25 Eylül 2014 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 29130YÖNETMELİKGıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:BİTKİ ÇEŞİT, ÇEŞİT ADAYI VE ISLAH MATERYALİNİN TOHUMCULUK KURULUŞLARINA DEVRİ, TOHUMLUK ÜRETİMİ VE PAZARLAMA HAKKI SATIŞI HAKKINDA YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, yeni çeşitleri hızlı ve yaygın bir şekilde çiftçilerin kullanımına sunabilmek ve tohumculuk kuruluşlarının yeni çeşit geliştirmelerini mümkün kılmak amacıyla; araştırma kurumları tarafından geliştirilen bitki çeşitleri, çeşit adayları ve ıslah materyalinin tohumculuk kuruluşlarına devri, tohumluk üretimi ve pazarlama haklarının satışı ve çeşit geliştirme amacıyla kullanımıyla ilgili usul ve esasları belirlemektir.KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, meyve ağaçları hariç olmak üzere tarla ve bahçe bitkilerinden araştırma kurumları tarafından geliştirilen bitki çeşitleri, çeşit adayları ve ıslah materyallerinin tohumculuk kuruluşlarına satışı veya lisans yoluyla devri, tohumluk üretimi ve pazarlama haklarının satışı ile çeşit geliştirme amacıyla kullanımına ilişkin usul ve esasları kapsar.DayanakMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 8/1/2004 tarihli ve 5042 sayılı Yeni Bitki Çeşitlerine Ait Islahçı Haklarının Korunmasına İlişkin Kanun, 18/4/2006 tarihli ve 5488 sayılı Tarım Kanunu, 31/10/2006 tarihli ve 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu ve 3/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.Tanımlar ve kısaltmalarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Açılan materyal: Melezlemeyi veya geri melezlemeyi ve benzeri varyasyon oluşturma işlemlerini takiben, genotipik ve fenotipik bakımdan varyasyon göstermeye devam eden farklı generasyonlardaki; melezleme sonrası F2,F3, ve F4 ile geri melezleme sonrası BC1, BC2, BC3 ve BC4 populasyonlarını,b) Araştırma kurumu: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğüne bağlı ve devredilecek veya satılacak olan çeşit, çeşit adayı veya ıslah materyalinin hak sahibi araştırma enstitülerini/istasyonlarını,c) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,ç) BC1-4: Tekrarlamalı geri melezleme generasyonlarını,d) BİSAB: Bitki Islahçıları Alt Birliğini,e) Çeşit: Bir veya birden fazla genotipin birleşmesinden ortaya çıkan ve kendine has özelliklerle tanımlanan, sözü edilen özelliklerden en az biriyle diğer herhangi bir bitki grubundan ayrılan, değişmeksizin çoğaltılmaya uygunluğu bakımından bir bütün olan, botanik taksonomi içinde yer alan genetik yapıyı,f) Çeşit adayı: Çeşidin tüm özelliklerine sahip olduğu düşünülen ancak henüz çeşit olarak tescil edilmemiş durulmuş bitkisel genetik yapıyı,g) Durulmuşluk: Çeşidin, safhattın veya geri melezin tekrarlanan üretimlerden sonra veya belirli çoğaltım dönemleri sonunda ilgili özelliklerinin değişmeksizin aynı kalmasını,ğ) Erkek kısır: Dişi ve erkek organları aynı bitkide olan, erkek organları dölleme özelliğini kaybetmiş ve dişi organının döllenebilmesi için başka bir bitkinin polenine ihtiyaç duyan bitkileri,h) F2-4: Melezleme ve sonrası generasyonları,ı) Farklılık: Bir çeşidin, tescil müracaatının yapıldığı tarihte herkesçe bilinen çeşitlerden, tescile esas özelliklerden, en az bir tanesi bakımından farklılık göstermesini,i) FYD: Farklılık, yeknesaklık ve durulmuşluğu,j) Hat: Aynı tek bitki dölünden gelen bitkileri,k) Hibrit: İki kendilenmiş safhattın kontrollü bir şekilde melezlenmesi sonucunda her yıl yeniden üretilen ilk nesil, melez bitkilerin oluşturduğu grubu,l) Geri melez: Melezleme sonucunda elde edilen bitkinin ebeveynlerinden birisiyle tekrar melezlenmesini,m) GDO: Genetiği değiştirilmiş organizmaları,n) Islah materyali: Çeşit ve üretim izinli çeşit adayı dışında kalan ve ıslahta kullanılan melez, geri melez, safhat, hat, açılan materyal, yarı-yol materyali, erkek kısır, kendilenmiş safhat gibi bitki materyalini,o) Islah: Elde bulunan çeşitlerin korunmasını ve devamlılığını sağlama, bunların üzerinde çalışarak özelliklerini daha da iyileştirme, genetik kaynak ve stoklardan yararlanarak çeşit veya çeşitler elde etme amacıyla yapılan çalışmaları,ö) Islahçı hakkı: Çeşidin ıslahçısının 5042 sayılı Yeni Bitki Çeşitlerine Ait Islahçı Haklarının Korunmasına İlişkin Kanun çerçevesinde kazandığı hakkı,p) Islahçı: Bir çeşidi ıslah eden ya da bulan ve geliştiren gerçek veya tüzel kişiyi,r) Kendine döllenen bitkiler: Üreme biyolojisi bakımından, erkek ve dişi organları birbirleri (kendisi) ile uyuşur durumda olan ve başka çeşitlerin ya da bitkilerin yardımı olmaksızın kendi poleni ile döllenebilme yeteneğindeki bitki veya bitki gruplarını,s) Komisyon: Araştırma kurumu müdürünün başkanlığında, teknik ve idari koordinatörler, ilgili şube veya bölüm başkanı ve ıslahçılardan müteşekkil en az 5 kişiden oluşan değerlendirme birimini,ş) Lisans ücreti: Tohumculuk kuruluşlarının, hak sahibine ödeyeceği payı,t) S1-4: Birbirini izleyen kendileme generasyonlarını,u) Safhat: Tüm bireyleri 6-7 generasyon kendileme/kendilenme yoluyla tek bir bitkinin soyundan gelen, genetik bakımdan durulmuş ve hemen hemen tüm genleri homozigot kabul edilen, genotipik yapıları özdeş, fenotipik yapıları ise farksız sayılan bireylerin oluşturduğu bir bitki grubunu,ü) Sözleşme: Araştırma kurumu ile tohumculuk kuruluşu arasında yapılan ve çeşit, çeşit adayı ve ıslah materyalinin devir şartlarını belirleyen anlaşma metnini,v) TAGEM: Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğünü,y) Tescil: Yurt içinde veya yurt dışında ıslah edilen veya bulunan ve geliştirilen bitki çeşitlerinin farklı, yeknesak ve durulmuş olduğunun ve/veya biyolojik ve teknolojik özellikleri ile hastalık ve zararlılara dayanıklılığının ve tarımsal değerlerinin tespit edilerek kütüğe kaydedilmesini,z) Tohumculuk kuruluşu: 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu kapsamında Tohumculuk alanında faaliyet gösteren tüzel kişileri,aa) TÜRKTOB: Türkiye Tohumcular Birliğini,bb) Üretim izinli çeşit adayı: Çeşidin özelliklerine sahip olduğu düşünülen, tescil başvurusu yapılmış ancak sonuçlanmamış ve tescile kadar olan süreç için yasal tohumluk üretim izni alınmış çeşit adayını,cc) Yabancı döllenen bitkiler: Üreme biyolojisi bakımından doğal şartlarda kendi poleni ile tam ya da yeterince döllenemeyen, başka bir bitkinin polenine ihtiyaç duyan bitki veya bitki grubunu,çç) Yarı-yol materyali: Henüz safhat seviyesine gelememiş olmakla birlikte belirli tanımlamaları yapılabilen 5 inci kendileme/kendilenme, geri melezleme generasyonu ile safhat arasındaki materyali,dd) Yeknesaklık: Çeşidin çoğaltımı esnasında, çoğaltma metoduna bağlı olarak beklenen varyasyonun dışındaki diğer özellikler yönünden bir örneklik göstermesini veya yeterince homojen olmasını,ifade eder.İKİNCİ BÖLÜMÇeşit, Çeşit Adayı ve Islah Materyalinin Devri,Tohumluk Üretim ve Pazarlama Hakkı Satışına İlişkin HükümlerSatış işleminin duyurulmasıMADDE 5 – (1) Araştırma kurumlarında bu Yönetmelik kapsamında satışı yapılacak veya tohumluk üretim hakkı lisans ücreti karşılığı devredilecek çeşit, çeşit adayı ve ıslah materyali listesi ve materyalin özellikleri ve muhtemel satış zamanı araştırma kurumlarında 17 nci maddede tanımlanan Komisyon tarafından belirlenir. Belirlenen liste her yıl ocak ve temmuz ayı içerisinde TAGEM ve ıslah materyali sahibi araştırma kurumunun internet sayfalarında yayınlanır. Ayrıca internet sayfalarında yayınlanmak ve üyelerine duyurulmak üzere TÜRKTOB ve BİSAB’a ve gerekli görülen diğer kurum, kuruluş ve organizasyonlara iletilir.(2) TAGEM, satış işleminin her aşamasında tarımla ilgili sivil toplum kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile işbirliği yapabilir.Islah materyali satın almaya yetkili tohumculuk kuruluşlarıMADDE 6 – (1) Çeşit ve üretim izinli çeşit adayları dışındaki ıslah materyali satışı, kendine veya yabancı döllenen bitki olup olmadığına bakılmaksızın, sadece Bakanlıktan araştırma yapma yetkisi almış tohumculuk kuruluşlarına yapılır.Çeşit ve çeşit adaylarında azami satış süresiMADDE 7 – (1) Çeşit veya çeşit adayına ait tohumluk üretimi ve pazarlama hakkı en fazla 10 yıl süre ile satılır. Süre dolduğunda araştırma kurumu çeşidi tekrar satışa sunabilir. Önceki periyotta tohumluk satış hakkını devralan tohumculuk kuruluşu/kuruluşları yeni ihaleyi kazanması durumunda veya satışın bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasına göre yapılması durumunda tekrar çeşidin tohumluk üretim ve pazarlama hakkını devralabilir.Satış sırasında istenecek ve düzenlenecek belgelerMADDE 8 – (1) Tüm satış veya devir işlemlerinde tohumculuk kuruluşuna ait geçerli Ticaret Sicil Gazetesi kaydı ve imza sirküsü istenir. Islah materyali satış veya devir işlemlerinde Bakanlık tarafından verilen araştırma yapmaya yetkili kuruluş belgesi de istenir. İlgili belgeleri teslim etmeyenlere devir veya satış yapılmaz. Tüm satış veya devir işlemlerinde, materyalle ilgili moleküler karakterizasyon belgesi hazırlanabilir ve ileride oluşabilecek anlaşmazlıklarda kullanılmak üzere sözleşmeye eklenebilir. Belge, araştırma kurumu ve özel sektör tohumculuk kuruluşu tarafından karşılıklı imzalanır.(2) Safhattın satışı ile birlikte hat özellik belgesi sözleşmeye eklenip araştırma kurumu ve tohumculuk kuruluşu tarafından karşılıklı imzalanır. Bir sureti FYD testine yetecek miktar tohumlukla birlikte, ileride yapılacak çeşit başvurularında çeşit adayının orijinini belirlemede dikkate alınmak üzere, Bakanlık, Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkezi Müdürlüğüne gönderilir. Satışı yapılan yabancı döllenen bitki yarı-yol materyalinin sadece sözleşmesi gönderilir. Sözleşme, ekleri ve tohumluk örneğinin birer sureti taraf araştırma kurumu ve tohumculuk kuruluşu tarafından muhafaza edilir.(3) Koruma altına alınan çeşit ve ıslah materyalinin devri veya satışı durumunda, araştırma kurumu ve/veya tohumculuk kuruluşu 12/8/2004 tarihli ve 25551 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yeni Bitki Çeşitlerine Ait Islahçı Haklarının Korunmasına Dair Yönetmelik hükümlerine uygun olarak Bakanlık, Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkezi Müdürlüğüne gerekli bilgilendirmeyi yapar.Lisans ücreti karşılığı hak devri ve satışıMADDE 9 – (1) Bir çeşidin, çeşit adayının veya ıslah materyalinin tohumluk üretimi ve pazarlama hakkının lisans ücreti karşılığı tohumculuk kuruluşlarına satışı veya devri 15/6/1984 tarihli ve 84/8213 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Döner Sermayeli Kuruluşlar İhale Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak yapılır. Satış veya devir yöntemi 17 nci maddede tanımlanan Komisyon marifetiyle belirlenir.(2) Araştırma kurumu tarafından belirlenen satış şartlarına bağlı olarak talep edilen çeşit veya çeşit adayı, araştırma kurumunun üretim miktarı ölçüsünde, müracaatta bulunan tohumculuk kuruluşlarına satılır. Talebin üretimden fazla olması durumunda araştırma kurumunun; tohumluk tahsisini yapacağı tohumculuk kuruluşu ve miktarı 17 ncimaddede tanımlanan Komisyon marifetiyle belirlenir.Hibrit çeşit ıslahında kullanılan ıslah materyali lisans hakkı satışı ve devriMADDE 10 – (1) Hibrit çeşit ıslahında kullanılan ıslah materyali satışı 9 uncu madde hükümlerine göre yapılır.(2) Kendilenmiş safhat ve yarı-yol materyalinin satışından ıslahçı hakkı talep edilir. Melezleme veya kendileme başlangıcından, F4 ve S4 generasyonları dahil olmak üzere bu generasyonlara kadar satıştan ıslahçı hakkı talep edilmez.Hibrit çeşit ve ıslah materyali lisans hakkı satışı ve devriMADDE 11 – (1) Hibrit çeşit lisans hakkı satışında;a) Çeşit aşamasına gelmiş hibrit çeşit adayı, bunları denemek isteyen tohumculuk kuruluşlarına deneme amaçlı verilebilir.b) Deneme amaçlı alınan hibrit çeşit adayı tescil edildiğinde, çeşidin tohumluk üretim ve pazarlama lisans hakkının satışı 9 uncu maddenin birinci fıkrasına göre ihale ile yapılmakla birlikte deneme yapan kuruluşa herhangi bir öncelik tanınmaz.c) Hibrit çeşidi oluşturan hatların tescili ve hak sahipliği araştırma kurumuna aittir.ç) Hibrit çeşit adayının tohumluk üretim hakkını satın alan tohumculuk kuruluşu, ebeveyn tohumluğun idamesini kendisi yapabilir.d) Hibrit çeşit adayının tohumluk üretim hakkını satın alan tohumculuk kuruluşu, araştırma kurumundan satın aldığı ıslah materyalini araştırma kurumunun izni olmadan başka hibrit oluşturmada kullanamaz.(2) Hibrit çeşit ıslahında kullanılan kendilenmiş safhat, yarı-yol materyali veya açılan materyal satışı sonrasında,a) Ücret ödenmesini takiben safhat ile ilgili yetki belgesi tohumculuk kuruluşuna verilir.b) Safhattın safiyetini sağlamak, kullanım yetkisine sahip tohumculuk kuruluşunun sorumluluğundadır.c) Safhattın kullanımı ile çeşit geliştirilmesi durumunda ortaya çıkacak yeni çeşidin üretim ve pazarlama hakkının başka tohumculuk kuruluşlarına devri, satışı yapan araştırma kurumunun yazılı izni ile yapılabilir.Kendine döllenen bitkilerde ıslah materyalinin satışıMADDE 12 – (1) Araştırma kurumu kendine döllenen bitkilerde uygun gördüğü ıslah materyalini tohumculuk kuruluşuna sözleşme ile satabilir.(2) Araştırma kurumu, safhatları 9 uncu maddenin birinci fıkrasındaki satış şekline uygun olarak yapar. Safhat satışında ıslahçı hakkı talep edilir. Söz konusu materyalden geliştirilen çeşit ticarete konu olduğu sürece ıslahçı hakkı devam eder.(3) Safhat dışındaki ıslah materyalinin satışı 9 uncu maddenin ikinci fıkrasına göre yapılır. Safhat dışındaki ıslah materyalinin satışında ıslahçı hakkı talep edilmez.(4) Satışı yapılan safhatlar hariç olmak üzere ıslah materyali üzerinde araştırma kurumunun ıslah çalışmaları devam edebilir.Satışı yapılacak tohumluk miktarı, elit-orijinal tohumluk üretimiMADDE 13 – (1) Yabancı ve kendine döllenen bitkilerde çeşit, çeşit adayı ve ıslah materyalinin satışı veya devrinde verilecek tohum/tohumluğun miktarı adet veya ağırlık olarak, araştırma kurumu ve tohumculuk kuruluşu arasında yapılacak sözleşmede belirtilir.(2) Araştırma kurumları; özel sektöre satış işlemini tamamladıkları çeşitlerin elit ve orijinal kademedeki tohumluk üretiminin her birini veya tamamını ek bir anlaşma ile tohumculuk kuruluşlarına devredebilir veya araştırma kurumları teknik denetimi altında tohumculuk kuruluşlarına ait tarlalarda birlikte yapabilirler. Sözleşme detayları 17 nci maddede tanımlanan Komisyon tarafından aynı çalışma esasları ile belirlenir.Satış veya devir sonrasında uyulması gerekenlerMADDE 14 – (1) Tohumculuk kuruluşuna devredilen çeşit veya üretim izinli çeşit adayının ismi söz konusu tohumculuk kuruluşunca hiçbir şekilde değiştirilemez, kısaltılamaz, ilave yapılamaz. Herhangi bir değişiklik yapılması durumunda tohumculuk kuruluşu tüm haklarını kaybeder ve mevzuat uyarınca işlem tesis edilir.(2) Çeşit veya üretim izinli çeşit adayını satın alan tohumculuk kuruluşu, çeşidin veya üretim izinli çeşit adayının sahibi araştırma kurumundan yazılı izin almadıkça, hak ve yetkilerini başkasına devredemez.(3) Tohumculuk kuruluşunun isim değişikliği veya hukuki statüsünün değişmesi durumunda, araştırma kurumunun çeşit veya üretim izinli çeşit adayı üzerindeki hak ve yetkileri devam eder. Yeni firma, kuruluşundan itibaren üç ay içerisinde çeşit veya üretim izinli çeşit adayı ile ilgili önceki tohumculuk kuruluşu tarafından imzalanan sözleşmeyi kabul ettiğine dair araştırma kurumuna bildirim yapmazsa o ana kadar olan karşılıklı hak ve alacaklar saklı kalmak üzere çeşit veya üretim izinli çeşit adayı ile ilgili tüm hak ve yetkiler tekrar çeşit sahibi araştırma kurumuna geçer.(4) Çeşit, çeşit adayı ve ıslah materyalinin tohumculuk kuruluşuna devri sonrasında tohumluk üretimi, genetik açılmalar dahil olmak üzere muhafaza ve pazarlama aşamalarında doğacak olumsuzluklardan araştırma kurumu sorumlu tutulamaz.Satış sözleşmesinin iptali ve mücbir sebeplerMADDE 15 – (1) Çeşit veya üretim izinli çeşit adayını devralan tohumculuk kuruluşu tarafından birbirini izleyen iki yıl tohumluk üretiminin veya satışının, sözleşmede belirlenen miktarda yapılmaması halinde, sözleşmede belirlenen sürenin sonu beklenmeden sözleşme iptal edilir ve o ana kadar olan hak ve alacakları da saklı kalmak kaydı ile söz konusu çeşit veya üretim izinli çeşit adayı ile ilgili tüm haklar satışı yapan araştırma kurumuna geçer. Bu durumda çeşidi devralan tohumculuk kuruluşu hiçbir hak talep edemez. Ancak yaşanan ve belgelenen yangın, sel, dolu, kuraklık ve aşırı don gibi mücbir sebepler durumunda, iki yıllık süre üç yıla çıkarılabilir.(2) Satışı yapılan üretim izinli çeşit adayı, çeşit tescil aşamasını tamamlayamaz ve tescil başvurusu ret edilirse, sözleşme ret tarihinde sona erer. Taraflar o tarihten ileriye dönük herhangi bir hak ve alacak talebinde bulunamazlar. Ancak tarafların sözleşme hükümlerinden doğan o güne kadarki karşılıklı hak ve alacakları saklı kalır.Satışı yapılan hat ve safhatların haklarının geri alınmasıMADDE 16 – (1) Yabancı ve kendine döllenen bitkilerde hat veya safhattı satın alan tohumculuk kuruluşu söz konusu hat veya safhat ile veya bunları kullanarak beş yıl içerisinde çeşit adayı geliştirip tescile başvurmaz ise, çeşidi devreden/satan araştırma kurumu hat veya safhattın tekrar sahibi olur ve materyal üzerindeki tüm haklarını geri kazanır. Bu durumda hat veya safhattan çeşit geliştiremeyen tohumculuk kuruluşu hiçbir hak talep edemez. Ancak tohumculuk kuruluşunun yazılı talebi ve satışı yapan araştırma kurumunun talebi uygun bulması halinde, bu süre birer yıllık izinler halinde en fazla iki yıl daha uzatılabilir.DÖRDÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerKomisyonların oluşturulması, görevleri ve çalışma esaslarıMADDE 17 – (1) Komisyonlar, araştırma kurumları bünyesinde, araştırma kurumu müdürünün başkanlığında, teknik ve idari koordinatörlerden en az bir, döner sermaye işletmesinden, ilgili şube veya bölüm başkanlarından en az bir ve ıslahçılardan en az bir üye olmak üzere en az beş kişiden oluşur.(2) Komisyonun görevleri aşağıda belirtilmiştir:a) Tohumluk üretimi ve pazarlama hakkı verilecek çeşit, çeşit adayı ve ıslah materyallerinin listesinin ve özelliklerinin belirlenmesi, satış işlemi için duyurulması.b) İhaleye katılacak tohumculuk kuruluşlarının ilgili mevzuat çerçevesinde yeterliliklerinin değerlendirilmesi.c) Satış sırasında istenecek ve düzenlenecek belgelerin takibi.ç) Satış işlemi ile ilgili sözleşme ve şartnamelerin hazırlanması.d) Tohumculuk kuruluşları veya kişilerden gelen taleplerin değerlendirilmesi ve yapılacak iş ve işlemler karşılığı talep edilecek ücret ve ıslahçı hakkının belirlenmesi.(3) Komisyon en az beş kişi ile Başkanın talebi üzerine toplanır. Komisyon kararları oy çokluğu ile alınır. Oyların eşit olması halinde başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu teşkil eder. Kararlarda çekimser kalınamaz. Komisyonca alınan kararlar, komisyon başkanı ve üyelerinin ad ve soyadları ve görev unvanları belirtilerek imzalanır. Karşı oy kullanan komisyon üyeleri, gerekçelerini komisyon kararına yazmak ve imzalamak zorundadır.Tohumculuk kuruluşu adına çeşit geliştirmeMADDE 18 – (1) Tohumculuk kuruluşu kendi adına hat/hatlar getirerek araştırma kurumundan bu hat/hatlardan çeşit geliştirmesini talep edebilir. Gelen talep, Komisyon tarafından değerlendirilir. Karar olumlu ise Komisyon yapılacak iş ve işlemler karşılığı talep edilecek ücret ve ıslahçı hakkını da belirler. Komisyon; tohumculuk kuruluşundan söz konusu materyalin orijin belgesini alır, GDO olmadığı ve materyalin kendisi ve bundan geliştirilecek materyalin sahipliği ile ilgili ortaya çıkabilecek tüm yasal sorumluluğun da tohumculuk kuruluşuna ait olduğuna dair taahhütname alır.EtiketlemeMADDE 19 – (1) Etiketlemeye ilişkin Bakanlığın ilgili mevzuatı hükümlerinin yerine getirilmesine ilave olarak, tohumculuk kuruluşları, tohumluk üretim hakkını satın aldıkları çeşit veya çeşit adaylarının ticari ambalajları üzerine görünür şekilde “Bu çeşit Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, TAGEM, ……………………………… (boşluk alana satışı yapan araştırma kurumunun ismi yazılacak) tarafından geliştirilmiştir” yazdırmak zorundadırlar.(2) Satın alınan ıslah materyalinden tohumculuk kuruluşlarınca çeşit geliştirilmesi durumunda ise yine ticari ambalaj üzerine “Bu çeşit Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, TAGEM, ……………………………… (boşluk alana satışı yapan araştırma kurumunun ismi yazılacak) temin edilen ıslah materyalinden geliştirilmiştir” ifadesi yazılır. Bunu yerine getirmeyen tohumculuk kuruluşlarına bir daha araştırma kurumlarından herhangi bir çeşit, çeşit adayı veya ıslah materyali satışı, devri yapılmaz.Yurt dışı kullanımMADDE 20 – (1) Araştırma kurumunun çeşidi, çeşit adayı veya ıslah materyalini kullanarak ortaya çıkarılacak çeşidin, yurt dışı kullanım hakkı araştırma kurumunun yazılı iznini almak kaydıyla materyali devralan tohumculuk kuruluşuna aittir. Araştırma kurumu ve tohumculuk kuruluşu yurt dışında kullanımdan doğacak ıslahçı hakkının nasıl ödeneceğine dair anlaşma yaparlar. Tohumculuk kuruluşu yurt dışı satışlarından doğacak ıslahçı hakkını araştırma kurumuna öder. Ödeme yapılmaz ise satışı yapılan materyalin sahipliği satışı yapan araştırma kurumuna geçer.Islahçı hakkıMADDE 21 – (1) 5042 sayılı Yeni Bitki Çeşitlerine Ait Islahçı Haklarının Korunmasına İlişkin Kanun kapsamında koruma altındaki çeşitlerin satışından ıslahçı hakkı, koruma altında olmayanlardan ise döner sermaye işletmesine gelir kaydedilmek üzere araştırma geliştirme payı alınır.Geçiş hükmüGEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımından önce yapılan satış işlemlerindeki hükümler sözleşme süresi bitene kadar devam eder. Süre sonunda yeniden satış bu Yönetmeliğe göre yapılır.YürürlükMADDE 22 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 23 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
BANKA KARTLARI VE KREDİ KARTLARI HAKKINDA YÖNETMELİK
Resmi Gazete Tarihi: 10.03.2007 Resmi Gazete Sayısı: 26458BANKA KARTLARI VE KREDİ KARTLARI HAKKINDA YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı, banka kartları ve kredi kartlarının çıkarılmasına, kullanımına ve kartlı ödemeler sisteminde yer alan kuruluşların faaliyet esaslarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.KapsamMADDE 2 –(1) Kartlı sistem kuran, kart çıkaran, üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar, kartlı işlemler için bilgi alışverişi ile takas ve mahsup işlemi yapan kuruluşlar ile üye işyerleri ve kart hamilleri bu Yönetmelik hükümlerine tâbidir.(2) Kendi işyerleri ile sınırlı olmak üzere, mal veya hizmetlerin vadeli satışı ile alıcının borç alacak durumunun izlenmesi amacıyla kart çıkaran veya sistem oluşturan veya herhangi bir kredilendirme işlemi yapılmaksızın veya hesaba bağlı olmaksızın önceden belirlenen bir tutarla sınırlı olmak üzere kart düzenleyen gerçek veya tüzel kişiler bu Yönetmelik hükümlerine tâbi değildir.DayanakMADDE 3 –(Değişik: RG-21/12/2008-27087)(1) Bu Yönetmelik, 23/2/2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununun 4, 5, 6, 8, 9, 10, 12, 13, 14, 21, 23, 24, 25, 26, 27 ve 29 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 4 –(Değişik: RG-21/12/2008-27087)(1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Bellenim: Firmware olarak bilinen ve bir donanım içerisindeki programlanabilir bellek üzerinde bulunan, donanımın tüm özelliklerini kullanabilmesi için ihtiyaç duyduğu, güncellenebilir yazılımı,b) Diğer kuruluşlar: Kredi kartı çıkarma yetkisini haiz banka dışında kalan kuruluşları,c) Kanun: 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununu,ç) Kartlara ilişkin hassas veri: Banka kartı veya kredi kartı üzerinde yer alan ve ele geçirilmesi durumunda finansal işlem gerçekleştirmede kullanılabilecek bilgi setini/setlerini, ve ayrıca kart hamili doğrulamada kullanılan ve gizli kalması gereken PIN bilgisini,d) Kartlı sistem kuruluşu: Banka kartı veya kredi kartı sistemi kuran ve bu sisteme göre kart çıkarma veya üye işyeri anlaşması yapma yetkisi veren kuruluşları,e) Kart çıkaran kuruluş: Banka kartı veya kredi kartı düzenleme yetkisini haiz bankalar ile diğer kuruluşları,f) Kart kuruluşu: Kartlı sistem kuruluşu, kart çıkaran kuruluş ve üye işyeri anlaşması yapan kuruluşları,g) Kurucu: Bir kart kuruluşunun sermayesinin veya oy haklarının doğrudan veya dolaylı olarak yüzde on veya daha fazlasını teşkil eden paylar ile bu oranın altında olsa dahi yönetim kurullarına üye belirleme imtiyazı veren paylara sahip gerçek veya tüzel kişileri,ğ) Kurul: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunu,h) Kurum: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunu,ı) Mali kurumlar: Ana faaliyet konuları para ve sermaye piyasaları olan ve bu konularda kendi özel mevzuatı uyarınca alınan izin ve ruhsat ile faaliyet gösteren kurumları,i) POS: Banka kartı veya kredi kartı üzerindeki bilgileri esas alarak her türlü mal ve hizmet alımı veya nakit ödeme belgesi düzenlenmesi işlemleri ile bu Yönetmelik hükümleri uyarınca nakit kullanımı kapsamında değerlendirilebileceği belirtilen işlemlerin gerçekleştirilmesinde kullanılan elektronik cihazı,j) Üye işyeri anlaşması yapan kuruluş: Banka kartı veya kredi kartı kabulünü sağlamak amacıyla işyerleriyle anlaşma yapan bankaları ya da kuruluşları,k) 3DSecure: İnternet ortamında banka kartı veya kredi kartı ile gerçekleştirilen işlemlerde ek güvenlik katmanı getiren, kartlı sistem kuruluşları tarafından onaylı protokolü,ifade eder.İKİNCİ BÖLÜMİzne Tabi İşlemlerFaaliyet iznine ilişkin bilgi ve belgelerMADDE 5 –(1) Türkiye’de kart kuruluşu faaliyetinde bulunmak üzere Kuruma verilecek başvuru dilekçelerine;a) Kurucuların Yönetmelik ekindeki örneklere (ek-1 ve ek-2) uygun şekilde düzenleyip noter huzurunda imza edecekleri birer beyannamenin,b) Kurucuların beyannamelerinde belirtilen mevduat ve kredi hesaplarına ilişkin bilgilerin tevsiki amacıyla, ilgili bankalarca Kuruma hitaben düzenlenecek her biri aynı tarihi taşıyan belgelerin,c) Ortaklık ana sözleşmesinin,ç) Bu kuruluşların faaliyetinden beklenen faydayı analiz eden detaylı fizibilite raporu ile kuruluştan itibaren üç yıllık hedeflerin ortaya konulduğu tahmini bilânço ile kâr ve zarar cetvellerinin,d) Kurucuların müflis olmadıklarına, haklarında iflasın ertelenmesi kararı verilmiş bulunmadığına, tüzel kişilerin uzlaşma suretiyle yeniden yapılandırma başvurularının tasdik edilmiş olmadığına ilişkin Asliye Ticaret Mahkemelerinden, konkordato ilan etmiş olmadıklarına ilişkin yetkili İcra Mahkemesinden alınacak belgelerin,e) Gerçek kişi kurucularca arşiv kaydını da içeren, son altı ay içinde alınmış adli sicil belgelerinin,f) Tüzel kişilerin kuruluşa ortak olmasına ilişkin yetkili kurullarından alınmış karar örneklerinin,g) Kurucuların tasfiyeye tabi tutulan bankerler, sigorta şirketleri ve para ve sermaye piyasalarında faaliyet gösteren kurumlarda doğrudan veya dolaylı olarak yüzde on veya daha fazla bir oranda pay sahibi olmadıklarına ilişkin bir beyanın (ek-3),ğ) Kurucuların tasfiyeye tabi tutulan veya Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilen bankalarda devirden önce doğrudan veya dolaylı olarak yüzde on veya daha fazla pay sahibi olmadıklarını gösterir bir beyanın (ek-3),h) Tüzel kişi kurucuların kuruluşu ile ilgili Ticaret Sicili Gazetesinin, bunların ortakları, pay oranları ve tutarları ile varsa imtiyazlı payları gösteren listelerin, faaliyet konuları, yatırım ve işletme alanları hakkında ayrıntılı açıklamalar ile 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre yetkili yeminli mali müşavirlerce onaylanmış son üç yıla ait bilanço ile kâr ve zarar cetvellerinin, varsa derecelendirme şirketlerinden biri tarafından hazırlanmış ve öngörülen dereceyi de içeren bir raporun,ı) Tüzel kişi kurucuların dahil olduğu sermaye grubuna ait varsa uluslararası muhasebe standartlarına uygun ve uluslararası kabul gören bir bağımsız denetim şirketinin onayını taşıyan son üç yıla ait konsolide bilanço ile kâr ve zarar cetvellerinin,i) Sermayedeki dolaylı pay sahipliklerinin tespitini teminen tüzel kişi kurucuların tüzel kişi ortaklarının ve bu ortakların sermayelerinde pay sahibi tüzel kişilerin paydaşlarını ve pay oranlarını gösterir cetvellerin,j) Kurucuların muaccel vergi ve prim borcu bulunmadığına ilişkin ilgili vergi daireleri ve Sosyal Sigortalar Kurumundan alınacak belgelerin,k) Sermayenin yüzde on ve daha fazlasını taahhüt eden kurucuların mali durumları hakkında 3568 sayılı Kanuna göre yetkili yeminli mali müşavirlerce düzenlenecek bir raporun,l) Kurucuların ve belirlenmişse görevlendirilecek yönetim kurulu üyeleri ile genel müdürün son on yılda mali bir kurumda görev alıp almadıklarına ilişkin bilgileri de kapsayacak biçimde ayrıntılı özgeçmişlerinin,m) Kurucuları temsile yetkili kişi veya kişilere verilmiş vekâletname örneklerinin,n) Sermayenin yüzde on ve daha fazlasını taahhüt eden kurucuların, gerekli kaynağı kendi ticari, sınai ve sair yasal faaliyetleri sonucunda her türlü muvazaadan ari olarak sağladıklarına dair ek-4’te yer alan örneğe uygun olarak düzenleyip imzalayacakları birer taahhütnamenineklenmesi gerekir.(2) Türkiye’de kart kuruluşu faaliyetinde bulunmak üzere başvuruda bulunan kuruluş ortaklarından hiçbirinin bu Yönetmelikte tanımlanan kurucu vasfını haiz olmaması halinde, en büyük paya sahip beş ortaktan bu madde çerçevesinde gerekli bilgi ve belgeler istenir.(3) Yabancı uyruklu kişilerce temin edilecek bilgi ve belgeler hakkında bu madde hükümleri uygulanır.(4) Kurum, bu Yönetmeliğin uygulanması bakımından gerekli göreceği ilave bilgi ve belgeleri talep edebileceği gibi Kurul kararıyla, bu maddede yer alan bilgi ve belgeleri farklı kapsam ve içeriklerde talep etmeye yetkilidir.Yurt dışında kurulu banka veya mali kurumların Türkiye’de kart kuruluşu kurmaları veya pay devralmalarıMADDE 6 –(1) Yurt dışında kurulu banka veya mali kurumların, Türkiye’de kart kuruluşu kurmak veya mevcut kart kuruluşlarından birinin paylarını devralmak üzere Kuruma verecekleri başvuru dilekçelerine,a) Banka veya mali kurumun ana sözleşmesinin,b) Türkiye’de kart kuruluşu kurmak veya mevcut kart kuruluşlarından birinin paylarını devralmaya ilişkin yetkili kurullarından alınmış karar örneklerinin,c) Kart kuruluşu kurulmasından veya payların devralınmasından beklenen faydayı analiz eden detaylı fizibilite raporu ile üç yıllık hedeflerin ortaya konulduğu tahmini bilanço ile kâr ve zarar cetvellerini ve gerekmesi halinde sermaye artırımları için gereken kaynak tutarını ve bu tutarın sağlanacağı kaynakları içeren bir raporun,ç) Banka veya mali kurumun son beş yıla ait bilanço ve kâr ve zarar cetvelleri ile yetkili kuruluşlarca düzenlenmiş bağımsız denetim raporlarının,d) Banka veya mali kurumun ortakları, kurulu bulunduğu ülke dışındaki teşkilat ve organizasyon yapısı, uluslararası mali piyasalardaki faaliyetleri hakkında ayrıntılı bilgi ve belgeler ile banka ve mali kurum hakkında uluslararası kabul gören derecelendirme şirketleri tarafından hazırlanan ve öngörülen derecelendirmeyi de içeren raporun,e) Banka veya mali kurumun kurulduğu veya faaliyette bulunduğu ülkede mevduat kabul etmesinin veya bankacılık işlemleri yapmasının yasaklanmamış olduğuna ve/veya faaliyetlerinde herhangi bir kısıtlama bulunmadığına ilişkin ilgili resmi makamdan alınmış belgenin,f) Banka veya mali kurumun son genel kuruluna ilişkin tutanaklarla, sermayenin yüzde onundan fazlasına sahip ortakların, banka veya mali kurumun merkezinin bulunduğu ülkenin yetkili makamlarınca onaylı bir listesinin,g) Banka veya mali kurumun merkezinin bulunduğu ülke mevzuatına göre yetkili bağımsız denetim kuruluşlarından biri tarafından her yıl yapılacak incelemeye ilişkin raporların Kuruma tevdi edileceğine dair taahhütnamenineklenmesi gerekir.(2) Kurum, bu Yönetmeliğin uygulanması bakımından gerekli göreceği ilave bilgi ve belgeleri talep edebileceği gibi Kurul kararıyla, bu maddede yer alan bilgi ve belgeleri farklı kapsam ve içeriklerde talep etmeye yetkilidir.Merkezi yurt dışında bulunan kartlı sistem kuruluşlarının Türkiye’de şube açmalarıMADDE 7 –(1) Kanunun 4 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca temsilcilik açmamak kaydıyla, merkezi yurt dışında bulunan kartlı sistem kuruluşlarının Türkiye’de şube açmalarına ilişkin olarak 1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların İzne Tabi İşlemleri İle Dolaylı Pay Sahipliğine İlişkin Yönetmeliğin, birinci fıkrasının (e) bendi hariç 5 inci maddesi ve 6 ncı maddesi hükümleri uygulanır.Merkezi yurt dışında bulunan kartlı sistem kuruluşlarının Türkiye’de temsilcilik açmalarıMADDE 8 –(1) Merkezi yurt dışında bulunan kartlı sistem kuruluşlarının Türkiye’de şube ya da kredi kartı sistemi kurmamak, kart çıkarmamak ve üye işyeri anlaşması yapmamak kaydıyla temsilcilik açmaları Kurulun iznine tâbidir.(2) Yurt dışında kurulu kartlı sistem kuruluşlarının Türkiye’de temsilcilik açmak üzere Kuruma verecekleri başvuru dilekçelerine;a) Kartlı sistem kuruluşunun ana sözleşmesinin,b) Asgari üç yıldır faaliyet gösterildiğini tevsik eden bilânço ve faaliyet raporları ile mali tablolara ilişkin yetkili bağımsız denetim kuruluşu raporlarının,c) Kartlı sistem kuruluşunun faaliyetlerinde herhangi bir kısıtlama bulunmadığına ilişkin ilgili resmi makamdan alınmış belgenin,ç) Türkiye’de temsilcilik açılmasına dair yetkili kurullarından alınmış karar örneklerinin,d) Görevlendirilmesi düşünülen temsilcilerin son on yılda mali bir kurumda görev alıp almadıklarına ilişkin bilgileri de içeren ayrıntılı özgeçmişlerinin,e) Temsilcilik açılmasından beklenen faydayı analiz eden bir raporun,f) Kartlı sistem kuruluşunun ortakları, kurulu bulunduğu ülke dışındaki teşkilat ve organizasyon yapısı, uluslararası mali piyasalardaki faaliyetleri hakkında ayrıntılı bilgi ve belgeler ile kartlı sistem kuruluşu hakkında varsa uluslararası kabul gören derecelendirme şirketleri tarafından hazırlanan ve öngörülen derecelendirmeyi de içeren raporun,g) Kartlı sistem kuruluşu veya mali kurumun merkezinin bulunduğu ülke mevzuatına göre yetkili bağımsız denetim kuruluşlarından biri tarafından her yıl yapılacak incelemeye ilişkin raporların Kuruma tevdi edileceğine dair taahhütnamenineklenmesi gerekir.(3) Kurum, bu Yönetmeliğin uygulanması bakımından gerekli göreceği ilave bilgi ve belgeleri talep edebileceği gibi Kurul kararıyla, bu maddede yer alan bilgi ve belgeleri farklı kapsam ve içeriklerde talep etmeye yetkilidir.Türkiye’de kurulu kart kuruluşlarının yurt dışında şube veya temsilcilik açmaları, ortaklık kurmaları veya kurulmuş ortaklıklara katılmalarıMADDE 9 –(1) Türkiye’de kurulu kart kuruluşlarının yurt dışında şube veya temsilcilik açmaları, ortaklık kurmaları veya kurulmuş ortaklıklara katılmaları Kurulun iznine tabidir. İzin başvuruları, yurt dışında şube veya temsilcilik açılmasının, ortaklık kurulmasının veya kurulmuş ortaklıklara katılımın gerekçelerini ayrıntılı bir şekilde açıklayan bir raporla birlikte Kuruma yapılır. Yürürlükteki standart oranları gerçekleştiremeyen veya teşkilatlanmaları üzerine kısıtlama getirilen kart kuruluşlarınca yapılacak başvurular işleme konulmaz.(2) Kart kuruluşunun yurt dışında şube açma, ortaklık kurma veya kurulmuş ortaklıklara katılma taleplerine izin verilebilmesi için, şube veya ortaklığın bulunduğu ülke düzenlemeleri ve uygulamalarında, Kurumun denetim ve gözetim faaliyetleri kapsamında ihtiyaç duyduğu bilgi ve belgeleri edinmesine ve söz konusu şube ve ortaklıklarda denetim yapmasına ilişkin herhangi bir engel bulunmaması şarttır.Bilgi alışverişi ile takas ve mahsup işlem kuruluşlarının faaliyet izni almasıMADDE 10 –(1) Bilgi alışverişi ile takas ve mahsup işlem kuruluşları faaliyet izni almak üzere Kuruma verecekleri başvuru dilekçelerine,a) Bilgi alışverişi ile takas ve mahsup işlem kuruluşunun ana sözleşmesinin,b) Bilgi alışverişi ile takas ve mahsup işlem kuruluşu kurulmasından beklenen faydayı analiz eden detaylı fizibilite raporu ile üç yıllık hedeflerin ortaya konulduğu tahmini bilânço ile kâr ve zarar cetvellerinin,c) Ortaklık, teşkilat ve organizasyon yapısı, teknoloji alt yapısı hakkında ayrıntılı bilgi ve belgeler ile varsa bilgi alışverişi ile takas ve mahsup işlem kuruluşu hakkında uluslararası kabul gören derecelendirme şirketleri tarafından hazırlanan ve öngörülen derecelendirmeyi de içeren raporuneklenmesi gerekir.(2) Kurum, bu Yönetmeliğin uygulanması bakımından gerekli göreceği ilave bilgi ve belgeleri talep edebileceği gibi Kurul kararıyla, bu maddede yer alan bilgi ve belgeleri farklı kapsam ve içeriklerde talep etmeye yetkilidir.Faaliyet veya Türkiye’de şube veya temsilcilik açma izniMADDE 11 –(1) Faaliyet veya Türkiye’de şube veya temsilcilik açma izni Kurulun en az beş üyesinin aynı yöndeki oyuyla alınan kararla verilir. Kurumca, faaliyet izni için başvuran kart kuruluşu, bilgi alışverişi ile takas ve mahsup işlem kuruluşlarının sermayesinin her türlü muvazaadan arî olarak ve nakden ödenip ödenmediği, yapacağı işlemleri gerçekleştirebilecek ölçüde teknik donanım ve yeterli personelin bulunup bulunmadığı, yönetici düzeyindeki personelin yeterli sayıda ve kanuni şartları haiz olup olmadığı, kuruluşun yönetimine ve iç denetimine ilişkin olarak gerekli düzenlemelerin yapılıp yapılmadığı hususları incelenir ve Kurulca faaliyet izni verilir.(2) Faaliyet izni kararı kartlı sistem kuruluşları için kartlı sistem kurma, kart çıkarma ve üye işyerleri ile anlaşma yapma faaliyetini, kart çıkaran kuruluşlar için ise kart çıkarma ve üye işyerleri ile anlaşma yapma faaliyetlerini kapsar.(3) Faaliyet izninin Resmî Gazete’de yayımlanmasından önce Kurumca yapılacak tebligata istinaden, sisteme giriş payı olarak Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen asgari sermayenin yüzde beşine karşılık gelen tutarın faaliyete başlamadan önce Kurum hesabına yatırıldığına ilişkin belge ile finansal faaliyet izin belgesi harç yükümlülüğünün yerine getirildiğine dair belgenin Kuruma tevdi edilmesi gerekir.(4) Kartlı sistem kurma, kart çıkarma, üye işyerleri ile anlaşma yapma, bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının, Kanun ve Yönetmelikte faaliyet izni alınması için gereken şartları kaybetmesi, iznin gerçeğe aykırı beyanlarla alınmış olduğunun tespit edilmesi, iznin alınmasından itibaren altı ay içinde faaliyete geçilmemesi veya bir yıl içinde kesintisiz altı ay süre ile faaliyette bulunulmamış olması hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde Kurul, bu Kanun kapsamındaki işlemlere ilişkin faaliyet iznini iptal edebilir.(5) Faaliyet izni verilmesine ilişkin kararlar ile verilmiş olan izinlerin iptaline ilişkin gerekçeli kararlar Resmî Gazete’de yayımlanır.Ana sözleşme değişiklikleri ile pay edinim ve devirleriMADDE 12 –(1) Kart kuruluşlarının, bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının ana sözleşme değişikliklerinde Kurumun uygun görüşü aranır. Kurumca uygun görülmeyen değişiklikler genel kurulda karara bağlanamaz. Kurumun uygun görüşü alınmaksızın yapılan ana sözleşme değişiklikleri Ticaret Siciline tescil edilemez. Ana sözleşme değişikliği için bu Kanun ve ilgili diğer mevzuatta öngörülen izin, onay veya olumlu görüş başvuruları, yetkili mercilerce onbeş iş günü içinde cevaplandırılır.(2) Bir kişinin, bir kart kuruluşunda doğrudan veya dolaylı pay sahipliği yoluyla sermayenin yüzde onunu ve daha fazlasını temsil eden payları edinmesi veya bir ortağa ait doğrudan veya dolaylı payların sermayenin yüzde on, yüzde yirmi, yüzde otuz üç veya yüzde ellisini aşması sonucunu veren pay edinimleri ile bir ortağa ait payların, bu oranların altına düşmesi sonucunu veren pay devirleri Kurulun iznine tâbidir.(3) Yönetim kuruluna üye belirleme imtiyazı veren payların tesisi, devri veya yeni imtiyazlı pay ihracı yukarıdaki oransal sınırlara bakılmaksızın Kurulun iznine tâbidir. Ortak sayısının beşten aşağı düşmesine yol açan işlemler ile izin alınmadan yapılan pay devirleri pay defterine kaydolunmaz. Bu hükme aykırı olarak pay defterine yapılan kayıtlar hükümsüzdür. Oy hakkı edinilmesi ve paylar üzerinde intifa hakkı tesisinde de bu hüküm uygulanır.(4) İzne tabi pay devirlerinde, bu paylara sahip olacak ortakların kurucularda aranan nitelikleri taşıması şarttır. Kurucularda aranan nitelikleri kaybeden bu orandaki paya sahip ortaklar temettü dışındaki ortaklık haklarından yararlanamaz. (5) Kanunun 6 ncı maddesi uyarınca kart kuruluşlarının pay devri veya edinimi ile ilgili Kuruma yapılacak başvurulara;a) Payları devralacakların, ek-1 ve ek-2’de yer alan örneklere uygun şekilde düzenleyip noter huzurunda imza edecekleri birer beyannamenin,b) Payları devralacak gerçek veya tüzel kişilerin müflis olmadıklarına, haklarında iflasın ertelenmesi kararı verilmiş bulunmadığına, tüzel kişilerin uzlaşma suretiyle yeniden yapılandırma başvurularının tasdik edilmiş olmadığına ilişkin Asliye Ticaret Mahkemelerinden, konkordato ilan etmiş olmadıklarına ilişkin İcra Tetkik Hakimliklerinden alınacak belgelerin,c) Payları devralacak gerçek kişilerce, arşiv kaydını da içeren, son altı ay içinde alınmış adli sicil belgelerinin,ç) Tasfiyeye tabi tutulan veya Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilen bankalarda devirden önce doğrudan veya dolaylı olarak yüzde on veya daha fazla pay sahibi olmadıklarını gösterir bir beyanın (ek-3),d) Payları devralan gerçek veya tüzel kişilerin tasfiyeye tabi tutulan bankerler, sigorta şirketleri ve para ve sermaye piyasalarında faaliyet gösteren kurumlarda doğrudan veya dolaylı olarak yüzde on veya daha fazla bir oranda pay sahibi olmadıklarına ilişkin bir beyanın (ek-3),e) Payları devralacak tüzel kişilerin kart kuruluşuna ortak olunmasına ilişkin yetkili kurullarından alınmış karar örneklerinin,f) Payları devralacak tüzel kişilerin kuruluşu ile ilgili Ticaret Sicili Gazetesinin, bunların ortakları, pay oranları ve tutarları ile varsa imtiyazlı payları gösteren listelerin, faaliyet konuları, yatırım ve işletme alanları hakkında ayrıntılı açıklamalar ile 3568 sayılı Kanuna göre yetkili yeminli mali müşavirlerce onaylanmış son üç yıla ait bilânço ile kâr ve zarar cetvelleri ile banka veya diğer mali kurum niteliğindeki tüzel kişilerin varsa uluslararası kabul gören derecelendirme şirketlerinden biri tarafından hazırlanmış ve öngörülen derecelendirmeyi de içeren bir raporun,g) Payları devralacak tüzel kişilerin dahil olduğu sermaye grubuna ait uluslararası muhasebe standartlarına uygun ve uluslararası kabul gören bir bağımsız denetim şirketinin onayını taşıyan varsa son üç yıla ait konsolide bilanço ile kâr ve zarar cetvellerinin,ğ) Payları devralacak kişilerin mali durumları hakkında 3568 sayılı Kanuna göre yetkili yeminli mali müşavirlerce düzenlenecek bir raporun,h) Payları devralacak kişilerin muaccel vergi ve prim borcu bulunmadığına ilişkin ilgili vergi daireleri ve Sosyal Güvenlik Kurumundan alınacak belgelerin,i) Payları devralacak kişilerin beyannamelerinde belirtilen mevduat ve kredi hesaplarına ilişkin bilgilerin tevsiki amacıyla, ilgili bankalarca Kuruma hitaben düzenlenecek her biri aynı tarihi taşıyan belgelerin,j) Payları devralacak gerçek kişiler ile tüzel kişilerin sermayesinin yüzde on ve daha fazlasına sahip gerçek kişi ortakların son on yılda mali bir kurumda görev alıp almadıklarına ilişkin bilgileri de kapsayacak biçimde ayrıntılı özgeçmişlerinin,k) Payları devralacak gerçek veya tüzel kişileri temsile yetkili kişi veya kişilere verilmiş vekâletname örneklerinin,l) Payların satın alınmasında kullanılacak kaynak hakkında açıklamanın,m) Pay devri ile ilgili yapılan sözleşmenin bir örneğinin,n) Payları devralacakların gerekli kaynağı kendi ticari, sınai ve sair yasal faaliyetleri sonucunda her türlü muvazaadan ari olarak sağladıklarına dair ek-4’te yer alan örneğe uygun olarak düzenleyip imzalayacakları birer taahhütnamenin,o) Payları devralacak tüzel kişiler ile bunların tüzel kişi ortaklarının imtiyazlı paylarını gösteren listelerineklenmesi zorunludur.(6) Bilgi alışveriş ile takas ve mahsuplaşma işlem kuruluşlarının tüm pay edinim ve devirlerine ilişkin Kuruma yapılacak başvurulara, ilgili kuruluşun pay edinilmesine dair yetkili kurullarından alınmış karar örneklerinin eklenmesi zorunludur.(7) Yabancı uyruklu kişiler için bu madde hükümleri uygulanır.(8) Kurum, bu Yönetmeliğin uygulanması bakımından gerekli göreceği ilave bilgi ve belgeleri talep edebileceği gibi Kurul kararıyla, bu maddede yer alan bilgi ve belgeleri farklı kapsam ve içeriklerde talep etmeye yetkilidir.(9) Herhangi bir pay devri söz konusu olmasa dahi, mevcut paylar üzerine imtiyaz tesisi, imtiyazın kaldırılması veya intifa senedi çıkarılması da Kurulun iznine tabidir.Dolaylı pay sahipliğiMADDE 13 –(1) Gerçek veya tüzel bir kişinin Türkiye’de kurulmuş veya kurulacak bir kart kuruluşunun veya bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının sermayesindeki dolaylı pay sahipliğinin tespitinde uygulanacak ilke ve esaslar aşağıdadır:a) Kart kuruluşunda pay sahibi bulunan veya pay devralacak tüzel kişi ortaklıklar ile varsa bunların tüzel kişi ortaklarının ortaklık yapıları zincirleme bir suretle gerektiği takdirde gerçek kişilere ulaşıncaya kadar tespit edilir.b) Kart kuruluşu sermayesinde tüzel kişiler aracılığı ile olan dolaylı pay sahipliği oranı, iştirak oranlarının çarpılması suretiyle hesaplanır. Aynı kişinin ara kademelerde yer alan tüzel kişilere doğrudan iştiraki bulunması halinde, söz konusu doğrudan iştirak oranı, müteakip çarpım işleminden önce, o kademeye kadar ulaşılan orana ilave edilir.c) Bir gerçek kişiye ait dolaylı pay sahipliğinin belirlenmesinde bu gerçek kişi ile eş ve çocuklarına, bunların sınırsız sorumlulukla katıldıkları ortaklıklara veya bu kişi veya ortaklıkların ayrı ayrı veya birlikte sermayesini veya yönetimini kontrol ettikleri ortaklıklara ait paylar birlikte dikkate alınır. Tüzel kişilere ait dolaylı pay sahipliğinin belirlenmesinde de bunlara ait paylar ile bunların sermayesini veya yönetimini kontrol ettikleri ortaklıklara ait paylar birlikte hesaplanır.(2) Kart kuruluşu sermayesinde pay sahibi tüzel kişilerin sermayeleri ile ilgili olarak Kanuna göre yapılacak dolaylı el değiştirme ve benzeri dolaylılık tespit ve değerlendirmeleri, mevzuatta açıkça düzenlenen hususlar haricinde, kart kuruluşu sermayesi yerine tüzelkişi paydaşın sermayesi esas alınarak bu maddenin birinci fıkrasındaki hükümlere göre yapılır.(3) Bir gerçek ya da tüzel kişinin diğer bir tüzel kişinin sermayesini ya da yönetimini doğrudan ya da dolaylı olarak kontrolü; tüzel kişinin doğrudan veya dolaylı olarak sermayesinin çoğunluğuna sahip olunması veya bu çoğunluğa sahip olunmamakla birlikte imtiyazlı payların elde bulundurulması veya diğer pay sahipleri ile yapılan anlaşmalara istinaden oy hakkının çoğunluğuna tasarruf edilmesi veya herhangi bir suretle yönetim kurulu üyelerinin çoğunluğunu atayabilme ya da görevden alma gücünün elde bulundurulmasıdır. Tüzel kişinin ortaklık yapısına bağlı olarak, sermayenin çoğunluğuna sahip olunması için pay oranının asgari yüzde ellibir olması şartı aranmaz.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMYönetimYönetim kuruluMADDE 14 –(1) Kart kuruluşlarının, bilgi alışveriş ile takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının yönetim kurulları beş kişiden az olamaz. Genel müdür için öngörülen şartlar, yönetim kurulu üyelerinin yarıdan bir fazlası için de aranır. Murahhas üyelerin genel müdürde aranan şartları taşımaları zorunludur. Genel müdürlük ve yönetim kurulu başkanlığı görevleri aynı kişi tarafından icra edilemez. Yönetim kurulu üyelerinin 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen şartları taşıması şarttır.(2) Türkiye’de şube açmak suretiyle faaliyette bulunan yurt dışında kurulu kartlı sistem kuruluşlarının Türkiye’deki yönetim merkezlerinde, yönetim kurulu yetki ve sorumluluklarını taşıyan, merkez şube müdürünün de dahil olduğu en az üç kişilik bir müdürler kurulu oluşturmaları zorunludur. Bu Yönetmeliğin uygulanmasında müdürler kurulu yönetim kurulu hükmünde olup, birinci fıkrada belirtilen şartlar müdürler kurulu üyeleri için de aranır.(3) (Değişik: RG-1/8/2009-27306) Kart kuruluşları ile bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının iç kontrol, risk yönetimi ve iç denetim sistemlerinin işlerliğinin, uygunluğunun ve yeterliliğinin sağlanması, finansal raporlama sistemlerinin güvence altına alınması, söz konusu kuruluşlar içindeki yetki ve sorumlulukların belirlenmesi yönetim kurulunun sorumluluğundadır.Genel müdür ve yardımcılarıMADDE 15 –(1) Kart kuruluşlarının genel müdürlerinin hukuk, iktisat, maliye, bankacılık, işletme, kamu yönetimi ve dengi dallarda lisans düzeyinde, diğer alanlarda lisans düzeyinde öğrenim görmüş olanların ise belirtilen alanlarda lisansüstü öğrenim görmüş olmaları ve finans alanında en az on yıllık meslekî deneyime sahip olmaları şarttır.(2) Kart kuruluşlarının genel müdür yardımcılarının, en az üçte ikisi birinci fıkrada belirtilen alanlarda olmak üzere, lisans veya lisansüstü eğitim görmüş olması ve finans alanında en az yedi yıllık deneyime sahip olması şarttır.(3) (Değişik: RG-1/8/2009-27306) Bilgi alışverişi ile takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının genel müdürlerinin, hukuk, iktisat, maliye, bankacılık, işletme, kamu yönetimi veya bilişim teknolojileri ve dengi alanlarda lisans düzeyinde, diğer alanlarda lisans düzeyinde öğrenim görmüş olanların ise belirtilen alanlarda lisansüstü öğrenim görmüş olmaları ve en az on yıllık mesleki deneyime sahip olmaları şarttır. Genel müdür yardımcılarının ise, asgari üçte ikisinin bu alanlarda en az lisans veya lisansüstü eğitim görmüş olmaları ve en az yedi yıllık mesleki deneyime sahip olmaları şarttır.(4) Başka unvanlarla istihdam edilseler dahi, yetki ve görevleri itibarıyla genel müdür yardımcısına denk veya daha üst konumlarda icraî nitelikte görev yapan diğer yöneticiler de bu Yönetmeliğin genel müdür yardımcılarına ilişkin hükümlerine tâbidir.(5) Genel müdürlüğe ve yardımcılıklarına atanacakların, bu maddede aranan şartları taşıdıklarını gösteren belgelerle birlikte Kuruma bildirilmesi şarttır. Bildirimden itibaren on iş günü içinde Kurumca olumsuz görüş bildirilmemesi durumunda ilgili kişilerin atamaları yapılabilir.(6) Herhangi bir nedenle görevden ayrılan genel müdür ve yardımcılarının görevden ayrılma nedenleri, ilgili kuruluş ve görevden ayrılan tarafından yedi iş günü içinde Kuruma bildirilir.Genel müdür ve yardımcıları ile yönetim kurulu üyelerine ilişkin bildirimlerMADDE 16 –(1) Kart kuruluşları, bilgi alışveriş ile takas ve mahsuplaşma kuruluşlarında genel müdür veya genel müdür yardımcılığına atanması öngörülen kişiler ile ilgili olarak;a) Müflis olmadıklarına ve konkordato ilan etmiş olmadıklarına ilişkin yetkili adli mercilerden alınacak belgelerin,b) Arşiv kaydını da içeren adli sicil belgelerinin,c) (Değişik: RG-14/1/2011-27815) 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu kapsamında oluşturulan sistemler vasıtasıyla kimlik ve adres bilgilerine elektronik ortamda ulaşılabilenler hariç, yabancı uyruklu kişiler için kimlik belgesi veya pasaportlarının noter onaylı örnekleri ve ikâmetgah belgeleri,ç) Ayrıntılı özgeçmişlerinin,d) (Değişik: RG-19/10/2011-28089) Lisans ve varsa lisansüstü diplomalarının noterce veya aslının ibrazı halinde Kurumca onaylı birer örneğininatama işleminden önce Kuruma gönderilmesi zorunludur.(2) Yabancı uyruklu kişiler için birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen belgelerden bir veya birkaçının ilgili ülkenin adli sicil, müflis ve konkordato kayıtlarının tutulduğu bir merci ya da sistem olmaması nedeniyle temin edilememesi durumunda, bu durumun ilgili ülkenin yetkili mercilerinden alınacak bir belge ile tevsik edilerek Kuruma tevdi edilmesi gerekmektedir.(3) Atama işlemi, yukarıda belirtilen evrakların tümünün Kuruma intikalini izleyen on iş günü içinde Kurumca gerekçeli olumsuz görüş bildirilmediği takdirde yapılabilir.(4) Yönetim kurulu üyeliğine seçilenler ve herhangi bir nedenle boşalma hâlinde görevlendirilenler, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen belgelerle birlikte onbeş gün içinde Kuruma bildirilir.DÖRDÜNCÜ BÖLÜMSözleşme Şekli ve Genel İşlem ŞartlarıSözleşme şartlarıMADDE 17 –(1) Kart çıkaran kuruluşlar ile kart hamilleri arasındaki ilişkiler, Kanun ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde en az oniki punto ve koyu siyah harflerle hazırlanacak yazılı sözleşme ile düzenlenir. Sözleşmenin bir örneği, kart hamiline ve varsa kefile verilir.(2) Kart teslimi sırasında banka kartı hamillerine aşağıda yer alan hususlarda yazılı bilgilendirme yapılması zorunludur:a) Kart hamilinin sorumluluğunun kartın zilyetliğine geçtiği andan itibaren başlayacağı ve kartın imza hanesinin kart hamili tarafından imzalanması gerektiği,b) Kart hamilinin, kartı ve kartın kullanılması için gerekli şifre bilgilerini güvenli bir şekilde koruması ve bu bilgilerin başkaları tarafından kullanılmasına engel olacak önlemleri alması gerektiği, bunların kaybolması, çalınması halinde veya iradesi dışında gerçekleşmiş herhangi bir işlemi öğrenmesi durumunda kart çıkaran kuruluşa derhal bildirim yapmak zorunda olduğu,c) Kart hamilinin, yapacağı kayıp veya çalıntı bildiriminden önceki yirmidört saat içinde gerçekleşen hukuka aykırı kullanımdan doğan zararlardan yüzelli Yeni Türk Lirası ile sınırlı olmak üzere sorumlu olacağı, bildirimin yapılmaması halinde bu sınırın uygulanmayacağı,ç) Kart hamilinin yüzelli Yeni Türk Lirası tutarındaki sorumluluğunun sigortalanmasına ilişkin usul ve esaslar,d) Yabancı para cinsinden yapılan işlemlerde bankaca uygulanacak kurun belirlenme esasları ve bunun hesap özetine yansıtılmasına ilişkin esaslar,e) Şifrenin üçüncü kişilerle paylaşılmaması ve üçüncü kişilerin eline geçmemesi için gerekli önlemlerin alınması gerektiği,f) Kayıp veya çalıntı durumunda bildirimde bulunulabilecek yöntemler ve kanallar,g) Kart kullanımı hakkında ayrıntılı bilgi alınabilecek diğer yöntemler ve kanallar,ğ) Sözleşmede belirtilen ücret, komisyon ve masrafların kart hamilinin hesabına borç kaydedileceği,h) Kart hamilinin adres ve diğer iletişim bilgilerinde meydana gelen değişiklikleri onbeş gün içinde bildirmesi gerektiği.(3) Kart teslimi sırasında kredi kartı hamillerine aşağıda yer alan hususlarda yazılı bilgi verilmesi zorunludur:a) İkinci fıkrada yer alan hususlar,b) Kart limiti,c) Kartın düzenlendiği tarihteki faiz oranları,ç) Dönem borcunun bir kısmının ödenmesi halinde kalan hesap bakiyesi üzerinden faiz hesaplanacağı, kalan hesap bakiyesine, asgarî tutar ve üzerinde ödeme yapılması durumunda akdi faiz, asgarî tutarın altında ödeme yapılması durumunda ise asgari tutarın ödenmeyen kısmı için gecikme faizi, kalan hesap bakiyesinin asgari tutarı aşan kısmı için akdi faiz uygulanacağı da dahil olmak üzere, kart uygulamasından doğan borçlarda bileşik faiz uygulanmayacağı,d) Kart borcunun öğrenilebileceği ve ödenebileceği yöntemler ve kanallar,e) (Değişik: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer) Ödenmesi gereken asgarî tutarın, kredi kartı limiti 15.000 Türk Lirasına kadar olan kredi kartları hakkında dönem borcunun yüzde otuzundan, kredi kartı limiti 15.000 Türk Lirasından 20.000 Türk Lirasına kadar olan kredi kartları hakkında dönem borcunun yüzde otuzbeşinden, kredi kartı limiti 20.000 Türk Lirası ve üzerinde olan kredi kartları hakkında dönem borcunun yüzde kırkından ve yeni tahsis edilen kredi kartlarında kullanım başlangıcı tarihinden itibaren bir yıllık sürenin dolmasına kadar dönem borcunun yüzde kırkından aşağı olamayacağı.(4) Banka kartı sözleşmelerinde;a) Kart hamilinin sorumluluğunun, kartın zilyetliğine geçtiği veya fiziki varlığı bulunmayan kart numarasının öğrenildiği andan itibaren başlayacağına,b) Kart kullanımına bağlı olarak kart hamillerinden alınabilecek ücret, komisyon, masraf ve vergilerin neler olacağına dair açıklamalar ve bunların tutarları ve sözleşmede yer alan ücret, komisyon, masraf ve vergiler dışında kart kullanımına bağlı olarak kart hamilinden herhangi bir isim altında ödeme talep edilemeyeceği ve hesabından kesinti yapılamayacağına,c) Yabancı para cinsinden yapılan işlemlerde bankaca uygulanacak kurun belirlenme esaslarına,ç) Kart hamilinin, kartı ve kartın kullanılması için gerekli şifre bilgilerini güvenli bir şekilde koruması ve bu bilgilerin başkaları tarafından kullanılmasına engel olacak önlemleri alması gerektiği, bunların kaybolması, çalınması halinde veya iradesi dışında gerçekleşmiş herhangi bir işlemi öğrenmesi durumunda kart çıkaran kuruluşa derhal bildirim yapmak zorunda olduğuna,d) Kart hamilinin, kart çıkaran kuruluşa yapacağı bildirimden önceki yirmidört saat içinde gerçekleşen hukuka aykırı kullanımdan doğan zararlardan yüzelli Yeni Türk Lirası ile sınırlı olmak üzere sorumlu olduğuna,e) Hukuka aykırı kullanımın, hamilin ağır ihmaline veya kastına dayanması veya bildirimin yirmidört saat içinde yapılmaması hallerinde bu sınırın uygulanmayacağına,f) Kart hamilinin ilgili sigorta prim bedelini ödemek koşuluyla bildirimden önceki yirmidört saat içinde gerçekleşen hukuka aykırı kullanımdan doğan zararla ilgili yasal sorumluluk tutarı için sigorta yaptırılmasını talep edebileceğine,g) Kartın ve kartın kullanılması için gerekli şifre bilgilerinin kaybolması veya çalınması halinde banka kartı hamilinin yapacağı bildirimden önceki yirmidört saatten önce gerçekleştirilen işlemlerden kart hamilinin sorumlu olduğuna,ğ) Kart hamilinin adresinde meydana gelen değişiklikleri, değişiklik tarihinden itibaren onbeş gün içinde kart çıkaran kuruluşa bildirmekle yükümlü olduğuna ve adres değişikliğini söz konusu süre zarfında Bankaya bildirmemesi halinde eski adresine yapılacak bildirimlerin geçerli olacağına,h) Sözleşmenin sona erme ve fesih şartlarınailişkin hükümler yer alır.(5) Kredi kartı sözleşmelerinde;a) Dördüncü fıkrada yer alan hususlara,b) Kart hamilinden talep alınmadıkça kart limitlerinin artırılamayacağına,c) Sözleşmeye bağlı olarak kart hamillerinden alınabilecek ücret, komisyon, masraf ve vergilerin neler olacağına dair açıklamaların ve bunların tutarlarının ve sözleşmede yer alan ücret, komisyon, masraf ve vergiler dışında kart hamilinden herhangi bir isim altında ödeme talep edilemeyeceği ve hesabından kesinti yapılamayacağına,ç) Uygulanacak akdi ve gecikme faizi oranlarının Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenen azami oranların üstünde olmayacağına,d) Bileşik faiz uygulanamayacağına,e) Kanunun 26 ncı maddesi uyarınca nakit kullanımına ilişkin borçlar hakkında, faizin başlama tarihi olarak işlem tarihinin esas alınacağına,f) Kanunun 9 uncu maddesi uyarınca belirlenecek kredi kartı limitinin kart çıkaran kuruluşun insiyatifi dışında kart hamilinin harcamalarıyla aşılması durumunda veya tahsis edilen limitin yüzde yirmisini geçmemesi ve bir sonraki hesap döneminde kapatılması koşuluyla, bir takvim yılında ikiden fazla olmamak üzere, kart limitinde aşım oluşması halinde, aşılan miktara işlem tarihi ile ödeme tarihi arasındaki süre için akdi faiz yürütüleceğine,g) Faiz oranlarındaki artışın kart hamiline otuz gün önceden bildirileceği ve kart hamilinin faiz artışının bildirim tarihinden itibaren en geç altmış gün içinde borcunun tamamını ödeyip kredi kartını kullanmaya son vermesi halinde faiz artışından etkilenmeyeceğine,ğ) Yabancı para cinsinden yapılan işlemlerde bankaca uygulanacak kurun belirlenme esaslarına ve bunun hesap özetine yansıtılmasına,h) (Değişik: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer) Ödenmesi gereken asgarî tutarın, kredi kartı limiti 15.000 Türk Lirasına kadar olan kredi kartları hakkında dönem borcunun yüzde otuzundan, kredi kartı limiti 15.000 Türk Lirasından 20.000 Türk Lirasına kadar olan kredi kartları hakkında dönem borcunun yüzde otuzbeşinden, kredi kartı limiti 20.000 Türk Lirası ve üzerinde olan kredi kartları hakkında dönem borcunun yüzde kırkından ve yeni tahsis edilen kredi kartlarında kullanım başlangıcı tarihinden itibaren bir yıllık sürenin dolmasına kadar dönem borcunun yüzde kırkından aşağı olamayacağına ve bankanın bu miktardan az olmamak üzere asgari ödeme tutarını belirleyebileceğine,ı) Borçlunun temerrüde düşmesinin hukuki sonuçlarına,i) Kefil alınması halinde, sözleşmede veya kefalet sözleşmesinde yer alması gereken aşağıda belirtilen hususlara;1) Kefil için temerrüt halinin, kart hamilinin borcunun kendisine bildirilmesi ile başlayacağı,2) Kefaletin 22/4/1926 tarihli ve 818 sayılı Borçlar Kanununun adi kefalet hükümlerine tabi olduğu ve önce asıl borçluya başvurulup tüm tahsil yolları denenmeden kefilden borcun ifasının istenemeyeceği,3) Mevcut sözleşme hükümlerinde kefilin sorumluluğunu artıracak değişikliklerin ve kart limitindeki artışın kefil açısından geçerli olabilmesinin kefilin yazılı onayına bağlı olduğu.j) Alınan bir teminat varsa teminatın türü, niteliği, hangi hallerde teminata başvurulacağı, teminatın müşteriye iade şartlarına,ilişkin hükümler yer alır.Sözleşme değişiklikleriMADDE 18 –(1) Kredi kartı sözleşmelerinde yapılacak değişiklikler kart hamiline hesap özeti ile bildirilir. Bu değişiklikler bildirimin yapıldığı döneme ilişkin son ödeme tarihinden itibaren hüküm ifade eder. Bildirimin ait olduğu döneme ilişkin son ödeme tarihinden sonra kartın kullanılmaya devam olunması halinde, sözleşmede meydana gelen değişikliklerin kabul edildiği addolunur. Faiz oranlarının artırılması durumunda ise bu değişikliğin hüküm ifade edebilmesi için otuz gün önceden kart hamiline bildirilmesi zorunludur. Değişiklikler, hesap özetinde en az oniki punto harfler kullanılarak belirtilir. Kart hamili faiz artırımına ilişkin bildirim tarihinden itibaren en geç altmış gün içinde tüm borcunu ödeyip kredi kartını kullanmaya son verdiği takdirde faiz artışından etkilenmez.(2) Kart hamili, talep etmek suretiyle kartı iptal ettirmek ve sözleşmeyi feshetmek hakkına sahiptir. Kartın iptal edilmesine ve sözleşmenin feshine ilişkin kart hamilince yapılan talebin en geç yedi gün içinde kart çıkaran kuruluşça yerine getirilmesi zorunludur. (Ek cümle:17/12/2010-27788) Şubeler kanalıyla yapılan kart iptaline ilişkin taleplerde, bu talebin hangi tarihte alındığına dair şube yetkililerince imzalanmış bir belgenin veya doldurulan iptal talep formunun bir örneğinin kart hamiline verilmesi zorunludurHesap özetiMADDE 19 –(1) Kredi kartı hamillerine gönderilecek hesap özetlerinde;a) Kredi kartı hamilinin ad, soyad ve adresine,b) Kredi kartıyla yapılan işlemlere ilişkin dönem borcuna,c) Toplam kredi kartı limitine,ç) Hesap kesim tarihine,d) Son ödeme tarihine,e) Bir sonraki hesap kesim tarihi ve son ödeme tarihine,f) Ödenmesi gereken asgari tutara,g) Kredi kartıyla yapılan nakit çekim işlemlerinin veya mal ve hizmet alımlarının tutar ve tarihlerine,ğ) Kredi kartlarına uygulanan akdi faiz oranlarına,h) Kredi kartlarına uygulanan gecikme faizi oranlarına,ı) Kredi kartlarına ilişkin olarak ilgili hesap özetinde tahakkuk ettirilen yıllık ücret, faiz ve diğer her türlü ücret ve komisyon tutarlarına,i) Kredi kartı ile gerçekleştirilen yabancı para cinsinden işlemlerde, işleme konu döviz cinsi ve tutarı ile kart hesabına borç kaydedilen para birimi ve tutarına,ilişkin bilgilerin bulunması zorunludur.Faiz hesaplamasıMADDE 20 –(1) Bir hesap dönemine ilişkin toplam borç tutarı veya hesap bakiyesi üzerinden, o döneme ilişkin hesap özetinin düzenlendiği hesap kesim tarihinden önceki bir tarih itibarıyla faiz yürütülebileceğine ilişkin kayıtlar hükümsüzdür.(2) Nakit kullanımına ilişkin borçlar hakkında işlem tarihi esas alınabilir. 7/8/1989 tarihli ve 89/14391 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı Kararda belirtilen kıymetli maden, taş ve eşyaların alımları ile döviz alımları, kart sahibinin başka bir kredi kartının borcunu kapatması amacıyla yaptığı borç transferleri, kişi veya kurumlara yapılan tüm ödemeler, talih ve şans oyunları, borsa işlemleri/menkul kıymet alımları, seyahat çekleri, havale işlemleri nakit kullanım kapsamında olan işlemler olarak değerlendirilebilir.(3) Dönem borcunun bir kısmının ödenmesi halinde kalan hesap bakiyesi üzerinden faiz hesaplanır. Kalan hesap bakiyesine, asgarî tutar ve üzerinde ödeme yapılması durumunda akdi faiz; asgari tutarın altında ödeme yapılması durumunda ise asgari tutarın ödenmeyen kısmı için gecikme faizi, kalan hesap bakiyesinin asgari tutarı aşan kısmı için akdi faiz uygulanır. Temerrüt hali de dahil olmak üzere, kart uygulamasından doğan borçlarda bileşik faiz uygulanmaz.BEŞİNCİ BÖLÜMKart Kuruluşlarının YükümlülükleriKart çıkarma ve buna ilişkin yükümlülüklerMADDE 21 –(1) Kart çıkaran kuruluşlar, talepte bulunmayan veya sözleşme imzalamayan kişiler adına hiçbir şekil ve surette kart veremez, basılı kartı hamilin adresine göndermek veya fiziki varlığı bulunmayan kart numarasını bildirmek de dahil olmak üzere herhangi bir yöntemle teslim edemezler.(2) Kart çıkaran kuruluşlar, kartların kullanılması bir kod numarası, kart numarası, şifre ya da kimliği belirleyici başka bir yöntemin kullanılmasını gerektiriyorsa, bu tür bilgilerin gizli kalması amacıyla gerekli önlemleri almak ve mekanik cihazla yapılan işlemler hariç olmak üzere kart numarasının harcama ve alacak belgesinin müşteri nüshası üzerinde ve yazışmalarda yer almasını engellemekle yükümlüdür.(3) Kart çıkaran kuruluşlar, edindikleri kişisel bilgileri gizli tutmak, kendi hizmetlerinin pazarlanması dışında başka amaçlarla kullanmamak ve kanunla yetkili kılınan kişi, kurum ve kuruluşlar dışında kalanların bu bilgilere ulaşmasını engellemek amacıyla gereken önlemleri almakla yükümlüdür.(4) Kart çıkaran kuruluşlar, kartın basımı da dahil olmak üzere, kartın hamile teslimine kadar geçen süre içinde bilgilerin gizliliğini sağlayacak uygun kontrol ortamını tesis etmek ve olabilecek her türlü suistimale karşı gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.(5) Kart çıkaran kuruluşlar, hesap özeti, kart basımı, kart ihtarnamesi ve ibraname gibi hizmetlerin destek hizmeti alımı yoluyla gerçekleştirilmesi halinde, destek hizmeti kuruluşu tarafından edinilen bilgilerin gizli tutulmasını ve başka amaçlarla kullanılmamasını sağlamak amacıyla gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.Kredi kartı limitiMADDE 22 –(1) (Değişik: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer) Kart çıkaran kuruluşlar, kredi kartı almak isteyen kişilerin yasaklık veya engel durumu, ekonomik ve sosyal durumu, aylık veya yıllık ortalama geliri, diğer kart çıkaran kuruluşlarca bu kişilere tahsis edilen kredi kartı limiti, bir model veya skorlama sistemi sonuçları, müşterini tanı ilkeleri ile 27 nci madde uyarınca kurulacak bilgi alışverişi şirketlerinden temin edilecek bilgileri dikkate alarak yapacakları değerlendirmeye istinaden kullanım limiti tespit etmek zorundadır. Bin Türk Lirasına kadar limitler hariç olmak üzere, aylık veya yıllık ortalama gelir düzeyi, kart hamili tarafından beyan edilen ve ilgili kuruluşlarca teyit edilen gelirler üzerinden tespit edilir. Kart çıkaran kuruluşların, müşterileri hakkında müşterinin kredi ödeme performansı, varlık ve yükümlülükleri, sosyal statüsü, eğitim düzeyi, yaşı ve benzeri ödeme gücünün değerlendirilmesinde etkili olabilecek hususlara ilişkin alacakları beyan ve temin edecekleri belgeler çerçevesinde yapacağı değerlendirmeler ilgili kuruluşça yapılacak teyit niteliğini taşır.(2) (Değişik: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer) Kart çıkaran kuruluşlar, kart hamilleri talep etmedikçe kredi kartı kart limitlerini artıramazlar. Kart çıkaran kuruluşlarca Kanunun 9 uncu maddesi hükümleri çerçevesinde değerlendirme yapılması şartıyla, kart hamillerinden Kanunun 8 inci maddesi hükümleri çerçevesinde belirlenen yer ve kanallardan alınacak genel nitelikteki talimat üzerine periyodik limit artırımı yapılabilir. Limit artışları, artışın gerçekleşeceği tarihten onbeş gün öncesinde yapılacak bildirime kart hamilince itiraz edilmemesi halinde geçerlidir. Limit artış işlemi öncesinde, ilgili kişinin gelir düzeyi birinci fıkra çerçevesinde kontrol edilir. Yapılan kontrollerde, kart çıkaran kuruluşlardan temin edilen toplam kredi kartı limitinin kart hamilinin gelirinin dört katını aştığının tespiti durumunda, bu kartlar hakkında limit artış işlemi yapılmaz.(3) (Değişik: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer) İlk defa kredi kartı sahibi olacak bir gerçek kişinin tüm kart çıkaran kuruluşlardan temin ettiği kredi kartları için tanınacak toplam kredi kartı limiti, ilk yıl için, ilgilinin aylık ortalama net gelirinin iki katını, ikinci ve sonraki yıllar için ise dört katını aşamaz. İlk defa kredi kartı sahibi olacak bir gerçek kişinin, aylık veya yıllık ortalama gelir düzeyinin tespit edilememesi durumunda tüm kart çıkaran kuruluşlardan edinilebilecek toplam kredi kartı limiti en fazla bin Türk Lirasıdır.(4) Kredi kartı almak üzere yapılacak başvurularda, kart hamiline tanınacak toplam kredi kartı limiti tespitinde, kendisine tahsis edilen ilk kredi kartı limitinin tahsis edildiği tarih esas alınır.(5) Kart çıkaran kuruluşlar, mal ve hizmet alımlarında taksitlendirme yapılması durumunda, kart limitinden, yapılan toplam harcama tutarının düşülmesine yönelik tedbirleri almakla yükümlüdür.(6) (Ek: RG-17/12/2010-27788)(2) (Değişik: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer) Bir takvim yılı içinde asgari ödeme tutarı; toplam üç kez ödenmeyen kredi kartları nakit kullanımına, üst üste üç kez ödenmeyen kredi kartları nakit kullanımı ile mal ve hizmet alımına kapatılır. Söz konusu kredi kartlarının limitleri dönem borcunun tamamının ödenmesine kadar arttırılamaz ve bu tür kartlar nakit kullanımına veya kullanıma kapalı tutulur.Kartın haksız kullanımı ve sigortalanmasıMADDE 23 –(1) Banka kartı veya kredi kartının ya da Kanunun 16 ncı maddesinde belirtilen bilgilerin kaybolması veya çalınması halinde kart hamili, kart çıkaran kuruluşa yapacağı bildirimden önceki yirmidört saat içinde gerçekleşen hukuka aykırı kullanımdan doğan zararlardan yüzelli Yeni Türk Lirası ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Hukuka aykırı kullanımın, hamilin ağır ihmaline veya kastına dayanması veya bildirimin yapılmaması hallerinde bu sınır uygulanmaz.(2) Kart çıkaran kuruluş, yapılacak talep ve ilgili sigorta prim bedelinin kart hamilince ödenmesi koşulu ile kart hamilinin birinci fıkrada belirtilen yüzelli Yeni Türk Lirası tutarındaki sorumluluğunun sigortalanmasını sağlamakla yükümlüdür. Kart hamili kart çıkaran kuruluş tarafından tercih edilen sigorta şirketini kabul etmediği takdirde kendisi tarafından belirlenen sigorta şirketi aracılığıyla sigorta işlemlerini yapmakta serbesttir.İlgili kuruluşlarca temin edilecek bilgilerMADDE 24 –(1) Kurumun internet sitesinde yayımlanmak üzere;a) Kredi kartlarına uyguladıkları akdi faiz oranı, gecikme faiz oranı, yıllık ücret ve diğer adlar altında tahsil ettikleri veya edecekleri bedeller,b) Kredi kartı limitinden bin YTL tutarında kullanım olduğu varsayımı altında asgari tutarın ödenmesi ve hiç ödenmemesi halleri dikkate alınarak düzenlenecek örnek faiz hesaplamaları,c) Kredi kartı hamillerine sağlanan parasal ve diğer menfaatlere ilişkin bilgiler,(2) Kurum bünyesinde muhafaza edilmek üzere;a) Kart hamili adedi,b) Kredi kartlarından kullandırılan nakdi kredi tutarları ve mal ve hizmet alımına yönelik tutarlar,c) Taksitlendirme uygulamasından kaynaklanan kredi kartı alacaklarının 1 aya kadar, 1-3 ay, 3-6 ay, 6-12 ay ve 12 aydan uzun dönemler şeklinde tasnif edilerek tahsil edilmesi öngörülen toplam tutarlar,ç) Takip hesaplarına intikal ettirilen kredi kartı müşterilerinin sayısı ve takipteki alacak ve tahakkuk ettirilen faiz tutarı,d) Limit aşımı oluşmuş kredi kartı adedi ve oluşan toplam aşım miktarı,e) Aylık toplam borç tutarının altında ancak asgari ödeme tutarı ve üzerinde ödeme yapan kredi kartı müşteri sayısı ve bu müşterilerin kalan borç tutarları ile asgari ödeme tutarının altında ödeme yapan kredi kartı müşterilerinin sayısı ile bunların kalan borç bakiyeleri,f) Üye işyerlerinden sağlanan komisyon tutarlarıkart kuruluşlarınca aylık olarak Kuruma iletilir.Üye işyerleriMADDE 25 –(1) Üye işyerleri, kartın kullanımı sonucunda kart ve kart hamili ile ilgili edindikleri bilgileri, kanunla yetkili kılınan kişi, kurum ve kuruluşlar hariç olmak üzere kart hamilinin yazılı rızasını almadan başkasına açıklayamaz, tahsilât amacıyla saklanan harcamaya ait bilgi ve belgeler ile kart hamilince verilen yazılı onay çerçevesinde, dönemsel ödemelerin tahsili amacıyla muhafaza edilen bilgi ve belgeler hariç olmak üzere saklayamaz ve hiçbir şekil ve suretle kopyalayamaz.(2) Üye işyerleri, kart bilgilerini üye işyeri anlaşması yaptığı kuruluş dışındaki şahıs veya kuruluşlarla paylaşamaz, satamaz, satın alamaz ve takas edemez. Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar, bu fıkranın uygulanmasını gözetmekle yükümlüdür.Kart çıkaran kuruluşlarda koruyucu hükümler, hesap ve kayıt düzeni, mali tablolar ve denetim (Değişik başlık: RG-31/12/2013-28868)(5) MADDE 26 –(1) Kart kuruluşları, bilgi alışveriş ile takas ve mahsuplaşma kuruluşları 1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Muhasebe Uygulamalarına ve Belgelerin Saklanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ile ilgili diğer mevzuat çerçevesinde Mart, Haziran, Eylül ayları ve hesap dönemi sonu itibarıyla finansal raporlar hazırlayarak yayımlamakla yükümlüdür.(2) Kart çıkaran kuruluşlar hakkında, 1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Sermaye Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmelik, Bankaların İç Sistemleri Hakkında Yönetmelik ile 6 ncı maddesinin yedinci fıkrası hariç olmak üzere Bankalarca Kredilerin ve Diğer Alacakların Niteliklerinin Belirlenmesi ve Bunlar İçin Ayrılacak Karşılıklara İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin ilgili hükümleri uygulanır.(3) Kart çıkaran kuruluşların finansal tabloları, 1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankalarda Bağımsız Denetim Gerçekleştirecek Kuruluşların Yetkilendirilmesi ve Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde bağımsız denetime tabidir.(4) Kart kuruluşları, 1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yıllık Faaliyet Raporunun Hazırlanmasına ve Yayımlanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, finansal tablolar ile bağımsız denetim raporlarını içeren yıllık faaliyet raporu hazırlamakla yükümlüdür.(5) Kart kuruluşları, 1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Kurumsal Yönetim İlkelerine İlişkin Yönetmelik hükümlerine tabidir. Kart çıkaran kuruluşlar hakkında Bankaların Kurumsal Yönetim İlkelerine İlişkin Yönetmeliğin denetim komitesine ilişkin hükümleri uygulanmaz.(6) Kart kuruluşları, 1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bankaların Destek Hizmeti Almalarına ve Bu Hizmeti Verecek Kuruluşların Yetkilendirilmesine İlişkin Yönetmelik hükümlerine tabidir.(7) (Ek: RG-31/12/2013-28868)(5)(Değişik: RG-22/10/2014-29153) Mal veya hizmet alımı sonrası belli bir ücret karşılığı borcun taksitlendirilmesi veya ödemenin ertelendiği dönemler de dâhil olmak üzere, kredi kartları ile gerçekleştirilecek mal ve hizmet alımları ile nakit çekimlerinde taksitlendirme süresi dokuz ayı geçemez. Kuyumla ilgili harcamalarda bu süre dört ayı geçemez. Kredi kartlarıyla gerçekleştirilecek telekomünikasyonla ilgili harcamalarda ve yemek, gıda, akaryakıt ile hediye kart, hediye çeki ve benzeri şekillerde herhangi somut bir mal veya hizmeti içermeyen ürünlerin alımlarında taksit uygulanamaz.(8) (Ek: RG-13/5/2014-28999) (Değişik: RG-22/10/2014-29153) Yedinci fıkranın ikinci ve üçüncü cümlesi kurumsal kredi kartları hakkında uygulanmaz.Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının iç kontrol sistemleriMADDE 26/A – (Ek: RG-1/8/2009-27306) (1)(1) Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşları, faaliyetlerinin etkin ve verimli bir şekilde Kanuna ve ilgili diğer mevzuata, kuruluş içi politika ve kurallara ve teamüllere uygun olarak yürütülmesini ve bilgilerin zamanında elde edilebilirliğini sağlamak amacıyla yeterli ve etkin bir iç kontrol sistemi oluşturmak zorundadırlar.(2) İç kontrol sisteminden beklenen amacın sağlanabilmesi için;a) Kuruluş bünyesinde işlevsel görev ayrımının tesis edilmesi ve sorumlulukların paylaştırılması,b) İç kontrol faaliyetlerinin oluşturulması,c) Kuruluşun iş süreçleri üzerinde kontrollerin ve iş adımlarının gösterildiği iş akım şemalarının oluşturulması,ç) Bilgi sistemlerinin faaliyetlerin yapısına ve karmaşıklık düzeyine uygun olarak tesis edilmesi,zorunludur.(3) İç kontrol sistemi ile iç kontrol faaliyetleri ve bunların nasıl icra edileceği tüm faaliyetlerin nitelikleri dikkate alınarak tasarlanır. İç kontrol faaliyetlerinin tasarımında;a) Kuruluş bünyesinde üretilen bilginin güvenilir, tam, izlenebilir, tutarlı ve ihtiyacı karşılayacak uygun biçim, nitelik ve yapıda olmasının,b) Gerçekleştirilen veya gerçekleştirilmesi planlanan tüm faaliyet, işlem ve ürünlerin Kanuna ve ilgili diğer mevzuata, kuruluş içi politika ve kurallar ile teamüllere uyumununsağlanması amaç olarak alınır.(4) Kuruluş nezdinde, hata ve sahtekârlığın, menfaat çatışmalarının, bilgi manipülasyonunun ve kaynakların kötüye kullanımının önlenmesi amacıyla aynı konudaki faaliyetlere ilişkin görev ayrıştırması yapılarak, kuruluş içindeki tüm birimlerin, personelin ve komitelerin yetki ve sorumlulukları açıkça ve yazılı olarak belirlenir.Bilgi sistemlerinin tesisiMADDE 26/B – (Ek: RG-1/8/2009-27306) (1)(1) Kuruluş içinde tesis edilecek bilgi sistemleri, kuruluşun ölçeği, faaliyetlerinin ve sunulan ürünlerin niteliği ve karmaşıklığı ile uyumlu olarak yapılandırılır.(2) Bilgi sistemleri kuruluşla ilgili tüm bilgilerin elektronik ortamda güvenli bir şekilde saklanılmasına ve kullanılmasına imkan verecek yapıda tesis edilir. Bilgi sistemlerinin güvenilirliğinin sağlanması ve düzenli olarak güncellenerek gerekli değişikliklerin yapılması zorunludur.(3) Kuruluşlar, bilgi sistemlerinde kesilmeler yaşandığı durumlarda dahi faaliyetlerinin kesintisiz devam etmesinin sağlanmasına yönelik olarak, bilgi sistemlerinin bir tehlikeye maruz kalmadan kurtarılması ve benzeri konularda destek hizmeti alınması imkanlarını da dikkate almak suretiyle, faaliyetleri yeniden başlatma ve devamlılık sağlama planları oluşturmak ve bunları dönemsel olarak test etmek zorundadırlar.(4) Kuruluşların bilgi sistemlerinin unsurları ile kontrolüne ilişkin asgari usul ve esasları belirlemeye Kurul yetkilidir.(5) Beklenmedik durumlar nedeniyle mevcut verilerin kaybının önlenmesi amacıyla bir veri yedekleme merkezi oluşturulur. Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşları veri yedekleme merkezinin yerini, yurt içinde olmak kaydıyla veriye yetkisiz erişim risklerini de dikkate alarak acil ve beklenmedik durumların etki alanı dışında kalacak şekilde belirlerler.Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşlarının risk yönetimi sistemleriMADDE 26/C – (Ek: RG-1/8/2009-27306) (1)(1) Kuruluşlar, faaliyetlerinden kaynaklanan, hizmet verdikleri kuruluşların risk değerlendirme sürecine zarar verebilecek riskler ile kart kullanımdan doğan borç ve alacakların takas ve mahsup işlemlerine ilişkin faaliyetlerinden kaynaklanan risklerin yönetilmesi için yazılı politika ve uygulama usullerini belirlerler.(2) Risk yönetimi politika ve uygulama usullerinin değişen koşullara uyum sağlaması zorunludur. Yönetim kurulu bunların yeterliliğini düzenli olarak değerlendirir ve gerekli değişiklikleri yapar.Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşlarında iç denetim sistemiMADDE 26/Ç – (Ek: RG-1/8/2009-27306) (1)(1) Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşları, kuruluşun Kanun ve ilgili diğer mevzuat ile kuruluş içi strateji, politika, ilke ve hedefler doğrultusunda yürütüldüğüne ve iç kontrol ve risk yönetimi sistemlerinin etkinliğine ve yeterliliğine ilişkin olarak yönetim kurulu, genel müdür ve genel müdür yardımcılarına güvence sağlayacak bir iç denetim sistemi tesis ederler.(2) İç denetim sisteminden beklenen faydanın sağlanabilmesi için, iç denetim faaliyetleriyle; kuruluş içi herhangi bir kısıtlama olmaksızın tüm faaliyetler dönemsel olarak incelenir ve denetlenir, eksiklik, hata ve suiistimaller ortaya çıkarılır, bunların yeniden ortaya çıkmasının önlenmesine ve kaynakların etkin ve verimli olarak kullanılmasına yönelik görüş ve önerilerde bulunulur.(3) Denetimlerde, iç kontrol ve risk yönetimi sistemlerinin yeterliği ve etkinliği ile bilgi sistemlerinin yeterliliği, etkinliği ve güvenilirliği değerlendirilir.(4) Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşları, kuruluşlarının büyüklüğüne, faaliyetlerinin karmaşıklığına, yoğunluğuna, kapsamına ve risklilik düzeyine bağlı olarak, Kanun ve ilgili mevzuat ile kuruluş içi düzenlemelerde öngörülen denetim hizmetlerinin aksatılmadan ve bu hizmetlerin gerektirdiği seviyede yerine getirilmesi amacıyla yeterli sayıda iç denetim elemanı çalıştırır. Kuruluşlar, iç denetim elemanı çalıştırmaksızın iç denetim hizmetlerini bu konuda destek hizmeti veren kuruluşlardan temin edebilirler. Ancak, 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 73 üncü maddesi kapsamında yer alan banka veya banka müşterilerinin sırlarına vakıf olunması sonucunu doğuracak iç denetim hizmetinin bulunması halinde, bu hizmetlerin iç denetim elemanı çalıştırmak suretiyle yerine getirilmesi zorunludur.(5) Bilgi alışverişi, takas ve mahsuplaşma kuruluşları, iç denetim elemanlarının görev ve sorumluluklarını tarafsız ve bağımsız olarak icra etmesini sağlar. Bağımsızlık, iç denetim elemanlarının denetim görev ve sorumlulukları kapsamına giren birimlerin yöneticilerine karşı herhangi bir suretle hesap verme sorumluluğunun bulunmaması; tarafsızlık ise iç denetim elemanlarının görevlerinin icrasında kişisel veya akrabalık ilişkileri ya da kuruluş içi konumu gibi hususlardan kaynaklı menfaat çatışmalarından uzak olması suretiyle sağlanır.(6) İç denetimi icra edecek kişilerde aranacak öğrenim durumu, deneyim bilgi becerisi ve diğer nitelikler yönetim kurulu tarafından belirlenir. Bu niteliklerin belirlenmesinde iç denetim faaliyetlerinin gerektirdiği bilgi, beceri ve yetenekler göz önünde bulundurulmak zorundadır. Kuruluşun bilgi teknolojilerinin denetimini icra edeceklerin bilgi teknolojileri ile bilgi teknolojilerine dayalı denetim teknikleri konularında öğrenim alanları itibariyle veya aldıkları eğitim sertifikalarıyla kanıtlanabilir asgari bilgi ve beceriye sahip olmaları zorunludur.ALTINCI BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerBilgi alışverişi, takas ve mahsup işlemleriMADDE 27 –(1) Vergi kimlik veya vatandaşlık numaralarının kullanılması suretiyle, kart hamillerinin risk durumlarının izlenmesi, değerlendirilmesi, kontrolü ve müşteri hizmetlerinin yerine getirilmesi amacıyla yapılacak bilgi alışverişi, kart çıkaran kuruluşların aralarında akdedecekleri yazılı sözleşmeler çerçevesinde kendi aralarında veya kart çıkaran kuruluşların üyeliklerinin zorunlu olduğu en az beş kart çıkaran kuruluş tarafından kurulacak bilgi alışverişi şirketleri vasıtasıyla elde edilir. Ancak bilgi alışverişine ilişkin olarak kurulacak şirketlerin birden fazla olması halinde, üyesi olunan şirket haricindeki tüm şirketlerden de bilgi alınması zorunludur. Bilgi alışverişine ilişkin olarak kurulacak sistemlerden, ilgili gerçek ve tüzel kişiler ücret karşılığında faydalanır.(2) Kartların kullanımından doğan borç ve alacakların takas ve mahsup işlemleri kart çıkaran kuruluşların aralarında akdedecekleri yazılı sözleşmeler çerçevesinde kendi aralarında veya en az beş kart çıkaran kuruluş tarafından kurulacak şirketler vasıtasıyla gerçekleştirilir.Teknik altyapıya ilişkin hususlarMADDE 27/A – (Ek: RG-21/12/2008-27087)(1) Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar, kartlı ödeme işlemlerinde kullanılacak POS’un, asgari olarak Ödeme Kartı Endüstrisi Güvenlik Standartları Konseyi (Payment Card Industry –PCI- Security Standards Council) tarafından yayımlanan POS PINGiriş Cihazı Güvenlik Gereksinimleri (PIN Entry Device –PED- Security Requirements) standardının güncel versiyonunungereklerini, kartlı sistem kuruluşlarının tanımlamış oldukları süre çerçevesinde yerine getirmesini sağlarlar.(2) POS, sahip olduğu güvenlik mekanizmaları ile asgari olarak aşağıdaki fonksiyonları yerine getirir;a) Üzerinde yer alan bellenimin ve üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlara ait uygulamalar gibi her türlü yazılımın, üye işyeri anlaşması yapan kuruluş veya bunlar tarafından görevlendirilmiş kişi veya taraflar haricinde kişilerce ve yetkisiz olarak erişilmeye karşı korumalı olmasını sağlamak için gerekli önlemleri üzerinde bulundurur. Bu önlemler, POS’a uzaktan yazılım yükleme ve yazılım güncelleme faaliyetlerini de kapsar. POS, kaynağını veya bütünlüğünü onaylamadığı yazılımları işleme almadan siler. POS üzerindeki kriptografik anahtarlara ve bu anahtarları işleyen hassas fonksiyonlara erişim kimlik doğrulama kontrolleriyle sağlanır.b) POS, işleme tabi tutulmakta olan kartlara ilişkin hassas verilere yetkisiz fiziki veya elektronik erişimi engeller.(3) Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar, belirleyecekleri bir periyot çerçevesinde, kullanımdaki POS’lar üzerinde koşmakta olan yazılımlarını, amaca uygun olmak kaydıyla kendilerinin belirleyeceği bütünlük ve geçerlilik testine tabi tutarlar.(4) Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar POS üzerindeki kendilerine ait yazılımların yüklenmesine ve güncellenebilmesine ilişkin yazılı ve denetlenebilir bir süreç oluşturur, sürecin işleyişine ilişkin gerekli detayda dokümantasyon tutar, kendilerine ait yazılımlarda gizlenmiş, yetkilendirilmemiş veya yazılı olarak kayda alınmamış fonksiyonların POS’ta barındırılmadığına ilişkin güvence oluşturacak düzeyde belgelendirme yapar. POS üzerinde yer alan ve işletim sistemi, bellenim gibi POS’un temel işlevlerini yerine getiren yazılımlar için benzer yapının kurulması sorumluluğu, POS’un bir üye işyeri anlaşması yapan kuruluşa ait olması durumunda söz konusu kuruluşa, aksi durumlarda ise POS sahibi merci tarafından belirlenecek üye işyeri anlaşması yapan kuruluşa aittir.(5) Üye işyerleri, banka kartları veya kredi kartlarının fiziksel olarak doğrudan kart hamili tarafından bir cihaz üzerinde kullanıldığı durumlar ve Kanunun 20 nci maddesi kapsamındaki işlemler hariç olmak üzere, kartın POS veya POS kullanımının mümkün olmadığı durumlarda harcama veya nakit ödeme belgesi düzenleyen mekanik cihazlar haricinde bir cihaz üzerinden herhangi bir işleme tabi tutulmamasını sağlayacak alt yapıyı tesis ederler. Üye işyerleri, POS’un üye işyeri anlaşması yapan kuruluş sistemleri ile bağlantısını sağlayan alt yapı üzerinde, kartlara ilişkin hassas veriyi tutan, işleyen veya kaydeden bir sistem kuramazlar. Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar, POS’un kendi sistemleri ile veri iletişiminde asgari seviyede Ödeme Kartı Endüstrisi Veri Güvenliği Standardının (Payment Card Industry –PCI- Data Security Standard –DSS-) şifrelemeye ilişkin hükümlerini dikkate alırlar. Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar, bu fıkra hükümlerinin üye işyerleriyle yapacakları sözleşmelerde yer almasını ve uygulanmasını gözetmekle yükümlüdürler.(6) POS üzerinde işleme tabi tutulan banka kartı veya kredi kartından okutulan verilerden, üye işyerinin ihtiyaç duyacağı minimum veri setine karşılık gelen bölümü, bu veri setinin yetkisiz kişilerce ele geçirilmesi durumunda gizlilik ihlaline veya haksız menfaat sağlanmasına sebebiyet verilmemesi hususları da göz önünde bulundurulmak kaydıyla POS’un dış bağlantı ara yüzleri üzerinden aktarılır. Aktarma işlemi, üye işyeri anlaşması yapan kuruluşların POS üzerinde yer alan yazılımları tarafından, taraflar arasında belirlenecek formatta ve şekilde yapılır.(7) (Değişik: RG-21/11/2013-28828) Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar ve üye işyerleri, harcama ve alacak belgesi düzenleme imkânı olmayan, kart hamili tarafından başlatılan ve internet kullanılarak gerçekleştirilen işlemler için diğer önlemlerle birlikte 3-D Secure veya asgari olarak 3-D Secure protokolünün güvenlik önlemlerini karşılayan kart hamili kimlik doğrulama teknolojisini içerecek şekilde kart kullanım alt yapısı tesis ederler. Veri işleme, kaydetme veya iletişiminde asgari seviyede Ödeme Kartı Endüstrisi Veri Güvenliği Standardının (Payment Card Industry -PCI- Data Security Standard -DSS-) hükümlerini dikkate alırlar. Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar, bu fıkra hükümlerinin üye işyerleriyle yapacakları sözleşmelerde yer almasını ve uygulanmasını gözetmekle yükümlüdürler. Bu fıkra kapsamında gerçekleştirilecek işlemlerde söz konusu altyapının kullanımının zorunlu tutulması, üye işyeri anlaşması yapan kuruluşların ve üye işyerlerinin tercihlerine bağlı olup, zorunlu tutulmadığı durumlarda kullanım kart hamilinin tercihine bağlıdır. Kart hamili dışında kalan Kanun kapsamındaki taraflar, bu fıkra ile getirilen yöntem hakkında kart hamillerini bilgilendirirler.(3)(8) Üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlarca, güvenlik alt yapısının daha kolay tesisi, operasyonel zorlukların en aza indirilmesi, kaynakların verimli kullanımı gibi hususlar yanında, kullanılan POS’ların teknolojik olanakları, kapasiteleri ve kesintisiz hizmet verilmesi kriterlerine göre, taraflar arasında yapılacak sözleşme hükümleri saklı kalmak kaydıyla, aynı POS üzerinde maksimum sayıda üye işyeri anlaşması yapan kuruluş uygulamasının çalışmasını sağlayacak bir yapı oluşturulur.Bankalar hakkında uygulanmayacak hükümlerMADDE 28 –(Değişik: RG-31/12/2013-28868)(5)(1) Bankalar hakkında bu Yönetmeliğin 5, 8, 9, 11, 12, 13, 14, 15, 16 ncı maddeleri ile yedinci fıkrası hariç 26 ncı maddesine ilişkin hükümleri uygulanmaz.İntibakMADDE 28/A –(Ek:17/12/2010-27788)(Değişik: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer)(4)(1) Geçici 1 inci maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tahsis edilmiş olan kredi kartları için 1/1/2014 tarihinden itibaren17 nci maddenin üçüncü fıkrasının (e) bendi ile beşinci fıkrasının (h) bendinde yer alan asgari ödeme oranları;a) Kredi kartı limiti 15.000 Türk Lirasına kadar olan kredi kartları hakkında 1/1/2014 tarihinden 1/1/2015 tarihine kadar %27,b) Kredi kartı limiti 15.000 Türk Lirasından 20.000 Türk Lirasına kadar olan kredi kartları hakkında 1/1/2014 tarihinden 1/1/2015 tarihine kadar %32,olarak uygulanır. Bu sürelerin bitimini müteakip, 17 nci maddenin üçüncü fıkrasının (e) bendi ile beşinci fıkrasının (h) bendi uygulanır.GEÇİCİ MADDE 1 –(Ek: RG-8/10/2013-28789 Mükerrer)(1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tahsis edilmiş kredi kartları için 1/1/2014 tarihine kadar, bu Yönetmeliğin 28/A maddesi uygulanmaya devam olunur.YürürlükMADDE 29 – (Değişik: RG-21/12/2008-27087)(1) Bu Yönetmeliğin;a) 27/A maddesinin birinci fıkrası 1/1/2009, dördüncü, beşinci, altıncı ve sekizinci fıkraları 1/1/2010, üçüncü ve yedinci fıkraları 1/1/2011, ikinci fıkrası 1/1/2014 tarihinde,b) Diğer maddeleri 1/3/2007 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde, yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 30 –(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Başkanı yürütür.__________(1) 1/8/2009 tarihli ve 27306 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren bir yıl sonra yürürlüğe girer.(2) Bu değişiklik yayımından 6 ay sonra yürürlüğe girer.(3) Bu fıkranın üçüncü cümlesi 1/1/2016 tarihinde, diğer hükümleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.(4) Bu değişiklik 1/1/2014 tarihinde yürürlüğe girer.(5) Bu değişiklik 1/2/2014 tarihinde yürürlüğe girer.
| Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 10/3/2007 | 26458 | |
| Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 1 | 21/12/2008 | 27087 |
| 2 | 1/8/2009 | 27306 |
| 3 | 17/12/2010 | 27788 |
| 4 | 14/1/2011 | 27815 |
| 5 | 19/10/2011 | 28089 |
| 6 | 8/10/2013 | 28789 Mükerrer |
| 7 | 21/11/2013 | 28828 |
| 8 | 31/12/2013 | 28868 |
| 9 | 13/5/2014 | 28999 |
| 10 | 22/10/2014 | 29153 |
MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI OKUL ÖNCESİ EĞİTİM VE İLKÖĞRETİM KURUMLARI YÖNETMELİĞİ
Resmi Gazete Tarihi: 26.07.2014 Resmi Gazete Sayısı: 29072
MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI OKUL ÖNCESİ EĞİTİM VE İLKÖĞRETİM KURUMLARI YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî ve özel, okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarının Türk Millî Eğitiminin genel amaç ve temel ilkelerine uygun olarak görev ve işleyişi ile ilgili usul ve esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî ve özel, okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarının görev ve işleyişine ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik, 5/1/1961 tarihli ve 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu, 14/6/1973 tarihli ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu, 8/2/2007 tarihli ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu, 30/5/1997 tarihli ve 573 sayılı Özel Eğitim Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci ve 27 nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Anaokulu: 36-66 aylık çocukların eğitimi amacıyla açılan okulu,
b) Ana sınıfı: 48-66 aylık çocukların eğitimi amacıyla örgün ve yaygın eğitim kurumları bünyesinde açılan sınıfı,
c) Bakan: Millî Eğitim Bakanını,
ç) Bakanlık: Millî Eğitim Bakanlığını,
d) Ders etkinliklerine katılım: Öğrencilerin, sınıf veya okul içinde yaptıkları; eleştirel düşünme, problem çözme, okuduğunu anlama, araştırma yapma gibi bilişsel, duyuşsal, (Değişik ibare: RG-23/10/2014-29154) psikomotor alanındaki becerilerini kullanmasını ve geliştirmesini sağlayan, performansını değerlendirmeye yönelik çalışmaları,
e) Ders yılı: Derslerin başladığı tarihten, kesildiği tarihe kadar geçen ve iki dönemi kapsayan süreyi,
f) Destek eğitim odası: Kaynaştırma uygulamaları yoluyla eğitimlerine devam eden çocuklar ile üstün yetenekli çocuklara ihtiyaç duydukları alanlarda destek eğitim hizmetleri verilmesi için düzenlenmiş ortamı,
g) Dönem: Derslerin başladığı tarihten yarıyıl tatiline, yarıyıl tatili bitiminden ders kesimine kadar geçen süreyi,
ğ) e-Okul: Bakanlığa bağlı okul/kurumlarda öğrenci ve yönetimle ilgili iş ve işlemlerin elektronik ortamda yürütüldüğü ve bilgilerin saklandığı sistemi,
h) Eğitim ve öğretim yılı: Eğitim ve öğretimin başladığı tarihten, sonraki eğitim ve öğretim yılının başladığı tarihe kadar geçen süreyi,
ı) İkili eğitim: Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında ayrı gruplarla sabah ve öğleden sonra yapılan eğitimi,
i) İlköğretim kurumları: Resmî ve özel ilkokul, ortaokul ile eğitim, öğretim, yönetim ve bütçe ile ilgili iş ve işlemleri Din Öğretimi Genel Müdürlüğünce yürütülen imam-hatip ortaokulunu,
j) (Mülga: RG-31/1/2018-30318)
k) Normal eğitim: İlköğretim kurumlarında sabah ve öğleden sonrayı kapsayacak şekilde yapılan eğitimi,
l) Okul öncesi eğitim kurumu: Okul öncesi eğitim çağı çocuklarına eğitim veren anaokulu, ana sınıfı ile uygulama sınıfını,
m) Proje: Öğrencilerin grup hâlinde veya bireysel olarak istedikleri bir alan veya konuda inceleme, araştırma ve yorum yapma, görüş geliştirme, yeni bilgilere ulaşma, özgün düşünce üretme ve çıkarımlarda bulunmaları amacıyla ders öğretmeni rehberliğinde yapacakları çalışmaları,
n) Uygulama sınıfı: Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarında çocuk gelişimi ve eğitimi alanında 36-66 aylık çocukların eğitiminin yapıldığı uygulama birimini
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumlarının İşleyişi
Ders yılı süresi ve haftalık ders programı
MADDE 5 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında ders yılı süresinin 180 iş gününden az olmaması esastır.
a) Ders yılı, yarıyıl ve yaz tatilinin başlama ve bitiş tarihleri, Bakanlıkça her yıl düzenlenen çalışma takviminde belirtilir. Bu tarihler göz önünde bulundurularak hazırlanan il çalışma takvimi, il millî eğitim müdürlüklerinin önerisi ve valilik onayı ile yürürlüğe girer.
b) Ders yılı süresi, derslerin başladığı günden kesildiği güne kadar okulun açık bulunduğu günler ile öğrencilerin törenlere katıldıkları resmî tatil günleri sayılarak hesaplanır. Resmî tatil günleri ile her ne sebeple olursa olsun okulun açık bulunmadığı günler göz önünde bulundurulmaz. Normal öğretim yapılan okullarda sabah ve öğleden sonrası yarımşar gün, ikili öğretim yapılan okullarda bu süreler tam gün sayılır.
(2) Haftalık ders programı, öğretim yılı başında ve gerekli hâllerde ders yılı içinde okul yönetimince hazırlanır. Bu programda yönetici ve öğretmenlerin okutacakları derslerin gün ve saatlere göre öğretmenlerin mazeretleri de dikkate alınarak dengeli olarak dağılımı yapılır ve ilgililere imza karşılığı duyurulur.
Etkinlik, ders, etüt ve dinlenme süreleri
MADDE 6 –
(1) (Değişik:RG-25/6/2015-29397) Okul öncesi eğitim kurumlarında;
a) Günde ellişer dakikalık aralıksız 6 etkinlik saati süre ile ikili eğitim yapılır. Ancak, ana sınıflarında kayıt alanındaki tüm çocukların kayıtlarının yapılmasına rağmen, ikili eğitim için grup oluşturacak sayıda çocuk bulunamadığı takdirde normal eğitim de yapılabilir.
b) Bir gruptaki çocuk sayısının 10’dan az, 20’den fazla olmaması esastır. Ancak talep olması ve okulun imkânlarının yeterli olması hâlinde çocuk sayısı artırılabilir. Çocuk sayısı fazla olduğu takdirde ikinci grup oluşturulur. Ancak, her bir grubun azami çocuk sayısı dolmadan yeni grup oluşturulamaz. Eğitim ve öğretim yılı içinde çocuk sayısı 10’un altına düşen gruplar öncelikli olarak diğer gruplarla birleştirilir. Bunun mümkün olmaması durumunda bu gruplar eğitim ve öğretim yılı sonuna kadar eğitimine devam eder.
c) Okul öncesi eğitimi yaygınlaştırmak ve geliştirmek için bu fıkranın (b) bendinde belirtilen sayıda başvuru olması hâlinde; okul müdürlüğünce Okul Öncesi Eğitim Programı doğrultusunda, çocuklar için önem ve öncelik arz eden konuları kapsayan ve mülkî idare amirliklerince onaylanacak program çerçevesinde iki ayı geçmemek üzere yaz aylarında da eğitim yapılabilir. Yaz aylarında yapılan eğitime sadece okul öncesi eğitimden yararlanamayan çocuklar kaydedilir. Talebin fazla olması durumunda gelecek eğitim ve öğretim yılında ilkokula başlayacak çocuklara öncelik tanınır. Yaz eğitimine katılmış olmaları, bu çocuklara yeni eğitim ve öğretim yılı için kayıtta öncelik hakkı sağlamaz. Ders yılı süresince eğitim almış çocukların yaz aylarındaki eğitim talepleri çocuk kulüpleri kapsamında karşılanır.
ç) Yaz aylarında yapılacak eğitimde kadrolu öğretmenler istemeleri hâlinde görevlendirilir. İstekli öğretmen bulunmaması durumunda ders ücreti karşılığında ücretli öğretmen görevlendirilebilir. Ek ders ücretleri 1/12/2006 tarihli ve 2006/11350 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulan Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar gereğince ödenir.
(2) İlköğretim kurumlarında;
a) Bir ders saati süresi 40 dakikadır. Okul yönetimince teneffüsler için en az 10 dakika ayrılır.
b) Normal öğretim yapılan okullarda yemek ve dinlenme için en az 40, en çok 90 dakika süre verilir. Bu süre okul yönetimince okul çevresinin şartlarına göre düzenlenir, il/ilçe millî eğitim müdürlüğüne bilgi verilir. İkili öğretim yapılan ilköğretim kurumlarında sabahçı ve öğlenci grup öğrencilerinin çıkış ve girişleri arasında en fazla 30 dakikalık süre ayrılır.
c) Yatılı bölge ortaokullarında etüt için her gün iki ders saati süre ayrılır.
ç) Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında dersler, öğretmenler kurulu kararı ile blok olarak da yapılabilir. Ancak her blok ders, iki ders saati süresini aşamaz.
Olağanüstü hâller
MADDE 7 –
(1) Eğitim ve öğretimi aksatacak nitelikte olağanüstü durum, sel, deprem, hastalık, elverişsiz hava şartları gibi nedenlerle mülki amirlerin ve il veya ilçe hıfzıssıhha kurulunun gerekli gördüğü durumlarda okullarda eğitim ve öğretime ara verilir.
Resmî tatil günleri
MADDE 8 –
(1) Okulların hafta sonu, yarıyıl ve yaz tatili dışındaki resmî tatil günleri 17/3/1981 tarihli ve 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun ile 16/4/2012 tarihli ve 2012/3073 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Ulusal ve Resmî Bayramlar ile Mahalli Kurtuluş Günleri, Atatürk Günleri ve Tarihi Günlerde Yapılacak Tören ve Kutlamalar Yönetmeliği hükümlerine göre belirlenir ve yıllık çalışma takviminde belirtilir.
Rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri ve sosyal etkinlikler
MADDE 9 – (1) İlkokul, ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında; rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerini yürütmek amacıyla rehberlik ve psikolojik danışma servisi oluşturulur. Rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri ve sosyal etkinlikler ilgili mevzuat hükümlerine göre yürütülür.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Okul Tespiti, Kayıt Kabul ve Devam
Okul tespitinin planlanması
MADDE 10 –
(1) Öğrencilerin, yerleştirilecekleri okulları belirlemek üzere mart ayında il/ilçe millî eğitim müdürünün görevlendireceği müdür yardımcısı veya şube müdürünün başkanlığında, eğitim bölgesindeki okulların özelliklerine göre seçilen en çok beş okul müdüründen öğrenci yerleştirme komisyonu oluşturulur. Kayıt alanı belirlenecek okulların müdürlerinin de görüşleri alınır. Gerek görülmesi hâlinde görüşleri alınmak üzere ilgili yerleşim biriminin köy/mahalle muhtarları ile kamu kurum ve kuruluşlarının yetkilileri de toplantıya davet edilebilir.
(2) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Komisyon, okulların fiziki kapasite ve ulaşım imkânlarını dikkate alarak öğrenci alınacak kayıt alanlarını belirler ve e-Okul sisteminin ilgili bölümüne işler.
Kayıt zamanı ve kayıt yaşı
MADDE 11 –
(1) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında yeni kayıtlar, temmuz ayının ilk iş gününde başlar. Kayıt işlemi, 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu hükümlerince oluşturulan ulusal adres veri tabanındaki yerleşim yeri adres bilgileri esas alınarak, e-Okul sistemi üzerinden yapılır. Kayıt işlemleri sırasında veliden herhangi bir belge talep edilmez.
(2) Okul yönetimi, öğrenim çağında olup nüfus kaydı bulunmayan çocukları, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde nüfus cüzdanı düzenlenmesi için nüfus müdürlüğüne bildirir ve Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası temin edilen öğrencilerin kesin kayıtlarını e-Okul sistemi üzerinden yapar.
(3) Yabancı uyruklu olup Türk vatandaşlığına kabul işlemleri devam eden ve kimlik numarası bulunan çocukların kayıtları, oturma belgesi veya pasaportlarındaki bilgilere göre yapılır.
(4) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Şehit, harp malûlü ve muharip gazi çocukları ile rehberlik ve araştırma merkezi raporu ile yönlendirilmesi yapılan özel eğitime ihtiyacı olan çocuklar, yerleşim yeri adresine uyumlu okula kaydedildikten sonra durumlarını belgelendirmeleri şartıyla ulusal adres veri tabanındaki adreslerine bakılmaksızın istedikleri okula nakli yapılır.
(5) Okul öncesi eğitim kurumlarında okula kayıt:
a) Anaokulu ve uygulama sınıflarına, kayıtların yapıldığı yılın eylül ayı sonu itibarıyla 36 ayını tamamlayan ve 66 ayını doldurmayan çocukların kaydı yapılır.
b) Ana sınıflarına, kayıtların yapıldığı yılın eylül ayı sonu itibarıyla 48 ayını dolduran ve 66 ayını doldurmayan çocuklar kaydedilir. Ancak bir grup oluşturabilecek kadar çocuk bulunmayan okullarda 36-47 ay arası çocuklar da ana sınıfına kaydedilebilir.
c) (Değişik: RG-23/10/2014-29154) Velisinin yazılı talebi veya sağlık raporu doğrultusunda ilkokula kaydı bir yıl ertelenen çocuklar okul öncesi eğitim kurumlarına öncelikle kaydedilir.
ç) Rehberlik ve araştırma merkezlerinde oluşturulan Özel Eğitim Değerlendirme Kurulunca hazırlanan rapor doğrultusunda tam zamanlı kaynaştırma yoluyla okul öncesi eğitim kurumlarına yönlendirilen (Değişik ibare: RG-25/6/2015-29397) 36-71aylık çocuklar bu kurumlara kaydedilir. Bu sınıfların mevcutları 10 çocuk bulunan sınıflarda iki, 20 çocuk bulunan sınıflarda ise bir çocuk olacak şekilde oluşturulur.
d) Özel eğitim değerlendirme kurulu raporu doğrultusunda, tam zamanlı kaynaştırma yoluyla eğitimlerini sürdüremeyecek durumda olan ağır düzeyde yetersizliği bulunanlar ile birden çok yetersizliği olan çocuklar, bu kurumlarda fiziki mekânın uygun olması ve özel eğitim öğretmeni istihdam edilmesi kaydıyla açılan özel eğitim sınıflarına kaydedilirler.
e) Çocuğun aday kaydı e-Okul sistemi üzerinden alınır. Kesin kaydı yapılan çocukların velilerine Acil Durumlarda Başvuru Formu EK-1doldurtularak Sözleşme EK-2 imzalanır.
f) Kayıtlarda bir sonraki eğitim ve öğretim yılında zorunlu eğitime başlayacak çocuklar ile okulun bulunduğu kayıt alanındaki çocuklara öncelik tanınır. Başvurunun kontenjandan fazla olması durumunda veliler huzurunda kura çekimi yapılır.
g) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Özel okul öncesi eğitim kurumlarına kayıt kabul işlemleri, öğrenci kontenjanları, okul ücretleri, sınıf mevcutları, personel seçimi ve atanmaları gibi iş ve işlemler, özel öğretim kurumları mevzuatında belirtilen esaslara göre yapılır.
(6) İlkokula kayıt:
a) İlkokulların birinci sınıfına, kayıtların yapıldığı yılın eylül ayı sonu itibarıyla 66 ayını dolduran çocukların kaydı yapılır. Gelişim yönünden ilkokula hazır olduğu anlaşılan 60-66 ay arası çocuklardan, velisinin yazılı isteği bulunanlar da ilkokul birinci sınıfa kaydedilir.
b) Okul müdürlükleri, yaşça kayıt hakkını elde eden çocuklardan 66, 67 ve 68 aylık olanları velisinin vereceği dilekçe; 69, 70 ve 71 aylık olanları ise ilkokula başlamaya hazır olmadıklarını belgeleyen sağlık raporu ile okul öncesi eğitime yönlendirebilir veya kayıtlarını bir yıl erteleyebilir.
c) Nüfusa gerçek yaşından büyük veya küçük yazılmış olanların yaşlarının düzeltilmesi okul yönetimince velilerinden istenir. Bu öğrencilerden velisi üç ay içinde girişimde bulunmadığı veya bu işleri yapmadığı takdirde gereği yapılmak üzere il/ilçe millî eğitim müdürlüğüne bildirilir.
ç) Mecburi ilköğretim çağında olup herhangi bir sebeple okula kaydı yapılmamış okuma yazma bilmeyen çocukların kayıtları birinci sınıfa yapılır.
(7) Ortaokul ve imam-hatip ortaokuluna kayıt:
a) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) İlkokul öğrenimini tamamlayan ve kayıtların yapıldığı eylül ayı sonu itibarıyla zorunlu öğrenim çağı dışına çıkmamış öğrencilerin kayıtları ulusal adres veri tabanındaki yerleşim yeri adres bilgileri esas alınarak e-Okul sistemi üzerinden ortaokula yapılır.
b) İmam-hatip ortaokuluna kayıtlar velinin başvurusu üzerine ilgili okul yönetimince yapılır.
(8) Özel okul öncesi ve özel ilköğretim kurumlarına kaydı yapılan çocukların nakli, ilgili özel öğretim kurumunca e-Okul sistemi üzerinden alınır.
Nakil
MADDE 12 –
(1) Okul yönetimi, bu Yönetmeliğin 10 uncu ve 11 inci maddelerinin ilgili hükümlerindeki şartları taşıyan öğrencinin naklini, öğrenci velisinin başvurusu üzerine e-Okul sisteminde gerçekleştirir.
(2) (Değişik: RG-16/6/2016-29744) Nakiller eylül ayının ilk iş günü başlar ve ders yılı sonuna 15 iş günü kalıncaya kadar devam eder. Ancak doğal afet, sağlık ve ailenin adres değişikliği gibi nedenlerde bu süre aranmaz.
(3) İller arası nakillerde en çok beş günlük süre devamsızlıktan sayılmaz.
(4) (Mülga: RG-25/6/2015-29397)
(5) Şehit, harp malûlü ve muharip gazi çocukları ile özel eğitime ihtiyacı olan çocukların nakilleri, durumlarını belgelendirmeleri şartıyla ulusal adres veri tabanındaki adreslerine bakılmaksızın istedikleri okula yapılır.
(6) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Ortaokuldan imam-hatip ortaokuluna geçmek isteyen öğrencilerin nakli; imam-hatip ortaokulu müdürlüğünce oluşturulacak komisyon tarafından, ortaokulda zorunlu dersler arasında olmayıp imam-hatip ortaokulunda okutulan zorunlu derslerden 5 inci, 6 ncı ve 7 nci sınıflarda aynı eğitim ve öğretim yılının ikinci döneminin başına kadar, 8 inci sınıfta ise eylül ayı son iş gününe kadar yapılacak sınavda başarılı olmaları hâlinde yapılır.
(7) Okul çalışanlarının istemeleri hâlinde, çocuklarının nakli ulusal adres veri tabanındaki adreslerine bakılmaksızın görev yaptıkları okula yapılır.
(8) Yeni okul açılması veya kayıt alanının değiştirilmesi sebebiyle farklı okullara devam etmek zorunda kalan kardeşlerin nakilleri, velinin isteği doğrultusunda kardeşlerden birinin okuluna yapılır.
(9) Anne ve babanın ikisinin de çalışması ve istemeleri hâlinde öğrencinin nakli belgelendirilmesi şartı ile anne veya babasının çalıştığı adresin kayıt alanındaki okula yapılır.
(10) (Değişik: RG-16/6/2016-29744) İlköğretim kurumlarında sınıf mevcutları otuzun altında kalan okulların boş kontenjanları derslerin başladığı haftanın ilk iş gününde e-Okul sisteminde ilan edilir. Bu okullara kayıt alanı dışından öğrencisini nakil ettirmek isteyen velilerin başvuruları derslerin başladığı ilk hafta içerisinde e-Okul sistemi üzerinden alınır. İkinci haftanın ilk iş günü yapılan nakil başvurularının boş kontenjandan fazla olması durumunda, nakil ile gelecek olanlar e-Okul sistemi üzerinden kura çekilerek belirlenir ve ardından bu kişilerin nakilleri yapılır.
(11) Üniversiteler bünyesinde güzel sanatlar eğitimi veren ilköğretim kurumları ile imam-hatip ortaokullarında, ortaokul haftalık ders çizelgesi dışındaki zorunlu derslerden sınıf tekrarına kalan öğrencilerin, bu dersler dışındaki diğer zorunlu derslerden başarılı olmaları durumunda velilerinin yazılı başvurusu ile başka bir ilköğretim kurumundaki bir üst sınıfa nakilleri yapılır.
(12) Taşıma kapsamına alınan okullarda öğrenim gören öğrenciler, e-Okul sistemi üzerinden taşıma merkezi olarak belirlenen ilköğretim kurumlarına naklen kaydedilir.
(13) Öğrencisinin tamamı taşınan okullarda, elektronik ortamda tutulanlar dâhil her türlü defter, dosya, kayıtlar ve resmî belgeler, taşıma merkezi ilköğretim kurumuna teslim edilerek saklanır ve okuldaki taşınır malların listesi il/ilçe millî eğitim müdürlüğüne yazılı olarak bildirilir.
Denklik ile kayıt
MADDE 13 –
(1) Denkliği kabul edilmiş olan özel Türk okulları ile azınlık veya yabancı okullardan resmî okullara naklen gelen öğrenciler, öğrenim belgelerinde gösterilen sınıflara sınavsız alınırlar.
(2) Yabancı ülkede öğrenim görmekte iken yurdumuza gelen öğrencilerin öğrenim belgeleri, il millî eğitim müdürlüğünce incelenerek öğrenime devam edecekleri sınıflar belirlenir.
(3) Öğrenim belgesi bulunmayan öğrenciler hakkında yaş ve gelişim seviyesine göre işlem yapılır, gerektiğinde rehber öğretmenden de yararlanılır.
Sınavla kayıt
MADDE 14 –
(1) Mecburi ilköğretim çağında olup yurt dışında bulunması, tutuklu olması, oturduğu yerde okul bulunmaması ve sağlık durumu nedeniyle hiç okula gidememiş veya öğrenime ara vermiş çocuklardan özel bir şekilde kendini yetiştirmiş olanlar, sınavla tespit edilecek bilgi düzeyine ve yaşına uygun sınıfa kaydedilir.
(2) Bu sınavlar, ilkokullarda okul müdürünün başkanlığında en az iki öğretmenin; ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında ise alan öğretmenleri ile okul rehber öğretmeninin katılacağı bir komisyon tarafından yapılır.
(3) Okulda komisyon oluşturulacak sayıda öğretmenin bulunmaması durumunda il/ilçe millî eğitim müdürlüğüne başvurularak komisyon üyelerinin tamamlanması sağlanır.
Yatılı bölge ortaokuluna kayıt
MADDE 15 –
(1) Yatılı bölge ortaokuluna kayıtta aşağıdaki esaslara uyulur:
a) Yatılı bölge ortaokulunun öğrenci alacağı yerleşim yerleri ve öğrenci sayısı, kayıtlar başlamadan en az bir ay önce il millî eğitim müdürü veya görevlendireceği il millî eğitim müdür yardımcısının başkanlığında, ilçe millî eğitim müdürleri ve yatılı bölge ortaokulu müdürlerinden oluşan bir komisyon tarafından 10 uncu maddede belirtilen planlama da dikkate alınarak tespit edilir.
b) Okulu bulunmayan veya öğrenci yetersizliği nedeniyle okulu kapatılan yerleşim birimlerindeki öğrenciler ile birleştirilmiş sınıfları bulunan ilkokullarda 4 üncü sınıfı tamamlayan ve taşımalı eğitim kapsamına alınamayan mecburi ilköğretim çağındaki öğrenciler de yatılı bölge ortaokullarına alınırlar. Bulunduğu ilde yatılı bölge ortaokulu bulunmayan öğrenciler, diğer illerdeki yatılı bölge ortaokullarına yerleştirilir.
c) Olağanüstü durumlarda ve özel durumu olan öğrencilerin kayıtları ise il millî eğitim müdürlüğünce belirlenen yatılı bölge ortaokullarına yapılır.
Öğrenci dosyası
MADDE 16 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında e-Okul sisteminde her öğrenci için öğrenci dosyası tutulur.
(2) Okul yönetimi ve ilgili öğretmenler, dosya bilgilerinin sisteme zamanında (Değişik ibare: RG-25/6/2015-29397) işlenmesinden ve güncellenmesinden sorumludur.
Öğrenci velisi
MADDE 17 –
(1) Eğitim ve öğretim süresince her öğrencinin bir velisi bulunur. Öğrenci velisi, öğrencinin anne, baba veya yasal sorumluluğunu üstlenen kişidir.
(2) Pansiyonlu okullarda yatılı öğrencilerin eğitim ve öğretimle ilgili iş ve işlemleriyle sınırlı olmak üzere, velinin yazılı iznine bağlı olarak okul yöneticilerinden birisi öğrenci velisi olarak belirlenir.
(3) 3/7/2005 tarihli ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununa göre hakkında bakım tedbiri kararı ya da 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununa göre koruma kararı alınan çocukların iş ve işlemleri, kurum tarafından resmî yazı ile bildirilen kişiler tarafından yürütülür.
(4) Velisi bulunmayan yabancı uyruklu öğrencilerin eğitim ve öğretimle ilgili iş ve işlemleriyle sınırlı olmak üzere, emniyet müdürlüklerinin bilgisi dâhilinde il/ilçe milli eğitim müdürlüklerince okul yöneticileri arasından veli tayin edilir.
(5) Öğrenci velayeti konusunda anlaşmazlık hâllerinde, yargı kararına göre işlem yapılır. Velayete ilişkin yargılama sürecinin devam ettiği durumlarda ise okul kayıtları esas alınır.
Devam, devamsızlığın izlenmesi ve izin verme
MADDE 18 –
(1) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Çocukların devamsızlıkları, okul öncesi eğitim kurumlarında öğretmen, ilkokullarda sınıf öğretmeni, ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında ise okul yönetimi tarafından e-Okul sistemine işlenir ve yöneticiler tarafından takip edilir.
(2) Okul öncesi eğitim kurumlarında;
a) Kayıtları yapılan çocukların kuruma günlük eğitimi aksatmayacak şekilde devam etmelerinin sağlanması esastır. Ancak özel eğitim gerektiren çocukların sosyal uyum ve gelişim özelliğine göre günlük devam sürelerinde esneklik sağlanır.
b) Özürsüz olarak aralıksız 10 gün okula devam etmeyen çocuğun velisi okul müdürlüğünce yazı ile uyarılır. Bu uyarıya rağmen özürsüz olarak aralıksız 30 gün okula devam etmeyen ve devam ettiği hâlde üst üste iki aylık ücreti yatırılmayan çocukların kaydı silinir. Bu durum veliye yazılı olarak bildirilir.
c) Aylık aidatını zamanında ödemeyen, geçmiş aylardan borcu kalan ve devamsızlık nedeniyle okulla ilişiği kesildiği hâlde okula devam ettirilen çocukların ücreti, veli ile yapılan sözleşme hükümleri çerçevesinde tahsil edilir.
(3) İlköğretim kurumlarında öğrencilerin okula devamları zorunludur.
a) İlköğretim kurumlarına kaydedilen mecburi ilköğretim çağındaki öğrencilerin velileri ile okul yönetimleri, il/ilçe millî eğitim müdürlükleri, maarif müfettişleri, muhtarlar ve mülki amirler 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanununun ilgili hükümleri gereğince çocukların okula devamını sağlamakla yükümlüdürler.
b) Normal ve ikili öğretim yapılan okullarda ilk derse girdiği hâlde sonraki bir veya daha fazla derse özürsüz olarak girmeyen öğrencinin (Değişik ibare: RG-25/6/2015-29397) durumu okul yönetimince velisine ivedilikle bildirilir ve devamsızlığı yarım gün sayılır.
c) İlköğretim kurumlarındaki öğrencilerden, okulun bulunduğu yerleşim biriminin dışına çıkan, adresi bulunmayan ve okulu olmayan bir yere gidenlerin durumu, okul yönetimince e-Okuldaki devam bölümüne zamanında işlenir. Öğrencilerin devamsızlıkları, e-Okul sistemi üzerinden okul yönetimlerince sürekli takip edilir.
ç) Yurt dışına giden öğrencilerin yurt dışı adresi, okul yönetimince e-Okul sistemine işlenir. Bakanlıkça yurt dışındaki okullara devamlarının sağlanmasıyla ilgili tedbirler alınır. Bu durumdaki veya yurt dışında adresi tespit edilemeyen öğrencilerin kayıtları, yaşları öğrenim çağı dışına çıkıncaya kadar e-Okul sisteminde pasif hâle getirilir.
d) Öğrencinin geçerli mazereti ve velinin başvurusu üzerine okul yönetimi tarafından bir öğretim yılı içerisinde 15 güne kadar izin verilebilir.
(4) Bulaşıcı bir hastalık nedeniyle okula devam edemeyen çocuklar, sakınca olmadığına ilişkin sağlık kuruluşlarından alınacak rapor ile kuruma devam edebilirler.
Öğrenim çağı dışına çıkan öğrenciler
MADDE 19 –
(1) İlköğretim kurumlarına kayıtlı öğrencilerden;
a) Mecburi ilköğretim çağı dışına çıkan ilkokul öğrencileri, ders yılı sonuna kadar öğrenimlerine devam ettirilir. Bu öğrencilere öğretim yılı sonunda Öğrenim Belgesi EK-3 verilerek yaygın eğitime yönlendirilir.
b) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Mecburi öğrenim çağını bitirdiği ders yılı sonuna kadar ortaokul veya imam-hatip ortaokulu öğrenimlerini tamamlayamayan öğrenciler, öğrenimlerini tamamlamak üzere en çok iki eğitim ve öğretim yılı daha okullarına devam ettirilir. Bu iki yıllık uzatma sonunda da ortaokul veya imam-hatip ortaokulu öğrenimini tamamlayamayanlara ders yılı sonunda öğrenim durumunu gösterir Öğrenim Belgesi EK-3 düzenlenir ve Açık Öğretim Ortaokuluna yönlendirilir.
c) (Değişik: RG-16/6/2016-29744) Mecburi öğrenim çağı dışına çıkan ve iki yıl daha öğrenim görmesine imkân verilerek 8 inci sınıfa geçen ortaokul veya imam-hatip ortaokulu öğrencilerinin o eğitim ve öğretim yılı ders kesimi sonuna kadar okula devamları sağlanır. Ders yılı sonunda başarılı olanlara EK-3’te yer alan Öğrenim Belgesi düzenlenir. Başarısız olanlar da EK-3’te yer alan Öğrenim Belgesi düzenlenerek Açık Öğretim Ortaokuluna yönlendirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Öğrenci Başarısının Değerlendirilmesi
Ölçme ve değerlendirmenin genel esasları
MADDE 20 –
(1) İlköğretim kurumlarında öğrenci başarısının ölçme ve değerlendirilmesinde aşağıdaki esaslar gözetilir;
a) Ders yılı, ölçme ve değerlendirme bakımından birbirini tamamlayan iki dönemden oluşur.
b) Başarının ölçülmesi ve değerlendirilmesinde öğretim programlarında belirtilen amaçlar ile kazanımlar esas alınır. Ölçülecek kazanımın özelliğine göre ilgili dersin öğretim programında yer alan ölçme ve değerlendirme esaslarına uyulur.
c) Kaynaştırma yoluyla eğitimlerine devam eden öğrenciler için; Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı Geliştirme Birimi tarafından bireyselleştirilmiş eğitim programı (BEP) hazırlanır ve bu öğrencilerin başarıları, bu programda yer alan amaçlara göre değerlendirilir.
(2) İlkokul 1, 2 ve 3 üncü sınıflarda öğrencilerin başarısı; gelişim düzeyleri dikkate alınarak öğretmen rehberliğinde gerçekleştirilen ders etkinliklerine katılımları ile öğretim programlarında belirtilen ölçme ve değerlendirme ilkelerine göre tespit edilir. Karnede “çok iyi”, “iyi” ve “geliştirilmeli” şeklinde gösterilir.
(3) İlkokul 4 üncü sınıfta öğrenci başarısı; sınavlar ile ders etkinliklerine katılım çalışmalarından alınan puanlara göre değerlendirilir.
(4) Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında öğrencilerin başarısı; sınavlar, ders etkinliklerine katılım ve varsa proje çalışmalarından alınan puanlara göre değerlendirilir.
Puanla değerlendirme
MADDE 21 –
(1) İlkokul 4 üncü sınıf ile ortaokul ve imam-hatip ortaokulunda dönem puanı, yıl sonu puanı ve yıl sonu başarı puanı 100 tam puan üzerinden belirlenir. Yüzlük puan sisteminde 0-44,99 puanlar başarısız, 45,00 ve üzeri puanlar başarılı olarak değerlendirilir.
(2) 2007-2008 Eğitim ve Öğretim Yılından önce beşlik not sistemine göre belirlenen ağırlıklı not ortalamaları, 100’lük sisteme çevrilirken ağırlıklı not ortalamasına 1,00 eklenir ve çıkan sayı elli bölü üç ile çarpılır. Bölme işlemi virgülden sonra dört basamak yürütülür.
Ölçme ve değerlendirmenin niteliği ve sayısı
MADDE 22 –
(1) İlkokul 4 üncü sınıf ile ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında öğrencilere;
a) (Değişik: RG-31/1/2018-30318) 4, 5, 6, 7 ve 8 inci sınıflarda her dersten bir dönemde iki sınav yapılır. Sınavların zamanı, en az bir hafta önceden öğrencilere duyurulur. Bir sınıfta/şubede bir günde yapılacak sınav sayısı ikiyi, her bir sınav süresi ise bir ders saatini geçemez. Ortak değerlendirme yapılmasına imkân vermek üzere; sınavlar ilgili zümre kararı doğrultusunda okul müdürlüğünce ortak olarak da yapılabilir. Ortak sınavların soruları ve cevap anahtarları zümre öğretmenlerince hazırlanır.
b) Öğretmenlerce yapılan sınavlarda farklı soru tiplerine yer verilir. Soruların konulara göre dağılımı yapılırken ağırlığın bir önceki sınavdan sonra işlenen konulardan olmak kaydıyla geriye doğru azalan bir oranda ve dönem başından beri işlenen konulardan seçilir.
c) Sınavlardan önce, sorularla birlikte cevap anahtarı da hazırlanır ve sınav kâğıtları ile birlikte saklanır. Cevap anahtarında her soruya verilecek puan, ayrıntılı olarak belirtilir. Sınav soruları, imkânlar ölçüsünde çoğaltılarak öğrencilere dağıtılır.
ç) Kopya çeken öğrencinin sınavı geçersiz sayılır ve puanla değerlendirilmez. Ancak, dönem puanının hesaplanmasında aritmetik ortalama alınırken sınav sayısına dâhil edilir. Ayrıca bu durum, ders öğretmenince okul yönetimine bildirilir.
d) (Ek: RG-31/1/2018-30318) İl veya ilçe bazında ilgili zümre kararıyla ortak sınavlar yapılabilir.
e) (Ek: RG-31/1/2018-30318) Gerektiğinde Bakanlıkça ülke veya bölge bazlı olarak ortak sınavlar yapılabilir.
f) (Ek: RG-31/1/2018-30318) Ortak sınavların uygulanması ile ilgili usul ve esaslar Yönerge ile belirlenir.
(2) Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında öğrencilere ders yılında istedikleri ders veya derslerden bireysel ya da grup çalışması şeklinde öğretmen rehberliğinde en az bir proje hazırlatılır. Projeler verildikleri dönemde değerlendirilir. Proje vermeyen öğrencinin proje notu sıfır olarak değerlendirilir.
(3) (Değişik: RG-16/6/2016-29744)(2) Öğrencilere her dönemde her bir dersin haftalık ders saati sayısı 2 ve daha az olanlara 2, haftalık ders saati sayısı 2 den fazla olanlara ise 3 defa ders etkinliklerine katılım puanı verilir.
(4) Rehberlik ve sosyal etkinlikler puanla değerlendirilmez.
(5) (Mülga: RG-31/1/2018-30318)
(6) (Mülga: RG-31/1/2018-30318)
Ölçme ve değerlendirmeye katılmayanlar
MADDE 23 –
(1) (Değişik: RG-31/1/2018-30318) Öğretmenler tarafından yapılan sınavlara herhangi bir nedenle katılamayan veya projesini zamanında teslim edemeyen öğrencinin durumu okul yönetimince yazılı, e-posta veya Bakanlık mobil bilgi servisi ile velisine bildirilir. Veli, öğrencisinin sınava katılamama veya projesini zamanında teslim edememe gerekçesini, en geç beş iş günü içinde okul yönetimine yazılı olarak bildirir.
(2) Öğretmenler tarafından yapılan sınavlara katılmayan ve okul yönetimince özrü uygun görülen öğrenciler, ders öğretmeninin belirleyeceği bir zamanda önceden öğrenciye duyurularak dersin niteliğine göre yapılacak değerlendirme etkinliğine alınır. Bu ölçme değerlendirme etkinliği, sınıfta diğer öğrencilerle ders işlenirken yapılabileceği gibi ders dışında da yapılabilir. Öğrenciler, projelerini öğretmenin belirleyeceği süre içinde teslim eder.
(3) (Mülga: RG-31/1/2018-30318)
(4) (Değişik: RG-31/1/2018-30318) Sınavlara geçerli özrü olmadan katılmayan, projesini zamanında teslim etmeyen öğrencilerin durumları puanla değerlendirilmez. e-Okul sistemine “G’’(girmedi) ibaresi işlenir. Ancak dönem puanı hesaplamalarında sınav ve proje adedi tam olarak alınır.
Sağlık durumu engeline göre dersler
MADDE 24 –
(1) Sağlık durumları veya bedensel engelleri nedeniyle uygulamalı derslere giremeyecek durumda olan öğrenciler, bu durumlarını sağlık kurum ve kuruluşlarından alacakları raporla belgelendirmek zorundadır. Bu durumdaki öğrenciler, rapor süresince bu derslerde raporda belirtilen faaliyetlerden sorumlu tutulmazlar. Dersin özelliğine ve katıldıkları etkinliklere göre değerlendirilerek gerekli yerlerde raporlu oldukları belirtilir.
(2) Uygulamalı derslerle ilgili özür başvurusu, öğrencilerin velileri tarafından dilekçe ile okul müdürlüğüne yapılır. Usulüne uygun olarak alınmayan raporlar kabul edilmez. Alınacak raporlarda süre belirtilmemiş ise yalnız o eğitim ve öğretim yılı için geçerli sayılır.
Ölçme ve değerlendirme sonuçlarının duyurulması
MADDE 25 –
(1) (Değişik: RG-31/1/2018-30318) Sınav sonuçları sınavların yapıldığı, projelerin değerlendirilmesi ise teslim edildiği tarihten başlayarak en geç 10 iş günü içinde e-Okul sistemine işlenir ve öğrencilere bildirilir. Sınav kâğıtları, incelenmek üzere öğrencilere dağıtılır ve varsa yapılan ortak hatalar sınıfta açıklandıktan sonra geri alınarak bir eğitim ve öğretim yılı saklanır. Projeler öğretmen tarafından değerlendirildikten sonra öğrenciye iade edilir ve öğrenci tarafından ders yılı sonuna kadar saklanır. Ders etkinliklerine katılım, sınav ve projeye verilen puanlar, e-Okul sisteminin ilgili bölümüne işlenir.
(2) Öğrencilerin hazırladıkları projelerin değerlendirilmesinde kullanılan dereceli puanlama ölçekleri de bir yıl saklanır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Sınıf Geçme
Öğretmen puan çizelgesi
MADDE 26 –
(1) İlkokul 4 üncü sınıf ile ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında öğretmenler, her ders için öğrencilere verdikleri puanları e-Okul sistemindeki Öğretmen Puan Çizelgesine zamanında işler. Her dönem sona ermeden beş gün önce okul yönetimince, e-Okul sisteminden çıktısı alınan Öğretmen Puan Çizelgesi ilgili öğretmenlerle birlikte kontrol edilerek imzalanır ve okul müdürü tarafından onaylanarak dosyasında saklanır.
Bir dersin dönem, yılsonu ve ağırlıklı puanı
MADDE 27 –
(1) İlkokul 4 üncü sınıfta bir dersin dönem puanı; öğrencinin sınavlar ve ders etkinliklerine katılımından aldığı puanların aritmetik ortalaması ile belirlenir.
(2) Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında bir dersin dönem puanı;
a) (Değişik: RG-31/1/2018-30318) Proje puanlarının aritmetik ortalaması ile ders etkinliklerine katılım puanlarının aritmetik ortalaması ayrı ayrı alınarak toplanıp ikiye bölünür. Bulunan sonuçla birinci ve ikinci sınav puanları toplanıp üçe bölünerek elde edilir.
b) Aritmetik ortalama hesaplanırken bölme işlemi virgülden sonra dört basamak yürütülür. Dönem puanı, yarım ve yarımdan büyük kesirler bir üst tam puan olarak değerlendirilir.
(3) Bir dersin yıl sonu puanı;
a) Birinci ve ikinci dönem puanlarının aritmetik ortalamasıdır. Aritmetik ortalama hesaplanırken bölme işlemi virgülden sonra dört basamak yürütülür. Yıl sonu puanı hesaplanırken yarım ve yarımdan büyük kesirler tama yükseltilir.
b) Öğrencilerden;
1) Herhangi bir dersten iki dönemde de puanı olmayanların yetiştirme programından aldığı puan,
2) Her iki dönemde veya dönemin birinde uygulamalı herhangi bir derste sağlık durumları veya bedensel engelleri nedeniyle sağlık raporunda belirtilen faaliyetleri yapamayanların bu dersin öğretim programında yer alan temel becerilere yönelik faaliyetlere katılımları değerlendirilerek verilen dönem puanlarının aritmetik ortalaması, o dersin yıl sonu puanı sayılır.
(4) Dersin yıl sonu puanı ile o dersin haftalık ders saati sayısının çarpımından elde edilen puan, o dersin ağırlıklı puanıdır.
(5) 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu gereğince okula devamları sağlananlar ile yurt dışında bulunması, sağlık durumu ya da tutuklu olması nedenleriyle okula devam edemeyen öğrencilerden en az bir dönem puanı almış olanların başarı durumları belirlenirken, okula devam eden öğrenciler gibi işlem yapılır. Bu puan, aynı zamanda yıl sonu puanı olarak değerlendirilir.
(6) (Ek: RG-25/6/2015-29397) Evde veya hastanede eğitim alan öğrencilerin sadece eğitimini gördüğü derslerin puanları esas alınır.
Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında yıl sonu başarı puanı
MADDE 28 – (1) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Yıl sonu başarı puanı, derslerin ağırlıklı puanları toplamının haftalık toplam ders saati sayısına bölümüdür. Yıl sonu başarı puanı tespit edilirken, bölme işlemi virgülden sonra dört basamak yürütülür. Bu puan öğrenim belgesinde belirtilir.
(2) Bir üst sınıfa devam etmek için öğrencinin iki dönem (Mülga ibare: RG-25/6/2015-29397) (…) puanının aritmetik ortalaması, her ders için 45,00’dan az olamaz.
(3) Öğrenimlerinin bir kısmını yurt dışında yaparak yurda dönenlerin başarı puanı;
a) Ülkemizde öğrenim gördükleri yıllara ait yıl sonu başarı puanları ile yurt dışında öğrenim gördükleri yıllara ait yıl sonu puanlarına,
b) Yurt dışında öğrenim gördükleri okullardan yıl sonu puanlarının sağlanamaması durumunda, ülkemizde eğitim ve öğretim gördükleri yıllara ait yıl sonu başarı puanlarına
göre tespit edilir.
Davranışlar
MADDE 29 –(Değişik: RG-25/6/2015-29397)
(1) İlköğretim kurumlarında; ders yılının her döneminde öğrencilerin davranışları, Davranış Puanı Ölçütleri EK-4’te verilen ölçütler kullanılarak ilkokullarda sınıf öğretmeni, ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında ise şube rehber öğretmeni tarafından “(1) Geliştirilmeli”, “(2) İyi”, “(3) Çok iyi” şeklinde değerlendirilerek e-Okul sistemine işlenir.
Gelişim raporu ile öğrenci karnesi
MADDE 30 –
(1) Okul öncesi eğitim kurumlarında Okul Öncesi Eğitim Programı doğrultusunda hazırlanan çocuğa yönelik Gelişim Raporu, her dönem sonunda e-Okul sistemine işlenerek bir örneği veliye verilir. Gelişim raporuna pedagojik olmayan ve gizliliği gerektiren bilgiler işlenmez.
(2) İlköğretim kurumlarında;
a) Öğrencilere, e-Okul sistemindeki bilgiler esas alınarak her dönem sonunda karne verilir. Karnede, öğrencinin derslerdeki başarısı ile sosyal etkinlik çalışmaları ve okula devam durumu gösterilir. İlkokul karnesinde davranış ölçütlerine göre öğrencilerin gelişim düzeylerine de yer verilir.
b) Öğrenci karneleri e-Okul sisteminde yer alan puan çizelgeleri bilgilerine göre birinci ve ikinci dönem sonunda düzenlenir. Öğrencilere dağıtılan karneler geri alınmaz. (Değişik cümle: RG-25/6/2015-29397) Karnelerde elektronik imza kullanılabilir ve karneler e-Karne olarak da düzenlenebilir.
Öğrenci başarısının değerlendirilmesi
MADDE 31 –
(1) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) İlkokullarda öğrencilere sınıf tekrarı yaptırılmaması esastır. Ancak; istenilen yeterlik düzeyine ulaşamamış ilkokul öğrencilerine, velinin yazılı talebi üzerine, ilkokul öğrenimi süresinde bir defaya mahsus olmak üzere sınıf tekrarı yaptırılabilir. Okula hiç devam etmeyen öğrenciler ve ilkokul haftalık ders çizelgesindeki tüm derslerden puanı girilmeyen öğrenciler ile bu Yönetmeliğin 27 nci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen mazeretler dışında okula en az bir dönem devam etmeyen öğrencilere sınıf tekrarı yaptırılır.
(2) Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında;
a) Öğrenci kendi yaş grubu içinde yetiştirilir ve bir bütün olarak değerlendirilir. Bu eğitim kademesi, öğrencilerin derslerdeki başarısızlığına bakılarak elenecekleri bir dönem değil, öğretim programlarında öngörülen derslerin ve sosyal etkinlik çalışmalarının ortak katkısıyla ilgi ve yeteneği ölçüsünde yetiştirilecekleri bir dönem olarak değerlendirilir.
b) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Eğitim ve öğretim yılında özürsüz 20 gün devamsızlık yapanlar ile herhangi bir dersten yıl sonu puanı 45’ ten az olan öğrencilerin sınıf geçmesi veya sınıf tekrarına, ikinci dönemin son haftasında şube öğretmenler kurulunda karar verilir. Alınan gerekçeli karar, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-5 Ders Yılı Sonu Şube Öğretmenler Kurulu Öğrenci Kişisel Değerlendirme Tutanağına yazılarak e-Okul sisteminin ilgili bölümüne işlenir. Tutanağın bir örneği ders yılı sonu şube öğretmenler kurulu karar dosyasında saklanır. Ayrıca veli de bilgilendirilir. Bu kararda, oyların eşitliği hâlinde başkanın kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır.
c) Kurul kararıyla sınıf geçen öğrencilerin puanları değiştirilmez. Okul kayıtlarına, “Şube Öğretmenler Kurulu Kararıyla Geçti” veya “Sınıf Tekrarına Karar Verildi” ibaresi yazılır. Bu durum öğrencinin karnesinde de belirtilir.
(3) Kaynaştırma ve özel eğitim sınıflarında eğitimlerine devam eden öğrencilere başarısızlıklarından dolayı sınıf tekrarı yaptırılmaz. Ancak;
a) Velinin yazılı talebi ve Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı Geliştirme Biriminin kararı doğrultusunda, ilkokulda kaynaştırma öğrencilerine bir defaya mahsus olmak üzere sınıf tekrarı yaptırılabilir.
b) (Değişik: RG-23/10/2014-29154) Bu öğrencilerin okula devam durumları; ilkokul öğrencileri için bu maddenin birinci fıkrasına, ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencileri için ise ikinci fıkrasının (b) bendi hükümlerine göre değerlendirilir.
İlköğretim kurumlarında sınıf yükseltme
MADDE 32 –
(1) İlkokul 1, 2 ve 3 üncü sınıf öğrencilerinden bilgi ve beceri bakımından sınıf düzeyinin üstünde olanlar velisinin yazılı talebi, sınıf öğretmeninin önerisi ile eğitim ve öğretim yılının ilk ayı içinde sınıf yükseltme sınavına alınırlar. Başarılı olanlar bir üst sınıfa yükseltilir.
a) Bu sınav okul müdürünün başkanlığında sınıf öğretmeni ve bir üst sınıfın öğretmenlerinden oluşan komisyon tarafından yapılır. Okulda bu komisyonu oluşturacak sayıda öğretmen bulunmaması durumunda, sınavın yapılacağı yer ile sınav komisyonu, okulun bağlı bulunduğu il/ilçe millî eğitim müdürlüğünce belirlenir.
b) Sınav sonucu tutanakla tespit edilir. Bu tutanak, okul yönetimince dosyasında saklanır. Başarılı olanların durumu e-Okul sistemine işlenir.
c) Sınıf yükseltme sınavına değişik sınıflarda olmak üzere bir defadan fazla da girilebilir. Ancak sınıf yükseltme aynı öğrenci için bir kez yapılır.
(2) İlkokul çağında olup akranları ile birlikte okula devam edemeyen ve okuma yazma bilmeyen öğrenciler, birinci sınıf öğrenimlerini başarıyla tamamlamaları hâlinde, eylül ayında yapılacak bir sınavla yaşına uygun bir ilkokul sınıfına yerleştirilir.
(3) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Sağlık durumu nedeniyle okula devam etmesinin uygun olmadığına ilişkin sağlık kurulu raporu alanlar, raporları süresince izinli sayılırlar. Bu sürenin bitiminde öğrencilerin okula devamları sağlanır. Bu öğrenciler okula döndüklerinde, devam edemedikleri eğitim ve öğretim yılına ait derslerden okul müdürünün sorumluluğu ve koordinesinde, alan öğretmenlerinden oluşturulacak komisyonca sınava alınır. Başarılı olanlar bir üst sınıfa devam ettirilir.
(4) (Ek: RG-25/6/2015-29397) Ortaokul/İmam-hatip ortaokulu 5 inci, 6 ncı ve 7 nci sınıf öğrencilerine velisinin yazılı başvurusu üzerine bir eğitim ve öğretim yılı Diyanet İşleri Başkanlığının açmış olduğu hafızlık eğitimine devam etmelerine izin verilir. Hafızlık eğitimine devam ettiğini belgelendirenlerden o eğitim ve öğretim yılı için devam zorunluluğu aranmaz. Bu sürenin bitiminde öğrencilerin okula devamları sağlanır. Bu öğrenciler okula döndüklerinde, devam edemedikleri eğitim ve öğretim yılına ait derslerden okul müdürünün sorumluluğu ve koordinesinde, alan öğretmenlerinden oluşturulacak komisyonca sınava alınır. Başarılı olanlar bir üst sınıfa devam ettirilir.
Telafi eğitimi ve yetiştirme programı
MADDE 33 –
(1) İlköğretim kurumlarında; eğitim ve öğretimi aksatacak nitelikte olağanüstü durum, sel, deprem, hastalık, elverişsiz hava şartları gibi nedenlerle il veya ilçe hıfzıssıhha kurulunun kararı ile gerekli gördüğü ve mahalli mülkî idare amirinin onayladığı durumlarda okullarda eğitim ve öğretime ara verilir. Bu gibi durumlarda öğrencilerin derslerinde eksik kalan konularda telafisi için okul yönetimleri ve il/ilçe millî eğitim müdürlüklerince gerekli önlemler alınır.
(2) (Değişik: RG-16/6/2016-29744) İlköğretim kurumlarında, eğitim ve öğretim yılı içinde çeşitli nedenlerle boş geçen dersler ile ihtiyaç olması hâlinde mevsimlik tarım işçileri, göçer ve yarı göçer ailelerin çocukları ve ilkokullarda bazı derslerden yetersizliği görülen öğrenciler için yetiştirme kursu veya programları uygulanır.
a) Yetiştirme programlarında görevlendirilecek öğretmenler, il/ilçe millî eğitim müdürlüklerince belirlenir.
b) Boş geçen dersler için bir dersin yetiştirme programı süresi, o dersin boş geçen ders saati toplamının yarısından az olamaz.
(3) (Ek: RG-31/1/2018-30318) Ortaokul ve imam hatip ortaokullarında talep eden öğrenciler için ilgili mevzuatta belirtilen koşullar dikkate alınarak destekleme ve yetiştirme kursu açılabilir. Bu kurslarla ilgili usul ve esaslar Yönerge ile belirlenir.
ALTINCI BÖLÜM
Kurullar ve Mesleki Çalışmalar
Öğretmenler kurulu
MADDE 34 –
(1) Öğretmenler kurulu, okul müdürünün başkanlığında varsa müdür başyardımcısı ve müdür yardımcıları ile öğretmenlerden oluşur. Müdürün bulunmadığı zamanlarda öğretmenler kuruluna varsa müdür başyardımcısı, yoksa görevlendireceği müdür yardımcılarından biri başkanlık eder.
(2) Kurul çalışmaları ile ilgili olarak;
a) Öğretmenler kurulu, ders yılı başlamadan önce, ikinci dönem başında ve ders yılı sonunda toplanır. Ayrıca okul müdürünün gerekli gördüğü zamanlarda ve kurul üyelerinin salt çoğunluğunun yazılı isteği doğrultusunda da kurul toplantısı yapılır.
b) Toplantı günleri ve gündemi, en az iki gün önceden imza karşılığı ilgililere duyurulur ve gündemin bir örneği öğretmenler odasına asılır. Kurul toplantısına başlamadan önce, gerekli görülen diğer konular da oy çokluğuyla kurul gündemine alınabilir.
c) Kurul toplantılarında belirtilen görüşler ve alınan kararlar, kurulca seçilen yazman tarafından tutanak altına alınır ve imzalanır. Kararlar oy çokluğuyla alınır ve alınan kararlar, karar defterine yazılarak uygulanmak üzere toplantıya katılamayanlar da dâhil yönetici ve öğretmenler tarafından imzalanarak dosyasında saklanır.
ç) Normal eğitim yapılan okullarda toplantılar ders saatleri dışında yapılır. İkili eğitim yapılan okullarda ise tüm öğretmenlerin aynı anda toplanmalarına gerek duyulduğunda, okul yönetimince bağlı bulunduğu millî eğitim müdürlüğüne bilgi vermek şartıyla, yarım gün öğretim yapılır.
(3) Tek öğretmenli birleştirilmiş sınıflı ilkokullarda öğretmenler kurulu toplantısı yapılmaz.
Zümre öğretmenler kurulu
MADDE 35 –
(1) Zümre öğretmenler kurulu; okul öncesi eğitim kurumlarında okul öncesi eğitimi öğretmenlerinden, ilkokullarda aynı sınıfı okutan sınıf öğretmenleri ve varsa alan öğretmenlerinden, ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında ise aynı alanın öğretmenlerinden oluşur.
(2) Aynı sınıfı okutan bir sınıf öğretmeni veya aynı dersi okutan yalnızca bir alan öğretmeni olması durumunda zümre öğretmenler kurulu toplantısı yapılmaz. Ancak bu öğretmenler kurul kapsamında yapacakları çalışmalara yıllık çalışma programında yer verirler.
(3) Zümre öğretmenler kurulu, öğretmenler kurulunda yapılacak çalışma planına uygun olarak eğitim ve öğretim yılı başında, ortasında, sonunda ve ihtiyaç duyuldukça toplanır. Toplantılar, zümre öğretmenleri arasından seçimle belirlenen öğretmenin başkanlığında yapılır.
(4) Zümre öğretmenler kurulunda; öğretim programı, ders planlarının düzenlenmesi, öğretim yöntem ve teknikleri, ölçme değerlendirme araçları, öğrenci başarı düzeyi, okulun fiziki mekânlarının ve ders araç gereçlerinin kullanımı gibi hususlar görüşülerek okulun çevre imkânları analiz edilir ve iş birliği oluşturulur.
(5) Ders yılı sonunda yapılan zümre öğretmenler kurulunda; daha önce yapılan zümre öğretmenler kurulu kararlarının izleme-değerlendirme raporu hazırlanır ve okul müdürlüğüne sunulur.
Şube öğretmenler kurulu
MADDE 36 –
(1) Şube öğretmenler kurulu, ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında aynı şubede ders okutan öğretmenler ile okul rehber öğretmeninden oluşur. Kurula, gerek görülürse veliler ile öğrenciler arasından seçilen temsilciler de çağrılabilir.
(2) Şube öğretmenler kurulu, okul yönetimince yapılacak planlamaya göre birinci dönemin ikinci ayında, ikinci dönemin birinci veya ikinci haftasında ve yıl sonunda okul müdürü ya da görevlendireceği müdür yardımcısı veya şube rehber öğretmeninin başkanlığında toplanır. Ayrıca, gerektiğinde şube rehber öğretmeni veya okul rehber öğretmeninin önerisinin okul yönetimince uygun görülmesi hâlinde de toplanabilir.
(3) Şube öğretmenler kurulunda; şubedeki öğrencilerin kişilik, beslenme, sağlık, sosyal ilişkilerinin yanı sıra bu Yönetmeliğin 31 inci maddesi hükmü gereğince, başarıları ile ailenin ekonomik durumu değerlendirilerek alınacak önlemler görüşülür ve alınan kararlar, uygulanmak üzere şube öğretmenler kurulu karar defterine yazılır.
Okul öğrenci meclisi
MADDE 37 –
(1) Okul öğrenci meclisi, okul öncesi eğitim kurumları ile birleştirilmiş sınıf uygulaması yapılan ilkokulların dışındaki ilkokul, ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında kurulur. Kuruluş ve işleyişle ilgili iş ve işlemlerde ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Öğretmenlerin mesleki çalışmaları
MADDE 38 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında görevli yönetici ve öğretmenlerin genel kültür, özel alan eğitimi ve pedagojik formasyon alanlarında, bilgi ve görgülerini artırmak, yeni beceriler kazandırmak, eğitim ve öğretimde karşılaşılan problemlere çözüm yolları bulmak, öğrencinin ve çevrenin ihtiyaçlarına göre plan ve programları hazırlamak ve uygulamak amacıyla derslerin kesiminden temmuz ayının ilk iş gününe, eylül ayının ilk iş gününden derslerin başlangıcına kadar; yıl içinde ise yıllık çalışma programında belirtilen sürelerde mesleki çalışma yapılır.
(2) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Öğretmenlerin mesleki çalışmalarından azami verim elde edilebilmesi amacıyla okulun ve çevrenin ihtiyaçlarına göre konular belirlenir. Mesleki çalışma programı okul müdürlüğünce hazırlanarak öğretmenlere bir hafta önceden duyurulur.
(3) (Ek: RG-25/6/2015-29397) Derslerin kesiminden temmuz ayının ilk iş gününe kadar yapılacak mesleki çalışmalarda;
a) Yönetici ve öğretmenler ilk hafta okul müdürlüğünce hazırlanan program çerçevesinde kendi okullarında mesleki çalışmalarını yaparlar.
b) Öğretmenler ilk haftadan sonraki günler için ilgili genel müdürlükler tarafından belirlenen mesleki eğitim konuları dahilinde il/ilçe millî eğitim müdürlüklerince hazırlanan program çerçevesinde ilkokullarda zümre bazında, diğer okullarda ise alan bazında belli merkez veya merkezlerde mesleki eğitime tabi tutulurlar.
c) Öğretmenler ilk haftadan sonraki seminer çalışmalarına istemeleri hâlinde farklı il/ilçelerde de katılabilirler. Farklı il ve ilçelerde seminere katılacak öğretmenler, seminere katılacakları il/ilçeyi okullarına dilekçe ile bildirmek ve mesleki çalışma döneminin sonunda bu çalışmalara katıldığını belgelendirmek zorundadır.
(4) (Ek: RG-25/6/2015-29397) Yönetici ve öğretmenler, eylül ayının ilk iş gününden derslerin başlangıcına kadar geçen süre içerisinde okul müdürlüklerince hazırlanan program dâhilinde kendi okullarında mesleki çalışmayı yaparlar.
(5) (Ek: RG-25/6/2015-29397) Okulların bağlı bulundukları genel müdürlüklerce hazırlanan plana göre farklı mesleki çalışma programları da uygulanabilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Personelin Görev, Yetki ve Sorumlulukları
Okul müdürünün görev, yetki ve sorumluluğu
MADDE 39 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumları, ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda diğer çalışanlarla birlikte müdür tarafından yönetilir. Müdür; okulun öğrenci, her türlü eğitim ve öğretim, yönetim, personel, tahakkuk, taşınır mal, yazışma, eğitici ve sosyal etkinlikler, yatılılık, bursluluk, taşımalı eğitim, güvenlik, beslenme, bakım, koruma, temizlik, düzen, nöbet, halkla ilişkiler ve benzeri görevler ile Bakanlık ve il/ilçe millî eğitim müdürlüklerince verilen görevler ile görev tanımında belirtilen diğer görevlerin yerine getirilmesini sağlar.
Müdür başyardımcısı
MADDE 40 –
(1) Müdür başyardımcısı, müdürün olmadığı zamanlarda müdüre vekâlet eder ve müdürden sonra okulun yönetiminde birinci derecede sorumludur. Müdür başyardımcısı, görev tanımında belirtilen görevler ile müdür tarafından verilen görevleri yerine getirir.
Müdür yardımcısı
MADDE 41 –
(1) Müdürün ve müdür başyardımcısının olmadığı zamanlarda müdüre vekâlet eder. Müdür yardımcısı, görev tanımında belirtilen görevler ile müdür tarafından verilen görevleri yerine getirir.
Müdür yetkili öğretmen
MADDE 42 –
(1) Bağımsız müdürlüğü bulunmayan ilkokullarda sınıf öğretmenlerinden biri müdür yetkili öğretmen olarak görevlendirilir. Müdür yetkili öğretmen, müdürün görev, yetki ve sorumluluklarını üstlenir.
Öğretmen
MADDE 43 –
(1) Okul öncesi ve ilköğretim kurumu öğretmenleri, kendilerine verilen grup/sınıf/şubede eğitim ve öğretim faaliyetlerini, eğitim ve öğretim programında belirtilen esaslara göre planlamak ve uygulamak, ders dışında okuldaki eğitim ve öğretim işlerine etkin bir biçimde katılmak ve bu konularda mevzuatta belirtilen görevleri yerine getirmekle yükümlüdür.
(2) İlkokullarda sınıf öğretmenleri, okuttukları sınıfı bir üst sınıfta da okuturlar. Ancak istekleri yönetimce uygun görülmesi hâlinde başka bir sınıfı da okutabilirler.
(3) (Değişik: RG-16/6/2016-29744) İlkokullarda bütün derslerin sınıf öğretmenlerince okutulması esastır. Ancak Yabancı Dil ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersleri okulun kadrolu alan öğretmenlerince okutulur. Okulda kadrolu alan öğretmeni bulunmaması durumunda; bu dersler aynı eğitim bölgesinde, yoksa diğer eğitim bölgelerindeki kadrolu alan öğretmenlerince okutulur. İhtiyacın kadrolu alan öğretmenlerince karşılanamaması durumunda, bu dersleri okutmak üzere, mezun olduğu yükseköğretim programı itibarıyla atamaya esas olan alana öğretmen olarak atanabilme şartlarını taşıyanlar ek ders karşılığı görevlendirilebilir. Bu şekilde de ihtiyacın karşılanamaması durumunda bu dersler yükseköğrenimlerini söz konusu alanlarda yapan sınıf öğretmenleri veya sınıf öğretmeni olup bu alanda hizmet içi eğitim sertifikası almış öğretmenler tarafından ders değişimi yolu ile de okutulabilir. Bunun da mümkün olmadığı durumlarda bu dersler sınıf öğretmenince okutulur.
(4) İlkokullarda Yabancı Dil ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersleri, alan öğretmenlerince okutulduğunda sınıf öğretmenleri bu ders saatlerinde yönetimce verilen eğitim ve öğretim görevlerini yapar.
(5) Öğretmenler yaz ve dinlenme tatillerinde izinli sayılırlar. Hastalık ve diğer mazeret izinleri dışında ayrıca yıllık izin verilmez.
(6) Öğretmenlere, eğitim, öğretim ve yönetim görevlerinden başka bir görev verilemez.
(7) Öğretmenler, komisyon üyesi ve gözcü olarak görevlendirildikleri sınav komisyonlarında, okulda yapılan her türlü resmî toplantılar ve mahallî kurtuluş günleri ile millî bayramlarda bulunmak zorundadırlar. Öğretmenlere görevlendirme ve toplantıların zamanı, en az iki gün önceden yazı ile duyurulur. Toplantının gündemi öğretmenlerin de görüşü alınarak hazırlanır. Toplantılar, dersleri aksatmamak üzere çalışma günlerinde yapılır.
(8) Okul öncesi eğitim kurumlarında sabah ve ikindi kahvaltısı esnasında çocuklarla birlikte bulunur, grubundaki çocukların düzenli bir şekilde yemek yemelerini sağlar.
Müdür yardımcısı ve öğretmenlerin nöbet görevi
MADDE 44 – (Başlığı ile Birlikte Değişik: RG-16/6/2016-29744) (1)
(1) Müdür yardımcıları, okulda kendilerine verilen nöbet görevini yerine getirir, nöbetçi öğretmen ve öğrencileri izler, nöbet raporlarını inceler, varsa sorunları müdür başyardımcısına veya müdüre bildirir.
(2) Bağımsız anaokulu, ana sınıfı ve uygulama sınıfı öğretmenleri kendi devrelerinde ve etkinlik saatleri dışındaki zamanlarda nöbet tutarlar.
(3) Müdür yardımcısı ve öğretmen sayısı yeterli olmayan okullarda müdür yardımcısı ve öğretmenlere haftada birden fazla nöbet görevi verilir. Öğretmen sayısı iki ve daha az olan uygulama sınıflarında bölüm şefi de nöbet tutar.
(4) İlköğretim kurumlarında; okulun bina ve tesisleri ile öğrenci mevcudu, yatılı, gündüzlü, normal veya ikili eğitim yapma gibi durumları göz önünde bulundurularak okul müdürlüğünce düzenlenen nöbet çizelgesine göre öğretmenler, normal eğitim yapan okullarda gün süresince, ikili öğretim yapan okullarda ise kendi devresinde nöbet tutarlar.
(5) Öğretmen, birden fazla okulda ders okutuyorsa aylığını aldığı okulda, aylık aldığı okulda dersi yoksa en çok ders okuttuğu okulda nöbet tutar.
(6) Okuldaki öğretmen sayısının yeterli olması durumunda, bayanlarda 20, erkeklerde 25 hizmet yılını dolduran öğretmenlere nöbet görevi verilmez. Ancak ihtiyaç duyulması hâlinde bu öğretmenlere de nöbet görevi verilebilir.
(7) Hamile öğretmenlere, doğuma üç ay kala ve doğumdan itibaren bir yıl süre ile nöbet görevi verilmez.
(8) Nöbet görevi, ilk ders başlamadan 30 dakika önce başlar, son ders bitiminden 30 dakika sonra sona erer. Ancak bu süre, okulun özelliğine göre öğretmenler kurulu kararıyla 15 dakikadan az olmamak kaydıyla kısaltılabilir.
(9) Nöbet görevine özürsüz olarak gelmeyen öğretmen hakkında, derse özürsüz olarak gelmeyen öğretmen gibi işlem yapılır.
(10) Nöbetlerde uyulması gereken esaslar öğretmenler kurulunda görüşülerek okul yönetimince nöbetçi öğretmen görev talimatnamesi hazırlanır. Bu talimatname, öğretmenlere yazılı olarak duyurulur.
(11) Engelli çocuğu bulunan öğretmenlerin nöbetlerinin belirlenmesinde tercihlerine öncelik verilerek düzenleme yapılır.
Destek eğitim personeli, uzman ve usta öğreticiler
MADDE 45 –
(1) Okul öncesi eğitim kurumlarında, yeterince öz bakım becerisine sahip olmayan çocukların öz bakım becerisine destek sağlamak amacıyla imkânlar çerçevesinde her okul öncesi eğitim kurumuna en az bir kişi olmak üzere iki grup için bir destek eğitim personeli görevlendirilebilir. Görevlendirmeler okul öncesi eğitimi, çocuk gelişimi ve bakımı bölümleri mezunlarının öğrenim ve başarı durumları üstünlüğü sıralamasına göre yapılır.
(2) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında, 21/5/1977 tarihli ve 15943 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Kurumlarında Sözleşmeli veya Ek Ders Görevi ile Görevlendirilecek Uzman ve Usta Öğreticiler Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre, uzman ve usta öğreticiler okul müdürünün düzenleyeceği esaslara uygun şekilde çalıştırılabilir.
(3) (Değişik: RG-16/6/2016-29744) İl/ilçe millî eğitim müdürlüklerince bir grupta bir stajyer öğrenci olmak kaydıyla bağımsız anaokulu, ilkokul, ortaokul ve imam-hatip ortaokulları bünyesindeki ana sınıflarında, 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince mesleki eğitim kapsamında beceri eğitimi yaptırılan çocuk gelişimi, çocuk gelişimi ve eğitimi, çocuk gelişimi ve bakımı öğrencilerinin hizmetlerinden de yararlanılabilir.
Belletici öğretmen görevlendirilmesi
MADDE 46 –
(1) Yatılı ve pansiyonlu okullarda; öğrencilerin yeme, yatma, dinlenme, eğitim ve öğretim, etüt çalışmalarıyla benzeri hizmetlerin yürütülmesi için, belletici öğretmen görevlendirilir.
(2) Belletici öğretmenler, okulda görevli öğretmenlerden, yeterli sayıda öğretmen olmaması hâlinde aynı yerleşim yerindeki diğer eğitim kurumlarında görevli öğretmenler arasından istekli olanlara öncelik verilerek okul müdürünün teklifi ve il/ilçe millî eğitim müdürünün onayıyla görevlendirilir. Kız öğrencilerin yatılı olarak kaldığı yerlerde, belletici öğretmenler öncelikle bayan öğretmenler arasından seçilir.
(3) İstemeleri hâlinde, asker öğretmen ve rehber öğretmenler belletici öğretmen olarak görev alabilirler.
Okul rehberlik öğretmeni
MADDE 47 – (Başlığı ile Birlikte Değişik: RG-16/6/2016-29744)
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında oluşturulan rehberlik ve psikolojik danışma servislerinde görev yapan rehberlik öğretmenleri, ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda görev ve sorumluluklarını yerine getirir.
Şube rehber öğretmeni
MADDE 48 –
(1) Okul müdürlüğünce eğitim ve öğretim yılı başında ortaokul ve imam-hatip ortaokullarının her şubesinde bir şube rehber öğretmeni görevlendirilir. İlkokullarda bu görevi sınıf öğretmenleri yürütür.
(2) Şube rehber öğretmenleri, Millî Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliğinde sınıf rehber öğretmeni için belirtilen görevler ile bu Yönetmelikte kendilerine verilen görevleri yaparlar.
(3) Şube rehber öğretmeni, müdür ve ilgili müdür yardımcısına karşı sorumludur.
Bölüm şefi
MADDE 49 –
(1) Mesleki ve teknik eğitim kurumları bünyesindeki uygulama sınıflarında görevli bölüm şefi, uygulama sınıfı yöneticisi sıfatıyla bu sınıfın amaçlarına uygun olarak işleyişinden ve Okul Öncesi Eğitim Programı ile mevzuata uygun olarak yönetilmesinden okul müdürüne karşı sorumludur.
Diğer personel
MADDE 50 –
(1) Okullarda;
a) Bakım, onarım ve uygulama sınıfları dâhil alanlarıyla ilgili hizmetleri yürütmek, eğitim ve öğretim etkinliklerinde öğretmenlere yardımcı olmak için teknisyen,
b) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Büro işlerini yürütmek üzere büro memuru, kütüphaneyle ilgili işleri yürütmek üzere kütüphane memuru,
c) Aracı bulunan okullarda şoför,
ç) Temizlik hizmetlerini yürütmek üzere hizmetli,
d) Bahçeyle ilgili görevleri yürütmek üzere bahçıvan,
e) Okulun ısınma işlerini yürütmek üzere kaloriferci,
f) Bina ve tesisler ile araç ve gerecin güvenliğini sağlamak üzere gece bekçisi, koruma memuru veya güvenlik görevlisi,
g) Ambar ve depoyla ilgili görevleri yürütmek üzere ambar memuru,
ğ) Sağlık hizmetleri ve okul revirinin iş ve işlemlerini yürütmek üzere hemşire,
h) Yemekhanesi bulunan okullarda yemek çıkarılmasına yönelik iş ve işlemleri yürütmek üzere aşçı ve aşçı yardımcısı,
ı) İhtiyaç duyulan diğer alanlarda personel
çalıştırılabilir.
(2) Personelin görevleri, ilgili mevzuatı çerçevesinde okul müdürünce belirlenerek ilgililere yazılı olarak tebliğ edilir.
(3) Kadrolu personel dışında, ücretleri genel bütçe veya bütçe dışı kaynaklarca karşılanarak hizmet satın alma yoluyla çalıştırılacak personelin görevlerine ilişkin esas ve usuller sözleşmeyle belirlenir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Öğrenci Davranışlarının Değerlendirilmesi
Ödüllendirme
MADDE 51 –
(1) Bakanlığa bağlı resmî ve özel ilköğretim kurumlarında öğrencilerin ödüllendirilmesi, davranışlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve geliştirilmesine yönelik faaliyetler; öğrenci, veli, öğretmen ve yönetici iş birliğinde yürütülür.
(2) Öğrenci davranışlarının kaynağının belirlenmesi için gerektiğinde rehberlik ve araştırma merkezi ve ilgili diğer kurumlarla iş birliği yapılır.
Öğrencilerden beklenen davranışlar
MADDE 52 –
(1) Öğrencilerden;
a) Okula ve derslere düzenli devam etmeleri ve başarılı olmaları,
b) Okul personeline, arkadaşlarına ve çevresindeki kişilere karşı saygılı ve hoşgörülü davranmaları,
c) Doğru sözlü ve dürüst olmaları,
ç) İyi ve nazik tavırlı olmaları,
d) Okulda yapılacak sosyal ve kültürel etkinliklere katılmaları,
e) Kitap okuma alışkanlığını kazanmaları,
f) Çevrenin doğal ve tarihî güzelliklerini, sanat eserlerini korumaları ve onları geliştirmek için katkıda bulunmaları,
g) İyi işler başarmak için çok çalışmaya ve zamana muhtaç olduklarını unutmamaları, geçen zamanın geri gelmeyeceğinin bilincinde olmaları,
ğ) Millet malını, okulunu ve eşyasını kendi öz malı gibi korumaları,
h) Sigara, içki ve diğer bağımlılık yapan maddeleri kullanmamaları ve bu maddelerin kullanıldığı ortamlardan uzak durmaları,
ı) Bilişim araçlarını kişisel, toplumsal ve eğitsel yararlar doğrultusunda kullanmaları,
i) Ülkenin birliğini ve bütünlüğünü bozan bölücü, yıkıcı, siyasi amaçlı etkinliklere katılmamaları, siyasi amaçlı sembol kullanmamaları, bunlarla ilgili amblem, afiş, rozet ve benzerlerini taşımamaları, bulundurmamaları ve dağıtmamaları, siyasi amaçlı davranışlarla okulun huzurunu bozmamaları,
j) Fiziksel, zihinsel ve duygusal güçlerini millet, yurt ve insanlık için yararlı bir şekilde kullanmaları,
k) Atatürk İlke ve İnkılâplarına bağlı kalmaları, bunun aksi davranışlarda bulunmamaları,
l) Yasalara, yönetmeliklere ve toplumun etik kurallarına, millî, manevi ve kültürel değerlere uymaları
beklenir.
(2) Uyulması gereken kuralların ve beklenen davranışların; derslerde, törenlerde, toplantılarda, rehberlik çalışmalarında ve her türlü sosyal etkinliklerde öğrencilere kazandırılmasına çalışılır.
(3) Okul yönetimi, yukarıdaki hususlar ve bunlara uyulmaması durumunda ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencilerinin karşılaşabilecekleri yaptırım işlemleriyle ilgili olarak kendilerini ve velilerini bilgilendirir.
Ödüller ve ödüllerin verilmesi
MADDE 53 –
(1) İlkokul 4 üncü sınıf ile ortaokul ve imam-hatip ortaokullarının bütün sınıflarında puan ortalaması Türkçe dersinden 55.00, diğer derslerin her birinden 45.00 puandan aşağı olmamak şartı ile tüm derslerin dönem ağırlıklı puan ortalaması 70.00-84.99 olanlar “Teşekkür” EK-6, 85.00 puan ve yukarı olanlar “Takdir” EK-7 belgesi ile ödüllendirilir.
(2) İlköğretim kurumlarının tüm sınıflarında derslerindeki başarı durumuna bakılmaksızın;
a) Ulusal ve uluslararası yarışmalara katılarak ilk beş dereceye giren,
b) Çeşitli sosyal, kültürel ve sanatsal etkinliklerde üstün başarı gösteren öğrenciler “İftihar Belgesi” EK-8 ile ödüllendirilir.
c) İftihar Belgesi, ilkokullarda sınıf öğretmeninin teklifi ve okul yönetiminin kararı doğrultusunda, ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında ise öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunca verilir.
ç) İftihar Belgesi, e-Okul sisteminin ilgili bölümüne işlenir. İlkokullarda okul yönetiminin olur tarih ve sayısı, ortaokullarda ise Öğrenci Davranışları Değerlendirme Kurulunun toplantı tarih ve karar numarası belgenin tarih ve numarası olarak kabul edilir.
(3) İftihar Belgesiyle ödüllendirilenler, özel olarak yapılacak bir toplantı veya törende diğer öğrencilere duyurulur. Bu öğrencilerin adları ve fotoğrafları okulun internet sayfasında yayınlanır ve uygun bir yere asılır. Teşekkür ve Takdir Belgesiyle ödüllendirilenlerin belgeleri, sınıf veya şube rehber öğretmeni tarafından karne ile birlikte öğrencilere verilir.
Öğrencilerin olumsuz davranışları ve uygulanacak yaptırımlar
MADDE 54 –
(1) Ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencilerine, olumsuz davranışlarının özelliğine göre uyarma, kınama ve okul değiştirme yaptırımlarından biri uygulanır.
(2) Yaptırımların uygulanmasındaki amaç caydırıcı olması, toplum düzeninin korunması, öğrencinin yaptığı olumsuz davranışlarının farkına vararak bu davranışlarının olumlu yönde düzeltilmesini sağlamaktır.
(3)(Ek: RG-23/10/2014-29154) Öğrencilerin gelişim dönemleri de dikkate alınarak bilinçlendirme ile düzeltilebilecek davranışlar için “Uyarma” süreci uygulanır. Uyarma bir süreç olup bu süreç aşağıdaki şekilde işler.
a) Sözlü uyarma; öğretmenin öğrenciyle görüşme sürecini oluşturur. Öğrenciden beklenen olumlu davranışın neler olabileceği anlatılır. Olumsuz davranışlarının devamı hâlinde kendisine uygulanabilecek yaptırımlar konusunda uyarılır.
b) Öğrenci ile sözleşme imzalama; öğrencinin sözlü uyarılmasına rağmen olumsuz davranışlarını sürdürmesi hâlinde öğrenci ve öğretmen arasında bir görüşme gerçekleştirilir. Bu görüşme sonucunda öğrenci sergilediği olumsuz davranışlarını değiştirmeyi kabul edeceğine ilişkin Öğrenci Sözleşme Örneği EK-9’u imzalar.
c) Veli ile görüşme; öğretmen, öğrencinin bu olumsuz davranışları sürdürmesi hâlinde veliyi okula davet eder. Okul yöneticilerinden birinin ve varsa rehber öğretmenin de katılımı ile yapılan görüşmede, öğrencinin olumsuz davranışları ve uygulanabilecek yaptırımları veliye bildirilir. Velinin toplantıya gelmemesi durumunda tutanak tutulur. Bu aşamalardan sonra öğrencinin olumsuz davranışlarını sürdürmesi durumunda; öğretmen, yazılı belgelerin bulunduğu dosyayı hazırlayacağı raporla birlikte görüşülmek üzere öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna verir.
(4)(Ek: RG-23/10/2014-29154) Kınama; öğrenciye, yaptırım gerektiren davranışta bulunduğunu ve tekrarından kaçınması gerektiğinin okul yönetimince yazılı olarak bildirilmesidir.
(5) (Ek: RG-23/10/2014-29154) Okul değiştirme; öğrencinin, bir başka okulda öğrenimini sürdürmek üzere bulunduğu okuldan naklen gönderilmesidir.
Yaptırım gerektiren davranışlar
MADDE 55 –
(1) Yaptırım gerektiren davranışlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Uyarma yaptırımını gerektiren davranışlar:
1) Derse ve diğer etkinliklere vaktinde gelmemek ve geçerli bir neden olmaksızın bu davranışı tekrar etmek,
2) Okula özürsüz devamsızlığını, özür bildirim formu ya da raporla belgelendirmemek, bunu alışkanlık hâline getirmek, okul yönetimi tarafından verilen izin süresini özürsüz uzatmak,
3) Yatılı bölge ortaokullarında öğrenci dolaplarını amacı dışında kullanmak, yasaklanmış malzemeyi dolapta bulundurmak ve yönetime bilgi vermeden dolabını başka arkadaşına devretmek,
4) Okula, yönetimce yasaklanmış malzeme getirmek ve bunları kullanmak,
5) Yalan söylemek,
6) Duvarları, sıraları ve okul çevresini kirletmek,
7) Görgü kurallarına uymamak,
8) Okul kütüphanesinden veya laboratuvarlardan aldığı kitap, araç, gereç ve malzemeyi zamanında teslim etmemek veya geri vermemek,
9) Derslerde cep telefonunu açık bulundurmak.
b) Kınama yaptırımını gerektiren davranışlar:
1) Yöneticilere, öğretmenlere, görevlilere ve arkadaşlarına kaba ve saygısız davranmak,
2) Okulun kurallarını dikkate almayarak kuralları ve ders ortamını bozmak, ders ve ders dışı etkinliklerin yapılmasını engellemek,
3) Okul yönetimini yanlış bilgilendirmek, yalan söylemeyi alışkanlık hâline getirmek,
4) Okulda bulunduğu hâlde törenlere özürsüz olarak katılmamak ve törenlerde uygun olmayan davranışlarda bulunmak,
5) Okulda ya da okul dışında sigara içmek,
6) Resmî evrakta değişiklik yapmak,
7) Okulda kavga etmek,
8) Okul içinde izinsiz görüntü ve ses kaydetmek,
9) Başkasının malını haberi olmadan almak,
10) Okulun ve öğrencilerin eşya, araç ve gerecine kasıtlı olarak zarar vermek,
11) (Değişik: RG-25/6/2015-29397) Kılık kıyafetle ilgili kurallara uymamak.
12) Okul ile ilgili mekân ve malzemeyi izinsiz ve eğitimin amaçları dışında kullanmak,
13) Yatılı bölge ortaokullarında, izinsiz olarak okulu terk etmek ve gece dışarıda kalmak,
14) Sınavda kopya çekmek veya kopya vermek.
c) Okul Değiştirme yaptırımını gerektiren davranışlar:
1) Anayasanın başlangıcında belirtilen temel ilkelere dayalı millî, demokratik, lâik, sosyal ve hukuk devleti niteliklerine aykırı davranışlarda bulunmak veya başkalarını da bu tür davranışlara zorlamak,
2) Sarkıntılık, hakaret, iftira, tehdit ve taciz etmek veya başkalarını bu gibi davranışlara kışkırtmak,
3) Okula yaralayıcı, öldürücü aletler getirmek ve bunları bulundurmak,
4) Okul ve çevresinde kasıtlı olarak yangın çıkarmak,
5) Okul ile ilgili mekân ve malzemeyi izinsiz ve eğitim amaçları dışında kullanmayı alışkanlık hâline getirmek,
6) Okul içinde ve dışında; siyasi parti ve sendikaların propagandasını yapmak ve bunlarla ilgili eylemlere katılmak,
7) Herhangi bir kurum ve örgüt adına yardım ve para toplamak,
8) Kişi veya grupları dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce ve inançlarına göre ayırmak, kınamak, kötülemek ve bu tür eylemlere katılmak,
9) Başkasının malına zarar vermek, haberi olmadan almayı alışkanlık hâline getirmek,
10) Okulun bina, eklenti ve donanımlarını, taşınır ve taşınmaz mallarını kasıtlı olarak tahrip etmeyi alışkanlık hâline getirmek,
11) Okula, derslere, sınavlara girilmesine, derslerin ve sınavların sağlıklı yapılmasına engel olmak,
12) Okul içinde ve dışında okul yöneticilerine, öğretmenlere ve diğer personele ve arkadaşlarına şiddet uygulamak ve saldırıda bulunmak, bu gibi hareketleri düzenlemek veya kışkırtmak,
13) Yatılı bölge ortaokullarında, gece izinsiz olarak dışarıda kalmayı alışkanlık hâline getirmek,
14) Okul ile ilişiği olmayan kişileri okulda veya okula ait yerlerde barındırmak,
15) Kendi yerine başkasının sınava girmesini sağlamak, başkasının yerine sınava girmek,
16) Alkol veya bağımlılık yapan maddeleri kullanmak veya başkalarını kullanmaya teşvik etmek,
17) Kılık ve kıyafetle ilgili kurallara uymamakta ısrar etmek.
Yaptırım takdirinde dikkat edilecek hususlar
MADDE 56 –
(1) Yaptırım takdir edilmesinde öğrencinin;
a) Davranışın niteliği, önemi ve ne gibi şartlarda gerçekleştiği, o andaki psikolojik durumu ve kişisel özellikleri,
b) Okul içinde ve dışındaki genel durumu,
c) Yaş ve cinsiyeti,
ç) Derslerdeki ilgi ve başarısı,
d) Okuldaki sosyal ve kültürel faaliyetlere katılım ve başarı durumu,
e) Aynı eğitim ve öğretim yılı içinde daha önce yaptırım uygulanıp uygulanmadığına
dikkat edilir.
(2) Öğrenciye 3/7/2005 tarihli ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu hükümleri göz önünde bulundurularak olumsuz davranışına uygun yaptırım veya bir alt yaptırım takdir edilebilir.
(3) Tutuklu veya gözetim altında bulunan öğrencilerin savunmaları, il/ilçe millî eğitim müdürlüklerince ilgili makamlara müracaat edilerek alınır.
(4) Uyarma ve kınama yaptırımı, öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu tarafından verilir.
(5) Aynı olumsuz davranıştan dolayı birden fazla yaptırım uygulanamaz.
(6) Uyarma ve kınama yaptırımı okul müdürünün, okul değiştirme yaptırımı ise ilçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun onayından sonra uygulanır.
(7) Okul değiştirme yaptırımı uygulanan öğrenciye yerleşim biriminde (Değişik ibare: RG-25/6/2015-29397) aynı türde nakil gidebileceği başka bir ortaokul olmadığı takdirde kınama yaptırımı uygulanır.
(8) Okul değiştirme yaptırımı uygulanan öğrenci, ilgili okul müdürlüğü ve il/ilçe millî eğitim müdürlüğünün olumlu görüşlerinin alınması şartıyla eğitim ve öğretim yılı sonunda önceki okuluna dönebilir.
(9) İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunda görüşülmesi gereken dosyalar en geç bir hafta içinde bu kurula gönderilir.
(10) Kınama ve okul değiştirme yaptırımlarından birini alan öğrenciye o eğitim ve öğretim yılı içinde teşekkür, takdir ve (Değişik ibare:RG-23/10/2014-29154) iftihar belgesi verilmez.
(11) Öğrenci velisi, öğrenci hakkında verilen kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren beş iş günü içinde okul müdürlüğüne itirazda bulunabilir.
(12) Okul müdürü, okul değiştirme yaptırımı ile ilgili itiraz dilekçesini ve dilekçede belirtilen itiraz gerekçeleri hakkındaki görüşlerini, bu Yönetmeliğin (Değişik ibare: RG-23/10/2014-29154) 61 inci maddesindeki belgeler ile birlikte dilekçenin okul yönetimine verildiği tarihten itibaren beş iş günü içinde ilçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna gönderir. İtiraz işlemleri sonuçlanıncaya kadar yaptırım uygulanmaz.
(13) Yaptırımlar, e-Okul sistemindeki öğrenci bilgileri bölümüne işlenir.
Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu
MADDE 57 –
(1) Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında öğrencilerin ilgi, istek, yetenek ve ihtiyaçlarını belirleyerek olumlu davranışlar kazanmaları ve olumsuz davranışların önlenmesi için öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu oluşturulur.
(2) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu;
a) (Değişik: RG-23/10/2014-29154) Varsa müdür başyardımcısı veya müdürün görevlendireceği müdür yardımcısının başkanlığında,
b) Her ders yılının ilk öğretmenler kurulu toplantısında öğretmenler kurulunca gizli oyla seçilecek üç öğretmen,
c) Okul-aile birliğinin kendi üyeleri arasından seçeceği bir öğrenci velisinden
oluşturulur.
(3) Yeterli sayıda öğretmen bulunmaması hâlinde aday öğretmenlerle sözleşmeli ve ücretli öğretmenler de öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna üye seçilebilir.
(4) Yapılan seçimde oyların eşit olması hâlinde seçim yenilenir. Bu durumda da eşitlik bozulmazsa, kıdemi fazla olan öğretmen üye seçilmiş sayılır. Kıdemlerin de yıl olarak eşitliği hâlinde kuraya başvurulur.
(5) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna, aldıkları oy sırasına göre asıl üyelerden sonra üç yedek üye seçilir. Asıl üyenin mazereti sebebiyle bulunmaması durumunda bu üyelik, sıraya göre yedek üyelerle doldurulur.
(6) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun görevi, yeni kurul oluşuncaya kadar devam eder. Üyeler, kabul edilebilir bir özrü bulunmadıkça görevden ayrılamaz.
(7) İkili eğitim yapılan okullarda, ayrı ayrı öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu oluşturulabilir.
(8) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu toplantılarına, ihtiyaç duyulması hâlinde okulun rehber öğretmeni de katılır. Ancak oy kullanamaz.
Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun görevleri
MADDE 58 –
(1) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun görevleri şunlardır;
a) Okul düzenini sağlamak üzere okul yönetimi, öğretmen, okulun diğer personeli, öğrenci ve veli tarafından getirilen olumlu veya olumsuz davranış ve uygulamalara ilişkin önerileri görüşmek ve aldığı kararları okul müdürüne bildirmek,
b) Okulda örnek davranışlarda bulunan, derslerde başarılı olan, bilimsel, sanatsal, sosyal, kültürel ve sportif etkinliklere katılarak üstün başarı gösteren öğrencileri belirleyerek ödüllendirilmelerine karar vermek,
c) Uyum sağlamakta güçlük çeken öğrencinin davranışlarını incelemek, nedenlerini araştırmak, değerlendirmek ve bu konuda uygun görülen rehberlik çalışmalarının yapılmasını sağlamak ve gerektiğinde ailesi, rehberlik ve araştırma merkezleri ile iş birliği yapmak,
ç) Öğrencilerin gösterdikleri olumsuz davranışlarıyla ilgili olarak okul rehberlik ve psikolojik danışma servisi ile eş güdüm içerisinde çalışmak,
d) Öğrencilerde görülen olumsuz davranışların, olumlu hâle getirilmesinde yaptırım yerine çatışma çözme, arabuluculuk ve benzeri çözüm yöntemlerini kullanmak,
e) Öğrencilerin olumlu davranış kazanmalarına katkıda bulunmak, zararlı alışkanlıklardan korunmaları için veli ve çevre ile iş birliği yapmak,
f) Okul müdürünün havale ettiği olumsuz davranışlarla ilgili olayları incelemek ve karara bağlamak.
Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun çalışması
MADDE 59 –
(1) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu, başkanın ya da üyelerin yarısından bir fazlasının isteği üzerine toplanır.
(2) Kurula iletilen konulara ilişkin kararlar oy çokluğuyla alınır. Üyeler çekimser oy kullanamazlar. Okul yönetimince kabul edilebilecek bir özrü bulunmadıkça kurul üyeleri kurula katılmaktan kaçınamazlar. Yaptırıma ilişkin davranıştan şikâyetçi olan, zarar gören veya olumsuz davranışta bulunanın ikinci dereceye kadar akrabalık ilişkisi olan üyeler kurula katılamaz.
(3) Kurul, kendisine ulaştırılan görüş ve önerileri en geç beş iş günü içinde inceleyip değerlendirir. Alınan kararlar, karar defterine kayıt edilir ve uygulanmak üzere en geç iki iş günü içinde okul müdürlüğüne bildirilir.
İfadelerin alınması, kanıtların toplanması ve kararların yazılması
MADDE 60 –
(1) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna sevk edilen öğrenci ile tanıkların ifadeleri kurul başkanı tarafından alınır ve tutanakla tespit edilir.
(2) Olayın gerçekleştiği yerde bulunanların ifadesine başvurulur. Çağrıldığı hâlde gelmeyen, savunma yapmayan veya ifade vermeyenlerin durumu tutanakla tespit edilir. Çağrıya özürsüz gelinmemesi durumunda dosyada bulunan bilgi ve belgelere göre işlem yapılır.
(3) Kararlar gerekçeli olarak karar defterine yazılır veya yazılan karar bu deftere yapıştırılır. Kararda, yaptırım takdirinde esas alınan hususlar özetlenir. Dayanılan Yönetmelik maddeleri belirtilir ve karara katılan üyeler tarafından imzalanır. Karara katılmayan üye veya üyeler gerekçelerini yazarak imza ederler. Kararlar, Öğrenci Davranışlarını Değerlendirme Kurulu Karar Örneği EK-10’a uygun şekilde yazılır.
(4) Okul müdürü, kurulun kararını uygun bulmazsa kendi itirazını içeren görüş ve önerisini de ekleyerek dosyayı en geç beş iş günü içinde okul öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna iade eder. Kurulda ikinci kez görüşülüp verilen karar okulun nihai kararıdır.
(5) Kararların yazılmasından, imzalatılıp okul müdürüne sunulmasından, karar defterinin saklanmasından ve diğer okul içi yazışma işlemlerinden kurul başkanı sorumludur.
İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna gönderme
MADDE 61 –
(1) Okul müdürü, okul öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunca verilen okul değiştirme yaptırımına ilişkin dosyayı en geç beş iş günü içinde ilçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kuruluna gönderir.
(2) Onay veya karara itiraz için gönderilecek dosyada aşağıdaki belgeler bulunur:
a) Yazılı ifadeler, savunma, varsa mahkeme kararı ve soruşturma ile ilgili diğer belgeler,
b) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu kararı onaylı örneği EK-10,
c) İtiraz edilmişse buna ilişkin belgeler,
ç) Kararların bildirildiğine ilişkin tebellüğ belgesi.
Kararların uygulanması, dosyalara işlenmesi ve silinmesi
MADDE 62 –
(1) Kurulca verilen uyarma ve kınama yaptırımları, okul müdürünün onayı ile sonuçlandırılır.
(2) Okul değiştirme yaptırımı, ilçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun onayından sonra veli okula çağırılarak tebliğ edilir ve uygulanır. Velinin çağrıya uymaması durumunda, 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanununa göre bildirilir ve tebellüğ belgesi dosyasında saklanır.
(3) Öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu, yaptırıma neden olan davranışları bir daha tekrarlamayan ve iyi hâlleri görülen öğrencilerin yaptırımlarını dönem sonlarında yapılacak toplantıda alacağı kararla ortadan kaldırabilir. Yaptırım kararı kaldırılan öğrencinin bilgileri, e-Okul sisteminin öğrenci bilgileri bölümünden silinir.
İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun kuruluşu
MADDE 63 –
(1) İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu, ilçe millî eğitim müdürünün görevlendireceği bir şube müdürünün başkanlığında, ilçe merkezindeki resmî ve özel ortaokullar ile imam-hatip ortaokullarındaki öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu başkanlarının arasından seçilecek iki üyenin katılımı ile oluşur. İllerin merkez ilçelerinde ise ilçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu, il millî eğitim müdürünün görevlendireceği bir şube müdürünün başkanlığında yukarıda belirtilen esaslar doğrultusunda oluşur.
(2) Bir ortaokul bulunan ilçelerde ise kurul, ilçe millî eğitim müdürünün görevlendireceği biri başkan olmak üzere iki şube müdürü ile ortaokul veya imam-hatip ortaokulu öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu başkanından oluşur.
(3) Tek şube müdürü bulunan ilçelerde kurul, ilçe millî eğitim müdürünün başkanlığında şube müdürü ile ortaokul veya imam-hatip ortaokulu öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu başkanından oluşur.
İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunun görevleri
MADDE 64 –
(1) İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu, başkanın çağrısı üzerine toplanır. Toplantı gündeminin belirlenmesi, ilgililere duyurulması ve kurul çalışmalarının düzenli bir şekilde yürütülmesi başkan tarafından sağlanır. Kurul, üye tam sayısının çoğunluğu ile toplanır. Kararlar çoğunlukla alınır, oylama açık oy yöntemiyle yapılır, oylamada çekimser oy kullanılmaz. Oyların eşitliği hâlinde başkanın olduğu taraf çoğunluk kabul edilir.
(2) İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu;
a) Okullardan onaylanmak üzere gönderilen öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu kararlarını inceleyerek karara uyar veya değiştirerek İlçe Öğrenci Davranışları Değerlendirme Kurulu Karar Örneği EK-11’i düzenler.
b) Okul değiştirilmesine karar verilen öğrencinin naklen gidebileceği okulu belirler.
c) İtirazları inceleyerek verilen kararı değiştirir ya da itirazı reddeder.
(3) İlçe öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu, yaptırım dosyasının kurula bildirilmesinden sonra en geç beş iş günü içinde konuyu görüşmek üzere toplanır. Dosyada eksik gördüğü hususları ilgililere tamamlattırır. Gerektiğinde ilgili yerlerden bilgi isteyebilir. Görüşme tamamlandığında alınan kararın özeti üyeler tarafından bir tutanakla tespit edilir. Kurulun karar verme süresi on beş günü geçemez. Kararların oy birliği veya çoğunlukla alındığı belirtilir, başkan ve üyelerce imzalanır. Karşı görüşte olanlar gerekçelerini yazar ve imzalar.
Zararın ödetilmesi
MADDE 65 –
(1) Okulun ve öğrencilerin mallarına verilen maddi zararlar, o öğrencinin velisine ödettirilir.
(2) Zararın ödenmesinde zorluk çıkaran veliler hakkında, 27/9/2006 tarihli ve 2006/ 11058 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılır.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Komisyonlar ve Mali Hükümler
Komisyonlar
MADDE 66 –
(1) Okullarda, ihtiyaç hâlinde ilgili mevzuatı doğrultusunda komisyonlar kurulur ve görevlerini yürütür.
Okul öncesi eğitim kurumlarında ücret tespit komisyonu ve ücretin tespiti
MADDE 67 –
(1) Okul öncesi eğitim hizmeti resmî okul öncesi eğitim kurumlarında ücretsizdir. Ancak çocukların beslenme, temizlik hizmetleri ve eğitim programının uygulanmasına yönelik eğitim materyalleri için ücret alınır. Alınacak bu ücret, ücret tespit komisyonunca nisan ayında tespit edilir.
(2) Komisyon, okulun bulunduğu il/ilçe millî eğitim müdürünün başkanlığında; okul öncesi eğitimden sorumlu il millî eğitim müdür yardımcısı veya şube müdürü, anaokulu ve bünyesinde ana sınıfı bulunan her derece ve türden birer okul müdürü ve alan/bölüm şefi ile anaokulu, ana sınıfı ve uygulama sınıfı öğretmenleri arasından seçilecek birer temsilci, iki okul-aile birliği başkanı ve varsa bu işte görevli memur veya döner sermaye saymanından oluşur. Kararlar oy çokluğuyla alınır. Oyların eşit olması durumunda başkanın oyu iki oy sayılır.
(3) Alınacak aylık tavan ücret tespit edilirken, çevrenin ekonomik durumu göz önünde bulundurulur. Tespit edilecek aylık ücretin tavanı hiçbir şekilde okul öncesi eğitimin yaygınlaştırılması ve geliştirilmesini engelleyecek, velilerin ekonomik durumlarını zorlayacak şekilde yüksek tutulamaz.
(4) Komisyon kararı, valiliğin onayından sonra yürürlüğe girer. Belirlenen tavan ücretleri il millî eğitim müdürlüklerince Bakanlığa bildirilir ve il millî eğitim müdürlüğünün internet sayfasından duyurulur.
(5) Okul yönetimi (Değişik ibare: RG-23/10/2014-29154) il/ilçe ücret tespit komisyonunca belirlenen tavan ücreti aşmayacak şekilde veliden alınacak aylık aidatı belirler. Karar, okul müdürlüklerince velilere duyurulur. Ancak çocuklara sunulmayan hizmet için velilerden ücret talep edilemez.
(6) Beslenme saatlerinde çocuklara refakat etmek zorunda olan öğretmen ve yardımcı personel de 15/8/1983 tarihli ve 83/6950 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla yürürlüğe konulan Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Okul Pansiyonları Yönetmeliği hükümlerine göre yemek hizmetinden yararlanır.
Okul öncesi eğitim kurumlarında ücretin alınması ve bütçenin hazırlanması
MADDE 68 –
(1) Okul yönetimi, velilerden alınan aylık ücret için (Değişik ibare: RG-25/6/2015-29397) kamu bankalarından birinde hesap açar. Veliler, kendileri ile yapılan sözleşmeye göre EK-2, çocuklarının aylık ücretini her ayın 15’ini takip eden ilk üç iş günü içinde banka hesabına yatırarak dekontunu okul yönetimine teslim eder. Banka olmayan yerleşim birimlerinde aylık aidat, okul yönetimince velilerden belge karşılığında alınır. Okul yönetimince yirmi iş günü içinde bankadaki hesaba yatırılır. Yaz aylarında yapılan eğitimde velilerden o yıl için tespit edilen ve alınan aidat miktarı kadar ücret alınır.
(2) Eylül ayında ücret tam olarak alınır ancak haziran ayında ücret alınmaz. Yarıyıl tatilinde ise aylık ücret tam olarak tahsil edilir. Okula kayıt yaptıran, ancak hiçbir hizmet almadan kayıttan vazgeçen velilere ödedikleri aidat iade edilir.
(3) Aylık ücret, velilerin istekleri dışında topluca tahsil edilemez. Belirlenen ücretin dışında kayıt için velilerden ayrıca ücret alınamaz.
(4) Durumlarını belgelendirmeleri kaydıyla şehit, harp malûlü ve muharip gazi çocukları ile okul öğrenci kontenjanının 1/10’u oranındaki yoksul aile çocuklarından ücret alınmaz. Bu durumdaki çocuklardan engelli olanlara öncelik tanınır.
(5) (Değişik ibare: RG-25/6/2015-29397) Resmî okul öncesi eğitim kurumlarında ücret tespit komisyonunca belirlenen ve velilerden alınan ücretlerden oluşan gelirin harcamasını gösteren tahminî bütçe, eylül ayında hazırlanarak okul müdürünce onaylanır. Onaylanan tahminî bütçe en geç yirmi iş günü içinde e-Okul sisteminde EK-12’ye işlenir.
Mal ve hizmet alımı ile bakım ve küçük onarım işleri
MADDE 69 –
(1) (Değişik:RG-25/6/2015-29397) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında mal ve hizmet alımları ile bakım ve küçük onarım işlerinde, 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ile 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 31/12/2005 tarihli ve 26040 3. Mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezî Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği ve 19/12/2002 tarihli ve 24968 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mal Alımları Denetim, Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik, 19/12/2002 tarihli ve 24968 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği hükümleri uygulanır.
(2) Komisyon oluşturulması gerektiği durumlarda yeterli sayıda personelin bulunmaması durumunda, okulun bulunduğu il/ilçe millî eğitim müdürlüğünce görevlendirilen kişilerden komisyonlar oluşturulabilir.
(3) Gerek duyulması hâlinde beslenme, temizlik, muhasebe ve güvenlik hizmetleri dışarıdan da satın alınabilir.
Hesap açılacak banka ve yetki kullanımı
MADDE 70 –
(1) Okul öncesi eğitim kurumlarında velilerden alınan aylık ücret, kurum adına bir kamu bankasında açılacak tek hesapta bulunur. Kurum adına hesap açmaya veya kapatmaya, bu hesaptan para çekmeye, ödeme yapmaya veya havale göndermeye; müdür “harcama yetkilisi”- muhasebe memuru veya müdür yardımcısı “gerçekleştirme görevlisi”- muhasebe memuru, ikili müşterek imzaları ile yetkilidir. Bu yetkililerin imza sirküleri “harcama yetkilisince” onaylanarak ilgili banka şubesine önceden verilir. Gerektiğinde e-Bankacılık hizmetlerinden yararlanılarak ödeme yapılabilir.
(2) Ödemeler, bankadan alacaklı kişi ya da kurum adına düzenlenecek çek, ödeme veya gönderme emriyle yapılır. Hiçbir şekilde hamiline yazılı çek düzenlenemez. Ancak, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi ile belirlenen limitin 1/10’una kadar olan ödemeler, personele verilecek iş avansları ile yapılabilir.
Uygulanacak muhasebe sistemi
MADDE 71 –
(1) Anaokullarının muhasebe uygulamalarında 30/12/2005 tarihli ve 26039 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca İşletilen Sosyal Tesislerin Muhasebe Uygulamalarına Dair Esas ve Usullerin hükümleri uygulanır.
(2) Her muhasebe kaydının tevsik edici (ispatlayıcı) bir belgeye dayanması ve mali sonuç doğuran her işlemin muhasebe kayıtlarında gösterilmesi zorunludur.
Döner sermayeli kurumlar
MADDE 72 –
(1) 3/6/1938 tarihli ve 3423 sayılı Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Mesleki ve Teknik Öğretim Okulları Döner Sermayesi Hakkında Kanun kapsamına giren uygulama sınıflarının mali ve muhasebe işlemleri döner sermaye mevzuatı hükümlerine göre yürütülür.
(2)(Değişik: RG-25/6/2015-29397) Harcama işlemlerinde ise bu Yönetmeliğin 69 uncu maddesinin birinci fıkrasındaki mevzuat hükümleri uygulanır.
ONUNCU BÖLÜM
Belgeler, Defter ve Dosyaların Düzenlenmesi
Belgelerin düzenlenmesi
MADDE 73 –
(1) Okul öncesi eğitimi alan çocuklara eğitim yılı sonunda Katılım Belgesi EK-13 verilir.
(2) Mecburi ilköğretim çağı dışına çıkmadıkça, öğrencinin okulla ilişiği kesilmez. Öğrenci veya velisinin istemesi hâlinde okula devam eden, mecburi ilköğretimi tamamlayan veya ilköğretim çağı dışına çıktığı için öğrenimini tamamlayamayan öğrenciye durumunu gösterir Öğrenim Belgesi EK-3 düzenlenir.
(3) Öğrenim belgeleri e-Okul sistemindeki kayıtlar esas alınarak düzenlenir. Her öğrenim belgesine, e-Okul sistemi tarafından güvenlik numarası verilir. Öğrenim belgesini ilgili müdür yardımcısı ile okul müdürü imzalar. Müdür yardımcısı bulunmayan okullarda ise belge okul müdürünce görevlendirilen bir öğretmen tarafından imzalanır.
(4) (Değişik: RG-16/6/2016-29744) Velisinin yazılı talebi üzerine okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilere, e-Okul sistemi üzerinden EK-17’de yer alan Öğrenci Belgesi düzenlenir.
(5) Yabancı uyruklu öğrencilerin öğrenim belgesi, nüfus cüzdanı yoksa pasaport veya oturma belgesindeki bilgilere göre düzenlenir.
(6)(Ek: RG-25/6/2015-29397) Öğrenim belgesi, diploma ve benzeri belgelerin düzenlenmesinde sehven yapılan yanlışlıklar, silinti ve kazıntı yapılmaksızın, yanlışlık okunacak şekilde üzeri tek çizgi ile çizilip üst kısmına doğrusu yazılır. Mahkeme kararı ile diploma, öğrenim belgesi ve diğer belgelerdeki bilgilerde yapılan değişiklikler, mevcut bilgiler değiştirilmeden diploma, öğrenim belgesi ve diğer belgenin arkasına yeni şekliyle yazılır. Bu düzeltmede; düzeltmenin tarihi, düzeltmeyi yapanın adı, soyadı yazılır ve imzalanarak onaylanır.
Belgesini zamanında alamayan veya kaybedenler
MADDE 74 –
(1) İlkokul, ortaokul, ilköğretim okulunu 2012 yılından önce bitiren ve zamanında okuldan diplomasını alamayan veya kaybedenler, okul müdürlüğüne bir dilekçe ile başvururlar. Okul müdürlüğünce, kayıtlara göre dilekçe sahibinin aldığı belge ve diploma ile başka bir okula yazılmadığı belirlendikten sonra, dilekçenin altına veya arkasına, onaylı Diploma Kayıt Örneği EK-14 verilir. Durum, o döneme ait diploma defterine veya öğrenci kütük defterine işlenir. Aldığı belgeyi kaybedene, aynı yöntemle yeniden belge verilir.
(2) Savaş, sel, deprem, yangın ve benzeri nedenlerle okul kayıtlarının yok olması hâlinde, belgesini kaybedene öğrenim durumunu kanıtlaması şartıyla Kayıtları Yok Olanlara Verilecek Belge Örneği EK-15 düzenlenir.
(3) e-Okul sisteminde kaydı bulunanlardan öğrenim belgesi veya diplomasını kaybedene bu madde hükümleri çerçevesinde e-Okul sistemi üzerinden onaylı belge verilir.
Defter, dosya ve formlar
MADDE 75 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında, kurumun özelliği ve kullandığı teknolojiye göre EK-16’da yer alan defter, çizelge, form ve dosyalar bulundurulur.
(2) İlköğretim kurumlarında sınıf geçme defterleri, e-Okul sisteminden yıl sonunda çıktısı alınarak ilgili müdür yardımcısı ile müdür, tek öğretmenli okullarda sadece müdür yetkili öğretmen, müdür yardımcısı bulunmayan okullarda ise müdür ile müdürün görevlendireceği bir öğretmen tarafından imzalanıp onaylandıktan sonra saklanır.
(3) 28/12/2006 tarihli ve 2006/11545 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Taşınır Mal Yönetmeliğinde belirtilen belgelerin çıktıları alınarak ilgililerce imzalanıp onaylanarak saklanır.
(4) Defterlerde sayfaların birleştiği yer, okul mührü ile mühürlenir. Defterlere ilk sayfadan başlayarak sayfa numaraları yazılır ve defterin kaç sayfa olduğu belirtilerek onaylanır.
(5) Okulda tutulması gereken defter, çizelge, form ve dosyaların saklanması ve imhası ile ilgili işlemler, 16/5/1988 tarihli ve 19816 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Devlet Arşiv Hizmetleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre yapılır.
ON BİRİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Sınıf başkanı
MADDE 76 –
(1) İlköğretim kurumlarında her sınıfın bir başkanı olması esastır. Sınıf başkanı, ders yılı başında, sınıf öğretmeninin rehberliğinde öğrenciler arasından seçimle belirlenir. Sınıf başkanı seçimi ihtiyaç hâlinde yenilenebilir.
Öğrencilerin nöbet hizmetleri
MADDE 77 –
(1) Küçük yaşlardan itibaren görev ve sorumluluk duygularını geliştirmek, okulun yönetim işlerinde görev almalarını sağlamak amacıyla ortaokul ve imam-hatip ortaokulu öğrencileri, okul yerleşim alanı içinde nöbet görevlerini yürütürler.
(2) Yatılı bölge ortaokullarında, yemekhane ve yatakhane nöbeti tutulur. Nöbetle ilgili görev ve sorumluluklar, okul yönetimince yazılı olarak belirlenir ve nöbetçi öğrencilere duyurulur.
(3) Nöbetçi öğrenci kendi devresinde, ders saatleri dışındaki zamanlarda nöbet tutar.
(4) Nöbetçi öğrenciye nöbet görevi dışında özel hizmetler yaptırılamaz.
Öğrenci sağlığı ve okul güvenliği
MADDE 78 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında öğrenci sağlığı, beslenme ve güvenlik hizmetleri, aşağıdaki esaslara göre yürütülür:
a) Öğrencilere okul ve çevresinde sağlıklı, güvenli bir eğitim ve öğretim ortamı sağlanması esastır.
b) Okulun temizlik ve düzeninin sağlanması, derslik, laboratuvar, işlik, yemekhane, yatakhane gibi yerlerde ısı, ışık ve havalandırmanın sağlık şartlarına uygun olması için gerekli önlemler alınır.
c) Beslenme programının uygulanması ve öğle yemeklerini okulda yemek zorunda kalan öğrenciler için, imkânlar ölçüsünde bir mutfak ve yemek odası ayrılır.
ç) Öğrencilerin sağlıklı beslenebilmeleri için kullanılacak masalar ve diğer araçlar sağlık şartlarına uygun olarak bulundurulur. Mutfak veya yemek odası bulunmayan okullarda sınıflar, temizlik ve bakımı yapılmak şartıyla bu amaç için kullanılabilir.
d) Okulda, ilk yardım dolabı ile ilk yardım çantası ve bunlara ait araç ve malzeme bulundurulur. İlk yardım dolabında doktor reçetesi ile alınmayan ve doktor tavsiyesine göre kullanılması gereken ilâçlar bulundurulamaz ve öğrencilere kullandırılamaz.
e) Okullarda içme suyu deposunun en az yılda bir kez temizlik ve bakımı yapılır. İlgili kurumlarla iş birliği yapılarak depoların ilaçlama işlemleri, çocukların okulda bulunmadıkları zamanlar ile yarıyıl ve yaz tatili dönemlerinde yapılır.
(2) Güvenli okul ortamının sağlanması için her türlü eğitim ve rehberlik faaliyetlerine önem verilir. Çalışanların ve öğrencilerin fiziki ve psikolojik şiddetten korunması için iletişim araçları ile kamera ve alarm sistemlerinden yararlanılarak gerekli tedbirler alınır.
(3) Okullarda kantin, yemekhane ve benzeri yerlerde, 5/2/2013 tarihli ve 28550 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Okul Kantinlerine Dair Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği hükümlerine uyulur.
(4) Sivil savunma ekiplerinin kuruluş ve işleyişi, 9/6/1958 tarihli ve 7126 sayılı Sivil Savunma Kanunu hükümlerine göre yürütülür.
(5) Okul yönetimince, 27/11/2007 tarihli ve 2007/12937 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre okul binalarının korunmasına ilişkin tedbirler alınır.
Kılık-kıyafet
MADDE 79 –
(1) Öğrenciler okullarda 26/11/2012 tarihli ve 2012/3959 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Okul Öğrencilerinin Kılık ve Kıyafetlerine Dair Yönetmelik, personel ise 16/7/1982 tarihli ve 8/5105 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Çalışan Personelin Kılık ve Kıyafetine Dair Yönetmelik hükümlerine uyar.
Okul-aile birliği
MADDE 80 –
(1) Okullarda okul-aile birliği iş ve işlemleri, 9/2/2012 tarihli ve 28199 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Okul-Aile Birliği Yönetmeliği hükümlerine göre yürütülür.
Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarının açılması ve binaların kullanılması
MADDE 81 –
(1) Okul öncesi eğitim kurumları, bağımsız anaokulları olarak açılabileceği gibi ilkokul, ortaokul ve imam-hatip ortaokuluna bağlı ana sınıfları hâlinde veya ilgili diğer öğretim kurumlarına bağlı uygulama sınıfları şeklinde açılır.
(2) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumları, 2/4/1993 tarihli ve 21540 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Kurumlara Ait Açma, Kapatma ve Ad Verme Yönetmeliği hükümlerine göre açılır.
(3) Okul binaları ve eğitim ortamları 9/8/2006 tarihli ve 26254 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Kurum Tanıtım Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak düzenlenir.
(4) Okulda, müdür, müdür başyardımcısı, müdür yardımcıları, öğretmen, rehberlik ve psikolojik danışma servisi, memur ve diğer personel için uygun odalar ayrılır. Bu odalar, hizmetin gerektirdiği şekilde standardına uygun ve sade olarak düzenlenir.
(5) Okul binaları eğitim ve öğretim faaliyetleri dışında, okul-aile birliği etkinlikleri, halk eğitimi çalışmaları, sosyal etkinlikler kapsamındaki öğrenci kulübü ve toplum hizmeti faaliyetlerinde de kullanılabilir.
(6) Yatılı bölge ortaokullarının pansiyon kısımlarında ibadethane açılır. Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında talep edilmesi hâlinde ibadet ihtiyaçlarını karşılayacak uygun mekân ayrılabilir.
(7) Okulun Kamu Hizmet Standartları vatandaşların görebileceği yere asılır ve internet sayfasında yayımlanır.
Gezici sınıf açılması
MADDE 82 – (Değişik: RG-25/6/2015-29397)
(1) Okul öncesi eğitimden yararlanamayan okul öncesi çağı çocukları için yaz aylarını da kapsayacak şekilde esnek eğitim saat ve zamanlı, toplum temelli ücretsiz eğitim veren gezici sınıf açılabilir, gezici öğretmen uygulaması yapılabilir. Gezici sınıfların ve gezici öğretmenlerin çalışma usul ve esasları Yönerge ile belirlenir.
Çocuk kulübü ve yetiştirme kursları
MADDE 83 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında; velilerin istemeleri, personel ve fiziki imkânların yeterli olması hâlinde çocukların/öğrencilerin eğitimlerinin ve sosyal gelişimlerinin desteklenmesi amacıyla eğitim saatleri dışındaki zamanlarda faaliyet göstermek üzere çocuk kulüpleri kurulabilir. Çocuk kulüplerinin kuruluş, çalışma usul ve esasları Yönerge ile belirlenir.
(2) Ortaokul ve imam-hatip ortaokullarında hizmet verilen alanlarda günlük çalışma saatleri dışındaki zamanlarda, hafta sonu, yarı yıl ve yaz tatilinde öğrencilerin eğitim ve öğretimine destek sağlamak amacıyla yetiştirme kursları açılabilir. Yetiştirme kurslarının çalışma usul ve esasları Yönerge ile belirlenir.
Destek eğitim odası açılması
MADDE 84 –
(1) Kaynaştırma öğrencileri ile özel yetenekli öğrenciler için okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında özel eğitim desteği verilmesi amacıyla okulun fiziki imkânları doğrultusunda destek eğitim odası açılabilir.
(2) Destek eğitim odasındaki eğitim hizmetleri, ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda yürütülür.
(3) Destek eğitim odasının öğretim materyalleri ve donanım ihtiyaçları öğrencilerin ihtiyaç ve özellikleri dikkate alınarak sağlanır.
Derslik donatımı, eğitim araç ve gereci
MADDE 85 –
(1) Dersliklerde öğrenci sayısına ve Bakanlıkça belirlenen standartlara göre donatım malzemesi ile eğitim araç ve gereci bulundurulur.
(2) Dersliklerde yazı tahtasının üst kısmına Atatürk’ün portresi, onun üstüne ay yıldız sağa bakacak şekilde Türk Bayrağı, Atatürk’ün portresinin duruşuna göre sağına İstiklâl Marşı, soluna Atatürk’ün Gençliğe Hitabesi asılır. İlkokullarda dersliklerde eğitim ve öğretim yılı süresince öğrenci-öğretmen iş birliği ile Atatürk Köşesi oluşturulur.
(3) Dersliklerde eğitim ve öğretim programlarına uygun ders materyalleri bulundurulur.
(4) Millî bayramlar ile belirli gün ve haftalarda dersliklerde süsleme yapılır.
Okul kütüphanesi, sınıf kitaplıkları ve bulundurulacak kitaplar
MADDE 86 –
(1) İlköğretim kurumlarının uygun bir yerinde okul kütüphanesi kurulur. İlköğretim kurumlarının bütün sınıflarında sınıf kitaplığı oluşturulur. Okul kütüphanesi ve sınıf kitaplıkları 22/8/2001 tarihli ve 24501 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Okul Kütüphaneleri Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlenir ve işletilir.
(2) Öğretmenin kişisel çabasıyla sağlanmış kitap ve araçlar sınıfın malı sayılır. Öğretmenin okul veya sınıf değiştirmesi durumunda bu kitaplar aynı sınıfta bırakılır.
(3) Okul kütüphanesi ile sınıf kitaplıkları, millî eğitim mevzuatı ile eğitim ve öğretim programlarına uygun yayın ve materyalle zenginleştirilir.
Atatürk köşesi
MADDE 87 –
(1) Atatürk köşesi, okul binasının girişinde, uygun bir yerde temiz, düzenli, Atatürk’ün hayatını, inkılâplarını yansıtacak ve anlamlı bir kompozisyon oluşturacak şekilde düzenlenir.
Koridorun düzeni
MADDE 88 –
(1) Okul koridorları ve uygun diğer alanlarda, Atatürk’ün eğitim ve diğer konularla ilgili düşüncelerini açıklayan söz, yazı ve resimler ile Talim ve Terbiye Kurulunca önerilmiş Türk büyüklerine ait resimler, Türk tarih ve kültürüne ait levhalar ve haritalar, eğitici ve sanat değeri olan resimler, saat, takvim ve okul gazetesi bulundurulur.
(2) Öğrencilerin; resim, şiir, kompozisyon ve benzeri etkinlikleri ile drama, tiyatro, müzik, halk dansları, bayram törenleri ve kutlama günlerine ait çekilmiş fotoğrafları okul koridorları ve diğer uygun alanlardaki panolarda sergilenir.
Eğitim araç ve gereç odası ile okul müzesi
MADDE 89 –
(1) Eğitim ve öğretim programlarında belirtilen ders araç ve gereci, imkân bulunduğu takdirde ayrı bir odada düzenli bir şekilde bulundurulur ve kullanıma hazır tutulur.
(2) Okullarda ayrı bir oda okul müzesi olarak düzenlenebilir. Okul müzesi için ayrı bir oda bulunmayan okullarda, ders araçları odası veya okul kütüphanesi de okul müzesi olarak kullanılabilir.
(3) Müze kurulamayan okullarda tarihî değerdeki araç ve belgeler resmî yazı veya tutanakla millî eğitim müzesine verilir.
Oyun yeri
MADDE 90 –
(1) Okul öncesi eğitim kurumlarında;
a) Eğitim etkinliklerinin sağlıklı, uygun ve güvenli bir ortamda gerçekleştirilebilmesi için oyun alanı ile bahçenin bulunması ve amacına uygun olarak düzenlenmesi esastır.
b) Düzenlemeler eğitimin olmadığı zamanlarda yapılır. Bu düzenleme yapılırken; çocukların motor becerilerinin ve bilişsel gelişimlerinin desteklenmesi, gezip oynamalarına imkân sağlanması, çevre sevgisinin kazandırılması, trafik eğitim pisti, kum havuzu, bahçe oyun araçları ve bahçenin ağaçlandırılması için yeterli toprak alanın ayrılmasına özen gösterilir.
(2) İlköğretim kurumlarında, öğrencilerin gezip oynamaları ve sportif faaliyetlerde bulunmaları için çevre imkânlarından yararlanılarak; kum havuzu, voleybol, basketbol sahaları gibi yerler ile asılma, tırmanma, denge, atlama gibi faaliyetlere uygun araçlar sağlanır.
(3) Oyun yeri ve araçlarının yılda en az bir defa periyodik bakım ve onarımı yaptırılır.
Uygulama bahçesi
MADDE 91 –
(1) Bahçesi elverişli olan okullarda tarım çalışmaları ve denemeleri yapılır, süs bitkileri ve ağaçlar dikilir, çim alanları düzenlenir.
(2) Köylerdeki okulların uygulama bahçelerinde uygun olan yerlere meyve ağaçları dikilir. Arıcılık, tavukçuluk, seracılık ile organik sebze ve meyve üretimi de yapılabilir.
Okul lojmanları
MADDE 92 –
(1) Okul çalışanlarına varsa, 16/7/1984 tarihli ve 84/8345 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Konutları Yönetmeliği hükümlerine göre lojman tahsis edilir ve kullandırılır.
Yatılı bölge ortaokulları
MADDE 93 –
(1) Yatılı bölge ortaokullarında iş ve işlemler, Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Okul Pansiyonları Yönetmeliği hükümlerine göre yürütülür.
Rehberlik ve denetim
MADDE 94 –
(1) Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarının rehberlik ve denetimi, 24/5/2014 tarihli ve 29009 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Rehberlik ve Denetim Başkanlığı ile Maarif Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliği hükümlerine göre yapılır.
ON İKİNCİ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 95 –
(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla, 8/6/2004 tarihli ve 25486 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Okul Öncesi Eğitim Kurumları Yönetmeliği ile 27/8/2003 tarihli ve 25212 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı İlköğretim Kurumları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 96 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 97 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Millî Eğitim Bakanı yürütür.
_________________
(1) Bu değişiklik 1/1/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
(2) Bu değişiklik 2016-2017 eğitim ve öğretim yılı başında yürürlüğe girer.
| Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 26/7/2014 | 29072 | |
| Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 1. | 23/10/2014 | 29154 |
| 2. | 25/6/2015 | 29397 |
| 3. | 16/6/2016 | 29744 |
| 4. | 31/1/2018 | 30318 |
BUZAĞILARIN KORUNMASI İLE İLGİLİ ASGARİ STANDARTLARA İLİŞKİN YÖNETMELİK
22 Kasım 2014 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 29183YÖNETMELİKGıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:BUZAĞILARIN KORUNMASI İLE İLGİLİ ASGARİ STANDARTLARA İLİŞKİN YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı; besicilik ve yetiştirme amaçlı bakılan buzağıların korunması ile ilgili asgari standartları belirlemektir.KapsamMADDE 2 –(1) Bu Yönetmelik, buzağıların refahlarının sağlanması ve hayvanların gereksiz yere ağrı, acı çekmelerine veya yaralanmalarına yol açacak koşulların önlenmesi için gerekli hükümleri kapsar.DayanakMADDE 3 –(1) Bu Yönetmelik,a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 9 uncu maddesine dayanılarak,b) 2008/119/EC sayılı, Buzağıların Korunması ile İlgili Asgari Standartları Belirleyen Avrupa Birliği Konsey Direktifine paralel olarak,hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 4 –(1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,b) Bireysel bölme: Buzağıların bireysel olarak yetiştirilmesi için ayrılan bölmeyi,c) Buzağı: Sığır türünde altı aylığa kadar olan hayvanı,ç) Hayvan sahibi veya bakıcısı: Hayvanların mülkiyetini haiz veya ücret karşılığında veya ücretsiz, muhafaza etmekle görevlendirilen, gerçek veya tüzel kişi veya kişileri,d) İşletme: İçinde hayvanların yetiştirildiği veya muhafaza edildiği herhangi bir kuruluşu,e) Yetkili otorite: İl/ilçe gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüklerini,ifade eder.İKİNCİ BÖLÜMGenel HükümlerBarınmaMADDE 5 –(1) 8 haftalıktan büyük olan buzağılar, veteriner hekim tarafından sağlığı ya da davranışları nedeniyle tedavi görmesinin gerekli olduğu onaylanmadıkça, bireysel bölmelerde barındırılmaz. Bu bölmelerin genişliği ayaktaki buzağının cidago yüksekliğinden, uzunluğu ise burun ucundan kuyruğa kadar olan uzunluğun 1.1 ile çarpımından az olamaz.(2) Gruplar halinde barındırılan buzağılarda, her buzağı için ayrılan kullanım alanı, canlı ağırlığı 150 kilogramdan düşük olan her buzağı için en az 1,5 m², canlı ağırlığı 150-220 kilogram olan buzağılar için en az 1,7 m² ve canlı ağırlığı 220 kilogram ve daha fazla olan buzağılar için en az 1,8 m² olması gerekir. Ancak, altıdan daha az sayıda buzağısı olan işletmelerde ve annelerini emmesi için tutulan buzağılarda uygulanmaz.İşletmeler ve işletme içi düzenlemelerMADDE 6 –(1) Buzağının kalacağı yerin yapımında kullanılan malzemeler ve özellikle buzağıların temas edebileceği kutular ve ekipman buzağılara zarar vermeyecek türde ve iyice temizlenebilir ve dezenfekte edilebilir yapıda olur.(2) Binanın yalıtımı, ısıtması ve havalandırması, hava dolaşımının, toz seviyesinin, sıcaklığın, havanın bağıl neminin ve gaz konsantrasyonunun buzağılara zararlı olmayacak seviyede tutulması sağlanır.(3) Buzağıların kalacağı yer, her bir buzağının zorlanmadan yatmasına, dinlenmesine, ayağa kalkmasına ve eğilmesine imkân sağlayacak şekilde inşa edilir.(4) Buzağıların bulunduğu barınaklar, alet ve donanım çapraz bulaşmayı ve hastalık taşıyıcı organizmaların oluşmasını engellemek amacıyla, düzgün bir şekilde temizlenip dezenfekte edilir. Dışkı, idrar ve yem artıkları ile saçılmış yemler, kokuyu asgariye indirgemek, sinek veya kemirgenler için cazip olmasını engellemek amacıyla gerekli sıklıklarda temizlenir.(5) Zemin, pürüzsüz ve buzağıların yaralanmaması için kaygan olmamalıdır. Bu nedenle zeminin yapısı; buzağıların ayakta dururken veya uzanırken, yaralanmaya veya acıya neden olmayacak özellikte olması gerekir. Buzağıların büyüklüğü ve ağırlığına uygun olmalı ve sert, düzgün ve sabit bir yüzey oluşturulmalıdır. Yatacakları alan rahat, temiz ve yeterince kuru olmalı ve buzağıları olumsuz bir şekilde etkilememelidir. İki haftalıktan küçük tüm buzağılar için uygun bir yatak temin edilir.(6) İşletme binalarında barındırılan buzağılar, sürekli karanlık ya da yapay aydınlatmada, yeterli dinlenme süresi verilmeden bulundurulamaz. Davranış ve fizyolojik ihtiyaçlarını karşılamak üzere, farklı iklim şartları için uygun, doğal ya da suni aydınlatmaya imkân tanıyan tertibat düzenlenir. Mevcut doğal ışığın hayvanın fizyolojik ve etolojikihtiyaçlarının karşılanmasında yetersiz olması durumunda, en azından doğal ışık süresine eşdeğer bir süre için uygun olan 8 saatlik suni aydınlatma sağlanır.(7) Besleme ve sulama ekipmanları, buzağıların yem ve sularının kirlenmesini en aza indirgeyecek şekilde tasarlanır, yerleştirilir ve muhafaza edilir.KontrolMADDE 7 –(1) İşletme binalarında barındırılan buzağılar, sahipleri veya hayvanlardan sorumlu kişi tarafından günde en az iki defa kontrol edilmeli ve dışarıda tutulan buzağılar ise günde en az bir defa kontrol edilir. Hasta veya yaralı olduğu tespit edilen buzağının gecikmeksizin uygun bir şekilde tedavisi veteriner hekime yaptırılır. Söz konusu tedaviye cevap vermeyen herhangi bir buzağı ile ilgili olarak, derhal, veteriner hekime yeniden başvurulur. Gerekirse hasta veya yaralı buzağılar, kuru ve rahat bir yerde diğerlerinden ayrı bir şekilde izole edilerek tutulur.(2) Buzağıların herhangi bir zamanda kontrol edilebilmelerine imkân tanıyan, sabit ya da taşınabilir yeterli düzeyde aydınlatma sağlanır.Otomatik ya da mekanik donanımlarMADDE 8 –(1) Buzağıların sağlığı ve refahı için gerekli olan tüm otomatik ve mekanik donanımlar günde en az bir kere kontrol edilir. Sorunların tespit edilmesi durumunda, bu sorunlar derhal giderilir. Öncelikle hayvanların sağlığının ve refahının güvenceye alınabilmesi için, sorunlar giderilene kadar; özellikle alternatif besleme metotları kullanılarak ve yeterli bir ortam sağlanmak suretiyle, uygun önlemler alınır.(2) Yapay bir havalandırma sisteminin kullanıldığı durumlarda; sistemin bozulması durumunda, hayvanların sağlığının ve refahının korunması amacıyla yeterli düzeyde havanın yenilenmesini temin edecek destekleyici bir sistem kurulur. Bu sistemin bozulması ile ilgili olarak, hayvanların bakıcısını uyarmak üzere bir alarm sistemi temin edilir. Bu alarm sistemi düzenli aralıklarla test edilir.Elektrik donanımıMADDE 9 –(1) Barınaklarda elektrik ekipmanının bulundurulması halinde, donanım buzağılara elektrik şoku vermeyecek şekilde yerleştirilir.Hayvanların bağlanmasıMADDE 10 –(1) Grup halinde barındırılan buzağılar, süt ile beslendikleri dönem dışında bağlanamazlar, bağlı kaldıkları süre bir saati geçemez. Bu bağlar hayvanın yaralanmasına yol açmamalı, yatmasına izin verecek uzunlukta olmalı ve düzenli olarak kontrol edilmelidir.Beslenme ve suMADDE 11 –(1) Yeni doğan buzağıların, doğumdan hemen sonra ve/veya en geç ilk 6 saat içerisinde kolostrum almaları gerekir.(2) Tüm buzağılar günde en az iki kere beslenir.(3) Buzağıların gıdaları asgari 4,5 mmol/litre düzeyinde ortalama kan hemoglobinini temin etmek üzere yeterli ölçüde demir ihtiva eden ve 2 haftadan büyük her buzağı için, yaşları sekiz ila 20 nci haftalar arasında iken, günlük miktarı en az 50 g’dan 250 g’a arttırılacak şekilde, lifli gıdadan oluşan bir günlük rasyon verilir. Buzağılara ağızlık takılmaz.(4) Buzağıların gruplar halinde barındırıldığı ve otomatik bir besleme sistemi ile beslenmedikleri durumlarda, her buzağının aynı anda gıdaya erişmesi temin edilir.(5) İki haftadan büyük tüm buzağıların yeterli miktarlarda, taze suya erişimi sağlanarak günlük sıvı alımı ihtiyaçları giderilir.DenetimMADDE 12 –(1) Denetimler, bu Yönetmeliğin gereklilikleri ile uyumluluğunun teyit edilebilmesi amacıyla Bakanlık ve yetkili otorite tarafından yapılır. Söz konusu denetimler, kullanılan farklı çiftlik sistemlerinin her yıl istatistiksel olarak temsili bir örneğini kapsar.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerHüküm bulunmayan hallerMADDE 13 –(1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 22/11/2014 tarihli ve 29183 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çiftlik Hayvanlarının Refahına İlişkin Genel Hükümler Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.İdari yaptırımlarMADDE 14 –(1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili hükümlerine göre idari yaptırımlar uygulanır.YürürlükMADDE 15 –(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 16 –(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
ÇİFTLİK HAYVANLARININ REFAHINA İLİŞKİN GENEL HÜKÜMLER HAKKINDA YÖNETMELİK
22 Kasım 2014 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 29183YÖNETMELİKGıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:ÇİFTLİK HAYVANLARININ REFAHINA İLİŞKİN GENEL HÜKÜMLER HAKKINDA YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; ürün ve hizmetinden yararlanılan hayvanların, gelişmesi, uyumu ve evcilleşme durumları ile fizyolojik, etolojik ihtiyaçları ve davranışları dikkate alınarak bakıldıkları ve yetiştirildikleri koşulların asgari standartlarını belirlemektir.KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, çiftlik amaçlı yetiştirilen veya beslenen hayvanların korunması ile ilgili asgari standartları belirleyen hükümleri kapsar.(2) Bu Yönetmelik, yabani ortamlarda yaşayan hayvanları, yarışmalarda, gösterilerde, kültürel ve sportif faaliyetlerde ya da organizasyonlarda kullanılması amaçlanan hayvanları, deney ve laboratuvar hayvanlarını, herhangi bir omurgasız hayvanı kapsamaz.DayanakMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik;a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 9 uncu maddesine dayanılarak,b) 98/58/EC sayılı, Çiftlik Amaçlı Yetiştirilen Hayvanların Korunmasına İlişkin Avrupa Birliği Konsey Direktifine paralel olarak,hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,b) Hayvan: Balıklar, sürüngenler ya da amfibikler dahil olmak üzere gıda üretimi amacıyla bakılan veya yetiştirilen hayvanı,c) Hayvan sahibi veya bakıcısı: Hayvanların mülkiyetini haiz veya ücret karşılığında veya ücretsiz, muhafaza etmekle görevlendirilen, gerçek veya tüzel kişi veya kişileri,ç) İşletme: İçinde hayvanların yetiştirildiği veya muhafaza edildiği herhangi bir kuruluşu,d) Yetkili otorite: İl/ilçe gıda tarım ve hayvancılık müdürlüklerini,ifade eder.İKİNCİ BÖLÜMGenel HükümlerUygulama esaslarıMADDE 5 – (1) Bakanlık, hayvan sahibi ya da bakıcısı tarafından korumaları altında olan hayvanların refahının sağlanması için uygun önlemlerin alınması ve hayvanların gereksiz yere acı ve ızdırap çekmelerine ya da yaralanmalarına neden olacak koşulların önlenmesine yönelik gerekli hükümleri belirler.(2) Balıklar, sürüngenler ya da amfibik dışındaki hayvanlar, türleri, gelişme evresi, adaptasyon ve evcilleşme durumu ile bilimsel bilgiler ve tecrübeler ile ortaya konan fizyolojik ve etolojik ihtiyaçları dikkate alınarak yetiştirildikleri veya bakıldıkları koşullar, bu Yönetmelikte belirlenen hükümlere uygun olarak sağlanır.(3) Bakanlık ve yetkili otorite; bu Yönetmelik hükümlerine uyulmasını sağlamak için, denetim yapmaya ve yaptırmaya yetkilidir. Söz konusu denetimler, farklı amaçlar için yapılan kontroller sırasında da yürütülebilir. Her yıl yetkili otorite tarafından toplanan Ek-1’de yer alan bilgiler yıllık rapor haline getirilerek Bakanlığa gönderilir.PersonelMADDE 6 – (1) Çiftlik hayvanlarının bakımı; uygun kabiliyet, bilgi ve mesleki yeterliliğe sahip yeterli sayıda personel tarafından gerçekleştirilir.(2) Bakanlık, hayvanların bakımından sorumlu olan bakıcı ile işletme sorumlularına hayvan refahı konularında eğitim kursları düzenler.KontrolMADDE 7 – (1) Hayvan sahibi veya bakıcısı tarafından sıklıkla dikkat edilmesinin gerekli olduğu yetiştirme sistemlerinde barındırılan çiftlik hayvanlarının refahlarının sağlanması amacıyla, günde en az bir kere kontrol edilir. Bunun dışındaki sistemlerde bakılan ve yetiştirilen çiftlik hayvanları ise herhangi bir mental veya fiziksel acıdan kaynaklanan olumsuzluğun önlenmesi için yeterli olacak aralıklarla kontrol edilir.(2) Çiftlik hayvanları için, herhangi bir zamanda kontrol edilebilmelerine imkân tanıyan sabit ya da taşınabilir yeterli düzeyde aydınlatma sağlanır.(3) Hasta ya da yaralı olabilecek herhangi bir çiftlik hayvanının gecikmeksizin uygun bir şekilde tedavisi veteriner hekime yaptırılır. Söz konusu tedaviye cevap vermeyen hayvanlar için; derhal veteriner hekime yeniden başvurulur. Gerekli olması durumunda, hasta ya da yaralı hayvanlar kuru, rahat altlığı olan uygun bir ayrı bölmede izole edilir.Kayıtların tutulmasıMADDE 8 – (1) Çiftlik hayvanlarının sahipleri ya da bakıcıları; çiftlik hayvanlarının bulunduğu işletmelerde, hayvanlara uygulanan tüm tedaviler ile her kontrolde tespit edilen ölüm sayılarına ilişkin kayıtları tutar.(2) Söz konusu kayıtlar, en az üç yıl süreyle muhafaza edilir. Bu kayıtlar denetim sırasında veya yetkili otorite tarafından talep edilmesi durumunda sunulur.Hareket özgürlüğüMADDE 9 – (1) Çiftlik hayvanlarının türüne, edinilen tecrübeye ve bilimsel bilgilere uygun olarak hareket özgürlüğü alanları sağlanmalıdır. Bu alanlarda, gereksiz yere acı veya yaralanmaya neden olacak unsurlar bulundurulmaz.(2) Çiftlik hayvanlarının devamlı veya düzenli aralıklarla bağlanması ya da hareketinin kısıtlanmasının söz konusu olduğu durumlarda, hayvanın fizyolojik ve etolojik ihtiyaçlarına uygun yeterli bir alan sağlanır.İşletmeler ve işletme içi düzenlemelerMADDE 10 – (1) İşletmelerin inşası için kullanılan malzeme ve özellikle hayvanların temasta bulunabileceği donanımı içeren bölmeler; hayvanlara zarar vermeyecek şekilde, tam olarak temizlenmeye ve dezenfekte edilmeye elverişli olması gerekir.(2) Çiftlik hayvanlarının yaşadığı bölümler; herhangi bir zorluk olmadan yatabileceği, dinlenebileceği, ayağa kalkabileceği, dışkı ve idrar yapabileceği bir şekilde inşa edilir.(3) Çiftlik hayvanlarının bulunduğu işletmelerde alet ve donanımlar; çapraz bulaşmayı ve hastalık taşıyıcı organizmaların oluşmasını engellemek amacıyla, düzgün bir şekilde temizlenip dezenfekte edilir. Dışkı, idrar ve yem artıkları ile saçılmış yemler ise; kokuyu asgariye indirgemek, sinek veya kemirgenler için cazip olmasını engellemek amacıyla gerekli sıklıklarda temizlenir.(4) Çiftlik hayvanlarının emniyeti için yapılan işletme içi düzenlemeler ve tesisatlar; hayvanlarda yaralanmaya veya acı çekmelerine sebep olabilecek herhangi bir keskin kenar ya da çıkıntılar olmayacak şekilde inşa edilir. Zemin ise sert, düz ve dayanıklı yüzeyden yapılmış ve yaralanmaları engellemek üzere, kaygan olmayacak şekilde, hayvanların boyutu ve ağırlığına uygun olmak zorundadır. Yatma alanının rahat ve temiz olması gerekir. Hayvanların tür ve yaşlarına uygun altlıklar kullanılır.(5) İşletme binalarının yalıtımı, ısıtma ve havalandırması; hava dolaşımı, toz seviyeleri, sıcaklık, göreceli hava rutubeti ve gaz konsantrasyonları hayvanlar için zararlı olmayan sınırlar içerisinde tutulur.(6) İşletme binalarında barındırılan hayvanlar; sürekli karanlık ya da yapay aydınlatmada, yeterli dinlenme süresi verilmeden bulundurulamaz. Davranış ve fizyolojik ihtiyaçlarını karşılamak üzere, farklı iklim şartları için uygun doğal ya da suni aydınlatmaya imkân tanıyan tertibat düzenlenir. Mevcut doğal ışığın hayvanın fizyolojik ve etolojikihtiyaçlarının karşılanmasında yetersiz olması durumunda, en azından doğal ışık süresine eşdeğer bir süre için uygun olan 8 saatlik suni aydınlatma sağlanır.İşletme binalarında barındırılmayan çiftlik hayvanlarıMADDE 11 – (1) İşletme binalarında barındırılmayan çiftlik hayvanları, gerekli ve mümkün olması durumunda; olumsuz hava koşullarından, yırtıcı hayvanlardan ve sağlıkları için risk teşkil eden unsurlardan korunur ve günde en az bir kere kontrol edilir.Otomatik ya da mekanik donanımlarMADDE 12 – (1) Çiftlik hayvanlarının sağlığı ve refahı için gerekli olan tüm otomatik ve mekanik donanımlar günde en az bir kere kontrol edilir. Sorunların tespit edilmesi durumunda, bunlar derhal giderilir. Sorun giderilene kadar, hayvanların sağlığının ve refahının güvenceye alınması için özellikle alternatif besleme metotları kullanılır ve yeterli bir ortam sağlanmak üzere, uygun önlemler alınır.(2) Yapay bir havalandırma sisteminin kullanıldığı ve bu sistemin bozulması durumunda, hayvanların sağlığının ve refahının korunması için yeterli düzeyde havanın yenilenmesini temin edecek bir destekleyici sistem kurulur. Bu bozulma ile ilgili olarak hayvanların bakıcısını uyarmak üzere bir alarm sistemi temin edilir. Alarm sistemi düzenli aralıklarla test edilir.Yem, su ve diğer maddelerMADDE 13 – (1) Çiftlik hayvanları sağlıklarının sürdürülmesi ve besin ihtiyaçlarının karşılanması için; yaşlarına, ağırlıklarına, davranışlarına ve fizyolojik ihtiyaçlarına göre uyarlanmış yeterli miktarlarda uygun bir yemle beslenir. Hiç bir hayvana, gereksiz yere acı çektirecek ya da yaralanmalarına yol açabilecek her türlü maddeyi ihtiva eden gıdalar ya da sıvılar verilemez.(2) Tüm hayvanların, fizyolojik ihtiyaçlarına uygun olan aralıklarda kolayca yeme erişebilme imkânı sağlanır.(3) Tüm hayvanların yeterli miktarlarda, taze suya erişimi sağlanarak günlük sıvı alımı ihtiyaçları giderilir.(4) Beslenme ve içme suyu donanımı; gıdanın ve suyun kontamine olmasını engelleyecek ve hayvanlar arasındaki rekabetin zararlı etkilerini asgariye indirgeyecek şekilde tasarlanarak inşa edilir ve yerleştirilir.(5) Tedavi, koruma ya da zooteknik tedavi amacıyla Bakanlıkça kullanımına izin verilen maddeler dışında herhangi bir başka maddenin kullanımına, bilimsel çalışmalar ya da edinilen tecrübe ile söz konusu maddenin etkisinin hayvanın sağlığı ya da refahına zararlı olmadığı gösterilmedikçe izin verilmez.Uygun olmayan müdahalelerMADDE 14 – (1) Hayvanlara tedavi amaçlı olmayan müdahaleler yapılmaz.Üreme usulleriMADDE 15 – (1) Çiftlik hayvanlarında, acı duymalarına ve yaralanmalarına neden olan veya neden olması muhtemel, doğal ya da suni üreme prosedürleri uygulanamaz. Yönetmeliğin bu maddesi; hayvanların minumum ya da kalıcı düzeyde acı çekmelerine ya da yaralanmalarına yol açabilecek veya yaralanmalarına sebep olmayacak müdahalelerin gerekli olduğu bazı prosedürlerin uygulanmasına, Ulusal hükümlerce izin verildiği taktirde engel değildir.(2) Bir hayvan, genotipi ve fenotipi gereği sağlığına ve refahına zarar verilmemesi şartıyla bakılabilir veya yetiştirilebilir.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son Hükümlerİdari yaptırımlarMADDE 16 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili hükümlerine göre idari yaptırımlar uygulanır.Yürürlükten kaldırılan yönetmelikMADDE 17 – (1) 23/12/2011 tarihli ve 28151 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çiftlik Hayvanlarının Refahına İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.YürürlükMADDE 18 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.Eki için tıklayınız.
YUMURTACI TAVUKLARIN KORUNMASI İLE İLGİLİ ASGARİ STANDARTLARA İLİŞKİN YÖNETMELİK
Resmî Gazete Tarihi: 22.11.2014 Resmî Gazete Sayısı: 29183
YUMURTACI TAVUKLARIN KORUNMASI İLE İLGİLİ ASGARİ STANDARTLARA İLİŞKİN YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı; yumurtacı tavukların, gelişmesi, uyumu ve evcilleşme durumları ile fizyolojik, etolojik ihtiyaçları ve davranışları dikkate alınarak bakıldıkları ve yetiştirildikleri koşulların asgari standartlarını belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, yumurtacı tavukların korunması ile ilgili asgari standartları belirleyen hükümleri kapsar.
(2) Bu Yönetmelik, yumurtacı tavuk sayısı 350 adetten az olan işletmeler ile damızlık amaçlı yetiştiricilik yapan işletmelerde bulunan kanatlıları kapsamaz.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik;
- a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 9 uncu maddesine dayanılarak,
- b) 1999/74/EC sayılı, Yumurtacı Tavukların Korunması ile İlgili Asgari Standartları Belirleyen Avrupa Birliği Konsey Direktifine ve 2002/4 sayılı Yumurtacı Tavuk İşletmelerinin Kayıt Altına Alınmasına İlişkin Avrupa Birliği Komisyon Direktifine paralel olarak,
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
- a) Alternatif sistem: Tüm kafessiz sistemleri,
- b) Altlık: Tavukların etolojik ihtiyaçlarını gidermelerine imkan veren ufalanabilir uygun bir materyali,
- c) (Değişik: RG-18/10/2022-31987) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,
ç) Folluk: Zemini ağ şeklinde telden yapılmamış, tek veya bir grup tavuğun yumurtlaması için hazırlanmış ayrı bir alan veya bölmeleri,
- d) Hayvan sahibi veya bakıcısı: Hayvanların mülkiyetini haiz veya ücret karşılığında veya ücretsiz, muhafaza etmekle görevlendirilen, gerçek veya tüzel kişi veya kişileri,
- e) İşletme: İçinde hayvanların yetiştirildiği veya muhafaza edildiği herhangi bir kuruluşu,
- f) Kullanılabilir alan: En az 30 cm genişliğinde ve baş üstü boşluk alanı en az 45 cm olan ve zemin eğimi %14’ü geçmeyen alanı, (Folluk alanları kullanılabilir alanlar olarak değerlendirilemezler.)
- g) Kümes: Tavuk sürülerinin yetiştirildiği işletme içerisinde yer alan binayı,
ğ) (Değişik: RG-18/10/2022-31987) Yetkili otorite: İl/ilçe tarım ve orman müdürlüklerini,
- h) Yumurtacı tavuk: Kuluçka amacıyla olmayan; yumurtaların ticari üretimi için yetiştirilen ve yumurtlama olgunluğuna ulaşmış Gallus gallus türündeki kanatlıları,
ı) Zenginleştirilmiş kafes sistemi: Zenginleştirilmiş kafes sistemleri ile ilgili uygulanacak hükümlerde geçen ve bir altlık alanı, follukları ve tünekleri tarif eden bir kafes sistemini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Yetiştirme ile İlgili Gereklilikler
Yetiştirme sistemleri
MADDE 5 –
(1) Yumurtacı tavuk yetiştiriciliği yapan işletme sahipleri ya da bakıcıları aşağıda bahsi geçen sistemlerin her birine özel olan şartları uygular. Bu sistemler;
- a) Alternatif sistemler için uygulanacak hükümlere,
- b) Zenginleştirilmemiş kafes sistemleri ile ilgili uygulanacak hükümlere,
- c) Zenginleştirilmiş kafes sistemleri ile ilgili uygulanacak hükümlere,
uygun olması gerekir.
Alternatif sistemler için uygulanacak hükümler
MADDE 6 –
(1) Bu bölümde bahsi geçen tüm üretim sistemleri en az aşağıda verilen koşulları sağlayacak şekilde tasarlanır:
- a) Her tavuk için en az 10 cm ayrılması şartıyla ya doğrusal bir yemlik ya da her tavuk için asgari 4 cm ayrılması şartıyla dairesel yemlik bulundurulur.
- b) Her tavuk için en az 2,5 cm ayrılması şartıyla ya doğrusal suluk ya da her tavuk için asgari 1 cm ayrılması şartıyla dairesel suluklar, buna ilaveten, damlama aletlerinin ya da su kaplarının kullanılması durumunda, her 10 tavuk için en az bir damlama aleti ya da su kabı ayrılır. Her tavuğun erişimi kapsamında en az iki su kabı ya da damlama aletinin olması gerekir.
- c) Her yedi tavuk için en az bir folluk temin edilir. Grup folluklarının kullanılması durumunda, azami 120 tavuk için en az 1 m² folluk alanı ayrılır.
ç) Her tavuk için en az 15 cm keskin kenarı olmayan yeterli sayıda tünek ayrılır. Tünekler altlığın üzerine yerleştirilmez ve tünekler arasındaki yatay mesafe en az 30 cm ve tünek ile duvar arasındaki yatay mesafe de en az 20 cm’dir.
- d) Altlıklı alan her tavuk için en az 250 cm²’dir ve zemin yüzeyinin en az üçte biri altlıklıdır.
(2) Tesisin zemini her ayağın pençelerinin öne bakan bölümlerini destekleyecek şekilde inşa edilir.
(3) Bu maddenin birinci ve ikinci fıkralarında ortaya konulan hükümlere ilaveten,
- a) Farklı seviyeler arasında yumurtacı tavukların serbestçe hareket edebildiği büyütme sistemlerinin kullanıldığı durumlarda;
1) Dört kattan daha fazla kat olamaz.
2) Katlar arasındaki baş üstü boşluğu en az 45 cm olur.
3) Sulama ve yemleme tertibatı tüm tavukların erişiminin olabileceği bir şekilde dağıtılır.
4) Katlar, aşağıdaki katlara damlaların düşmesini engelleyecek bir şekilde düzenlenir.
- b) Yumurtacı tavukların açık dolaşıma erişiminin olması durumunda;
1) Dış alana doğrudan geçiş veren birkaç adet çıkış deliği olur. Bu deliklerin boyutları en az 35 cm yükseklikte ve 40 cm genişliğindedir ve binanın tüm uzunluğu boyunca yerleştirilir. Her halükarda, 1.000 tavuktan oluşan bir grup için 200 cm büyüklüğünde toplam çıkış sağlanır.
2) Açık dolaşım alanları her m²’ye düşen tavuk sayısına uygun bir büyüklükte ve herhangi bir ciddi toprak kontaminasyonunu engellemek üzere uygun bir zemin yapısında olur. Sert hava koşullarından ve yırtıcı hayvanlardan korunması ve tavukların her zaman suya erişimi sağlanır.
(4) Her m² kullanılabilir alan için sürü yoğunluğu dokuz tavuğu geçmez. Ancak, kullanılabilir alanın, kullanılabilir zemin yüzeyine eşit olması durumunda, bu Yönetmeliğin yayım tarihinden önce kurulmuş işletmeler için kullanılabilir her m² alan için besi yoğunluğu (Mülga ibare: RG-13/1/2026-33136) on iki tavuk olabilir.
Zenginleştirilmemiş kafes sistemleri ile ilgili uygulanacak hükümler
MADDE 7 –
(1) Bu bölümde bahsi geçen tüm kafes sistemleri aşağıda belirtilen koşulları karşılar:
- a) Her bir yumurtacı tavuk için, en azından yatay şekilde ölçülen (Değişik ibare: RG-13/1/2026-33136) 400 cm² lik serbest kullanım alanı temin edilir. Bu alan, sabit veya sabit olmayan ekipmanla kısıtlanmaz.
- b) Kısıtlama olmadan kullanılabilecek bir yemlik temin edilir. (Mülga cümle: RG-13/1/2026-33136)
- c) Damlama aletlerinin veya su kaplarının temin edilmediği durumlarda, her kafeste bu fıkranın (b) bendinde bahsi geçen yemlik ile aynı uzunlukta olan sürekli bir suluğun sağlanması gerekir. Sulama noktaları tesis edildiğinde her bir tavuğun ulaşabileceği en az iki damlama aleti ya da en az iki su kabı temin edilir.
ç) Kafesler, kafes alanının en az % 65’inin üzerinde, en az 40 cm yüksekliğinde olup hiç bir noktada 35 cm’den daha alçak olamaz.
- d) Kafeslerin zeminleri her ayağın öne bakan bölümlerini destekleyecek şekilde inşa edilir. Zemin eğimi %14’ten fazla ve %8’den aşağı olamaz. Dikdörtgen gözenekli tellerin dışında zeminler kullanılması durumunda, daha yüksek eğimlere izin verilebilir.
- e) Kafeslere, uygun tırnak aşındırıcı araçlar yerleştirilir.
Zenginleştirilmiş kafes sistemleri ile ilgili uygulanacak hükümler
MADDE 8 –
(1) Bu bölümde bahsi geçen tüm kafesler en az aşağıda belirtilen koşulları karşılar:
- a) Her tavuk için ayrılan kafes alanı en az 750 cm² olur. Bu kafes alanının 600 cm²’si kullanılabilir alan ve bu kullanım alanının dışında kalan alanlar ise; en az 20 cm yüksekliğinde olur. Ancak, hiçbir kafesin toplam alanı 2000 cm²’den az olamaz.
- b) Yumurtacı tavuklara; bir folluk, gagalama ve eşelenmenin mümkün olduğu altlık ve her tavuk için en az 15 cm uzunluğunda uygun tünekler, temin edilir.
- c) Kısıtlama olmadan kullanabilecekleri bir yemlik temin edilir. Yemliğin uzunluğu en az kafesteki tavuk sayısı çarpı (X) 12 cm olması gerekir.
ç) Her kafeste grup büyüklüğüne uygun bir içme suyu sistemi olur. Damlama aleti ya da su kapları kullanıldığında, her tavuğun erişebileceği en az iki damlama aleti ya da en az iki su kabı temin edilir.
- d) Tavukların kontrolü ile kafeslere doldurulması ve boşaltılması işlemlerini kolaylaştırmak için, kafes katları arasında en az 90 cm genişliğinde koridorlar olur ve kafeslerin tabanı ile bina zemini arasında en az 35 cm genişliğinde bir boşluk bırakılır.
- e) Kafeslere, uygun tırnak aşındırıcı araçlar yerleştirilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kayıt, Denetim ve Aydınlatma
Kayıt ve işletme numarası
MADDE 9 –
(1) Bakanlık, tüm yetiştirme sistemlerindeki işletmelerin kayıt altına alınmasını ve insan tüketimi için pazara sürülen yumurtaların izlenebilirliği için her birine ayırt edici numara verilmesini temin eder.
(2) İşletme sahibi veya bakıcı aşağıdaki hususlar ile ilgili işletmedeki her bir kümes için kayıt ek-1’de yer alan formu tutmak zorundadır.
(3) Yumurtaların elde edildiği yetiştirme sistemine göre farklı olmak üzere, Bakanlıkça belirlenen usullere göre bir tanımlama numarası verilir.
Denetim
MADDE 10 –
(1) Farklı amaçlar için yapılan kontroller sırasında yürütülecek denetimler, her yıl kullanılan farklı yetiştiricilik sistemlerini istatistiki olarak temsil eden örnekleri kapsar.
Kontrol
MADDE 11 –
(1) Hayvan sahibi veya bakıcısı tarafından sıklıkla dikkat edilmesinin gerekli olduğu yetiştirme sistemlerinde barındırılan yumurtacı tavuklar, refahlarının sağlanması için, günde en az bir kere kontrol edilir.
Gürültü seviyesi
MADDE 12 –
(1) Gürültü seviyesi asgariye indirilir. Sürekli ya da ani gürültülerden kaçınılır. Havalandırma fanları, yem makineleri ya da diğer ekipman mümkün olan en az gürültüyü oluşturacak şekilde inşa edilir, yerleştirilir, çalıştırılır ve bakımı yapılır.
Aydınlatma
MADDE 13 –
(1) Tüm binalarda, tavukların birbirlerini görmelerine, açıkça görsel olarak etraflarını araştırabilmelerine ve doğal davranışlarına imkan tanıyacak yeterlilikte aydınlatma seviyesi sağlanır. Doğal aydınlatmanın olması durumunda, kümeste pencereler ışığın eşit bir şekilde dağıtılmasına imkan verecek şekilde düzenlenir.
(2) Adaptasyonun ilk günlerinden sonra, aydınlatma saatleri sağlık ve davranışsal problemleri engelleyecek şekilde ayarlanır. Aynı zamanda aydınlatma saatleri 24 saatlik bir ritmi takip eder ve yaklaşık bir günün 8 saatinden az olmamak üzere, tavukların dinlenebilmeleri, immundepresyon ve göz anomalilerinin engellenmesi için yeterli bir süre için kesintisiz karanlık sağlanır. Işıklar kapatıldığında, tavuklara rahatsızlık vermeden ve yaralanmaya neden olmadan yerleşmelerine imkan tanıyan yeterli bir süre için bir alacakaranlık sağlanır.
Temizlik ve dezenfeksiyon
MADDE 14 –
(1) Kümes bölümleri, ekipman ve aletler düzenli aralıklarla ve boşaltmadan sonra yeni bir tavuk grubunun girmesinden önce tamamen temizlenir ve dezenfekte edilir. Kafeslerin dolu olduğu durumlarda, yüzeyler ve tüm ekipman yeterince temiz tutulur.
(2) Dışkılar gerekli olduğu ölçüde sık sık uzaklaştırılır ve ölen tavuklar her gün uzaklaştırılarak usulüne uygun şekilde imha edilir.
Kafesler
MADDE 15 –
(1) Kafesler tavukların kaçmasını önleyecek şekilde tasarlanır.
(2) İki ya da daha fazla katlı kafeslerden oluşan yerleşimlerde, tüm kafeslerin zorluk çekilmeden kontrol edilmesine ve tavukların çıkartılmasının kolaylaştırılmasına imkan tanıyan önlemler alınır veya buna uygun araçlarla donatılır.
(3) Kafes kapakları yetişkin bir tavuğun gereksiz yere acı çekmesine ya da yaralanmasına neden olmayacak şekilde çıkarılmasına imkan verecek boyutlarda ve tasarımda yapılır.
Uygun olmayan müdahaleler
MADDE 16 –
(1) Yumurtacı tavuklara tedavi amaçlı olmayan müdahaleler yapılmaz.
(2) Yetkili otorite, tüy yolma veya kanibalizmin engellenmesinin diğer yöntemlerle mümkün olmadığı durumlarda, eğitimli personel tarafından yapılması şartıyla on günden küçük olan Gallus gallus türü yumurtacı tavuk amaçlı civcivlerin gagalarının kesilmesine izin verir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Hüküm bulunmayan haller
MADDE 17 –
(1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 22/11/2014 tarihli ve 29183 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çiftlik Hayvanlarının Refahına İlişkin Genel Hükümler Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.
İdari yaptırımlar
MADDE 18 –
(1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili hükümlerine göre idari yaptırımlar uygulanır.
Uyum zorunluluğu
GEÇİCİ MADDE 1 – (Değişik: RG-13/1/2026-33136)
(1) Çalışmakta olan mevcut işletmelerde; 6’ncı maddenin dördüncü fıkrası ile 7’nci maddenin birinci fıkrasında yer alan yetiştirme şekli ve büyütme kafesleri, 1/1/2029 tarihinden itibaren kullanılmaz.
Yürürlük
MADDE 19 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 20 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini (Değişik ibare: RG-18/10/2022-31987) Tarım ve Orman Bakanı yürütür.
| Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 22/11/2014 | 29183 | |
| Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 1. | 18/10/2022 | 31987 |
| 2. | 13/1/2026 | 33136 |
Ek-1
KÜMES KAYIT VE KONTROL FORMU
İşletme Sahibinin Adı Soyadı:
Bakıcının Adı Soyadı:
İşletmenin Adresi:
Telefon/Faks:
İşletme No:
Kümes No:
Kümesin Kapasitesi:
İşletmede Uygulanan Yetiştirme Yöntemi:
Tavukların Kümese Geldiği Tarih:
Gelen Tavukların Irkı:
Gelen Tavuk Sayısı:
Kullanılan her yetiştirme yöntemi için mevcut bulunan tavuk sayısı (Farklı yetiştirme sistemleri kullanılması durumunda):
BİTKİ KORUMA ÜRÜNLERİNİN ÖNERİLMESİ, UYGULANMASI VE KAYIT İŞLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK
3 Aralık 2014 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29194 YÖNETMELİK Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: BİTKİ KORUMA ÜRÜNLERİNİN ÖNERİLMESİ, UYGULANMASI VE KAYIT İŞLEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar AmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; bitki ve bitkisel ürünlere arız olan zararlı organizmaların teşhisini, kullanılacak bitki koruma ürünlerinin önerilmesini, bitkisel üretim yeri ve depolarda zirai mücadele teknik talimatları ve teknik tavsiyeler doğrultusunda uygulanması, yapılan uygulamaların kayıt altına alınarak bitki ve bitkisel ürünlerde gıda güvenilirliği açısından izlenebilirliğin sağlanmasıdır. KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; bitkisel üretim alanları ve depolarda uygulanan bitki koruma ürünlerinin reçetesinin düzenlenmesini, reçeteyi yazacak kişiler ile zirai mücadele amaçlı uygulayacak kişilerin yetkilendirilmesini ve bu kişilerin sorumluluklarını, yapılan uygulamaların kayıtlarının tutulmasını, üreticilerin, ürün alıcılarının, diğer kişi, kurum ve kuruluşların görev ve sorumlulukları ile resmi kontrollerine ilişkin usul ve esaslarını kapsar. (2) Orman alanları ve ormanlardan elde edilen bitkisel ürünler bu Yönetmelik kapsamı dışındadır. DayanakMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununa dayanılarak hazırlanmıştır. Tanımlar ve kısaltmalarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen; a) Aktif madde: Bitki koruma ürünleri içinde bulunan biyolojik etki yapan maddeyi, b) Araştırma kurumu: Zirai mücadele araştırma enstitü/istasyonu veya benzer görevleri yapan diğer araştırma enstitü/istasyonunu, c) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını, ç) Bayi: Bitki koruma ürünlerini perakende satmak üzere Bakanlıktan izin belgesi alan gerçek kişileri, d) Bitki: Canlı bitkiler ile bunların derin dondurulmamış meyve ve sebzeleri, yumrular, soğansılar, soğanlar ve rizomlar, kesme çiçekler, yapraklı dallar, budama artığı yapraklar, yapraklar, bitki doku kültürleri, canlı polen, göz, kalem ve çelik gibi canlılığını koruyan belirli parçaları ile dikim amaçlı olan botanik tohumlarını, e) Bitki koruma ürünü (BKÜ): Kullanıcıya farklı formlarda sunulan, bitki ve bitkisel ürünleri zararlı organizmalara karşı koruyan veya bu organizmaların etkilerini önleyen, bitki besleme amaçlı olanlar dışında bitki gelişimini etkileyen, koruyuculara ilişkin özel bir düzenleme kapsamında bulunmayan ancak bitkisel ürünleri koruyucu olarak kullanılan, istenmeyen bitki veya bitki kısımlarını yok etmek, istenmeyen bitki gelişimini kontrol etmek veya önlemek amacıyla kullanıcıya bir veya daha fazla aktif madde içeren bir formülasyon halinde sunulan, aktif madde ve preparatları, f) Bitki koruma ürünü uygulama makinesi: Bitki koruma ürünlerinin uygulanmasında kullanılan her türlü alet, araç-gereç, makine, cihaz ile bunların aksam, parça ve teferruatını, g) Bitkisel üretim: Bitkisel ürünlerin hasadı da dahil olmak üzere birincil ürünlerin üretilmesini, yetiştirilmesini, ğ) Bitkisel üretim yapan kişi: Ticari amaçlı bitkisel üretim yapan, sadece kendi üretim alanlarında ve bitkisel ürün bulunan depolarında bitki koruma ürünü uygulama yetkisi alan kişiyi, h) Bitkisel ürün: Bitkisel orijinli, işlem görmemiş veya basit bir işlemden geçmiş, bitki tanımına girmeyen ürünleri, ı) Bitkisel ürün alıcısı: Bitkisel ürünü, toptancı, tedarikçi, ihracatçı ve kabzımal gibi toptan alanlar, i) Depo: Bitki ve bitkisel ürün muhafaza edilen/bulundurulan kapalı ortamı, j) Etiket: Bitki koruma ürününü tanıtmak, kullanım yer ve şekillerini belirtmek, korunma tedbirlerini göstermek amacıyla ürün ambalajı üzerine yapıştırılan veya basılan Türkçe düzenlenmiş, kolayca okunan yazı, işaret ve rakam şeklindeki açıklamaların tamamını ihtiva eden veya bu açıklamaların tamamının bitki koruma ürünü ambalajı üzerinde gösterilmesi mümkün olmayan çok küçük ambalajlarda aynı hususları bir prospektüste belirtmek üzere hazırlanan her türlü yazılı veya basılı bilgiyi, k) Formülasyon: Bir veya daha fazla aktif madde ile birlikte inaktif yardımcı ve dolgu maddelerinin ilavesi ile uygulanabilir hale getirilmiş karışımını, l) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü, m) Gıda güvenilirliği: Gıdalarda insan sağlığına zararlı olabilecek fiziksel, kimyasal, biyolojik ve her türlü zararların bertaraf edilmesi için alınan tedbirler bütününü, n) İşleme, depolama yeri: Bitkisel ürünlerin temizleme, ayıklama, fenni temizleme, tasnif, paketleme, ambalajlama işlemlerinin yapıldığı ve muhafaza edildiği yerleri, o) Kalıntı: Bitki koruma ürünü kullanımı sonucu, bitki, bitkisel ürünler ile yenilebilir hayvansal ürünlerin içinde, üzerinde veya çevrede bulunan, metabolitler ile yıkımlanma veya reaksiyon sonucunda oluşan ürünler dâhil bir ve birden fazla maddeyi veya hayvansal ürünlere geçerek insan sağlığı üzerinde olumsuz etki yaratma ihtimali bulunan farmakolojik etkili maddeler ve bunların metabolitleri veya diğer maddelerini, ö) Kalibrasyon: Zirai mücadele yapılacak olan hedef yüzeylere uygulanmak üzere seçilen preparatın, en iyi etkiyi gösterebilmesi için önerilen dozda ve tekdüze olarak uygulanması amacıyla, kullanılacak olan alet ve ekipmanların ilerleme hızı, basınç, meme verdisi gibi çalışma parametrelerinin ayar edilmesi işlemini, p) Kontrol görevlisi: Bakanlık veya Müdürlük tarafından resmi kontrol göreviyle yetkilendirilen kişiyi, r) Laboratuvar: Bakanlık gıda kontrol laboratuvarlarını ve Bakanlık tarafından bitki koruma ürünü kalıntı analizi için yetkilendirilmiş özel gıda kontrol laboratuvarlarını, s) Maksimum kalıntı limiti (MRL-Maximum Residue Level): Günlük alınabilir değerler temel alınarak belirlenen en yüksek pestisit kalıntı limitini, ş) Müdürlük: Bakanlık il ve ilçe müdürlüklerini, t) Profesyonel uygulayıcı: Bakanlıktan ticari amaçlı bitki koruma ürünü uygulama yetkisi almış ziraat mühendisleri, bitki sağlığı ile ilgili dersleri almış teknikerleri ve ziraat teknisyenlerini, u) Reçete: Üretici kayıt defterinde yer alan zararlı organizmaların teşhisi, kimyasal mücadelesinde tavsiye edilecek bitki koruma ürünü aktif maddesinin/ticari ismi, dozu, gerektiğinde uygulamaya hazırlama ve uygulama şekli gibi diğer tavsiyeleri içeren yetkili kişilerce doldurulan kısmı, ü) Reçete Yazma Yetki Belgesi: Bitki koruma ürünlerini reçeteye yazmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilen kişiler için düzenlenen Ek-1’de yer alan belgeyi, v) Resmi kontrol: 5996 sayılı Kanun kapsamındaki faaliyetlerin, kanun hükümlerine uygunluğunun doğrulanması amacıyla yapılan izleme, gözetim, denetim, numune alma, analiz gibi işlemleri, y) Uygulama: Bitkisel üretim yerinde ve depolarda zararlı organizmalara karşı kullanılacak bitki koruma ürünlerinin hazırlanması ve kullanımı gibi tüm faaliyetleri, z) Uygulayıcı: Ticari amaçlı bitki ve bitkisel ürün üretilen üretim yeri ve depolarda, bitki koruma ürünü uygulamalarını yapan yetkili kişiyi, aa) Üretici: Bitkisel üretim faaliyetlerinde bulunan gerçek ve tüzel kişileri, bb) Üretici kayıt defteri: Bitkisel üretim faaliyetinde, üretici ve ürün bilgileri ile uygulanan bitki koruma ürünlerinin reçetesi, temin edildiği bayi, uygulama tarihi ve uygulayıcı bilgilerinin yer aldığı taraflarca imzalanan belgeyi, cc) Üretim yeri: Bitki ve bitkisel ürün üretiminin yapıldığı açık veya kapalı alanları, tarla, bağ, bahçe, sera ve fidelik alanlarını, çç) Yetkili bitki koruma ofisi: Bu Yönetmelikte belirtilen şartları taşıması halinde; bitki koruma ürünlerinin reçetelendirilmesi, satışı, uygulanması ve kayıtlarının tutulması konularında yetkilendirilmiş bayiyi, dd) Zararlı organizma: Bitki veya bitkisel ürünlere zarar veren bitki, hayvan veya patojenik ajanların tür, streyn veya biyotiplerini, ee) Zirai mücadele: Bitki ve bitkisel ürünlerde ürün kayıplarına neden olan zararlı organizmaların zararını önlemek amacıyla yapılan her türlü çalışmayı, ff) Zirai mücadele teknik talimatları: Zararlı organizmaların tanımları, yaşayışları, zarar şekilleri, konukçuları, yayılışları, ekonomik zarar durumu, mücadele yöntemleri ve kullanılacak bitki koruma ürünlerini kapsayan Bakanlık tarafından hazırlanan talimatları, ifade eder. İKİNCİ BÖLÜM Bitki Koruma Ürünü Reçetesi ile İlgili Hükümler Reçete zorunluluğu olan bitki koruma ürünleri ile bitki ve bitkisel ürünlerMADDE 5 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine tabi bitki ve bitkisel ürünler ile bitki koruma ürünleri Bakanlık tarafından kalıntı izleme programı, ithalat ve ihracat bildirimleri gibi veriler dikkate alınarak insan ve çevre sağlığı açısından risk değerlendirme esaslarına göre belirlenir. Bitki ve bitkisel ürünler ile bitki koruma ürünleri listesi her yıl Bakanlık web sayfasında yayımlanır. (2) Bu Yönetmelik hükümlerine göre reçete ve üretici kayıt defteri zorunluluğu olmayan ürünler için üretici kayıt defteri tutma zorunluluğu bulunmamakla birlikte ilgili diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla istenildiğinde reçete yazılabilir ve üretici kayıt defteri tutulabilir. Reçete yazma yetki belgesi alabilecek kişilerMADDE 6 – (1) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak koşulu ile aşağıda belirtilen kişiler, Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi almak için başvuruda bulunabilirler. a) Ziraat mühendisleri, b) Sadece tütünlerde kullanılan bitki koruma ürünlerini reçeteye yazmak üzere tütün teknoloji mühendisleri. (2) Bitki koruma ürünü bayilik belgesine sahip kişilere Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi verilmez. Ancak ziraat mühendisi olan bayiler 10 uncu maddede belirtilen şartları yerine getirerek Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi almaları halinde Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi alabilirler. (3) Yukarıda belirtilen unvanları yurtdışından almış olanların, eşdeğerliliklerini belgelendirmeleri ve yetkili idarelere onaylatmaları gerekir. (4) Bakanlıktan Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi almayan kişiler bitki koruma ürünü reçetesi yazamazlar. Reçete yazma yetki belgesinin düzenlenmesiMADDE 7 – (1) Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi almak isteyen kişiler, aşağıdaki bilgi ve belgelerle bulundukları ilin il müdürlüğüne başvuruda bulunur. Bu bilgi ve belgelerden başvuruda bulunulan il müdürlüğünde daha önce mevcut olanlar, tekrar talep edilmez. a) Son öğrenim durumunu gösterir belgenin aslı veya il müdürlüğünce onaylı sureti, b) Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, c) Ziraat mühendisi olan bayiler için Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi, ç) İşyeri adresi veya yazışma adresi ile telefon numarası, d) Son altı aylık sürede çekilmiş iki adet fotoğraf. (2) Başvurusu il müdürlüğü tarafından uygun bulunan kişilere Genel Müdürlük tarafından oluşturulan web tabanlı program kullanılarak Ek-1’de yer alan “Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi” verilir. Reçete yazma yetkisine sahip olan kişilerin yetki ve sorumluluklarıMADDE 8 – (1) Bitki koruma ürünü reçete yazma yetkisi alan kişiler tüm illerde reçete yazabilir. (2) Reçete yazan yetkili kişiler yazdığı reçetenin içerdiği teknik tavsiyeden sorumludurlar. (3) Reçete yazan kişiler, üretici kayıt defteri içinde yer alan reçete bilgilerinin eksiksiz doldurulmasından sorumludurlar. (4) Reçete yazma yetkisine sahip kişiler, Bakanlık tarafından verilen bitki koruma ürünü ruhsat bilgilerini, kısıtlı kullanım ve yasaklama kararlarını, bitki koruma ürünleriyle ilgili Bakanlık tamim ve teknik talimatları ile etiket bilgilerini takip ederler. (5) Reçete yazma yetkisine sahip kişiler, Bakanlık veya Müdürlükçe yapılacak bilgilendirme toplantılarına yılda en az bir defa katılırlar. (6) Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi alan kişiler, işi bırakmaları halinde veya adres değişikliği durumunda Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesini aldıkları Müdürlüğe otuz gün içerisinde bilgi verirler. (7) Reçete yazan yetkili kişiler Bakanlık tarafından oluşturulacak reçete yazımı ile ilgili kayıt sistemi ve düzenlemelere uyarlar. (8) Reçete yazan yetkili kişiler ihbarı zorunlu olan zararlı organizmaları Bakanlığa bildirirler. Bitki koruma ürünleri reçetesi düzenleme ve muhafazası usul ve esaslarıMADDE 9 – (1) Reçete, Bakanlık tarafından Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi verilen kişilerce zirai mücadele teknik talimat ve tavsiyelerine uygun olarak üretici kayıt defteri içinde düzenlenir. (2) Reçete yazma yetkisine sahip kişi, zararlı organizmadan dolayı kendisine müracaat eden üreticinin arazisini ziyaret ederek gerekli görülmesi durumunda üretici kayıt defterinde bitki koruma ürünü reçetesi bölümüne uygun tavsiyesini yazar. (3) Arazi ziyaretinin mümkün olmaması veya gerekli görülmemesi durumunda üreticinin yazılı veya sözlü beyanı ile varsa yanında getirdiği zararlı organizma, bulaşık veya zarar görmüş bitki ve bitkisel ürün örnekleri ve diğer bilgiler doğrultusunda tavsiyesini yapar. (4) Zararlı organizmanın teşhis edilememesi, bölge veya ürün için yeni olması halinde en yakın Müdürlük, araştırma kurumundan veya üniversiteden alınan teşhis sonucuna göre tavsiyesini yapar. (5) Reçete yazma yetkisine sahip kişi tavsiyesini yaptıktan sonra tarih, kaşe ve imza ile onaylayarak üretici kayıt defterinin bir nüshasını alır. (6) Reçetenin yer aldığı üretici kayıt defterinin ilgili nüshası, reçeteyi düzenleyen yetkili kişiler, üreticiler ve bitki koruma ürününü satan bayiler tarafından beş yıl süre ile saklanır. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Yetkili Bitki Koruma Ofisi ile İlgili Hükümler Yetkili bitki koruma ofisi belgesinin düzenlenmesiMADDE 10 – (1) Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi almak isteyen bayiler, aşağıdaki bilgi ve belgelerle bulundukları ilin il müdürlüğüne başvuruda bulunur. Bu bilgi ve belgelerden başvuruda bulunulan il müdürlüğünde daha önce mevcut olanlar, bayiden tekrar talep edilmez. a) Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, b) Ziraat mühendisi olduğunu gösteren fakülte diplomasının il müdürlüğünce onaylı fotokopisi, c) Bayilik belgesinin fotokopisi, ç) Son altı aylık sürede çekilmiş iki adet fotoğraf, d) Başvuru tarihi itibariyle geriye dönük kesintisiz en az dört yıl bayilik yapıyor olduğunu gösteren belge, e) Son iki yıllık süre içerisinde faaliyetlerinden dolayı idari yaptırım cezası almamış olduğunu gösteren belge, f) Bayilik fiziki mekânı içerisinde zararlı organizmanın teşhis ve tanısını yapabilecek ve reçete yazılabilmesini sağlayacak donanımları içeren ayrı bir bölüme sahip olduğunu gösteren belge, g) En az yirmi beş üretici ile Ek-3’te yer alan örneğe uygun yapılmış hizmet sözleşmesi, ğ) Bünyesinde, zararlı organizma teşhis ve tanısı yapabilecek ziraat fakültelerinin bitki koruma bölümü mezunu olan ve reçete yazma yetkisine sahip en az bir ziraat mühendisi istihdam ettiğini gösteren noter onaylı işsözleşmesi, SGK belgesi ve bu kişiye ait Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesinin il müdürlüğünce onaylı sureti, h) Bünyesinde profesyonel uygulama yetkisine sahip en az bir yetkili kişi istihdam ettiğini gösteren noter onaylı iş sözleşmesi, SGK belgesi ve bu kişiye ait Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesinin il müdürlüğünce onaylı sureti, (2) Sunulan bilgi ve belgeler ile yerinde yapılan inceleme sonucunda başvurusu uygun görülen bayilere il müdürlükleri tarafından Ek-2’ye göre Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi verilir. Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi iki nüsha olarak düzenlenir, bir örneği il müdürlüğü tarafından dosyada muhafaza edilir, diğer nüshası başvuru sahibine imza karşılığında verilir. (3) Reçete yazma yetkisine sahip olan yetkili kişinin uygulama yetkisine de sahip olması halinde ayrıca uygulama yetkisi sahibi kişi istihdamı gerekmez. (4) Bayilik belgesine sahip kişinin bitki koruma bölümü mezunu olması halinde ayrıca bitki koruma bölümü mezunu başka bir kişi istihdamı zorunlu değildir. Bu durumda bayi reçete yazma yetkisine sahip bir ziraat mühendisi istihdam eder. (5) Yetkili bitki koruma ofisi sahiplerine verilecek Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi, yetkili bitki koruma ofisi şartları devam ettiği sürece geçerlidir. Yetkili bitki koruma ofisinin yetki ve sorumluluklarıMADDE 11 – (1) Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi alan bayiler aşağıdaki yetkilere sahip olurlar. a) Yetkili bitki koruma ofisleri, sözleşme yaptıkları üreticilerin alan ve/veya numune kontrollerini yaparak zararlı organizmaların teşhislerini yapabilir ve mücadele amaçlı öneride bulunabilirler. b) Yetkili bitki koruma ofisleri, sözleşme yaptıkları üreticilere gerekli kayıtları tutmak şartıyla reçete yazabilir, bitki koruma ürünü satabilir ve uygulama yapabilir. c) Yetkili bitki koruma ofisleri, sözleşme yapmadığı diğer üreticilere bitki koruma ürünü satabilir fakat reçete yazamaz ve uygulama yapamaz. (2) Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi alan bayiler aşağıdaki sorumlulukları yerine getirirler. a) Yetkili bitki koruma ofisleri, sözleşme yaptıkları üreticilerin bitki koruma ürünü reçetesi ve uygulama kayıtlarını, sözleşme dosyası ve üretici kayıt defteri kayıtlarını üretici bazında tutar ve belgeleri beş yıl süreyle muhafaza ederler. b) Yetkili bitki koruma ofisleri, sözleşme yaptıkları üreticilerin kalıntı ve fitotoksite ile ilgili olarak, üretici hatası hariç, yaptığı öneri ve uygulamadan kaynaklanan her türlü hatadan sorumludurlar. c) Yetkili bitki koruma ofisleri, en az yirmi beş üretici ile Ek-3’de yer alan örneğe uygun sözleşme yapmak zorundadır. Sözleşme imzaladığı üreticileri ocak-şubat ve haziran-temmuz ayları içerisinde il müdürlüğüne bildirirler. ç) Yetkili bitki koruma ofisleri, bünyelerinde istihdam ettikleri reçete yazma ve/veya profesyonel uygulayıcıya ait güncel SGK bildirgeleri ile sözleşmeli çalıştığı üretici bilgilerini altı ayda bir Müdürlüğe verir. d) Yetkili bitki koruma ofisleri, faaliyet alanları ile ilgili diğer mevzuat hükümlerine uymakla yükümlüdürler. e) Yetkili bitki koruma ofisleri, gerektiğinde denetleyici kişilere ilgili her türlü bilgi ve belgeyi göstermekle yükümlüdürler. f) Yetkili bitki koruma ofisleri sözleşme yaptığı üreticilerin üretici kayıt defterinde yer alan bilgilerin doğruluğundan müştereken sorumludur. g) Yetkili bitki koruma ofisi, sözleşme yaptığı üreticilerle, herhangi bir nedenden dolayı sözleşmeyi iptal etmesi halinde on iş günü içerisinde il müdürlüğüne bilgi vermeleri gerekmektedir. Yirmi beş üretici zorunluluğu dikkate alınarak sayı yetersizliği durumunda en geç altı ay içerisinde yeni üreticilerle sözleşme yapar. ğ) Yetkili bitki koruma ofisleri, bünyelerinde istihdam ettikleri bitki koruma ürünü reçete yazma ve/veya profesyonel uygulayıcı yetki belgesine sahip kişilerin değişikliği veya işi bırakmaları halinde on iş günü içerisinde il müdürlüğüne bilgi vermekle yükümlüdür. Bu kişilerin yerine en geç bir ay içerisinde bitki koruma ürünü reçete yazma ve/veya profesyonel uygulayıcı yetki belgesine sahip kişileri bünyesinde çalıştırırlar. Bitki koruma ürünü satan bayilerin sorumluluklarıMADDE 12 – (1) Bayiler, öncelikle reçetede yazan bitki koruma ürünlerini vermekle yükümlülerdir. Reçetede yazan bitki koruma ürünlerinin bulunmaması durumunda, kayıt düşerek ve sorumluluğunu alarak üreticinin talebi doğrultusunda aynı içerikteki ve aynı tavsiyeyi içeren bir bitki koruma ürününü verebilirler. (2) Bayiler, reçete yazmaya yetkili kişi tarafından düzenlenen üretici kayıt defterinde yer alan bölümde bitki koruma ürünlerini verdiğini doğrulamak için bitki koruma ürününün verildiği tarihi yazarak adını ve adresini gösteren kaşe ile onaylar. (3) Bayiler, gerektiğinde reçetelerin denetlenmesi ile ilgili her türlü bilgi ve belgeyi denetleyici kişilere gösterir. (4) Bayiler, Bakanlık veya Müdürlükçe yapılacak bilgilendirme toplantılarına katılırlar. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Bitki Koruma Ürünlerinin Uygulanması ve Kayıtları ile İlgili Hükümler Bitki koruma ürünlerinin uygulanmasıMADDE 13 – (1) Ticari amaçlı bitki ve bitkisel ürün üretimi yapılan alanlarda ve bitkisel ürünlerin bulunduğu depolarda, bitki koruma ürünü uygulamaları yetkili kişiler tarafından veya yetkili kişi nezaretinde ve sorumluluğunda yapılır. Bitki koruma ürünleri uygulaması yapacak kişilerMADDE 14 – (1) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak koşulu ile bitki koruma ürünü uygulamaları aşağıda belirtilen kişilerce yapılır. a) Profesyonel uygulayıcılar. b) Bitkisel üretim yapan kişiler. Profesyonel uygulayıcı yetki belgesinin düzenlenmesiMADDE 15 – (1) Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi almak isteyen 14 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen kişiler, aşağıdaki bilgi ve belgelerle bulundukları yerdeki Müdürlüğe başvuruda bulunurlar. a) Başvuru sahibinin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, adı ve soyadı, yazışma adresi ve telefonu, b) Son öğrenim durumunu gösterir belgenin aslı veya Müdürlükçe onaylı sureti, c) Ek-6’da yer alan taahhütname, ç) Astım gibi kronik solunum yolu rahatsızlıkları, alerjik rahatsızlıklar, cilt hastalıkları ve nörolojik rahatsızlıklarının bulunup bulunmadığı ile ilgili sağlık kontrollerinin yapılması sonucu bu işi yapmaya uygun olduğunu gösteren sağlık raporu, d) Son altı aylık sürede çekilmiş iki adet fotoğraf. (2) Birinci fıkrada belirtilen bilgi ve belgelerin Müdürlük tarafından uygun bulunması halinde Genel Müdürlük tarafından oluşturulan web tabanlı bilgisayar programı kullanılarak Ek-4’te yer alan profesyonel uygulayıcılar için Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi iki nüsha olarak düzenlenir. Başvuru dosyası ile düzenlenen belgenin bir örneği Müdürlük tarafından dosyada muhafaza edilir, diğer nüshası başvuru sahibine imza karşılığında verilir. Bitkisel üretim yapan kişilere yetki belgesinin düzenlenmesiMADDE 16 – (1) Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi almak isteyen, 14 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen kişiler, aşağıdaki bilgi ve belgelerle bulundukları yerdeki Müdürlüğe başvuruda bulunurlar. a) Başvuru sahibinin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, adı ve soyadı, yazışma adresi ve telefonu, b) Bitkisel üretim yapacağı alan ve yetiştirilen bitkisel ürünler ile ilgili bilgi, c) Ek-6’da yer alan taahhütname, ç) Son altı aylık sürede çekilmiş iki adet fotoğraf, d) Bakanlık tarafından öngörülen eğitimlerde verilen Ek-7’de yer alan katılım belgesi. (2) Yukarıda belirtilen bilgi ve belgelerin Müdürlük tarafından uygun bulunması halinde Genel Müdürlük tarafından oluşturulan web tabanlı bilgisayar programı kullanılarak Ek-5’te yer alan bitkisel üretim yapan kişiler için “Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi” iki nüsha olarak düzenlenir. Başvuru dosyası ile düzenlenen belgenin bir örneği Müdürlük tarafından dosyada muhafaza edilir, diğer nüshası başvuru sahibine imza karşılığında verilir. (3) Bitkisel üretim yapan kişilerin ziraat mühendisi, ziraat teknikeri ve ziraat teknisyeni olmaları durumunda kendi üretim alanlarında birinci fıkranın (d) bendi dikkate alınmaksızın bitkisel üretim yapan kişiler için Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi alarak uygulama yapabilirler. Bitki koruma ürünü uygulamaları ve tutulacak kayıtlarMADDE 17 – (1) Bitki koruma ürününü uygulayan, bitkisel üretim yapan kişiler Ek-8’de, profesyonel uygulayıcılar ise Ek-8 ve Ek-9’da yer alan kayıtları tutarlar. (2) Uygulamalar, Bakanlık tarafından hazırlanan düzenlemelere, teknik talimatlarda belirtilen tavsiyelere, uygulama zamanı ve dozu ile etiket bilgilerine uygun olarak yapılır. (3) Uygulama, bitki ve uygulamanın yapılacağı alan ile zararlı organizma göz önünde bulundurularak uygun ruhsatlı bitki koruma ürünü uygulama makinesi ile yapılır. (4) Uygulayıcılar, üretici kayıt defteri kayıtlarını, bitki koruma ürünleri uygulaması yapılan yerlerle ilgili bilgileri, uygulama tarihlerini, uygulamalarda kullanılan bitki koruma ürünleri ile ilgili bilgileri ve varsa meydana gelen kaza ve zehirlenmelere ait bilgileri beş yıl süreyle muhafaza eder. Bitki koruma ürünü uygulayıcılarının sorumlulukları, hakları ve çalışma şartlarıMADDE 18 – (1) Bitki koruma ürünü uygulayıcıları, reçete zorunluluğu olan bitki ve bitkisel ürünlerdeki bitki koruma ürünü uygulamalarını yetkili kişi tarafından düzenlenmiş reçete olmadan yapamazlar. (2) Profesyonel uygulayıcılar, bitki koruma ürünü uygulamasını kendileri yapar veya kendi kontrolünde yaptırır. Yaptıkları uygulamalarla ilgili olarak bu Yönetmelikte belirlenen kayıtları tutarlar. (3) Bitkisel üretim yapan kişiler, sadece sahibi veya kiracısı olduğu kendi üretim alanlarında bitki koruma ürünü uygulaması yaparlar ve bu Yönetmelikte belirlenen kayıtları tutarlar. (4) Profesyonel uygulayıcılar, Bakanlık veya Müdürlükçe yapılacak bilgilendirme toplantılarına katılırlar. (5) Bitki koruma ürünü uygulayıcıları, bitki koruma ürününün uygulamasında kullanılacak ekipmanın bakım, onarım ve kalibrasyonundan sorumludur. (6) Bitki koruma ürünü uygulayıcıları, bitki koruma ürünü hazırlama ve uygulama işlerinde; hamile kadınları, on sekiz yaşından küçük çocukları ve hastaları çalıştıramazlar. (7) Bitki koruma ürünü uygulayıcıları, bitki koruma ürünü uygulanması esnasında koruyucu elbise, eldiven ve maske gibi iş kıyafetleri ve malzemelerini amacına ve talimatına uygun kullanırlar. (8) Bitki koruma ürünlerinin hazırlanması ve uygulanması sırasında tütün ve tütün ürünleri dahil herhangi bir şey içilmez ve yenilmez. (9) Profesyonel uygulayıcıların ve yanında bitki koruma ürünü hazırlama ve uygulama işlerinde fiilen çalışacak olanların işe başlamadan önce sağlık raporu almaları zorunludur. Bu raporda; astım gibi kronik solunum yolu rahatsızlıkları, alerjik rahatsızlıklar, cilt hastalıkları ve nörolojik rahatsızlıklarının bulunup bulunmadığı ile ilgili sağlık kontrollerinin yapılarak bu işi yapmaya uygun oldukları belirtilmiş olmalıdır. Sağlık durumunda değişiklik olması halinde sağlık raporu yenilenir. (10) Profesyonel uygulayıcılar ve yanında aktif olarak çalışanlar, aktif oldukları sürece iki yılda bir genel sağlık kontrolünden geçirilerek, nörolojik muayeneleri yapılır. Yapılan muayene ve ölçümler sonucunda sağlığının bozuk olduğu tespit edilenler ile bozulma eğilimi gösterenler, gerekli tedavileri yapılıp sağlıklarına kavuşuncaya kadar bitki koruma ürünü hazırlama ve uygulama işlerinde çalıştırılamaz. Sağlık raporunun aslı belge sahibinin kendi dosyasında, onaylı bir sureti ise Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesini aldığı il veya ilçe müdürlüğündeki dosyasında muhafaza edilmek üzere ilgili Müdürlüğe verilir. (11) Bitki koruma ürünü uygulayıcıları, resmi kontrollerde yaptıkları çalışmalarla ilgili her türlü bilgi ve belgeyi Bakanlık veya Müdürlük tarafından görevlendirilen kontrol görevlilerine verirler. (12) Profesyonel uygulayıcılar, bitki koruma ürünü uygulama işlerini bırakması halinde veya adres değişikliği durumunda otuz gün içerisinde Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesini aldığı Müdürlüğe bilgi verirler. (13) Yanlış uygulamadan dolayı bir olumsuzluğun meydana gelmesi halinde sorumluluk uygulamayı yapan kişiye aittir. (14) Profesyonel uygulayıcılar bu Yönetmelikteki sorumluluklarını yerine getirmeleri ve ilgili diğer mevzuat şartlarını taşımak kaydıyla Bakanlık desteklerinden yararlanabilirler. (15) Bitki koruma ürünü uygulayıcıları Bakanlık tarafından oluşturulacak bitki koruma ürünü uygulaması ile ilgili kayıt sistemi ve düzenlemelere uymakla yükümlüdürler. (16) Bitki koruma ürünü uygulayıcıları ihbarı zorunlu olan zararlı organizmaları Bakanlığa bildirmekle yükümlüdürler. Hassas bölgeler ve sulak alanların korunmasıMADDE 19 – (1) Su kaynakları civarında bitki koruma ürünü kullanılması halinde sulak alanlar için tehlikeli olmayan bitki koruma ürünü ve düşük sürüklenme sağlayan uygun bitki koruma ürünü uygulama makinesi ve uygulama teknikleri kullanılır. Üretici kayıt defteri şekli, basımı, dağıtımı ve kullanımına dair esaslarMADDE 20 – (1) 5 inci maddede belirtilen reçete zorunluluğu olan bitki koruma ürünleri ile bitki ve bitkisel ürünler için üreticiler tarafından üretici kayıt defteri tutulur. (2) Üretici kayıt defteri, 14 cm x 21 cm boy ve en ebatlarında olacak şekilde birinci sayfası beyaz, ikinci sayfası pembe, üçüncü sayfası sarı, dördüncü sayfası mavi renkli olmak üzere dört nüshadan oluşur. (3) Üretici kayıt defteri, Ek-8’de yer alan örneğe göre Bakanlık veya Müdürlükçe bastırılır. (4) Üretici kayıt defterlerinin seri numaraları il trafik kodu ve ait olduğu yılın son iki rakamını belirtilecek şekilde basımı ve zimmetli olarak üreticilere dağıtımı, takibi ve izlemesi Müdürlük tarafından yapılır. (5) Üretici kayıt defteri, her sayfası dört suretten oluşacak şekilde elli sayfalık koçanlar halinde ve her bir koçana ayrı seri numarası verilerek bastırılır. (6) Müstakil yetiştirilen her ürün ve parsel için ayrı üretici kayıt defteri tutulur. Üreticilerin görev ve sorumluluklarıMADDE 21 – (1) Üretici, kimlik bilgilerini, ürün adı, bitkisel üretim yeri, üretim alanı, ürün hasat tarihi ve miktarı gibi bilgileri üretici kayıt defterine kayıt eder. (2) Üreticiler bitki ve bitkisel ürünlerdeki bitki koruma ürünü uygulamalarıyla ilgili Ek-8’de yer alan üretici kayıt defteri kayıtlarını tutarlar. (3) Üretici, reçete zorunluluğu bulunan bitki koruma ürününü reçete ile alır ve Bakanlıktan Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi almış kişiye uygulatır. (4) Üretici, bitki koruma ürünü uygulamalarıyla ilgili üretici kayıt defterinde yer alan bölümleri işlem sırasına göre ilgili yetkili kişilere imzalatarak kayıtların birer nüshasını ilgililere verir. Daha fazla suret verilmesinin gerekli olduğu durumlarda, her türlü sorumluluk kendisine ait olmak üzere ilgili sayfanın fotokopisini tarih, adı ve soyadı bilgilerini içerecek şekilde imzalayarak ilgililere verir. (5) Üretici, Bakanlıkça veya Müdürlükçe yapılacak olan resmi kontrollerde denetleyici kişilere gerekli kolaylığı sağlar. Yapılacak kontrollerde ya da Bakanlık tarafından talep edildiğinde üretici kayıt defterini ve üretim ile ilgili bilgileri denetleyici kişilere verir. Kontrol görevlilerince istenen ürün numunelerinin alınmasına yardımcı olur ve analiz sonucunda tavsiye dışı ve/veya MRL limitlerinin üzerinde pestisit kalıntısı tespiti durumunda ürünlerin hasadı geciktirme, imha gibi tedbirlerin alınmasını temin eder. Bitki koruma ürününün uygulamasında kendinden kaynaklanan pestisit kalıntısı ile ilgili her türlü hatadan sorumludur. (6) Üretici kayıt defterinde yer alan bilgilerin doğruluğu hususunda üreticinin beyanı esas kabul edilir. (7) Üreticiler, üretici kayıt defteri düzenlenmesine ilişkin Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslara uyarlar. (8) Üretici kayıt defteri kayıtlarının bir nüshasını ürününü satın almak isteyen ürün alıcılarına verir. (9) Üretici, üretici kayıt defterinde yer alan bitki koruma ürünlerinin alındığını gösteren faturalarını ve üretici kayıt defterini beş yıl süreyle muhafaza eder. (10) Üreticiler, Müdürlükten almış oldukları üretici kayıt defterinden sorumludur. Söz konusu defterin mevzuat dışı veya başkaları tarafından kullanılması halinde sorumluluk tamamen üreticiye aittir. (11) Üreticiler ihbarı zorunlu olan zararlı organizmaları Bakanlığa bildirirler. Bitkisel ürün alıcılarının görev ve sorumluluklarıMADDE 22 – (1) Bitkisel ürün alıcıları, Bakanlıkça bitki koruma ürünü uygulama kayıtlarının tutulması zorunluluğu bulunan bitkisel ürün alımlarında üretici kayıt defteri kayıtlarını isterler. (2) Bitkisel ürün alıcıları, bitkisel ürünün üretici ve üretim yeri orijinine ait geriye dönük izlenebilirliğin sağlanması amacıyla gerekli bilgi ve belgeleri temin ederler. (3) Bitkisel ürün alıcıları, işleme, tasnif veya paketleme yerlerinde ürünü tanımlayan barkod veya kimlik sistemini oluşturup, bu bilgileri ürün ambalajına işlerler. (4) Bitkisel ürün alıcıları, kontrol görevlilerince denetim amaçlı numune almasını sağlar, kendi sorumluluğundaki işleme, sınıflandırma, paketleme ve depolama aşamasında kullanılan bitki koruma ürünü uygulamalarının kayıtlarını tutarlar. BEŞİNCİ BÖLÜM Eğitimlere Dair Hükümler Eğitim ve bilgilendirme toplantılarıMADDE 23 – (1) Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi almak isteyen 14 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen kişilere il müdürlüğü bitkisel üretim ve bitki sağlığı şube müdürlükleri veya ilçe müdürlükleri tarafından eğitim konuları dikkate alınarak her yılın ocak veya temmuz aylarında eğitim düzenlenir. (2) Bitki koruma ürünlerinin uygulanması ile ilgili olarak yapılacak eğitimler aşağıda listelenen konular hakkında yeterli bilgiyi sağlayacak şekilde düzenlenir. a) Bitki koruma ürünleri kullanımı ve ilgili mevzuat. b) Bitki koruma ürünleri ile ilgili olarak uygulayıcı, sakinler, seyredenler, uygulama yapılan alana girenler ve uygulama yapılan maddeleri yiyen veya bu maddelere temas eden kişiler için riskler ve tehlikeler, bunların sigara içme gibi faktörlerle nasıl etkileneceği. c) Bitki koruma ürünü zehirlenme belirtileri ve ilk yardım önlemleri. ç) Hedef alınmayan bitkilere, faydalı böceklere, yaban hayatına, biyo-çeşitlilik ve genel olarak çevre için olmak üzere bu riskler ve tehlikelerin nasıl tanımlanacağı ve kontrol edileceği. d) Uygulayıcıya, diğer insanlara, hedef dışı hayvan ve bitki türlerine, biyo-çeşitlilik ve çevreye minimum riskle sunulacak olan uygulama aletinin kalibrasyonu ve hazırlanma prosedürleri. e) Uygulama alet-makinelerinin tipleri, ana yapı elemanları, püskürtme kalitesi ve etkili faktörler, alet-makinelerin kullanımı, bakımı ve muhafazası, sürüklenme azaltıcı ilaç uygulama yöntemleri, düşük hacimli ilaç uygulamaları, düşük sürüklenme sağlayan meme tipleri, ilaç uygulaması yapılacak hedefe göre alet-makine seçimi. f) Kaza sonucu dökülme ve bulaşma hâlinde insan sağlığını ve çevreyi korumak için yapılacak acil eylem uygulamaları. g) Bitki koruma ürünlerinin kullanımı ve kayıtlarının tutulması. ğ) Zirai mücadele uygulamalarında alternatif mücadele yöntemleri. h) Bitki koruma ürünlerinin hatalı kullanımı sonucunda oluşabilecek kalıntı problemi. (3) 14 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen kişiler için düzenlenecek eğitimlere katılmak amacıyla başvurular Müdürlüklere yapılır. (4) Yapılan eğitim sonunda katılımcılara Ek-7’de yer alan katılım belgesi verilir. (5) Yapılacak eğitimlerin yeri ve tarihi, Müdürlüklerce en az on beş gün önce ilan edilir. (6) Bakanlık veya Müdürlükçe, bitki koruma ürünü uygulama belgesine sahip profesyonel uygulayıcılar ve reçete yazma yetkisine sahip kişiler için yapılacak bilgilendirme toplantıları yılda en az bir defa düzenlenir. ALTINCI BÖLÜM Resmi Kontrol ve Yaptırımlar Bitki koruma ürünü reçetesi ile ilgili resmi kontrollerMADDE 24 – (1) Bitki koruma ürünü reçete yazma yetkisine sahip kişiler, yetkili bitki koruma ofisleri, bitki koruma ürünü satan bayiler ve üreticiler gerektiğinde yapılan işlemlerin mevzuata ve teknik talimatlara uygunluğu konusunda, Bakanlık ve/veya Müdürlükçe denetlenir. Denetimler sırasında reçete ile ilgili istenilen her türlü bilgi ve belge kontrol görevlisine verilir. (2) Reçete ile ilgili yapılacak denetimlerde; a) Bitki koruma ürünü reçetesinin yetkili kişi tarafından düzenlenip düzenlenmediği, b) Reçetede belirlenen bölümlerin tam doldurulup doldurulmadığı, c) Bitki koruma ürünlerinin zirai mücadele teknik talimatlarına ve etiketine uygun tavsiye edilip edilmediği, ç) Bakanlıkça yasaklanan veya kısıtlama getirilen bitki koruma ürünlerinin reçeteye yazılıp yazılmadığı, d) Reçete kapsamındaki bitki koruma ürünlerinin zararlı organizmaların görüldüğü ve mücadele edildiği dönemleri içerip içermediği, e) Reçete yazmakla yetkili kişinin muhafaza etmesi gereken yaptığı tavsiyeyi içeren üretici kayıt defteri nüshasını beş yıl saklayıp saklamadığı, göz önünde bulundurulur. (3) Reçete ile ilgili yapılan kontroller sonucunda Ek-10’da yer alan formdaki bilgiler Genel Müdürlük tarafından oluşturulan web tabanlı programa ocak ve temmuz aylarında olmak üzere altı ayda bir il müdürlüklerince kayıt yapılır. Bitki koruma ürünü uygulaması ve kayıt ile ilgili resmi kontrollerMADDE 25 – (1) Bu Yönetmelik gereğince bitki koruma ürünlerinin doğru kullanımına yönelik Müdürlük tarafından her türlü tedbir alınır. (2) Üretici kayıt defteri Bakanlığın belirlediği kontrol ve denetim programı kapsamında Müdürlük tarafından kontrol edilir. (3) Bakanlık ve/veya Müdürlükçe görevlendirilen resmi kontrol görevlileri tarafından bitki koruma ürünü uygulama yetkisine sahip kişiler, yetkili bitki koruma ofisleri ve üreticilerin uygulama işlemleri, mevzuata, teknik talimatlara ve Bakanlık talimatlarına uygunluğu konusunda denetlenir. (4) Bitki koruma ürünü uygulama yetkisine sahip kişiler, yetkili bitki koruma ofisleri ve üreticiler denetimlerde gerekli kolaylığı gösterirler, istenilen uygulayıcı sertifikası, üretici kayıt defteri gibi kayıtlara ait her türlü bilgi ve belgeyi verirler ve yapılan uyarılara uyarlar. (5) Kullanımda olan bitki koruma ürünü uygulama makinesi ve ekipmanları etkinlik, çevre, sağlık ve güvenlik açısından yeterli olup olmadığı konusunda gerekli görülen durumlarda Müdürlük tarafından denetlenir. (6) Bitki koruma ürünü uygulamalarının denetimi amacıyla Müdürlük, birincil üretim alanlarında bulunan bitki ve bitkisel ürünlerden hasat öncesi veya hasat sırasında hazırlanan kontrol planı çerçevesinde risk esasına göre numune alarak ilgili laboratuvara gönderir. (7) Hasat öncesi veya hasat sırasında yapılan denetim sonucunda tavsiye dışı veya belirlenen MRL limitlerin üzerinde pestisit kalıntısı tespiti durumunda hasadın geciktirilmesi veya herhangi bir tazminat ödenmeksizin üretici tarafından ürünün imhası sağlanır. (8) Üretici kayıt defteri kontrolleri sonucunda Ek-10’da yer alan formdaki bilgiler Genel Müdürlük tarafından oluşturulan web tabanlı programa ocak ve temmuz aylarında olmak üzere altı ayda bir il müdürlüklerince kayıt yapılır. İdari ve cezai yaptırımlarMADDE 26 – (1) Bu Yönetmelik ile belirlenen usul ve esaslara aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 38, 39, 40, 41 ve 42 nci maddelerine ve 26/9/2004tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun ilgili hükümlerine göre işlem yapılır. Reçete yazma, yetkili bitki koruma ofisleri ve uygulayıcı yetkisinin iptali ile ilgili hükümlerMADDE 27 – (1) Reçete yazma yetkisine sahip kişiler ile ilgili; a) 9 uncu maddede belirtilen hükümlere aykırı olarak reçete düzenlenmesi, b) Bitki ve zararlı organizma dikkate alınmadan mücadele dönemi dışında tavsiye içeren reçete düzenlenmesi, c) Bakanlıkça yasaklanan veya kısıtlama getirilen bitki koruma ürünlerinin reçeteye yazılması, ç) Reçetede belirtilen bölümlerin boş bırakılması, bilgilerin eksik doldurulması, d) Bakanlıkça veya Müdürlükçe yapılan bilgilendirme toplantılarına mazeretsiz olarak katılmaması, hükümlerinden birinin tespiti halinde, reçete yazma yetkisine sahip kişi yazılı olarak uyarılır ve 5996 sayılı Kanun’un ilgili maddesi uyarınca idari yaptırım uygulanır. Aynı suçun bir takvim yılı içerisinde tekrarı halinde kişinin reçete yazma yetkisi iptal edilir. (2) Bu maddenin birinci fıkrasına göre reçete yazma yetkisi iptal edilen kişilere dört yıl sonra şartları taşımaları halinde yeniden Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi düzenlenir. (3) Kendi isteği ile Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi iptal edilen kişilerin yeniden Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi talebinde bulunması durumunda herhangi bir şart aranmaksızın Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi yeniden düzenlenir. (4) Bakanlık veya Müdürlükçe yapılacak olan bilgilendirme toplantılarına mazeretsiz iki yıl üst üste katılmayanların Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi dört yıl süreyle iptal olur. (5) Verilen iznin dışında faaliyet gösteren uygulayıcı yetkisine sahip kişiler, bu Yönetmelik hükümlerine ve Bakanlık talimatlarına aykırı hareket etmeleri halinde iki defa uyarılır. Uyarılara rağmen sonraki denetimlerde de aynı olumsuzlukların tespiti halinde Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi Müdürlük tarafından iptal edilir. (6) Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi iptal edilen kişilere, dört yıl sonra şartları taşımaları halinde yeniden Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi düzenlenir. (7) Yetkili bitki koruma ofisi, bu Yönetmeliğe aykırı durumların yılda bir kez tespiti halinde Müdürlükçe yazılı olarak uyarılır, aynı takvim yılı içerisinde ikinci kez aykırılık tespit edilmesi halinde Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi ve Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi dört yıl süre ile iptal edilir. Yetki belgelerinin kaybolması ve/veya tahrip olması durumunda yapılacak işlemlerMADDE 28 – (1) Bitki koruma ürünleri uygulama, yetkili bitki koruma ofisi ve reçete yazma yetki belgelerinin herhangi bir nedenle kaybolması veya okunmayacak ve yanlış anlamalara neden olacak şekilde tahrip olması halinde Müdürlükçe Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi, Yetkili Bitki Koruma Ofisi Belgesi ve Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi yeniden düzenlenir. Geçici hükümlerMADDE 29 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce 20/3/2011 tarihli ve 27880 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Uygulama Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik kapsamında Bakanlıktan Bitki Koruma Ürünleri Uygulama Belgesi almış olan kişilerin yetkileri devam eder. (2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce 21/4/2011 tarihli ve 27912 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Reçeteli Satış Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik kapsamında Bakanlıktan Bitki Koruma Ürünü Reçete Yazma Yetki Belgesi almış olan kişilerin yetkileri devam eder. (3) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce 25/11/2011 tarihli ve 28123 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitkisel Üretimde Kullanılan Bitki Koruma Ürünlerinin Kayıtlarının Tutulması ve İzlenmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında Müdürlük tarafından üreticilere dağıtılmış olan üretici kayıt defterine sadece örtü altı üretimde olmak üzere 30/6/2015 tarihine kadar üreticiler bitki koruma ürünü kayıtlarını tutabilirler. Yürürlükten kaldırılan yönetmeliklerMADDE 30 – (1) 20/3/2011 tarihli ve 27880 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Uygulama Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. (2) 21/4/2011 tarihli ve 27912 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Reçeteli Satış Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. (3) 25/11/2011 tarihli ve 28123 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitkisel Üretimde Kullanılan Bitki Koruma Ürünlerinin Kayıtlarının Tutulması ve İzlenmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. YürürlükMADDE 31 – (1) Bu Yönetmelik 1/2/2015 tarihinde yürürlüğe girer. YürütmeMADDE 32 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür. Ekler için tıklayınız
SÜRDÜRÜLEBİLİR YEŞİL BİNALAR İLE SÜRDÜRÜLEBİLİR YERLEŞMELERİN BELGELENDİRİLMESİNE DAİR YÖNETMELİK
8 Aralık 2014 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı : 29199YÖNETMELİKÇevre ve Şehircilik Bakanlığından:SÜRDÜRÜLEBİLİR YEŞİL BİNALAR İLE SÜRDÜRÜLEBİLİRYERLEŞMELERİN BELGELENDİRİLMESİNEDAİR YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Genel EsaslarAmaçMADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı; binanın doğal kaynakları ve enerjiyi verimli kullanarak çevresel etkilerini azaltmak için sürdürülebilir yeşil binalar ile sürdürülebilir yerleşmelerin değerlendirme ve belgelendirme sistemlerinin oluşturulması, belgelendirme süreçlerinde rol alacakların görev, nitelik ve sorumluluklarının belirlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.KapsamMADDE 2 –(1) Bu Yönetmelik, mevcut ve yeni binalar ile yerleşmelerin teknik özelliklerini ve gereksinimlerini dikkate alarak çevresel, sosyal ve ekonomik performanslarının ve sürdürülebilirliğinin değerlendirilmesini ve belgelendirilmesini kapsar.DayanakMADDE 3 –(1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci ve 12 nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 4 –(1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Akreditasyon: Belgelendirme kuruluşunun, sürdürülebilir yeşil binalar ile sürdürülebilir yerleşmelerin değerlendirme ve belgelendirme faaliyetinin yerine getirilmesine ilişkin gerekleri karşıladığının ulusal akreditasyon sistemi tarafından resmî kabulünü,b) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını,c) Belge: Belgelendirme kuruluşu tarafından yapılan değerlendirme sonrası, kuruluşça binaya veya yerleşmelere verilen sürdürülebilirlik belgesini,ç) Belgelendirme kuruluşu: Binalar ile yerleşmelerin çevresel, sosyal ve ekonomik performanslarını değerlendirerek sürdürülebilirlik belgelendirme işlemlerinden sorumlu, Bakanlık tarafından yetkilendirilen kuruluşu,d) Bina: İnsanların içinde oturmak veya herhangi bir amaçla kullanılmak üzere inşa ettiği kapalı ve içi gerekli şekilde bölmeli yapıyı,e) Bina sahibi: Binanın malikini, varsa intifa hakkı sahibini, ikisi de yoksa binaya malik gibi tasarruf edeni,f) Daimi Komite: Sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmelere dair sistemin kurulması ve işletilmesine ilişkin usul ve esasları belirleyerek izlenmesinden sorumlu, bu Yönetmelikle tanımlanan kamu kurum ve kuruluşları ile sektör temsilcilerinden oluşan Komiteyi,g) Değerlendirme kılavuzu: Sürdürülebilir yeşil binalar ile sürdürülebilir yerleşmelerin kriterleri, başvuruların alınması ve değerlendirilmesi, belgelendirme usul ve esasları ile değerlendirme uzmanlarının niteliklerini içeren ve temel değerlendirme kılavuzu esas alınarak her bir belgelendirme kuruluşu tarafından ayrı ayrı yayımlanan dokümanı,ğ) Değerlendirme uzmanı: Nitelikleri belgelendirme kuruluşu tarafından belirlenen ve kuruluşça verilen eğitimde başarılı olan, binanın kılavuza göre değerlendirilmesinden ve puanlanmasından sorumlu olan müellifleri,h) Genel Müdürlük: Bakanlık Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğünü,ı) Sürdürülebilirlik uzmanı: Temel değerlendirme kılavuzunda yer alan herhangi bir veya birkaç konuda özel uzmanlığı bulunan ve Bakanlıkça veya yetkilendirdiği kurum ve kuruluşça verilen eğitimde başarılı olan, danışmanlık hizmetlerini veren müellifleri,i) Sürdürülebilir yeşil bina: Yer seçimi, tasarım, inşaat, işletme, bakım, tadilat, yıkım ve atıkların bertarafını kapsayan yaşam döngüsü boyunca sürdürülebilir, enerji verimli, doğayla uyumlu ve çevreye asgari düzeyde zarar veren binayı,j) Sürdürülebilir yerleşme: Yer seçimi, tasarım, inşaat, işletme, bakım, tadilat, yıkım ve atıkların bertarafını kapsayan yaşam döngüsü boyunca sürdürülebilir, enerji verimli, doğayla uyumlu ve çevreye asgari düzeyde zarar veren içerisinde binalar ile yaşamın sürdürülebilmesi için gereken alt ve üst yapıyı içeren alansal büyüklüğü temel değerlendirme kılavuzunda belirlenen yerleşmeyi,k) Temel değerlendirme kılavuzu: Sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmelerin belgelendirmesinde kullanılacak zorunlu performans göstergelerini içeren ve Daimi Komite tarafından hazırlanarak Bakanlık tarafından yayımlanan dokümanı,l) Ulusal Yeşil Bina Bilgi Sistemi (UYBBS): Sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmelerin belgelendirme sisteminin on-line olarak işletilmesi için Bakanlıkça oluşturulan, belgelendirme kuruluşlarının veri girişine açık olan yazılım programını,m) Ulusal yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmeler logosu: Sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmeler ulusal logosunu,n) Yerleşme temsilcisi: Sürdürülebilir yerleşme belgesi için müracaat edilen alan içerisindeki mülkiyet hakkı ve tasarruf yetkisi bulunanların, bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemler için yasal muvafakatlarını verdiği temsilciyi,ifade eder.Genel esaslarMADDE 5 –(1) Bakanlık, sürdürülebilirliğin değerlendirilmesi ve belgelendirilmesi konularında çalışarak iş ve işlemleri yönlendirmek üzere bir Daimi Komite teşkil eder.(2) Daimi Komite üyeleri iki yılda bir Bakanlıkça yenilenir.(3) Binalar ile yerleşmelerin sürdürülebilirliği, binanın teknik karakteristiklerini ve fonksiyonlarını dikkate alan çevresel, sosyal ve ekonomik performansları değerlendirilerek tanımlanır. Bu performans göstergeleri dışında herhangi bir başka özellik binaların veya yerleşmelerin sürdürülebilirliği ile ilişkilendirilemez.(4) Daimi Komite tarafından, binalar ile yerleşmelerin belgelendirilmesine ilişkin performans kriterleri ve bunların ağırlık yüzdeleri tayin edilir. Plan, fen, sağlık ve çevre şartları ile ilgili kanun, tüzük ve yönetmelik hükümlerinde ve zorunlu standartlarda getirilen asgari kriterler, performans kriterlerine ve ağırlık yüzdelerine dâhil edilmez.(5) Bina sahibi veya yerleşmelerin temsilcileri, ilgili belgelendirme kuruluşunun değerlendirme kılavuzuna uygun olarak, proje müelliflerine veya sürdürülebilirlik uzmanlarına hazırlattığı belgelerle birlikte sürdürülebilir yeşil bina belge başvurusunu, Bakanlıkça yetkilendirilen belgelendirme kuruluşuna yapar. Belgelendirme kuruluşu, değerlendirme uzmanlarının düzenleyeceği değerlendirme raporu sonucuna göre, sürdürülebilir yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler belgesini düzenler veya başvuruyu geri çevirir.(6) Belgelendirme kuruluşları tarafından değerlendirilen ve belgelendirilmeye hak kazanan binaların veya yerleşmelerin, Daimi Komite tarafından belirlenen ulusal yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler logosunu kullanmasına izin verilir.(7) Sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmeler belgesi almak isteğe bağlıdır.(8) Bu Yönetmelik kapsamında belgelendirme kuruluşları tarafından Bakanlığa iletilecek bilgilerle ilgili işlemler, Bakanlık tarafından kurulan ve çevrimiçi olarak işletilen Ulusal Yeşil Bina Bilgi Sisteminde (UYBBS) gerçekleştirilir ve yayınlanır.(9) Sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmelerin değerlendirme ve belgelendirme sistemlerine ilişkin iş ve işlemler Bakanlığın izin ve denetimine tabidir.İKİNCİ BÖLÜMDaimi Komite, Belgelendirme Kuruluşu, Sürdürülebilirlik Uzmanlarına veDeğerlendirme Uzmanlarına İlişkin EsaslarDaimi Komitenin teşkiliMADDE 6 –(1) Daimi Komite;a) Bakanlığı temsilen iki,b) Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını temsilen bir,c) Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğini temsilen bir,ç) Üniversiteleri temsilen, bu konuda araştırma projesi yürütmüş olan ve YÖK tarafından bildirilecek bir,d) Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğini temsilen bir,e) Türk Standartları Enstitüsünü temsilen bir,üyeden teşekkül edilir.(2) Daimi Komiteye, Bakanlık temsilcilerinden biri başkanlık eder.(3) Daimi Komite gerekli görüldüğü durumlarda, konunun niteliğine göre kamu kurum ve kuruluşları ile özel sektör temsilcileri ve ilgili diğer uzmanları danışma mahiyetinde toplantılara davet edebilir.(4) Daimi Komitenin sekreterya hizmetleri Genel Müdürlük tarafından yürütülür.Daimi Komitenin görev, yetki ve sorumluluklarıMADDE 7 –(1) Daimi Komite;a) Sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmelerin belgelendirmesi için zorunlu kriterleri, performans göstergelerini ve bunların ağırlık yüzdelerini, sürdürülebilir yerleşmelerin alansal büyüklüğünü kapsayan temel değerlendirme kılavuzunu alacağı karar doğrultusunda sekreterya marifetiyle hazırlatır. Hazırlanan temel değerlendirme kılavuzu Bakanlık tarafından yayınlanır.b) Beş yıldan fazla olmayan dönemlerde temel değerlendirme kılavuzunu gözden geçirerek gerektiğinde değişiklikleri yapar.c) Faaliyetlerinde, ulusal strateji ve eylem planlarında yer alan sürdürülebilir bina ile sürdürülebilir yerleşmeler hükümlerini gözetir.ç) Belgelendirme kuruluşu olmak amacıyla Bakanlığa başvuran kuruluşların müracaatlarını inceler, değerlendirme raporunu Bakanlığa sunar.d) Belgelendirme kuruluşlarına, değerlendirme ve belgelendirme sürecinde karşılaştıkları sorunların çözümü için önerilerde bulunur.e) Belgelendirme kuruluşları ile ilgili şikâyetleri inceler, uygunsuzluk tespit edilmesi durumunda, kuruluştan gerekli düzeltici önlemleri almasını talep eder ve verilen süre içerisinde uygunsuzluk giderilmediği takdirde, uygunsuzluk haliyle orantılı olarak belgeyi askıya alır veya iptal eder.f) Sürdürülebilirlik uzmanlarının niteliklerini ve Bakanlıkça uzman adaylarına verilecek eğitimlere ilişkin usul ve esasları belirler.g) Belgelendirme kuruluşlarının, değerlendirme uzmanlarına yönelik düzenleyecekleri eğitimlere ilişkin usul ve esasları belirler.(2) Daimi Komite üyeleri, bu Yönetmelik kapsamında yürüttükleri iş ve işlemler ile alınan kararlardan sorumludur.Daimi Komitenin çalışma usul ve esaslarıMADDE 8 –(1) Daimi Komite üç ayda bir toplanır. Daimi Komite başkanı gerekli hallerde Daimi Komiteyi toplantıya çağırabilir.(2) Daimi Komite üyeleri, Daimi Komite toplantılarında görüşülmesini talep ettikleri konuları, bu konularla ilgili özet bilgilerle birlikte gündeme dahil edilmesi ve diğer Daimi Komite üyelerinin bilgilendirilmesine imkan tanıyacak şekilde, her toplantıdan en az on beş gün önce Genel Müdürlüğe bildirir.(3) Genel Müdürlük, Daimi Komite toplantısında görüşülecek maddeler ile bunlara ilişkin özet bilgileri hazırlayarak her toplantıdan en az beş gün önce Daimi Komite üyelerine bildirir.(4) Daimi Komite toplantılarında, Daimi Komite başkanının uygun gördüğü gündem dışı konular da görüşülebilir.(5) Daimi Komite üçte iki çoğunluk ile toplanır. Daimi Komite kararları, toplantıya katılanların oy çokluğu ile alınır. Ancak 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen kararların alınmasında toplantı katılım sayısının üçte iki çoğunluk şartı aranır. Oylarda eşitlik olması halinde, Daimi Komite Başkanının vermiş olduğu oy, kararı belirler. Daimi Komite üyeleri dışında toplantıya katılanların oy hakkı yoktur.(6) Daimi Komite üyelerine yapılacak bildirimler ve tebligatlar elektronik ortamda yapılır.(7) Yıl içerisinde art arda üç toplantıya katılmayan Daimi Komite üyesinin üyeliği düşer. İlgili kurumdan yeni üye talep edilir.Belgelendirme kuruluşuMADDE 9 –(1) Türkiye’de yerleşik kuruluşların belgelendirme kuruluşu olmak amacıyla Bakanlığa yapacakları başvurularda, başvuru belgesine, kuruluşça hazırlanan değerlendirme kılavuzu, değerlendirme uzmanlarının nitelikleri, bu uzmanların eğitimlerine ilişkin program bilgileri, kuruluşun 10 uncu maddede belirtilen niteliklere sahip olduklarına dair beyan belgeleri eklenir. Kuruluş, değerlendirme uzmanlarına vermiş olduğu belgeler çerçevesinde, Bakanlığa başvurusunu takip eden 18 ay içerisinde TS EN ISO 17065 – Ürün Belgelendirmesi Yapan Belgelendirme Kuruluşları için Genel Şartlar Standardı ve TS EN ISO 17024 Personel Akreditasyon Standardı gereklerini karşıladığını tasdik eden akreditasyon belgesini Bakanlığa teslim eder.(2) Belgelendirme kuruluşu olmak için Bakanlığa yapılan başvurular incelenmek üzere Daimi Komiteye iletilir. Daimi Komitenin incelemesi sonucunda yetkinliği haiz olduğu tespit edilen kuruluşlara Bakanlık tarafından yetki belgesi verilir. Bakanlıkça yetki belgesi verilmeyen kurum veya kuruluşlar bu Yönetmeliğin konusu kapsamında faaliyet yürütemez.Belgelendirme kuruluşunda aranacak niteliklerMADDE 10 –(1) Kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler, sürdürülebilir bina ile sürdürülebilir yerleşmeler gibi konularda faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşları, mimarlık ve mühendislik hizmetleri veren ve 27/1/1954 tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Kanunu uyarınca büro tescilini yaptırmış kurum ve kuruluşlar belgelendirme kuruluşu olarak görevlendirilebilir.(2) Belgelendirme kuruluşu olarak görevlendirilecek kuruluşlarda aşağıdaki nitelikler aranır:a) Belgelendirme kuruluşu ulusal mevzuata uygun bir şekilde kurulmak ve tüzel kişiliği haiz olmak zorundadır.b) Belgelendirme kuruluşu ve değerlendirme uzmanları, değerlendirme hizmeti sunacağı binanın sahibi veya değerlendireceği bina veyahut yerleşme temsilcisi ile herhangi bir bağı olmamalı; kendisinin, aralarında evlilik bağı kalksa bile eşinin, kendisi veya eşinin altsoy veya üstsoyunun, kendisi ile arasında evlatlık bağı bulunanın, üçüncü derece de dâhil olmak üzere kan veya kendisini oluşturan evlilik bağı kalksa dahi kayın hısımlığı bulunmamalı; bağımsız ve üçüncü bir taraf niteliğinde olmalıdır.c) Belgelendirme kuruluşunun idarecileri ve personeli, belgelendirmeye konu binayı veya yerleşmeyi tasarlayan, inşa eden, mülkiyetine alan, binanın işletmesini gerçekleştiren kişiler veya bu kişilerin yetkili temsilcisi olamaz.(3) Belgelendirme kuruluşları, bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerinden dolayı Bakanlığa karşı hukuken sorumludur.(4) Belgelendirme kuruluşu, çevresel, ekonomik ve sosyal sürdürülebilirlik ölçütlerini ayrı ayrı değerlendirebilecek organizasyonları bünyesinde barındırır. Yapıların nihai performansının doğrulanabilmesi için şantiye süreçlerini takip edebilecek gerekli altyapıyı da ayrıca kurar.(5) Belgelendirme kuruluşu, değerlendirme ve belgelendirme görevlerini yerine getirmek üzere, Daimi Komitece belirlenecek sayıda ve niteliği haiz, ihtisas sahibi teknik elemanı bünyesinde bulundurmak zorundadır.(6) Belgelendirme kuruluşları, Bakanlıkça oluşturulacak olan web tabanlı UYBBS’ne Bakanlıkça öngörülen verilerin girilmesinden ve doğruluğundan sorumludur. UYBBS’de var olan verilerin yayınlanma yetkisi Bakanlıktadır.Belgelendirme kuruluşu görev ve sorumluluklarıMADDE 11 –(1) Belgelendirme kuruluşu, değerlendirme kılavuzu kapsamında bünyesindeki değerlendirme uzmanlarınca düzenlenen değerlendirme raporu sonucuna göre sürdürülebilir yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler belgesini düzenler veya başvuruyu geri çevirir.(2) Belgelendirme kuruluşu, değerlendirme uzmanlarının verdiği hizmetler ile belgelendirme yapabilmesi için gereken deney, kalibrasyon, laboratuvar ve muayene hizmetlerini yürütmek üzere gerekli personel ve teçhizatın kendi bünyesinde bulunmadığı durumlarda hizmet satın alabilir.(3) Değerlendirme uzmanlarının nitelikleri, Daimi Komite tarafından tespit edilen esaslar çerçevesinde, belgelendirme kuruluşu tarafından belirlenir. Belgelendirme kuruluşu değerlendirme kılavuzuna göre değerlendirme uzmanlarına eğitim verir.(4) Belgelendirme kuruluşları, faaliyetleri ile ilgili her türlü belge ve kaydı, düzenlendikleri tarihten itibaren on yıl süreyle muhafaza eder ve talebi hâlinde Bakanlığa ibraz eder.(5) Belgelendirme kuruluşları, sürdürülebilir yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler belgesi almak için başvuran binalar ve sahiplerine ait bilgiler ile bu başvuruların neticelerine dair kayıtları tutar ve bu kayıtları eşzamanlı olarak elektronik ortamda Bakanlık tarafından işletilen UYBBS’ye kaydeder. Bilgilerin doğruluğundan belgelendirme kuruluşu sorumludur.(6) Belgelendirme kuruluşları, Bakanlıkça oluşturulacak UYBBS’ye sürdürülebilir yeşil bina sistemine uygun veri temin ederler.Belgelendirme kuruluşlarına uygulanacak yaptırımlarMADDE 12 –(1) Belgelendirme kuruluşlarının faaliyetleri ile ilgili şikâyetler Bakanlığa yapılır.(2) 7 nci maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen gözetim ve denetimin olumsuz sonuçlanması hâlinde veya 11 inci maddeye göre yükümlülüklerini yerine getirmediği tespit edilen belgelendirme kuruluşlarının faaliyetleri Bakanlıkça geçici olarak kısıtlanır veya askıya alınır. Tespit edilen uygunsuzlukların niteliğine göre Daimi Komite tarafından belirlenecek ve yirmi iş gününden az, altmış iş gününden fazla olmayacak bir süre içinde giderilmemesi durumunda, Bakanlıkça, bu kuruluşların belgeleri iptal edilir.(3) Belgelendirme kuruluşlarının faaliyetlerinin kısıtlanması, askıya alınması veya belgelerinin iptal edilmesine ilişkin kararlar Bakanlıkça UYBBS’de duyurulur.(4) Belgelendirme kuruluşunun yetki belgesinin iptal edilmesi durumunda, düzenlemiş olduğu sürdürülebilir yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler belgeleri ile ilgili ortaya çıkabilecek tüm hukuki ve mali sonuçlardan tamamen belgelendirme kuruluşu sorumludur.(5) Faaliyetine son verilen veya kendi isteği ile faaliyetine son veren belgelendirme kuruluşları, yapmış oldukları değerlendirme işlemleri ile ilgili belge ve kayıtları elektronik ortamda Bakanlığa teslim eder. Bu durumdaki belgelendirme kuruluşlarının söz konusu kayıt ve belgelere ilişkin sorumlulukları, bu belge ve kayıtların düzenlendiği tarihten itibaren on yıl süreyle devam eder.(6) Düzenlenen sürdürülebilir yeşil bina ile sürdürülebilir yerleşmeler belgelendirmeleri ile ilgili her türlü hukuki ve mali sorumluluk belgelendirme kuruluşuna aittir.Sürdürülebilirlik uzmanlarının nitelikleri, görev ve sorumluluklarıMADDE 13 –(1) Sürdürülebilirlik uzmanı nitelikleri Daimi Komitece belirlenir.(2) Sürdürülebilirlik uzmanı, belgelendirme hizmeti veren kuruluş ile herhangi bir bağı olmayan bağımsız ve üçüncü bir taraf niteliğinde olmak zorundadır. Değerlendirme süreçlerinin tarafsızlığını tehlikeye atabilecek bir konumu bulunması halinde Bakanlığı bilgilendirmekle mükelleftir.(3) Sürdürülebilirlik uzmanı, binanın veya yerleşmenin değerlendirme kılavuzunda belirtilen kriterlere göre; plan, proje ve inşaat süreçlerinde ilgisine göre bina sahibine veya yerleşme temsilcisine danışmanlık yapar ve bina ile yerleşmelerin verilerini içeren dosyayı belgelendirme kuruluşuna sunar.(4) Sürdürülebilirlik uzmanı adayları, Bakanlık tarafından verilecek eğitime katılır ve eğitim sonrası yapılacak sınavdan başarılı olmaları durumunda sürdürülebilirlik uzmanı unvanını kazanırlar. Sürdürülebilirlik uzmanı unvanını kullanmaya hak kazananlar ayrıca UYBBS’de duyurulur.(5) Sürdürülebilirlik uzmanı belgesi, sürdürülebilir yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler belgesi almış en az bir projede danışmanlık yapması kaydıyla beş yılda bir doğrudan, aksi halde dördüncü fıkraya göre yenilenir.Değerlendirme uzmanlarının nitelikleri, görev ve sorumluluklarıMADDE 14 –(1) Değerlendirme uzmanı adayları, sürdürülebilirlik uzmanı belgesine sahip olmalıdır. Adaylar, belgelendirme kuruluşları tarafından verilecek eğitime katılır ve eğitim sonrası yapılacak sınavdan başarılı olmaları durumunda değerlendirme uzmanı unvanını kazanırlar. Değerlendirme uzmanı unvanını kullanmaya hak kazananlar ayrıca UYBBS’de duyurulur.(2) Değerlendirme uzmanı, değerlendirme uzman yetki belgesi olduğu sürece sürdürülebilirlik uzmanı hizmeti veremez.(3) Değerlendirme uzmanı, başvuru sahibi tarafından verilen dokümanları, kendi uzmanlık alanı dâhilinde değerlendirerek binanın veya yerleşmenin sürdürülebilir yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler olma koşullarını yerine getirip getirmediğine dair analizi ve puanlamayı yapar.Değerlendirme kılavuzu ile ilgili esaslarMADDE 15 –(1) Belgelendirme kuruluşu, Daimi Komite tarafından hazırlanan temel değerlendirme kılavuzunda belirlenen asgari kriterlere uygun olarak kendi değerlendirme kılavuzunu hazırlar ve UYBB Süzerinden yayımlanmak üzere Bakanlığa iletir.(2) Değerlendirme kılavuzunda sürdürülebilir yeşil bina veya sürdürülebilir yerleşmeler kriterleri ve puanlama sistemi, başvuru ve değerlendirme süreci, belgelendirme usul ve esasları ile değerlendirme uzmanlarının nitelikleri ve sorumlulukları yer alır.(3) Belgelendirme kuruluşu, değerlendirme kılavuzunda değişiklik yapması durumunda 15 takvim günü içerisinde değişiklikleri Bakanlığa bildirir. Bu değişiklikler Daimi Komite tarafından uygun görülünceye kadar belgelendirme kuruluşu tarafından bina veya yerleşmenin değerlendirmesinde dikkate alınmaz.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerYabancı belgelendirme kuruluşlarının denkliğiMADDE 16 ‒(1) Başka bir ülkede yerleşik belgelendirme kuruluşları, karşılıklılık esası da gözetilerek, Daimi Komitenin kararı ile Türkiye’de yerleşik olanlara denk kabul edilir.(2) Daimi Komite kararı ile denkliği kabul edilen belgelendirme kuruluşlarının düzenlediği eğitimlere katılarak uzmanlık belgesi alanlara, Daimi Komitenin kararı ile eğitime katılmadan sınava girerek başarılı olmaları halinde sürdürülebilirlik uzmanı belgesi verilir.Uygulamaya geçişGEÇİCİ MADDE 1 –(1) Bakanlık, bu Yönetmeliğin yayımından itibaren bir ay içerisinde Daimi Komiteyi teşkil eder.(2) Daimi Komite, teşkili itibarıyla dört ay içerisinde bu Yönetmelikte geçen düzenlenmeleri hazırlar.YürürlükMADDE 17 –(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 18 –(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.
TARIMSAL ARAZİLERİN MÜLKİYETİNİN DEVRİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK
31 Aralık 2014 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29222YÖNETMELİKGıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:TARIMSAL ARAZİLERİN MÜLKİYETİNİN DEVRİNEİLİŞKİN YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı; tarımsal arazilerin devri, miras yolu ile intikali, değerlemesi, yeter gelirli arazi büyüklüğü ve ekonomik bütünlüğüne ilişkin hükümler ile ehil mirasçıya ait niteliklerin tespitine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.KapsamMADDE 2 –(1) Bu Yönetmelik; tarımsal arazilerin devri, miras yolu ile intikali, değerlemesi, yeter gelirli arazi büyüklüğü ve ekonomik bütünlüğüne ilişkin hükümler ile ehil mirasçıya ait niteliklerin tespitine ilişkin usul ve esasları kapsar.DayanakMADDE 3 –(1) 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun 8 ila 8/K maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 4 –(1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Asgari tarımsal arazi büyüklüğü: Üretim faaliyet ve girdileri rasyonel ve ekonomik olarak kullanıldığı takdirde, bir tarımsal arazide elde edilen verimliliğin, söz konusu tarımsal arazinin daha fazla küçülmesi hâlinde elde edilemeyeceği Bakanlıkça belirlenen en küçük tarımsal parsel büyüklüğünü,b) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,c) Dikili tarım arazisi: Mutlak ve özel ürün arazileri dışında kalan ve üzerinde yöre ekolojisine uygun çok yıllık ağaç, ağaççık ve çalı formundaki bitkilerin tarımı yapılan, ülkesel, bölgesel veya yerel önemi bulunan arazileri,ç) Ehil mirasçı: Kişisel yetenek ve durumları göz önünde tutulmak suretiyle bu Yönetmelik hükümlerince belirlenen kriterlere uygun sulh hukuk mahkemesi tarafından belirlenen mirasçı veya mirasçıları,d) Ekonomik bütünlük: Mülkiyeti aynı kişiye ait birden fazla tarımsal arazinin tarımsal üretim faaliyetine ekonomik bir değer katacak şekilde birbirine bağımlı olarak işletildiği Bakanlıkça tespit edilen arazileri,e) Kanun: 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununu,f) Tarım arazisi: Toprak, topografya ve iklimsel özellikleri tarımsal üretim için uygun olup, hâlihazırda tarımsal üretim yapılan veya yapılmaya uygun olan veya imar, ihya, ıslah edilerek tarımsal üretim yapılmaya uygun hale dönüştürülebilen arazileri,g) Tarımsal gelir değeri: Tarım arazilerinden elde edilecek yıllık ortalama net gelirin yirmi yıl ile çarpımı sonucu hesaplanan değeri,ğ) Örtü altı tarım arazileri: İklim ve diğer dış etkilerin olumsuzluklarının kaldırılması veya azaltılması ve gerekli özel çevre koşullarının yaratılması için cam, naylon veya benzeri malzeme kullanılarak alçak ve yüksek sistemler içinde tarımsal üretim yapılan arazileri,h) Sulu tarım arazisi: Tarımı yapılan bitkilerin büyüme devresinde ihtiyaç duyduğu suyun, su kaynağından alınarak yeterli miktarda ve kontrollü bir şekilde karşılandığı arazileri,ı) Yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğü: Bölge farklılıkları göz önünde bulundurularak il ve ilçelerin Kanuna ekli (1) sayılı listede belirlenen yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerini,ifade eder.İKİNCİ BÖLÜMTarım Arazilerinin Değerlemesi, Yeter Gelirli Tarımsal AraziBüyüklüğü ve Ekonomik BütünlükTarım arazilerinin değerlemesiMADDE 5 –(1) Tarımsal arazilerin gelir değeri, değerleme tarihinde, arazilerin optimum koşullarda işletilmesi halinde elde edilecek yıllık ortalama net gelirine göre hesaplanır.(2) Üretim dönemlerine ait gayrisafi üretim değerlerinin hesaplanmasında, çiftçi eline geçen ürün fiyatları ile verimler dikkate alınır. Çiftçi eline geçen ürün fiyatlarında Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri esas alınır. Ürün deseni ve verimlerin hesabında, değerlemesi yapılacak arazinin veya bu arazilere benzer özellik arz eden yöredeki diğer arazilerin Bakanlık sistemlerindeki son beş yıllık kayıtları esas alınarak belirlenir.(3) Değerleme yapılan yıl içinde çiftçi eline geçen ürün fiyatlarıyla ürünlerin son beş yıllık verim ortalamaları çarpılarak araziden elde edilen yıllık ortalama gayrisafi üretim değeri hesaplanır. Değerleme yapılan üretim dönemi için Bakanlık İl ve İlçe Müdürlüklerince belirlenecek bölgede yetiştirilen hakim ürünler için yapılan ortalama yıllık üretim masraflarının yıllık ortalama gayrisafi üretim değerinden çıkartılması sonucu, arazinin yıllık ortalama net geliri tespit edilir. Tespit edilen yıllık ortalama net gelirin yirmi yıl ile çarpılması sonucu oluşan değer, tarımsal arazilerin gelir değeridir.(4) Tarımsal gelir değerine yapılacak itirazlar; hesaplamada kullanılan arazilerdeki ürün deseni ve verimleri, ürün maliyetleri ve çiftçi eline geçen fiyatlar üzerinden yeniden değerlendirilir. Arazilerin ürün desenine, maliyetlerine ve çiftçi eline geçen fiyatlara yapılacak itirazlarda Bakanlık ve TÜİK sistemlerindeki kayıtlar esas alınır.Yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüğüMADDE 6 –(1) İl ve ilçelerin yeter gelirli tarımsal arazi büyüklükleri bölge farklılıkları göz önünde bulundurularak Kanun ile belirlenmiştir. Tarımsal araziler Kanuna ekli (1) sayılı listede belirlenen yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin altında ifraz edilemez, bölünemez. Tarımsal arazilerin bu niteliği tapunun beyanlar hanesine şerh konulmak üzere Bakanlık tarafından ilgili tapu müdürlüğüne bildirilir.(2) Yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin hesaplanmasında, aynı kişiye ait ve Bakanlıkça aralarında ekonomik bütünlük bulunduğu tespit edilen tarım arazileri birlikte değerlendirilir.(3) Yeter gelirli arazi büyüklüklerinin hesaplanmasında, aynı kişiye ait tarımsal arazilerin farklı sınıflarda olması halinde, her ilçe için Kanun ile farklı sınıftaki araziler için belirlenmiş yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin birbirlerine oranlaması ile elde edilen sınıflar arası dönüştürme katsayıları dikkate alınır.Ekonomik bütünlükMADDE 7 –(1) Aynı kişiye ait tarımsal araziler arasındaki ekonomik bütünlük olup olmadığının tespiti aşağıdaki kriterlere göre belirlenir:a) Örtü altı tarım arazilerinde bir dekar, dikili tarım arazilerinde beş dekar, sulu ve kuru tarım arazilerinde on dekarın altında olan tarım arazileri ekonomik bütünlük arz etmez.b) Aynı kişiye ait sınırdaş olmayan tarım arazilerinin aralarındaki mesafe on km’den az ve örtü altı tarım arazilerinde bir dekar, dikili tarım arazilerinde beş dekar, sulu ve kuru tarım arazilerinde on dekarın üzerinde ise bu araziler arasında ekonomik bütünlük bulunduğu kabul edilir.c) Mülkiyeti aynı kişiye ait, sınırdaş olan tarımsal arazilerin ekonomik bütünlük teşkil ettiği kabul edilir.ç) Aynı kişiye ait tarımsal arazilerden birinin veya birkaçının paylı olması durumunda kişinin tarım arazisi içindeki pay miktarı dikkate alınarak ekonomik bütünlük değerlendirmesi yapılır.(2) 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununa tabi Türkiye’de kurulu mevduat bankaları, katılım bankaları, kalkınma ve yatırım bankaları, yurtdışında kurulu bu nitelikteki kuruluşların Türkiye’deki şubeleri, finansal holding şirketleri, 21/11/2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununa tabi finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri ile tarım kredi kooperatiflerinin farklı kişilerden alacaklarına mahsuben mülkiyetine geçirdikleri tarımsal araziler arasında ekonomik bütünlük bulunmaz. Bu kuruluşların, aynı kişilerden elde ettikleri tarımsal arazilerde bu madde hükmüne göre ekonomik bütünlük değerlendirmesi yapılır.(3) Ekonomik bütünlük değerlendirmesi yukarıdaki kriterler doğrultusunda il veya ilçe müdürlükleri tarafından yapılır. Topoğrafik koşullar ve kullanım güçlüğünden kaynaklanan diğer mücbir nedenlerden dolayı bu kararlara karşı yapılan itirazlar Bakanlıkça değerlendirilerek karara bağlanır.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMTarımsal Arazilerin Devir İşlemleri ve Ehil Mirasçıya Ait KriterlerTarımsal arazilerin devriMADDE 8 –(1) Tarımsal arazilerin her türlü mülkiyeti devir taleplerinde aşağıdaki işlemler uygulanır.a) Taşınmaz malikinin aynı ilçe sınırları içinde tarımsal nitelikli tek arazisi olması durumunda bu taşınmazın devri yapılabilir.b) Taşınmaz malikinin aynı ilçe sınırları içinde birden fazla tarımsal arazisinin bulunması durumunda, bu arazilerin tamamının mülkiyeti devir işlemine konu olması halinde, bu taşınmazların devri yapılabilir.c) Aynı kişiye ait birden fazla tarımsal arazi olması halinde, 7 nci madde hükümlerine göre yapılan ekonomik bütünlük değerlendirmesi sonrasında tarımsal arazilerin ekonomik bütünlüğe haiz olmayan kısımlarının devrine izin verilebilir.ç) Ekonomik bütünlük arz eden tarımsal arazilerde, yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin üzerinde olan ve yeter gelirli arazi büyüklüklerinin altında ifraz gerektirmeyen arazilerin devrine izin verilir.d) Paylı tarım arazilerinde, payın tamamının bir veya birden fazla paydaşa devri halinde bu arazilerin devrine izin verilir.Mirasa konu tarımsal arazilerde devirMADDE 9 –(1) Mirasa konu tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazilerde mülkiyetin devri esastır.(2) Mirasçılar mirasa konu tarım arazilerinin mülkiyeti devir işlemlerini mirasın açılmasından itibaren bir yıl içinde aşağıda belirtilen şekillerde gerçekleştirebilir.a) Asgari tarımsal arazi büyüklüğü ve yeter gelirli arazi büyüklüğü kriterleri dikkate alınarak bir veya birden fazla mirasçıya devrini kararlaştırabilir.b) 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 373 ila 385 inci maddelerine göre noter senedi ile aile malları ortaklığı veya kazanç paylı aile malları ortaklığı kurabilirler. Noter senedinin bir örneği tapu müdürlüğüne ibraz edilerek, söz konusu ortaklık tapu kütüğünün beyanlar hanesine işlenir.c) Mirasçıların tamamının miras payı oranında hissedarı oldukları 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre limited şirketi kurabilirler.ç) Mirasçılar, mirasa konu tarım arazilerinin üçüncü kişilere satışını gerçekleştirebilirler.(3) Mirasçılar tarafından tarımsal arazilere ilişkin mülkiyet devirlerinin bir yıl içinde tamamlanmaması ve yetkili sulh hukuk mahkemesi nezdinde dava açılmaması durumunda, Bakanlık tarafından mirasçılara Kanun hükümlerinin uygulanması için üç aylık süre verilir.(4) Bu süre sonunda da devir işlemlerinin tamamlanmaması durumunda, Bakanlık resen veya bildirim üzerine bu yerlerin istemde bulunan ehil mirasçıya, ehil mirasçı olmaması durumunda en fazla teklifi veren istekli mirasçıya devri, aksi hâlde üçüncü kişilere satılması için ilgili sulh hukuk mahkemesi nezdinde dava açabilir.(5) Mirasçı veya Bakanlık tarafından dava açılması durumunda sulh hukuk hâkimi;a) Tarımsal arazi veya yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyetinin; Kişisel yetenek ve durumları göz önünde tutulmak suretiyle 10 uncu madde ile tespit edilen ehil mirasçıya tarımsal gelir değeri üzerinden devrine, birden çok ehil mirasçının bulunması hâlinde, öncelikle asgari geçimini bu yeter gelirli tarımsal arazilerden sağlayan mirasçıya, bunun bulunmaması hâlinde bu mirasçılar arasından en yüksek bedeli teklif eden mirasçıya devrine, ehil mirasçı olmaması hâlinde, mirasçılar arasından en yüksek bedeli teklif eden mirasçıya devrine karar verir. Tarımsal gelir değeri, davanın açılış tarihi dikkate alınarak hesaplanır.b) Birden fazla ehil mirasçı olması ve bu mirasçıların miras dışı tarımsal arazilere sahip olması durumunda, bu mirasçıların mevcut arazilerini yeter gelirli büyüklüğe ulaştırmak veya bu arazilerin ekonomik olarak işletilmesine katkı sağlamak amacıyla hâkim, tarım arazilerinin yeter gelir büyüklüğünü aramaksızın bu mirasçılara devrine karar verebilir. Hakim, mirasçıların mevcut arazileri ile devri yapılacak mirasa konu araziler arasında ekonomik bütünlük ve yeter gelir arazi büyüklüğü kriterlerini dikkate alarak karar verir.c) Mirasa konu yeter gelirli tarımsal arazinin kendisine devrini talep eden mirasçı bulunmadığı takdirde, hâkim satışına karar verir. Bu suretle yapılacak satış sonucu elde edilen gelir, mirasçılara payları oranında paylaştırılır.ç) Yeter gelirli tarımsal araziler birden çok yeter geliri sağlayan tarımsal arazi büyüklüğüne bölünebiliyorsa, sulh hukuk hâkimi bunlardan her birinin mülkiyetinin, yukarıda belirtilen hükümler çerçevesinde mirasçılara ayrı ayrı devrine karar verebilir.(6) Mahkeme kararı kesinleşinceye kadar, mirasçıların Kanunun öngördüğü şekilde anlaşmaya vardıklarını yazılı olarak Mahkemeye sunmaları durumunda, dava anlaşma hükümlerine göre sulh yolu ile sonlandırılır.Ehil mirasçıya ait kriterlerMADDE 10 –(1) Ehil mirasçının belirlenmesinde aşağıdaki kıstaslar dikkate alınarak yapılan hesaplama sonucunda elli puan ve yukarısına sahip olan mirasçı veya mirasçılar ehil mirasçı olarak kabul edilir. Mirasçılardan;a) Geçimini mirasa konu tarım arazilerinden sağlayanlara yirmi puan,b) Tarım dışı geliri bulunmayanlara on puan,c) Eşi fiilen tarımsal faaliyette bulunanlara on puan,ç) Tarımsal arazileri işleyebilecek mesleki bilgi ve beceriye sahip olanlara on puan,d) Mirasa konu arazilerin bulunduğu ilçe sınırları içinde altı yıla kadar ikamet edenlere beş puan, altı yıl ve daha uzun süre ikamet edenlere on puan,e) Herhangi bir sosyal güvencesi olmayanlara on puan,f) Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kapsamında tarım sigortası olanlara beş puan,g) Bakanlığın mevcut kayıt sistemlerine kayıtlılık süreleri altı yıla kadar olanlara beş puan, altı yıl ve daha uzun süre olanlara on puan,ğ) Tarımsal örgütlere kayıtlılık süreleri altı yıla kadar olanlara iki puan, altı yıl ve daha uzun süre olanlara beş puan,h) Tarım alet ve donanımlarına sahip olanlara beş puan,ı) Kadın olanlara beş puan verilir.Mirasa konu tarımsal arazilerde değer artışıMADDE 11 –(1) Yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyetinin mirasçılardan birine devredilmesinden itibaren yirmi yıl içinde bu arazilerden tamamının veya bir kısmının tarım dışı kullanım nedeniyle değerinde artış meydana gelmesi durumunda; devir tarihindeki arazinin parasal değeri tarım dışı kullanım izni verilen tarihe göre yeniden hesaplanır. Bulunan değer ile arazinin tarım dışı kullanım nedeni ile oluşan yeni değeri arasındaki fark, diğer mirasçılara payları oranında arazinin mülkiyetini devralan mirasçı tarafından ödenir(2) Tarım arazilerinin Kanun hükümlerine göre mahkeme kararı ile mirasçılardan birine tarımsal gelir değeri üzerinden devri halinde, devir işleminden itibaren yirmi yıllık süre içinde tarım dışı amaçla kullanım izni sonucu oluşacak değer artışından diğer mirasçıların hak sahibi olacağı konusunda tapu kütüğünün beyanlar hanesine şerh konulur.(3) Şerh konulan tarım arazilerinin yirmi yıllık şerh süresi dolmadan tarımsal amaçlı kullanılmak üzere satışa konu edilmesi durumunda, diğer mirasçıların muvafakati alındığı takdirde şerh kaldırılarak; muvafakati alınmadığı takdirde şerhli olarak satış yapılabilir. Taşınmazı şerhli olarak satın alan üçüncü kişiler, aynı süre içinde tarım dışı kullanım nedeniyle oluşacak değer artışlarından diğer mirasçılara karşı sorumludur.(4) Bu madde kapsamındaki tarımsal arazilere şerh süresi içinde tarım dışı kullanım izni verilmesi durumunda, verilen izin on beş gün içinde Bakanlık tarafından diğer mirasçılara bildirilir. Mirasçıların, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren altmış günlük süre içinde değer artışına istinaden talepte bulunması zorunludur. Birinci fıkraya göre hesaplanan fark mirasçılara ödenmedikçe tarımsal arazi üzerindeki şerh kaldırılmaz.(5) Tarım dışı amaçla kullanım nedeniyle oluşan değer artışı sonrasında mirasçılar arasında anlaşma sağlanması halinde, mirasçıların onayı ile tapunun beyanlar hanesindeki şerh kaldırılır. Mirasçılar arasında anlaşma sağlanamaması durumunda, diğer mirasçılara ödenecek değer artış farkı TÜİK tarafından belirlenen Üretici Fiyatları Endeksi kullanılarak Sulh Hukuk Hakimi tarafından belirlenir.(6) Sulh Hukuk Hakimi tarafından mirasa konu tarım arazilerinin açık artırma yolu ile satılmasına karar verilmesi veya mirasçıların 9 uncu maddenin ikinci fıkrası hükümleri uyarınca anlaşması durumunda, söz konusu arazilerde tarım dışı kullanım nedeniyle oluşabilecek değer artışı konusunda yirmi yıllık şerh konulmaz.(7) Yirmi yıllık şerh süresi tamamlandıktan sonra şerh kaldırılmış sayılır.Diğer mirasçıların paylarının ödenmesiMADDE 12 –(1) Sulh hukuk hâkimi, mülkiyetin devrini uygun bulduğu mirasçıya, diğer mirasçıların miras paylarının bedelini mahkeme veznesine depo etmek üzere altı aya kadar süre verir. Mirasçı tarafından talep edilmesi hâlinde altı aya kadar ek süre verilebilir. Belirlenen süreler içinde bedelin depo edilmemesi ve devir hususunda istekli başka mirasçı bulunmaması durumunda sulh hukuk hâkimi, tarımsal arazinin veya yeter gelirli tarımsal arazinin açık artırmayla satılmasına karar verir.(2) Kendisine yeter gelirli tarımsal arazi mülkiyeti devredilen mirasçılardan, diğer mirasçıların paylarının karşılığını öz kaynakları ile ödeyemeyecek durumda olanların bu ödemeleri gerçekleştirmek için bankalardan kullanacakları kredilere Bakanlığın ilgili yıl bütçesine bu amaçla konulacak ödenekten karşılanmak üzere faiz desteği verilebilir. Verilecek kredi miktarı diğer mirasçıların payları karşılığı tutarın toplamından fazla olamaz. Bu fıkra uyarınca verilecek kredilere ve yapılacak faiz desteğine ilişkin usul ve esaslar Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın ve Bakanlığın müşterek teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.(3) Mirasçılar arasında anlaşma sağlanması durumunda, diğer mirasçıların paylarının karşılığını öz kaynakları ile ödeyemeyecek durumda olanlar hakkında da ikinci fıkra hükümleri uygulanır.Tarımsal faaliyetin sonlandırılmasıMADDE 13 –(1) Tarımsal arazi malikleri sahibi oldukları arazilerinin tamamını elden çıkarmak suretiyle tarımsal faaliyetine son verebilir. Arazi maliki, bu durumda arazilerinin tamamını aynı anda olmak şartı ile yeter gelirli büyüklüğe ulaştırmak amacıyla talepte bulunan birden fazla arazi malikine satabilir. Arazilerin tamamının alımı için istekli olmaması durumunda, malik bu durumu Bakanlık il veya ilçe müdürlüğüne yazılı olarak bildirir. Bakanlık, bu malike ait arazilerin en az % 50 sinden az olmamak şartı ile, mevcut arazilerini yeter gelirli büyüklüğe ulaştırmak amacıyla talepte bulunan maliklere satışına izin verebilir. Satışı yapılmayan diğer tarımsal araziler ile ilgili olarak Kanunun 8/K maddesi hükümleri uygulanır.DÖRDÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerDüzenleme yetkisiMADDE 14 –(1) Bakanlık, bu Yönetmeliğin uygulaması ile ilgili olarak her türlü alt düzenlemeyi yapmaya yetkilidir.YürürlükMADDE 15 –(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 16 –(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
DEVRE TATİL VE UZUN SÜRELİ TATİL HİZMETİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ
14 Ocak 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29236
YÖNETMELİK
Gümrük ve Ticaret Bakanlığından:
DEVRE TATİL VE UZUN SÜRELİ TATİL HİZMETİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı; devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, değişim ve yeniden satış sözleşmelerine uygulanacak usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik hükümleri devre tatil, ön ödemeli devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti, değişim ve yeniden satış sözleşmelerini kapsar.
(2) Devre tatil sözleşmeleri ile sağlanan hakkın şahsi veya ayni bir hak olması, bu hakkın bir dernek üyeliğine ya da şirket ortaklığına bağlı olarak tanınması veya konaklamanın aynı zamanda seyahat ya da diğer hizmetlerle beraber sunulması bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasını engellemez.
(3) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, devre mülk, dönem mülk, paylı mülkiyet, hisseli gayrimenkul satışı ve benzeri isimler altında yapılan ve tapu tesciline konu edilen satışlara ilişkin sözleşmeler, bir yıldan uzun süre için kurulması ve tüketiciye bu süre zarfında birden fazla dönem için bir veya daha fazla sayıda gecelik konaklama imkânı tanıması halinde devre tatil sözleşmesi olarak kabul edilir.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik, 7/11/2013 tarihli ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 50 ve 84 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Bakan: Gümrük ve Ticaret Bakanını,
b) Bakanlık: Gümrük ve Ticaret Bakanlığını,
c) Değişim sözleşmesi: Tüketicilere devre tatil sözleşmesinden doğan haklarından diğer kişilerin geçici olarak yararlanmasına izin vermesi karşılığında gecelik konaklama veya diğer hizmetlere geçici olarak erişimimkanı veren bir sisteme katılma hakkı tanıyan sözleşmeleri,
ç) Devre mülk hakkı: 23/6/1965 tarihli ve 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununun Devre Mülk Hakkı başlıklı sekizinci bölümünde düzenlenen hakkı,
d) Devre tatil sözleşmesi: Bir yıldan uzun süre için kurulan ve tüketiciye bu süre zarfında birden fazla dönem için bir veya daha fazla sayıda gecelik konaklama imkânı veren sözleşmeleri,
e) Kalıcı veri saklayıcısı: Tüketicinin gönderdiği veya kendisine gönderilen bilgiyi, bu bilginin amacına uygun olarak makul bir süre incelemesine elverecek şekilde kaydedilmesini ve değiştirilmeden kopyalanmasını sağlayan ve bu bilgiye aynen ulaşılmasına imkan veren kısa mesaj, elektronik posta, internet, disk, CD, DVD, hafıza kartı ve benzeri her türlü araç veya ortamı,
f) Kanun: 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunu,
g) Ön ödeme tutarı: Devre tatile konu taşınmazın teslimi veya kullanım hakkının devrinden önce tüketici tarafından ödenen toplam tutarı,
ğ) Ön ödemeli devre tatil sözleşmesi: Tüketicinin ayni hakka konu bir taşınmazın satış bedelini veya şahsi hakka konu taşınmazın kullanım hakkı bedelini önceden peşin veya taksitle ödemeyi, satıcı veya sağlayıcının da bedelin tamamen veya kısmen ödenmesinden sonra taşınmazı ya da kullanım hakkını tüketiciye devir veya teslim etmeyi üstlendiği sözleşmeleri,
h) Proje toplam bedeli: Projeye ilişkin yapı ruhsatlarında yer alan arsa dahil yapının maliyetini,
ı) Sağlayıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye hizmet sunan ya da hizmet sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,
i) Satıcı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,
j) Tüketici: Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,
k) Yeniden satış sözleşmesi: Satıcı veya sağlayıcının, devre tatil veya uzun süreli tatil hizmetinin alınıp satılması hususunda tüketiciye yardımcı olduğu sözleşmeleri,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Ön Bilgilendirme ve Sözleşme Yükümlülüğü
Ön bilgilendirme
MADDE 5 –
(1) Satıcı veya sağlayıcı, bu Yönetmelik kapsamında düzenlenen sözleşmelerin kurulmasından en az bir gün önce tüketicilere yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile ön bilgilendirme formu vermek zorundadır.
(2) Ön bilgilendirme formunun, en az on iki punto büyüklüğünde, anlaşılabilir bir dilde, açık, sade ve okunabilir şekilde düzenlenmesi zorunludur.
(3) Ön bilgilendirme formunun;
a) Devre tatil sözleşmeleri için Ek-1’de,
b) Uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri için Ek-2’de,
c) Yeniden satış sözleşmeleri için Ek-3’te,
ç) Değişim sözleşmeleri için Ek-4’te,
d) Ön ödemeli devre tatil sözleşmeleri için ise Ek-5’te,
yer alan bilgileri içermesi zorunludur.
(4) Satıcı veya sağlayıcıdan kaynaklanmayan ve gerekli özenin gösterilmesine rağmen sonuçlarına engel olunamayan, olağandışı ve öngörülemeyen durumlarda, ön bilgilendirme formlarında yer alan bilgiler, sözleşmenin kurulmasından önce yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile tüketicinin onayını almak ve yapılan değişiklikleri de ayrıca sözleşmede belirtmek şartıyla değiştirilebilir.
(5) Bu Yönetmelik kapsamında düzenlenen sözleşmelerle ilgili olarak, satıcı veya sağlayıcının hediye tatil, kampanya, ücretsiz yemek ve gezi gibi isimler altında satışı özendirici yöntemler kullanarak tüketiciye bir davette bulunması halinde, bu davetin içeriği ve ticari amacının tanıtım faaliyetinden önce yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile tüketiciye bildirilmesi zorunludur.
(6) Bu maddede yer alan bilgilendirmelerin yapıldığına ilişkin ispat yükü satıcı veya sağlayıcıya aittir.
Sözleşmenin şekli ve içeriği
MADDE 6 –
(1) Satıcı veya sağlayıcı, 5 inci madde uyarınca tüketiciye verilen ön bilgilendirme formunda yer alan bilgilerle birlikte tüketicinin adı, soyadı, açık adresi ve diğer iletişim bilgileri ile tarafların sözleşmeyi imzaladığı yer ve tarihe ilişkin bilgileri de içeren bir sözleşme düzenlemek ve yazılı veya mesafeli olarak kurulan bu sözleşmelerin bir örneğini kağıt üzerinde veya kalıcı veri saklayıcısı ile tüketiciye vermek zorundadır. Daha ağır şekil şartları öngören kanun hükümleri saklıdır. Aksi halde satıcı veya sağlayıcı sonradan sözleşmenin geçersizliğini tüketicinin aleyhine olacak şekilde ileri süremez.
(2) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan sözleşmelerin en az on iki punto büyüklüğünde, anlaşılabilir bir dilde, açık, sade, okunabilir bir şekilde düzenlenmesi zorunludur.
(3) Mesafeli satış yöntemiyle kurulan sözleşmeler hariç olmak üzere satıcı veya sağlayıcı, tüketicinin kendi el yazısıyla sözleşme tarihini yazmasını ve sözleşmeyi imzalamasını sağlamakla yükümlüdür.
(4) Sözleşmenin bir örneğinin tüketiciye verildiğine ilişkin ispat yükü satıcı veya sağlayıcıya aittir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Cayma Hakkının Kullanımı ve Tarafların Yükümlülükleri
Cayma hakkı
MADDE 7 –
(1) Tüketici, bu Yönetmelik kapsamında düzenlenen sözleşmelerin kurulmasından itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkına sahiptir.
Cayma hakkının kullanımı
MADDE 8 –
(1) Cayma hakkının kullanıldığına dair bildirimin, cayma hakkı süresi dolmadan, şahsi hakka konu ön ödemeli devre tatil sözleşmeleri için yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile ayni hakka konu taşınmaza ilişkin sözleşmelerde ise noterlikler aracılığıyla satıcı veya sağlayıcıya yöneltilmesi yeterlidir.
(2) Satıcı veya sağlayıcı, Ek-6’da yer alan cayma formunu, sözleşmenin kurulduğu anda yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısıyla tüketiciye vermek zorundadır.
(3) Tüketici, cayma hakkını kullanırken Ek-6’da yer alan cayma formunu kullanabileceği gibi cayma kararını bildiren açık bir beyanda da bulunabilir.
(4) Devre tatil, uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri ve bu sözleşmelerle birlikte düzenlenmiş olan yeniden satış, değişim ve ilgili diğer tüm sözleşmeler, cayma hakkının kullanılması ile birlikte hiçbir cezai şart ödeme yükümlülüğü olmaksızın kendiliğinden sona erer.
Satıcı veya sağlayıcının yükümlülükleri
MADDE 9 –
(1) Geçerli bir şekilde kurulan devre mülk hakkı veren sözleşmeler hariç olmak üzere, satışın ön ödemeli yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın satıcı veya sağlayıcı, cayma süresi dolmadan tüketiciden herhangi bir isim altında ödeme yapmasını veya tüketiciyi borç altına sokan herhangi bir belge vermesini isteyemez. Bu yasağa rağmen tüketiciden herhangi bir bedel alınması durumunda, alınan bedel tüketiciye derhal iade edilir. Ayrıca tüketiciyi borç altına sokan her türlü belge tüketici yönünden geçersizdir.
(2) Tüketicinin cayma hakkını kullanması durumunda, cayma hakkının kullanılmasından önce sunulan hizmete ilişkin olarak tüketiciden herhangi bir bedel talep edilemez.
(3) Tüketicinin devre mülk hakkı veren sözleşmelerden cayma hakkını kullanması durumunda, tüketiciye iade edilmesi gereken tutar ve tüketiciyi borç altına sokan her türlü belge, cayma bildiriminin satıcı veya sağlayıcıya ulaştığı tarihten itibaren en geç on dört gün içinde tüketiciye geri verilir.
(4) Değişim sözleşmesinin devre tatil sözleşmesi ile birlikte ve aynı zamanda tüketicilere verildiği hallerde, cayma hakkının kullanımına ilişkin süreler her iki sözleşme için de geçerlidir.
(5) Satıcı veya sağlayıcı, yeniden satış sözleşmesi kapsamında satış işlemi gerçekleşmedikçe tüketiciden ödeme yapmasını isteyemez.
Eksik bilgilendirme
MADDE 10 –
(1) Satıcı veya sağlayıcının 5 inci maddenin birinci ve üçüncü veya 6 ncı maddenin birinci ya da 8 inci maddenin ikinci fıkralarında belirtilen yükümlülüklere aykırı hareket etmesi durumunda, tüketici cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı değildir. Bu süre her halükarda cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer.
(2) Birinci fıkrada belirtilen yükümlülüklerin bir yıllık süre içinde yerine getirilmesi halinde, on dört günlük cayma hakkı süresi, bu yükümlülüklerin gereği gibi yerine getirildiği tarihten itibaren işlemeye başlar.
Bağlı kredi
MADDE 11 –
(1) Tüketicinin ödeyeceği bedel, kısmen veya tamamen satıcı veya sağlayıcı ile kredi veren arasındaki anlaşmaya dayanılarak bir kredi veren tarafından karşılanıyorsa tüketicinin sözleşmeden cayması ve buna ilişkin bildirimin cayma süresi içinde ayrıca kredi verene de yöneltilmesi hâlinde bağlı kredi sözleşmesi de herhangi bir tazminat veya cezai şart ödeme yükümlülüğü olmaksızın sona erer.
(2) Bağlı kredi sözleşmesi, sözleşmenin kurulduğu tarihte hüküm doğurmak üzere cayma hakkı süresi sonunda yürürlüğe girer.
(3) Bağlı kredi sözleşmesinde cayma hakkının kullanıldığına dair bildirim, 8 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen yöntemle kredi verene yapılır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Uzun Süreli Tatil Hizmeti Sözleşmelerine İlişkin Özel Hükümler
Uzun süreli tatil hizmeti sözleşmesi
MADDE 12 –
(1) Uzun süreli tatil hizmeti sözleşmeleri, bir yıldan uzun süre için kurulan ve tüketiciye, belirlenen süre zarfında konaklamaya veya konaklama ile birlikte seyahat ya da diğer hizmetlerin beraber sunulduğu durumlara ilişkin indirim yahut diğer menfaatlerden faydalanma hakkı verilen sözleşmelerdir.
(2) Uzun süreli tatil hizmeti sözleşmelerine ilişkin ödemelerin, üyelik aidatı da dâhil olmak üzere eşit olarak yıllık taksitlere bölündüğü bir ödeme planına göre yapılması zorunludur. Sözleşmede, bedelin taksitli ödeme planının dışında başka bir ödeme seçeneğiyle yapılmasına imkan veren hükümler yer alamaz. Aksi takdirde bu hükümler geçersizdir.
Ödeme bildirimi yükümlülüğü ve sözleşmenin feshi
MADDE 13 –
(1) Satıcı veya sağlayıcının, tüketiciye her ödeme tarihinden en az on dört gün önce yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile ödeme bildiriminde bulunması zorunludur.
(2) Tüketici, ilk iki taksiti ödedikten sonra, üçüncü yıldan itibaren her taksite ilişkin ödeme bildirimini almasını takiben on dört gün içinde satıcı veya sağlayıcıya yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile bildirimde bulunarak herhangi bir cezai şart ödemeksizin sözleşmeyi feshedebilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Ön Ödemeli Devre Tatil Sözleşmeleri
Genel esaslar
MADDE 14 –
(1) Ayni hakka konu bir taşınmazın veya şahsi hakka konu taşınmazın kullanım hakkının ön ödemeli satılması durumunda, satıcı veya sağlayıcı tarafından, Ek-5’te yer alan bilgilere ek olarak tüketiciye, bağımsız bölüm planı, vaziyet planı, kat planı ve mahal listesinin verilmesi zorunludur.
(2) Satıcı veya sağlayıcının, ön ödemeli satışa başlamadan önce, proje toplam bedelinin bir milyon Türk Lirasını aştığı projeler için, 27/11/2014 tarihli ve 29188 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ön Ödemeli Konut Satışları Hakkında Yönetmeliğin “Teminat” başlıklı beşinci bölümü hükümleri çerçevesinde teminat sağlaması zorunludur.
(3) Ön ödemeli devre tatil sözleşmelerinde, devir veya teslim tarihine kadar tüketicinin herhangi bir gerekçe göstermeden sözleşmeden dönme hakkı vardır. Sözleşmeden dönme bildiriminin; şahsi hakka konu ön ödemeli devre tatil sözleşmeleri için yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile ayni hakka konu ön ödemeli devre tatil sözleşmeleri için ise noterlikler aracılığıyla satıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir.
(4) Sözleşmeden dönülmesi durumunda:
a) Tüketiciden sadece sözleşme bedelinin yüzde ikisine kadar tazminat talep edilebilir. Satıcı veya sağlayıcı, yükümlülüklerini hiç ya da gereği gibi yerine getirmezse tüketiciden herhangi bir bedel talep edemez.
b) Tüketiciye iade edilmesi gereken tutar ve tüketiciyi borç altına sokan her türlü belge, dönme bildiriminin satıcı veya sağlayıcıya ulaştığı tarihten itibaren en geç doksan gün içinde tüketiciye geri verilir.
c) Tüketici, alınan bedelin ve tüketiciyi borç altına sokan her türlü belgenin iade edildiği tarihten itibaren, on gün içinde edinimlerini iade eder.
(5) Sözleşme bedelinin bir kısmının veya tamamının bağlı kredi ile karşılanması durumunda, dönme bildiriminin satıcı veya sağlayıcı tarafından kredi verene derhal bildirilmesi zorunludur. Tüketicinin ödediği satış bedeli, satıcı tarafından dönme bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren en geç doksan gün içinde, yalnızca dördüncü fıkranın (a) bendinde belirtilen tazminat tutarı düşülerek kredi verene iade edilir. Kredi veren, söz konusu tutarı Kanunun 27 nci maddesine uygun olarak tüketiciye derhal geri öder.
(6) Ön ödemeli devre tatil sözleşmesine konu taşınmazın yer aldığı projede sonradan değişiklik yapılması durumunda, bu değişikliğin tüketiciye yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile bildirilmesi zorunludur. Tüketici yapılan proje değişikliğini kabul etmeyerek bir ay içinde vergi, harç, masraf, tazminat ve benzeri adlar altında hiçbir bedel ödemeksizin sözleşmeden dönebilir. Proje değişikliğinin yasal zorunluluklardan veya mücbir sebep hallerinden kaynaklanması durumunda, satıcı tüketiciden sözleşme bedelinin yüzde ikisine kadar kesinti yapabilir.
(7) Sözleşmeye konu taşınmazın inşa edileceği arsa üzerinde yapı ruhsatı alınmadan tüketicilerle ön ödemeli devre tatil sözleşmesi yapılamaz.
(8) Birinci fıkrada belirtilen yükümlülüklerin yerine getirildiğine ilişkin ispat yükü satıcı veya sağlayıcıya aittir.
Ayni hakka konu taşınmazın ön ödemeli satışı
MADDE 15 –
(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında; 2 nci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen sözleşmelere konu taşınmazların ön ödemeli satışı, konusu ayni hak olan ön ödemeli devre tatil sözleşmesi olarak kabul edilir.
(2) Ayni hakka konu taşınmazın ön ödemeli satılması durumunda, satıcı veya sağlayıcının 5 ve 6 ncımaddelerde yer alan yükümlülükleri yerine getirmesi koşuluyla;
a) Kat irtifakı devrini tüketici lehine tapu siciline tescil etmesiyle birlikte yapılacak yazılı bir sözleşme düzenlemesi veya
b) Noterliklerde düzenleme şeklinde yapılan satış vaadi sözleşmesi düzenlemesi
zorunludur.
(3) Devir ve teslim süresi sözleşme tarihinden itibaren otuz altı ayı geçemez. Kat mülkiyetine konu taşınmazın tüketici adına tescili veya kat irtifakına konu taşınmazın tüketici adına tapu siciline tescil edilmesiyle birlikte taşınmazın zilyetliğinin devri ile teslim veya devir gerçekleşmiş kabul edilir. Taşınmazın kullanıma hazır bir şekilde tüketiciye zilyetliğinin devredilmesi gerekir. Aksi halde, teslim gerçekleşmemiş sayılır.
Şahsi hakka konu taşınmazın ön ödemeli satışı
MADDE 16 –
(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, konusu taşınmazın kullanım hakkı olan sözleşmelere ilişkin ön ödemeli satışlar, konusu şahsi hak olan ön ödemeli devre tatil sözleşmesi olarak kabul edilir.
(2) Şahsi hakka konu devre tatil amaçlı taşınmazın kullanım hakkının devrinin en geç otuz altı ay içinde yapılması ve bu hakka konu taşınmazın kullanıma elverişli bir şekilde sunulması zorunludur.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Sorumsuzluk kaydı
MADDE 17 –
(1) Sözleşme metninde veya müstakil herhangi bir belgede yer alan ve tüketicinin bu Yönetmelikten kaynaklanan haklarını kullanmaktan feragat ettiğine veya satıcı veya sağlayıcının yükümlülüklerini sınırladığına ya da ortadan kaldırdığına dair kayıtlar geçersizdir.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 18 –
(1) 13/6/2003 tarihli ve 25137 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Devre Tatil Sözleşmeleri Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 19 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 20 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük ve Ticaret Bakanı yürütür.
EK – 1
DEVRE TATİL SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN ÖN BİLGİLENDİRME FORMU
a) Satıcı, sağlayıcı ve malikin isim, unvan, açık adres, telefon ve varsa MERSİS numarası ile diğer iletişim bilgileri.
b) Sözleşme konusu hakkın tanımı, niteliği, kapsamı ve kullanım koşulları.
c) Sözleşmenin süresi, sözleşme konusu hakkın kullanılabileceği dönem ve tarih aralığı.
ç) Sözleşme konusu taşınmazın fiili durumu ve yeri.
d) Sözleşme konusu hakkın kullanımı için ödenecek tüm vergiler dahil toplam fiyat.
e) Ortak tesislerin ve hizmetlerin kullanımı için ödenecek bedel, vergi, harç gibi zorunlu yasal giderler ile genel idari masrafların ne şekilde hesaplanacağına, bu giderlerin nasıl ve ne zaman arttırılabileceği ile tüketiciye nasıl yansıtılacağına ilişkin açıklamalar.
f) Tüketicinin yararlanabileceği yüzme havuzu, sauna ve benzeri ortak tesisler, ışıklandırma, su, bakım ve benzeri hizmetler ile bunlardan yararlanma şartları.
g) Taşınmazın bakım ve onarımının, yönetim ve idaresinin ne şekilde olacağına ilişkin açıklamalar ve tüketicilerin bu konularla ilgili kararlara nasıl katılabileceği ve kararları nasıl etkileyebileceğini de içeren bilgi.
ğ) İktisabın sözleşmede belirtilenler dışında herhangi bir ek ödemeye ve yükümlülüğe yol açmayacağına ilişkin bilgi.
h) Sözleşme konusu hakkın devir veya takas edilmesinin mümkün olup olmadığı ile varsa değişim planına ilişkin açıklamalar.
ı) Cayma hakkının ne şekilde kullanılacağı ve cayma bildiriminin yapılacağı açık adres, faks numarası ve elektronik posta bilgileri.
i) Sözleşme konusu taşınmaz üzerinde varsa idari veya hukuki kısıtlamalara ilişkin bilgi.
j) Devre mülk hakkı veren sözleşmelerde “Bu sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkınız bulunmaktadır.” ibaresi.
k) Konusunu diğer ayni haklar ile şahsi bir hakkın oluşturduğu sözleşmelerde “Bu sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkınız bulunmaktadır. Cayma süresi içinde sözleşmeye konu mal veya hizmet karşılığında herhangi bir isim altında ödeme yapmanızı veya borç altına sokan herhangi bir belge vermenizi istemeyeceğimizi taahhüt ederiz.” ibaresi.
l) Tüketicinin cayma hakkı konusunda hiç ya da gereği gibi bilgilendirilmemesi halinde cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı olmadığına ve bu sürenin her halükarda cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona ereceğine ilişkin bilgi.
m) Tarafların sözleşmeyi fesih şartları ile sözleşmenin feshedilmesi halinde bunun sonuçlarına ilişkin bilgi.
n) Sözleşmeden doğan haktan üçüncü bir kişinin yararlanıp yararlanamayacağına ilişkin bilgi ile yararlandığı takdirde buna ilişkin açıklamalar.
o) Varsa satıcı veya sağlayıcının şikayetlere ilişkin çözüm yöntemleri hakkında bilgi.
ö) Tüketicilerin uyuşmazlık konusundaki başvurularını tüketici mahkemesine veya tüketici hakem heyetine yapabileceklerine dair bilgi.
p) Ödeme planı ve ödemelerin yapılacağı banka ve hesap bilgileri.
r) Sözleşme konusu hakkın taksitle satılması halinde;
1) Tüm vergiler dahil Türk Lirası olarak toplam taksitli satış fiyatı,
2) Faiz miktarı ve faizin hesaplandığı yıllık oran ve sözleşmede belirlenen faiz oranının yüzde otuz fazlasını geçmemek üzere gecikme faiz oranı,
3) Tüketicinin temerrüde düşmesinin hukuki sonuçları,
4) Varsa peşinat tutarı.
EK – 2
UZUN SÜRELİ TATİL HİZMETİ SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN
ÖN BİLGİLENDİRME FORMU
a) Satıcı veya sağlayıcının isim, unvan, açık adres, telefon ve varsa MERSİS numarası ile diğer iletişim bilgileri.
b) Sözleşme konusu hizmetin niteliği, kapsamı, süresi ve hizmetten yararlanma koşulları.
c) Tüketicinin hizmetten yararlanmaya başlayacağı tarih.
ç) Varsa tüketici tarafından ödenecek ek masrafların niteliği, kapsamı ve tutarı.
d) Sözleşmenin süresine göre her yıl için eşit taksit miktarlarını gösteren ödeme planı ve bu taksitlerin ödenmesi için öngörülen süre.
e) Varsa bir yıldan sonraki taksit ödemelerine ilişkin artış oranı.
f) Tüketiciye sunulan ana hizmetlerin niteliği ve kapsamına ilişkin bilgiler.
g) Cayma hakkının ne şekilde kullanılacağı ve cayma bildiriminin yapılacağı açık adres, faks numarası ve elektronik posta bilgileri.
ğ) “Bu sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkınız bulunmaktadır. Cayma süresi içinde sözleşmeye konu mal veya hizmet karşılığında herhangi bir isim altında ödeme yapmanızı veya borç altına sokan herhangi bir belge vermenizi istemeyeceğimizi taahhüt ederiz.” İbaresi.
h) Tüketicinin cayma hakkı konusunda hiç ya da gereği gibi bilgilendirilmemesi halinde cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı olmadığına ve bu sürenin her halükarda cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona ereceğine ilişkin bilgi.
ı) Tüketicinin, ikinci taksit ödemesinden sonra, her taksite ilişkin ödeme bildirimini almasından itibaren on dört gün içinde satıcı veya sağlayıcıya bilgi vererek, herhangi bir cezai şart ödemeksizin sözleşmeyi feshetme hakkının olduğuna dair bilgi.
i) Hizmetin sözleşmede belirtilenler dışında herhangi bir ek ödemeye ve yükümlülüğe yol açmayacağına ilişkin bilgi.
j) Varsa satıcı veya sağlayıcının şikayetlere ilişkin çözüm yöntemleri hakkında bilgi.
k) Tüketicilerin uyuşmazlık konusundaki başvurularını tüketici mahkemesine veya tüketici hakem heyetine yapabileceklerine dair bilgi.
l) Sözleşmeden kaynaklanan haklarının kullanılması sırasında tüketiciye sağlanan öncelikler, promosyonlar, özel indirimler ile ortaya çıkabilecek kısıtlamalar hakkında bilgi.
EK – 3
YENİDEN SATIŞ SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN ÖN BİLGİLENDİRME FORMU
a) Satıcı veya sağlayıcının isim, unvan, açık adres, telefon ve varsa MERSİS numarası ile diğer iletişim bilgileri.
b) Sözleşme konusu hizmetin niteliği, kapsamı ve kullanım koşulları.
c) Sözleşmenin süresi.
ç) Tüketici tarafından ödenecek tüm vergiler dahil toplam fiyat.
d) Varsa tüketici tarafından ödenecek ek masrafların niteliği, kapsamı ve tutarı.
e) Cayma hakkının ne şekilde kullanılacağı ve cayma bildiriminin yapılacağı açık adres, faks numarası ve elektronik posta bilgileri.
f) “Bu sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkınız bulunmaktadır. Cayma süresi içinde sözleşmeye konu mal veya hizmet karşılığında herhangi bir isim altında ödeme yapmanızı veya borç altına sokan herhangi bir belge vermenizi istemeyeceğimizi taahhüt ederiz.” ibaresi.
g) Tüketicinin cayma hakkı konusunda hiç ya da gereği gibi bilgilendirilmemesi halinde cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı olmadığına ve bu sürenin her halükarda cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona ereceğine ilişkin bilgi.
ğ) Hizmetin sözleşmede belirtilenler dışında herhangi bir ek ödemeye ve yükümlülüğe yol açmayacağına ilişkin bilgi.
h) Sözleşmeden doğan hakların yeniden satışı için bir sisteme katılmanın mümkün olup olmadığı hakkında bilgi ve varsa bu duruma ilişkin masraflar hakkında bilgi.
ı) Varsa satıcı veya sağlayıcının şikayetlere ilişkin çözüm yöntemleri hakkında bilgi.
i) Tüketicilerin uyuşmazlık konusundaki başvurularını tüketici mahkemesine veya tüketici hakem heyetine yapabileceklerine dair bilgi.
EK – 4
DEĞİŞİM SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN ÖN BİLGİLENDİRME FORMU
a) Satıcı veya sağlayıcının isim, unvan, açık adres, telefon ve varsa MERSİS numarası ile diğer iletişim bilgileri.
b) Sözleşme konusu hakkın niteliği, kapsamı ve kullanım koşulları.
c) Sözleşmenin süresi, sözleşme konusu hakkın kullanılabileceği dönem ve tarih aralığı.
ç) Sözleşme konusu hakkın kullanımı için ödenecek tüm vergiler dahil toplam fiyat.
d) Varsa tüketici tarafından ödenecek ek masrafların niteliği, kapsamı ve tutarı.
e) Değişim sisteminin nasıl çalıştığına ilişkin açıklama ile değişim için önerilen seçenekler ve yöntemler hakkında bilgi.
f) Değişim sistemine konu haklar arasında fark bulunması halinde buna ilişkin bilgi.
g) Tüketiciye sunulan ana hizmetlerin niteliği ve kapsamına ilişkin bilgiler.
ğ) Cayma hakkının ne şekilde kullanılacağı ve cayma bildiriminin yapılacağı açık adres, faks numarası ve elektronik posta bilgileri.
h) “Bu sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkınız bulunmaktadır. Cayma süresi içinde sözleşmeye konu mal veya hizmet karşılığında herhangi bir isim altında ödeme yapmanızı veya borç altına sokan herhangi bir belge vermenizi istemeyeceğimizi taahhüt ederiz.” ibaresi.
ı) Tüketicinin cayma hakkı konusunda hiç ya da gereği gibi bilgilendirilmemesi halinde cayma hakkını kullanmak için on dört günlük süreyle bağlı olmadığına ve bu sürenin her halükarda cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona ereceğine ilişkin bilgi.
i) Değişim sözleşmesinin devre tatil sözleşmesiyle birlikte teklif edildiği durumlarda, her iki sözleşme için sadece bir cayma süresi olduğuna dair bilgi.
j) Sözleşmeden kaynaklanan hakların kullanılması sırasında tüketiciye sağlanan faydalar ile ortaya çıkabilecek kısıtlamalar hakkında bilgi.
k) Konaklamanın taşınmaz mal dışında konaklamayla ilgili olması durumunda buna ilişkin bilgi.
l) Varsa satıcı veya sağlayıcının şikayetlere ilişkin çözüm yöntemleri hakkında bilgi.
m) Tüketicilerin uyuşmazlık konusundaki başvurularını tüketici mahkemesine veya tüketici hakem heyetine yapabileceklerine dair bilgi.
n) Tarafların sözleşmeyi fesih şartları ile sözleşmenin feshedilmesi halinde bunun sonuçlarına ilişkin bilgi.
EK – 5
ÖN ÖDEMELİ DEVRE TATİL SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN
ÖN BİLGİLENDİRME FORMU
a) Satıcı, sağlayıcı ve malikin isim, unvan, açık adres, telefon ve varsa MERSİS numarası ile diğer iletişim bilgileri.
b) Sözleşme konusu hakkın tanımı, niteliği, kapsamı ve kullanım koşulları.
c) Sözleşmenin süresi, sözleşme konusu hakkın kullanılabileceği dönem ve tarih aralığı.
ç) Sözleşme konusu taşınmazın fiili durumu ve yeri.
d) Sözleşme konusu hakkın kullanımı için ödenecek tüm vergiler dahil toplam fiyat.
e) Ortak tesislerin ve hizmetlerin kullanımı için ödenecek bedel, vergi, harç gibi zorunlu yasal giderler ile genel idari masrafların ne şekilde hesaplanacağına, bu giderlerin nasıl ve ne zaman arttırılabileceği ile tüketiciye nasıl yansıtılacağına ilişkin açıklamalar.
f) Tüketicinin yararlanabileceği yüzme havuzu, sauna ve benzeri ortak tesisler, ışıklandırma, su, bakım ve benzeri hizmetler ile bunlardan yararlanma şartları.
g) Taşınmazın bakım ve onarımının, yönetim ve idaresinin ne şekilde olacağına ilişkin açıklamalar ve tüketicilerin bu konularla ilgili kararlara nasıl katılabileceği ve etkileyebileceğini de içeren bilgi.
ğ) İktisabın sözleşmede belirtilenler dışında herhangi bir ek ödemeye ve yükümlülüğe yol açmayacağına ilişkin bilgi.
h) Sözleşme konusu hakkın devir veya takas edilmesinin mümkün olup olmadığı ile varsa değişim planına ilişkin açıklamalar.
ı) Cayma hakkının ne şekilde kullanılacağı ve cayma bildiriminin yapılacağı açık adres, faks numarası ve elektronik posta bilgileri.
i) Sözleşme konusu taşınmaz üzerinde varsa idari veya hukuki kısıtlamalara ilişkin bilgi.
j) Devre mülk hakkı veren sözleşmelerde “Bu sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkınız bulunmaktadır.” ibaresi.
k) Konusunu diğer ayni haklar ile şahsi bir hakkın oluşturduğu sözleşmelerde “Bu sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkınız bulunmaktadır. Cayma süresi içinde sözleşmeye konu mal veya hizmet karşılığında herhangi bir isim altında ödeme yapmanızı veya borç altına sokan herhangi bir belge vermenizi istemeyeceğimizi taahhüt ederiz.” ibaresi.
l) Ön ödeme tutarı.
m) Verilen teminata ilişkin bilgiler.
n) Yapı ruhsatının alınış tarihi.
o) Sözleşme konusu hakkın devir veya teslim tarihinin sözleşme tarihinden itibaren otuz altı ayı geçemeyeceğine dair bilgi.
ö) Tüketicinin sözleşmeden dönme hakkı ve bu hakka ilişkin bilgiler.
p) Sözleşmeden dönülmesi durumunda, sözleşme bedelinin yüzde ikisine kadar tazminat ödenmesi haricinde tüketiciden herhangi bir isim altında bedel talep edilemeyeceğine ilişkin bilgi.
r) Sözleşme konusu hakkın devir veya tesliminden sonra geçerli olmak üzere tarafların sözleşmeyi fesih şartları ile sözleşmenin feshedilmesi halinde bunun sonuçlarına ilişkin bilgi.
s) Varsa satıcı veya sağlayıcının şikayetlere ilişkin çözüm yöntemleri hakkında bilgi.
ş) Tüketicilerin uyuşmazlık konusundaki başvurularını tüketici mahkemesine veya tüketici hakem heyetine yapabileceklerine dair bilgi.
t) Ödeme planı ve ödemelerin yapılacağı banka ve hesap bilgileri.
u) Sözleşme konusu hakkın taksitle satılması halinde;
1) Tüm vergiler dahil Türk Lirası olarak toplam taksitli satış fiyatı,
2) Faiz miktarı ve faizin hesaplandığı yıllık oran ve sözleşmede belirlenen faiz oranının yüzde otuz fazlasını geçmemek üzere gecikme faiz oranı,
3) Tüketicinin temerrüde düşmesinin hukuki sonuçları,
4) Varsa peşinat tutarı.
EK – 6
ÖRNEK CAYMA FORMU
(Bu form, sadece sözleşmeden cayma hakkı kullanılmak istenildiğinde
doldurup gönderilecektir.)
-Kime: (Satıcı veya sağlayıcı tarafından doldurulacak olan bu kısımda satıcı veya sağlayıcının ismi, unvanı, adresi, varsa faks numarası ve e-posta adresi yer alacaktır.)
-Bu formla sözleşmeden cayma hakkımı kullandığımı beyan ederim.
-Sözleşme tarihi:
-Cayma hakkına konu hak veya hizmet:
-Cayma hakkına konu hak veya hizmetin bedeli:
-Tüketicinin adı ve soyadı:
-Tüketicinin adresi:
-Tüketicinin imzası: (Sadece kağıt üzerinde gönderilmesi halinde)
-Tarih:
furkanlardanismanlik.com 