilen bilgi ve (Ek ibare: RG-24/3/2020-31078)(1) belgelerin firma yetkilisi tarafından onaylı suretlerini, belgeleri Genel Müdürlüğe bir dilekçe ekinde sunarak EK-2’de yer alan Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesini almaları zorunludur.

(2) Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesinin geçerlilik süresi 3 yıldır.

(3) (Değişik: RG-25/4/2021-31465) Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesinin geçerlilik süresinin uzatılması amacıyla firmalar, EK-1’in birinci, ikinci, üçüncü ve altıncı maddelerinde istenilen belgeler ve kontrolleri, bu belgeleri sağlayan kurum ve kuruluşların oluşturacağı sistemler üzerinden, Bakanlıkça yapılmak üzere; yedinci maddesinin (b), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen belgeler ile daha önce düzenlenen belgenin aslı ile belgenin geçerlilik süresinin bitiminden bir ay önce Genel Müdürlüğe başvurur. Genel Müdürlük tarafından bilgi ve belgelerin uygun bulunması halinde söz konusu belgenin geçerlilik süresi, sürenin sona erdiği tarihten itibaren üç yıl için yenilenir.

(4) Firma adresinin, telefon ve faks numaralarının ve EK-1’in (Değişik ibare: RG-25/4/2021-31465) ikinci, üçüncü ve altıncı maddelerinde belirtilen personelin değişmesi halinde, bu değişikliklerin bir ay içerisinde Genel Müdürlüğe bildirilmesi zorunludur.

(5) Adres ve unvan değişikliğinde belge yenilenir.

(6) Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesinin geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren bir ay içerisinde geçerlilik süresinin uzatılması amacıyla firmasınca başvuru yapılmaması halinde ikaza gerek kalmadan Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesi iptal edilir.

(7) Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesi iptal edilen veya Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesi süre uzatma işlemi yapılmayan firmanın ithalat, ruhsatlandırma, ruhsat süresi uzatımı ile ilgili başvuruları kabul edilmez ve devam eden işleri durdurulur.

Piyasaya arz ve kullanım

MADDE 6 – (1) Bu Yönetmeliğe göre ruhsatlandırılmamış bitki koruma ürünlerinin ülke sınırları içerisinde piyasaya arzı ve kullanılması yasaktır.

(2) Ancak,

a) Bitki koruma ürünlerinin araştırma ve geliştirme amaçlı kullanımları,

b) Başka bir ülkede kullanımına izin verilmiş olan bir bitki koruma ürününün ülkemizde piyasaya arz edilmemesi şartıyla ihraç amacıyla diğer ülkede kullanılmak üzere üretilmesi, depolanması ve nakledilmesi, durumlarında ruhsat gerekli değildir.

Acil durumlar için geçici kullanım

MADDE 7 – (1) Herhangi bir bitkisel üründe ekonomik zarara neden olan bir zararlı organizma için teknik talimatının veya ruhsatlı bitki koruma ürününün bulunmaması durumunda Genel Müdürlük tarafından bitki koruma ürünlerine geçici olarak üretim sezonunda sınırlı ve kontrollü kullanılması şartıyla en fazla 120 gün süreyle kullanım izni verilebilir.

(2) Geçici kullanım izniyle ilgili uygulama talimatı Genel Müdürlük tarafından ayrıca hazırlanır.

(3) Geçici kullanım izni verilen bir konuda Genel Müdürlük tarafından bu Yönetmelikte belirtilen şartları taşıyan bir bitki koruma ürününün ruhsatlandırılması durumunda geçici kullanım izni sona erer.

(4) Ruhsatlı olmayan ancak geçici kullanım izni verilen bitki koruma ürünlerinden piyasada bulunanların geçici kullanım izni süresinin sonuna kadar satışına müsaade edilir.

Bitki koruma ürünü olarak ruhsat zorunluluğu bulunan ürünler

MADDE 8 – (1) Bitki koruma ürünleri tanımı içine giren maddeleri ihtiva eden ve aşağıda belirtilen preparatlar ruhsata tabidir:

a) Pestisitler,

b) Bitki gelişim düzenleyicileri (BGD),

c) Böcek cezbedicileri (Attractants),

ç) Böcek uzaklaştırıcıları (Repellents),

d) Böcek gelişimi düzenleyicileri (IGR),

e) Beslenmeyi engelleyiciler,

f) Biyopreparatlar,

g) Bitki aktivatörleri,

ğ) Fizyolojik hastalıkların tedavisinde kullanılan maddeler,

h) Biyolojik mücadele etmenleri,

ı) Tuzak ve feromonlar.

(2) Bitki koruma ürünlerinin tanımı içine giren ancak bu Yönetmelikte belirtilen esaslara göre değerlendirilemeyen konularda deneme ve ruhsat esasları Bakanlık tarafından ayrıca belirlenir.

Ruhsat için gerekli ön koşullar

MADDE 9 – (1) Türkiye'de ilk kez ruhsatlandırılacak olan bitki koruma ürününün aktif maddesinin Avrupa Birliğinde veya G8 ülkelerinde ruhsatlı olması gerekir.

(2) Ancak,

a) Türkiye fauna, flora veya mikroflorasından izole edilmek koşuluyla mikroorganizmalar ve entomopatojen nematod içeren biyopreparatlar,

b) Bitki aktivatörleri,

c) Biyolojik mücadele etmenleri,

ç) Tuzak ve feromonlar,

d) Böcek cezbedicileri (Attractants),

e) Bitkisel kökenli ekstraktlar veya yağlar,

için birinci fıkradaki şart aranmaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Ruhsatlandırma

Yeni bir aktif maddeyi içeren bitki koruma ürününün ruhsatlandırılması

MADDE 10 – (1) 8 inci maddede belirtilen bitki koruma ürünlerinden yeni bir aktif maddeyi içeren bir bitki koruma ürününü ruhsatlandırmak amacıyla gerekli şartları taşıyan gerçek ve tüzel kişiler EK-3’te belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvuruda bulunur.

(2) Bilgi ve belgeleri Bakanlık tarafından uygun bulunan bitki koruma ürünleri ruhsatlandırılır.

Ruhsatlı aktif maddenin farklı oran ve/veya formülasyonlarını içeren bitki koruma ürününün ruhsatlandırılması

MADDE 11 – (1) 8 inci maddede belirtilen bitki koruma ürünlerinden aktif maddesi ülkemizde daha önce ruhsatlandırılmış olan ancak aktif madde miktarı ve/veya formülasyonu farklı olan bitki koruma ürününü ruhsatlandırmak amacıyla gerekli şartları taşıyan gerçek ve tüzel kişiler EK-4'te belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvuruda bulunur.

(2) Bilgi ve belgeleri Bakanlık tarafından uygun bulunan bitki koruma ürünleri ruhsatlandırılır.

Birden fazla aktif madde ihtiva eden karışım haldeki bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırılması

MADDE 12 – (1) 8 inci maddede belirtilen bitki koruma ürünlerinden birden fazla aktif madde ihtiva eden karışım haldeki bitki koruma ürününü ruhsatlandırmak amacıyla gerekli şartları taşıyan gerçek ve tüzel kişiler EK-5'te belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvuruda bulunur.

(2) Bilgi ve belgeleri Bakanlık tarafından uygun bulunan bitki koruma ürünleri ruhsatlandırılır.

Emsalden ruhsatlandırma

MADDE 13 – (1) Ülkemizde ruhsatlı olan ve ruhsat tarihi üzerinden en az 10 yıl geçmiş bir bitki koruma ürünü emsal gösterilerek yeni bir bitki koruma ürününü ruhsatlandırmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler EK-6'da belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvuruda bulunur.

(2) Bilgi ve belgeleri Bakanlık tarafından uygun bulunan bitki koruma ürünleri ruhsatlandırılır.

Bitki aktivatörlerinin ruhsatlandırılması

MADDE 14 – (1) Bitki aktivatörleri için bitki koruma ürünü ruhsatı almak amacıyla gerekli şartları taşıyan gerçek ve tüzel kişiler EK-7'de belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvuruda bulunur.

(2) Bilgi ve belgeleri Bakanlık tarafından uygun bulunan bitki koruma ürünleri ruhsatlandırılır.

Tuzak ve feromonlar, atraktantlar, repellentler ve görsel çekicilerin ruhsatlandırılması

MADDE 15 – (1) Tuzak ve feromon, atraktant, repellent ve görsel çekici olarak kullanılan bitki koruma ürünlerini ruhsatlandırmak amacıyla gerekli şartları taşıyan gerçek ve tüzel kişiler EK-8’de belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvuruda bulunur.

(2) Bilgi ve belgeleri Bakanlık tarafından uygun bulunan bitki koruma ürünleri ruhsatlandırılır.

Biyolojik mücadele etmenlerinin ruhsatlandırılması

MADDE 16 – (1) Biyolojik mücadele etmenlerini bitki koruma ürünü olarak ruhsatlandırmak amacıyla gerekli şartları taşıyan gerçek ve tüzel kişiler EK-9'da belirtilen bilgi ve belgeler ile Genel Müdürlüğe başvuruda bulunur.

(2) Bilgi ve belgeleri Bakanlık tarafından uygun bulunan bitki koruma ürünleri ruhsatlandırılır.

Ruhsat başvurusu

MADDE 17 – (1) Firması tarafından Genel Müdürlüğe sunulan ruhsat başvuru dosyaları, ürün bazında olmak şartıyla değerlendirme sırasında bu dosyaların içerdikleri bilgilere kolayca ulaşılabilmesi sağlanacak şekilde, ekler de dikkate alınarak sırasıyla firma bilgileri, fizikokimyasal veriler, etiket bilgileri, biyolojik etkinlik ve kalıntı çalışmaları, toksikolojik ve ekotoksikolojik veriler ile diğer bilgiler konu başlıkları altında düzenli olarak hazırlanır.

(2) Ruhsat başvurusunda bulunulan bitki koruma ürünleri ile ilgili istenilen bilgi ve belgelerde eksiklik olmaması halinde ruhsat başvurusu Genel Müdürlük tarafından kabul edilir.

(3) Bakanlığın elektronik başvuru ile ilgili mevzuatta belirtilen gerekli altyapıyı sağlaması halinde bitki koruma ürünleri ile ilgili ruhsata esas iş ve işlemler elektronik ortamda yapılabilir.

Ruhsatlandırmada genel esaslar

MADDE 18 – (1) Bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırma prosedüründe aşağıdaki esaslar uygulanır:

a) Ruhsatlandırma, bitki koruma ürünlerinin formülasyonları üzerinden yapılır. Ancak, teknik madde halinde kullanılması gereken bitki koruma ürünleri, üreticilerin ihtiyacı, uluslararası kriterlere uygun olarak yurt dışında ruhsatlı olup olmadığına ilişkin bilgiler ve benzeri kriterler dikkate alınarak ruhsatlandırılabilir.

b) Ruhsatlı bulunan bir bitki koruma ürününün formülasyon şeklinde ya da aktif madde miktarında bir değişiklik olması halinde yeniden ruhsat alınması gerekir.

c) Gerçek ve tüzel kişiler aynı aktif maddeyi aynı oranda ihtiva eden aynı formülasyonlu bitki koruma ürünleri için imal veya ithal ürünlerden sadece biri için ruhsat sahibi olabilir.

ç) İthal bitki koruma ürününün üretim yerinin değişmesi halinde, yeni üretim yerinde söz konusu bitki koruma ürününün üretildiğini ve hangi firma tarafından üretildiğini gösteren üretim iznini vermeye yetkili kurumdan alınmış ve o ülkedeki T.C. temsilciliğinden onaylı veya apostilli belge ile bu üretim yerinde üretilen bitki koruma ürününün ruhsata esas spesifikasyonu ile uyumlu olduğunu gösterir GLP şartlarında yapılmış 5-parti analiz raporu istenir. Üretim iznini vermeye yetkili kurumdan alınmamış veya firmalarınca düzenlenmiş belgeler kabul edilmez.

d) Bakanlıkça ruhsatlandırılan ancak son kullanım tarihi geçmiş bitki koruma ürünleri piyasaya arz edilemez ve bayilerde bulundurulamaz. Son kullanım tarihi geçmiş bitki koruma ürünlerinin piyasadan toplatılması ruhsat sahibi firmanın sorumluluğundadır.

e) Rodentisitler, bitki aktivatörü, biyolojik mücadele etmenleri, biyopreparatlar, bitkisel orijinli preparatlar ile feromon ve tuzakların ruhsatlandırılmasında emsalden ruhsatlandırma başvurusu dikkate alınmaz.

f) Bakanlıkça ruhsatlandırılan bitki koruma ürünleri için ruhsat veriliş tarihinden itibaren ve yeni tavsiye verilen bitki koruma ürünleri için tavsiyesinin Komisyonda uygun bulunduğu tarihten itibaren 10 yıl koruma süresi geçerlidir.

g) Ruhsatlı bir bitki koruma ürününün koruma süresi tamamlanmadan aynı içerikte yapılacak ruhsat başvurularında bu konuda ruhsatlı ürün için sunulmuş olan bilgilerin hepsi istenir.

ğ) Ruhsatlı bir bitki koruma ürününün herhangi bir nedenle yasaklanmasından sonra, ilgili firma tarafından bu nedenleri ortadan kaldıracak bilgi ve belgelerin Bakanlığa sunulması ve Bakanlıkça uygun bulunması halinde, ruhsatlandırma ile ilgili herhangi bir bilgi ve belge istenmeden söz konusu ürüne ilişkin ruhsat önceki haliyle geçerli sayılır veya yeniden ruhsat düzenlenir.

h) Yasaklı olduğu süre içerisinde ruhsat geçerlilik süresi sona ermiş bitki koruma ürünleri için yasaklamanın kaldırıldığı tarihten itibaren altı ay içerisinde ruhsat geçerlilik süresi uzatılması için ilgili firma tarafından Genel Müdürlüğe başvurulması zorunludur. Aksi durumda bu Yönetmelik hükümlerine göre yeniden ruhsat alınması gerekir.

ı) Bir zararlı organizma, EK-10’da yer alan Bitki Koruma Ürünleri Ruhsatlandırma Ürün Grupları tablosunda belirtilen ürün grubu içindeki tüm ürünlerde ortak zarara yol açıyorsa, biyolojik etkinlik denemesi temsili üründe yapılır ve o gruptaki tüm ürünler için geçerlilik kazanır. Ancak bu ürün grubundaki tüm tavsiyeler için mutlaka ayrı ayrı kalıntı çalışma raporlarının sunulması gerekir.

i) Zararlı organizma, EK-10’da yer alan Bitki Koruma Ürünleri Ruhsatlandırma Ürün Grupları tablosunda belirtilen ürün grubu içindeki sadece bir üründe zarara yol açıyorsa, biyolojik etkinlik denemesi ile kalıntı çalışması o üründe yapılır ve tavsiye sadece o ürün için geçerli olur.

j) Bitki koruma ürünlerine ait ruhsat başvuru dosyalarının değerlendirilmesi ve teknik raporlarının hazırlanmasıyla ilgili usul ve esaslar Genel Müdürlükçe belirlenir.

k) Bitki koruma ürünlerinin piyasada bulundurulmasında özel durumlar hariç raf ömrü 2 yıldır. Emsale göre ruhsatlandırılan bitki koruma ürünleri dâhil olmak üzere, bir bitki koruma ürünü için ilgili firma tarafından uluslararası standartlara göre yapılan stabilite çalışmaları ile mevcut ise AB veya G8 ülkelerinde belirtilen raf ömrünü gösteren etiket örneklerinin Genel Müdürlüğe sunulması ve Genel Müdürlükçe çalışmaların uygun bulunması halinde raf ömrü en fazla 4 yıla kadar yeniden belirlenebilir.

l) Bakanlık, bitki koruma ürünlerinin ilk ruhsat müracaatında verilen bilgilere ilave olarak gerek görmesi durumunda yeni bilgi ve belgeler isteyebilir; bu bilgi ve belgelere göre bitki koruma ürünlerinin Türkiye’de kullanılmasına yönelik ruhsat süresini uzatabilir, söz konusu ürünün kullanımını kısıtlayabilir veya yasaklayabilir.

m) Ruhsatlı bitki koruma ürünlerinin spesifikasyon ve gizli reçetelerinde, Bakanlık tarafından yapılan değişiklikler hariç olmak üzere son değişiklik tarihinden itibaren 3 yıl süreyle değişiklik yapılamaz.

n) Ruhsat işlemi tamamlanmamış bir bitki koruma ürünü için ruhsat kullanım alanının genişletilmesi amacıyla Bakanlığa yapılan başvurular değerlendirmeye alınmaz.

o) Ruhsat başvurusunda bulunulan bir bitki koruma ürünü için, ruhsata esas başvuru dosyasında yer alan ve ruhsat talep edilen konuların tamamı sonuçlandırılıncaya kadar bitki koruma ürünü ruhsat belgesi düzenlenmez. Ancak, firmanın talebi üzerine ruhsata esas başvuru dosyasında yer alan ve Komisyon değerlendirme aşaması tamamlanmış olan tavsiyelere göre bitki koruma ürününe ruhsat belgesi düzenlenir. Komisyon değerlendirme aşaması tamamlanmamış olan tavsiyeler ise yeni tavsiye başvurusu olarak değerlendirilir.

ö) Bakanlığa sunulan ruhsatlı bitki koruma ürünlerinin ruhsata esas bilgi ve belgelerinin bir nüshası firmasınca ruhsat geçerlilik süresince muhafaza edilmek zorundadır.

p) Bitki koruma ürünü ile ilgili mevzuat gereği Bakanlığa sunulan ruhsata esas bilgi ve belgelerin doğruluğundan ruhsat sahibi firma sorumludur.

r) Emsale göre ruhsatlandırılacak bitki koruma ürünü için kullanılacak teknik maddenin safiyeti ile ilgili bilgiler FAO veya WHO spesifikasyonlarında belirtilen değerlere uygun olur. Kullanılacak teknik maddenin safiyeti ile ilgili bilgilerin FAO veya WHO spesifikasyonlarında bulunmaması durumunda teknik madde safiyeti emsal alınan bitki koruma ürününün teknik madde safiyetinden düşük olamaz.

s) İmal bitki koruma ürünlerinde, üretici firmanın üretim izninin Bakanlıkça iptal edilmesi durumunda ruhsat sahibi firma tarafından üç ay içerisinde yeni üretim yerine ait bilgi ve belgelerin Bakanlığa sunulması gerekir.

ş) İthal bitki koruma ürünlerinde, üretici firmanın bu ürünün üreticisi olduğunu gösteren yetkili kurumdan alınmış ve ruhsat sahibi firma tarafından Bakanlığa sunulmuş belgenin geçerlilik süresinin sona ermesi durumunda, aynı üretici adına geçerlilik süresi yenilenmiş belgenin firmasınca üç ay içerisinde Bakanlığa sunulması gerekir.

t) İthal bitki koruma ürününün ruhsatının, firmasının başvurusu üzerine iptal edilerek aynı formülasyon, aynı aktif madde ve aynı aktif madde oranında yeni bir imal bitki koruma ürünü veya imal bir bitki koruma ürününün ruhsatının, firmasının başvurusu üzerine iptal edilerek aynı formülasyon, aynı aktif madde ve aynı aktif madde oranında yeni bir ithal bitki koruma ürünü ruhsatının alınması amacıyla firmasınca Bakanlığa yapılacak ruhsat başvurusunda, gizli reçete ve spesifikayonda herhangi bir değişiklik olmaması koşulu ile biyolojik etkinlik deneme ve kalıntı denemesi şartı aranmaz.

u) Ruhsatlı biyolojik mücadele etmenlerinin, bu konuda gerekli bilgi ve tecrübeye sahip olan kişiler tarafından onaylanmış teşhisli örnekleri, biyolojik mücadele etmeninin ruhsat veriliş tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde firmasınca Ankara Zirai Mücadele Merkez Araştırma Enstitüsüne teslim edilir. Söz konusu teşhisli örnekler firmasında ve Ankara Zirai Mücadele Merkez Araştırma Enstitüsünün Bitki Koruma Müzesi koleksiyonunda uygun bir şekilde en az 10 yıl süreyle saklanır.

Değişiklik

MADDE 19 – (1) Bitki koruma ürünlerinin ruhsatına sahip olan gerçek ve tüzel kişiler, bunların imalatında kullanılan etkin ve yardımcı maddelerin ve formülasyonların kullanımı veya iptali ile ilgili uluslararası alanda yeni ortaya çıkan gelişmeler ile ürünün ruhsata esas dosyasında değişiklik yapmayı düşündüğü tüm hususları Bakanlığa bildirmek zorundadır. Ruhsatlandırılan bitki koruma ürünleri ile ilgili Bakanlığın izni olmadan hiçbir değişiklik yapılamaz.

Ruhsat geçerlilik süresi

MADDE 20 – (1) Ruhsatın geçerlilik süresi Genel Müdürlükçe düzenlenen ruhsatta belirtilir.

(2) Bitki koruma ürünleri için verilen ruhsatlar 10 yıl süre ile geçerlidir. Bu süre sonunda bu Yönetmelikte belirtilen şartların ilgili firma tarafından sağlanması durumunda 10 yıllık süreler halinde ruhsat süresi uzatılabilir.

Gizlilik

MADDE 21 – (1) Ruhsat sahiplerinin Bakanlığa vermiş olduğu dokümanlar içinde gizli kaydı koyduğu bilgiler hiçbir şekilde açıklanamaz. Bu bilgiler Bakanlıkta "gizli" kaydıyla muhafaza edilir.

(2) Bir bitki koruma ürününün ruhsatlandırılması için başvuru yapan gerçek ve tüzel kişinin talep etmesi halinde Bakanlık, başvuru sahipleri tarafından sunulan endüstriyel ve ticari sırları içeren bilgileri gizli tutar.

(3) Gizlilik aşağıdaki hususlar için geçerli değildir:

a) Aktif madde ve bitki koruma ürünü ile ilgili fizikokimyasal veriler,

b) Aktif maddeyi ya da bitki koruma ürününü zararsız hale getiren her türlü yöntem,

c) Aktif maddenin ya da bitki koruma ürününün etkinliği ve insanlara, hayvanlara, bitkilere ve çevreye zararlı olmadığını tespit etmek amacıyla yapılan testlerin sonuçları,

ç) Kullanım, depolama, taşıma, yangın riskleri ile diğer tehlikelerin azaltılmasına ilişkin tavsiye edilen metotlar ve önlemler,

d) Analiz metotları,

e) Bitki koruma ürününün ve ambalajının imhasına ilişkin metotlar,

f) Kaza sonucu dökülme ya da sızıntı durumunda temizlemek amacıyla izlenecek prosedürler.

(4) Başvuru sahibi daha önce gizli olan bilgileri sonradan açığa vurması durumunda, Bakanlığı bu yönde bilgilendirmekle yükümlüdür.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Belge Düzenleme, Kullanım Alanının Genişletilmesi, Ruhsat Uzatma ve İptal

Ruhsat belgesi düzenleme

MADDE 22 – (1) Ülkenin tarımsal yapısı, üreticilerin ihtiyacı, söz konusu bitki koruma ürününün kullanımının sorun yaratıp yaratmayacağı, göl, baraj ve akarsu kenarlarına yakın yerlerde kullanılıp kullanılmayacağı, yer altı ve içme sularına karışma durumları, uluslararası kriterlere uygun olarak yurt dışında ruhsatlı olup olmadığına ilişkin bilgiler ve benzeri kriterlere göre bilgi ve belge bazında değerlendirilmesi tamamlanan ve uygun bulunan bitki koruma ürünleri için Genel Müdürlükçe EK-11’de yer alan Bitki Koruma Ürünü Ruhsat Belgesi (İmal) veya EK-12’de yer alan Bitki Koruma Ürünü Ruhsat Belgesi (İthal) düzenlenir.

Ruhsatın kullanım alanının genişletilmesi

MADDE 23 – (1) Ruhsatlı bulunan bitki koruma ürünü formülasyonunun yeni bir konuda kullanılabilmesi için EK-13'te belirtilen bilgi ve belgelerle Genel Müdürlüğe başvuruda bulunulur.

(2) Genel Müdürlüğe sunulan bilgi ve belgelerin uygun bulunması halinde daha önce ruhsatlı bulunan bu bitki koruma ürünü için ayrı bir ruhsat belgesi düzenlenmez ve tavsiye konusu etiketine ilave edilir.

(3) Bir bitki koruma ürününün etiketine ilave edilen yeni kullanım alanını, etiketine ilave etmek isteyen aynı formülasyon tipinde ve aynı özellikleri taşıyan bitki koruma ürünü ruhsatına sahip diğer firmaların, yeni kullanım alanı ile ilgili bilgilerin Komisyonda uygun bulunduğu tarihi dikkate alarak en az 10 yıl beklemeleri veya aynı çalışmaları yapmaları gerekir.

Ruhsat süresinin uzatılması

MADDE 24 – (1) Bir bitki koruma ürününün ruhsat geçerlilik süresinin uzatılması amacıyla ilgili firma tarafından, ruhsat geçerlilik süresinin sona ereceği tarihin en erken üç ay öncesinden başlamak üzere ruhsat geçerlilik süresinin sona ereceği tarihe kadar, ruhsatlı olduğu konulardan birinde son 3 yılda yapılmış olan biyolojik etkinlik deneme raporunun Komisyonda uygun görüldüğüne dair uygunluk kararı ve EK-14’te belirtilen bilgi ve belgeler ile birlikte Genel Müdürlüğe başvuruda bulunulur.

(2) Ruhsat süresinin uzatılması amacıyla yapılacak biyolojik etkinlik denemeleri ruhsat belgesinin geçerli olduğu süre dikkate alınarak son 3 yılda yapılır ve Komisyon uygunluk kararı için deneme tekrarı yapılma olasılığı göz önünde bulundurularak en geç ruhsat geçerlilik süresinin sona ereceği tarihten üç ay öncesine kadar Bakanlığa sunulur.

(3) Ruhsat süresi sona eren bitki koruma ürünlerinin; çevre, yaban hayatı ve faydalılar, insan sağlığı, kalıntı, direnç ve biyolojik etkinlik, toksikolojik ve ekotoksikolojik çalışmalar ve benzeri konularda durumu göz önünde bulundurularak ve gerek görüldüğünde bu konularla ilgili yeni bilgi ve belgeler istenilerek, ruhsat belgesi on yıllık süreler için yenilenerek geçerlilik süresi Genel Müdürlükçe uzatılabilir.

Ruhsat devri

MADDE 25 – (1) Bitki koruma ürünlerinin ruhsatına sahip gerçek ve tüzel kişiler Genel Müdürlüğe yazılı bilgi vererek, 5 inci maddede belirtilen şartları taşıyan bir başka gerçek veya tüzel kişiye ruhsatlarını devredebilir.

(2) İthal bitki koruma ürünlerinin ruhsatlarının devrinde karşılıklı mutabakat şarttır. Bitki koruma ürününün yurt dışındaki yetkili firması tek yanlı olarak ruhsatlı bitki koruma ürününün ruhsat geçerlilik süresi dolmadan bu ruhsatı ile ilgili bir başka gerçek veya tüzel kişiye yetki veremez.

(3) İthal bitki koruma ürünlerinde ruhsat geçerlilik süresinin sona ereceği tarihten bir ay önce yeni yetki mektubu getirilmemesi ve ruhsat geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren üretici firmanın ruhsat sahibi firma dışında bir başka firmayı yetkilendirmesi durumunda, ruhsat devri yeni firma adına yapılır.

(4) Bakanlığın bilgisi dışında sözleşme yaparak ruhsatını devreden firma, ruhsat devir sözleşmesinin yapıldığı tarihten itibaren bir ay içerisinde Genel Müdürlüğe bilgi verir.

(5) Bakanlığın bilgisi dışında sözleşme yaparak ruhsatı devir alan firma ruhsat devir sözleşmesinin yapıldığı tarihten itibaren bir ay içerisinde Genel Müdürlüğe ruhsat devri için başvurur.

(6) Bakanlıkça devir işlemi tamamlanıncaya kadar ruhsatla ilgili bütün sorumluluklar Bakanlık kayıtlarında bilgileri yer alan ruhsat sahibine aittir.

(7) Bitki koruma ürünleri ile ilgili firmasınca sunulan EK-15’te belirtilen bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi ve uygun bulunması halinde ruhsat devri yapılır.

İsim ve benzeri değişikler

MADDE 26 – (1) Firmalar ruhsatlı bitki koruma ürünlerinde, yapmak istedikleri ruhsatta yazılı isim ve benzeri değişiklikleri Genel Müdürlüğe yazılı olarak bildirerek ruhsatın yenilenmesini talep edebilir. Uygun bulunması halinde eski ruhsat belgesi Genel Müdürlükçe iptal edilerek yenisi düzenlenir.

(2) Ruhsatlı bitki koruma ürünlerinde isim, adres, unvan ve benzeri değişiklikler için sunulan EK-16’da belirtilen bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi ve uygun bulunması halinde ruhsatta talep edilen değişiklik yapılabilir.

Ruhsat iptali

MADDE 27 – (1) Bu Yönetmeliğe göre Bakanlıkça ruhsatlandırılan bitki koruma ürünlerinin ruhsatları, aşağıda belirtilen hususların tespiti halinde süreye bakılmaksızın iptal edilir:

a) Uluslararası kuruluşlarca insan ve çevre sağlığı ve benzeri konularda sakıncaları görülen aktif maddelerin kullanımının yasaklanması halinde, bu maddeler ülkemizde de yasaklanır ve bu aktif maddelerin tüm formülasyonlarına ait ruhsatlar iptal edilir.

b) Bakanlıktan onaylı bir bitki koruma ürününün kalite kontrol analizleri sonucunda ruhsat alırken uygun bulunan ruhsata esas dosyasındaki formülüne ve spesifikasyonuna uymadığının tespit edilmesi halinde, bu bitki koruma ürünü için ruhsat sahibine 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 39 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmünde belirtilen idari para cezası verilir. İki yıl içerisinde tekrarı halinde bitki koruma ürününün ruhsatı iptal edilir. İki yıldan sonra tekrarı halinde ise aynı Kanunun 39 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmünde belirtilen idari para cezası verilir. Tekrarı halinde ise ruhsat iptal edilir.

c) Bakanlıkça yaptırılan deneme ve kalıntı analizleri sonucunda tespit edilen kalıntı miktarları ülkesel maksimum kalıntı limitinin üzerinde çıkması halinde, bitki koruma ürününün o konudaki tavsiyesi etiketinden çıkarılır. Başka konuda tavsiyesi bulunmaması halinde ruhsatı iptal edilir.

ç) Bitki koruma ürününün ruhsat geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren iki ay içerisinde ruhsat süresinin uzatma işleminin sonuçlandırılmaması halinde ikaza gerek kalmadan ruhsat iptal edilir.

d) Bitki koruma ürünlerinin kontrolüne ilişkin mevzuat hükümlerine göre ruhsat iptali gerekli görülen bitki koruma ürününün ruhsatı iptal edilir.

e) Bitki koruma ürünlerinin ruhsatına sahip olan gerçek ve tüzel kişiler tarafından, bitki koruma ürününün imalatında kullanılan etkin ve yardımcı maddeler ile ruhsata esas dosyasında yer alan bilgi ve belgelerde Bakanlığa bilgi vermeden değişiklik yapıldığının tespit edilmesi halinde bitki koruma ürününün ruhsatı iptal edilir.

f) İmal bitki koruma ürünlerinde, üretici firmanın üretim izninin Bakanlıkça iptal edilmesi durumunda ruhsat sahibi firma tarafından yeni üretim yeri belirleninceye kadar piyasaya ürün verilmemesi şartıyla, üç ay içerisinde yeni üretim yerine ait bilgi ve belgelerin Bakanlığa gönderilmemesi ve ruhsatta gerekli değişikliğin yapılmaması halinde bitki koruma ürününün ruhsatı iptal edilir.

g) İthal bitki koruma ürünlerinde, üretici firmanın bu ürünün üreticisi olduğunu gösteren yetkili kurumdan alınmış ve ruhsat sahibi firma tarafından Bakanlığa sunulmuş belgenin geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren, aynı üretici adına geçerlilik süresi yenilenmiş yeni belgenin firmasınca 3 ay içerisinde Bakanlığa sunulmadığının tespit edilmesi halinde bitki koruma ürününün ruhsatı iptal edilir.

(2) Bir bitki koruma ürününde dirençten dolayı etki düşüklüğünün bilimsel çalışmalarla tespit edilmesi halinde, direnç görülen tavsiye etiketinden çıkarılır.

(3) Ruhsatlı biyolojik mücadele etmeninde modifikasyon ve mutasyon gibi herhangi bir değişiklik olması halinde söz konusu biyolojik mücadele etmeninin ruhsatı iptal edilir.

(4) Bakanlıkça ruhsatlandırılan bir bitki koruma ürünü ile ilgili olarak, ruhsat sahibi firma tarafından Bakanlığa sunulan belgelerin daha sonra sahte olduğunun veya usulüne uygun olmadığının anlaşılması hallerinde bu bitki koruma ürününün ruhsatı iptal edilir.

(5) Ruhsatlı biyolojik mücadele etmenlerinin, bu konuda gerekli bilgi ve tecrübeye sahip olan kişiler tarafından onaylanmış teşhisli örneklerinin ruhsat veriliş tarihinden itibaren bir yıl içerisinde firmasınca Ankara Zirai Mücadele Merkez Araştırma Enstitüsüne teslim edilmediğinin tespit edilmesi durumunda bu biyolojik mücadele etmeni için Bakanlıkça verilmiş olan ruhsat iptal edilir.

(6) Ülkemizde ekonomik yönden büyük önem arz eden bir bitkisel üründe ekonomik zarara neden olan bir zararlı organizmaya karşı ruhsatlı tek bir bitki koruma ürününün bulunması ve bu bitki koruma ürününün firmasınca üç yıl süre ile piyasaya verilmemesi durumunda, bitki koruma ürününün ruhsatı Bakanlıkça iptal edilir.

Ruhsat sahibinin başvurusuyla ruhsat iptali

MADDE 28 – (1) Ruhsat sahibinin gerekçeleriyle birlikte ruhsat iptali için başvuruda bulunması ve sunulan gerekçelerin Bakanlıkça uygun görülmesi halinde ruhsat iptal edilir.

Mehil süresi

MADDE 29 – (1) Bakanlığın bir bitki koruma ürününün ruhsatını iptal etmesi, ruhsatlı üründe değişiklik yapması veya ruhsatı yenilememesi durumlarında üretim işlemleri durdurulur. Bakanlık mevcut stokların bertaraf edilmesi, depolanması, pazara sunulması ve tüketilmesi için gerekli gördüğü hallerde ek süre tanıyabilir.

(2) Bir bitki koruma ürününün ruhsatının iptal edilmesi, ruhsatlı üründe değişiklik yapılması veya ruhsatın yenilenmemesinin sebeplerinin insan ve hayvan sağlığını veya çevreyi koruma ile ilgili olmaması halinde tanınacak ek süre sınırlıdır ve söz konusu bitki koruma ürününün stoklarının satışı ve dağıtımı için azami 6 ay ve bertarafı, depolanması ve tüketimi için ise ilave azami 1 yıl süre verilir.

(3) Ruhsat geçerlilik süresinin uzatılmaması nedeniyle ruhsatı iptal edilmiş olan bitki koruma ürünlerinin ruhsat geçerlilik tarihinden önce imal edilmiş olanlarının son kullanım tarihine kadar piyasada bulunmasına izin verilir.

Bilgileri muhafaza yükümlülüğü

MADDE 30 – (1) Genel Müdürlük bu Yönetmelik uyarınca ruhsat verilen bitki koruma ürünleri ve iptal edilen ruhsatlar hakkındaki aşağıdaki bilgileri erişime açar:

a) Ruhsat sahibinin adı veya firma unvanı ve ruhsat numarası,

b) Bitki koruma ürününün ticari adı,

c) Bitki koruma ürününün grubu,

ç) İçeriğinde bulunan tüm etken maddeler ile safener adları ve oranları,

d) Ürünün ruhsat verilen kullanım amacı,

e) Emniyet hususlarıyla ilgili olması halinde bir ruhsatın iptal gerekçeleri.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Bitki Koruma Ürünlerinin Ambalajlanması, Etiketlenmesi ve Reklamı

Ambalajlama, etiketleme ve takdim şekli

MADDE 31 – (1) Bitki koruma ürünleri ruhsat dosyasında özellikleri belirtilen ambalajlarda ve 25/3/2011 tarihli ve 27885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre etiketlenerek piyasaya arz edilir.

(2) Bitki koruma ürünlerinin ambalajlarının gıda maddeleri, içecekler veya yem maddeleriyle benzer şekilde olmamasına dikkat edilir.

Tanıtım

MADDE 32 – (1) Bakanlık tarafından ruhsatlandırılmayan ürünlerin bitki koruma ürünü gibi tanıtımının yapılması yasaktır.

(2) Bir bitki koruma ürünü için yapılacak tanıtımlarda kolay okunabilir veya görülebilir olmak şartıyla,

a) “Bitki koruma ürünlerini dikkatli kullanın”,

b) “Kullanmadan önce mutlaka etiketi ve ürün bilgilerini okuyun”, ibarelerinin bulunması zorunludur.

(3) Tanıtımlarda; “Düşük riskli”, “Zehirsizdir”, “Tehlikesizdir” gibi insan veya hayvan sağlığı ya da çevre için olası riskler açısından yanıltıcı olabilecek metin veya grafik şeklinde herhangi bir bilgi bulunması yasaktır.

(4) Bakanlık bitki koruma ürünü tanıtımını kısıtlayabilir veya yasaklayabilir.

(5) Tanıtımlarda kullanılan tüm ifadelerin teknik olarak doğrulanabilir olması gerekir.

(6) Biyolojik mücadele etmenleri ile tuzak ve feromonlar hariç olmak üzere bitki koruma ürününün tanıtımı;

a) Bitki koruma ürününün yeterli koruyucu elbise olmadan karıştırılması veya kullanılması,

b) Gıda maddeleri yakınında kullanımı veya çocukların yakınında uygulanması, gibi potansiyel tehlikeli uygulamaların herhangi bir görsel sunumunu içeremez.

ALTINCI BÖLÜM

Denemeler ile İlgili Usul ve Esaslar

Ruhsata esas denemelere ait bilgiler

MADDE 33 – (1) Bitki koruma ürünlerinin ruhsata esas denemelerini yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler, bir dilekçe ile EK-17’de yer alan Bitki Koruma Ürünleri Ruhsata Esas Deneme Bilgi Formunu doldurarak Genel Müdürlüğe müracaat ederler.

(2) Yapılacak denemelerin bilgisi, Ocak veya Haziran ayları içinde Genel Müdürlüğe bildirilir.

(3) Deneme bildiriminde bulunularak Genel Müdürlükçe kurulumu uygun görüldüğü halde o yıl içerisinde yapılamayan denemelerin bir sonraki yılda yapılmasının planlanması durumunda, deneme bilgisi Genel Müdürlüğe yeniden bildirilir.

(4) Deneme bildirimlerinde, firmalardan Bitki Koruma Ürünleri İştigal İzin Belgesi alınması şartı aranmaz.

Deneme raporlarının geçerliliği

MADDE 34 – (1) Yapılan denemeler sonucunda hazırlanan deneme raporları, denemenin tamamlandığı tarihten itibaren 3 yıl içerisinde yapılacak ruhsat başvurularında kullanılabilir.

(2) Denetleme kararı alındığı halde firmasından kaynaklanan aksaklıklar nedeniyle denetlenemeyen deneme raporları ruhsat işlemine alınmaz.

(3) Genel Müdürlüğe müracaat etmeden yapılacak denemelere ait deneme raporları geçersiz sayılır.

(4) Kalıntı ile ilgili yurt dışında yürütülen çalışmalar 10 yıl, yurt içinde yürütülen çalışmalar 3 yıl geçerlidir.

Denemelere ilişkin esaslar

MADDE 35 – (1) Bitki koruma ürünlerinin denemeleri Bakanlıktan yetki almış olan tüzel kişi ve kuruluşlar tarafından, herhangi bir nedenle etkinliği yeniden gözden geçirilecek olanlar ise Genel Müdürlüğün uygun göreceği tüzel kişi veya kuruluşlar tarafından tek başına veya müştereken aşağıda belirtilen esaslar dahilinde yapılır:

a) Biyolojik etkinlik ve kalıntı denemeleri ile faydalılara karşı yan etki denemeleri Bakanlıkça hazırlanan standart ilaç deneme metotlarına, dayanıklılık çalışmaları ise uluslararası kabul gören metotlara göre yapılır ve değerlendirilir.

b) Standart ilaç deneme metodu bulunmayan konularda önceden Genel Müdürlükten izin alınarak deneme yapılabilir. Bu konudaki izin belgesi bitki koruma ürünü deneme raporuna eklenir.

c) Genel Müdürlükten izin almak şartıyla mevcut standart ilaç deneme metotlarında bitki koruma ürünlerinin özelliğine bağlı olarak denemenin uygulanması ile ilgili değişiklik yapılabilir.

ç) Zararlı organizmalara karşı, açık alanlarda en az iki biyolojik etkinlik denemesi yapılır. Birden fazla coğrafi bölgede yetiştirilen ürünlerde sorun olan zararlı organizmalara karşı yapılacak denemelerden biri, ürünün ve zararlı organizmanın en yoğun bulunduğu coğrafi bölgede, diğeri ise ekolojik şartları farklı olan başka bir coğrafi bölgede aynı yıl veya farklı 2 yılda yapılır.

d) Sadece bir coğrafi bölgede yetiştirilen ürünlerde veya sadece bir coğrafi bölgede sorun olan zararlı organizmalara karşı yapılacak biyolojik etkinlik denemeleri ise en az 2 farklı yılda yürütülür.

e) Sadece sera şartlarında uygulamaya verilecek bitki koruma ürünleri için seracılık yapılan iki ayrı üretim bölgesindeki seralarda birer biyolojik etkinlik denemesi yapılır.

f) Eğer bir bitki koruma ürünü hem açık alan hem sera şartlarında tavsiye edilecekse, aynı yılda açık alan şartlarında iki, sera şartlarında bir olmak üzere üç biyolojik etkinlik denemesi yapılır.

g) Bakanlık daha önce ruhsat alınan bitki koruma ürünlerinin tavsiye dozları ile denenen bitki koruma ürününün etkinliğinin yeniden belirlenmesi için ruhsat sahibi tüzel kişi ile kuruluştan yeni biyolojik etkinlik ve dayanıklılık denemesi yapılmasını isteyebilir.

ğ) Ruhsat sahibi gerçek veya tüzel kişinin müracaat etmesi ve Genel Müdürlüğün uygun bulması halinde etkinlik dozunun yeniden belirlenmesi amacıyla yapılacak denemeler; enstitüler, üniversiteler veya yetkili tüzel kişiler tarafından yapılır.

h) Biyolojik etkinlik denemeleri ile faydalı organizmalara karşı yapılacak yan etki denemelerinde araştırma enstitüleri referans kuruluş olarak kabul edilir.

ı) Etkili en düşük ve ekonomik dozlarının uygulamaya verilebilmesi için bitki koruma ürünlerinin denemeleri en az üç farklı dozda; müracaat dozu ile iki alt doz şeklinde yürütülür. Herbisit denemelerinde müracaat dozu ve iki alt dozuna ilave olarak müracaat dozunun çift kat dozu (fitotoksisite dozu) da denenir.

i) Depo hastalık ve zararlıları ile yürütülecek biyolojik etkinlik denemelerinde, iki ayrı coğrafi bölgede veya coğrafi bölge şartı aranmaksızın iki farklı depoda biyolojik etkinlik denemesi yapılır. Laboratuvarda ise iki farklı popülasyonda denemenin yapılması zorunludur.

j) Orman alanlarında kullanılacak bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlik denemeleri, Orman ve Su İşleri Bakanlığının mevzuatına göre yapılır. Deneme raporları ile birlikte Orman ve Su İşleri Bakanlığının uygunluk yazısı istenir.

k) Test edilecek faydalı organizmaların seçimi standart yan etki deneme metotlarında belirtildiği şekilde yapılır.

l) Yan etki denemelerinde bitki koruma ürününün kültür bitkilerindeki ruhsatlı en yüksek dozu yoksa ruhsat alacak bitki koruma ürününün firmasınca önerilen dozu kullanılır. Aynı kültür bitkisinde yan etki denemelerinin yapıldığı ve ruhsatı bulunan dozdan daha yüksek doz önerildiği durumlarda etkili madde için yeniden yan etki denemelerinin yapılması gerekir.

m) Bitki koruma ürününün ruhsat süresinin uzatılması amacıyla yapılacak olan biyolojik etkinlik denemesi, ürünün tavsiyeleri dikkate alınarak bir tavsiye konusunda firmasınca bir bölgede yapılır.

n) EK-18’de yer alan veya ülkemiz faunasında bulunan biyolojik mücadele etmenleri için biyolojik etkinlik deneme şartı aranmaz. Ancak ırk oluşturan türlerde etkinlik denemesi yapılır. Ülkede bulunmayan biyolojik mücadele etmenleri için biyolojik etkinlik denemesi yapılması zorunludur.

o) İnsektisit, cezbedici, feromon veya öldürücü bir formülasyon içermeyen renk tuzaklarının ruhsatlandırılmasında biyolojik etkinlik deneme şartı aranmaz.

ö) AB’de MRL değeri bulunmayan ve sadece Türkiye’ye özel bitkisel ürünlerde ruhsatlandırılacak bitki koruma ürünü için ülkesel maksimum kalıntı limiti belirleme çalışmaları yapılır. Bu bitki koruma ürünleri için ithalat toleransı çalışmaları yapılarak AB’ye gerekli başvurunun yapıldığına dair belge Bakanlığa sunulur. MRL belirleme çalışmalarının yapılmadığı durumda, ruhsat başvurusunda bulunulan bitkisel üründe Limit Of Quantification (LOQ), (Ölçüm Limiti) değerini karşıladığını gösteren çalışmalar sunulur.

p) Emsalden ruhsatlandırılacak bitki koruma ürünlerinin ruhsata esas biyolojik etkinlik ve kalıntı denemeleri, firmasınca emsal alınan bitki koruma ürününün tavsiyeleri dikkate alınarak bir tavsiye konusunda bir coğrafi bölgede yapılır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Komisyon Teşkili ve Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları

Komisyonda görev alacak kişiler

MADDE 36 – (1) Genel Müdürlükçe Komisyonda görev alacaklar; Bakanlık yetkilileri, araştırma enstitülerinde görevli ve konularında en az yüksek lisans yapmış veya en az 3 yıl tecrübeye sahip kişiler ile gerektiğinde üniversiteler, kamu kurumları ve ilgili diğer Bakanlık personeli arasından seçilir.

(2) Komisyonun başkanlığını ilgili genel müdür yardımcısı veya yetki verdiği daire başkanı yapar.

(3) Genel Müdürlüğün ilgili birim personeli Komisyonun daimî üyeleridir.

Komisyonun görevi

MADDE 37 – (1) Komisyon;

a) Bakanlıkça ruhsatlandırılacak veya kullanımı sonlandırılacak bitki koruma ürünlerinin değerlendirilmesinde,

b) Firma tarafından Bakanlığa yapılan başvuru dosyalarında bulunan ruhsatlandırılması istenilen bitki koruma ürününün fiziksel ve kimyasal özellikleri, biyolojik etkinlik ve kalıntı çalışmaları ile toksikolojik ve ekotoksikolojik çalışmaların değerlendirilmesinde,

c) Ruhsat müracaatları ve sonuçlarına yönelik ilgili firma tarafından yapılan itirazların değerlendirilmesinde,

ç) Ülkede bitki koruma ürünü uygulama ve kullanımı konularında üretici ve tüketicilerin korunmasına yönelik önlemlerin alınmasında,

d) Bitki koruma ürünleri ile ilgili insan ve çevre sağlığı konularında yapılan araştırma ve inceleme sonuçlarının değerlendirilmesinde,

e) Genel Müdürlüğün ihtiyaç duyması halinde bitki koruma ürünleri ile ilgili diğer konuların değerlendirilmesinde,

Genel Müdürlüğe bilimsel danışmanlık yapmak ve görüş bildirmekle görevlidir.

Komisyon üyelerinin görev süreleri

MADDE 38 – (1) Komisyon üyeleri her yılın Ocak ayında belirlenir ve görev süreleri görevlendirildikleri tarihten itibaren bir yıldır. Görev süreleri sona eren üyeler yeniden görevlendirilebilir.

(2) Komisyon üyeleri mazeret halinde toplantıya katılamayacaklarını en az üç gün önceden yazılı veya elektronik olarak Genel Müdürlüğe bildirirler.

(3) Mazeretleri sebebiyle toplantıya geçici olarak katılamayacak üyelerin yerine 36’ncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen şartları taşıyan kişiler Komisyona davet edilebilir.

(4) Ocak ayında belirlenen listede adı bulunmayan ancak yıl içerisinde yapılacak bazı Komisyon toplantılarına katılmasına ihtiyaç duyulan ve 36’ncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen şartları taşıyan kişiler Genel Müdürlüğün uygun görmesi halinde Komisyon toplantısına katılabilir.

Komisyonun çalışma usul ve esasları

MADDE 39 – (1) Komisyonun çalışma usul ve esasları aşağıda belirtilmiştir:

a) Komisyon, gündemin belirlenmesi, üyelerin görevlendirilmesi ve toplantının planlanması amacı ile Genel Müdürlükçe belirlenen son evrak kabul tarihine kadar yapılan ruhsata esas başvuruları değerlendirmek üzere her ayın ilk haftası toplanır ve gündemdeki konuları değerlendirir. Genel Müdürlükçe belirlenen son evrak kabul tarihinden sonra veya Komisyon devam ederken yapılacak başvurular bir sonraki Komisyon toplantısının gündemine alınır. Zorunlu hallerde toplantı tarihi Genel Müdürlükçe ayrıca belirlenir.

b) Genel Müdürlük, gerektiğinde Komisyonu olağanüstü toplantıya çağırabilir.

c) Komisyonda alınan kararlar tutanağa bağlanır ve üyelerce imzalanır. Aksi görüşler tutanakta belirtilir. İlgili firma bir ay içinde karara itiraz edebilir. İtirazlar Komisyonda değerlendirilir.

ç) Bitki koruma ürünü ruhsat talebinde bulunan firma temsilcisi, bitki koruma ürünü ile ilgili bilgi ve belgelerin incelenmesi sırasında ilgili firmanın talebini içeren resmi başvurusunu Genel Müdürlüğün uygun bulması halinde, sadece bilgi ve belge sunması amacıyla Komisyon toplantısına belirlenen sürede katılır. Ancak karar yetkisine sahip değildir.

d) Komisyon, üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar alır.

e) Komisyon kararları tavsiye niteliğindedir. Komisyon kararları bilimsel gerekçelere dayalı, açık ve anlaşılır yazılmak zorundadır.

Komisyon ile ilgili yasaklar ve gizlilik

MADDE 40 – (1) Komisyon üyeleri, görevleri gereği edindikleri gizlilik taşıyan bilgi, belgeleri ve görevleri sırasında öğrendikleri firma ve ürünlerin ticari, bilimsel ve teknik sırlarını görevlerinden ayrılmış olsalar bile ifşa edemezler; kendilerinin veya üçüncü şahısların lehine veya aleyhine kullanamaz ve kullandıramazlar.

(2) Komisyonda inceleme yaptıkları konularla ilgili firmasıyla görüşemez ve görüş alışverişinde bulunamazlar.

(3) Her bir Komisyon üyesi göreve başlarken içeriği Genel Müdürlük tarafından belirlenen etik sözleşme imzalar.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yetkili kurum

MADDE 41 – (1) Bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırılması, imali, ithali, satışı ve kontrolü ile ilgili iş ve işlemler Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünce yürütülür.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 42 – (1) 25/3/2011 tarihli ve 27885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Ruhsatlandırılması Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Daha önce yapılan ruhsat başvuruları

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce bitki koruma ürünü ruhsatı almak üzere yapılan başvurular 25/3/2011 tarihli ve 27885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Ruhsatlandırılması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirilir.

Daha önce ruhsat almış bitki koruma ürünlerinin durumu

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımından önce ruhsat veya tavsiye almış olan bitki koruma ürünlerinin ruhsat veya tavsiye koruma süreleri 25/3/2011 tarihli ve 27885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Ruhsatlandırılması Hakkında Yönetmelik kapsamında değerlendirilir.

(2) Bu Yönetmeliğin yayımından önce ruhsat almış ve 31/12/2018 tarihinden önce ruhsat geçerlilik süresi sona eren bitki koruma ürünleri için ruhsat süresinin uzatılması amacıyla Bakanlığa yapılacak başvurularda bu Yönetmeliğin 24’üncü maddesinin birinci fıkrasında belirtilen şart aranmaz.

(3) Bu Yönetmeliğin yayımından önce aynı aktif maddeyi aynı oranda ihtiva eden aynı formülasyonlu bitki koruma ürünleri için hem imal hem de ithal ruhsatına aynı ticari isimle sahip olan firmalarca, bu ürünlerden hangisi ile ilgili olarak faaliyette bulunacaklarını, ruhsatına sahip oldukları imal veya ithal bitki koruma ürününün geçerlilik süresinin uzatılması amacıyla yapılacak başvurularda Genel Müdürlüğe bildirilmeleri zorunludur. Firmasınca faaliyette bulunulmayacağı belirtilen bitki koruma ürününün ruhsat geçerlilik süresi tamamlanmasından sonra o ürünle ilgili Bakanlıkça ruhsat süresi uzatımı yapılmaz ve ikaza gerek kalmaksızın ruhsat geçerlilik tarihi sonunda iptal edilir.

(4) Bu Yönetmeliğin 27’nci maddesinin dördüncü fıkrası, bu Yönetmeliğin yayımından önce ruhsatlandırılmış bitki koruma ürünlerini de kapsar.

Yürürlük

MADDE 43 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 44 – (Değişik: RG-24/3/2020-31078)   

(1)     Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.

_____

(1)    Bu değişiklik yayımı tarihinden altı ay sonra yürürlüğe girer.

Ekleri için tıklayınız.

 

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin

Tarihi

Sayısı

9/11/2017

30235

Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1.       

24/3/2020

31078

2.       

25/4/2021

31465

 

TARIMA DAYALI İHTİSAS ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ YÖNETMELİĞİ

25 Kasım 2017 CUMARTESİ             Resmî Gazete                            Sayı : 30251

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

TARIMA DAYALI İHTİSAS ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri kurulması amacıyla yapılan başvuruları değerlendirmek, bu bölgelerin yer seçimi, kuruluşu, imar planı onayı, faaliyeti, işleyişi ve denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik, bitkisel ve hayvansal üretimin teşviki amacıyla, kurulacak olan TDİOSB’lere idari ve teknik yönden destek verilmesini, üretilen ürünlerin işlenmesi, muhafazası ve pazarlanmasına yönelik kurulacak sanayi tesislerine yeterli kalitede hammadde temini amacıyla tarım-sanayi entegrasyonunun geliştirilmesini kapsar.

Dayanak

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik; 12/4/2000 tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun 26/A maddesi, 18/4/2006 tarihli ve 5488 sayılı Tarım Kanunu ile 3/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) Bakanlık TDİOSB Sicil Defteri: TDİOSB’nin tüzel kişilik kazanabilmesi için tutulan her sayfası Genel Müdürlükçe onaylı TDİOSB’nin kuruluşuna dair bilgileri içeren defteri,

c) Banka: 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu gereğince Türkiye’de faaliyet gösteren bir bankayı,

ç) ÇED: Çevresel Etki Değerlendirmesini,

d) Detaylı teknik rapor: Genel yerleşim planı ile birlikte Bakanlığa onay için sunulan üst yapı modül projelerinin detaylarını ve genel yerleşim planı ile uyumunu anlatan raporu,

e) Genel Müdürlük: Tarım Reformu Genel Müdürlüğünü,

f) Genel yerleşim planı: İmar planına esas olmak üzere hazırlanan TDİOSB arazi kullanım durumunu gösteren Bakanlıkça onaylı planı,

g) İl müdürlüğü: İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünü,

ğ) İmar planı: 10/11/2009 tarihli ve 27402 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri Yönetmeliğine uygun olarak seçilen ve sınırları Bakanlık tarafından onaylanan alan içinde yapılan ve anılan Yönetmeliğin plan yapım kurallarına uygun olarak hazırlanan sosyal ve teknik altyapı ihtiyaçlarını onaylı sınırları içinde sağlayan ve açıklama raporuyla bir bütün olan imar planını,

h) Kanun: 12/4/2000 tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununu,

ı) Katılımcı: TDİOSB’lerde, bir işletmenin kurulması için parsel tahsisi veya satışı yapılanlar ile maliki bulunduğu parselde üretimde bulunan veya bulunmayı taahhüt eden ve 4562 sayılı Kanunun 26/A maddesi hükmüne uygun faaliyet gösteren gerçek veya tüzel kişiyi,

i) Katılma payı: TDİOSB’nin oluşumuna iştirak eden kurum ve kuruluşlar tarafından karşılanacak TDİOSB yatırımının Bakanlık kredisi dışında kalan tutarını,

j) Katılma payı oranı: Katılma payının TDİOSB kuruluşuna iştirak eden kurum ve kuruluşlarca karşılanması taahhüt edilen ve % 6’dan az olmayan oranları,

k) Müşavir firma: Proje ve kontrollük hizmetlerini yürüten ve fenni mesuliyeti üstlenen firmayı,

l) Onaylı sınır: TDİOSB’nin faaliyetleri için zorunlu olan ve Bakanlığın uygun gördüğü, teknik altyapılara ilişkin tesis ve bağlantı hatları ile teknik donatı alanlarının yer aldığı, yer seçimi sonucunda sınırları tasdik edilmiş TDİOSB alanları dışındaki TDİOSB alanlarını,

m) Ortak kullanım alanları: TDİOSB’nin amaçlarına uygun şekilde faaliyet göstermesini teminen, TDİOSB alanı içinde planlanan yollar, altyapı ve enerji hatları ve sağlık koruma bandı hariç, TDİOSB’nin mülkiyet ve tasarrufunda bulunan sosyal, idari ve teknik altyapı ve hizmet alanları ile park alanlarını,

n) Öneri alan: TDİOSB kurmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerce yer seçimi talebinde önerilen alanı ya da alanları,

o) Özel TDİOSB: 4562 sayılı Kanunun 26/A maddesi hükümleriyle uyumlu olarak özel hukuk tüzel kişilerince veya gerçek kişilerce kurulması talep edilen TDİOSB’yi,

ö) Parselasyon planı: Uygulama imar planlarının araziye uygulanması için yapılacak röleve ölçülerine göre boyut değiştirmeyen paftalar üzerine çizilen, kesin parselasyon durumunu gösteren ve tapuya tescil işlemlerinde esas alınan planı,

p) Plan/proje/harita müellifi: TDİOSB sınırları içindeki plan, proje ve haritaları, bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara göre hazırlayan ve uygulayan TDİOSB personeli ile imar mevzuatı veya diğer ilgili mevzuatlar çerçevesinde müellif olarak kabul edilen plan/ proje/ harita müellifini,

r) Proje Değerlendirme Komisyonu: TDİOSB projelerinin değerlendirilmesi amacıyla il müdürlüğü bünyesinde, ilgili birimlerden konunun uzmanı personelin katılımı ve valilik oluru ile oluşturulan, en az üç üyeli komisyonu,

s) Proje İnceleme ve Onay Komisyonu: TDİOSB projelerinin incelenmesi ve onaylanması amacıyla, Genel Müdürlük bünyesinde görevli konu uzmanı personelden veya ihtiyaç duyulması halinde Bakanlık uzman personelinden oluşturulan, en az üç üyeli komisyonu,

ş) Sağlık koruma bandı: TDİOSB’nin çevresinde mülkiyet sınırları içerisinde Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen alanı,

t) TDİOSB (Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgesi): Kamu tüzel kişi/kişilerince kurulan; tarım ve sanayi sektörünün entegrasyonunu sağlamaya yönelik tarıma dayalı sanayi girdisini oluşturan bitkisel ve hayvansal üretimin ve bunların işlenmesine yönelik sanayi tesislerinin yer aldığı mal ve hizmet üretim bölgesini,

u) TDİOSB Projesi: Bitkisel ve hayvansal üretimin teşviki amacıyla kurulan TDİOSB’ler için hazırlanan ve içerisinde üretim ve sanayi parselleri ile ortak yerlerden sayılan zorunlu idari, sosyal ve teknik altyapı alanları ile arıtma tesisi alanı ve aktif yeşil alanlara ait parsellerin bulunduğu, bitkisel ve hayvansal üretime ilişkin alt yapı ve üst yapıların bir araya gelmesi ile oluşturulan tarım ve sanayi entegrasyonunu ihtiva eden projeyi,

ü) TDİOSB Alanı : Yer seçimi sonucunda sınırları tasdik edilmiş alanlar ile onaylı sınır kapsamında belirlenen alanların tamamını,

v) Üst yapı modül projesi: Parsel içi kullanımını gösteren ve ihtisas konusuna göre hazırlanan tip projeyi,

y) Yer Seçimi Komisyonu: EK-2’de yer alan kurumların/kuruluşların temsilcilerinden oluşan komisyonu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri Proje Uygulamaları

Proje konuları

MADDE 4 –

(1) Hayvansal üretim veya bitkisel üretim ile birlikte sanayisinin oluşturulmasına yönelik TDİOSB’ler Bakanlık onayı ile kurulur.

Proje uygulama alanlarıyla ilgili hususlar

MADDE 5 –

(1) Hayvansal üretim konusunda;

a) Hayvansal üretim konulu TDİOSB alanının hakim rüzgarlar nedeni ile kötü kokuların ve diğer olumsuzlukların yerleşim yerlerine ulaşmayacağı yönde ve uzaklıkta olması gerekir.

b) Hayvansal üretim konulu TDİOSB alanının çevresinde veya yakınında yem bitkisi yetiştirilen/yetiştirilecek tarım arazilerinin bulunması gerekir.

c) Hayvansal üretim konulu TDİOSB alanı, kuş ve diğer hayvanların beslenmesine ve barınmasına ortam sağlayacak koşullara sahip olmayan alanlarda kurulur. Ayrıca yakınında ve göçmen kuşların konaklama güzergâhları üzerinde ve beslenme bölgeleri içerisinde bulunamaz.

ç) Bölgede oluşacak atıkların kontrolü sağlanır. Atıkların taşınması, depolanması, bertarafı ve işlenmesi için yeterli alan ve tesisler planlanır.

d) Hayvansal üretimde inşa edilecek gübre depoları; yüzey sularından, içme ve kullanma suyu temin edilen yer altı su kuyularından, göl ve benzeri su kaynaklarından, su havzalarından, yerleşim yerlerinden, sulama ve drenaj kanallarından, petrol ve doğal gaz boru hatlarından mevzuatlarla belirlenmiş uzaklıkta bulunur. Gübre depolarının ve gübre iletim hatlarının yapısı sağlam, dayanıklı ve sızdırmaz yapılır. Depolanan gübreler biyogaz tesisi ve gübre üretim tesislerinde hammadde olarak kullanılacaksa en az 2 aylık, sıvı ve katı formda gübre olarak depolanacaksa tesiste oluşan en az 6 aylık gübreyi depolayacak kapasitede planlanır. Depo kapasitesi belirlenirken işletme atık suları, gübre ile kontamine olan her türlü su ile yağmur sularından depoya bir akış söz konusu ise bütün bunlar depo kapasitesi hesabında yer alır.

e) Bölgede hayvan kaba yem ihtiyacı için silaj yapımı ve kullanımı öngörülüyorsa bu silaj çukurlarının yapısı sağlam, dayanıklı, sızdırmaz ve atık suların tahliyesi için tabanı uygun eğime sahip olması gerekir. Silaj atık sularının dayanıklı ve sızdırmaz bir depoda toplanması ve toplanan bu atık suların uygun bertarafının sağlanarak, su kaynaklarına karışması engellenir.

f) Büyükbaş hayvansal üretimi dışında kalan hayvancılık faaliyetlerinde; detaylı fizibilite raporu ile birlikte konuya ilişkin TDİOSB projesi müracaatı olması durumunda, bu projeye yönelik her türlü usul ve esaslar çıkarılacak talimat ile belirlenir.

(2) Bitkisel üretim (seracılık) konusunda;

a) TDİOSB’nin jeotermal enerji kaynağına sahip bölgelerde kurulması önceliklidir.

b) Jeotermal kaynaklı TDİOSB’lerde yeraltından çıkarılan su reenjekte yöntemiyle tekrar yeraltına verilir.

c) TDİOSB içerisinde yer alan seraların jeotermal enerji ile ısıtılması durumunda jeotermal kaynağın debisi, sıcaklığı ve tahsisine ilişkin ilgili merciden belge istenir.

ç) Seracılık dışında kalan bitkisel üretim faaliyetlerinde; detaylı fizibilite raporu ile birlikte konuya ilişkin TDİOSB projesi müracaatı olması durumunda, bu projeye yönelik her türlü usul ve esaslar çıkarılacak talimat ile belirlenir.

(3) Hayvansal ve bitkisel üretim konularında aranan ortak şartlar:

a) TDİOSB Bakanlık ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarının uygun gördüğü alanda kurulur.

b) TDİOSB diğer kurum ve kuruluşların yatırım ve proje alanına girmeyen alanlarda kurulur.

c) İlçenin/ilin büyüme, gelişme ve genişleme yönü dikkate alınır. Yürürlükteki tüm mekânsal plan kararlarına uyulur. Seçilen alan gelecekte yerleşim yerlerini olumsuz yönde etkilemeyecek şekilde planlanır.

ç) TDİOSB alanı seçilirken hâkim rüzgarların yönü dikkate alınır.

d) TDİOSB alanı içme ve kullanma suyu ihtiyaçlarının karşılanabileceği su kaynaklarına sahip veya yakın olması gerekir. Yetkili kurum/kuruluşun mevcut su kaynaklarının yeterlilik durumu ve proje ihtiyaçlarının karşılanıp karşılanmayacağı hususlarındaki görüşü alınarak proje teklifine eklenir.

e) TDİOSB alanı elektrik ihtiyaçlarının karşılanabileceği kaynak, trafo, nakil hattı ve benzeri yapılara sahip veya bunların yakınında seçilir. Yetkili kurum/kuruluşun mevcut elektirik enerjisi kaynaklarının yeterlilik durumu ve proje ihtiyaçlarının karşılanıp karşılanamayacağı hususlarındaki görüşü alınarak proje teklifine eklenir.

f) TDİOSB alanı içerisinde ve yakınında yerleşim yeri çöp ve benzeri atıklarının döküldüğü, atıldığı yerler olamaz. Bu konuda ilgili birimin görüşü alınarak proje teklifine eklenir.

g) Proje alanı yerleşim yerlerinin içme suyu ve diğer su ihtiyaçlarının karşılandığı su kaynaklarına uygun uzaklıkta olması gerekir. Bu kaynakların korunması gereken alanlar içerisinde olmadığı ve uygun uzaklıkta olduğuna dair ilgili birimin görüşü alınarak proje teklifine eklenir.

ğ) TDİOSB alanı kara, hava, deniz veya demiryolu ulaşım yollarının yakınında, tali ve ana yollara bağlantı kurulabilecek şekilde planlanır. Yerin karayolu, demiryolu, havayolu ve denizyolu ulaşım altyapısına göre durumu, en yakın karayoluna bağlantı imkanı ve bu bağlantının tahmini maliyeti, ulaşım altyapısının yeterlilik durumu konularında yetkili kurum/kuruluşun görüşleri alınarak proje teklifine eklenir.

h) TDİOSB alanı uygun arazi yapısına ve iklim özelliklerine sahip, proje kapasitesine yeter büyüklükte olması gerekir.

ı) Arazinin mülkiyetinin %75’inin hazine adına kayıtlı olması gereklidir. Ancak jeotermal seracılık yapacak TDİOSB’lerde bu şart aranmaz.

i) Seçilen alan mutlak tarım arazisi, ekili ve dikili tarım arazisi, özel ürün arazisi veya sulu tarım arazisi niteliğinde ve üzerinde yaygın olarak tarımsal üretim yapılan yerler olamaz.         Bitkisel üretim ve topraklı üretim yapılacak seracılık projelerinde bu hüküm aranmaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Projenin Hazırlanması, Başvuru, İnceleme ve Yer Seçimi

Projenin hazırlanması

MADDE 6 –

(1) TDİOSB Projesi, Bakanlık tarafından belirlenecek formata göre hazırlanır.

(2) TDİOSB projeleri, ilgisine göre ziraat mühendisi, su ürünleri mühendisi veya balıkçılık teknolojisi mühendisi tarafından hazırlanır. Hayvancılık konulu proje teklifi hazırlanırken veteriner hekim ve çevre mühendisi görüşü de alınır.

(3) Projeyi hazırlayanlara ait diploma suretleri ve mesleki özgeçmişleri başvuru dosyasına eklenir.

(4) TDİOSB projesi hazırlanırken bölgenin ekonomik, sosyal, sektörel yapısı, çevre ve sağlık şartları, istihdam durumu, yenilenebilir enerji kaynaklarının varlığı ve durumu, talep durumu ve uygulanabilirliği gibi hususlar projede açıklanır.

(5) TDİOSB projesi ile ilgili açıklayıcı ve tamamlayıcı bilgilerin ve kurum, kuruluşların görüşlerinin yer aldığı belgeler projeye eklenir.

(6) Bakanlıkça, proje konusuna göre ilave bilgi ve belge istenebilir.

Başvuru

MADDE 7 –

(1) TDİOSB kurmak isteyen kamu tüzel kişi/kişiler, hazırlanan proje ve başvuru dosyası ile birlikte valiliğe müracaat eder.

(2) TDİOSB’lerde kurucu üye olarak TDİOSB kurulmak istenen yerde varsa sanayi odası yoksa ticaret ve sanayi odası o da yoksa ticaret odasından en az biri bulunur.

(3) Talepleri halinde ihtisas konusuna göre faaliyet gösteren mesleki kuruluş ve teşekküller, il özel idaresi veya yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, TDİOSB’nin kurulacağı il, ilçe veya belde belediyesi, büyükşehirlerde ayrıca büyükşehir belediyesi de TDİOSB kuruluşunda kurucu üye olarak yer alır.

(4) TDİOSB’nin kuruluşuna katılacak kurum ve kuruluşlar, müteşebbis heyette bulunduracakları her bir temsilci için yüz bin Türk lirasından az olmamak üzere belirleyecekleri meblağı il özel idaresi, il özel idaresi bulunmayan illerde yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı adına açılan banka hesabına yatırırlar. Yüz bin Türk lirası olan alt sınır, her yıl 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılır. Bu şekilde il özel idaresi, il özel idaresi bulunmayan illerde yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı hesabına yatırılan meblağ, TDİOSB tüzel kişilik kazandığında TDİOSB’ye devredilir.

(5) Özel TDİOSB kurmak isteyen gerçek ve özel hukuk tüzel kişi/kişiler, hazırlanan proje ve başvuru dosyası ile birlikte valiliğe müracaat eder.

(6) Katılma payı oranı en az % 6 olur. Müteşebbis heyette yer alacak kurum, kuruluş ve teşekküllerin katılma payı oranlarının toplamının % 100’ü tamamlaması gerekir.

(7) TDİOSB’nin oluşumuna katılacak kurum, kuruluş ve teşekküllerin yetkili organlarınca TDİOSB’nin oluşumunda kurucu üye olarak yer alınacağı, katılma payı oranının ne olacağı ve bu orana göre hesaplanacak katılma payının kurum/kuruluş/teşekküllerince karşılanacağına dair karar alınır ve başvuru dosyasına eklenir.

(8) TDİOSB Projesi hazırlanarak üç adet başvuru dosyası düzenlenir. Düzenlenen başvuru dosyası projenin uygulanacağı ilin valiliğine sunulur. TDİOSB Projesi, başvuru dosyasındaki bütün belgeler elektronik ortama aktarılarak başvuru dosyasında bulunur.

(9) TDİOSB yeri olarak önerilen alan/alanlar hakkında, il özel idaresinin veya yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığının, belediye sınırları içinde olması halinde ilgili belediyenin, büyükşehir belediye sınırları içinde olması halinde ise ayrıca büyükşehir belediyesinin olumlu görüşleri de yer alır.

(10) Talep edilen konu ile ilgili ilin potansiyeli, mevcut işletmelerin yapısı ve durumu dikkate alınarak Bakanlıkça uygun görülmesi halinde aynı ilde birden fazla TDİOSB kurulması mümkündür.

(11) Yeni bir TDİOSB ve kurulu bulunan TDİOSB ilave alan yer seçim taleplerinin değerlendirmeye alınabilmesi için ilçe belediye sınırları içerisindeki aynı ihtisas konusunu içeren TDİOSB’lerde bulunan işletmelerin en az % 75’inde üretime başlanmış olması gerekir. Ancak özel TDİOSB’lerde bu oran aranmaz.

Proje teklifinin incelenmesi

MADDE 8 –

(1) Proje Değerlendirme Komisyonunca, valilikten il müdürlüğüne gelen başvuru dosyası üzerinde, Bakanlık mevzuatı çerçevesinde, yürürlükteki tüm mekânsal planlar, ekonomik, sektörel, istihdam, sosyal, yenilenebilir enerji, sağlık, çevre ve diğer faktörler, projenin il/ilçe için gerekliliği ve uygulanabilirliği açısından ön inceleme yapılır.

(2) Ön incelemede, hayvansal üretim konulu TDİOSB’ler için aşağıdaki şartlar aranır:

a) Büyükbaş hayvancılık konulu TDİOSB başvurularında aranacak hususlar;

1) Yerleşim alanları içerisinde faaliyet gösteren hayvancılık işletmelerinin yerleşim alanı dışına çıkarılmasına ilişkin, mülki ve mahalli idarelerce veya diğer bakanlıklarca karar alınmış olması gerekir.

2) Yerleşim yeri içerisinde aktif hayvancılık işletmesi bulunan en az 50 işletme sahibinin, işletmesini kurulacak olan TDİOSB’ye taşıyacağına dair yazılı taahhüdü istenir.

3) TDİOSB’lerde kurulacak hayvancılık işletmelerinin kapasiteleri; süt sığırcılığı için en az 25 baş, besi sığırcılığı için en az 50 baş olarak planlanır.

4) Aynı TDİOSB içinde tek hayvan türü planlanır, küçükbaş ve büyükbaş hayvancılık faaliyeti aynı TDİOSB içerisinde yer alamaz.

5) Süt sığırcılığı ve besi sığırcılığı faaliyeti aynı TDİOSB içerisinde yer alamaz. Süt sığırcılığı işletmelerinde elde edilen erkek hayvanlar aynı işletmede ayrı bir bölüm ayrılarak 6 ay süre ile besiye alınabilir.

6) Süt sığırcılığı faaliyeti yapacak olan TDİOSB’lerde dışardan besi amaçlı erkek hayvan alınamaz.

7) Bakanlıkça faaliyet onay belgesi verilmiş kanatlı, damızlık ve kuluçkahane işletmelerine asgari uygun koruma mesafesi dikkate alınır.

8) TDİOSB’de hayvanlardan elde edilecek gübrelerin işletmelerden ve bölgeden hangi sıklıkla uzaklaştırılacağı, gübrelerin toplanması, depolanması, bertarafı ve değerlendirilmesi işlerinin nasıl ve hangi yöntemle yapılacağı projede belirtilir.

9) Sıvı atıklar, sıvılara karşı geçirgen olmayan zemin ve kapalı kanallardan geçirilerek barınakların dışında kapalı konteynırlarda veya eşdeğer emisyon azaltma tedbirleri alınmış merkezi yerlerde ve çevreye zarar vermeden bertaraf edilecek şekilde projelendirilir.

10) Her bir hayvancılık işletmesinin ayrı ayrı ve TDİOSB’nin toplam günlük su sarfiyatının/ihtiyacının ne olacağı hesaplanır. Bu ihtiyaçların nasıl ve ne şekilde temin edileceği, yerleşim biriminin mevcut kaynaklarının yeterlilik durumu projede belirtilir.

11) Her bir hayvancılık işletmesinin ayrı ayrı ve TDİOSB’nin toplam günlük elektrik sarfiyatının/ihtiyacının ne olacağı hesaplanır. Bu ihtiyaçların nasıl ve ne şekilde temin edileceği, yerleşim biriminin mevcut kaynaklarının yeterlilik durumu projede belirtilir.

12) Her bir hayvancılık işletmesinin ve TDİOSB’nin toplam günlük ve yıllık kaba yem ihtiyacının ne olacağı hesaplanır. İhtiyaç duyulacak kaba yemin nasıl ve nereden karşılanacağı, ne şekilde muhafaza edileceği, bunun işletme bazında ve TDİOSB bazında maliyetinin ne olacağı projede açıklanır.

13) Çiftlik gübresi hariç, hayvancılık işletme atıklarının ve imhası gereken hayvan ve hayvansal ürünlerin imhasının nasıl ve nerede yapılacağı açıklanır. Bu atıkların diğer alanlara bulaşmadan imha edilebileceği mevzuata uygun özel bir alan ayrılır ve projede belirtilir.

b) Su ürünleri yetiştiriciliği konulu TDİOSB başvurularında aranacak hususlar:

1) TDİOSB’lerde toplam üretim kapasiteleri, alanın büyüklüğü ve suyun debisi dikkate alınarak Genel Müdürlük tarafından belirlenir.

2) TDİOSB alanınının tamamına hitap edecek kuluçkahane kurulması gerekir. Sadece yeni türler için gerektiğinde dışarıdan yavru girişine izin verilir ve diğer tesislere de yavru satışı yapılması mümkündür. Yeni türler haricinde dışarıdan yavru girişine izin verilmez.

3) Denizlerde ve baraj göllerinde üretim yapan ve yeni kurulacak işletmelerin karada bulunan yavru kuluçkahaneleri, yem depoları, ürün işleme ve pazarlama birimleri ile diğer lojistik birimleri TDİOSB alanı içerisinde sayılır.

4) Kurulacak TDİOSB alanı içerisinde bulunan tesislerin yararlanacakları su kaynaklarının yetkili kurumlardan alınmış olan debi raporunda suyun ne kadarının kullanılabileceği belirtilir.

5) Denizlerde kurulacak olan TDİOSB’lerde deniz sahasının Çevre Düzeni Planına (ÇDP) işlenmiş veya ilgili Bakanlıkça ÇDP çalışması yapılmış olduğu belgelenir.

6) Bakanlıkça kuruluş izni verilmiş su ürünleri kuluçkahanelerine bir km’den yakın mesafede TDİOSB kurulamaz.

7) İşletme atıklarının ve imhası gereken su ürünlerinin diğer alanlara bulaşmadan imha edileceği mevzuata uygun özel bir alan ayrılır ve projede belirtilir.

8) Kurulacak tesislerin su kalite kriterleri 29/6/2004 tarihli ve 25507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Su Ürünleri Yetiştiriciliği Yönetmeliğine uygun olması gerekir.

9) Bakanlık projeye ilişkin olarak gerekli gördüğü hallerde yürürlükteki mevzuat çerçevesinde ek bilgi ve belge talebinde bulunur.

(3) Ön incelemede, bitkisel üretim (seracılık) alanında faaliyet gösterecek TDİOSB’ler için aşağıdaki şartlar aranır:

a) En az 15 farklı müteşebbisin kurulacak olan TDİOSB’de yer alacağına dair yazılı taahhüdü bulunması gerekir.

b) TDİOSB’de her bir sera işletmesi için ayrılacak parsel büyüklüğü en az 25 dekar, kapalı sera alanı en az 20 dekar olarak planlanır.

c) Su deposu, alet ekipman deposu, bitki koruma ve bitki besleme ürünleri deposu, ön soğutma ünitesi ve soğuk hava deposu, ürün işleme tasnif ve ambalajlama ünitesi, idare binası, laboratuvar binaları gibi tesisler için kapalı sera alanının en fazla % 10’u kullanılır.

ç) Her bir sera işletmesinin ayrı ayrı ve TDİOSB’nin toplam günlük su sarfiyatının/ihtiyacının ne olacağı hesaplanır. Bu ihtiyaçların nasıl ve ne şekilde temin edileceği, yerleşim biriminin mevcut kaynaklarının yeterlilik durumu projede belirtilir. Su ihtiyacının karşılanıp karşılanmayacağına dair yetkili kurum/kuruluşların yerel teşkilatlarının görüşleri alınır. Sulamada kullanılacak suyun analiz raporları da proje teklifine eklenir.

d) Her bir sera işletmesinin ayrı ayrı ve TDİOSB’nin toplam günlük elektrik sarfiyatının ne olacağı hesaplanır. Bu ihtiyaçların nasıl ve ne şekilde temin edileceği, yerleşim biriminin mevcut kaynaklarının yeterlilik durumu projede belirtilir ve elektrik ihtiyacının karşılanıp karşılanmayacağına dair yetkili kurum/kuruluşların yerel teşkilatlarının görüşleri alınır.

e) Seralarda ısıtma için hangi kaynağın kullanılacağı, kaynağın yeterlilik durumu ve yaklaşık ısıtma maliyeti projede belirtilir.

f) Isıtmada jeotermal kaynak kullanılması halinde, kullanımdan dönen suyun deşarj ve reenjeksiyon işlemi, 11/12/2007 tarihli ve 26727 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu Uygulama Yönetmeliğinin ilgili hükümleri çerçevesinde yapılır. Jeotermal kaynağın debisi, sıcaklığı ve proje için yeterliliği konularında ilgili Bakanlığın görüşü ve kaynağın tahsisine ilişkin belge proje dosyasına eklenir.

g) İmhası gereken bitki ve bitkisel materyal ile zararlı organizmalarla bulaşık ve ilaç kalıntısı bulunan bitkisel atıkların, diğer alanlara bulaşmadan imha edileceği merî mevzuata uygun özel bir alan ayrılır ve projede belirtilir.

ğ) Sera kurulacak alanlardaki topraklar nematod yönü ile tahlil ettirilir ve tahlil sonuçlarını gösteren belge müracaat dosyasına eklenir. Topraksız üretim yapılması planlanan TDİOSB’lerde bu belge aranmaz.

h) TDİOSB kurulacak alanın eğiminin az, taban suyu seviyesinin toprak yüzeyinden en az bir metre aşağıda olması gerekir.

ı) Örtüaltı yetiştiricilik yapan üreticilerin kullanacakları gübrelere ilişkin gübreleme planları projede belirtilir. Topraksız yetiştiricilik yapacak modern seralarda ise besin çözeltilerinin toprağa deşarj edilmesi önlenir.

(4) Ön incelemede, bütün TDİOSB başvurularında ortak olarak aşağıdaki şartlar aranır:

a) Toplam alanın en az % 5’ i TDİOSB’de üretilen ürünlerin işlenmesine yönelik sanayi tesislerine ayrılır, faaliyet gösterecek sanayi tesislerine ilişkin müteşebbislerden yatırım taahhütnamesi (EK-1) alınır.

b) TDİOSB’de kurulacak sanayi tesisleri bölgenin üretim amacından farklı olamaz.

c) Ortak kullanım alanları TDİOSB toplam alanının % 8’inden az olamaz.

(5) Yukarıda belirtilen hayvansal ve bitkisel üretim konuları dışında TDİOSB talebi olması halinde proje teklifi, ilin/ilçenin üretim konusundaki potansiyeli, üretim kapasitesi, talep durumu, il/ilçe için gerekliliği ve uygulanabilirliği hususları dikkate alınarak üretim konusu ile ilgili meri mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirilir.

(6) Yapılan değerlendirmeler neticesinde tespit edilen eksiklikler başvuru sahibine yazılı olarak bildirilir.

(7) Eksikliklerin giderilmesinden sonra, ilgili kurumların alan ve proje ile ilgili olarak verdiği görüşler incelenir.

(8) TDİOSB yeri olarak önerilen alan hakkında ilgili kurum/kuruluşlardan herhangi birisi tarafından olumsuz görüş veya alan üzerinde tasarruf, plan veya projeleri olduğunun bildirilmesi halinde proje uygun görülmez, sonuç başvuru sahibine gerekçesi belirtilerek yazılı olarak bildirilir.

(9) TDİOSB yeri olarak birden fazla alan önerilmiş ise olumsuz görüş veya üzerinde tasarruf, plan veya proje olduğu bildirilen alan değerlendirme dışı bırakılır.

(10) Kurum/kuruluşlardan alan/alanlar ile ilgili olumsuz görüş veya herhangi bir tasarruf, plan veya projeleri bulunmadığının bildirilmesi halinde başvuru dosyasının ön incelemesi tamamlanır.

(11) Ön incelemenin tamamlanmasından sonra Proje Değerlendirme Komisyonu tarafından ön inceleme raporu düzenlenir. Ön İnceleme Raporunda, projenin Bakanlık mevzuatı çerçevesinde, projenin il/ilçe için gerekliliği ve uygulanabilirliği açısından değerlendirildiği belirtilerek, projenin ve önerilen alanın/alanların proje için uygun görülüp görülmediği belirtilir.

Başvuru dosyasının Bakanlığa gönderilmesi ve Bakanlıkta inceleme

MADDE 9 –

(1) TDİOSB proje teklifinin Proje Değerlendirme Komisyonunca uygun bulunması halinde başvuru dosyası üç suret olarak ve elektronik ortamda valilikçe Bakanlığa gönderilir.

(2) Başvuru dosyası Genel Müdürlükçe incelenir. Tespit edilen eksiklikler valiliğe bildirilerek giderilmesi sağlanır.

(3) Eksiklik olmayan/eksiklikleri giderilen başvuru dosyası, Proje İnceleme ve Onay Komisyonu tarafından ekonomik, teknik, biyogüvenlik, ülke politikaları, yan etkiler ve alternatif düşünceler yönünden incelenir.

(4) Başvuru dosyasının incelenmesinden sonra Proje İnceleme ve Onay Komisyonu Raporu düzenlenir. Raporda, projenin uygun görülüp görülmediği, uygun görülmemiş ise gerekçeleri belirtilir.

(5) Proje İnceleme ve Onay Komisyonunca uygun görülmeyen projeler gerekçesi belirtilerek, Bakanlıkça ilgili valiliğe bildirilir.

(6) Projenin, Proje İnceleme ve Onay Komisyonu tarafından uygun görülmesi halinde önerilen alan/alanlar ile ilgili Bakanlıkça etüt ve yer seçimi çalışmalarına başlanır.

Mahallinde yapılan etüt çalışması

MADDE 10 –

(1) TDİOSB yeri olarak önerilen alan/alanlar için Bakanlık tarafından mahallinde etüt yapılır, önerilen alan/alanlar Genel Müdürlük personeli tarafından mahallinde incelenir ve özellikleri belirlenir.

(2) Etüdü yapılacak alan/alanlar hakkında ihtiyaç duyulan bilgi, belge ve haritalar, Bakanlıkça ilgili kamu ve/veya özel kurum ve kuruluşların merkez ve/veya yerel teşkilatlarından temin edilir.

(3) Etüt için ihtiyaç duyulacak haritaların temini ve çoğaltılması, fotoğraf ve video çekimi ve çoğaltılması, araç-gereç temini gibi masraflar, TDİOSB kuruluşuna katılacak kurum ve kuruluşlar, özel TDİOSB’lerde ise özel hukuk tüzel kişileri veya gerçek kişiler tarafından karşılanır.

(4) Bakanlık gerekli gördüğü hallerde ilgili kurum ve kuruluşlardan, etüt çalışmasının herhangi bir safhasında görüş, ek bilgi, belge veya araştırma yapılmasını ister.

Mahallinde yapılan etüdün aşamaları

MADDE 11 –

(1) EK-2’de belirtilen kurum ve kuruluşların merkez, bağlı, ilgili ve taşra teşkilatlarının önerilen TDİOSB alan/alanları içerisinde tasarrufları altındaki yerler ile ilgili plan, proje ve yatırımları 1/100.000 ve/veya 1/25.000 ölçekli topoğrafik harita üzerine işaretlenerek eşik analizi haritası oluşturulur.

(2) Eşik analizi için ihtiyaç duyulan haritalar ilgili valilik, kaymakamlık, belediye ya da diğer kurum ve kuruluşlardan temin edilir.

(3) Oluşturulan eşik analizi haritasında, hiçbir kurum ve kuruluşun yatırım ve proje alanına girmeyen, eğim ve jeolojik açıdan proje konusundaki yapılaşmaya uygun olan alan/alanlar TDİOSB kurulabilecek alan olarak belirlenir.

(4) TDİOSB kurulabilecek alan olarak belirlenen yerin sınırları 1/25.000 ölçekli eşik analizi haritasında ve ilgili kadastro müdürlüğünden temin edilen 1/5.000 ölçekli mülkiyet durumlarını gösterir kadastral pafta suretine işaretlenir.

(5) TDİOSB kurulabilecek alanın/alanların özellikleri aşağıdaki hususlar dikkate alınarak tespit edilir:

a) Mevkii.

b) Şehir merkezine uzaklığı ve hangi yönde kaldığı.

c) Çevresinde bulunan diğer yerleşim merkezlerinin neler olduğu, uzaklıkları ve hangi yönde kaldığı.

ç) Büyüklüğü.

d) Karayolu, havaalanı, liman ve demiryolu bağlantısı, uzaklığı.

e) Mülkiyet durumu.

f) Kadastro durumu.

g) Belediye ya da mücavir alan sınırları içinde olup olmadığı.

ğ) Varsa mevcut imar planına ve varsa çevre düzeni planına göre durumu.

h) Mevcut arazi kullanım durumu.

ı) Çevresindeki alanların mevcut ve planlama durumu.

i) Eğimi.

j) Bulunduğu deprem kuşağı.

k) Su ihtiyacının nereden ve nasıl karşılanabileceği.

l) Enerji ihtiyacının nereden ve nasıl karşılanabileceği.

m) Atık su ve yağmur suyu deşarj ortamı.

n) Hakim rüzgar yönü ve diğer meteorolojik veriler.

o) Gelişme ve genişleme olanağının bulunup bulunmadığı.

ö) Çevresinde konut ve yan sanayi yerleşimine imkân olup olmadığı.

p) Bölgedeki flora ve fauna özellikleri.

r) Varsa özel çevre koruma bölgeleri, 22/11/1984 tarihli ve 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu kapsamındaki alanlar, sit alanları, milli parklar, tabiat parkları, tabiatı koruma alanları, tabiat anıtları, sulak alanlar, yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları, doğal anıtlar gibi koruma alanları ile uluslararası sözleşmeler gereği korunması gereken alanlara göre konumu.

s) Drenaj durumu.

ş) Taşkına maruz kalma durumu.

t) Önceden belirlenmiş jeolojik sakıncalı bir alan olup olmadığı.

u) Varsa yeraltı ve yüzeysel içme ve kullanma suyu kaynaklarına göre konumu.

ü) Varsa katı atık depolama alanlarına göre konumu.

v) Mevcut ya da planlanan havaalanları ile varsa askeri alanlara, askeri güvenlik yasak bölgelerine, havaalanı mania planına göre konumu.

y) Su ürünleri üreme ve istihsal sahalarına olan konumu.

z) Doğal kaynak potansiyeli ve jeotermal kaynak durumu, reenjeksiyon olanakları.

(6) Etüt çalışmaları tamamlandıktan sonra, incelenen alanın/alanların TDİOSB yeri olarak uygun görülüp görülmediğinin, uygun görülmedi ise gerekçelerinin belirtildiği etüt raporu düzenlenir.

Etüt raporunun düzenlenmesi

MADDE 12 –

(1) Etüt raporu, aşağıdaki bölümlerden oluşur:

a) Giriş: Proje teklifinin içeriği ile etüdü yapılan alanın/alanların bulunduğu ilin/ilçenin coğrafi, sosyal, ekonomik ve jeolojik yapısı ve kalkınma planlarına göre durumu hakkındaki bilgiler belirtilir.

b) Eşik analizleri ve sınırların işlenmesi: TDİOSB yeri olarak incelenen alanın/alanların üzerinde herhangi bir plan, proje ve yatırım bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise bunların niteliği, hangi kurum/kuruluşa ait olduğu, önerilen alana/alanlara uzaklığı, karşılıklı etkileşim durumu gibi konuları içerir.

c) Öneri alanın/alanların özellikleri: TDİOSB yeri olarak önerilen alanın/alanların her birinin ayrı ayrı 11 inci maddenin beşinci fıkrasına göre belirlenen özellikleri içerir.

ç) Sonuç ve öneriler: Etüt çalışması sonucunda TDİOSB yeri olarak uygun bulunan ve bulunmayan alanlar belirtilerek, uygun bulunma ve bulunmama gerekçeleri ayrı ayrı belirtilir.

d) Kaynaklar: Mahallinde yapılan etüt çalışmalarında ve etüt raporunun hazırlanmasında yararlanılan kaynaklar belirtilir.

e) Ekler: Etüt çalışmaları sırasında ilgili kurum ve kuruluşlardan temin edilen ve etüt raporunda bulunması gereken kadastral pafta, tapu kayıtları ve varsa uydu görüntüsü gibi bilgi, belge ve dokümanlar yer alır.

(2) Etüt raporunda, incelenen alan veya alanların TDİOSB yeri olarak uygun görülmediğinin belirtilmesi halinde yer seçimi komisyonu toplanmaz ve bu durum Bakanlıkça ilgili valiliğe, talep konusu özel TDİOSB ise ayrıca talepte bulunan gerçek ve tüzel kişilere, gerekçesi belirtilerek bildirilir.

(3) Etüt raporunda, incelenen alanın/alanların TDİOSB yeri olarak uygun görüldüğünün belirtilmesi halinde etüt raporu Genel Müdürlük onayına sunulur ve uygun görülen alan/alanlar incelenmek üzere Yer Seçimi Komisyonu Bakanlıkça toplantıya çağırılır.

Yer seçimi komisyonunun oluşturulması

MADDE 13 –

(1) Yer Seçimi Komisyonu, EK-2’de yer alan kurum ve kuruluşların temsilcilerinden oluşturulur.

(2) Bakanlık tarafından, yer seçimi komisyonu toplantısı için bir tarih ve TDİOSB’nin kurulacağı ilde/ilçede uygun bir yer belirlenir. Belirlenen tarih ve yer, EK-2’de yer alan kurum ve kuruluşlara önceden bildirilir, kurum ve kuruluşlar adına nihai görüş vermek üzere yetkili temsilcilerini Yer Seçimi Komisyonuna göndermeleri istenir.

(3) Bakanlık tarafından gerekli görülmesi durumunda, komisyona üye gönderecek kurum ve kuruluşlar listesinin kapsamı genişletilebilir.

(4) Bakanlık tarafından etüdü yapılan ve TDİOSB yeri olarak uygun görülen alanın/alanların 11 inci maddenin beşinci fıkrasında belirlenen özellikleri ve sınırlarının işaretlendiği haritalar, alanın koordinatları ile birlikte Yer Seçimi Komisyonuna üye göndermesi istenen kurum ve kuruluşlara gönderilir.

(5) EK-2’de ve/veya genişletilen listede yeralan kurum ve kuruluşların temsilcileri dışında hiç kimse Yer Seçimi Komisyonuna katılamaz. Ancak talep olması halinde Bakanlıkça uygun görülecek sivil toplum kuruluş temsilcileri yer seçimi komisyon toplantısına gözlemci olarak katılabilir.

(6) Özel TDİOSB’lerin yer seçimi için ayrıca yer seçimi komisyonu oluşturulmaz. Özel TDİOSB yeri olarak önerilen yer Bakanlıkça, bu Yönetmeliğe ve TDİOSB faaliyetine uygunluk yönünden incelenerek değerlendirilir. Gerek görülmesi halinde EK-2’de yer alan kurum ve kuruluşların merkez, bağlı, ilgili ve taşra teşkilatlarından, önerilen alanda herhangi bir plan, proje ve yatırımları olup olmadığı konusunda bilgi alınır.

(7) Özel TDİOSB’yi kuracak gerçek ve/veya özel hukuk tüzel kişi/kişilerin, TDİOSB kurulacak yerin adına/adlarına kayıtlı olduğunu gösteren tapularını, kuruluş protokolü onay talebi ile birlikte ibraz etmeleri gerekir.

Yer seçimi komisyonunun görevi ve işleyişi

MADDE 14 –

(1) EK-2’de yer alan kurum ve kuruluş temsilcilerinden oluşan yer seçimi komisyonu, Bakanlıkça belirlenen tarih ve yerde toplanır.

(2) Yer Seçimi Komisyonunun başkanlığını ve sekretarya işlerini Genel Müdürlük yürütür.

(3) Komisyon toplantısına katılan kurum ve kuruluş temsilcileri, Bakanlıkça etütü yapılmış ve TDİOSB yeri olarak uygun görülen alan/alanlar ile ilgili inceleme ve araştırmalarını yapar, toplantı sonuçlanıncaya kadar toplantı yerinde kalır, kurum ve kuruluşu adına görüş bildirir.

(4) Yer Seçimi Komisyonu üyeleri komisyon toplantısında, incelenen alan/alanlar ile ilgili görüşlerini hem sözlü olarak ifade eder hem de yazılı olarak komisyon başkanlığına sunar.

(5) Yer Seçimi Komisyonuna temsilcisi katılmayan ve komisyonda daha sonra görüş bildireceğini ifade eden kurum ve kuruluşların komisyon toplantısından sonra en geç otuz gün içerisinde nihai görüşlerini bildirmeleri zorunludur. Bu süre içerisinde görüşünü bildirmeyen kurum ve kuruluşların görüşü Bakanlık tarafından olumlu kabul edilir.

(6) İncelenen alan/alanlar içinde veya çevresinde, 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında kalan yerler veya yapılar var ise Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 19/4/2012 tarihli ve 28269 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu ve Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulları Yönetmeliğinde belirtilen süreler içinde görüş verilir. Ancak Bakanlığa, ilgili Bakanlık tarafından beşinci fıkrada belirtilen süre içinde konu ile ilgili yazılı bilgi verilmesi gereklidir.

Yer seçimi komisyon raporu

MADDE 15 –

(1) Yer seçimi komisyon toplantısı sırasında, TDİOSB yeri olarak incelenen alanın/alanların özelliklerini, kurum ve kuruluş görüşlerini ve sonuç bölümünü içeren Yer Seçimi Komisyonu Raporu yazılır.

(2) Komisyon Raporu, Bakanlık temsilcileri ve toplantıya katılan komisyon üyelerinin tamamı tarafından imzalanır.

(3) Komisyon Raporuna, TDİOSB yeri olarak seçilen yerin sınırlarının işaretlendiği 1/25.000 ölçekli topoğrafik harita ve 1/5.000 ölçekli kadastral pafta sureti de eklenir. Su Ürünleri TDİOSB’lerde deniz yüzeyi balık üretim alanları, karaya çıkış alanları ile bunların TDİOSB alanı ile olan ilişkisini gösteren paftalar eklenir.

(4) Yer seçimi komisyonu tarafından incelenen alanın veya alanlardan birinin TDİOSB yeri olarak belirlenebilmesi için komisyona katılan üyelerin oy birliği kararı gereklidir. Mevzuat gereğince korunması gereken alanlar TDİOSB yeri olarak incelemeye alınmaz.

(5) İncelenen alanın yer seçimi komisyonunca TDİOSB yeri olarak uygun görülmesi halinde seçilen alanın kesinleştirilmesi için gerekli bilgi ve belgeler ilgili valilikten istenir.

Uygun yer bulunamaması durumu

MADDE 16 –

(1) İncelenen alanın yer seçimi komisyonunca TDİOSB yeri olarak uygun bulunmaması halinde bu durum gerekçesi belirtilerek komisyon raporunun sonuç bölümünde yazılır ve valiliğe bildirilir.

(2) İncelenen alan ile ilgili komisyon toplantısında olumsuz görüş veren kurum ve kuruluşların olumlu görüşlerinin, daha sonra Bakanlığa gönderilmesi halinde işlemlere kaldığı yerden devam edilir.

(3) Önerilen alanın yer seçimi komisyonunca TDİOSB yeri olarak uygun bulunmaması durumunda valilikçe yeni bir TDİOSB projesi hazırlanarak alternatif bir alan önerilmesi durumunda işlemlere yeniden başlanır.

TDİOSB yerinin kesinleşmesi

MADDE 17 –

(1) TDİOSB yeri, hazırlanan yer seçimi komisyon raporu ve varsa Bakanlığa sonradan gönderilen kurum ve kuruluş görüşleri doğrultusunda;

a) Gözlemsel jeolojik etüt raporunun hazırlanması,

b) Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) gerekli değildir veya ÇED olumlu belgesinin alınması,

c) Seçilen arazi içerisinde mera vasfında parsel olması durumunda, 25/2/1998 tarihli ve 4342 sayılı Mera Kanunu kapsamında vasıf değişikliğinin yapılarak hazine adına tescil edilmesi,

ç) Seçilen arazi içerisinde devletin hüküm ve tasarrufunda tescil harici yerler bulunması halinde hazine adına tescilinin yapılması,

işlemlerinden sonra Bakanlık tarafından kesinleştirilir.

(2) Yer seçiminin kesinleşmesinden sonra TDİOSB sınırları dışında kalan alanların planlanması Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve/veya ilgili belediye tarafından en geç bir yıl içinde yapılır. TDİOSB alanı dışındaki içme ve kullanma suyu, karayolu, demiryolu, elektrik ve doğalgaz bağlantıları ile ilgili iş ve işlemler Bakanlığın koordinasyonunda ilgili kurum ve kuruluşlarca yerine getirilir.

(3) TDİOSB yerinin kesinleştiği, ilgili valiliğe ve EK-2’deki kurum ve kuruluşlara bildirilir.

(4) Birinci fıkrada belirtilen bilgi ve belgelerin hazırlanarak 1 yıl içerisinde Bakanlığa gönderilmemesi halinde yer seçimi çalışmaları bu sürenin sonunda Bakanlıkça sonlandırılır. Bilgi ve belgelerin belirtilen sürede tamamlanamama gerekçelerinin Bakanlığa bildirilmesi ve Bakanlıkça uygun görülmesi halinde ek süre verilebilir.

(5) Yer seçiminin sonuçlandırılmasına kadar olan faaliyetler, başvuru sahibi tarafından bir ziraat mühendisi veya diğer mesleki danışmanların takibinde ve valilik kanalı ile yürütülür.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Kuruluş

Kuruluş ve tüzel kişilik

MADDE 18 –

(1) TDİOSB kurulması teklif edilen yerde varsa sanayi odası, yoksa ticaret ve sanayi odası o da yoksa ticaret odasından en az birinin müteşebbis heyette yer alması zorunludur.

(2) Talepleri halinde yer seçimi kesinleştirilen alanının bulunduğu yerdeki TDİOSB’nin ihtisas konusunda faaliyet gösteren mesleki kuruluş ve teşekküller ile büyükşehir belediyesi, il belediyesi, ilçe belediyesi, belde belediyesi, 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununa göre kurulan odalar, il özel idaresi, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı temsilcileri ile alanın hiçbir belediye sınırı içinde olmaması halinde il belediyesi, ilçe belediyeleri ile bu ilçelerdeki 5174 sayılı Kanuna göre kurulan odalar, valilik uygun görüşüne istinaden müteşebbis heyette yer alabilir.

(3) Yer seçiminin kesinleşmesinden sonra başvuru sahibi tarafından, EK-3’teki örneğe uygun olarak iki nüsha TDİOSB Kuruluş Protokolü hazırlanır. Hazırlanan protokol müteşebbis heyette yer alan kurum, kuruluş ve teşekkül temsilcilerince imzalanır ve valinin olumlu görüşünü de içeren dilekçe ile birlikte Bakanlığın onayına sunulur.

(4) TDİOSB, kuruluş protokolünün Bakanlıkça onaylanması ve Bakanlık TDİOSB Sicil Defterine kaydı ile tüzel kişilik kazanır.

(5) Özel TDİOSB’lerin özel hukuk tüzel kişiliği kazanabilmesi için;

a) Önerilen yerin TDİOSB’yi kuracak gerçek ve/veya tüzel kişilerin adlarına kayıtlı olduğunu gösteren tapunun/tapuların ibraz edilmesi,

b) Bakanlıkça yapılan yer seçiminin kesinleştirilmesini takiben Özel TDİOSB’yi talep eden gerçek ve tüzel kişilerce hazırlanacak Kuruluş Protokolünün Bakanlıkça onaylanması ve Bakanlık TDİOSB Sicil Defterine kaydedilmesi,

gereklidir.

Kuruluş protokolü

MADDE 19 –

(1) TDİOSB Kuruluş Protokolü, EK-3’teki örneğe uygun olarak başvuru sahibi tarafından hazırlanır.

(2) TDİOSB Kuruluş Protokolünde aşağıdakiler yer alır:

a) TDİOSB’nin unvanı, adresi ve iletişim bilgileri.

b) TDİOSB’nin oluşumuna katılan kurum ve kuruluşların katılma payı oranları ve müteşebbis heyette temsil edilecekleri üye sayıları.

c) Katılma paylarının ödeme şekli ve şartları.

ç) TDİOSB’nin organları, organlarda görev alan asil ve yedek üyelerin görevleri ve adları ile temsil ettikleri kurum ve kuruluşlar, yönetim ve denetim kurulu asil üyelerinin iletişim bilgileri.

d) Katılımcıların faaliyet alanları ile TDİOSB’de yer tahsis edilecek özel ya da tüzel kişilerin temel vasıfları ve iştigal konuları.

e) Temsil ve ilzamla yetkilendirilmiş üyelerin isimleri.

f) Yürürlüğe giriş şartı ve tarihi.

g) Müteşebbis heyet üyelerinin imzaları.

ğ) Valinin olumlu görüşünü içeren Bakanlığa sunuş dilekçesi.

h) Bakanlık onay bölümü.

(3) Özel TDİOSB’lerin kuruluş protokolünde, (b) ve (d) bentlerinde belirtilen hususlara yer verilmesi zorunlu değildir.

(4) Kuruluş protokolü; iki nüsha olarak tanzim edilir, Bakanlıkça onaylandıktan sonra Bakanlık TDİOSB Sicil Defterine kaydedilerek sicil numarası verilir, bir nüshası Bakanlıkta muhafaza edilir, bir nüshası TDİOSB’ye gönderilir.

(5) Kuruluş protokolü değişiklikleri, mevcut kuruluş protokolü ve değişiklik taslağı hazırlanarak talep edilir ve Bakanlığın izniyle yapılır.

(6) Sürenin sona ermesi, üyelikten çekilme, üyeliğin düşmesi/sona ermesi/boşalması gibi nedenlerle Müteşebbis Heyet, Yönetim Kurulu ve denetim kurulu üyeleri ile temsil ve ilzam yetkisi verilen üyelerdeki değişiklikler en geç onbeş gün içinde, EK-4’teki “TDİOSB Müteşebbis Heyet, Yönetim ve Denetim Kurulu ile Temsil ve İlzam Yetkisi Son Durum Listesi” düzenlenerek Bakanlığa bildirilir.

(7) TDİOSB Müteşebbis Heyet, Yönetim ve Denetim Kurulu ile Temsil ve İlzam Yetkisi Son Durum Listesi ile birlikte ilgili kurum/kuruluşların yetkili organlarınca alınan, müteşebbis heyette temsilci görevlendirilmesine dair kararlar ile müteşebbis heyetin ve yönetim kurulunun ilk toplantılarında alınan kararlar, başkan ve başkan vekili seçimi, görev bölümü yapılması kararları da Bakanlığa gönderilir.

(8) Kuruluş protokolü ilk genel kurulda ana sözleşme olarak değiştirilir ve Bakanlığın onayından sonra yürürlüğe girer. Bakanlıkça onaylanan ana sözleşmenin bir nüshası TDİOSB’ye gönderilir.

Hazine veya kamu arazilerinin satın alınması veya devri

MADDE 20 –

(1) TDİOSB yeri olarak kesinleşen alan sınırları içerisindeki hazine veya kamu kurum ve kuruluşlarına ait arazilerin TDİOSB tüzel kişiliğine devrinin veya satışının yapılması için TDİOSB yönetim kurulu tarafından ilgili birime yazılı olarak başvurulur.

(2) Kesinleşen TDİOSB sınırları içerisindeki hazineye veya kamu kurum ve kuruluşlarına ait araziler, talep edilmesi ve başkaca bir sakıncasının bulunmaması durumunda, 29/1/2004 tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin (b) bendi kapsamındaki illerde TDİOSB’lere bedelsiz devredilebilir, diğer illerde ise 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununun 63 üncü maddesinde yer alan harca esas değerleri üzerinden peşin veya taksitle ödenmek üzere pazarlık usulüyle TDİOSB’lere satılabilir.

(3) İkinci fıkra uyarınca TDİOSB’lere bedelsiz devredilen taşınmazın tapu kütüğüne; taşınmazların devir amacı dışında kullanılamayacağı, devir amacına uygun olarak kullanılmaması halinde, devralan gerçek veya tüzel kişilerin muvafakatine veya herhangi bir hükme gerek olmaksızın ilgili tapu idaresince tapuda devreden hazine veya kamu idaresi adına resen tescil edileceği yönünde şerh konulur.

(4) TDİOSB yeri olarak kesinleşen alan sınırları içerisindeki özel mülkiyete ait araziler ise TDİOSB tüzel kişiliği tarafından, rızaen satınalma veya kamulaştırma yolu ile iktisap edilir. Bu nitelikte taşınmazlar hakkında 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümleri uygulanır.

Kamu yararı kararı

MADDE 21 –

(1) Kamu yararı kararı, müteşebbis heyetin veya genel kurulun vereceği karar üzerine yönetim kurulunun yazılı talebi üzerine Bakanlıkça verilir. Bakanlığa gönderilen kamu yararı kararı talep yazısı, TDİOSB’yi temsil ve ilzama yetkili en az iki kişi tarafından imzalanır.

(2) Bakanlık tarafından kamu yararı kararı verilebilmesi için kamu yararı kararı talep yazısının ekinde ikişer suret;

a) Kesinleşen TDİOSB sınırlarının işaretlendiği, koordinat sistemine göre hazırlanmış ve ilgili kadastro müdürlüğünce onaylı 1/5000 veya 1/2000 ölçekli kadastral pafta ve 1/25000 ölçekli topoğrafik haritanın,

b) TDİOSB sınırları içinde yer alan parsellerin tamamının mülkiyet durumunu (hazine, resmî kurum, özel mülkiyet, tüzel kişilik ve benzeri) gösteren ve her sayfası ilgili tapu-sicil müdürlüğünce onaylanmış mülkiyet listesinin,

c) Her sayfası ilgili tapu-sicil müdürlüğünce onaylanmış, kamu yararı kararı talep edilen parsellere ait listenin,

ç) TDİOSB sınırları içindeki özel mülkiyete ait parsellerin kamulaştırılması ile ilgili olarak müteşebbis heyet veya genel kurul tarafından alınacak kararın,

gönderilmesi gereklidir.

(3) Bakanlık gerekli gördüğü hallerde planlama bütünlüğünü bozmayacak şekilde, kesinleşen TDİOSB sınırları içindeki alanın etaplar halinde kamulaştırılmasını isteyebilir ve bu doğrultuda kamu yararı kararı verebilir.

(4) Kamulaştırma işlemleri 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre yürütülür.

(5) TDİOSB, kamulaştırma işlemlerini valilik, il özel idaresi, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı veya belediyeye yaptırabilir.

(6) TDİOSB’deki arazilerin mülkiyetinin edinilmesinde yapılan masraflar ile arazi bedeli ödeme yükümlülüğü TDİOSB özel hukuk tüzel kişiliğine aittir.

(7) Özel TDİOSB’lerin kamulaştırma yapma ve/veya yaptırma yetkisi bulunmamaktadır. Ancak kuruluş protokolü onaylanıp tüzel kişilik kazandıktan sonra Özel TDİOSB’ler de, kurulduğu alanda diğer TDİOSB’lerin sahip olduğu yetkilere sahiptir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Genel Yerleşim, İmar ve Parselasyon Planı Onayı, Ruhsat Verme

ve Alt Yapı Tesisleri

Üst yapı modül projeleri ve genel yerleşim planı

MADDE 22 –

(1) TDİOSB’ye ait plan ve projeler; 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu ve 3/11/1985 tarihli ve 18916 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği ve 3/7/2017 tarihli ve 30113 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği ile 14/6/2014 tarihli ve 29030 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğine göre düzenlenir.

(2) TDİOSB yerinin tamamının özel hukuk tüzel kişilik adına tescilinden sonra TDİOSB yönetim kurulu tarafından, alanın büyüklüğüne göre 1/5.000 veya 1/2.000 ölçekli genel yerleşim planı ile üst yapı modül projeleri hazırlattırılarak Bakanlığın onayına sunulur.

(3) TDİOSB genel yerleşim planı ile hayvansal ve bitkisel üretim parsellerindeki işletmelerin üst yapı modül projeleri, bünyesinde dördüncü fıkrada belirtilen proje konusuna uygun meslek mensupları bulunan büro tescil belgesine sahip Serbest Müşavirlik ve Mühendislik Büroları veya kurum/kuruluşlar tarafından hazırlanır.

(4) Hayvansal üretim konulu TDİOSB’lerde; üst yapı modül projeleri, konu uzmanı ziraat mühendisi veya su ürünleri mühendisi tarafından veteriner hekim, şehir plancısı, çevre mühendisi, mimar ve inşaat mühendisi görüşleri alınarak hazırlanır.

(5) Üst yapı modül projeleri bitkisel üretim konulu TDİOSB’lerde; konu uzmanı ziraat mühendisleri tarafından şehir plancısı, çevre mühendisi, mimar ve inşaat mühendisi görüşü alınarak  hazırlanır.

(6) Plan ve projeleri hazırlayan serbest müşavirlik ve mühendislik bürosunun büro tescil belgesinin fotokopisi ile plan ve projelerin hazırlığında görev alan meslek mensuplarının diploma, CV ve iş sözleşmelerinin plan ve projelerin ekinde Bakanlığa sunulması gerekir.

Plan ve projelerin Bakanlığa gönderilmesi ve onayı

MADDE 23 –

(1) Hazırlanan genel yerleşim planı, üst yapı modül projeleri ve bu plan-projelere uygun olarak hazırlatılmış detaylı teknik rapor TDİOSB yönetim kurulu tarafından ve TDİOSB’yi temsil ve ilzama yetkili en az iki kişi tarafından imzalanarak Bakanlığa gönderilir.

(2) Genel yerleşim ve üst yapı modül projeleri, Bakanlıkta Proje İnceleme ve Onay Komisyonu tarafından incelenir, komisyonca tespit edilen eksiklikler yönetim kurulu tarafından giderilir.

(3) Proje İnceleme ve Onay Komisyonu tarafından uygun görülen genel yerleşim ve üst yapı modül projeleri Genel Müdürlükçe onaylanır.

(4) Üst yapı uygulama projelerinin ve inşaatlarının Genel Müdürlükçe onaylanan üst yapı modül projelerine uygun olması zorunludur.

(5) İmar ve parselasyon planı onayından sonra genel yerleşim ve üst yapı modül projelerinde yapılması düşünülen değişiklikler bu planlara uygun olmak şartıyla Genel Müdürlük onayına sunulur.

Hayvansal ve bitkisel üretim parselleri üst yapı modül projelerinin hazırlanması

MADDE 24 –

(1) Hayvansal ve bitkisel üretim parselleri için üst yapı modül projelerinin hazırlanmasında aşağıda belirtilen hususlara uyulur:

a) Hayvansal üretim;

1) TDİOSB’nin çevresi, uygun bir malzeme ile çevrilir.

2) TDİOSB’nin işletme ve sanayi alanlarının giriş ve çıkışları ayrı ayrı planlanır. Girişlerde nakil araçlarının dezenfeksiyonu ve kayıt işlemlerinin yapılması için Kontrol ve Sevk Ünitesi kurulur. Kontrol ve sevk noktasında araçların dezenfeksiyonu için dezenfeksiyon ünitesi bulunur.

3) Birbirine komşu parseller üzerindeki barınaklar, birbirine en uzak olacak şekilde yerleştirilir. Barınaklar arasındaki mesafenin 50 metreden az olmaması gerekir.

4) Her işletme arazisinin çevresi, diğer işletmelerle ve dışarısı ile doğrudan irtibatı engelleyecek uygun bir malzeme ile çevrilir.

5) Barınaklar, bölgenin iklim şartları dikkate alınarak açık, yarı açık veya kapalı tipte planlanır.

6) Barınaklarda, sürü projeksiyonuna göre anaç hayvan bölmeleri ile uygun ölçülerde ve yeterli sayıda doğum, kuru hayvan, buzağı/malak/kuzu, genç hayvan, hasta hayvan bakım ve tedavi bölmeleri, sağımhane, banyoluklar, gübre çukurları, silaj çukurları, kaba ve kesif yem depoları ile bakıcı odası planlanır.

7) TDİOSB’de kurulacak kesim üniteleri ile barınaklar arasında en az 100 metre mesafe planlanır.

8) TDİOSB’de yer alacak her bir hayvancılık işletmesinde, hayvan sayısı göz önünde bulundurularak;

– Her 25 baş için 1 adet olmak üzere her biri en az 3,5 x 4,5 = 15,75 m2 ebatlarında doğum bölmesi,

– Her 50 baş için 1 adet olmak üzere her biri en az 3,5 x 4,5 = 15,75 m2 ebatlarında revir bölmesi (hasta hayvan tedavi bölümü),

planlanır.

– Ortak kullanım için acil kesim ünitesi planlanırken, parselasyon planındaki adalar dikkate alınarak planlama yapılan işletmeler için kolay ulaşılabilir ve uygun uzaklıkta planlanır. Ünitenin büyüklüğü ortak planlanan işletmelerdeki toplam hayvan sayıları göz önüne alınarak planlanır.

– Her işletmede, hayvan bakıcılarının soyunma, giyinme, temizlik (wc, lavabo, banyo), dinlenme ve benzeri ihtiyaçlarını karşılayacak bölümler planlanır.

9) Her barınakta, barınak taban alanının en az 1/100’ü oranında havalandırma bacası, boşluğu planlanır.

10) Hayvansal üretim konulu TDİOSB’lerde, en düşük kapasiteli işletme için en az   2.500 m2 parsel büyüklüğü planlanarak kapasite arttıkça planlanan parsel büyüklüğü de artar.

11) Her işletmede, giriş-çıkışlarda dezenfeksiyon havuzu ve araçları dezenfekte etmeye yarayan sistem planlanır.

12) Dinlenme ve gezinti alanı toplamı, büyükbaş hayvanlar için hayvan başına en az;

– Açık besi barınaklarında 10-15 m2, yarı açık besi barınaklarında 8-10 m2, kapalı besi barınaklarında 3 m2alan,

– Açık ve yarı açık süt sığırcılığı barınaklarında 10-15 m2, kapalı süt sığırcılığı barınaklarında 6 m2 alan,

olarak planlanır.

13) TDİOSB’de oluşacak katı ve sıvı hayvan gübrelerinin çevre ve insan sağlığına zarar vermeden yönetilebilmesi için bir tesis planlanır. Koku oluşumu azaltılır. 19/7/2013 tarihli ve 28712 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Koku Oluşturan Emisyonların Kontrolü Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulur. Tesisin kapasitesi ve niteliği teknik raporda açıklanır.

14) Hayvan gübresi dışındaki işletme atıkları ve imhası gereken hayvan ve hayvansal ürünlerin diğer alanlara bulaşmadan imha edilebileceği, mevzuata uygun özel bir alan ayrılarak niteliği teknik raporda belirtilir.

b) Bitkisel üretim;

1) Aynı işletmedeki sera ara mesafeleri en az 5 metre olur.

2) Seraya gölgeleme yapacak yüksek yapıların kuzeyde yer almasına dikkat edilir. Diğer yönlerde yerleştirilecek her yapı en az kendi yüksekliği kadar seradan uzaklaştırılır.

3) Her bir sera işletmesinde, çalışacaklar için wc, lavabo, banyo, soyunma ve giyinme yerleri tesis edilir.

4) Kurulacak seralar TSE standartlarına uygun özellikler taşır.

5) Seralar kurulmadan önce yörenin iklim özelliklerini temsil eden en yakın meteoroloji istasyonu verileri değerlendirilerek bölgeye uygun sera tipleri ve ısı kapasiteleri belirlenir.

6) TDİOSB’de kurulacak olan seralar günün teknolojisi ile uyumlu olur.

7) Seralarda su arıtma, dinlendirme ve dağıtım ünitesi olur.

8) Toprak-su-gübre-bitki-besin maddeleri tahlili ve ürünlerde rezüdi analizi yapan laboratuvarlar kurulur.

9) Seralarda gübre karışım ve bilgisayar odası gibi üniteler olur.

10) Her sera işletmesinde mutlaka paketleme ünitesi olur.

11) Su deposu, alet-ekipman deposu, bitki koruma ürünleri deposu, ön soğutma ünitesi ve soğuk hava deposu, ürün işleme-tasnif ve ambalajlama ünitesi, işletme binası, laboratuvar binaları gibi işletme tesisleri ve benzeri için TDİOSB alanının en fazla % 10’u kullanılır.

12) TDİOSB’de hangi tip ve donanıma sahip ve adette sera işletmesinin yer aldığı teknik raporda açıklanır.

13) İşletmelerin açık ve kapalı alan m2 büyüklüklerine göre dağılımı, planlamanın ve dağılımın neye göre belirlendiği, işletmelerin planlamasına ve projelendirilmesine ilişkin yapılaşma koşulları ve kriterlerine açıklık getirilir.

14) Seralarda yükleme yapılacak olan cephelerin yönleri hepsinde aynı olur ve ağır tonajlı araçların kolay manevra yapmasını sağlayacak şekilde mesafe bırakılır.

15) Zirai ilaçların uygun şartlarda depolanması için ayrı ünite oluşturulur ve uygulamaya ilişkin kayıtların tutulması gerekir.

(2) Kesinleşen TDİOSB sınırlarından itibaren içe doğru, Sağlık Bakanlığının belirlediği miktarda sağlık koruma bandı bırakılır.

(3) Hazırlatılan projeler, TDİOSB özel hukuk tüzel kişiliği tarafından projeye ilişkin İl Müdürlüğünün görüş ve onayı alınarak Bakanlığa gönderilir.

(4) Projeyi hazırlayanlara ait Sosyal Güvenlik Kurumu bildirgeleri veya hizmet satın alma sözleşmeleri ile projeye ilişkin gerekli tüm bilgi ve belgeler dosyasına eklenir.

(5) Projeler, Bakanlık bünyesinde kurulan TDİOSB Proje İnceleme ve Onay Komisyonunca değerlendirilir. Yapılan değerlendirmelerde görülen eksiklikler TDİOSB yönetim kurulunca giderilir. Komisyonca uygun görülen projeler Genel Müdürlükçe onaylanır ve TDİOSB’ye gönderilir.

(6) Uygulamaların onaylanan projelere göre yürütülmesi zorunludur. Zorunlu hallerde onaylanan projede/projelerde yapılması gereken değişiklikler için Bakanlığın onayı alınır.

İmar planı yapımı esasları ve planlama sınırı

MADDE 25 –

(1) TDİOSB imar planı sınırı, kesinleşen yer seçimi sınırlarına uygun olarak hazırlanan ve Bakanlık tarafından onaylanan genel yerleşim planı sınırlarına uygun olarak belirlenir.

(2) Bölge içinde uygun alan bulunmaması veya arada bırakılması gereken tampon mesafeler nedeniyle büyük arazi kayıpları oluşarak işletme ve sanayi alanlarına bölgenin % 40’ından daha az yer ayrılabilmesi durumunda; karantina alanı, gübre bertaraf tesisi, atık su arıtma tesisi, trafo merkezi gibi bölgenin gerçekleşmesi için zorunlu altyapı tesisleri, yer seçimi komisyonu tarafından belirlenen alan dışında, konusuna göre Bakanlık tarafından teknik olarak uygun görülen yerde kurulabilir. Bu alanlar onaylı sınır içine dâhil edilir.

İmar planlarının ölçeği

MADDE 26 –

(1) TDİOSB imar planı, Bakanlık tarafından onaylı genel yerleşim planı ölçeğine uygun olarak 1/5000 ölçeğinde nazım imar planı ve 1/1000 ölçeğinde uygulama imar planı olmak üzere iki aşamada hazırlanır. İmar planları, plan açıklama raporu ile bir bütündür. Genel yerleşim planı, 1/1000 ölçekli imar planı ile birlikte uygulamaya esastır.

İmar planı yapımı

MADDE 27 –

(1) İmar planında, TDİOSB’nin özelliği ve ihtiyaçları göz önüne alınarak işletme parselleri, sanayi parselleri, ortak kullanım alanları, hizmet ve destek alanları, Sağlık Bakanlığınca belirlenen sağlık koruma bandı ve benzerleri ile birlikte alan kullanım kararları yer alır.

(2) TDİOSB mülkiyetinde kalacak ortak kullanım alanları olan idari, sosyal ve teknik altyapı alanları ile arıtma tesisi alanı ve aktif yeşil alanlar için bölge büyüklüğünün en az % 8’i kadar alan ayrılır. Ancak onaylı bir plan kapsamında yapılaşmasını tamamlamış olan ve ortak kullanım alanları bu oranın altında kalan TDİOSB’lerde, mevcut oranlar müktesep hak kabul edilir. Bu TDİOSB’lere, ilave alan amacıyla yer seçimi olması halinde, ortak kullanım alanları öncelikli olarak toplam TDİOSB büyüklüğünün en az % 8’ine tamamlanır.

(3) Onaylı imar planında, birinci fıkrada belirtilen TDİOSB mülkiyetindeki ortak kullanım alanları bölge büyüklüğünün % 8’inden fazla ise TDİOSB tarafından ihtiyaç olmadığının belirtilmesi ve gerekli durumlarda ilgili kurumlar nezdinde belgelenmesi halinde; park ve otopark alanları hariç % 8’in üstünde kalan donatı alanları TDİOSB’nin ihtiyacı doğrultusunda değerlendirilir.

(4) TDİOSB’lerde, sanayi parsellerinde yapılaşma koşulları, Emsal (Kat Alanları Katsayısı, KAKS): 0.70; yükseklik (h): serbest, üretim teknolojisinin gerektirdiği yükseklik olarak belirlenir.

(5) Sanayi ve işletme parsellerinde katılımcılara ait idari üniteler; parselin toplam yapılaşma hakları içinde kalması kaydıyla bina yapımına elverişli alanda bağımsız olarak yapılabilir. Ancak söz konusu idari ünitenin toplam inşaat alanı, imalat ünitesinin toplam inşaat alanının % 25’ini geçemez.

(6) İdari ve Sosyal Tesis Alanları için; planda yer alan idari ve sosyal tesis alanlarında Emsal (KAKS = Kat Alanları Katsayısı) E = 0,40 olur. Bölge Müdürlüğü tarafından onaylanacak avan projeye göre uygulanır. Planda idari ve sosyal tesis olarak gösterilen alanlarda; bölge yönetimi, sendika, eğitim tesisi, toplantı salonu, lokanta, kafeterya, güvenlik, cami, KOSGEB, sağlık tesisi gibi tesisler yer alır.

(7) Teknik hizmet alanında, Bölgenin teknik ihtiyaçlarını karşılayacak tesisler yer alır.

Yapı ve yapı ile ilgili esaslar

MADDE 28 –

(1) İşletme parsellerinde; Bakanlık tarafından onaylanan üst yapı modül projeleri uygulanır. İşletme ve sanayi parsellerinde yapıların projelendirilmesi ve işletme aşamasındaki diğer esaslar aşağıda gösterilmiştir:

a) Çevre yeşili: İmar planı lejantında gösterilen çevre yeşilleri üzerinde, yeşili dik kesen parsel giriş yolları hariç hiçbir şey inşa edilemez. Bu alanlar otopark ve yükleme boşaltma alanı ve benzeri olarak kullanılamaz. Çevre yeşillerinde peyzaj düzenlemesi yapılması zorunludur. Bu alanlar üzerinde, sadece saçak yüksekliği 3.00 metreyi aşmayan bekçi kulübesi ile transformatör binası, bu alanların zemin seviyesinin altında ve üstü yeşillendirilmek koşulu ile arıtma tesisi ve su deposu inşa edilir.

b) Geri çekme mesafeleri: İşletme parsellerinde ön, yan ve arka geri çekme mesafeleri minimum 5 metre’dir. Ancak iki işletmenin barınakları arasındaki mesafe göz önünde bulundurularak bu mesafeler 5 metre’den fazla planlanabilir. Sanayi parsellerinde ise 22/8/2009 tarihli ve 27327 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan geri çekme mesafelerini gösterir tabloda verilen değerler kullanılır.

c) İç yollar: Parsel iç yolları minimum 5 metre genişlikte tasarlanır.

ç) Dış görünüşler: İşletme yapıları dışında kalan binaların dış görünüşlerinin, TDİOSB’nin mimari bütünlüğünü koruyacak ve bu bütünlüğe değer katacak nitelikte projelendirilmesi ve inşası zorunludur. Renkli tuğla, pres tuğla, brüt beton, granit ve cam, giydirme cephe malzemeleri gibi sıvanmadan kullanılabilecek malzeme ile inşa edilmeyen bütün dış cepheler, kullanılan duvar malzemesinin gerektirdiği şekilde sıvanır, boyanır veya kaplanır. Mimari projelerde kullanılacak malzemenin nitelik ve renginin belirtilmesi zorunludur.

d) Bahçe duvarları: Bahçe duvarlarının yüksekliği TDİOSB Yönetim Kurulu/Müteşebbis Heyet kararı ile belirlenir ve bütün parsellerde standard olarak uygulanır. Mimari projelerde detayların hazırlanması ve onaylatılması gerekir. Bahçe duvarları ile ilgili özel durumlarda önerilen projenin uygunluğuna, altyapı imalatlarının kullanılmasına ve müdahale edilmesine engel olmayacak şekilde, TDİOSB karar verir.

e) Katılımcıya ait destek üniteleri:  Tesisin veya işletmenin çalışması ve işletilmesi için gerekli olan, jeneratör, LPG tankı, yangın suyu deposu ve arıtma tesisi ve benzeri destek üniteleri-parsel içi ring yolu veya çevre yeşili üzerinde yer alamaz. Bunun dışında parsel içindeki konumunun uygunluğuna, ilgili mevzuata göre TDİOSB karar verir.

f) Katılımcıya ait tabela ve reklam panoları: TDİOSB’ye ait araç ve yaya yollarına, yeşil bantlar üzerine katılımcı tarafından yazı yazılamaz, şekil çizilemez, tabela ve reklam panosu yerleştirilemez. Katılımcılara ait tabela ve reklam panoları, mimari projesinde gösterildiği şekilde, bina cephelerine veya yapılaşma alanı içine, yapı ile orantılı olacak şekilde konulur. Tabela ve reklam panosunda, sadece katılımcının unvanı ve logosu bulunur.

g) Katılımcıya ait idari üniteler: Sanayi veya işletme parsellerinde katılımcılara ait idari üniteler; parselin toplam yapılaşma hakları içinde kalması kaydıyla bina yapımına elverişli alanda bağımsız olarak yapılır. Ancak söz konusu idari ünitenin toplam inşaat alanı, imalat ünitesinin toplam inşaat alanının % 25’ini geçemez.

ğ) Sundurma: Sanayi parsellerinde, yağmurdan, güneşten ve rüzgârdan korunmak için binaya bitişik olarak hafif malzemeden yapılan bölme duvarları olmayan, üç tarafı açık olarak konsol şeklinde yapılan örtülerdir. Sundurmalar, çevre yeşilinin ve 5 metre ring yolunun üzerinde yer alamaz. Yan ve arka cephedeki uygunluğuna, proje müelliflerinin uygunluk raporuna göre TDİOSB yönetimi tarafından karar verilir.

Tesislere kot verilmesi ve emsal hesabı

MADDE 29 –

(1) Parsellerde yapılacak tesislere aşağıda belirtilen şekillerde kot verilir:

a) Düz arazilerde; parselin kot aldığı yol kırmızı kotundan 0.20 metre yukarıda kalacak şekilde parsel zemin kotu verilir. Bina zemin kat taban kotu, bu kotun altında kalmayacak ve maksimum + 1 metre yukarısında olacak şekilde verilir.

b) Meyilli arazilerde; yola göre yüksek veya alçak olan parsellerde parsel zemin kotu, yol kırmızı kotunu +/- 3 metre’den fazla geçemez. Ancak yola nazaran 3 metre’den yüksek veya alçak olan parsellerde parsel zemin kotu TDİOSB’ce yerinde yapılan ölçümlerle belirlenir.

(2) Emsal (KAKS), yapının katlar alanı toplamının parsel alanına oranından elde edilen sayıdır. Yapı emsali belirlenirken; bütün cepheleri toprak altında kalan, daha sonra hafredilerek açığa çıkması mümkün olmayan bodrum katların %50’si, asma kat, çekme ve çatı katı ile kapalı çıkmalar dahil kullanabilen bütün katların toplamı hesaplanır. Bu hesaba; tesisat bölümleri, ışıklıklar, yangın merdivenleri, kömürlük, sığınak, otoparklar katılmaz.

(3) Parsel zemin kotunun yol kırmızı kotunun altında kalması nedeniyle ortaya çıkan ve parsel zemin kotundan ikinci bir yola cephesi bulunmayan bodrum katların % 25’i emsale dahil edilir.

(4) Eğimli arazilerde, köşebaşı veya ikinci bir yola cephesi olan, yola nazaran parsel zemin kotu 3.00 metre’den yüksek veya alçak olan ve zorunlu olarak birden fazla bodrum kat yapılması gereken parsellerde, en altta kalan bodrum katın zemin taban kotunun, parsel köşe noktalarındaki en düşük yol kırmızı kotundan 0.20 metre yukarıda kalması şartıyla bina zemin kat taban kotu altında kalan ilk bodrumunun % 50’si, diğer bodrum katların % 25’i emsale dahil edilir.

Özel TDİOSB’lerde imar planı ve değişiklikleri

MADDE 30 –

(1) 99 uncu maddenin birinci fıkrasının (i) bendinde belirtilen usullere uygun olarak hazırlanan imar planı ve değişikliklerinde, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyelerin, belediye ve mücavir alan sınırları dışında valiliklerin uygun görüşü alınarak onama, askı, plana itiraz, itirazların değerlendirilmesi ve dağıtımı konusunda bu Yönetmeliğin imar planı onayına ilişkin maddeleri uygulanır. Ancak özel mimari tasarım gerektiren özel TDİOSB projeleri bu Yönetmelikte belirtilen yapılaşma koşullarına tabi değildir.

(2) Özel mimari tasarım gerektiren özel TDİOSB proje teklifleri; yer seçimine başvuru esnasında vaziyet planı ve avan projeleri ile birlikte Bakanlığa sunulur. Bakanlık bu tekliflerin yer seçimi komisyonunda projenin özelliklerine göre de değerlendirilmesini sağlar.

İmar planı onayı

MADDE 31 –

(1) Plan müellifi veya TDİOSB’de çalışan şehir plancısı tarafından hazırlanan imar planları, TDİOSB’yi ilzama yetkili kişiler tarafından imzalanarak Bakanlık onayına sunulur.

(2) İmar komisyonu tarafından değerlendirilen ve karara bağlanan teklif imar planları, Bakanlık tarafından uygun görüldüğü şekliyle onaylanır. Onaylı imar planları valilikçe tespit edilen ilan yerlerinde, Bakanlığın internet sayfasında bir hafta süre ile ilan edilir. Askı süresinin sonunda Bakanlıkça yürürlüğe konulur ve ilgili kurumlara bilgi için gönderilir. Bir haftalık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. İtirazlar Bakanlığa veya valiliğe yapılır. Bakanlık itirazları ve planları on beş gün içerisinde inceleyerek kesin karara bağlar. Kesinleşmiş TDİOSB imar planlarının birer kopyası bilgi için ilgili kurumlara gönderilir.

İmar planı değişiklikleri ve onayı

MADDE 32 –

(1) Plan ana kararlarını bozucu plan değişikliği yapılamaz.

(2) İmar planında bulunan sosyal, idari ve teknik altyapı alanlarının kaldırılması veya küçültülmesine dair plan değişiklikleri zorunlu olmadıkça yapılamaz. Değişikliğin zorunlu olması hallerinde bu konuda plan müellifinin gerekçeli uygun görüşü alınır.

(3) İmar planında bulunan ortak kullanım alanlarının bölge büyüklüğüne oranı bu Yönetmelikte belirtilen alt sınırda olan TDİOSB’lerde bu alanların plan değişikliğine konu olması halinde alanların kullanım dengesini koruyacak şekilde eşdeğer alan ayrılır.

(4) TDİOSB’nin faaliyetleri için zorunlu olan ve Bakanlık tarafından uygun görülerek onaylı sınır içine dâhil edilen teknik altyapılara ilişkin tesis ve bağlantı hatları ile teknik donatı alanlarının yer aldığı alanlar, başka bir kullanım amacına dönüştürülmek üzere imar değişikliğine konu edilemez.

(5) İmar planı değişiklik paftalarında onaylama, askı, itiraz, itirazların değerlendirilmesi ve dağıtımı konusunda, Yönetmeliğin imar planı onayına ilişkin maddesi uygulanır.

(6) Katılımcı tarafından TDİOSB’ye başvurulduğu hâlde başvuru tarihinden itibaren üç ay içinde herhangi bir karara bağlanmayan imar ve parselasyon planı ve değişiklikleri katılımcının müracaatı hâlinde Bakanlıkça değerlendirmeye alınır. Bakanlık değerlendirme aşamasında TDİOSB’nin başvuru hakkındaki görüşünü ister. TDİOSB başvuru hakkındaki görüşünü on beş gün içinde Bakanlığa bildirmek zorundadır. Başvuruya konu imar ve parselasyon planı ile değişiklikleri Bakanlık tarafından uygun bulunması hâlinde onaylanabilir.

Tevhit ve ifraz

MADDE 33 –

(1) Katılımcıya tahsisi yapılan, yapılmayan veya satışı yapılan iki veya daha fazla parsel tevhit edilebilir. Parsel ifraz ve tevhit işlemlerinde gerekçeli yönetim kurulu kararı, genel yerleşim planı, tescil bildirimi ile Bakanlık onayı alınır ve askıya çıkarılmaksızın İl İdare Kurulu kararı ile işlem yürürlüğe girer.

(2) İşletme ve sanayi parsellerinde ifraz yapılabilme koşulları;

a) Katılımcıya tahsisi veya satışı yapılmamış TDİOSB uhdesindeki parseller, TDİOSB’nin küçük parsel ihtiyacını karşılamak amacı ile,

b) Katılımcıya arsa tahsis veya satışı yapılmış olduğu halde katılımcının yapmayı taahhüt ettiği tesisin tamamını gerçekleştiremeyeceğini beyan etmesi ve ifraz sonucu oluşan ihtiyaç fazlası arsanın TDİOSB’ye devredilmesi koşulu ile,

c) Birden fazla müstakil üretim tesisinden oluşan ve şirket ortaklığı bozulan tahsisi veya satışı yapılmış parsellerde, katılımcı şirketin ortaklarının ayrılıklarının belgelenmesi veya ölüm halinde veraset ilamı ile mirasçılarının belgelenmesi koşulu ile,

ç) Katılımcı mülkiyetinde olup faaliyet konusu gereği bağımsız parsellerde üretim yapılması amaçlanan parselin, arsa spekülasyonu amaçlı ifraz yapılmadığı ve ticari amaçla kullanılmadığının TDİOSB tarafından tespiti ve gerekçeli kararda bu hususun münhasıran belirtilmesi; katılımcı tarafından ifraz sonrası oluşacak parsellerde bu Yönetmelikte belirtilen yapılaşma şartlarını sağlayacak şekilde bir yıl içinde yapı ruhsatını alarak inşaata başlanacağının ve yapı ruhsatı tarihinden itibaren iki yıl içinde üretime geçileceğinin kabul ve taahhüt edilmesi hususunun noter tarafından tasdiki durumunda,

TDİOSB’nin gerekçeli kararı ve Bakanlığın onayı ile ifraz yapılabilir.

(3) İfraz sonucu oluşacak işletme parsel büyüklüklerinde, TDİOSB’nin onaylı imar planı ile hayvansal üretim ise en az 2.500 m2 parsel büyüklükleri, bitkisel üretim ise 25.000 m2 parsel büyüklükleri, diğer üretim konularında ise Bakanlıkça belirlenecek parsel büyüklükleri dikkate alınır. Sanayi parsellerinde, parsel büyüklüğü 3000 m2’den küçük olamaz.

Düzenleme sınırının geçirilmesi

MADDE 34 –

(1) Onaylı TDİOSB imar planı sınırı esas alınarak gerekli hallerde uygulama bütünlüğünü sağlayacak şekilde etaplar halinde düzenleme sınırı belirlenir.

Parselasyon planının ve eklerinin hazırlanması

MADDE 35 –

(1) Düzenleme sahasına ait uygulama haritaları yapılırken veya revize edilirken tescil bildirimi, 23/6/2005 tarihli ve 2005/9070 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği ile 6/8/1973 tarihli ve 14617 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tescile Konu Olan Harita ve Planlar Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenir ve Yönetim Kurulu Kararı ile birlikte Bakanlığa gönderilir.

Parselasyon planlarının onayı

MADDE 36 –

(1) Parselasyon planı, düzenleme işlerine ait belgelerle beraber Bakanlığın görüşüne sunulur. Bakanlıkça onaylandıktan sonra, İl İdare Kurulu kararı ile yürürlüğe girer. Kesinleşen parselasyon planının birer kopyası valilik tarafından bilgi için Bakanlığa, TDİOSB’ye ve tescili için de Tapu Müdürlüklerine gönderilir.

Parselasyon planlarının kontrol ve tescil işlemleri

MADDE 37 –

(1) Düzenleme sınırı içinde kalan kadastral yolların ihdası herhangi bir bedel ödenmeksizin TDİOSB adına yapılır. Parselasyon planları ve ekleri kadastro müdürlüğünce kontrol edildikten sonra tescil edilmek üzere Tapu Müdürlüğüne gönderilir. TDİOSB imar planı hudutları içinde kalan imar yolları ve parklar kamuya sicilinden terk edilir. İdari ve sosyal tesis alanları, fuar alanları, eğitim, sağlık ve benzeri ortak yerler ile ağaçlandırılacak alanlar ve sağlık koruma bandının TDİOSB adına tescili yapılır. TDİOSB sınırları içindeki ortak kullanım yerlerinin tasarrufu TDİOSB’ye aittir.

(2) Tescilli parselasyon planının bir nüshası Bakanlığa gönderilir.

İmar uygulaması yapım yöntemleri

MADDE 38 –

(1) TDİOSB yeri olarak seçilen alan içinde özel mülkiyete konu alanlar bulunması halinde, söz konusu yerler rızaen satın alınarak veya kamulaştırılarak TDİOSB adına iktisap edilmeden, imar uygulaması aşamasına geçilemez.

(2) Ancak;

a) Yer seçimi ve Bakanlıkça onaylanan imar planı sonucu ihtisas konusuna uygun sanayi ve işletme alanı niteliği kazanan bölge içinde Bakanlık tarafından belirlenen tahsis şartlarını kabul edeceğini taahhüt eden ve EK-5’te yer alan noter tasdikli taahhütnameyi veren yatırımcılar olması durumunda, bu yatırımcılara ait taşınmazlar kamulaştırılmadan imar uygulamasına dahil edilir. Bu durumda katılımcı, imar uygulaması sonucu kendisine tahsis edilen parsel üzerinde taahhüt ettiği yatırımı gerçekleştirir. Aksi takdirde söz konusu parsel TDİOSB tarafından rızaen veya kamulaştırma yolu ile alınarak başka bir yatırımcıya tahsis edilir.

b) TDİOSB ilanından önce kısmen veya tamamen ihtisas konusuna uygun işletme ve sanayi alanı olarak planlanmış, proje alanı binalı veya binasız arazi veya arsa olarak özel mülkiyete dağılmış, TDİOSB bütçe imkanları nedeniyle kamulaştırma işlemi gerçekleştirilemeyen TDİOSB’lerde Bakanlığın ön izniyle 3194 sayılı Kanunun 18 inci maddesi uyarınca imar uygulaması yapılır.

(3) Kesinleşmiş imar planına uygun olarak, imar planı içine giren arazinin düzenlenmesi, özel TDİOSB’lerde ve kamulaştırma işlemlerini tamamlayarak tapuya tescilini yaptırmış olan TDİOSB’lerde 3194 sayılı Kanunun 15 inci ve 16 ncı maddeleri uyarınca parselasyon niteliğinde ayırma haritaları işlemiyle yapılabilir.

Belirtilmemiş hususlar

MADDE 39 –

(1) İmar planı yapımı, revizyonu ve değişiklikleri, parselasyon planı yapımı ve değişiklikleri hakkında, bu Yönetmelikte belirtilmeyen hususlarda, 3194 sayılı Kanunun mekansal standartları hariç tüm hükümleri ve ilgili yönetmeliklerinde belirtilen esaslar uygulanır.

ALTINCI BÖLÜM

Ruhsat ve İzinler

Ruhsat ve izin yetkisi

MADDE 40 –

(1) Yürürlüğe giren imar planına göre arazi kullanımı, yapı ve tesislerin projelendirilmesi, inşası ve kullanımıyla ilgili ruhsat ve izinler, TDİOSB tarafından verilir ve denetlenir.

Yapı inşa ruhsat başvurusu ve ekleri

MADDE 41 –

(1) Katılımcı, bu Yönetmelikte belirtilen şartlarda hazırlatacağı projelerle ve gerekli belgelerle TDİOSB’ye müracaat eder ve inşaat ruhsatını alır. Ruhsatsız inşaata başlanmaz. Ruhsatsız inşaat kaçak inşaat muamelesi görür.

(2) Yapı ruhsat işleri aşağıdaki koşullara göre yapılır:

a) Yeni inşaat, ilave ve esaslı tadillerde, yapı ruhsatı almak için yapı sahipleri veya kanuni vekillerince tapu kayıt örneği veya TDİOSB tarafından verilen tapu kayıt örneği yerine geçen arsa tahsis sözleşmesi, 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun kapsamına giren illerde katılımcı ile yapı müteahhidi arasında, yapı müteahhidi ile şantiye şefi arasında, yapı denetim kuruluşu ile katılımcı arasında yapılan sözleşmeler ile yapı denetim kuruluşuna ait izin belgesine dair belge ile başvurulur. Ayrıca dilekçeye, parselin durumunu belirleyen jeolojik etüt raporu, zemin etüt raporu, mimari proje, statik proje, elektrik tesisatı ve mekanik tesisat projeleri, resim ve hesapları, röperli veya yoksa ebatlı kroki, 25/11/2014 tarihli ve 29186 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre ÇED Olumlu Kararı veya ÇED Gerekli Değildir Kararı içeren belgenin eklenmesi gereklidir.

b) TDİOSB tarafından projelerin hazırlanmasına esas olmak üzere, parselin 1/500 veya 1/1000 ölçekli genel vaziyet planı ve bu Yönetmelik hükümlerine ve onaylı imar planı, plan kararlarına göre yapılanma şartlarını gösterir imar durumu, aplikasyon krokisi yol kotu tutanağı, alt yapı bilgileri, varsa imar planının yapımına veri teşkil eden jeolojik-jeoteknik etüt raporunun parselin bulunduğu alanı da kapsayan bölümü ve benzeri belgeler düzenlenerek katılımcıya verilir.

c) Yapı sahibi veya kanuni vekillerince bu maddenin (a) ve (b) bentlerindeki belgelere göre yürürlükteki kanun, plan, yönetmelik, Türk Standartları, çevre şartları, fen, sanat ve sağlık kuralları ve tüm mevzuat hükümlerine uygun olmak üzere aşağıdaki projeler hazırlatılır:

1) Mimari proje: Mimarlar tarafından hazırlanan vaziyet planı, bodrum katlar dahil tüm kat planları, çatı planı ile bunlara ilişkin en az 2 adet kesit ve tüm cephe görünüşleri, gerektiğinde sistem kesitleri ve nokta detayları bulunan tatbikat projeleri ile ilgili mühendisler tarafından hazırlanan ısı yalıtım projesi ve/veya raporu, yerleşme ve yapının özelliği nedeniyle TDİOSB tarafından istenecek peyzaj projelerinden oluşur.

2) Statik proje: Mimari projeye uygun olarak, inşaat mühendisleri tarafından hazırlanan, ölçekleri yapının büyüklüğüne ve özelliğine göre belirlenen, betonarme, yığma, çelik ve benzeri yapıların türlerine göre taşıyıcı sistemlerini gösteren bodrum kat dahil tüm kat planları, çatı planları, bunların kesitleri, detayları ve hesaplarıdır. Bu hesaplarda zeminin fiziksel parametreleri, zemin, temel, yapı etkileşimi ve temel tasarımının belirlenmesinde, mühendislik hizmetleri içeren standartlara ve 14/7/2007 tarihli ve 26582 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmeliğe uyulur.

3) Elektrik projesi: Mimari projeye uygun olarak elektrik mühendisleri tarafından hazırlanan, ölçekleri yapının büyüklüğüne ve özelliğine göre belirlenen, kuvvetli ve zayıf akım elektrik iç tesisatı ile elektrik-elektronik ve makine mühendislerinin müştereken hazırladıkları asansör projeleridir. TDİOSB, yapının özelliğine göre bu projelerden gerekli olanları ister.

4) Mekanik tesisat projesi: Mimari projeye uygun olarak makine mühendisleri tarafından hazırlanan, ölçekleri yapının büyüklüğüne ve özelliğine göre belirlenen, sıhhi tesisat, ısıtma, soğutma-havalandırma projeleri ve ısı yalıtım projesi ve/veya raporudur. TDİOSB, yapının özelliğine göre gerekli olanları ister.

5) Atık su arıtma tesisi projesi: TDİOSB atık su yönetiminde belirlenen esaslara göre, atık sularını kanala deşarj standartlarına getirme zorunluluğu bulunan katılımcılar, hazırlayacakları arıtma tesisi proje dosyasında; çevre mühendisleri tarafından hazırlanacak olan proses raporu, proses projesi, hidrolik profil, P&I diyagramı, mimarlar tarafından hazırlanacak olan yerleşim planı ve arıtma tesisi yapılarına ait mimari projeler, inşaat mühendisleri tarafından hazırlanacak olan statik projeler, makine mühendisleri tarafından hazırlanacak olan mekanik tesisat projeleri ve elektrik mühendisleri tarafından hazırlanacak olan kuvvetli ve zayıf akım projeleri ile otomatik kontrol projelerini bulundurur.

6) Yangın sistemi projesi: Mimari projeye uygun olarak elektrik ve makine mühendisleri tarafından hazırlanan ölçekleri yapının büyüklüğüne, özelliğine ve üretim şekline göre hazırlanan yangın algılama, alarm-ikaz sistemleri ile sabit sulu-gazlı otomatik veya manuel yangın tesisatı, duman-alev yönlendirme sistem projeleridir. TDİOSB, yapının özelliğine göre gerekli olanları ister.

(3) İkinci fıkrada adı geçen projeler ile ayrıca yapının özelliği ve mahallin şartlarına göre TDİOSB tarafından ek olarak istenen, ilgili mühendislerce hazırlanan proje, rapor ve belgeler Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından kabul ve tespit edilen çizim ve tanzim standartlarına, Türk Standartları Enstitüsünce hazırlanan standartlara ve ilgili tüm yönetmeliklere uygun olmak zorundadır.

(4) Projelerin başında, arsanın yeri, tapu kaydı, pafta, ada, parsel numaraları, alanı, özel durumlarda varsa içerdiği yapılar, yapılacak yapının cinsi, kat adedi, bina ve yapı inşaat alanları, kullanım amacı, yapı sahibi, yapı müteahhidi, proje müellifleri, teknik uygulama sorumluları hakkındaki gerekli bilgileri içeren bilgi tablosu yer alır.

(5) Proje müellifi mimarlar ve mühendislerin, 27/1/1954 tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu uyarınca ilgili meslek odasına kayıtlı olmaları ve yükümlülüklerini yerine getirdiklerini belgelemeleri ve her proje için sicil durum belgesi almaları gerekmektedir. Bu yükümlülükleri yerine getirmeyenlere ait projeler onaylanmaz. TDİOSB projeleri incelerken 5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygunluğunu da denetler.

(6) Ancak 3194 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde sayılan mühendisler, mimarlar ve şehir plancıları dışında kalan fen adamlarının yetki, görev ve sorumlulukları saklıdır.

İlave esaslı tamir ve tadil ile proses değişikliği

MADDE 42 –

(1) Mevcut yapının, TDİOSB imar planı ile yürürlükteki ilgili tüm mevzuat hükümlerine uyması koşulu ile ilave esaslı tamir ve tadili yapılabilir. Ancak ilave esaslı tamir ve tadil yapılabilmesi için ruhsat alınması zorunludur. Yapı ruhsatı alınmış inşaatlarda yapılacak ruhsata tabi ilave esaslı tamir ve tadilatlarda TDİOSB’ce ilgili proje müellifinin uygun görüşü aranır.

(2) Tesiste proses değişikliği, iş değişikliği, kişi ve unvan değişikliği durumunda, Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği, 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ve 14/6/1989 tarihli ve 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalıştırma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun hükümleri uygulanır.

(3) Ruhsatı alınmış yapılarda ilave esaslı tamir ve tadilat ve benzeri herhangi bir değişiklik yapılması halinde; yapılacak değişiklik binanın tümünde ise tüm mimari projeler, bu değişiklik yapının statik hesaplarında da değişiklik yapılmasını gerektirdiği takdirde yapı ruhsatı için istenen projelerden gerekenlerin değiştirilmesi gereklidir. Yapılan değişiklik, belirli bir veya birkaç katı etkiliyorsa sadece değiştirilmesi istenen katların planları, gerekirse statik hesap ve projeleri, bir katın belirli bir kısmında değişiklik yapılması gerektiği takdirde, sadece bu kısmın tadil planı TDİOSB’ye ibraz olunur.

Projelerin teslimi ve ruhsat verilmesi

MADDE 43 –

(1) Proje müelliflerince hazırlanarak imzalanan tatbikat projeleri en az 3 takım halinde düzenlenerek usulüne göre dosyalanıp TDİOSB’ye teslim edilir. Bununla birlikte yürürlükte bulunan imar ve yapı denetimi mevzuatına göre gerekli sözleşmeler, izin belgesi, sigorta poliçesi, taahhütnameler, gerekli bedellerin ödendiğine dair belgeler ve benzeri belgeler ile başvurulur. Ayrıca başvuru evrakına parselin durumunu belirleyen jeolojik etüt raporu, zemin etüt raporu, mimari proje, statik proje, elektrik tesisatı ve mekanik tesisat projeleri, resim ve hesapları, Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre ÇED Olumlu Kararı veya ÇED Gerekli Değildir Kararı eklenir.  Ruhsata esas belgeler, plan ve mevzuat hükümlerine göre, TDİOSB tarafından incelenir. Eksik veya yanlış bulunmuyor ise başvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde ruhsat verilir. Eksik veya yanlış bulunuyor ise başvuru tarihinden itibaren on beş gün içerisinde yazı ile bildirilerek iade edilir. Eksik veya yanlışlar giderildikten sonra yapılacak başvurudan itibaren on beş gün içinde yapı ruhsatı verilir. Yapı ruhsatı verilmeden önce yapıyla ilgili fenni mesuliyet, sürveyanlık hizmetleri ve sicil konusunda 3194 sayılı Kanun uyarınca çıkarılan Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin 58 inci maddesinin bu Yönetmeliğe aykırı olmayan hususları uygulanır. Kurulacak işletmelere ait projelerin tasdiki ve vizesi için TDİOSB tarafından hizmet karşılığı bedel alınır.

Ruhsat müddeti

MADDE 44 –

(1) Ruhsat verildiği tarihten itibaren iki yıl geçerlidir. Aksi takdirde verilen ruhsat hükümsüz sayılır. Makul sebeplerle bu süre yönetim kurulu tarafından iki yılı geçmemek üzere uzatılabilir.

Yapı kullanma izni

MADDE 45 –

(1) Yapının tamamı veya kısmen kullanılması mümkün kısımları tamamlandığında bu kısımlarının kullanılabilmesi için TDİOSB’den izin alınması zorunludur. Bu iznin alınması için TDİOSB’ye yapılan başvuru dilekçesi ekinde, teknik uygulama sorumlularının yapının projelerine, fen ve sağlık kurallarına uygun olarak yapılıp yapılmadığını belirten raporları yer alır. 4708 sayılı Kanun kapsamına giren illerde yapının projelerine uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğine dair yapı denetim kuruluşu tarafından TDİOSB’ye rapor verilmeden yapı sahibine yapı kullanma izni verilemez.

(2) Katılımcının müracaatı üzerine TDİOSB, yapının ruhsat ve eklerine, fen ve sağlık kurallarına uygun olarak tamamlanıp tamamlanmadığını, Türk Standardları Enstitüsü standartlarına uygun malzeme kullanılıp kullanılmadığını belirler.

(3) Yapının kısmen kullanılması mümkün olan kısımlarına yapı kullanma izni düzenlenebilmesi için bu bölümlere hizmet veren ortak kullanım alanlarının tamamlanmış ve kullanılabilir olması ve yapıda mevzuata aykırılığın bulunmaması gerekir.

(4) Yapı kullanma izni alınmadan önce asansörlerin işletme ruhsatlarının alınmış olması gerekir.

(5) Yapının mevzuata uygun bulunması halinde otuz gün içinde yapı kullanma izin belgesi düzenlenir.

(6) Yapı kullanma izni bulunmayan yapılar elektrik, su, kanalizasyon, haberleşme ve benzeri hizmetlerden ve tesislerden faydalanamazlar. Bu hizmetlerden yararlanılması durumunda hizmeti veren TDİOSB sorumludur. Kısmi yapı kullanma iznine bağlanan yapının yalnızca bu bölümleri bu hizmetlerden yararlandırılır.

İşyeri açma izni

MADDE 46 –

(1) TDİOSB içinde kurulacak işletmelere ve tesislere işyeri açma ve çalışma ruhsatları, ilgili kanun ve yönetmelik hükümleri çerçevesinde TDİOSB tarafından verilir.

Ruhsata aykırı yapılan yapılar

MADDE 47 –

(1) TDİOSB, bölgenin mevzuata ve imar planına uygun yapılaşmasından sorumludur. TDİOSB tarafından ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapıldığı tespit edilen yapının, o andaki inşaat durumu belirlenerek aykırılığın giderilmesi için katılımcıya otuz gün süre verilir.

(2) Yapı mevzuata uygun hale getirilmediği takdirde inşaatın bu durumu 3194 sayılı Kanun uyarınca ilgili idareye TDİOSB tarafından bildirilir. Ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapı hakkında, ilgili idarece 3194 sayılı Kanunun 32 nci ve 42 nci maddeleri çerçevesinde işlem yapılır. İlgili idarenin talebi halinde yıkım, TDİOSB tarafından yapılır. İlgili idare ruhsat iptalini TDİOSB’den isteyebilir ve yapılan işlemler TDİOSB’ye bildirilir. Ayrıca söz konusu aykırılığın devamından; müteşebbis heyet, yönetim ve denetim kurulu üyeleri ile bölge müdürü sorumlu olup tespiti halinde Bakanlık, kendisine yapılmış olan ihbarları da değerlendirerek ihmali görülenler hakkında suç duyurusunda bulunur ve ihbarlar gizli tutulur.

TDİOSB’lerde kurulacak tesisler

MADDE 48 –

(1) Tarım ve sanayi sektörünün entegrasyonunu sağlamaya yönelik tarıma dayalı sanayi girdisini oluşturan bitkisel ve hayvansal üretimin yapıldığı işletmeler ve bunların işlenmesine yönelik sanayi tesisleri kurulur. Ancak TDİOSB’lerde ihtisas konusu haricinde işletme ve sanayi tesisi kurulamaz.

YEDİNCİ BÖLÜM

Altyapı Tesisleri Kurma, Kullanma ve İşletme

Altyapı tesisleri kurma, kullanma ve işletme

MADDE 49 –

(1) TDİOSB’lerin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla elektrik, içme ve kullanma suyu, doğalgaz temini ve dağıtım şebekesi, kanalizasyon ve yağmur suyu şebekesi, atık su arıtma tesisi, içme ve kullanma suyu arıtma tesisi, TDİOSB içi yollar, haberleşme şebekesi, internet servis sağlayıcılığı, spor tesisleri, genel hizmet ve sosyal tesisler ve benzer tesislerden gerekenleri kurma ve işletme, kamu ve özel kuruluşlardan satın alarak dağıtım ve satışını yapma, bu çerçevede üretim tesisleri kurma ve işletme hakkı sadece TDİOSB’nin yetki ve sorumluluğundadır. Ancak atık suların ortak arıtma tesisinin kabul edebileceği standartlara düşürülmesi amacıyla münferiden ön arıtma tesisi yapılması zorunludur.

(2) TDİOSB’ler, birinci fıkradaki faaliyetleri için anonim şirket kurabilir ya da kurulu bir anonim şirkete ortak olabilir. Şirket sözleşmesinde, yönetim çoğunluğunun TDİOSB’lerde kalacağı ve bu hükmün değiştirilemeyeceği hususuna yer verilir.

(3) Fiziki bütünlük veya coğrafi yakınlık bulunan TDİOSB’ler, aldıkları kararlar doğrultusunda alt yapı ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla aralarında düzenleyecekleri protokol ile ortak alt yapı tesisi kurabilir, işletebilir veya kurulmuş olan tesislerden faydalanabilir. TDİOSB tarafından kurulmuş olan arıtma tesisi ve atık bertaraf tesisleri; kendi ihtiyaçları dışında, kapasitelerinin yeterli olması halinde tesislerin ekonomik çalışmasını teminen TDİOSB’ler dışından da atık temini yoluna gidebilir.

(4) TDİOSB dışından atık kabul edilmesine, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü, ilgili TDİOSB ve varsa sanayi odası yoksa sanayi ve ticaret odası o da yoksa ticaret odası temsilcilerinden oluşacak bir komisyon marifetiyle karar verilir.

(5) TDİOSB’de yer alan tesisler ve işletmeler, alt yapı ihtiyaçlarını TDİOSB’nin tesislerinden karşılamak zorundadır. TDİOSB’nin izni olmaksızın altyapı ihtiyaçları başka bir yerden karşılanamaz ve bu amaçla münferiden tesis kurulamaz. Tesisler ve işletmeler kendilerine tahsis edilen altyapı kullanma hakkını başka kuruluşlara devir, temlik ve tahsis edemez.

İçme ve kullanma suyu tesislerinin kurulması ve işletilmesi

MADDE 50 –

(1) TDİOSB, ihtiyacı olan içme ve kullanma suyunu temin edebilmek amacıyla gerekli tesisleri kurabilir ve işletebilir, kamu ve özel kuruluşlardan satın alarak dağıtım ve satışını yapabilir.

a) Su dağıtım hizmetinin verilebilmesi için TDİOSB ile katılımcı–abone arasında su hizmet sözleşmesi düzenlenir.

b) Su tüketimleri TDİOSB tarafından mühürlenen su sayaçları vasıtasıyla belirlenir.

c) Su bedeli, bölge müdürlüğü tarafından okunacak su sayacındaki sarfiyat üzerinden tahakkuk ettirilir. 1 m3suyun bedeli, maliyeti ile su hizmet payından oluşur. Su hizmetleri payı ise TDİOSB’lerin su temin etmek amacıyla yapacağı her türlü anlaşma sonucu proje, tesis yapımı, su deposu ve pompa istasyonlarının bakım ve onarımı, işletilmesi, iletim ve dağıtım hattında olabilecek arızaların bakım ve onarımı, müşterek tesis ve alanların su ihtiyaçlarının karşılanması, müşterek yeşil alanların sulanması, personel ücretleri, su kayıpları ve benzeri giderlerin m3’e yansıtılması esası ile tespit edilir.

ç) Su bedeli, son ödeme tarihine kadar TDİOSB tarafından belirlenmiş banka hesap numaralarına veya TDİOSB veznesine yatırılır. Su bedelinin vadesinde ödenmesi için yönetim kurulu her türlü tedbiri alır.

d) Abonelerin itirazları, su parasının ödenmesine mani değildir. Ayrıca abonelerin su bedeli borçlarını ödememeleri halinde hiçbir ihbar ve hüküm almaya gerek kalmaksızın abonelerin suyu kesilir. Suyun kesilmesi halinde abonelerin uğrayacağı zarar ve ziyandan TDİOSB sorumlu tutulamaz. Su sayacının abonelerin kusuru olmaksızın arızalanması halinde, su sayacının devre dışı kaldığı dönemdeki su tüketim miktarı, son üç aylık tüketim miktarı ortalaması esas alınarak TDİOSB tarafından resen belirlenir.

e) Aboneler talep miktarından fazla su kullanamaz. Kullandığı takdirde fazla kullanılan miktar için su bedeli, TDİOSB’nin belirleyeceği esaslarda tahsil edilir.

f) Su sayacının mührünün kopması, su sayacına zarar verilmesi, sayacın sökülmesi, sayaçsız veya sayacı çalıştırmayacak bir düzenle su kullanılması ve numaratörle oynanması halinde bu dönem için su bedeli, abonenin sayacının doğru çalıştığı dönemlere ait veya yoksa emsal tesis ortalama tüketiminin 6 katı tutarındaki su bedeli olarak tahakkuk ve tahsil edilir. Ayrıca sorumlular hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Depozitosu hiçbir hüküm almaya gerek kalmaksızın TDİOSB lehine irat kaydolunur ve ayrıca sözleşmesi feshedilerek yasal işlem başlatılır. Abone her ne ad altında olursa olsun başka bir gerçek kişi ve tüzel kişiye su satamaz veya veremez, aksi takdirde sözleşmesi hiçbir hüküm almaya gerek kalmaksızın feshedilerek depozitosu irat kaydolunur.

g) Katılımcı tarafından yeraltından su elde edilmesi halinde, TDİOSB bu kaynaklara sayaç takar ve belirlenmiş su bedelinden daha düşük ücret alır.

Doğalgaz altyapı tesislerinin kurulması ve işletilmesi

MADDE 51 –

(1) TDİOSB; bölge içinde yer alan işletmelerin ihtiyacı olan doğalgazı temin etmek için gerekli alt yapıyı, konuya ilişkin mevzuat çerçevesinde kurar, işletir ve satın aldığı doğalgazın satışını, bahsi geçen işletmelere yapar.

Çevre yönetim sistemi

MADDE 52 –

(1) TDİOSB, hazırlayacağı Çevre Yönetim Sistemini uygulamaya koyar.

(2) TDİOSB, çevre problemlerinin çözümü için ilgili kurum ve kuruluşlar ile koordinasyon içinde çalışır.

(3) TDİOSB tarafından, iki yılda bir veya yeni tesislerin kurulması ya da mevcut tesislerin kapasite artışına gitmesi halinde Çevre Yönetim Sistemi yeniden gözden geçirilir.

Atık su yönetimi

MADDE 53 –

(1) TDİOSB’ler; mahallin en büyük mülki amirinin bilgi, denetim ve gözetimi altında 31/12/2004 tarihli ve 25687 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği koşullarına uyulması kaydı ile atık su altyapı tesislerinin inşası, bakımı ve işletilmesinden sorumludur.

(2) TDİOSB’nin belediye sınırları içinde olması ve atık sularının belediye atık su arıtma tesisine bağlanması durumunda, belediyenin kanala deşarj standartlarına, belediye sınırları dışında direkt doğal alıcı ortama deşarj durumunda; deşarj alanı su ürünleri istihsal sahası ise 22/3/1971 tarihli ve 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu, değil ise Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ya da bölgesel koşullara bağlı oluşturulan deşarj standartlarına uymak zorundadır.

Kanalizasyon şebekesine verilmeyecek atıklar, artıklar ve diğer maddeler

MADDE 54 –

(1) Arıtma tesisinin arıtma verimini düşüren, atık su arıtma tesisini veya ünitelerini tahrip eden, fonksiyonlarını ve bakımlarını engelleyip, zorlaştıran, tehlikeye sokan maddeler ve bu tesislerde çalışan personele ve alıcı ortamın kalitesine zarar veren maddelerin kanalizasyon şebekesine verilmesi yasaktır. Aşağıda sıralanan atık, artık ve diğer maddeler hiçbir şekilde kanalizasyon şebekesine verilemez:

a) Kanlı atıklar, hastalık mikrobu taşıyan maddeler.

b) Kanal şebekesinde tıkanmaya yol açabilecek, normal su akımını ve kanal fonksiyonunu engelleyecek kıl, tüy, lif, kum, curuf, toprak, mermer ve mermer tozu, metal, cam, süprüntü, moloz, hayvan dışkısı, mutfak artığı, selüloz, katran, saman, talaş, metal ve tahta parçaları, hayvan ölüsü, işkembe içi, üzüm posası, meyve posası, mayalı artıklar, çamurlar, buz artıkları, kağıt tabaklar, bardaklar, süt kapları, bitki artıkları, paçavra, odun, plastikler, gübre, yağ küspeleri, hayvan yemi artıkları ve benzeri her türlü katı madde ve malzemeler.

c) Kanal yapısını bozucu, aşındırıcı, korozif maddeler, alkaliler, asitler, pH değeri 6,5’ten düşük, 10’dan yüksek ve boşaldıkları kanalizasyon sisteminde 1700 mg/lt’den fazla sülfat konsantrasyonu oluşturacak atıklar, kanal şebekesinde köpük meydana getirebilen ve debisi ne olursa olsun anyonik yüzey aktif madde, konsantrasyonu 400 mg/lt’den fazla deterjanlı sular.

ç) Sıcaklığı 5°C ile 40°C arasında değişen, çöken, katılaşan, viskoz hale geçen, kanal içerisinde katı veya viskoz tabakalar oluşturabilecek her türlü madde.

d) Dünya Sağlık Teşkilatı ve diğer uluslararası geçerli standartlar ile ulusal mevzuat ve standartlara göre tehlikeli ve zararlı atık sınıfına giren tüm atıklar.

e) Kanalizasyon şebekesine deşarj ve arazi dışındaki alıcı ortam söz konusu olduğunda ön arıtma veya arıtma tesisi çamurları ile bekletme depoları ve septik tanklarda oluşan çamurlar.

f) Her türlü katı atık ve artıklar.

g) TDİOSB’nin yazılı izni olmadan kirletici maddeler ihtiva etmeyen soğutma suları.

(2) Kanalizasyon şebekesine deşarj ve arazi dışındaki alıcı ortam söz konusu olduğunda ön arıtma veya arıtma tesisi çamurları ile bekletme depoları ve septik tanklarda oluşan çamurlar, TDİOSB’nin belirleyeceği yere, çevre mevzuatına uygun teknik önlemler alınarak uzaklaştırılır.

(3) Katılımcı, bu maddede belirtilen atıkların TDİOSB kanalizasyon sistemine verilmesi halinde oluşacak tüm hasar ve zararlardan doğrudan sorumludur.

Atık su altyapı tesisleri yönetimi

MADDE 55 –

(1) TDİOSB tarafından hazırlanacak olan Atık Su Altyapı Tesisleri Talimatında;

a) Belirlenen kanala deşarj standartlarına bağlı olarak hangi katılımcıların ne oranda arıtma yapacakları belirtilir. Arıtım oranlarının tespiti, laboratuvar çalışmalarına ve akademik raporlara dayandırılır.

b) Üretim artışı, üretim teknolojilerinin değişmesi veya proses değişikliği durumlarında arıtma oranlarının yeniden düzenlenebileceği belirtilir.

c) TDİOSB için kurulacak olan atık su arıtma tesisinin işletme maliyetlerine katılım payları hesap yöntemine yer verilir.

Katılımcıların atık su arıtma tesisinin ilk yatırım ve işletme maliyetine katılımı

MADDE 56 –

(1) Ortak atıksu arıtma tesisinin yatırımına katılımcılar; maliyetin %25’ini parsel büyüklüğüne, % 75’ini ise atıksu arıtma tesisinin teknik özelliği dikkate alınarak Yönetim Kurulunca belirlenecek debi ve kirlilik yükünün oranlarına göre katılır. Bu yatırım bedeline katılım miktarının tahsilinde, katılımcının tesisini faaliyete geçirip geçirmediği dikkate alınmaz.

(2) Arıtma tesisinin işletme masraflarında katılım payları ise atıksu debisi ve kirlilik parametreleri esas alınarak Yönetim Kurulunca tespit edilir.

(3) Atıksu arıtma tesisi işleten TDİOSB’lerden belediyeler tarafından hiçbir ad altında atıksu bedeli alınmaz.

Bağlantı izin belgesi

MADDE 57 –

(1) Katılımcılar, kanalizasyon sistemine atık su bağlantısı yapılmadan önce gerekli ise ön arıtma/arıtma tesisini, kontrol bacası inşaatını ve kanalizasyon sistemine bağlantıyı TDİOSB’nin denetimi altında yapar; daha sonra bağlantı izin belgesi  için başvuruda bulunurlar.

(2) Üretime başlanılması ile birlikte en çok otuz gün süre ile 24 saatlik kompozit numuneler alınarak TDİOSB veya TDİOSB’nin uygun gördüğü kurum tarafından, bedeli katılımcı tarafından ödenmek üzere analizleri yapılır ve tesisin kirlilik parametreleri belirlenir.

(3) TDİOSB, atık su arıtma tesisi giriş parametrelerine göre belirlenen Kanala Deşarj Standartlarına tesis atık suyunun uyup uymadığını kontrol ettirerek ön arıtmanın yapılıp yapılmayacağına karar verir.

(4) Bağlantı izin belgesi alınması için TDİOSB yönetim kurulu katılımcıya en çok 6 ay süre tanır. TDİOSB yönetim kurulu gerekli gördüğü takdirde bu süreyi artırabilir veya eksiltebilir. Kanala deşarj standartları sağlanmadıkça hiçbir katılımcıya bağlantı izin belgesi verilemez.

(5) Katılımcı, verilen süre içerisinde bağlantı izin belgesi almadığı takdirde TDİOSB’nin uygulayacağı her türlü yaptırımı kabul etmiş sayılır.

(6) Bağlantı izin belgesinde yer alan bilgilerin teknik ve idari sorumluluğu katılımcıya aittir.

(7) Kontrol bacası, debimetre, pH ölçüm cihazı ve benzeri gibi ölçüm cihazlarının konabileceği büyüklükte ve TDİOSB tarafından belirtildiği şekilde dizayn edilir. Katılımcı, varsa arıtma tesisi ile kontrol bacasını iyi bir şekilde muhafaza etmek, ölçüm tesislerini her zaman kontrole hazır halde tutmakla yükümlüdür.

(8) TDİOSB gerekli gördüğü hallerde, bağlantı izin belgesinde belirtilen sorumlu teknik elemanın değiştirilmesini talep edebilir.

(9) TDİOSB gerekli gördüğü hallerde bağlantı izin belgesinde belirtilen ölçüm aralığından bağımsız olarak istediği analizleri, bedeli katılımcıya ait olmak üzere yapar veya yaptırabilir.

(10) Katılımcının atık su arıtma tesisi varsa buna ait teknik bilgi ve dokümanları bir rapor halinde TDİOSB’ye verir. Atık su arıtma tesisi kapasitesi veya prosesinde yapılacak değişiklikler önceden TDİOSB’ye bildirilir. Aylık raporlar halinde atık su arıtma tesisi giriş debi ve kirlilik parametre değerleri TDİOSB’ye verilir.

(11) TDİOSB, ani deşarj ve dökülmelerin olabileceği veya gerekli gördüğü kaynaklar için ilave tedbirler isteyebilir.

(12) Deşarj standartlarının sağlanması ve ön arıtma gereğini ortadan kaldırmak üzere, atık suların yağmur suları, soğutma suları, az kirli yıkama suları ve buna benzer az kirli sularla seyreltilmesi yasaktır. Bu amaçla TDİOSB’lerde kanalizasyon sistemi ayrık sistemde inşa edilir. Katılımcıların yağmur suyu çıkışları, dinlendirme havuzları ve yağ tutuculardan geçirildikten sonra yağmur suyu drenaj şebekesine bağlanır.

(13) TDİOSB’nin yazılı izni olmadıkça yetkisiz hiçbir resmî ya da özel kişi veya kuruluş tarafından kanalizasyon sistemine dokunulamaz, kanal şebekelerinin kapakları açılamaz, geçtiği yerler kazılamaz, şebekelerin yerleri değiştirilemez, bağlantı kanalları inşa edilemez ve şebeke sistemine bağlanamaz. Herhangi bir maksatla kullanılmak için kanalizasyon tesislerinden su alınamaz.

(14) Bağlantı izin belgeleri üçer yıllık süreler için geçerlidir. Üretim miktar ve düzeninde veya faaliyet türünde değişiklik yapacak olan katılımcılar TDİOSB’ye başvurarak belgeyi yenilemek zorundadır.

Ambalaj ve katı atık yönetimi

MADDE 58 –

(1) TDİOSB tarafından hazırlanan Atıkların Kontrolü Talimatında, katılımcıların faaliyetleri sonucu oluşan her türlü atıkların bertarafının nerede ve ne şekilde yapılacağı belirtilir.

(2) Katı atık bertarafından kaynaklanan ilk yatırım ve işletme maliyetlerine katılım payları, katı atığın cins ve miktarına göre hesap yöntemi, TDİOSB Atık Yönetim Planında yer alır.

(3) Katı atık uzaklaştırılmasından kaynaklanan maliyet katılımcı tarafından ödenir.

(4) Ambalaj atığı üreticisi katılımcılar, plastik, metal, cam, kağıt, karton, kompozit ve benzeri ambalaj atıklarını biriktirmek, kaynağında ayrıştırmak ve TDİOSB’ye vermekle yükümlüdür. TDİOSB bu atıkları toplar, depolar, nakleder ve değerlendirir.

Hava kalitesi ve gürültü yönetimi

MADDE 59 –

(1) Katılımcıların faaliyeti sonucu oluşacak hava kalitesinin korunması için 6/6/2008 tarihli ve 26898 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi Yönetmeliği kapsamında limit değerlere uyulması esastır. TDİOSB faaliyetlerinde; ısınmadan kaynaklanan hava kirliliğinin önlenmesi için 13/1/2005 tarihli ve 25699 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Isınmadan Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği ve Koku Oluşturan Emisyonların Kontrolü Hakkında Yönetmelik çerçevesinde faaliyetlerin sürdürülmesi esastır.

(2) Katılımcıların faaliyetleri sonucu oluşacak gürültü seviyeleri; 4/6/2010 tarihli ve 27601 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği ve söz konusu Yönetmelik çerçevesinde TDİOSB tarafından hazırlanacak olan Gürültü Kontrol Talimatına uygun olarak azaltılır.

(3) Üretime geçilmesi aşamasında birinci ve ikinci fıkrada yer alan Yönetmelikler uyarınca çevre izni alınır.

(4) Katılımcı ya da kiracı vasfıyla TDİOSB’de faaliyet gösteren firmalar, 10/9/2014 tarihli ve 29115 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği çerçevesinde yetki verdikleri Çevre Yönetim Birimi, çevre görevlisi veya çevre danışmanlık firmalarını en geç bir ay içerisinde TDİOSB’ye bildirir.

Tehlikeli ve tıbbi atık yönetimi

MADDE 60 –

(1) 2/4/2015 tarihli ve 29314 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliği ile 25/1/2017 tarihli ve 29959 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği çerçevesinde katılımcıların sorumluluklarına uymalarını sağlamaya ve denetimine TDİOSB yetkilidir.

(2) Katılımcılar, tehlikeli atıklarını Atık Yönetimi Yönetmeliği uyarınca geçici depolar, lisanslı taşıyıcılarla taşıtır veya lisanslı tesislerde bertaraf ettirir. Tıbbi atıklarını ise Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği çerçevesinde kaynağında ayrı olarak toplar, geçici depolar, lisanslı taşıyıcılarla taşıtır ve lisanslı tesislerde sterilize ve/veya bertaraf ettirir.

(3) Herhangi bir kaza anında derhal müdahale edilebilmesi için depo konteynerlerinin yer üstüne tesis edilmesi zorunludur. Kirli suyun yeraltına sızmaması ve etrafındaki toprakları kirletmemesi için atık toplama deposu inşa edilir.

Zararlı kimyasal madde ve ürünlerinin yönetimi

MADDE 61 –

(1) 11/12/2013 tarihli ve 28848 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Maddelerin ve Karışımların Sınıflandırılması, Etiketlenmesi ve Ambalajlanması Hakkında Yönetmelik çerçevesinde katılımcıların sorumluluklarına uymalarını sağlamaya ve denetimine TDİOSB yetkilidir.

(2) Zararlı kimyasal madde ve ürünler, birinci fıkrada geçen Yönetmelikte belirtilen koşullara uygun olarak depolanır.

(3) Zararlı kimyasal madde ve ürünlerin konulduğu depolar, depolanan maddelerin oluşturacağı zararlar göz önüne alınarak gerekli ısı, izolasyon, yıldırımdan korunma, havalandırma, alarm, yangın söndürme gibi sistemler ile donatılır ve amacına uygun malzemelerle inşa edilir.

(4) İtfaiye teşkilatı kurulmuş olan TDİOSB’lerde katılımcılar, itfaiye tarafından istenen yangın ve patlamalara karşı alınacak tedbirleri uygular.

TDİOSB yangın savunma sistemi

MADDE 62 –

(1) TDİOSB’ler sektörel yapıya, coğrafi konuma ve benzeri şartlara uygun olarak güvenlik, yangın ve afetlerden korunma gibi acil müdahale gerektiren durumlarda yapılacak iş ve işlemleri belirten yönergeleri hazırlar ve uygular. Ayrıca 9/6/1958 tarihli ve 7126 sayılı Sivil Savunma Kanununun ek 9 uncu maddesi uyarınca ve diğer ilgili mevzuata uygun olarak itfaiye teşkilatı kurabilir. Bu durumda yangın güvenlik ve yeterlilik uygulamaları kendi itfaiye gruplarınca yürütülür.

(2) İtfaiye teşkilatı kurulmuş olan TDİOSB’lerde işletmeler, itfaiye grubu tarafından istenen yangın ve patlamalara karşı alınacak tedbirleri uygulamak ve 27/11/2007 tarihli ve 2007/12937 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ile ilgili hükümleri yerine getirmek zorundadır.

(3) Her işletme, kendi bünyesinde her türlü ilk müdahaleyi yapabilecek şekilde önlemlerini alarak TDİOSB’den Yangın ve Patlamalara Karşı Yeterlilik Belgesi almak zorundadır.

Yangın eğitimi ve tatbikatı

MADDE 63 –

(1) İşletme çalışanlarına yangına ilk müdahale edilebilmesi amacıyla yangın eğitimi ve tatbikatı yaptırılır, bu eğitim ve tatbikatlar varsa TDİOSB itfaiye teşkilatınca yapılır ve sertifikalandırılır. Ayrıca işletmeler; patlayıcı, parlayıcı, yanıcı ve kimyasallarının bulunduğu depolarını gösterir planı ve işletme bünyesinde oluşturulan acil eylem planının bir nüshasını TDİOSB’ye teslim eder.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

İşleyiş

TDİOSB’lere hayvan sevki

MADDE 64 –

(1) TDİOSB’ye getirilecek hayvanların sevk işlemlerinde, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yurt İçinde Canlı Hayvan ve Hayvansal Ürünlerin Nakilleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulması zorunludur.

(2) Hayvanlar, TDİOSB Kontrol ve Sevk Noktasında gerekli kontrolleri yapılıp işlemleri tamamlanmadan TDİOSB’ye alınmaz.

(3) Bakanlıkça yapılacak denetim ve kontrollerde, TDİOSB’ye hayvan sevkleri, hayvan girişi ve çıkışında mevzuata uygun olmayan iş ve işlem yapıldığının tespiti halinde, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununda belirtilen cezai müeyyideler uygulanır.

Karantina uygulaması

MADDE 65 –

(1) Hayvansal üretim yapacak olan işletmelerde karantina ünitesi faaliyete geçmeden işletmeye hayvan giriş çıkışı yapılamaz.

(2) Her hayvansal üretim işletmesi için kapasitesinin % 25’i oranında karantina ünitesi yapılması zorunludur.

(3) Karantina ünitesinin kapasitesi üzerinde yapılacak hayvan alımlarında barınaklar karantina işletmesi olarak kullanılır.

(4) Karantinaya alınan hayvanlar, karantina süresince işletmeden çıkarılamaz, başka hayvanlarla temas ettirilemez.

(5) İşletmeye getirilen hayvanlar yirmi bir gün süre ile karantinaya alınır.

Diğer faaliyetler

MADDE 66 –

(1) TDİOSB’nin çevresi, sağlık koruma bandı içeride kalmak üzere dışarısı ile doğrudan irtibatı engelleyecek uygun bir malzeme ile çevrilir.

(2) Bölge faaliyete geçtiğinde atanacak bölge müdürü, hayvansal üretim faaliyeti yapacak olan TDİOSB’lerde asgari beş yıl mesleki tecrübeye sahip, konunun uzmanı ziraat mühendisi veya veteriner hekim, bitkisel üretim faaliyeti yapacak olan TDİOSB’lerde ise asgari beş yıl mesleki tecrübeye sahip konunun uzmanı ziraat mühendisi olması zorunludur.

(3) İşletmelerde görevlendirilecek hayvan bakıcıları/üretim sorumlularının konu ile ilgili eğitim görmüş ve sertifika sahibi olmaları gerekir. İşletmede görev alacak aile bireyleri de konu ile ilgili eğitim görmüş ve sertifika sahibi olmak zorundadır.

(4) TDİOSB’lere hayvan giriş ve çıkışları ile bölge içi hayvan hareketlerinde Bakanlıkça her yıl yayımlanan Hayvan Hastalıkları ile Mücadele ve Hayvan Hareketleri Kontrol Genelgesi ve bu genelgeye bağlı olarak çıkartılan talimatlara uyulması zorunludur. Bunun takibi Bölge Müdürlüğü tarafından yapılır.

(5) Bölgeye girecek olan hayvanların, hayvan kayıt sistemine kayıtlı olması gerekir. Yurt İçinde Canlı Hayvan ve Hayvansal Ürünlerin Nakilleri Hakkında Yönetmelik gereği hayvan sevklerinde bulunması gereken belgeler, hayvanların beraberinde bulundurulur.

(6) TDİOSB’ye getirilecek hayvanlara, hayvan hastalıkları ile mücadele mevzuatı gereği yapılması gereken tüm aşı uygulamalarının süresi içinde yapılmış olması gerekir.

(7) TDİOSB tarafından bölgeye hayvan giriş ve çıkışları, bilgisayar kayıtları tutulmak suretiyle kayıt altına alınır. Bölgeye hayvan giriş ve çıkışları ile bölgedeki işletmeler arası hayvan hareketlerinin tamamının kayıt altına alınması zorunludur. Kayıtlar beş yıl süre ile saklanır.

(8) Bilgi İşlem Merkezi faaliyete geçmeden TDİOSB’ye hayvan girişi yapılamaz.

(9) Bölge müdürlüğü tarafından, Bakanlıkça hayvan hastalıkları ile mücadele çalışmaları kapsamında belirlenen aşılama ve diğer uygulamalar ile ilgili yıllık program hazırlanır. Hayvan hastalıkları ile mücadele kapsamında yapılacak aşı ve uygulamaların Bakanlıkça belirlenen zamanlarda yapılması zorunludur.

(10) TDİOSB’de hayvanlardan elde edilecek gübrelerin toplanması, depolanması ve bertarafı için 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 11 inci maddesi, Koku Oluşturan Emisyonların Kontrolü Hakkında Yönetmelik, 23/7/2016 tarihli 29779 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarımsal Kaynaklı Nitrat Kirliliğine Karşı Suların Korunması Yönetmeliği ve 11/2/2017 tarihli ve 29976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sularda Tarımsal Faaliyetlerden Kaynaklanan Nitrat Kirliliğinin Önlenmesine Yönelik İyi Tarım Uygulamaları Kodu Tebliği (Tebliğ No: 2016/46) hükümlerine uyulur ve gerekli izinler alınır.

(11) TDİOSB’deki her türlü faaliyet, Bakanlığın belirlediği kriterler esas alınarak elektronik ortamda kayıt altına alınır. Kayıtların tutulmasına ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir:

a) Hayvansal üretim faaliyeti yapılan TDİOSB’lerde kayıtların tutulacağı bilgisayar programında aşağıdakiler bulundurulur:

1) Her bir işletmeye ait işletme numarası, çalışma izni belgesinin tarihi ve numarası.

2) Bölgeye hayvan girişi ve çıkışı yapılan tarihler ile giren/çıkan hayvan sayıları.

3) Bölgeye giren hayvanlara ait veteriner sağlık raporunun tarihi, numarası, kim tarafından ve nerede düzenlendiği.

4) Veteriner sağlık raporunda kayıtlı hayvanların kulak küpe numaraları.

5) Hayvanların karantina bölümüne alınma ve karantinadan çıkış tarihleri.

6) Karantina süresince yapılan aşı, uygulama ve testler.

7) Karantinadan çıkan hayvanların gönderildiği işletmenin/işletmelerin numarası.

8) Yıl içinde uygulanan ve uygulanacak aşıların isimleri, menşei, uygulama tarihleri, kim tarafından yapıldığı.

9) Serolojik muayene (serosurvey) sonuçları, aşılama sonucunda oluşan komplikasyonlar ve hangi hayvanlarda oluştuğu, alınan önlemler.

10) Suni tohumlama bilgileri.

11) Her bir işletmede üretilen ürünler ve miktarları.

12) Her bir işletmede ortaya çıkan hayvansal gübre miktarları ile bunların kullanımı veya bertarafına ilişkin bilgiler.

b) Bitkisel üretim faaliyeti yapılan TDİOSB’lerde kayıtların tutulacağı bilgisayar programında aşağıdakiler bulundurulur:

1) Kullanılan fidenin/fidanın menşei.

2) Uygulanan ve uygulanacak bitki koruma ürünlerinin isimleri, menşei, uygulama tarihleri, kim tarafından uygulandığı.

3) Her bir işletme için çalışma izni ve ulusal veri tabanından alınan işletme tescil belgesi ile işletme numarası.

4) Her bir işletmede üretilen ürünler ve miktarları.

5) Her bir işletmede kullanılan gübre tip ve miktar, zaman ve uygulanmasına ilişkin bilgiler.

(12) Açıkta yetiştirilen bitkilerde ve seralarda yapılacak bitki koruma ürünleri uygulamalarının; 5996 sayılı Kanun ile konu hakkındaki ilgili mevzuat, 3/12/2014 tarihli ve 29194 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Önerilmesi, Uygulanması ve Kayıt İşlemleri Hakkında Yönetmelik kapsamında yapılması zorunludur.

(13) Teknik işlerin yürütülmesi amacıyla TDİOSB’de, bitkisel üretim faaliyeti için her 100 dekar alanda hizmet verecek konu uzmanı bir ziraat mühendisi, hayvansal üretim faaliyetinde süt sığırcılığı için her 500 baş, besi sığırcılığı için 1000 baş’a hizmet verecek bir veteriner hekim, su ürünleri üretim faaliyetinde bulunan işletmelerde 50 ton/yıl kapasiteye kadar bir, 50-250 ton/yıl kapasiteye kadar iki ve 250-1000 ton/yıl kapasiteye kadar üç su ürünleri mühendisi, balıkçılık teknolojisi mühendisi veya su ürünleri bölümünden mezun ziraat mühendisi istihdam edilir.

(14) Bölgede yer alacak işletmeler işletme içi kararlarında bağımsız olmakla birlikte, bitki ve hayvan sağlığı, bitki koruma ve veteriner hekimlik hizmetleri, mühendislik hizmetleri, güvenlik hizmetleri, idari hizmetler, arıtma tesisi yapımı ve işletme masrafları, gübre ve atık toplama ve işlenmesi gibi ortak hizmetler TDİOSB tarafından yerine getirilir.

(15) Tüm katılımcılar, ortak olarak yürütülmesi gereken iş ve işlemlere maddi katkıda bulunmak ve TDİOSB’ce alınan önlemleri yerine getirmek zorundadırlar.

(16) Bölgede kurulan hayvansal ve bitkisel üretim işletmelerinde yer alan yapılar amacı dışında kullanılamaz.

(17) TDİOSB içinde yer alan üretim ve sanayi işletme sahipleri, bağımsız hareket etmezler, müteşebbis heyetin, genel kurulun ve yönetim kurulunun almış olduğu kararlara uyarlar.

Bakanlık denetimi

MADDE 67 

(1) Bakanlık, TDİOSB’nin tüm faaliyetlerini; teknik, idari ve mali yönden her yıl rutin olarak denetler, düzeltilmesi gerekli görülen hususların varlığı halinde gerekli talimatları verir. TDİOSB bu talimatları aynen yerine getirerek Bakanlığa bilgi verir. Gereği yapılmaması halinde Bakanlık en fazla yüz seksen gün ek süre verir. Bu süre içinde de belirtilen eksik ve kusurların giderilmemesi halinde ilgili mevzuat çerçevesinde cezai müeyyide uygulanır.

(2) TDİOSB’nin her türlü mali işlemleri yönetimce yıllık olarak müteakip yılın ocak ayında ve gerekli görülen hallerde yeminli mali müşavirlere inceletilir. Bağımsız denetim yapan yeminli mali müşavir düzenlediği denetim raporunu müteşebbis heyet/genel kurul ile yönetime ve Bakanlığa eş zamanlı olarak verir.

(3) TDİOSB’lerin ikinci fıkrada belirtilen işlemler dışında kalan teknik ve idari işlemler, TDİOSB’lerin tüzel kişilik kazanmasını müteakip Genel Müdürlük tarafından her yıl denetlenir.

DOKUZUNCU BÖLÜM

Organlar

Organlar

MADDE 68 –

(1) TDİOSB aşağıdaki organlardan oluşur:

a) Müteşebbis heyet (işletme aşamasında genel kurul).

b) Yönetim kurulu.

c) Denetim kurulu.

ç) Bölge müdürlüğü.

(2) TDİOSB organlarında görev alanlar, vali hariç diğer TDİOSB’lerin organlarında görev alamazlar.

Müteşebbis heyet

MADDE 69 –

(1) Müteşebbis heyet, TDİOSB’nin en üst karar organıdır. Bakanlık tarafından yer seçimi kesinleştirilen TDİOSB’nin kuruluşuna katılan kurum ve kuruluşların karar organlarınca görevli olanlardan veya mensupları arasından tespit edilecek on beş asil ve on beş yedek üyeden oluşur.

(2) TDİOSB’nin oluşumuna katılan kurum ve kuruluşları müteşebbis heyette temsil edecek üye sayısı, katılım oranları dikkate alınarak kuruluş protokolünde belirlenir.

(3) Müteşebbis heyette yer alan üyeler vali hariç dört yıl için seçilir ve temsil ettikleri kurum ve kuruluşlardaki görevleri sona erdiğinde üyelikleri düşer. Üyelikten düşen veya ayrılan üyenin yerine, temsil ettiği kurum ve kuruluşların ön sıradaki yedek üyesi geçer. Bu şekilde katılan üye, yerine geçtiği üyeden kalan süreyi tamamlar.

Müteşebbis heyet üyeliğine seçilme şartları

MADDE 70 –

(1) Müteşebbis heyet üyesi olabilmek için;

a) Müteşebbis heyeti meydana getiren kamu kurum veya kuruluş mensubu veya organlarında görevli, odalar ve diğerlerinde ise sadece organlarında görevli olmak veya 71 inci maddenin birinci fıkrası ile 75 inci maddenin altıncı fıkrasındaki şartların oluşması halinde TDİOSB’de katılımcı olmak,

b) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle ya da devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık, vergi kaçakçılığı, haksız mal edinme suçlarından hapis cezasına mahkum olmamak,

c) Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olmamak,

şartları aranır.

(2) Seçilme şartları müteşebbis heyet tarafından araştırılır. Şartları taşımadıkları halde seçilenler ile sonradan kaybedenlerin üyelikleri kendiliğinden sona erer.

Katılımcıların müteşebbis heyete dahil olmaları

MADDE 71 –

(1) TDİOSB’de kurulacak tüm işletmelerin 1/3’ünün faal olarak üretime geçmesi durumunda, katılımcılar aralarında seçecekleri üyeler vasıtasıyla müteşebbis heyette temsil edilebilirler.

(2) Müteşebbis heyete girecek katılımcı üyeler; müteşebbis heyetin belirleyeceği gün ve saatte müteşebbis heyet başkanı veya vekili başkanlığında toplanarak seçimle belirlenir.

(3) Seçimde katılımcılar arasından 7 asil ve 7 yedek üye seçilir.

(4) Katılımcılar cetveli bölge müdürlüğünce hazırlanır.

(5) Müteşebbis heyet birinci fıkrada belirtilen orana ulaşılmasını takip eden otuz gün içinde temsilcilerin seçimi için gerekli işlemleri başlatır.

(6) Katılımcıların müteşebbis heyete dahil olmaları aşamasında müteşebbis heyete girecek katılımcı üyelerin belirlenmesinden sonra, diğer üyelerin sayısı, kuruluş protokolünde yer alan kurum ve kuruluşların katılım payları da dikkate alınarak yeniden belirlenir. Bu durumda müteşebbis heyetten çıkacak üyelerin görev sürelerinin tamamlanıp tamamlanmadığı dikkate alınmaz.

(7) Seçim duyurusu, en az otuz gün öncesinden iadeli taahhütlü mektup veya imza karşılığı yapılır. Duyuruda, ilk toplantıda seçim yapılması için işletmeler cetvelinde yer alanların salt çoğunluğun bulunmaması halinde, çoğunluk aranmaksızın yapılacak toplantının yeri ve saati açıklanarak on beş gün sonra seçim yapılacağı bildirilir.

(8) Seçimde, toplantıya katılan katılımcıların veya temsilcilerinin açık oylarıyla, kendi aralarında bir divan başkanı ve iki katip üye seçilir. Seçimler hücre ve sandık kullanılarak gizli oy ve açık tasnif usulü ile yapılır. Divan, seçim sonuçlarını tutanak haline getirerek müteşebbis heyete teslim eder.

(9) Her katılımcı kendi aday olabileceği gibi bir başka katılımcı tarafından da aday gösterilebilir.

(10) Seçim sonuçlarının bir sureti en geç otuz gün içinde Bakanlığa gönderilir.

Müteşebbis heyette görevlendirme

MADDE 72 –

(1) Müteşebbis heyet ilk toplantısında, valinin başkan olması durumunda, il özel idaresi, il özel idaresi bulunmayan illerde yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı ve belediye temsilcileri dışında kalanlardan bir başkan vekili, aksi takdirde bir başkan ve bir başkan vekili seçer.

Müteşebbis heyet toplantıları

MADDE 73 –

(1) Müteşebbis heyet en az üç ayda bir defa başkan veya yokluğunda başkan vekili başkanlığında salt çoğunluk ile toplanır. Kararlar toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde başkanın oyu iki oy sayılır.

(2) Müteşebbis heyet toplantılarının gündemi ve çağrı ile ilgili duyurular ve benzeri sekretarya görevlerini bölge müdürlüğü yürütür.

(3) Toplantı gündemini içeren çağrı, toplantı gününden beş gün önce iadeli taahhütlü mektupla veya imza karşılığı yapılır.

Müteşebbis heyet üyeliğinin düşmesi

MADDE 74 –

(1) Müteşebbis heyet asıl üyeliğinde yer alan ancak yönetim ve denetim kurulu asıl ve yedek üyeliklerinde görev almak istemeyenler ile geçerli bir mazereti olmaksızın üst üste müteşebbis heyetin üç toplantısına veya mazeretli olsa bile bir yıl içinde toplantıların yarıdan bir fazlasına katılmayanlar, üyelikten çekilmiş sayılırlar.

(2) Üyelikten çekilmiş sayılan üye, aynı zamanda yönetim veya denetim kurulu üyesi ise yönetim veya denetim kurulu üyeliği de kendiliğinden düşmüş sayılır.

Genel kurul

MADDE 75 –

(1) TDİOSB’nin onaylı parselasyon planında yer alan üretim ve sanayi parsellerinin 1/3’ünün üretime geçtiğini belgelemeleri halinde yapı kullanma izni almış olan katılımcılar temsil ve ilzama yetkili birer temsilcilerinin kendi aralarında seçecekleri üyeler vasıtasıyla en geç altı ay içinde müteşebbis heyette temsil edilirler. Bu suretle seçilen üyelerin sayısı müteşebbis heyet üye sayısının yarısını geçemez ve bu aşamada yönetim kurulu üyelerinin en az üçü TDİOSB katılımcıları arasından seçilir.

(2) TDİOSB’nin onaylı parselasyon planında yer alan üretim parselleri ile sanayi alanındaki toplam parsellerin 1/2’sinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı alması hâlinde, yapı kullanma izni almış olan katılımcılar veya temsilcilerinin müteşebbis heyet üyeleri ile birlikte en geç altı ay içinde yapacakları ilk genel kurul toplantısında müteşebbis heyet, yönetim kurulu ve denetim kurulunun görevi sona erer.

(3) Bakanlık, belgelerin tamamlanmasını takip eden on beş gün içinde ilk genel kurulu toplaması talimatını müteşebbis heyete gönderir. Müteşebbis heyet ilk genel kurulu, Bakanlık talimatının tebliği tarihini takip eden altı ay içinde toplar.

(4) Genel kurul şartları oluştuğu halde müteşebbis heyet tarafından genel kurulun toplantıya çağırılmaması halinde; katılımcılar tarafından, genel kurulu toplantıya çağırma izni alınmak üzere mahkemeye başvurulabilir. Genel kurul çağrısına izin veren mahkeme, genel kurula katılacak katılımcıların listesini ve genel kurulun yer, gün ve saatini de belirler.

(5) Müteşebbis heyetin görevini yürüttüğü sürece almış olduğu kararlar, imzaladıkları mali, idari ve iltizamı akit ve sözleşmeler görev süresi bittikten sonra da geçerliliğini aynen korur. Görev ve yetkileri sona eren müteşebbis heyet, TDİOSB’ye ait her türlü belge, bilgi ve kayıtları derhal yönetim kuruluna devreder.

(6) İlk ve müteakip seçimli genel kurullarda müteşebbis heyetin göreve devam edip etmeyeceği konusu gündemin ilk maddesi olarak görüşülür. Üretime geçmiş katılımcıların salt çoğunluğu, müteşebbis heyetin devam etmesini istedikleri takdirde müteşebbis heyet iki yıl süre ile göreve devam eder. Bu durumda kuruluş protokolünün ana sözleşme olarak değiştirilmesi ve gündemdeki yönetim ve denetim kurulu üyelerinin seçimine ilişkin maddenin yerine geçen müteşebbis heyete katılacak üyelerin seçimi ile dilek ve temenniler maddesi dışında kalan gündem maddeleri görüşülmez. Genel kurulda müteşebbis heyete sekiz asıl ve sekiz yedek üye seçilir. Genel kurulu takip eden hafta içinde müteşebbis heyet toplanarak 71 inci maddenin altıncı fıkrasına göre gerekli üye değişikliği ile yönetim kurulu ve denetim kurulu seçimini yapar ve sonucu genel kurul tutanakları ile birlikte Bakanlığa gönderir. Genel kurulda müteşebbis heyetin devamına karar verilmesi halinde Genel kurul iki yılda bir seçimli olarak yapılır.

Genel kurul toplantıları

MADDE 76 –

(1) Genel kurul, olağan ve olağanüstü olmak üzere iki şekilde toplanır.

(2) Olağan genel kurul toplantısı, her yılın ilk altı ayı içinde yapılır.

(3) Olağanüstü genel kurul, TDİOSB işlerinin, kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü ve ana sözleşme hükümlerinin gerektirdiği durumlarda çağrı ile toplanır.

(4) Genel kurul toplantısı, TDİOSB’nin bulunduğu yerde yapılır.

Genel kurul toplantısına çağrıya yetkili organlar

MADDE 77 –

(1) İlk genel kurul, müteşebbis heyet tarafından, sonrakiler yönetim kurulu tarafından toplantıya çağırılır.

(2) Gerekli hallerde çağrı, denetim kurulu ya da Bakanlık tarafından da yapılabilir.

(3) Ayrıca toplam katılımcı sayısının en az 1/5’inin isteği halinde, genel kurul on beş gün içinde yönetim kurulu tarafından toplantıya çağırılır. Bu başvuru, müştereken ve noter tebligatı ile yapılır.

(4) Yönetim kurulunca bu isteğin zamanında yerine getirilmemesi halinde, istek sahipleri mahalli mahkemeye başvurarak genel kurulu bizzat toplantıya çağırma izni alabilir. Mahkeme, isteklilerin talebini dikkate alarak gündemi, genel kurul toplantısına çağrılacak katılımcıların listesini ve toplantı için yapılacak giderleri karşılayacak tarafı tespit eder.

Genel kurul çağrısının şekli

MADDE 78 –

(1) Olağan ve olağanüstü toplantılara çağrı, iadeli taahhütlü mektupla veya imza karşılığı yapılır.

(2) Çağrı, toplantı gününden en az on beş gün önce yapılır. Toplantının yerini, gününü, saatini ve gündem maddelerini içeren çağrı ile birlikte; yönetim ve denetim kurulu faaliyet raporları, bilanço, gelir-gider veya kar/zarar hesabı, tahmini bütçe ve çalışma programı ile uygun görülen diğer bilgi ve belgeler gönderilir. Bu belgelerin bir sureti genel kurul toplantısında hazır bulundurulur. Olağan ve olağanüstü toplantıların arasında altı aydan az bir süre olması halinde olağanüstü toplantı çağrısında, yalnızca gündemle ilgili bilgi ve belgeler gönderilir.

(3) Çağrıda, birinci toplantıda çoğunluk sağlanamadığı takdirde, yapılacak olan sonraki toplantının tarihi, saati ve yeri bildirilir. Toplantılar arasındaki süre yedi günden az, on beş günden fazla olamaz.

(4) Sürelerin hesabında duyuru ve toplantı günü hesaba katılmaz.

Genel kurul toplantısının yapılamaması

MADDE 79 –

(1) Aşağıdaki hallerde genel kurul toplantısı yapılamaz:

a) 78 inci maddede bulunan hükümlerden herhangi birinin yerine getirilmemesi.

b) Yönetim ve denetim kurulu üyelerinden en az birer kişinin hazır bulunmaması.

(2) Birinci fıkradaki nedenlerle yapılamayan toplantıdan sonra yeniden belirlenecek gün ve gündem ile yapılacak genel kurul toplantısı ilk toplantı olarak değerlendirilir ve ilk toplantıya ilişkin hükümler uygulanır.

(3) Ancak TDİOSB’nin bütün katılımcılarının hazır bulunması ve itirazın olmaması halinde, genel kurul toplantılarına ilişkin diğer hükümler saklı kalmak şartıyla toplantıya çağrı hakkındaki hükümlere uyulmamış olsa da toplantı yapılabilir.

(4) Mahkeme kararı ve Bakanlığın çağrısı ile yapılan genel kurul toplantılarında birinci fıkranın (b) bendinde öngörülen şart aranmaz.

Bakanlık temsilcisi

MADDE 80 –

(1) Olağan ve olağanüstü genel kurulda, Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen en az bir Bakanlık temsilcisinin bulunması zorunludur.

(2) Bakanlık temsilcisi, toplantının kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü ve ana sözleşmeye uygun olarak yapılıp yapılmadığını denetler; toplantıya çağrının usulüne uygun yapıldığını gösteren belgeler ile katılımcılar cetveli ve genel kurul tutanağının birer örneğini Bakanlığa verir.

(3) TDİOSB’lerin, memuriyet mahalli dışında yapılan genel kurul toplantılarında görevlendirilen Bakanlık temsilcilerinin harcırahları 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanununun genel hükümleri doğrultusunda ödenir.

(4) Genel kurul toplantıları için Bakanlıkça temsilci görevlendirildikten sonra toplantının herhangi bir nedenle ertelenmesi veya yapılmaması halinde TDİOSB tarafından yapılan ödemeler iade edilmez.

(5) Bakanlık temsilcisi ile ilgili bu Yönetmelikte düzenlenmemiş hususlarda 28/11/2012 tarihli ve 28481 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Anonim Şirketlerin Genel Kurul Toplantılarının Usul ve Esasları ile Bu Toplantılarda Bulunacak Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Temsilcileri Hakkında Yönetmelik hükümleri mali hükümleri dışında kıyasen uygulanır.

Bakanlığa müracaat ve gönderilecek belgeler

MADDE 81 –

(1) Genel kurul tarihi, yeri, gündemi ve yönetim kurulu kararı; olağan toplantılarda toplantıdan en az otuz gün önce, olağanüstü toplantılarda ise toplantıdan en az   on beş gün önce Bakanlığa gönderilir. Sürenin hesabında başvuru evrakının Bakanlık kayıtlarına giriş tarihi esas alınır. Bu yazıyla toplantıya temsilci gönderilmesi talep edilir.

Genel kurul gündemi

MADDE 82 –

(1) Olağan genel kurul gündeminde aşağıdaki hususlar yer alır:

a) Yönetim ve denetim kurulları faaliyet raporlarının okunması.

b) Yeminli mali müşavir tarafından hazırlanan denetim raporlarının okunması.

c) Bilançonun ve gelir-gider tablosunun okunması.

ç) Yönetim ve denetim kurulları faaliyet raporlarının, bağımsız denetim raporlarının, bilançonun ve gelir-gider tablosunun görüşülmesi.

d) Bilançonun kabulü veya reddi.

e) Yönetim ve denetim kurulu üyelerinin ibrası.

f) Süresi biten yönetim ve denetim kurulu üyelerinin yerine yenilerinin seçilmesi.

g) Gelecek yılın bütçe ve çalışma programının görüşülmesi ve karara bağlanması.

ğ) Konunun gündeme açıkça yazılması kaydıyla gerekli görülen diğer hususların görüşülmesi.

(2) Toplam katılımcı sayısının en az 1/15’i tarafından genel kurul toplantı tarihinden en az 10 gün önce müştereken ve noter tebligatı ile bildirilecek hususlar da olağan genel kurulun gündemine alınır.

(3) Olağan genel kurulda, gündemde olmayan hususlar görüşülmez. Ancak TDİOSB’nin toplam katılımcı sayısının en az 1/5’inin Başkanlık Divanının seçilmesini takiben gündem maddelerinin görüşülmesine geçilmeden önce yazılı teklifte bulunmaları halinde;

a) Hesap tetkik komisyonunun seçilmesi,

b) Bilanço incelemesinin ve ibrasının geriye bırakılması,

c) Genel kurulun yeni bir toplantıya çağrılması,

ç) Kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve iyi niyet esasları ile genel kurul kararlarına aykırı olduğu ileri sürülen yönetim kurulu kararlarının iptali,

d) Yönetim ve denetim kurulu üyelerinin azli ve yerlerine yenilerinin seçilmesi ile ilgili hususlar,

genel kurula katılanların salt çoğunluğunun kabulü ile gündeme alınır. Azledilen yönetim ve denetim kurulu üyeleri aynı genel kurulda tekrar seçilemez.

(4) Ayrıca olağan genel kurulda, katılımcıların tamamının hazır bulunması ve hiçbirinin itiraz etmemesi halinde, gündeme konu ilave edilebilir.

(5) Olağanüstü genel kurul gündemi, çağrının amacına göre tayin ve tespit olunur. Olağanüstü genel kurul toplantılarında çağrının amacı dışında herhangi bir konuda gündeme madde ilave edilemez.

Katılımcılar cetveli

MADDE 83 –

(1) Yönetim Kurulu, her genel kurul toplantısından önce tüm katılımcıların isim ve ikametgahları ile imzalanacak yerleri gösterir bir katılımcılar cetveli hazırlar ve imzalar.

(2) Bu cetvel toplantıya katılanlar, divan başkanı ve üyeleri ile Bakanlık temsilcisi tarafından isim yazılarak imzalanır.

Toplantı ve karar yeter sayısı

MADDE 84 –

(1) Genel kurulun toplanabilmesi ve gündemdeki konuları görüşebilmesi için TDİOSB’de kayıtlı katılımcıların salt çoğunluğunun toplantıda hazır bulunması şarttır. İlk toplantıda yeterli katılımcının bulunmaması halinde yapılacak ikinci toplantıda nisap aranmaz

(2) Genel kurulda kararlar, katılımcılar cetvelinde imzası bulunanların salt çoğunluğunun oyu ile alınır.

Genel kurul toplantısının açılması ve başkanlık divanı

MADDE 85 –

(1) Genel kurul toplantısı, Bakanlık temsilcisi bulundurulması hususunda usulüne uygun başvurunun ve bu Yönetmeliğe uygun işlem yapıldığının tespiti ile toplantı yeter sayısının sağlanması üzerine çağrıyı yapan organca yetkili kılınan kişiler tarafından açılır. Daha sonra bir divan başkanı ve yeterli sayıda üye seçilir.

(2) Divan başkan ve üyelerinin katılımcı veya temsilciler arasından seçilmesi şarttır.

Genel kurulda oy hakkı ve temsil

MADDE 86 –

(1) Genel kurul yapma hakkını elde etmiş TDİOSB’lerde her katılımcı, genel kurulda temsil edilir. Katılımcılardan gerçek kişi olanların kendisi, tüzel kişi temsilcisi olan gerçek kişiler ise temsil ettikleri tüzel kişinin yetkili organlarınca verilecek son üç ay içinde düzenlenmiş yetkilendirme yazısını ibraz etmeleri halinde genel kurula iştirak eder. Tüzel kişilik temsilcisinin TDİOSB organlarına seçilebilmesi için tüzel kişiliğin temsil ve ilzamına yetkili olması gerekir.

(2) Katılımcılar genel kurul aşamasında vekaletname ile temsil edilemezler.

(3) Müteşebbis heyet, yönetim ve denetim kurulları başkan ve üyeleri ile bölge müdürü ve bölge müdürlüğü personeline vekalet verilemez.

(4) Yönetim kurulu başkan ve üyeleriyle TDİOSB’nin işlerinin yürütülmesine herhangi bir şekilde katılmış olanlar, yönetim kurulunun ibrasına ait kararlarda oylamaya katılamaz. Denetim kurulu üyeleri de kendi ibralarında oy kullanamaz.

(5) Hiçbir katılımcı, kendisi, eşi veya altsoyu ve üstsoyu ile TDİOSB arasında kalıtımcı ilişkileri dışındaki şahsi bir işe veya uyuşmazlığa ait görüşmelerde oy kullanamaz.

Oy kullanma şekli

MADDE 87 – (1) Genel kurulda oylamalar, el kaldırmak suretiyle yapılır. Ancak, genel kurula katılanların salt çoğunluğunun karar vermesi halinde, herhangi bir konuda gizli oylamaya başvurulur.

(2) TDİOSB organlarının belirlenmesine ilişkin olarak yapılacak seçimlerde, seçilecek sayıdan fazla aday olması halinde hücre ve sandık kullanılarak gizli oy ve açık tasnif usulü uygulanır. Bu seçimlerin usul ve esasları, seçimin yapılacağı genel kurulda bulunan katılımcıların salt çoğunluğunun alacağı karar doğrultusunda belirlenir.

Organların ibra edilmemesi

MADDE 88 –

(1) Bilânço ve gelir tablosunun kabul edilmemesi ile yönetim veya denetim kurulu üyelerinin ibra edilmemesi halinde, üyelerin görev süreleri sona ermiş sayılır ve gündeme seçim maddesi ilave edilmiş sayılarak bu kurulların yeniden seçimi yapılır. İbra edilmeyen yönetim veya denetim kurulu üyeleri, bu organlara aynı genel kurulda tekrar seçilemez.

(2) Ayrıca ibra edilmemeye mesnet teşkil eden hususların incelenmesi amacıyla hesap tetkik komisyonu oluşturulur veya yeni seçilecek denetim kurulu, hesap tetkik komisyonu olarak görevlendirilir. Hesap tetkik komisyonu, raporunu en geç 3 ay içinde yapılacak olağanüstü genel kurulda üyelerin bilgi ve onayına sunar.

(3) Söz konusu raporun bir nüshası ibra edilmeyen yönetim veya denetim kurullarına verilerek savunma hakkı sağlanır.

(4) İbra edilmeyen yönetim veya denetim kurulu üyeleri aleyhine hukuki sorumluluk davası açılabilmesi için bu konuda genel kurulda karar alınmış olması gerekir. Hesap tetkik komisyonunun raporunda konusu suç teşkil eden bir tespitin yapılması halinde denetim kurulu, ilgililer hakkında suç duyurusunda bulunur.

Genel kurul tutanağı

MADDE 89 –

(1) Genel kurul toplantılarının geçerli olması için, temsilciler tarafından yapılan seçimler ve alınan kararları içeren bir tutanak düzenlenir. Genel kurulda alınan kararlara muhalif olanlar muhalefetlerini gerekçesi ile birlikte bu tutanağa geçirtir. Bu tutanakta, toplantıya katılanların sayısı ile kullanılan oy sayısı ayrıca gösterilir.

(2) Genel kurul tutanağı, divan başkanı, üyeleri ve Bakanlık temsilcisi tarafından imzalanır.

Genel kurul kararlarının ilanı

MADDE 90 –

(1) Toplantıya çağrının usulüne uygun yapıldığını gösteren belgeler ile katılımcılar cetveli ve genel kurul tutanağı, toplantı tarihinden itibaren 15 gün süreyle Bölge Müdürlüğünde ilan edilir. İlan süresinin bitiminde düzenlenecek askı ilan tutanağının bir nüshası Bakanlığa gönderilir.

Genel kurul kararlarının iptali

MADDE 91 –

(1) Aşağıda yazılı kişiler, kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü ve ana sözleşmede belirtilen hususlar ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiasıyla genel kurul kararları aleyhine, toplantı tarihinden itibaren üç ay içinde TDİOSB’nin bulunduğu yerdeki ilgili mahkemeye başvurabilir:

a) Toplantıda hazır bulunup da kararlara muhalif kalarak durumu tutanağa geçirten, oyunu kullanmasına haksız olarak izin verilmeyen, toplantıya çağrının usulü dairesinde yapılmadığını veya gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmediğini, genel kurul toplantısına katılmaya yetkili olmayan kimselerin karara katılmış bulunduklarını iddia eden katılımcılar.

b) Yönetim kurulu.

c) Kararların yerine getirilmesi yönetim veya denetim kurulu üyelerinin şahsi sorumluluklarını gerektirdiği takdirde, bunların her biri.

(2) Genel kurul kararına karşı iptal davası açıldığı hususu ve duruşmanın yapılacağı gün, yönetim kurulu tarafından usulen ilan olunur.

(3) Genel kurul kararının iptali, bütün katılımcılar için hüküm ifade eder. İptal kararının kesinleşmesi halinde bu husustaki ilam, Bölge Müdürlüğünde beş gün süreyle ilan edilir ve askı süresinin sonunda Bakanlığa gönderilir.

Müteşebbis heyet ve genel kurulun görev ve yetkileri

MADDE 92 –

(1) Müteşebbis heyetin ve genel kurulun görev ve yetkileri şunlardır:

a) Yer seçiminin ardından valiliğe yazılan yazıda belirtilen hususları yerine getirmek.

b) Kuruluş protokolünde Bakanlığın iznini alarak değişiklik yapmak, genel kurula geçildiğinde kuruluş protokolünün TDİOSB ana sözleşmesi olarak değiştirilmesine karar vermek.

c) Kamulaştırma işlemlerinin yapılabilmesi amacıyla Bakanlıktan kamu yararı kararı talebinde bulunmak.

ç) Arsa tahsis ve satışı ile ilgili prensipleri belirlemek.

d) Şartlar oluştuğunda genel kurul toplantısını yapmak.

e) Kredi kullanan TDİOSB’lerde, bölge müdürlüğünün teşkilat şeması ve personelin pozisyonlarını Bakanlığın onayına sunmak.

f) Kanun, yönetmelik, ana sözleşme ve iyi niyet esasları ile genel kurul kararlarına aykırı olduğu ileri sürülen yönetim kurulu kararlarının iptal edilip edilmeyeceği konusunda karar vermek, ihtiyaç halinde, Kanun ve Yönetmeliğe aykırı olmamak şartı ile iç talimatnameler çıkarmak.

g) TDİOSB’nin kuruluş amacını gerçekleştirmek ve ideal şekilde işleyişini sağlamak için gerekli kararları ve tedbirleri almak, TDİOSB’ye ait para ve diğer kaynakların kuruluş amacına uygun olarak kullanılmasını sağlamak ve denetlemek.

ğ) TDİOSB’nin, yönetim ve denetim kurulu üyelerini seçmek ve ibra etmek, gerektiğinde bunları azletmek, bilançoyu kabul etmek veya reddetmek.

h) Bölge müdürlüğünün teşkilat şeması ve personelin pozisyonlarını onaylamak ve personelin niteliği ile ilgili prensipleri belirlemek, bölge müdürünün atanması veya azli ile ilgili karar almak, bölge müdürlüğü personelinin atanması ve azli ile ilgili prensipleri belirlemek.

ı) Yönetim ve denetim kurulu üyelerine ödenecek huzur hakkı veya aylık ücretler ile bölge müdürü ve TDİOSB personeline ödenecek ücret ve sosyal hakların asgari ve azami sınırlarını tespit etmek.

i) TDİOSB’nin genişlemesine veya bir diğer TDİOSB ile birleşmesine karar vermek ve birleşme şartlarını belirlemek.

j) İmar ve parselasyon planları ve değişiklikleri ile ruhsat ve izinlerin verilmesine ilişkin prensipleri belirlemek.

k) TDİOSB’nin, Teknoloji Geliştirme Bölgesi yönetici şirketlerine, ar-ge ve inovasyon merkez veya enstitüsü olarak faaliyette bulunmak amacıyla kurulan şirketlere, lojistik ve benzeri ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla hizmetlerinden yararlanabileceği diğer şirketlere iştirak etmesine karar vermek ve bu konuda prensipleri belirlemek.

l) Katılımcılar ile TDİOSB yönetim kurulu, denetim kurulu ve bölge müdürlüğü arasında doğabilecek uyuşmazlıklar hakkında gerektiğinde Bakanlığın görüşünü de alarak karar vermek.

m) Rehin ve ipotek almak, vermek, fek etmek, TDİOSB’nin yatırım programlarını, yeni yatırımlarını ve bütçesini onaylamak.

n) Yönetim aidatları ve hizmet karşılıklarını arsaların boş, inşaat halinde ve üretime geçme durumları dikkate alınarak parsel büyüklüğüne göre belirlemek.

o) TDİOSB’ye ait gayrimenkullerin ve menkullerin satış, kiralanma, trampa ve benzeri işlemleri ile ilgili prensipleri ve altyapı katılım payları, elektrik, su, doğal gaz ve benzeri satış bedelleri ile ilgili prensipleri belirlemek.

ö) TDİOSB için yapılacak alım satım, alt yapı, sosyal tesisler, arıtma tesislerinin inşaatı ve proje dahil tüm ihaleler konusunda alacağı kararlarla işlemlerin yürütülmesi ve ihalenin sonuçlandırılması için usul ve esasları tespit etmek.

p) TDİOSB’nin ihtiyacı olan elektrik, su, kanalizasyon, doğal gaz, arıtma tesisi, yol, haberleşme gibi altyapı ve genel hizmet tesislerini kurma ve işletme, kamu ve özel kuruluşlardan satın alarak dağıtım ve satışını yapma; bu çerçevede üretim tesislerini, ortak sağlık ve güvenlik birimlerini kurma ve işletme konularında gerekli kararları almak.

r) TDİOSB’nin her türlü hesap ve işlemlerinin yeminli mali müşavirlere incelettirilmesine ilişkin prensipleri belirlemek.

s) Katılımcı ve kiracılardan tahsil edilecek yönetim aidatları, elektrik, su, doğalgaz ve benzeri satış bedelleri, varsa altyapı katılım payları ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak yaptırımlara ilişkin esasları belirlemek.

ş) Yörelerindeki TDİOSB’ler içinde yer alan en az bir sektörün kümelenmesini sağlamak amacıyla kümelenme projelerini hazırlamak ve yürütmek, küme analizi yaptırmak, küme geliştirme aşamasında eğitim, ortak satın alma, firma eşleştirme, ortak merkezlerin kurulmasına yönelik proje ve benzer faaliyetleri ilgili kamu ve özel kuruluşlarla işbirliği yaparak sürdürmek ve bu projelerin finansmanına katkı sağlamak.

t) Katılımcıların nitelikli eleman ihtiyacını karşılamak üzere, ilgili kurumlar ile işbirliği sağlanarak eğitim merkezi ve/veya eğitim kurumu oluşturmak, işletmek ve bu konu için ayrılacak finansmanın miktarını belirlemek.

u) 14/3/2014 tarihli ve 28941 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Organize Sanayi Bölgelerinin Elektrik Piyasası Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik esaslarına göre TDİOSB’nin elektrik faaliyetleri ile ilgili kararları almak.

ü) 23/7/1995 tarihli ve 4122 sayılı Milli Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü Seferberlik Kanunu uyarınca öncelikle TDİOSB imar planı içinde yer alan sağlık koruma bandının çevre düzenlemesini, bakımını, korunmasını ve çevre düzeni sürekliliğini sağlamak.

v) Yatırımlarla ilgili kredi alma ve ihtiyaç duyulması halinde bankalar ve finans kurumlarından teminat mektubu alınması konularında yönetim kuruluna yetki vermek.

y) TDİOSB’ler arasında her türlü teknik ve idari konularda iş birliği yapmak, TDİOSB’nin personel açığı bulunan alanlara ilişkin olarak yapılacak iş ve işlemleri ile ilgili olarak sorumluluk TDİOSB’de kalmak kaydıyla diğer TDİOSB’lerden, Yatırım Destek Ofisleri ve benzeri kurum ve kuruluşlardan hizmet almak için düzenlenecek protokolün prensiplerini belirlemek.

z) Bakanlığa karşı taahhüt ve sorumlulukları yerine getirmek ve bu hususta gerekli tedbirleri almak, kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemelerle verilen diğer görevleri yapmak.

aa) Cadde ve sokak isimlerini belirlemek.

Müteşebbis heyet ve genel kurulun devredemeyeceği görev ve yetkiler

MADDE 93 –

(1) Müteşebbis heyet ve genel kurul aşağıda yazılı görev ve yetkilerini hiçbir şekilde devredemez:

a) TDİOSB kuruluş protokolünün veya ana sözleşmesinin değiştirilmesi.

b) Genel kurulun yapılması, organlarının oluşturulması ve ibrası.

c) Bilânçonun kabulü veya reddi.

ç) TDİOSB’nin yatırım programı ve bütçesinin onaylanması.

d) Yönetim ve denetim kurulu üyelerine ödenecek toplantı başına huzur hakkının veya aylık ücretin tespit edilmesi.

e) TDİOSB’nin genişlemesi veya bir diğer TDİOSB ile birleşmesi ve birleşme şartlarının belirlenmesi.

f) Arsa tahsis ve satış prensiplerinin, alt yapı katılım payları, elektrik, su, doğalgaz ve benzeri satış bedelleri ile ilgili prensiplerin ve bu aidat ve satış bedellerinin tahsilatında gecikme halinde uygulanacak yaptırımlara ilişkin esasların belirlenmesi.

g) Yönetim aidatları ve hizmet karşılıklarının boş, inşaat halinde ve üretime geçme durumları dikkate alınarak parsel büyüklüğüne göre tespit edilmesi.

ğ) Bölge müdürünün atanması veya azli.

(2) Genel kurul veya müteşebbis heyet, devredebileceği diğer görev ve yetkiler için münhasıran karar verir.

Müteşebbis heyet üyelerinin sorumluluğu

MADDE 94 –

(1) Müteşebbis heyet üyeleri, kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü ve benzeri düzenlemeler ile kendilerine verilen görevleri hiç veya gereği gibi yapmamalarından ve kendi kusurlarından doğan zararlardan sorumludur.

(2) Müteşebbis heyet üyeleri, görevleri sona erse dahi faaliyetleri sırasında öğrendikleri ticaret veya işletme sırlarını saklamakla yükümlüdür.

(3) Müteşebbis heyet üyeleri, TDİOSB’nin para ve para hükmündeki evrak ve senetler ile mal, bilanço, tutanak, rapor, defter, kayıt ve belgeleri üzerinden işledikleri suçlardan dolayı kamu görevlisi gibi cezalandırılır.

Yönetim kurulu

MADDE 95 –

(1) Yönetim kurulu, müteşebbis heyetin veya genel kurulun en az dördü kendi üyeleri arasından olmak üzere seçeceği beş asil beş yedek üyeden oluşur. Genel kurula geçen ve müteşebbis heyetin sona erdiği TDİOSB’lerde, yönetim kurulu en fazla on bir asıl ve on bir yedek üyeden oluşur.

(2) Yönetim kurulu üyeleri dört yıl için seçilir. Süresi sona eren üyeler yeniden seçilebilir.

Yönetim kuruluna seçilme şartları

MADDE 96 –

(1) Yönetim kurulu üyelerinde aşağıdaki şartlar aranır:

a) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak.

b) Müteşebbis heyet üyesi olmak veya 71 inci madde ile 75 inci maddedeki şartların oluşması halinde TDİOSB’de katılımcı olmak.

c) Başka bir TDİOSB’nin organlarında görevli olmamak.

ç) 70 inci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde aranan koşulları taşımak.

d) TDİOSB’de denetim kurulu üyesi ya da denetim kurulu üyelerinin ikinci derece dahil kan hısımlığından veya kayın hısımlığından üstsoyu veya altsoyu olmamak.

(2) Beşinci üye olarak bölge müdürünün görevlendirilmesi halinde, birinci fıkranın (b) bendinde, valinin yönetim kurulunda görev alması halinde aynı fıkranın (c) bendinde yer alan koşul aranmaz.

(3) Genel kurul toplantısında bulunmayanlar, seçimden önce yapacakları yazılı başvuru ile yönetim kurulu üyeliğine aday olabilir. Tüzel kişi katılımcılar yönetim kuruluna seçilemezler. Ancak tüzel kişi katılımcının temsilcisi olan gerçek şahıs yönetim kuruluna seçilebilir. Yönetim kuruluna seçilecek tüzel kişi temsilcisinin, tüzel kişiyi ve/veya şubeyi temsile ve bağlayıcı işlem yapma yetkisine sahip olması gerekir.

(4) Bu şartları taşımadıkları halde seçilenler ile sonradan kaybedenlerin üyelikleri kendiliğinden sona erer.

(5) Haklarında 70 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen suçlarla ilgili olarak kamu davası açılmış olanların görevleri, ilk genel kurul toplantısına kadar devam eder. Bu durumdaki üyelerin azli veya göreve devamı hakkında karar alınması hususu, yönetim kurulunca yapılacak ilk genel kurulun gündemine alınır. Bu hususun genel kurul gündemine alınmaması halinde yönetim kurulu sorumlu olur.

Yönetim kurulu üyeliğinin boşalması

MADDE 97 –

(1) Herhangi bir sebeple yönetim kurulu üyeliğinin boşalması halinde; müteşebbis heyet aşamasında olan TDİOSB’lerde, yerine mensup olduğu kurumun ilk sıradaki yedek üyesi, genel kurulunu yapmış TDİOSB’lerde ise sıradaki yedek üye geçerek kalan süreyi tamamlar.

(2) Yönetim kurulunun toplantı yeter sayısını kaybetmesi halinde; boşalan üyeliklere, gecikmeksizin sırasıyla yeteri kadar yedek üye çağrılır.

(3) Yönetim kurulunun yedek üyeler ile de teşekkül edememesi halinde;

a) Yönetim kurulu toplantı yeter sayısını kaybetmemişse üyeliğe seçilme şartlarına sahip bir kişiyi geçici olarak seçip ilk toplanacak genel kurulun onayına sunar. Bu şekilde seçilen üye, genel kurul toplantısına kadar görevini yapar.

b) Yönetim kurulu toplantı yeter sayısını kaybetmişse denetim kurulu, genel kurulu derhal toplantıya çağırır.

Yönetim kurulu toplantıları

MADDE 98 –

(1) Yönetim kurulu, salt çoğunluk ile toplanır ve karar alır. Toplantılar en az ayda iki defa yapılır.

(2) Yönetim kurulu üyeleri, ilk toplantıda kendi aralarından bir başkan ve bir başkan vekili seçerek görev bölümü yapar.

(3) Toplantı çağrısı, başkan ve bulunmadığı zamanlarda başkan vekili tarafından yapılır.

(4) Yönetim Kurulu üyeleri şahsi menfaatleri ile alt ve üst soyu ile üçüncü derece dâhil kan ve kayın hısımları ile temsilcileri oldukları katılımcıların menfaatlerini ilgilendiren hususların görüşülmesi sırasında toplantıya katılamaz.

(5) Geçerli bir mazereti olmadan üst üste yapılan üç toplantıya veya mazereti olsa dahi altı ay içinde yapılan toplantıların en az yarısına katılmayan üyeler üyelikten çekilmiş sayılır.

(6) Yönetim kurulu toplantıları, TDİOSB’de yapılır. Alınan kararlar tarih ve numara sırasıyla yönetim kurulu karar defterine işlenir. Karar toplantıya katılanlar tarafından isim yazılarak imzalanır.

(7) Verilen karara karşı olan üyeler, karşı olma sebeplerini kararın altına yazarak imzalar.

(8) Yönetim kurulunun sekretarya görevini bölge müdürlüğü yürütür.

Yönetim kurulunun görev ve yetkileri

MADDE 99 –

(1) Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri şunlardır:

a) TDİOSB’yi temsil ve ilzam etmek.

b) Kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemeler ile müteşebbis heyet ve genel kurul kararları ile Bakanlık talimatları çerçevesinde TDİOSB’nin sevk ve idaresini yürütmek, gelişmesi için her türlü tedbiri almak.

c) Bakanlığa karşı taahhüt ve sorumluluklarını yerine getirmek.

ç) Müteşebbis heyetin veya genel kurulun onayına sunulmak üzere;

1) Yıllık faaliyet raporu, bütçe, kesin hesap ve bilançoyu hazırlamak.

2) Yönetim aidatları ile hizmet karşılığı bedellerini belirlemek.

3) Ortak kullanım alanlarına yapılacak yatırım kararlarını almak.

d) Müteşebbis heyetin veya genel kurulun belirlediği prensipler ve aldığı kararlar çerçevesinde;

1) Arsa tahsis ve satışlarını yapmak.

2) TDİOSB’ye ait gayrimenkullerin ve menkullerin satış, trampa ve kira bedellerini tespit etmek.

3) TDİOSB ortak kullanım alanlarına ait masrafları, altyapı katılım paylarını, yönetim aidatlarını ve benzeri ödentileri belirlemek, tahakkuk ve tahsil ettirmek, gerektiğinde gecikme faizi uygulamak.

4) Elektrik, su, doğalgaz ve benzeri mal ve hizmet satış bedellerini belirlemek.

5) Ruhsat ve izinleri vermek, verilen ruhsat ve izinlere uygunluğu sağlamak için gerekli tedbirleri almak veya aldırmak, ruhsat ve izinlere aykırılık halinde ilgili kuruluşlara bildirmek.

6) Diğer TDİOSB’lerden hizmet almak amacıyla protokol düzenlemek.

7) TDİOSB için yapılacak mal ve hizmet alım-satımı ile her türlü ihaleyi yapmak.

8) Organize Sanayi Bölgelerinin Elektrik Piyasası Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik esaslarına göre TDİOSB’nin elektrik faaliyetlerini yürütmek.

9) TDİOSB içinde katılımcıların ve kiracıların kendi ihtiyaçları için otoprodüktör veya otoprodüktör grubu olarak kuracakları elektrik üretim tesisleri ile ilgili olarak izin vermek.

e) Bölge müdürü hariç, bölge müdürlüğü personelinin atanması ve azline karar vermek.

f) Müteşebbis heyetin veya genel kurulun verdiği yetki çerçevesinde;

1) Bölge müdürlüğü personelinin ücretlerini ve diğer sosyal haklarını belirlemek.

2) TDİOSB’nin ihtiyacı olan elektrik, su, kanalizasyon, doğal gaz, arıtma tesisi, yol, haberleşme, spor tesisleri gibi altyapı ve genel hizmet tesislerini kurma ve işletme, kamu ve özel kuruluşlardan satın alarak dağıtım ve satışını yapma, bu çerçevede üretim tesislerini, ortak sağlık ve güvenlik birimlerini kurma ve işletme konularında gerekli kararları almak ve uygulamak.

3) Rehin ve ipotek almak, vermek, fek etmek.

4) TDİOSB’de yapılması gereken yatırımlarla ilgili kredi almak, kredi açacak kurumlara olan taahhüt ve vecibelerden katılımcıları haberdar etmek ve durumu müteşebbis heyet veya genel kurulun onayına sunmak.

g) Proje, altyapı, sosyal tesisler, arıtma tesisleri, her türlü inşaat, bakım ve onarım işlerinin hakedişlerini onaylamak.

ğ) TDİOSB’ye ait hâlihazır harita, şeritvari harita, jeolojik ve jeoteknik etüt, imar planı, parselasyon planı ve değişiklikleri ile zemin araştırma raporu, yol, atık su, yağmur suyu, içme ve kullanma suyu, yüksek gerilim-alçak gerilim elektrik, enerji nakil hattı, doğalgaz, haberleşme şebekesi ve benzeri altyapı ve arıtma tesisi projeleri ile yapım işlerine ait keşif ve ihale dosyalarını ilgili kanun, yönetmelik ve şartnameler doğrultusunda hazırlatmak, tasdik edilmesi gereken projeleri onaylanmak ya da uygun görüş alınmak üzere ilgili kuruluşlara göndermek; Bakanlıktan kredi kullanmakta olan TDİOSB’lerde bu krediyi kullandıkları işlere ait tüm proje, keşif ve ihale dosyası hazırlama çalışmalarını bölge müdürlüğü elemanları ve ilgili resmi kurumlar vasıtasıyla izlemek, inceleyip veya incelettirip kontrol ettikten sonra onaylanmak veya ilgili kuruluşlarca onaylanmış olan projeleri kredilendirmeye esas olmak üzere vize için Bakanlığa göndermek.

h) Devir taleplerini inceleyip sonuçlandırmak.

ı) TDİOSB’de katılımcılar arasında veya katılımcılar ile bölge müdürlüğü arasında çıkabilecek ihtilafı çözümlemek, çözümlenemeyen konularda müteşebbis heyet veya genel kurula başvurmak.

i) Özel TDİOSB’lerde imar planı ve değişiklikleri, imar uygulama işlemleri ve altyapı projelerini yetkili kurum ve kuruluşların uygun görüşünü takiben onaylanmak üzere Bakanlığa göndermek, enerji ile ilgili altyapı projelerini ise Bakanlığın uygun görüşünü takiben onaylanmak üzere ilgili mercilere göndermek.

j) Müteşebbis heyet veya genel kurul tarafından belirlenen cadde ve sokak isimlerinin valilik onayına sunulmasını sağlamak.

k) Kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemeler ile müteşebbis heyet ve genel kurulca belirlenen prensipler ve verilen kararlar çerçevesinde diğer görevleri yapmak.

(2) Yönetim kurulu gerekli hallerde yetkilerinden bir kısmını başkan veya başkan vekiline, üyelerinden birine, birkaçına veya bölge müdürüne devredebilir. Yetki devri, yönetim kurulunun sorumluluğunu kaldırmaz.

Yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğu

MADDE 100 –

(1) Yönetim kurulu, üyeleri ve temsile yetkili şahıslar; müteşebbis heyet veya genel kurulun devretmediği yetkilerini kullanamaz.

(2) Yönetim kurulu, gerekli defter ve belgeler ile genel kurul evraklarının ve katılımcılar listesinin muntazam hazırlanıp, saklanmasından ve tek düzen muhasebe sistemi ile tutulan defter ve belgeler ile yıllık bilançonun kanun hükümlerine uygun olarak hazırlanıp incelenmek üzere denetim kuruluna verilmesinden sorumludur.

(3) Yönetim kurulu üyeleri, kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemeler ile kendilerine verilen görevleri hiç veya gereği gibi yapmamalarından ve kendi kusurlarından doğan zararlardan sorumludur.

(4) Kusurlu olmadığını ispat eden üyeler ile karara muhalif kalıp durumu hemen denetim kuruluna yazılı olarak bildiren veya mazereti nedeniyle toplantıda hazır bulunmayan üyeler sorumlu tutulamaz.

(5) Yönetim kurulu üyeleri, görevleri sona erse dahi, yönetim kurulu faaliyeti sırasında öğrendikleri ticaret veya işletme sırlarını saklamakla yükümlüdür.

(6) Yönetim kurulu üyeleri, TDİOSB’nin para ve para hükmündeki evrak ve senetler ile mal, bilanço, tutanak, rapor, defter, kayıt ve belgeleri üzerinden işledikleri suçlardan dolayı kamu görevlisi gibi cezalandırılır.

Denetim kurulu

MADDE 101 –

(1) Denetim Kurulu, müteşebbis heyetin veya genel kurulun kendi üyeleri arasından seçeceği iki asil iki yedek üyeden oluşur. Oylarda eşitlik halinde kuraya başvurulur.

(2) Denetim kurulu üyeleri dört yıl için seçilir. Süresi sona eren üyeler yeniden seçilebilir.

Denetim kurulu üyeliğine seçilme şartları

MADDE 102 –

(1) Denetim kurulu üyelerinde aşağıdaki şartlar aranır:

a) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak.

b) Müteşebbis heyet üyesi veya katılımcı olmak.

c) 70 inci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde aranan koşulları taşımak.

ç) Yönetim kurulu üyesi veya bölge müdürlüğü personeli olmamak.

d) Yönetim Kurulu üyeleri veya bölge müdürü ile üstsoy veya altsoy, üçüncü derece dahil kan veya kayın hısımı olmamak.

e) Yönetim kurulu üyeleriyle aralarında iş ortaklığı bulunmamak.

(2) Bu şartları taşımadıkları halde seçilenler ile sonradan kaybedenlerin üyelikleri kendiliğinden sona erer.

(3) Genel kurul toplantısında bulunmayanlar, seçimden önce divan başkanlığına yapacakları yazılı başvuru ile denetim kurulu üyeliğine aday olabilir. Tüzel kişi katılımcılar denetim kuruluna seçilemezler. Ancak tüzel kişi katılımcının temsilcisi olan gerçek şahıs denetim kuruluna seçilebilir. Denetim kuruluna seçilecek tüzel kişi temsilcisinin, tüzel kişiyi ve/veya şubeyi temsile ve bağlayıcı işlem yapma yetkisine sahip olması gerekir.

(4) Haklarında 70 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen suçlarla ilgili olarak kamu davası açılmış olanların görevleri, ilk genel kurul toplantısına kadar devam eder. Bu durumdaki üyelerin azli veya göreve devamı hakkında karar alınması hususu, yönetim kurulunca yapılacak ilk genel kurulun gündemine alınır. Bu hususun genel kurul gündemine alınmaması halinde yönetim kurulu sorumlu olur.

Denetim kurulu üyeliğinin boşalması

MADDE 103 –

(1) Herhangi bir sebeple denetim kurulu üyeliğinin boşalması halinde, yerlerine sıradaki yedek üye geçerek kalan süreyi tamamlar.

(2) Yedek üyelerin çağrılmasına rağmen tek denetim kurulu üyesi kalması halinde, mevcut üye, ilk genel kurula kadar görev yapmak üzere katılımcılar cetvelinde yer alan bir kişiyi seçerek göreve çağırır.

(3) Yedek üyelerin çağrılmasına rağmen denetim kurulu üyesi kalmaması halinde, yönetim kurulu, üyeliğe seçilme şartlarına sahip bir kişiyi geçici olarak seçip ilk toplanacak genel kurulun onayına sunar. Bu şekilde seçilen üye, genel kurul toplantısına kadar görevini yapar.

Denetim kurulunun görev ve yetkileri

MADDE 104 –

(1) Denetim kurulunun görev ve yetkileri şunlardır:

a) TDİOSB işlemlerinden bilgi edinmek ve gerekli kayıtların düzenli olarak tutulmasını sağlamak amacıyla en az üç ayda bir defa TDİOSB’nin hesap, işlem ve defterlerini incelemek, birlikte veya münferiden düzenleyecekleri raporu, müteşebbis heyete ve yönetim kuruluna bildirmek.

b) En az üç ayda bir defa TDİOSB’nin nakit mevcudu ile menkul değerlerini kontrol etmek ve sonuçlarını yazılı tutanağa bağlamak.

c) Bütçe, bilanço ve gelir-gider cetvelini denetlemek.

ç) Yıllık bilanço ve sonuç hesaplarını inceleyerek bu husustaki görüşlerini birlikte veya tek başına bir raporla müteşebbis heyete veya genel kurula bildirmek.

d) Gerekli hallerde genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmak.

e) TDİOSB katılımcılarının TDİOSB yönetim kurulu üyeleri ve TDİOSB personeli hakkındaki şikayetlerini incelemek ve şikayet konusuna göre inceleme sonucunu müteşebbis heyete veya genel kurula ve yönetim kuruluna iletmek.

f) Boşalan denetim kurulu üyeliğine gecikmeksizin yedek üyeleri çağırmak.

g) Yönetim kurulu üyelerinin gerekli şartları taşıyıp taşımadıklarını araştırmak.

ğ) En az üç ayda bir ara rapor ve yılda bir defa genel denetleme raporu düzenleyerek müteşebbis heyete veya genel kurula ve yönetim kuruluna sunmak.

(2) Denetim kurulu üyeleri görevleri çerçevesinde işlerin yürütülmesinde gördükleri noksanlıkları, kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemelere aykırı uygulamaları ve bundan sorumlu olanları, rapor dönemini beklemeden müteşebbis heyete veya genel kurula, sorumlular müteşebbis heyet içinde ise Bakanlığa haber vermekle yükümlüdür.

(3) Denetim kurulu üyeleri kendilerine kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemeler ile verilen görev ve yetkileri gerektiğinde tek başlarına da kullanabilir.

(4) Denetim kurulu üyeleri yönetim kurulu toplantılarına katılabilir ancak oy kullanamaz.

Denetim kurulu üyelerinin sorumluluğu

MADDE 105 –

(1) Denetim kurulu üyeleri, kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemeler ile kendilerine verilen görevleri hiç veya gereği gibi yapmamalarından ve kendi kusurlarından doğan zararlardan sorumludur.

(2) Denetim kurulu üyeleri, görevleri sona erse dahi, görevleri sırasında öğrendikleri ve açıklanması halinde TDİOSB veya katılımcılar için zarar oluşabilecek hususları Kanun ya da yönetmelik hükümleri uyarınca bildirmek zorunda oldukları kurum, kuruluş veya organlar dışında kalanlara açıklayamaz.

(3) Denetim kurulu üyeleri, TDİOSB’nin para ve para hükmündeki evrak ve senetler ile mal, bilanço, tutanak, rapor, defter, kayıt ve belgeleri üzerinden işledikleri suçlardan dolayı kamu görevlisi gibi cezalandırılır.

Organ değişikliği bildirimi

MADDE 106 –

(1) Müteşebbis heyet, yönetim ve denetim kurullarında olan değişiklikler, en geç on beş gün içinde Bakanlığa bildirilir.

Bölge müdürlüğü

MADDE 107 –

(1) Bölge müdürlüğü, bölge müdürü ile yeteri kadar idari ve teknik personelden oluşur.

Bölge müdürü

MADDE 108 – (1) Bölge müdürü;

a) Yönetim kurulu tarafından atanır ve yönetim kuruluna bağlı olarak çalışır.

b) Kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü, ana sözleşme ve benzeri düzenlemeler çerçevesinde, müteşebbis heyet, genel kurul ve yönetim kurulunun kararları ve talimatları doğrultusunda, TDİOSB’nin sevk ve idaresini yürütmekle görevlidir.

c) TDİOSB’nin idari ve teknik personelinin en üst amiridir.

(2) Bölge müdürünün 70 inci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerindeki şartları taşıması ve lisans mezunu olması gerekir.

Temsil ve ilzam

MADDE 109 –

(1) TDİOSB’nin temsil ve ilzam yetkisi yönetim kuruluna aittir.

(2) TDİOSB’ler Yönetim Kurulu Başkanı veya başkan vekili tarafından temsil edilir.

(3) TDİOSB’yi ilzam edici her türlü işlem ve yazılar çift imzalı olarak düzenlenir ve yönetim kurulu başkanı veya vekili ile birlikte bir yönetim kurulu üyesi veya yetkilendirilmiş ise TDİOSB bölge müdürü tarafından imzalanır.

(4) TDİOSB’yi temsil ve ilzam yetkisi verilecek üyeler, yönetim kurulunun yapacağı ilk toplantıda belirlenir.

(5) Yönetim Kurulu tarafından belirlenen temsil ve ilzama yetkili üyelerin işlem yapma yetkisi, noter onaylı imza sirkülerinin çıkarılmasıyla başlar.

(6) Temsil ve ilzama yetkili üyelerin noter onaylı imza sirkülerinin birer örneği, noter onay tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde Bakanlığa gönderilir.

Huzur hakları

MADDE 110 –

(1) Müteşebbis heyet ile yönetim ve denetim kurullarının üyelerine, müteşebbis heyet tarafından tespit edilen tutarda huzur hakkı ödenebilir. Ödenecek bu huzur hakkının aylık toplam tutarı, her yıl Yüksek Planlama Kurulunca belirlenen kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıklarının yönetim kurulu başkan ve üyelerine ödenen net aylık ücreti aşamaz. Müteşebbis heyet üyelerinden kamu personeli olanlara 4/7/2001 tarihli ve 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 12 nci maddesi çerçevesinde ödeme yapılır.

(2) Genel kurula geçen ve müteşebbis heyetin görevinin sona erdiği TDİOSB’lerde yönetim ve denetim kurulu üyelerine, genel kurul tarafından tespit edilecek tutarda huzur hakkı ödenebilir.

(3) Huzur hakkı ödemeleri TDİOSB’nin Bakanlıktan aldığı kredi dışında, kendi kaynaklarından yapılır.

(4) Aynı TDİOSB organlarında birden fazla görevi bulunanlara, bu görevlerinden sadece biri için huzur hakkı ödenir.

ONUNCU BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Diğer hususlar

MADDE 111 –

(1) Bu Yönetmelik ve Yönetmeliğe bağlı çıkarılacak çalışma usul ve esaslarında hüküm bulunmayan hallerde Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği ve diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 112 –

(1) 10/11/2009 tarihli ve 27402 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçiş süreci

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce devam eden TDİOSB’lere ait iş ve işlemler, bir hak kaybına neden olmayacak şekilde, 10/11/2009 tarihli ve 27402 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde sonuçlandırılır.

Yürürlük

MADDE 113 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 114 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız