ULUSAL MESLEK STANDARTLARININ VE ULUSAL YETERLİLİKLERİN HAZIRLANMASI HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin hazırlanması, yürürlüğe konulması, güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
(2) Tabiplik, diş hekimliği, hemşirelik, ebelik, eczacılık, veterinerlik, mühendislik ve mimarlık meslekleri ile en az lisans düzeyinde öğrenimi gerektiren ve mesleğe giriş şartları kanunla düzenlenmiş olan meslekler bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 21/9/2006 tarihli ve 5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanununun 21 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Çalışma Grubu: Ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin hazırlanması ve güncellenmesi çalışmalarını yürütmek üzere Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından oluşturulan grubu,
b) Daire Başkanlığı: Mesleki Yeterlilik Kurumu Meslek Standartları Dairesi Başkanlığını,
c) Genel Kurul: Mesleki Yeterlilik Kurumu Genel Kurulunu,
e) Öğrenme kazanımı: Herhangi bir öğrenme sürecinin tamamlanmasından sonra bireyin sahip olduğu bilgi, beceri ve yetkinlikleri,
f) Sektör komiteleri: Taslak meslek standartlarının ulusal meslek standardı, taslak yeterliliklerin de ulusal yeterlilik olarak kabul edilebilmesi için inceleme yaparak Mesleki Yeterlilik Kurumu Yönetim Kurulunun onayına sunulmak üzere görüş oluşturan komiteleri,
g) Ulusal Meslek Standardı: Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından yürürlüğe konulan bir mesleğin başarı ile icra edilebilmesi için gerekli görev ve işlemleri içeren belgeyi,
ğ) Ulusal yeterlilik: Ulusal meslek standardı veya uluslararası standartlar temel alınarak hazırlanan, Mesleki Yeterlilik Kurumu Yönetim Kurulu tarafından onaylanan, belgelendirme ve eğitim akreditasyonu süreçlerinde kullanılan belgeyi,
h) Uluslararası Standart: Türkiye’nin üyesi olduğu ya da tanıdığı uluslararası kuruluşlar tarafından bir mesleğin icrasına ilişkin olarak onaylanmış belgeleri,
ı) Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi (TYÇ): 5544 sayılı Kanunun 23/A maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen ve Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi ile uyumlu olacak şekilde tasarlanan; ilk, orta ve yükseköğretim dâhil, genel ve mesleki eğitim ve öğretim programları ve diğer öğrenme yolları ile kazanılan tüm yeterlilik esaslarını gösteren Ulusal Yeterlilik Çerçevesini,
i) Yeterlilik birimi: Ulusal yeterliliklerde zorunlu veya seçmeli olarak yer alan, bağımsız olarak ölçülebilen, transfer edilebilir yeterlilik bölümünü,
j) Yetkilendirilmiş Belgelendirme Kuruluşu: Türk Akreditasyon Kurumu veya Avrupa Akreditasyon Birliği ile çok taraflı tanıma anlaşması imzalamış akreditasyon kurumlarından akredite edilmiş; Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından, ulusal yeterliliklere göre ölçme, değerlendirme ve belgelendirme faaliyetlerini yürütmek üzere yetkilendirilmiş, tüzel kişiliği haiz kurum ve kuruluşları,
k) Yönetim Kurulu: Mesleki Yeterlilik Kurumu Yönetim Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Meslek Standartlarının ve Yeterliliklerin Hazırlanması
Standardı hazırlanacak mesleklerin belirlenmesi
MADDE 4 – (1) Standardı hazırlanacak meslekler, iş piyasasının ve eğitim ve öğretim kurumlarının öncelikli ihtiyaçları ve sektör komitelerinin önerileri dikkate alınarak Yönetim Kurulunca belirlenir.
Ulusal meslek standardının ve ulusal yeterliliğin şekli ve içeriği
MADDE 5 – (1) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterliliklerin şekli ve içeriği Yönetim Kurulu tarafından onaylanan formata göre hazırlanır.
(2) Meslek standardı ve yeterliliklerin seviyeleri TYÇ seviyelerine uygun olarak belirlenir.
Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler için temel ölçütler
MADDE 6 – (1) Ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin geliştirilmesinde, sektör komitelerinde incelenmesinde ve Yönetim Kurulu tarafından onaylanmasında aşağıdaki ölçütler dikkate alınır:
a) Ulusal meslek standardı, meslekle ilgili faaliyetlerin araştırılması, bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi aşamalarından oluşan iş analizine dayanır.
b) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler katılımcı bir anlayışla hazırlanır ve ilgili tarafların görüş ve katkısı alınır.
c) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler, mesleki alana ilişkin iş sağlığı ve güvenliği, çevre ve kalite ile ilgili hususları kapsar.
ç) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler kullanıcılar tarafından anlaşılacak şekilde yazılır.
d) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler hayat boyu öğrenme ilkesi çerçevesinde bireyin kendini geliştirmesini ve meslekte ilerlemesini teşvik eder.
e) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler açık veya gizli hiçbir ayrımcılık unsuru içermez.
f) Ulusal yeterlilikler, bireyin bilgi, beceri ve yetkinliğinin kalite güvencesi dâhilinde ölçülmesini temin eden unsurları içerir.
(2) Taslak meslek standardı ve yeterlilikler ilgili kişi, kurum ve kuruluşlara görüşe gönderilir ve ayrıca Kurum internet sayfası aracılığıyla en az on beş gün süre ile kamuoyunun görüşüne sunulur. Taslakları hazırlayan kuruluşlar veya çalışma grupları alınan görüş ve önerileri değerlendirir ve gerekçelerini belirtmek suretiyle taslaklara son şeklini vererek Kuruma iletir.
Ulusal yeterliliklerin kaynağı
MADDE 7 – (1) Ulusal yeterlilikler, ulusal meslek standartları veya uluslararası standartlara dayalı olarak oluşturulur.
(2) Uluslararası standartların dayanak teşkil ettiği ulusal yeterlilikler, ulusal ihtiyaçlar da dikkate alınarak hazırlanır ve bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara göre ulusal yeterlilik olarak kabul edilir.
(3) Bir ulusal meslek standardından birden çok ulusal yeterlilik hazırlanabileceği gibi birden çok ulusal meslek standardı bir ulusal yeterliliğe kaynak teşkil edebilir.
(4) Aynı ad ve seviyede birden fazla ulusal yeterlilik yürürlüğe konulamaz.
Ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin kullanımı
MADDE 8 – (1) Ulusal meslek standartları Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girer ve ilgili tüm tarafların kullanımına açıktır.
(2) Ulusal yeterlilikler ilgili tüm tarafların kullanımına açıktır. Ancak, Kurumun izin vermediği veya yetkilendirmediği hiçbir kişi, kurum ya da kuruluş ulusal yeterliliklere atıfta bulunarak sınav ve herhangi bir ad altında belgelendirme yapamaz.
(3) Yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşu olma talebinde bulunan kuruluşlar ile yetkilendirme ön sözleşmesi imzalanır. Kuruluş, yetkilendirme ön sözleşmesi çerçevesinde akreditasyon süreciyle sınırlı kalmak kaydıyla ulusal yeterliliklere atıf yaparak sınav ve belgelendirme yapabilir.
(4) Kurum tarafından yetkilendirilen belgelendirme kuruluşları, sınav ve belgelendirme işlemlerini ulusal yeterlilikleri kullanarak yapar.
(5) Kurum tarafından yetkilendirilmediği veya izin verilmediği halde ulusal yeterliliklere atıfta bulunarak sınav ve belgelendirme faaliyetinde bulunduğu tespit edilen kişi, kurum ve kuruluşlar hakkında Kurum tarafından suç duyurusunda bulunulur.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Görevlendirme, Onay ve Yürürlük
Meslek standardı ve yeterlilik hazırlayacak kurum ve kuruluşların görevlendirilmesi ve çalışma gruplarının oluşturulması
MADDE 9 – (1) Kurum, görevlendirdiği veya hizmet satın aldığı kurum ve kuruluşlara veya oluşturduğu çalışma gruplarına meslek standartlarını ve yeterlilikleri hazırlatır.
(2) Kurumdan herhangi bir ücret ve başka bir hak talep etmeksizin meslek standardı veya yeterlilik hazırlamak isteyen ve gerekli şartları taşıyan kurum ve kuruluşlar Yönetim Kurulu kararıyla görevlendirilir. Meslek standardı hazırlamış olan kurum ve kuruluşların yeterlilik hazırlama taleplerine ilişkin görevlendirme ise Kurum Başkanı tarafından yapılır. Kurum ve kuruluşların başvurularının değerlendirilmesine ve görevlendirilmesine ilişkin usul ve esaslar Yönetim Kurulunca belirlenir.
(3) Çalışma gruplarında yer alacakların nitelikleri ve grubun çalışma usul ve esasları Yönetim Kurulunca belirlenir.
(4) Kurum tarafından hizmet satın alınarak meslek standardı veya yeterlilik hazırlatılması veya güncellenmesi durumunda, hizmet satın alınacak kurum veya kuruluşlar ilgili mevzuata göre belirlenir.
Meslek standardı ve yeterliliklerin hazırlanması ve onaylanması
MADDE 10 – (1) Meslek standardı ve yeterlilikler, yetkilendirilen kuruluş, çalışma grubu, hizmet satın alınan kurum ve kuruluşlar tarafından bu Yönetmelikte belirtilen temel ölçütlere, esaslara ve Kurum tarafından yayınlanan kılavuzlara göre hazırlanır.
(2) Taslakların ön inceleme ve değerlendirmesi Daire Başkanlığınca gerçekleştirilir. Taslakta uygunsuzluk varsa giderilmesi için hazırlayan kurum veya kuruluşa gönderilir. Uygun bulunan taslaklar ilgili sektör komitesinin inceleme ve değerlendirmesine sunulur.
(3) Sektör komitesi tarafından incelenerek Yönetim Kuruluna sunulması yönünde görüş oluşturulan taslaklar Yönetim Kuruluna sunulur. Sektör komitesinin uygun bulmadığı taslaklar ise sektör komitesi görüşü doğrultusunda işleme alınır.
(4) Yönetim Kurulu, kendisine sunulan taslakları usulen inceler. Yönetim Kurulu tarafından onaylanan ve Resmî Gazete’de yayımlanan meslek standartları, ulusal meslek standardı olarak yürürlüğe girer. Yeterlilikler ise Yönetim Kurulu tarafından onaylanmasını müteakip ulusal yeterlilik olarak yürürlüğe girer.
(5) Meslekî ve teknik eğitim ve öğretime ilişkin orta ve yükseköğretim programları, Millî Eğitim Bakanlığı ve üniversiteler tarafından bir yıl içinde ilgili ulusal meslek standartlarıyla uyumlu hâle getirilerek eğitim ve öğretimin bu programlara göre verilmesi sağlanır.
Yeterlilik birimlerinin hazırlanması ve onaylanması
MADDE 11 – (1) Ulusal yeterlilikler, zorunlu veya seçmeli olarak yer alan, bağımsız olarak ölçülebilen ve transfer edilebilir yeterlilik birimlerinden oluşur.
(2) Yeterlilik birimleri ihtiyaç halinde bağımsız şekilde geliştirilebilir. Yeterlilik birimleri, yeterliliklerin hazırlanması ve onaylanmasındaki süreçler işletilerek hazırlanır ve yürürlüğe girer.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Güncelleme ve Yürürlükten Kaldırma
Ulusal meslek standartlarının güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılması
MADDE 12 – (1) Yürürlükte olan ulusal meslek standartları en geç beş yılda bir yeniden değerlendirilir. Gerekli görülen ulusal meslek standartları, standart hazırlama usulüne göre güncellenir.
(2) Kurum, yürürlüğe girmesinden itibaren beş yıl geçmiş olan ulusal meslek standartlarını yeniden değerlendirilmesi için öncelikle ulusal meslek standardını geliştiren kurum ve kuruluşlara çağrıda bulunur. Bu kurum ve kuruluşların yeniden değerlendirme talebini kabul etmemesi durumunda meslek standardı hazırlama kriterlerini taşıyan kurum ve kuruluşlarla veya oluşturulan çalışma gruplarıyla ulusal meslek standardı yeniden değerlendirilir.
(3) Ulusal meslek standardının yürürlüğünden itibaren beş yıllık süre geçmemekle birlikte alınan ve uygun görülen güncelleme talepleri bu maddenin ikinci fıkrasına göre sonuçlandırılır.
(4) Güncellenme taleplerinin alınması, işleme konulması ve sonuçlandırılmasına ilişkin usul ve esaslar Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.
(5) Yeniden değerlendirme sonucunda ulusal meslek standardında değişiklik önerisi oluştuğunda söz konusu değişiklikler sektör komitesinin görüşüne sunulur ve komite görüşü doğrultusunda işleme alınır.
(6) Ulusal meslek standartlarının yürürlükten kaldırılmasına ilişkin talepler Daire Başkanlığınca değerlendirilir. Uygun bulunan talepler Daire Başkanlığı tarafından ilgili sektör komitesinin görüşüne sunulur ve komite görüşü doğrultusunda işleme alınır.
(7) Ulusal meslek standartlarının yürürlükten kaldırılmasına ilişkin usul ve esaslar Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.
(8) Güncellenen ulusal meslek standardının onayı ve yürürlüğe girmesi bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen hükümlere tabidir.
(9) Yönetim Kurulu tarafından yürürlükten kaldırılması uygun bulunan ulusal meslek standartları Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlükten kaldırılır.
(10) Ulusal meslek standartlarına yönelik yapılan değişiklikler, Millî Eğitim Bakanlığı ve üniversiteler tarafından bir yıl içinde meslekî ve teknik eğitim ve öğretime ilişkin orta ve yükseköğretim programlarına yansıtılarak eğitim ve öğretimin bu programlara göre verilmesi sağlanır.
Ulusal yeterliliklerin güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılması
MADDE 13 – (1) İlgili ulusal yeterliliğe kaynak teşkil eden ulusal meslek standardı veya uluslararası standartta değişiklik olması veya bu standartların yürürlükten kaldırılması durumunda ulusal yeterliliğin veya ilgili bölümünün güncellenmesine ya da yürürlükten kaldırılmasına ilişkin işlemler Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre en geç bir yıl içerisinde yapılır.
(2) Ulusal meslek standardı veya uluslararası standartta herhangi bir değişiklik olmaması durumunda, ulusal yeterliliğe ilişkin gelen güncelleme talepleri gerekçeleriyle birlikte Kuruma iletilir. Talepler Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre sonuçlandırılır.
(3) Güncellenen ulusal yeterliliğin onayı ve yürürlüğe girmesi bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen hükümlere tabidir.
(4) Yeterlilik birimleri, ulusal yeterliliklerin güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılmasındaki süreçler işletilerek güncellenir ve yürürlükten kaldırılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 14 – (1) 05/10/2007 tarihli ve 26664 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının Hazırlanması Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Kurum Başkanı yürütür.
Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığından:
YURTDIŞI TÜRKLER VE AKRABA TOPLULUKLAR BAŞKANLIĞINCA
VERİLECEK İDARİ VE MALİ DESTEKLERE
DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Başkanlık tarafından sağlanacak idari ve mali desteklerin usul ve esaslarını belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Başkanlık tarafından sağlanacak idari ve mali desteklere ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 24/3/2010 tarihli ve 5978 sayılı Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ile 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (e) bentlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakan: Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığının bağlı bulunduğu Bakanı,
b) Başkan: Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanını,
c) Başkanlık: Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığını,
ç) Başvuru rehberi: Başkanlık tarafından her bir mali destek programı için dönemsel olarak hazırlanan ve sunulacak destekten yararlanabilecek tüzel kişileri, bu kişilerde aranan şartları, başvuru ve yararlanma şekil ve şartlarını, desteklenecek proje konularını, proje başına sağlanacak en az ve en çok destek miktarını, proje kapsamında karşılanabilecek uygun maliyetleri, proje seçim ve değerlendirme kriterlerini, teminat ve eş finansman yükümlülüklerini, başvuru için gerekli belgeleri ve diğer bilgileri kapsayan belgeyi,
d) Bilgi sistemi: Başkanlık tarafından verilecek idari ve mali desteklerin başvuru, değerlendirme ve uygulama ile ilgili tüm süreçlerin gerçekleştirilebileceği çevrim içi ortamı,
f) Hizmet birimleri: Kanunun 7 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen hizmet birimlerini,
g) İdari destek: Kurum ve kuruluşlara sağlanacak eğitim, bilgilendirme, danışmanlık, atölye çalışması gibi kurumsal kapasiteyi geliştirmeye yönelik nakdî olmayan destekleri,
ğ) Kanun: 24/3/2010 tarihli ve 5978 sayılı Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunu,
h) KİDAB: Kurumsal İlişkiler ve İletişim Daire Başkanlığını,
ı) Kurum ve kuruluş: Yurtiçinde veya yurtdışında kurulmuş, kâr amacı gütmeyen özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişilerini,
i) Mali destek: Kurum ve kuruluşların proje esaslı çalışmalarına Başkanlık tarafından yapılacak nakdî katkıyı,
j) Mali destek programı: Hizmet birimleri tarafından kendi öncelik alanlarına yönelik olarak KİDAB ile koordinasyon içinde hazırlanan; destek sağlanacak projelerin ortak hedeflerini, hedef ülke veya bölgelerini, proje başına sağlanacak en az ve en çok destek miktarını, destekleme takvim ve süresini, başvuru konu ve koşullarını ve potansiyel başvuru sahiplerini belirleyen çerçeve metni,
k) Proje: Belirli bir amaca odaklı, hedefleri, bütçesi ve takvimi belirlenmiş düzenli faaliyetler bütününü,
l) Sözleşme: Başkanlık ile yararlanıcı arasında imzalanan ve desteğe konu olan proje süresince uyulması gereken ilke ve kuralları, ödeme usul ve esaslarını, tarafların hak ve yükümlülükleri ile sözleşme ihlalinin sonuç ve müeyyidelerini düzenleyen anlaşmayı,
m) Usulsüzlük: Proje başvurusu ve/veya uygulaması sırasında yanıltıcı bildirim, hile veya sahtecilik yapılması, desteğin geçici de olsa amacı dışında kullanılması, projeye Başkanlıkça destek sağlanan bütçe kalemleri için başka bir kurum veya kuruluştan mükerrer destek alınması, bu Yönetmelik ve ilgili başvuru rehberlerinde belirtilen ilke ve kurallara aykırı davranışlarda bulunulması ve sözleşme ilişkisinin ihlal edilmesini,
n) Yararlanıcı: Başkanlık tarafından sağlanan idari ve mali desteklerden yararlanan kurum veya kuruluşları,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
İdari ve Mali Destekler
İdari ve mali desteklere ilişkin genel esaslar
MADDE 5 – (1) Başkanlık tarafından sağlanacak idari ve mali desteklerde, kamu yararı çerçevesinde Başkanlığın görev alanındaki hedef kitlelerin ihtiyaçlarının giderilmesi ve sorunlarının çözümüne katkı sağlanması; hedef kitlelerle tarihi, toplumsal ve kültürel değerler çerçevesinde ilişki ve iletişimin artırılması ve bu alanlarda faaliyet yürüten kâr amacı gütmeyen kuruluşların kapasitelerinin geliştirilmesi esastır.
(2) Başkanlık tarafından verilen idari ve mali destekler, yurtiçinde veya yurtdışındaki kâr amacı gütmeyen ve Başkanlığın görev alanlarında faaliyet yürüten özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişilerine sağlanır.
İdari destek
MADDE 6 – (1) Başkanlık, Kanunda belirtilen amaçlara yönelik faaliyette bulunan kurum ve kuruluşlara, Başkanlık personeli eliyle ya da hizmet alımı yoluyla kapasite geliştirmeye yönelik idari destekler sağlayabilir.
(2) Başkanlık görev alanlarında faaliyet gösteren potansiyel yararlanıcıların katılacağı, mali destek programlarına yönelik proje hazırlama ve uygulama ile idari, mali, teknik ve faaliyet kapasitelerinin geliştirilmesine yönelik eğitim programları, ilgili hizmet birimi ile koordineli bir şekilde KİDAB tarafından düzenlenebilir.
(3) İdari destek programları, Başkanlık tarafından re’sen ya da kurum ve kuruluşlarca bilgi sistemi üzerinden talep edilmesi halinde düzenlenebilir. Başkanlık tarafından, bu kapsamdaki programların ilan edilmesi durumunda, yapılan başvurular arasından uygun katılımcılar tespit edilerek programa davet edilir. Başkanlık ayrıca belirlenen kurum ve kuruluşları davet etmek suretiyle de programlar gerçekleştirebilir.
Mali destek
MADDE 7 – (1) Başkanlık, Kanunda belirtilen amaçlara yönelik çalışmalar yürüten kurum ve kuruluşların projelerine mali destek sağlayabilir.
(2) Bu Yönetmelik kapsamında Başkanlık tarafından sağlanan mali destekler hibe niteliğinde olup proje usulüyle verilir.
(3) Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine aktarılan hibeler, aktarılan kurumlar tarafından bütçe gelir ve gider hesapları ile ilişkilendirilerek kullanılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Mali Destekler
Mali desteklere ilişkin genel esaslar
MADDE 8 – (1) Mali destek programları kapsamında Başkanlığa sunulan projelere, her bir program için varsa belirlenen eş finansman oranları ve destek miktarları çerçevesinde, Başkanlık tarafından uygun görülecek oran veya miktarlarda destek sağlanır. Başkanlıkça uygun görülen projelere sağlanacak destek belirli bütçe kalemleriyle sınırlandırılabilir.
(2) Başkanlık ile yararlanıcı arasında sözleşme imzalanır.
(3) Başkanlık, desteklenen projelerin toplam tutarı ya da projeye sağlanan destek tutarına karşılık, yararlanıcıdan projenin gerçekleştiği ülkenin yasal mevzuatına uygun olarak düzenlenmiş mutad harcama ve faaliyet belgelerini talep edebilir.
(4) Yararlanıcı, projelerin uygulama sürecinde ortaya çıkan vergi, sigorta ve benzeri her türlü iş ve işlemleri, tabi oldukları yasal mevzuat çerçevesinde yürütmek, projeyle ilgili tüm evrakları temin etmek ve bu evrakları kayıt altına almakla yükümlüdür.
(5) Yararlanıcı projenin uygulamasını olumsuz etkileyebilecek herhangi bir riski önlemek bakımından gerekli tüm önlemleri alır ve projenin uygulamasını olumsuz bir şekilde etkileyen herhangi bir durumu gecikmeksizin yazılı olarak Başkanlığın bilgisine sunar.
(6) Başkanlık tarafından mali desteklerle ilgili alınan komisyon kararları, Bakan oluruyla onaylanır. Bakan, bu konuda yetkisini Başkana devredebilir.
Mali destek programları
MADDE 9 – (1) Hizmet birimlerinin öncelik alanlarına yönelik programlar KİDAB koordinasyonunda oluşturulur.
(2) Her bir program için, ilgili hizmet birimleri ile koordineli olarak KİDAB tarafından başvuru rehberi hazırlanır.
(3) Hazırlanan programlar ve başvuru rehberleri, Başkanlık tarafından uygun görülen iletişim kanalları aracılığıyla ilan edilerek kamuoyuna duyurulur. Ayrıca KİDAB tarafından potansiyel yararlanıcılara yönelik bilgilendirici materyaller hazırlanır ve ilgili hizmet birimleri ile koordineli bir şekilde yurtiçi veya yurtdışında tanıtım etkinlikleri düzenlenebilir.
(4) Başkanlık, ilan etmiş olduğu programın, başvuru dönemini değiştirme, başvuruyu belirtilen tarihten önce sonlandırma veya belirtilen dönemde başvuruyu açmama; ilan edilen program şartlarında değişiklik yapma, kısmen veya tamamen iptal etme haklarını saklı tutar. Bu durumlarda, Başkanlıktan herhangi bir hak ve tazminat talebinde bulunulamaz.
Doğrudan destekler
MADDE 10 – (1) Başkanlık, ilan edilen programlar dışında, Başkanlığın görev alanlarıyla ilgili stratejik önemi haiz ve uygulanmasında fayda mülahaza edilen proje tekliflerini, bu Yönetmelik çerçevesinde ayrıca değerlendirebilir.
(2) Doğrudan desteklere ilişkin başvuru, değerlendirme ve uygulama süreçleri bu Yönetmelikte belirtilen hükümler çerçevesinde gerçekleştirilir.
Başvuru, değerlendirme ve sonuçların bildirilmesi
MADDE 11 – (1) Başvuruların, başvuru rehberlerinde belirtilen tarihlerde bilgi sistemi üzerinden alınması esastır. Ancak Başkanlıkça uygun bulunması halinde elden, posta veya elektronik posta yoluyla da başvuru alınabilir.
(2) Başvurular, Başkanlık makamı tarafından uygun görülen en az üç üyenin katılımıyla oluşturulan komisyonlar marifetiyle değerlendirilir. Başvurular komisyon toplantılarından önce Başkanlık uzman ve/veya yöneticileri ya da gerekli görülmesi halinde bağımsız değerlendiriciler tarafından incelenerek ön değerlendirmeye tabi tutulabilir.
(3) Değerlendirme sürecinde, kamu kurumlarından görevlendirme yapılabilir veya Kanunun 6 ncı maddesine istinaden bağımsız değerlendirme hizmeti alınabilir.
(4) Değerlendirme sürecinde görev alan kişilerin kimliği ve değerlendirdikleri projelere ilişkin bilgiler gizli tutulur.
(5) Başvuru döneminde her bir programa gelen proje teklifleri, başvuru sahibinin kurumsal ve mali kapasitesi, ilgililik, program öncelikleri, ilgili alanda tecrübe, yöntem ve somut çıktılar bağlamında değerlendirilerek karara bağlanır. Değerlendirmeye ilişkin detaylı kriterler başvuru rehberlerinde belirtilir.
(6) Başkanlık, projenin büyüklüğü, konusu ve benzeri açılardan gerek görmesi halinde ön inceleme yapabilir, projenin sunumunu yapmak üzere başvuru sahibini Başkanlığa davet edebilir, ek bilgi ve belge isteyebilir ve/veya projeye ilişkin değişiklik yapılmasını talep edebilir.
(7) Bakan tarafından onaylanan komisyon kararları resmi yazı, bilgi sistemi veya elektronik posta marifetiyle başvuru sahibine bildirilir.
Sözleşme
MADDE 12 – (1) Başkanlık ile yararlanıcı arasında imzalanacak sözleşmede; projeye ilişkin özel koşullar ile genel, idari ve mali hükümlere dair hususlar yer alır.
(2) Sözleşmede belirtilmesi durumunda Başkanlık, desteğin amaç, hedef ve bütçesine bağlı olarak, yararlanıcılardan eş finansmana ilişkin teminat isteyebilir. Teminat, nihai ödemenin yapılması ve projenin sözleşmeye uygun olarak sonlandırılmasını müteakip serbest bırakılır.
(3) Başkanlık ile yararlanıcı arasında imzalanacak sözleşme, projenin uygulanacağı ülkenin milli para birimi cinsinden düzenlenebilir.
(4) Yararlanıcıların, projelerini sözleşme hükümleri doğrultusunda uygulamaları esastır. Ancak sözleşmenin imzalanmasından sonra faaliyetlerin uygulamasını zorlaştıracak, geciktirecek veya imkânsız hale getirecek mücbir bir sebebin ortaya çıkması halinde, tarafların mutabakatı ile uygulamanın herhangi bir safhasında sözleşme, uygulama rehberinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde değiştirilebilir.
Sözleşmenin askıya alınması ve feshi
MADDE 13 – (1) Projelerin uygulama aşamasında, Başkanlık tarafından istenilen bilgi ve belgelerin zamanında verilmemesi ve/veya eksik teslim edilmesi, izleme ziyaretlerinin engellenmesi veya projenin sözleşmeye ve ilgili mevzuata uygun yürütülmediğinin tespit edilmesi halinde sözleşme askıya alınır. Bu durumda yararlanıcıya, tespit edilen aksaklık bildirilerek düzeltme için en fazla 60 güne kadar süre verilir. Verilen sürenin sonunda, tespit edilen sorunların çözülmemesi halinde sözleşme feshedilir.
(2) Usulsüzlük yaptığı tespit edilen yararlanıcıların sözleşmeleri feshedilir. Usulsüzlük yapan yararlanıcılar, Başkanlıktan 5 yıl süreyle mali destek alamazlar.
(3) Bu maddenin birinci ve ikinci fıkralarında belirtilen nedenlerle sözleşmenin feshedilmesi halinde, sözleşme çerçevesinde sağlanan destek, tahakkuk eden faiz ve sözleşmede öngörülen cezai şart ve sözleşmeden doğan masraflar ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde yararlanıcıdan tahsil edilir.
(4) Mücbir sebepler nedeniyle, projenin sözleşmede belirtilen şekilde sürdürülememesi halinde, karşılıklı mutabakat içinde sözleşme feshedilerek proje sonlandırılabilir. Bu durumda eğer yararlanıcıya fazla bir ödeme yapılmışsa yapılan ödeme yararlanıcıdan tahsil edilir. Ödeme yapılmamışsa, projenin tamamlanan kısmı için Başkanlık ödeme yapabilir.
(5) Usulsüzlük dışında bir nedenden dolayı sözleşmesi feshedilen yararlanıcılar, Başkanlığa karşı tüm mali yükümlülüklerini yerine getirmedikçe Başkanlıktan herhangi bir mali destek alamazlar.
Proje izleme ve ödemeler
MADDE 14 – (1) Başkanlık tarafından destek sağlanan projelerin, sözleşme, öngörülen faaliyetler, takvim, bütçe ve çıktılar ile uyumlu bir şekilde yürütülmesi amacıyla hizmet birimleri tarafından izleme faaliyetleri gerçekleştirilir. Hizmet birimleri tarafından etkin bir izleme faaliyeti yapılabilmesi amacıyla yararlanıcıdan projeye ilişkin bilgi ve belge talep edilebilir ve/veya proje yerinde incelenebilir.
(2) Projeye ilişkin başlangıç ödemesi, sözleşmede belirtilen oranlar çerçevesinde sözleşme imzalandıktan sonra yapılır. Sözleşmede belirtilen ara ve nihai ödemeler ise, belirlenen takvimde yararlanıcılar tarafından, projenin gidişatı veya nihayetiyle ilgili Başkanlığa sunulan raporların uygun görülmesi halinde yapılır. Başkanlık, raporları inceleme neticesinde ek bilgi veya belge isteyebilir. Başkanlık, raporların incelenmesinin akabinde proje faaliyetlerinin kısmi olarak yerine getirilemediği veya belgelendirilemediğinin tespiti halinde sözleşmede belirtilen miktar veya oranların altında ödeme yapabilir.
(3) Nihai rapor ve belgelerin incelenmesi sonucunda faaliyetler, takvim, uygun harcamalar ve benzeri konular başta olmak üzere sözleşmeye aykırılık tespit edilmesi halinde, bunlara karşılık gelen tutarların Başkanlığa iadesi talep edilir.
(4) Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri ve bunlara bağlı döner sermaye işletmelerince yürütülecek projelere ilişkin destekler, ilgili idare bütçesine tahakkuka bağlanmak suretiyle ödenir. Tahsis edilen tutarlar idarenin tabi olduğu mevzuat çerçevesinde kullanılır.
(5) Başkanlık proje ödemelerini, yararlanıcı ya da Başkanlığın uygun görmesi halinde yararlanıcının vekili olarak tayin edilen gerçek kişi adına projeye özel açılmış banka hesabına aktarır.
(6) Sözleşme kapsamındaki uygulamalarla ilgili olarak, yararlanıcının ve proje kapsamında görev alan kişilerin kusur ve ihmalleri sebebiyle doğacak olan ceza, gecikme zammı, faiz ve sair giderler, Başkanlık tarafından karşılanamaz.
(7) Proje kapsamında yararlanıcılara yapılan ödemeler, proje dışında bir maksatla kullanılamaz ve bu ödemelerden herhangi bir şekilde faiz ve benzeri gelir elde edilemez.
Satın alma ve mülkiyet
MADDE 15 – (1) Yararlanıcıların proje kapsamında yapacakları ihale ve satın alma faaliyetleri, sözleşme ve ilgili uygulama rehberinde belirtilen usul ve esaslara göre yapılır.
(2) Bu Yönetmelik çerçevesinde yürütülen projeler kapsamında alımı desteklenen bina, alet, teçhizat, yazılım, malzeme ile yapımı gerçekleştirilen tesislerin mülkiyeti ve diğer yasal hak ve yükümlülükleri sözleşmede belirtilen şekle göre belirlenir.
Görünürlük
MADDE 16 – (1) Başkanlık tarafından destek sağlanan projelerde, sözleşmede aksi bir hüküm olmadığı sürece Başkanlığın görünürlüğü, yayımlanan görünürlük rehberine uygun olarak sağlanır.
Yazışma dili
MADDE 17 – (1) Desteklerle ilgili her türlü yazışmanın Türkçe yapılması esastır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Ortak destek
MADDE 18 – (1) Başkanlık, bu Yönetmelik ve yürürlükteki diğer mevzuat hükümlerine uygun olmak kaydıyla, kurum ve kuruluşlarla ortak destek programları düzenleyebilir.
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 19 – (1) 30/11/2011 tarihli ve 28128 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığınca Verilecek İdari ve Mali Destekler Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanı yürütür.
(1) Bu Yönetmeliğin amaç ve kapsamı; elektrik enerjisi üretiminde rüzgar enerjisinin etkin ve verimli kullanımını sağlamak, rüzgar kaynağına dayalı olarak yapılan önlisans veya lisanssız elektrik üretimi başvurularının teknik değerlendirmelerini yapmak, teknik değerlendirmeleri olumlu sonuçlandırılmış olan önlisanslı, lisanslı veya lisanssız projelerin koordinat değişikliği, kapasite artışları ve türbin teknik özellikleri ile ilgili değişiklik talepleri hakkında uygunluk yazısının düzenlenmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, 19/2/1985 tarihli ve 3154 sayılı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (h) bentleri ve 10/B maddesi ile 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrasının (ç) bendi ve 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bağdaşmaz alan: Uygun bulma kararı alınmış, önlisans veya lisans verilmiş, ilgili mevzuatı kapsamında Kurum tarafından önlisans verilmesine yönelik Kurul Kararı alınmış, santral sahası değişikliği talepleri kapsamında Kurum tarafından kamuoyuna ilan edilerek Genel Müdürlük tarafından uygun bulunmuş santral sahalarını ve/veya YEKA Yönetmeliği kapsamında duyurulan alanları,
b) Bağlantı bölgesi: Önlisans başvurusu yapılacak rüzgar enerjisine dayalı bir üretim tesisinin elektrik sistemine noktasal ve/veya bölgesel bazda bağlanabilecekleri il ve/veya illerin idari sınırlarını,
c) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,
ç) Başvurunun yarışmaya gireceği bölge adı: Önlisans başvurusunda belirtilen santral sahasının alansal büyüklük olarak fazla olduğu ilin yer aldığı bölgeyi,
d) Genel Müdürlük: Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğünü,
e) Kullanılamaz alan: Genel Müdürlük ve/veya Kurumun resmi internet sayfalarında duyurulan ve üzerinde ilgili mevzuatı uyarınca RÖİ ve/veya rüzgar türbini bulundurulamayacak alanı,
f) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
g) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
ğ) LÜY: 2/10/2013 tarihli ve 28783 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliği,
h) REPA: Genel Müdürlük tarafından yayımlanan Türkiye Rüzgar Enerjisi Potansiyeli Atlasını,
ı) RES: Rüzgar enerjisine dayalı elektrik üretim santralini,
i) RGY-RÖİ (Rüzgar ölçüm noktasındaki rüzgar güç yoğunluğu): Ek-1’de belirtilen yönteme göre hesaplanan düşey serbest atmosfere dik doğrultuda hareket eden hava kütlesinin birim kesit alanındaki gücünü (W/m2),
j) RÖİ: Rüzgar ölçüm istasyonunu,
k) RÖİ kurulum uygunluk belgesi: Genel Müdürlük tarafından düzenlenen ve içeriğinde RÖİ kurulmak istenilen noktanın koordinatları ile kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlarla ilişkisinin gösterildiği belgeyi,
l) Santral sahası: Köşe koordinatları; önlisans ve/veya lisanssız üretim başvurularında yer alan ve Ek-2’de belirtilen usul ve esaslara göre belirlenecek alanı,
m) SSKGY (Santral sahası kurulu güç yoğunluğu): Santral sahası içerisindeki türbinlerin toplam mekanik güçlerinin santral sahasının yüzölçümüne bölünmesi ile elde edilen değeri (MWm/km2),
n) TDR: Önlisans veya lisanssız elektrik üretimi başvuruları için Genel Müdürlük tarafından Ek-3’deki formata göre düzenlenen teknik değerlendirme raporunu,
o) UTM koordinatı: “Universal Transversal Mercator” izdüşümünde altı veya üç derecelik dilim esasına göre verilen koordinatı (ED 50 Datum),
ö) YEKA Yönetmeliği: 27/11/2013 tarihli ve 28834 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Enerjisi Üretimine Yönelik Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanlarının Belirlenmesi, Derecelendirilmesi, Korunması ve Kullanılmasına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmeliği,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Rüzgar Kaynağına Dayalı Elektrik Üretimi Başvurularının Teknik Değerlendirmesi
Önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi
MADDE 4 –
(1) Özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişilerin önlisans başvuruları kapsamında sundukları bilgi ve belgeler arasından Ek-4’te tanımlanmış olanları Kurum tarafından teknik değerlendirme yapılmak üzere Genel Müdürlüğe gönderilir.
(2) Genel Müdürlüğe gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda aşağıda belirtilen durumların tespit edilmesi halinde başvurunun teknik değerlendirmesi uygun bulunmaz ve bu durum Kuruma bildirilir:
a) Bilgi formu, rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporu ve rüzgar ölçüm sonuç raporunda belirtilen RÖİ koordinatlarından herhangi birinin farklı olması,
b) Bilgi formunda belirtilen RÖİ koordinatlarının başvuruda belirtilen santral sahasında bulunmaması,
c) RGY-RÖİ değerinin 150 W/m2 değerinden küçük olması,
ç) SSKGY değerinin 2 MWm/km2 değerinden küçük olması,
d) Önlisans başvurusunda belirtilen santral sahası köşe koordinatlarının tamamının kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlar içerisinde bulunması,
e) Başvuruda belirtilen santral sahasının, kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlarla kesişmesi durumunda kesişilen alan dışında kalan kısmı içerisinde kalacak şekilde sadece türbin koordinatları kullanılarak yeni bir santral sahasının belirlenemeyecek olması,
f) RGY-RÖİ hesabında kullanılacak ardışık sıralanmış kullanılabilir ölçüm verisinin Genel Müdürlüğe gönderilmemiş olması,
g) Başvuruda belirtilen ve birbirlerine komşu olan türbinler ve/veya RÖİ’ler arasındaki mesafenin 2.800 metreden fazla olması.
(3) Bu Yönetmelik ve eklerinde belirtilen usul ve esaslara göre yapıldığı tespit edilen önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi uygun görülerek başvuruya ait TDR düzenlenir ve Kuruma gönderilir.
(4) Aşağıdaki durumlardan herhangi birinin tespit edilmesi halinde, önlisans başvurusunun teknik değerlendirmesi uygun görülmekle birlikte türbin ve santral sahası köşe koordinatlarına yer verilmeyen ve ilgili hataların belirtildiği TDR düzenlenerek Kuruma gönderilir:
a) Başvuruda belirtilen santral sahasının, ikinci fıkranın (g) bendinde belirtilen durum hariç olmak üzere Ek-2’de belirtilen diğer mesafeler ve usullere göre belirlenmemiş olması,
b) Başvuruda belirtilen herhangi bir türbin koordinatının, Ek-5’te tanımlanan yönteme göre komşu santral sahalarında bulunan ve teknik değerlendirmesi uygun bulunmuş geçerli bir TDR’de belirtilen türbin/türbinleri etkileyen koordinatlarda olması,
c) Başvuruda belirtilen santral sahasının emniyet bandı üzerinde türbin ve/veya RÖİ bulundurulması,
(5) Teknik değerlendirmesi uygun görülerek Kuruma gönderilen TDR’lere ait önlisans başvurularının başvuru kapasitesinden daha az miktarda bağlantı hakkı kazanması halinde santral sahası köşe koordinatları başvuru sahibi tarafından ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisinde kalacak şekilde mevcut veya yeni türbin koordinatlarına göre yeniden belirlenir ve teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanmış olan bilgi ve belgelerin tamamı Kurum üzerinden Genel Müdürlüğe gönderilir.
(6) Teknik değerlendirmesi uygun görülmekle birlikte dördüncü fıkrada belirtilen durumlara yer verilerek Kuruma gönderilen TDR’lere ait önlisans başvurularının bağlantı hakkı kazanması halinde santral sahası köşe koordinatları başvuru sahibi tarafından ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisinde kalacak şekilde mevcut veya yeni türbin koordinatlarına göre yeniden belirlenir ve teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanmış olan bilgi ve belgelerin tamamı Kurum üzerinden Genel Müdürlüğe gönderilir.
(7) Beşinci fıkra ve altıncı fıkra kapsamında yapılan teknik değerlendirme sonucunda bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara uyulmadığının tespit edilmesi halinde başvurunun teknik değerlendirmesi uygun bulunmaz ve bu durum Kuruma bildirilir.
(8) Bağlantı bölgesi başvuruda belirtilen santral sahasının alansal olarak en fazla yer kapladığı ilin bulunduğu bölgedir.
(9) Önlisans ve/veya lisans alınmış bir RES projesi için önlisans ve/veya lisans sahibi tarafından Genel Müdürlükten alınacak uygunluk belgesi, proje onay ve onaylı projelerine göre yapılan tesislerin kabul işlemlerinde ibraz edilmek zorundadır. Uygunluk belgesinin düzenlenebilmesi için her bir türbinin her türlü ve her ölçekteki imar planlarına işlendiğinin belgelendirilmesi gerekir.
(10) Genel Müdürlükten alınacak RÖİ kurulum uygunluk belgesi ibraz edilmeden yetkili hiçbir kamu kurum ve kuruluşlarına kuruluşuna RÖİ kurma izni için başvuru yapılamaz ve rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporu düzenlenemez.
(11) Yetkili kamu kurumları veya akredite kuruluşlar tarafından onaylanmış rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporunun bir örneği ölçüm sahibi kişilerce onay tarihinden itibaren 30 takvim günü içerisinde Genel Müdürlüğe bildirilir. Bildirilmeyen RÖİ’ler ile yapılan önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi yapılmaz.
(12) Genel Müdürlük, RÖİ’lerin standartlarına ve RÖİ kurulum uygunluk belgesine göre kurulup kurulmadığını ve işletme şartlarını denetleyebilir. Denetleme sonucunda eksiklik belirlenmesi durumunda, bu RÖİ’ler kapsamında yapılacak önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi yapılmaz.
Önlisans ve/veya üretim lisansı alınmış başvurular için talep edilen değişikliklerin teknik değerlendirmesi
MADDE 5 –
(1) Rüzgar enerjisine dayalı üretim önlisans veya lisansı sahibi şirketlerin ünite bilgilerinde değişiklik amacıyla yaptığı tadil başvuruları hakkındaki teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanan bilgi formunun basılı, onaylı ve sayısal ortamda hazırlanarak Kuruma sunulması gerekir. Ek-5’te tanımlanan esaslara göre komşu santral sahalarındaki türbinlerle etkileşime girmeyenler ve Ek-2’de belirtilen yönteme göre uygun yerlerde türbin bulunduranlar için uygunluk yazısı düzenlenerek Kuruma gönderilir.
(2) Önlisans ve/veya lisansta belirtilen santral sahası köşe koordinatlarının tadil edilmek istenmesi durumunda Ek-4’te yer alan birinci ve ikinci maddelerde belirtilenler Kurum tarafından teknik değerlendirme yapılmak üzere Genel Müdürlüğe gönderilir. Talep kapsamında aşağıda belirtilen kriterleri sağlayanlar için uygun TDR düzenlenir:
a) Talep kapsamında belirtilen türbinlerin, Ek-5’te tanımlanan esaslara göre komşu santral sahalarındaki türbinlerle etkileşime girmemesi,
b) Talep kapsamında belirtilen santral sahası köşe koordinatlarından herhangi birinin kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlar içerisinde bulunmaması,
c) Yeni santral sahasına ait SSKGY değerinin, önlisans ve/veya lisans başvurusunun teknik değerlendirmesi kapsamında uygun görülerek Kuruma gönderilmiş olan TDR’de belirtilen SSKGY değerine eşit veya bu değerden büyük olması,
ç) Yeni santral sahasının, Ek-2’de belirtilen santral sahası belirleme yöntemine uygun olarak belirlenmiş olması.
(3) Santral sahaları arasındaki mesafeleri 300 metrenin altında olan önlisans ve/veya lisans almış başvuru sahipleri, 300 metrenin altındaki mesafeleri içeren santral sahalarının sınır çizgilerine ait emniyet bantlarında türbin bulundurabilirler. Bu türden taleplerin önlisans ve/veya lisans sahibi kişilerce birlikte yapılması, komşu sahalardaki türbinlerin birbirlerinden olumsuz etkilenmemesi ve talebin Genel Müdürlük tarafından uygun görülmesi esastır.
(4) İşletmeye alınmış bir RES’e ait türbinler için koordinat değişikliği ile elektriksel ve/veya mekanik kapasite artışları kapsamında santral sahası emniyet bandında aşağıdaki koşullarda türbin bulundurulması mümkündür:
a) Emniyet bandında bulundurulmak istenen her bir türbinin rotor kanat çapının 150 metre olduğu kabul edilerek Ek-5’te belirtilen yönteme göre çizilen elipsler içerisine başka şirketler tarafından önlisans başvurusu kapsamında bir türbin konulamayacağının tespit edilmesi,
b) Emniyet bandındaki her bir türbin koordinatı merkez kabul edilerek yarıçapı 1.000 metre olacak şekilde çizilen dairesel bir alanın santral sahasının dışında kalan kısmına, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca mevzuatı çerçevesinde türbin konulmasına izin verilemeyeceğinin belgelendirilmesi.
(5) Bu madde kapsamında Genel Müdürlük tarafından Kuruma gönderilen uygunluk yazıları veya TDR’ye istinaden verilen önlisans ve/veya lisans tadil kararları Kurum tarafından karar tarihinden itibaren 20 iş günü içinde Genel Müdürlüğe gönderilir.
LÜY kapsamında teknik değerlendirme raporunun düzenlenmesi ve tadilat talepleri hakkında uygunluk yazısının oluşturulması
MADDE 6 –
(1) Genel Müdürlük tarafından rüzgar kaynağına dayalı olarak LÜY kapsamında bağlantı başvurusu olumlu bulunanlar için mevzuatı kapsamında ilgili şebeke işletmecisi tarafından çağrı mektubu verilmeden önce TDR düzenlenmek üzere Genel Müdürlük internet sayfasında duyurulan bilgi ve belgeler Genel Müdürlüğe gönderilir.
(2) LÜY kapsamında rüzgar kaynağına dayalı olarak kurulmak istenen bir tesis için aşağıda belirtilen durumlardan en az birinin tespit edilmesi halinde başvurunun teknik değerlendirmesi olumsuz sonuçlandırılır:
a) Genel Müdürlük internet sayfasında duyurulan bilgi ve belgelerin eksik veya usulüne uygun olmayan şekilde hazırlanmış olması,
b) Başvuruda belirtilen türbinlerin kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlar içerisinde veya LÜY kapsamında geçerliliği devam eden bir TDR’de belirtilen türbin/türbinlerin rüzgarını etkileyecek noktalarda bulunması,
c) Başvuruda belirtilen türbin koordinatları merkez kabul edilerek yarıçapı türbin rotor kanat uzunluğu olacak şekilde çizilecek olan dairesel bir alanın, başvuruda belirtilen arazi sınırının dışına taşması,
ç) Kamu kurum ve kuruluşları hariç olmak üzere başka gerçek veya tüzel kişilerce yapılan lisanssız üretim başvurularında belirtilen santral sahasının, Hazinenin özel mülkiyetindeki veya devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlar üzerinde bulunması.
(3) LÜY kapsamında rüzgar kaynağına dayalı olarak birbirlerine komşu olacak şekilde konumlandırılmak istenen ve Genel Müdürlük tarafından Ek-5’te belirtilen esaslara göre birbirlerinin rüzgarını olumsuz yönde etkilediği belirlenen LÜY başvuruları için başvuru sahiplerinin bu olumsuzluğu kabul ettiklerine dair birbirlerine verecekleri izinler dikkate alınmaz ve bu tür başvurular için TDR düzenlenmez.
(4) Rüzgar kaynağına dayalı olarak yapılan lisanssız elektrik üretimi başvuruları kapsamında Genel Müdürlük tarafından TDR düzenlenmiş olan başvurularda belirtilen türbin teknik özellikleri ve koordinat bilgilerinde yapılabilecek tadilat talepleri için ilk başvuru esnasında ilgili şebeke işletmecisine sunulan mülkiyeti gösteren belgede belirtilen taşınmaz/taşınmazlarda olmak kaydıyla ilgili mevzuatı kapsamında TDR tekrar düzenlenir.
(5) (Değişik: RG-8/11/2016-29882) Önlisans veya üretim lisansı başvurusuna konu üretim tesisi sahası için lisanssız elektrik üretimi başvurusu yapılamaz ve yapılması halinde ilgili başvurular iade edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 7 –
(1) 9/11/2008 tarihli ve 27049 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgar Enerjisine Dayalı Lisans Başvurularının Teknik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Mevcut önlisans başvurularında SSKGY ve RGY-RÖİ değerlerinin hesaplanması
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 3/10/2016 tarihinden önce yapılan önlisans başvuruları için aranan asgari SSKGY değeri 0,6 MWm/km2 olup bu başvurular için asgari RGY-RÖİ değeri hesaplanmaz.
Başvuruda belirtilen santral sahasının lisanslı bir santral sahası ile kesişmesi nedeniyle teknik değerlendirmesi yapılmamış olan başvuruların sonuçlandırılması
GEÇİCİ MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce lisans başvurularının teknik değerlendirmeleri kapsamında, başvuruda belirtilen türbin koordinatlarının tamamının kesişilen lisanslı bir santral sahası içerisinde bulunması nedeniyle başvurunun teknik değerlendirmesinin yapılmadığı hususu Kuruma bildirilmiş olan başvurular için sistem bağlantı hakkının halen geçerli olması, ilk lisans başvurusunda belirtilen santral sahasının içerisinde kalınması ve ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisindeki türbinlerin başka santral sahalarındaki türbinlerle etkileşmemesi durumlarında bu Yönetmelik esaslarına göre uygun TDR düzenlenir.
Yürürlük
MADDE 8 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 9 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı yürütür.
ŞEHİR İÇİ YOLLARDA BİSİKLET YOLLARI, BİSİKLET İSTASYONLARI VE BİSİKLET PARK YERLERİ TASARIMINA VE YAPIMINA DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, şehir içi yollarda bisikletlerin ulaşım amacıyla kullanılmasını sağlamak, bisiklet yolları, bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerlerinin planlanması, tasarlanması, yapılması ve işletilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
(2) Bu Yönetmelik, şehir içi yollardaki bisiklet yolları, bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerlerinin tasarım ve yapım kurallarını, bisiklet yollarının şehir içi yollara entegrasyonunu, bisiklet istasyon ve bisiklet park yerlerinin işletilmesini kapsar.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bisiklet istasyonu: Bisikletlerin işletmesinden kiralanabildiği ve gereği halinde bakım ve onarımının yapıldığı, bisiklet ulaşım aksı üzerinde yer alan istasyon noktalarını,
b) Bisiklet park yeri: Bisikletlerin güvenli olarak bırakılabilecekleri, araç trafiğinden arındırılmış ve toplu olarak park edilmesi için tasarlanmış özel alanı,
c) Bisiklet yolu: Ulaşım, gezinti ve spor yapmak amacıyla yaya ve motorlu araç trafiğini aksatmadan bisikletlilerin emniyetli bir şekilde kullandığı, motorlu araç trafiğine kapalı yolları,
ç) Bisiklet: Üzerinde bulunan insanların adale gücü ile pedal veya el ile tekerleği döndürülmek suretiyle hareket eden motorsuz taşıtlar ile azami sürekli anma gücü 0.25 kilovatı geçmeyen, hızlandıkça gücü düşen ve hızı en fazla 25 km/sa’te ulaştıktan sonra veya pedal çevirmeye ara verildikten hemen sonra gücü tamamen kesilen elektrikli bisikletleri,
d) Boyuna eğim: Yol güzergâhında yol ekseni boyunca, yola verilen eğimi,
e) Durma çizgisi: Işıklı veya ışıksız trafik işareti ile durdurulan araçların, durup bekleyeceği yol kaplaması üzerine çizilmiş çizgiyi,
f) Engelli: Doğuştan veya sonradan herhangi bir hastalık veya kaza sonucu bedensel, zihinsel, ruhsal, duygusal ve sosyal yeteneklerini çeşitli derecelerde kaybetmesi nedeniyle normal yaşamın gereklerine uyamama durumunda olup; bağımsız hareket edebilmesi için yapılarda ve açık alanlarda özel fiziksel ve teknik düzenlemelere gereksinim duyan kişiyi,
g) Enine eğim: Yolun ekseninde yatayda dik iki tarafa veya tek tarafa doğru verilen eğimi,
ğ) İki yönlü yol: Taşıt yolunun her iki yöndeki taşıt trafiği için kullanıldığı yolu,
h) İlgili idare: Mücavir alan dâhilinde belediyeler, mücavir alan haricinde il özel idarelerini,
ı) İşaretleme: Taşıt yolu ile bordür, ada, ayırıcı, oto korkuluk gibi karayolu elemanları üzerindeki belirlenmiş renklerde çizgi, şekil, sembol, yazı, yansıtıcı ve benzeri yardımıyla özel bir talimat, bilgi veya uyarının aktarılmasını sağlayan tertibatı,
i) İşaretler: Yol kaplaması, bordür, ada, refüj, oto korkuluk gibi karayolu elemanları üzerine çizilen çizgiler, oklar, yazılar, sayılar ve şekilleri,
j) Karayolları Teknik Şartnamesi: Karayolları Genel Müdürlüğü Tarafından 2013 yılında yayımlanan Yol Altyapısı, Sanat Yapıları, Köprü ve Tüneller, Üstyapı ve Çeşitli İşler Şartnamesini,
k) Kavşak: Çeşitli yönlerden gelen iki veya daha fazla trafik yolunun birbiri ile birleştiği, ayrıldığı veya kesiştiği ortak alanı,
l) Refüj: Taşıt yollarını veya yol bölümlerini birbirinden ayıran, bir taraftaki taşıtların diğer tarafa geçmesini engelleyen ve düzenleyen karayolu yapısı veya trafik tertibatı,
m) Şehiriçi yolu: Yayaların, motorlu (raylı sistem hariç) ve motorsuz taşıtların hareket ettiği, diğer yollardan farklı olarak gerekli her türlü teknik alt yapı tesislerine sahip yolu,
o) Tek yönlü yol: Taşıt yolunun yalnız bir yöndeki taşıt trafiği için kullanıldığı yolu,
ö) Trafik hiyerarşisi: Trafik akış sistemi içerisinde motorlu ve motorsuz taşıtların birbirlerine geçiş üstünlüklerini,
p) Trafik işaret levhası: Sabit veya taşınabilir bir mesnet üzerine yerleştirilmiş ve üzerindeki sembol, renk ve yazı ile özel bir talimatın bildirilmesini sağlayan trafik tertibatını,
r) TS 10839: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar-Kavşaklarda Bisiklet Yolu Geçişleri Tasarım Kuralları standardını,
s) TS 11782: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar-Bisiklet Park Tesisleri Tasarım Kuralları standardını,
ş) TS 12576: Türk Standart Enstitüsü tarafından Haziran 2012 tarihinde yayımlanan Şehir İçi Yollar-Kaldırım ve Yaya Geçitlerinde Ulaşılabilirlik İçin Yapısal Önlemler ve İşaretlemelerin Tasarım Kuralları standardını,
t) TS 7249: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar Boyutlandırma ve Tasarım Esasları standardını,
u) TS 9826: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar-Bisiklet Yolları standardını,
ü) UKOME: Ulaşım Koordinasyon Merkezini,
v) Yaya kaldırımı: Taşıt yolu kenarı ile gerçek veya tüzel kişilere ait mülkler arasında kalan ve bordür taşıyla taşıt yolundan ayrılmış platformun yalnız yayaların kullanımına ayrılmış kısmı,
y) Yaya: Karayolunda hareketsiz duran veya yürüyen kişiyi,
z) Yeşil bant: Kısa boylu ağaçlar ve bitkiler ile bisikletlinin görüşünü etkilemeyecek şekilde tasarlanan hem peyzaj düzenlemesi için hem de ayırıcı olarak kullanılabilen bölgeleri,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Bisiklet Yollarının Genel Esasları
Genel esaslar
MADDE 4 – (1) Bisiklet yolları, kullanıcılarının ulaşım ihtiyaçlarını karşılamak ve trafik akış sistemi içerisinde kavşak ve yol ayrımlarındaki geçişlerini güvenli bir şekilde sağlamak amacıyla öncelikli olarak topoğrafyanın müsait olduğu yerlerde yapılır ve ulaşım noktalarını ve yerleşim yerlerinin merkezi bölgelerini birbiriyle irtibatlandıracak bir ağ oluşturacak şekilde tasarlanır.
(2) Bisiklet yolu ve ağları tasarlanırken bisiklet sürüşüne en uygun güzergâh tercih edilir. Bisiklet yolu ağı, kavşaklar ile kent mobilyaları, peyzaj öğeleri ve yapı parselleri tarafından en az sayıda bölünüp yolun devamlılığı esas alınarak, bisikletlinin bir başlangıç noktasından varış noktasına kesintiye uğramadan gidebilmesini sağlayacak şekilde tasarlanır.
(3) Bisiklet yolu ağı, trafik hiyerarşisi göz önünde bulundurularak motorlu araç yollarından, bisiklet sürücülerinin yol geçişlerinde diğer araçlar tarafından net bir şekilde görünmelerini sağlayacak biçimde tasarlanır.
(4) Bisiklet yolları, bisikletlilere beklenmedik durumlarla karşılaştıklarında durmak için gerekli reaksiyon ve frenleme mesafesini sağlayacak duruş görüş mesafesine göre tasarlanır.
(5) Bisiklet yollarının tasarımında öncelikli olarak trafik akışı ile aynı ve tek yön tercih edilir; ancak, yeterli genişlik ve sinyalizasyon sisteminin sağlandığı durumlarda çift yönlü şeritler de oluşturulur.
(6) Eğim, bisikletliyi tehlikeye sokmayacak şekilde en çok %4 olarak uygulanır ve artan eğimler Ek-2 Tablo 1’de belirtilen eğim ve önerilen maksimum uzunluklar dikkate alınarak tasarlanır. Dik eğimle geçilmesi gereken durumlarda, bisiklet yolu genişliği artırılarak bisikletlilere ekstra manevra yapabilecekleri alan bırakılır.
(7) Bisiklet yolları uzun ömürlü mavi renkli boya ile boyanır.
(8) Bisiklet yolu ağları üzerinde kent bütünündeki ulaşım sistemleri ile uyumlu, güvenliği sağlayacak trafik işaret ve işaretlemeleri ile sinyalizasyon sistemleri oluşturulur.
(9) Bisiklet yolu ağları üzerinde bisiklet kullanıcılarının ihtiyaçlarını karşılayacak sayıda yeterli park istasyonları ve park yerleri yapılır.
(10) Bisiklet yolu ağlarının yapım, bakım ve onarımı ilgili idaresince yapılır veya yaptırılır.
(11) Üniversite kampüslerinde bisiklet yolu yapılması halinde yurt ve eğitim binaları birbirine bağlanacak şekilde tasarlanır ve ihtiyacı karşılayacak yeterlikte yurt ve eğitim binalarına bisiklet park yerleri yapılır.
(12) Yeni yerleşim yerlerinin planlanmasında, arazinin mülkiyet dokusu ve coğrafi özellikleri dikkate alındığında bisiklet yolu yapılması uygun görülen şehir içi yollarda yol genişlikleri TS 9826 standardında belirtilen minimum bisiklet yolu genişlikleri eklenerek planlanır.
(13) Bisiklet yolu ve bisiklet yolunun güzergâhındaki karayolları ile kesişim noktasında, en az 1/500 ölçekli yol projesi yapılıp büyükşehir belediyelerinde UKOME kurul kararı, diğer belediyelerde ise il/ilçe trafik komisyonu kararına istinaden belediye meclisi kararı ile uygulanır. Ayrıca, bisiklet yolları 14/6/2014 tarihli ve 29030 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğine uygun olarak yapılan uygulama imar planında ve varsa ulaşım ana planında gösterilir.
(14) Her bisiklet yolunun güzergahına bir ad veya kod verilir.
(15) Genel olarak bisiklet yolları, gidiş yönünde yolun sağ tarafında yol platformu ile yaya kaldırımı arasında planlanır.
(16) Bisiklet yolları, tek yönlü yollarda motorlu taşıt trafiği ile aynı yönde yolun sağında ve tek yönlü olarak veya yolun sağında iki yönlü olarak; iki yönlü yollarda yolun her iki tarafında, motorlu taşıt trafiği ile aynı yönde tek yönlü olarak; bunun gerçekleştirilemediği kısımlarda ise yolun bir tarafında çift yönlü olarak gerekli ölçülere uygun şekilde tasarlanır.
(17) Bisiklet yolları engelliler tarafından kullanılan ve hız sınırı dâhilinde olan araçlar tarafından da kullanılır.
(18) Sit alanlarında ve korunan alanlarda 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu uyarınca planlama ve uygulama yapılır. Koruma amaçlı imar planlarında aksine hüküm bulunmuyorsa, bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.
(19) Kaldırım üzerinde bisiklet yolu teşekkül ettirilmesi halinde, kaldırım üzerinde bisiklet yolu haricinde kalan kaldırım genişliği TS 12576’daki asgari koşullar sağlanır.
(20) Bisiklet yolu kaplamaları ve aydınlatmasında yenilenebilir enerji sistemleri kullanılabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bisiklet Yolları Tasarım ve Yapım Kuralları
Yaya kaldırımına yapılacak bisiklet yolları
MADDE 5 – (1) Bisiklet yolu, yol yüzeyi seviyesinde ya da yol yüzeyi ile kaldırım seviyesi arasında olabilir ancak, kaldırımla aynı veya üst seviyede olamaz.
(2) Bisiklet yolunun yaya kaldırımının taşıt yolu tarafında tek şeritli olarak yapılması halinde, bisiklet yolu şerit genişliği TS 9826 standardında belirtildiği şekilde en az 130 cm genişliğinde tasarlanır ve taşıt yolu tarafında 50 cm genişliğinde emniyet mesafesi bırakılır (Ek-1 Şekil 1).
(3) Daraltılmış bisiklet yolu uygulaması için yaya kaldırımında yapılacak bisiklet yollarının tasarımında TS 9826 ve TS 12576’da belirtildiği şekilde manevra payı yaya kaldırımı tarafında bırakılır. Bisiklet yolu şerit genişliği taşıt yolundaki emniyet mesafesi ile birlikte en az 160 cm olacak şekilde tasarlanır. Dar yaya kaldırımında tek şeritli bisiklet yolu yapımında her iki taraftaki manevra payları azaltılarak bu genişlik en az 140 cm olarak uygulanabilir (Ek-1 Şekil 2). Yaya kaldırımı genişliği, bisiklet yolu sebebiyle 150 cm’den daha az olmaz.
(4) Garaj ve bahçe giriş çıkışları gibi kaldırımın motorlu araçlarla kısa süreli olarak ortak kullanım alanına sahip olduğu noktalar haricinde bisiklet yolları bölünmeyecek şekilde tasarlanır.
(5) Yaya kaldırımının taşıt yolu tarafına yapılacak iki şeritli bisiklet yolunun şerit genişliği TS 9826’da belirtildiği üzere, Ek-1 Şekil 3’te gösterildiği gibi üç farklı şekilde yapılır.
(6) Yaya kaldırımı genişliğinin müsait olması durumunda bisiklet yolu ile taşıt yolu arasına emniyet için yeşil bant konulması halinde uygulanacak ölçüler TS 9826’da belirtildiği üzere, Ek-1 Şekil 4’te gösterilmiştir. Yaya kaldırımına bisiklet yolu yapıldığında; bisiklet yolu, yaya kaldırımının taşıt yolu tarafında yapılır.
(7) Yaya kaldırımında bulunan bisiklet yolu yüzey kaplaması TS 9826’da verilen en- kesite ve malzemelere uygun olarak yapılır (Ek-1 Şekil 5).
Taşıt yoluna yapılacak bisiklet yolları
MADDE 6 – (1) Bisiklet yolunun taşıt yolunda yapılması halinde, taşıt yolu ile bisiklet yolu birbirinden en az 25 cm genişliğinde devamlı çizgi ile ayrılır ve bisiklet yolu genişliği TS 10839’a uygun olarak yapılır (Ek-1 Şekil 6).
(2) Ayırıcılı bisiklet yolu yapımı tercih edilmesi durumunda, bisiklet yolu ile motorlu taşıt şeridi arasında mümkün olduğunca fiziksel bariyer ile koruma alanları oluşturulur. Trafik güvenliği göz önüne alınarak en az 60 cm genişliğinde ve en az 10 cm yüksekliğinde bir refüjle bisiklet yoluyla taşıt yolu birbirinden ayrılır (Ek-1 Şekil 7 ve Şekil 8).
(3) Taşıt trafiğinden şerit çizgisi dışında herhangi bir bariyer ile ayrılmadan uygulanacak bisiklet yollarında, bisiklet yolunun araç park yeri yanında bulunması durumunda araç park yeri ile bisiklet yolu arasında 60 cm mesafe bırakılır (Ek-1 Şekil 9).
(4) Taşıt yolundaki bisiklet yollarında bisikletlilerin taşıtlarla güvenli bir şekilde hareketinin sağlanması için araç hız sınırının 50 km/sa’tan fazla olduğu yerlerde taşıt yolu şerit çizgisi ile bisiklet yolu arasında en az 1,5 m güvenlik mesafesi bırakılır.
(5) Taşıt yoluna yapılacak bisiklet yolu kaplamaları, Karayolları Teknik Şartnamesine uygun olacak şekilde taşıt yolunun yapıldığı malzeme ile asgari aynı vasıfta yapılır.
Park ve bahçeler içerisine yapılacak bisiklet yolları
MADDE 7 – (1) Park ve bahçeler içerisindeki bisiklet yolu ulaşım ağı çevreye duyarlı ve araziye uyum sağlayacak şekilde düzenlenir.
(2) Park ve bahçelerin içerisinden geçen bisiklet yolları, trafiğin yoğun olduğu hatlardan ayrı olarak planlanır ve bir alternatif oluşturacak şekilde düzenlenir.
(3) Park ve bahçeler içerisindeki bisiklet yollarının kısa mesafeli toplu taşıma ağına ve sokaklara bağlanarak erişilebilirliği sağlanır ve kent içi trafik düzenlemeleri bu bağlamda yapılır.
(4) Park ve bahçelerde uygulanacak bisiklet yolları 5 inci maddede belirtilen yaya kaldırımına yapılacak bisiklet yolları ile aynı şartlara sahip olarak tasarlanır.
Trafik güvenliği ve hız
MADDE 8 – (1) Bisiklet yolları için hız sınırı azami 25 km/sa olarak uygulanır.
(2) Yaya kaldırımındaki bisiklet yolunda enine eğim TS 9826’da belirtildiği gibi taşıt yolu tarafına doğru %2 olacak şekilde uygulanır (Ek-2 Şekil 1).
(3) Bisiklet yollarında uygulanacak boyuna eğimler Ek-2 Tablo 1’deki değerler göz önüne alınarak tasarlanır.
(4) Bisiklet yolunun yaya kaldırımında olduğu hallerde, taşıt yolundaki garaj giriş-çıkışlarında araç geçişleri için bisiklet yolu TS 7249 ve TS 10839 standartlarında belirtildiği şekilde yapılır ve geçişler 50 cm x 50 cm’lik, 50 cm aralıkla beyaz boyanmış zemin ile belirtilir. Geçişteki kesikli çizgiler arasında kalan bisiklet yolu kısmı sarı ve benzeri uygun renkte aşınmayacak özellikte bir boya ile boyanarak araçlar tarafından fark edilmesi sağlanır (Ek-2 Şekil 2 ve Şekil 4).
(5) Bisiklet yollarının önünde yaya güvenliğini tehlikeye sokacak yerlere hız kesici engeller konulur. Su tahliye ve benzeri amaçlı mazgallar ise bisiklet tekerleklerinin boşluk bölümlerine girerek meydana gelecek kazaların önlenebileceği şekilde tasarlanır.
(6) Bisiklet kullanımında sürücü belgesi, kullanıcı yaşı ve cezalara ilişkin hususlarda 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Kara Yolları Trafik Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Bisiklet yolu işaretlemeleri
MADDE 9 – (1) Taşıt yolundaki bisiklet yolu, taşıtların geçtiği bölümden, TS 10839 standardına uygun şekilde beyaz renkte sürekli çizgi; kavşaklarda, garaj ve bahçe giriş-çıkışında ise kesikli çizgi ile ayrılır (Ek-2 Şekil 2, Şekil 3 ve Şekil 4).
(2) Kavşaklardaki, garaj ve bahçe giriş çıkışlarındaki bisiklet yollarının başlangıç ve bitişlerine uyarıcı levhalar yerleştirilir.
(3) Taşıt yolundaki bisiklet yoluna diğer taşıtların geçmemesi veya park etmemesi için, kavşak girişlerinde kaldırım kenarlarına (Ek-2 Şekil 5 ve Ek-2 Şekil 6) bisiklet yolu ikazı ve gerekli yerlerde park yasağı levhaları konulur.
(4) Trafik ışıkları ile ilgili gerçekleştirilen düzenlemelerde, bisikletlilere sağlanan kolaylıklar ve tercih olanakları, çıkmaz sokaklar, tek yönlü sokaklar, yaya bölgeleri ve benzeri özel durumlar özel trafik işaretleri ile belirtilir.
(5) Bisikletlilere ait trafik ışık sistemleri, uyarı ve yön levhaları, bisiklet yolları zemininde ve/veya kenarında bisiklet yolu zemini ile tabela alt kenarı arasındaki net yükseklik 2.00 m’den az olmamak üzere bisikletlinin kolay görebileceği bir hizada konumlandırılır.
(6) Bisikletliler için belli bir hızda kesintisiz bisiklet sürüşünü sağlamak üzere gerekli altyapı sağlandığı takdirde sinyalizasyon düzenlemeleri yapılarak yeşil dalga sistemi oluşturulur.
(7) Bisiklet yolunun başlangıç ve bitişi, sağa ve sola dönüşler, tehlike ve yasaklar, yönler Ek-2 Şekil 7’de gösterilen levhalarla belirtilir. Mecburi bisiklet yolu işaret levhası sadece bisikletliler için inşa edilmiş olan özel yolun başlangıcına konulur. Diğer yol ve caddelerle olan kesişimlerden sonra ilgili kurumca gerekli görülmesi halinde bu işaret levhasının tekrarlanması sağlanır.
(8) Bisiklet yolu ile ulaşılabilecek en yakın yerleşim birimleri, hastaneler, turistik yerler, kent bütününde görülmeye değer ve bisiklet ile ulaşılabilecek tarihi noktalar, toplu taşım aktarma noktaları, en yakın bisiklet park yeri gibi odak noktalarının mesafe bilgisini veren işaretlemeler ile kavşak giriş ve çıkışlarını gösteren işaret levhaları uygun yerlere yerleştirilir.
(9) Yaya kaldırımında bisiklet yollarına dair yayaları uyarıcı levhalar gerekli yerlere yerleştirilir.
(10) Bisiklet yollarında bulunması gereken levhalar bisikletliyi tehlikeye sokmayacak sayıda gerekli yerlere yerleştirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Geçişler
Bisiklet yollarında geçişler
MADDE 10 – (1) Otobüs durakları boyunca bisiklet yolu TS 9826 standardına uygun olarak, taşıt yoluna taşmadan, durak arkasından ve durağa 200 cm’lik mesafe bırakılarak yapılır (Ek-3 Şekil 1).
(2) Yaya kaldırımındaki bisiklet yollarının kavşak geçişleri TS 10839 standardında belirtildiği şekilde aşağıdaki özelliklere uygun olarak tasarlanır;
a) Yaya kaldırımında yapılan bisiklet yollarının ışık kontrolsüz kavşak geçişleri Ek-3 Şekil 2’ye,
b) Yaya kaldırımında yapılan bisiklet yollarının ışık kontrollü kavşak geçişleri Ek-3 Şekil 3’e,
c) Kavşaklardaki damla adasından bisiklet yolu geçişleri Ek-3 Şekil 4’e,
ç) Işık kontrollü ve kontrolsüz yollarda bisiklet yolu geçişleri Ek-3 Şekil 5’e,
d) Yaya kaldırımında yapılan bisiklet yollarının tali yoldan geçişleri ve sola dönüşleri Ek-3 Şekil 6’ya,
e) Kavşak dışında düz yollarda, karşıdan karşıya bisiklet yolu geçişleri ışık kontrollü veya kontrolsüz geçiş olmasına göre Ek-3 Şekil 7’ye,
uygun yapılır.
(3) Bisiklet yolunun yaya kaldırımından taşıt yoluna geçmesi halinde, güzergâh değişimi TS 9826 standardında uygun olarak Ek-3 Şekil 8’de gösterilen şekilde yapılır.
(4) Taşıt yolunda çizgi ile ayrılmış bisiklet yollarının kavşak geçişleri Ek-3 Şekil 9’daki gibi TS 10839 standardında belirtilen özelliklerde; taşıt yolundan yaya kaldırımına geçen bisiklet yolu ve yaya kaldırımından taşıt yoluna inen bisiklet yolları ise Ek-3 Şekil 10’daki gibi yapılır.
(5) Sinyalize edilmiş kavşaklarda, bisikletlilerin kırmızı ışık süresince güvenliğinin sağlanması ve diğer yol kullanıcıları tarafından görülebilecek bir şekilde motorlu araç kuyruğunun önüne geçebilmesi için 3 ila 5 metre arasında uzunluğa sahip bisikletli bekleme alanları yapılır. Bisiklet kullanıcılarına, aynı yönde seyreden motorlu taşıtlardan birkaç saniye önce yeşil ışık ile geçiş önceliği sağlanır. Bunu sağlamak üzere sinyalizasyon sistemi yaya, bisiklet ve motorlu araçlar için ayrı ayrı tesis edilir. Bisikletli bekleme alanları motorlu araçların durma çizgisinin önünde ve yaya geçit çizgilerinin gerisinde Ek-3 Şekil 11’deki gibi yapılır.
(6) Geçişler, motorlu taşıtlar ve bisikletliler için ayrı trafik ışıklarının birbiriyle uyumlu çalışması suretiyle, bisikletlilere geçiş önceliği sağlayacak şekilde sağlanır. Geçişlerde sinyalizasyon yardımıyla yolun uygun olması durumunda bisikletli için çapraz geçişler Ek-3 Şekil 12’deki gibi yapılır.
(7) Ana trafik geçişlerinde alt geçitler, rampalı ve döner üst geçitler tercih edildiği takdirde eğim %9’u geçmeyecek şekilde yapılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Entegrasyonu
Bisikletlilerin ulaşım sistemine entegrasyonu
MADDE 11 – (1) Bisiklet kullanımının ulaşım amaçlı hale getirilebilmesi amacıyla yetkili kurumlarca planlı bisiklet yollarının toplu taşıma ağlarına (metro, tren, otobüs, vapur ve benzeri) bağlanacak şekilde bütünleşmesi sağlanır.
(2) Toplu taşımada ilgili idarelerin belirleyeceği güzergâhlarda ve sayılarda bisiklet taşıma aparatlarına sahip otobüsler kullanılır, otobüs sürücülerine gerekli eğitim verilir ve bilgilendirme yapılır. Bisiklet taşıma aparatına sahip otobüsler öncelikle yokuşun fazla, trafiğin yoğun olduğu yollarda kullanılır.
(3) Şehir içi raylı ulaşım sistemlerinin bisiklet kullanımı ile uyumu, ilgili idarenin uygun görüşü çerçevesinde, yolcu yoğunluğunun fazla olduğu saatlerde günlük sayı sınırlaması dâhilinde, diğer saatlerde ise herhangi bir sayı sınırlamasına tabi olmadan uygulanır.
(4) Şehir içi deniz yolu taşımacılığının bisiklet kullanımı ile uyumu, ilgili idarenin uygun görüşü çerçevesinde, yolcu yoğunluğunun fazla olduğu saatlerde günlük sayı sınırlaması dâhilinde, diğer saatlerde ise herhangi bir sayı sınırlamasına tabi olmadan uygulanır.
(5) Bisiklet sayısı ve ağırlığı dikkate alınarak ulusal veya uluslararası sertifikaya sahip bisiklet taşıma aparatları toplu taşıma araçlarında ilgili idarenin sorumluluğunda kullanılır.
ALTINCI BÖLÜM
Bisiklet İstasyonları ve Bisiklet Park Yerleri
Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri ile ilgili genel hükümler
MADDE 12 – (1) Bisiklet sürücülerinin, bisikletlerini güvenli olarak bırakabilecekleri, aydınlatması olan, hava koşullarına dayanıklı, motorlu taşıt trafiğinden arındırılmış ve bisikletlerin toplu olarak park edilebileceği istasyonlar ile bisiklet park yerleri ihtiyacı karşılayacak oranda yapılır ve yapılan bisiklet park yerlerinde TS 11782 standartları sağlanır.
(2) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri araç ve yaya trafiğine engel olmayacak şekilde, bisiklet yollarına yakın, göz önünde ve hırsızlığa karşı emniyetli olacak şekilde tasarlanır. Ayrıca, şehrin cazibe merkezlerinde ortaya çıkabilecek talep yoğunluğunun karşılanabileceği sayıda bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri oluşturulur.
(3) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri uzaktan görünebilir şekilde yapılır ve bu alanlar bilgilendirici işaret ve levhalarla tanımlanır. Ayrıca istasyonlar ve park yerlerine ulaşım dik rampalar ve merdivenler olmayacak şekilde tasarlanır.
(4) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri; toplu taşıma araçları, raylı sistem, deniz taşımacılığı ve şehirlerarası taşımacılık terminalleri ile kolayca bütünlüğün sağlanabilmesi için söz konusu toplu taşıma ağlarına en kolay erişilebilecek noktalarda inşa edilir.
(5) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerlerinin uzun süreli kullanımı durumunda ilgili idarenin isteği doğrultusunda bisiklet park yeri, üstü kapalı olarak düzenlenir (Ek-4 Şekil 1).
Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri ile ilgili tasarım esasları
MADDE 13 – (1) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri, bisikletlerin belirli bir düzende, güvenli bir şekilde kilitlenip sabitleştirilmesini sağlayıcı bisiklet kilit mekanizmasını içerir ve bisikletlerin park yerlerine kolayca yerleştirilebilecek ve çıkarılabilecekleri şekilde tasarlanır.
(2) Bisiklet park ekipmanları darbelere ve hava koşullarına dayanıklı özellikte olur.
(3) Bisiklet istasyonları ve park yerleri, yer durumuna göre Ek-4’te gösterilen şekilde yola dik veya açılı, tek sıra, iki sıra, dairesel veya yarım daire biçiminde tasarlanır.
a) Tek sıra halinde yola dik olarak oluşturulan bisiklet park yerinde iki bisiklet arası 0,60 – 0,70 m, bisikletin boyuna park yeri genişliği ise 1,90 m olarak tasarlanır (Ek-4 Şekil 2).
b) Tek sıra halinde yola açılı olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, bisikletler yola 45˚ açılı olarak yerleştirilir, park bandı genişliği 1,35 m ve iki bisiklet arası yatayda 0,85 m olarak tasarlanır (Ek-4 Şekil 3).
c) Tam veya yarım dairesel olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, bisikletler bir ağaç veya direk etrafında dizilir (Ek-4 Şekil 4).
ç) İki sıra halinde oluşturulan bisiklet park yerinde, yaya geçişleri ve manevra alanı için iki sıra arasında 1,75 m açıklık bırakılır (Ek-4 Şekil 5).
d) İki sıralı yola açılı olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, manevra ve yürüme alanının genişliği en az 1,40 m olarak tasarlanır (Ek-4 Şekil 6).
e) Askılı olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, bisikletler duvara yarı dik şekilde dayalı olarak park eder (Ek-4 Şekil 7).
(4) İlgili belediye tarafından uygun görülen ulusal veya uluslararası standartlara uygun veya sertifikaya sahip bisiklet park yerleri de tasarlanabilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Aydınlatma, kamulaştırma ve güvenlik
MADDE 14 – (1) Bisiklet yolları gece güvenliği ve sürüş konforu için en az Ek-5 Tablo 1’deki değerlere uygun olarak ve bisikletlinin yüzüne ışık yansımayacak şekilde projelendirilerek aydınlatılır.
(2) Bisiklet yollarının yapım sürecinde uygulanacak kamulaştırma işlemleri 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre yapılır.
(3) Bisiklet yolları, bisiklet işletme ve park istasyonlarının bakım, onarım, denetim ve güvenlik işleri, 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu hükümleri saklı kalmak kaydı ile ilgili belediyeye ait olup, istasyonların işletilmesi ilgili belediyece yapılır veya yaptırılır.
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte mevcut bisiklet yolları 5 yıl içerisinde bu Yönetmelik hükümlerine uygun hale getirilir.
Yürürlük
MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, yapısal çelik ve çelik-betonarme kompozit yapı elemanlarının ve yapı sistemlerinin, kullanım amaçlarına uygun olarak, yeterli bir güvenlikle tasarımına ve yapımına ilişkin yöntem, kural ve koşullara dair usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; bina türü çelik yapı sistemleri ile düşey ve yatay yük taşıyıcı elemanlar içeren diğer çelik yapı sistemlerini kapsar.
(2) Bu Yönetmelik, cidar kalınlıkları 2.5 mm’den az olmayan çelik boru ve kutu profiller ile eleman kalınlıkları 4 mm’den az olmayan diğer çelik profillerden oluşan yapı sistemlerini kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Uygulanacak esaslar
MADDE 4 – (1) Çelik yapıların tasarım, hesap ve yapımı hakkında bu Yönetmeliğin ekinde yer alan esaslar uygulanır.
Yürürlük
MADDE 5 – (1) Bu Yönetmelik 1/9/2016 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.
KÜÇÜK KAPASİTELİ KESİMHANELERİN GENEL VE ÖZEL HİJYEN
KURALLARINA DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, küçük kapasiteli kesimhaneler için genel ve özel hijyen gereklilikleri ile bu işletmelerin onay işlemlerine dair usul ve esasları belirlemektir.
(2) Bu Yönetmelik;
a) Hayvan refahı,
b) Hayvanların tanımlanması ve hayvansal gıdaların izlenebilirliği,
c) Nakledilebilir süngerimsi beyin hastalıklarından korunma, kontrol ve yok edilmesi için belirlenen kurallar dâhil hayvan ve halk sağlığı,
konusundaki mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmeyecek şekilde uygulanır.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, küçük kapasiteli olarak faaliyet gösteren evcil tırnaklı hayvanların kesildiği kesimhaneleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 30 uncu, 31 inci, 41 inci ve 44 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) 5996 sayılı Kanunun 3 üncü maddesindeki, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 4 üncü maddesindeki, 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinin 4 üncü maddesindeki ve 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 4 üncü maddesindeki tanımlara ilave olarak bu Yönetmelikte geçen;
a) Kesim ünitesi: Küçük kapasiteli kesimhanelerde kesim kapasitesinin belirlenmesinde kullanılan, 1 baş sığır/manda/deveye veya 3 baş koyun/keçiye veya 1 baş tek tırnaklı hayvana veya 3 baş domuza karşılık gelen birimi,
b) Küçük kapasiteli kesimhane: 5 inci maddenin birinci fıkrasında yer alan sayılarda evcil tırnaklı hayvanların kesiminin yapıldığı ve kesim sürecinin yavaş ilerlediği kesimhaneyi,
c) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi: İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucu uygun bulunan, küçük kapasiteli kesimhanenin faaliyete geçmesi için yetkili merci tarafından verilen, iptal edilebilen veya askıya alınabilen Ek-2’de yer alan İşletme Onay Belgesini,
ç) Küçük kapasiteli kesimhane onay numarası: Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi üzerinde yer alan ve Ek-3’te belirtilen Küçük Kapasiteli Kesimhane Onay Numarası Kodlamasını,
d) Yetkili merci: Bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde Bakanlık il müdürlüğünü, il müdürlüğünce yetki verilmesi halinde Bakanlık ilçe müdürlüğünü, bu iş ve işlemlerin tetkik ve denetiminde Bakanlığı,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Küçük Kapasiteli Kesimhanelerin Hijyen Gereklilikleri ile
İşletmelerin Onay İşlemleri
Genel hükümler
MADDE 5 – (1) Küçük kapasiteli kesimhanede kesilecek olan evcil tırnaklı hayvan sayısı, günlük 8 kesim ünitesini geçemez.
(2) Beşinci fıkradaki durum hariç olmak üzere, küçük kapasiteli kesimhanelerde kesilen hayvanların etleri kesimhanenin bulunduğu ilçe sınırları dışına arz edilmez, sadece ilçe sınırları içerisinde yer alan ve sadece son tüketiciye satış yapan perakendecilere arz edilir.
(3) Küçük kapasiteli kesimhanelerde aynı iş günü içerisinde kesilecek olan hayvanların kesimi gün içerisinde zaman aralığı verilmeksizin ve yetkili merci tarafından belirlenen mesai saatleri göz önünde bulundurularak gerçekleştirilir.
(4) Küçük kapasiteli kesimhanelerde hasta veya hastalıktan şüpheli hayvanların kesimi yapılmaz.
(5) Ölüm öncesi muayenede herhangi bir hastalık bulgusu olmayan ancak ölüm sonrası muayene sonucu hastalık tespit edilen etler imha edilir veya brusella, tüberküloz, salmonella gibi zoonotik etkenlerin eradikasyonu ve kontrolüne yönelik özel şartların uygulanması ile insan tüketimine uygun hale gelebilecek olan etler, bu işlemlerin uygulanabileceği kesimhaneye veya işleme tesisine resmi veteriner hekimin gözetimi altında nakledilir.
Küçük kapasiteli kesimhane onayı usul ve esasları
MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan küçük kapasiteli kesimhane işletmecisi faaliyete geçmeden küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi almak zorundadır.
(2) Kesimhane işletmecisi küçük kapasiteli kesimhane onayı almak üzere aşağıdaki bilgi ve belgelerle yetkili mercie başvurur:
a) Ek-1’de yer alan Küçük Kapasiteli Kesimhane Onay Belgesi Başvuru ve Beyannamesi.
b) Kesimhanenin teknik resim kurallarına göre çizilmiş en az A3 boyutunda yerleşim krokisi.
c) Hayvanların kesimi ve etlerinin muamelesi sonucu oluşan atıkların uzaklaştırma şekli ve sıklığı hakkında bilgi ve yetkili merci tarafından istenmesi durumunda belge.
ç) Tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları/HACCP ilkelerine dayalı oluşturulan prosedürler.
(3) Yetkili merci, başvuru dosyasını başvuru tarihinden itibaren on beş iş günü içerisinde inceler.
a) Bilgi ve belgelerin eksik veya yanlış hazırlanmış olması durumunda, yetkili merci tarafından eksiklikler resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir. Eksiklikleri bir ay içerisinde tamamlanmayan dosya başvuru sahibine iade edilir.
b) Bilgi ve belgelerin tamamlanması ve doğru olması durumunda yirmi iş günü içerisinde kontrol görevlileri tarafından 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerinde belirtilen hükümler ile bu Yönetmelikte yer alan bina, altyapı ve ekipman gerekliliklerine ilişkin hükümlere uygunluğu ile tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları/HACCP ilkelerine dayalı oluşturulan prosedürler açısından işletme yerinde resmi kontrole tabi tutulur.
(4) Yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda;
a) Kesimhanenin uygun bulunmaması halinde eksiklikler belirtilerek başvuru dosyası başvuru sahibine iade edilir.
b) Kesimhanenin uygun bulunması halinde kesimhane işletmesine onay belgesi ve onay numarası verilir.
(5) Domuz ve tek tırnaklı hayvanların kesiminin yapıldığı küçük kapasiteli kesimhanelerin onayı aşağıdaki hususlara uygun olarak gerçekleştirilir:
a) Domuz ve tek tırnaklı hayvanlar dışındaki hayvan türlerinin kesiminin yapıldığı küçük kapasiteli kesimhanelerde domuz ve tek tırnaklı hayvanların kesimi yapılmaz.
b) Domuz ve tek tırnaklı hayvanların kesimi her iki tür için ayrı ayrı onaylı küçük kapasiteli kesimhanelerde yürütülür.
(6) Bakanlık, küçük kapasiteli kesimhanelerin listesini oluşturur ve bu listeleri güncel tutar.
Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin ve numarasının geçerlilik şartları
MADDE 7 – (1) Yetkili merci resmi kontrolleri yürütürken kesimhanenin, küçük kapasiteli kesimhane onay şartlarını gözden geçirir.
(2) Kesimhanenin küçük kapasiteli kesimhane onay şartlarının devam etmediğinin tespit edilmesi durumunda;
a) Yetkili merci tarafından, insan sağlığı ve gıda güvenilirliği açısından tehlike oluşturan ve acil tedbirleri gerektiren durumlar dışında tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için kesimhane işletmecisine altı ayı aşmamak üzere süre verilir. Verilen süre sonunda uygunsuzlukların giderilmemesi durumunda kesimhanenin küçük kapasiteli kesimhane onayı askıya alınır. Küçük kapasiteli kesimhane onayı askıya alınan kesimhanenin uygunsuzlukları askıya alınma tarihinden itibaren bir yıl içerisinde giderilmediği takdirde verilen küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi ve küçük kapasiteli kesimhane onay numarası yetkili merci tarafından iptal edilir.
b) Yetkili merci, insan sağlığı ve gıda güvenilirliği açısından tehlike oluşturan ve acil tedbirleri gerektiren eksiklikler tespit ederse kesimhanenin küçük kapasiteli kesimhane onayını askıya alır. Küçük kapasiteli kesimhane onayı askıya alınan kesimhanenin uygunsuzluklarının bir yıl içerisinde giderilmemesi halinde verilen küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi ve küçük kapasiteli kesimhane onay numarası yetkili merci tarafından iptal edilir.
c) Onayı askıya alınan küçük kapasiteli kesimhane faaliyet gösteremez.
(3) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi üzerinde yazılı olan ticaret unvanı, gerçek veya tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerlidir. Bu bilgilerden herhangi birinin değişmesi durumunda küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi geçerliliğini kaybeder. Kesimhane işletmecisi, değişiklik durumlarında gerekli bilgi ve belgelerle birlikte küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek üç ay içerisinde yetkili mercie başvurur. Yetkili merci, uygun görmesi durumunda küçük kapasiteli kesimhane onay belgesini yeniden düzenler.
(4) Yetkili merciin uygun bulması halinde aşağıdaki durumlarda küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi yeniden düzenlenir:
a) Kesimhane işletmecisi;
1) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin kaybolması halinde ülke genelinde dağıtımı yapılan gazetelerden birine zayi ilanı vermek suretiyle belgenin geçersizliğinin ilan edildiği gazetenin aslını,
2) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin okunamayacak şekilde tahrip olması hâlinde ise tahrip olmuş belgenin aslını,
dilekçeye ekleyerek yetkili mercie başvurur.
(5) Kesimhane işletmecisi, faaliyeti durdurduğunu üç ay içerisinde yetkili mercie bildirmek zorundadır. Kesimhane işletmecisinin, kesimhanesini yeniden faaliyete geçirmek istemesi durumunda yetkili merci tarafından yerinde resmi kontrol yapılır ve uygun bulunması halinde kesimhanenin faaliyetine izin verilir.
Çalıştırılması zorunlu personel
MADDE 8 – (1) 5996 sayılı Kanuna göre küçük kapasiteli kesimhanelerde çalıştırılması zorunlu olan personel ile ilgili aşağıdaki hususlar uygulanır:
a) Kesimhane işletmecisi, veteriner hekimlik lisans eğitimi almış ise kendi işletmesinde çalıştırılması zorunlu personel olarak çalışabilir.
b) Kesimhane işletmecisi, çalıştırılması zorunlu olan personelin herhangi bir sebeple işten çıkarılması veya çıkması durumunda çalıştırılması zorunlu olan personelin değişikliğine ilişkin yetkili merciin güncel bilgilere sahip olmasını sağlamak zorundadır.
c) Kesimhane işletmecisi, kesimhanenin faaliyette bulunduğu çalışma gün ve saatlerine göre çalıştırılması zorunlu personel istihdam etmek zorundadır. Kesimhanede çalışan zorunlu personel, kesimhanenin faaliyette bulunduğu çalışma gün ve saatleri içerisinde başka bir işte çalışamaz.
Resmi veteriner hekim görevlendirilmesi
MADDE 9 – (1) Yetkili merci, küçük kapasiteli kesimhanelere, küçük kapasiteli kesimhane onayı verilmesini takiben en az bir resmi veteriner hekim görevlendirir. Resmi veteriner hekimin kesimhanedeki mesai saatleri, kesimhanenin çalışma gün ve saatleri dikkate alınarak belirlenir.
(2) Yetkili merci, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik uyarınca, gerekli faaliyetleri yerine getirebilecek özelliklere sahip olan resmi yardımcıyı, resmi veteriner hekimin otoritesi ve sorumluluğu altında çalıştırmak üzere küçük kapasiteli kesimhanelerde görevlendirebilir.
(3) Kesimhane işletmecisi veya yetkili merci tarafından faaliyeti durdurulan bir kesimhanede daha önce görevlendirilmiş olan resmi veteriner hekim yetkili merci tarafından geri çekilir. Kesimhanenin yeniden faaliyete geçirilmek istenmesi ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda uygun bulunması halinde, kesimhaneye yeniden resmi veteriner hekim görevlendirilir.
(4) Kesimhane işletmecisi kesimin başlayacağı saati en az bir iş günü öncesinde resmi veteriner hekime bildirir. Ancak bildirimin belirtilen süreden daha kısa bir süre içerisinde yapılması durumunda, kesim gün ve saati iş programı dikkate alınarak resmi veteriner hekim tarafından belirlenir.
Genel hijyen gereklilikleri
MADDE 10 – (1) Kesimhane işletmecisi, ikinci fıkrada belirtilen istisnayı dikkate alarak Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 5 inci, 6 ncı, 7 nci, 10 uncu, 11 inci, 13 üncü, 14 üncü, 15 inci, 16 ncı, 17 nci, 18 inci, 19 uncu, 21 inci ve 22 nci maddelerinde yer alan gereklilikleri yerine getirir.
(2) Kesimhanede üretim alanında çalışan personel sayısının en fazla 5 kişi olması şartıyla, temiz ve kirli alan olarak adlandırılan bölümlerde çalışan personel için tek bir soyunma ve giyinme odası bulunabilir.
Tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları/HACCP ilkelerine dayanan prosedürlerin amaçları
MADDE 11 – (1) Kesimhane işletmecisi, tehlike analizi sonucunda belirlenen ve Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 22 nci maddesindeki genel gereklilikler ile ikinci fıkrada yer alan özel gereklilikleri içeren prosedürleri oluşturur.
(2) Prosedürler kesimhaneye kabul edilen her bir hayvanın;
a) Uygun bir şekilde tanımlanmasını,
b) Menşe çiftlik bünyesinde yer alan gıda zinciri bilgisinin eşlik etmesini,
c) Bakanlığın gerekli gördüğü durumlar hariç, hayvan veya halk sağlığı nedenleriyle hareket yasağı veya diğer sınırlamanın olduğu çiftlikten veya alandan gelmemesini,
ç) Temiz olmasını,
d) Kesimhane işletmecisinin sahip olduğu bilgiye göre sağlıklı olmasını,
e) Kesimhaneye geldiğinde hayvan refahı açısından uygun durumda olmasını,
sağlar.
Canlı hayvanların kesimhaneye nakli
MADDE 12 – (1) Canlı hayvanları kesimhaneye nakleden gıda işletmecisi hayvanlara, toplama ve nakliye süresince gereksiz strese ve acıya yol açmayacak şekilde davranılmasını sağlar.
(2) Hastalık belirtisi gösteren veya halk sağlığı açısından önemli olan hastalık etkenleriyle bulaşmış olduğu bilinen sürülerden gelen hayvanlar küçük kapasiteli kesimhanelere nakledilmez.
Gıda zinciri bilgisi
MADDE 13 – (1) Kesimhane işletmecisi, kesimhaneye gönderilen hayvanlar için Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinde yer alan gıda zinciri bilgisine ilişkin gereklilikleri yerine getirmek zorundadır.
Hayvan bekleme yerleri için gereklilikler
MADDE 14 – (1) Kesimhaneye getirilen hayvanların hemen kesime alınması halinde kesimhanenin, hayvanların kabulü ve bekletilmesi için kullanılacak olan imkânlara sahip olmasına gerek yoktur.
(2) Hayvanlar hemen kesime alınmayacak ise kesimhanede hayvanların kabulü ve bekletilmesi için imkânlar bulunur ve bu imkânlar aşağıda belirtilen gereklilikleri taşır:
a) Kolay temizlenebilen, dezenfekte edilebilen, havalandırma ve gerektiğinde uygun iklimlendirmeye izin veren, yeterli ve hijyenik, atık suların drenajının gıda güvenilirliğini tehlikeye sokmadan sağlandığı, gerektiğinde yemleme imkânlarının bulunduğu hayvan bekleme yerlerine sahip olur.
b) Hayvan bekleme yerinin büyüklüğü hayvan refahını sağlayacak şekilde belirlenir. Bu yer, hayvanların tanımlanması ve ölüm öncesi muayenesine imkân verecek şekilde yapılır.
Kesimhane binaları için gereklilikler
MADDE 15 – (1) Kesimhane, ete bulaşmaların önlenmesi amacıyla aşağıdaki şartları taşır:
a) Yürütülmekte olan işlemlere uygun ve yeterli sayıda odaya sahip olur.
b) Kanın akıtılması, derinin yüzülmesi, iç organların çıkarılması ve karkasın ileri muamelesi, domuz türü hayvanlarda ise derinin yüzülmemesi halinde haşlama, kılların alınması, kalan kılların kazınması ve hafifçe yakılması için kullanılan oda; karkasların ve etlerin odadan uzaklaştırılmasından sonra sakatatların hazırlanması ve muamelesi işlemleri, yüzülmüş başların muamelesi, mide ve bağırsakların boşaltılması ve temizlenmesi işlemleri, sakatatların paketlenmesi ve etlerin sevkiyatı işlemleri için de kullanılabilir. Ancak bu oda, tüm işlemler arasında ve her kullanımdan önce temizlenir ve gerektiğinde dezenfekte edilir.
c) Etin zemin, duvar ve tüm sabit donanımlarla temasını önleyecek imkânlar bulunur.
ç) Kesimhanede 82 °C’den az olmamak üzere temin edilen sıcak su veya eşdeğer bir etkiye sahip alternatif bir sistem ile aletleri dezenfekte etmek için olanaklar bulunur.
d) Etle teması olan personel tarafından kullanılan el yıkama işleminin yapıldığı lavabolar, bulaşmanın yayılmasını önlemek üzere tasarlanmış musluklara sahip olur.
e) Şüphelenilerek alıkonulan etlerin soğutularak depolanması ile insan tüketimi için uygun olmadığı belirlenen etlerin depolanması için kilitlenebilen ayrı ayrı imkânlara sahip olur.
f) Canlı hayvanların nakliyesinde kullanılan araçların temizlenmesi, yıkanması ve dezenfeksiyonu için kesimhane yakınında resmi izine sahip olan yerler kullanılabilir. Bu durumda kesimhanenin bu tür yer ve imkânlara sahip olmasına gerek yoktur.
g) Resmi veteriner hekimin kullanımına yönelik yeterli donanıma sahip, kilitlenebilir bir oda veya dolap bulunur.
ğ) Gübre veya sindirim kanalı içeriği işletmede depolanacak ise bu amaç için ayrılmış özel bir alan veya yer bulunur.
Kesim hijyeni
MADDE 16 – (1) Hayvanların kesimi aşağıdaki gerekliliklere uygun olarak yapılır:
a) Kesimhaneye kabul edilen hayvanlara ilişkin olarak;
1) (2) numaralı alt bentte belirtilen hayvanların dışında kalan hayvanlar, kesimhanede kesimden önce ölmüş ise etleri insan tüketimi için kullanılmaz.
2) Kesimhanede meydana gelen kaza sonucu kesime tabi tutulan hayvanların etleri, kesimhanede yapılan muayenede kaza sebebiyle meydana gelen lezyonlar dışında hiçbir ciddi lezyon bulunmazsa, insan tüketiminde kullanılabilir.
b) Küçük kapasiteli kesimhane işletmecisi kesim için gönderilen hayvanların menşeini izleyebilmek için kendi izlenebilirlik sisteminin bir parçası olarak hayvanları tek tek tanımlar.
c) Hayvanlar temiz olur.
ç) Kesimhane işletmecisi, kesilecek her hayvanın Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik hükümleri doğrultusunda ölüm öncesi muayenesinin uygun şartlar altında yapılabilmesi için resmi veteriner hekimin talimatlarına uyar.
d) Kesim salonuna alınan hayvanlar, gereksiz yere bekletilmeden kesilir.
e) Kanın akıtılması, deri yüzme, iç organ çıkarma ve karkasın diğer işlemleri; gereksiz yere geciktirilmeden ve ete bulaşmaları önleyecek şekilde yapılır. Özellikle;
1) Deri ve postların uzaklaştırılması esnasında; deri ve postların dış kısmı ile karkas arasında temas önlenir. Deri ve postların dış yüzeyi ile temas eden personel ve ekipman, etlere temas ettirilmez.
2) İç organların çıkarılması sırasında ve sonrasında sindirim kanalı içeriğinin dökülmesinin önlenmesi sağlanır ve sersemletme işlemini takip eden süreçte, mümkün olan en kısa sürede iç organların çıkartılması işlemi tamamlanır.
3) Memelerin uzaklaştırılması sırasında karkasa, süt veya kolostrum bulaştırılmaz.
f) Karkaslar ve gövdenin insan tüketimi için amaçlanan diğer kısımları tamamen yüzülmüş olur. Ancak domuz türü hayvanların tüm gövdesi; koyun, keçi ve danaların başları ile koyun, keçi ve sığır/mandanın ayakları; sığır/mandaların ağız burun bölgesi ile dudakları için bu uygulama zorunlu değildir. Ağız burun bölgesi ve dudaklar dahil olmak üzere baş ve ayaklar bulaşmaya yol açmayacak şekilde muamele edilir.
g) Domuz türü hayvanlar yüzülmediklerinde kılları derhal uzaklaştırılır. Bu işlem için kullanılan haşlama sıcaklığındaki sudan kaynaklanan etin bulaşma riski en aza indirilir. Bu işlem için sadece izin verilen katkı maddeleri kullanılır. Bu işlem sonrasında domuz türü hayvanlar, içilebilir su ile tamamen durulanır.
ğ) Karkaslarda, görünür dışkısal bulaşma engellenir. Herhangi bir görünür bulaşmanın olması durumunda, bulaşık bölge derhal kesilerek veya eşdeğer bir etkiye sahip alternatif yollarla uzaklaştırılır.
h) Karkaslar ve sakatatın zemin, duvar veya çalışma tezgâhları ile temas etmesi önlenir.
ı) Kesimhane işletmecisi, kesilen tüm hayvanların Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik doğrultusunda ölüm sonrası muayenelerinin uygun şartlar altında yapılabilmesi için resmi veteriner hekimin talimatlarına uyar.
i) Hayvanın ölüm sonrası muayenesi tamamlanıncaya kadar kesilen hayvanın parçalarının;
1) Hangi karkasa ait olduğu tanımlanır.
2) Ölüm sonrası muayenesi tamamlanmış olanları dâhil, diğer karkas, sakatat veya iç organlarla temas ettirilmemesi gerekir.
3) Herhangi bir patolojik lezyon göstermediği belirlenen penis hemen atılabilir.
j) Sığır ve domuz türü hayvanlarda böbrek ve böbrek yağları uzaklaştırılır.
k) Ölüm sonrası muayenenin tamamlanmasından önce birkaç hayvanın kanı veya diğer sakatatları, aynı yerde toplanıyorsa ve şayet bu hayvanlardan bir veya birkaç tanesine ait karkasın insan tüketimi için uygun olmadığı belirlenirse tüm bu hayvanlara ait bir arada bulunan kan ve sakatatlar da insan tüketimine sunulmaz.
l) Ölüm sonrası muayeneden sonra;
1) Sığır ve domuz türü hayvanların tonsilleri hijyenik bir şekilde uzaklaştırılır.
2) İnsan tüketimi için uygun olmayan kısımlar, tesisin temiz kısımlarından mümkün olduğunca çabuk uzaklaştırılır.
3) Kesimhane işletmecisi, etin yüzeyindeki bulaşmayı ortadan kaldırmak için, içilebilir su dışında başka bir madde kullanamaz.
4) Hastalık şüphesi olan etler veya insan tüketimi için uygun olmadığı belirlenen etler ve yenmeyen yan ürünler, insan tüketimi için uygun olduğu belirlenen etlerle temas ettirilmez.
5) İç organlar veya karkasta kalan iç organ parçaları tamamen ve mümkün olduğunca çabuk uzaklaştırılır.
m) Hayvanların bütün haldeki karkasları yarım veya çeyrek parçaya, yarım karkaslar ise en fazla üç parçaya ayrılabilir.
n) Kesim işlemleri ve ölüm sonrası muayenenin tamamlanmasından sonra et, 19 uncu maddede belirtilmiş olan gerekliliklere uygun olarak depolanır.
Sağlık işareti
MADDE 17 – (1) Kesimhane işletmecisi, kesimhanesinde kesilen hayvanların karkaslarını bu Yönetmelik hükümlerine uygun sağlık işareti uygulanmadan piyasaya arz edemez.
(2) Resmi veteriner hekim sağlık işareti ile ilgili olarak aşağıdaki hususları temin eder:
a) Sağlık işareti Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik uyarınca ölüm öncesi ve ölüm sonrası muayeneden geçen ve eti insan tüketimine uygun olan hayvanların karkaslarına uygulanır.
b) Sağlık işareti karkasın yarım karkas veya çeyrek karkasa ayrılması ya da yarım karkasın üç parçaya ayrılması durumunda her bir karkas parçasının dış yüzeyine görülecek şekilde mürekkeple veya sıcak damga olarak uygulanır.
(3) Sağlık işareti 6,5 cm genişliğinde ve 4,5 cm yüksekliğinde oval bir işaret şeklinde olur. Karakterler okunaklı olur ve aşağıdaki bilgileri içerir:
a) İşarette kesimhanenin, küçük kapasiteli kesimhane onay numarası belirtilir.
b) Etin sağlık muayenesini yapan resmi veteriner hekime ait işareti de içerebilir.
(4) Harfler en az 0,8 cm yüksekliğinde, sayılar ise 1 cm yüksekliğinde olur. Küçük kapasiteli kesimhane onay numarasında yer alan ilçe adının uzun olduğu durumlarda harfler okunabilecek uygun yüksekliğe küçültülebilir. İşaretin boyutları ve karakterleri kuzuların, oğlakların ve domuz yavrularının sağlık işaretleri için küçültülebilir.
(5) Sağlık işareti için gıda kodeksine uygun renklendirici kullanılır.
(6) Bu madde, sağlık işaretlemesine ilişkin hayvan sağlığı kurallarına aykırılık oluşturmayacak şekilde uygulanır.
Tanımlama işareti
MADDE 18 – (1) Kesimhane işletmecisi, kesimhanesinde kesilen hayvanların sakatatlarını bu Yönetmelik hükümlerine uygun tanımlama işareti uygulanmadan piyasaya arz edemez.
(2) Kesimhane işletmecisi, sakatatlara tanımlama işaretini bu Yönetmelik şartlarını taşıyan kesimhanelerde üretilmesi halinde uygular.
(3) Tanımlama işaretinin uygulanması aşağıdaki şekildedir:
a) Tanımlama işareti, sakatatlar kesimhaneden ayrılmadan önce uygulanır.
b) Tanımlama işaretinin şekli aşağıdaki gibidir:
1) İşaret; okunaklı, silinemez, anlaşılır şekilde olur ve kolayca görülebilir bir yerde bulunur.
2) İşaret küçük kapasiteli kesimhane onay numarasını içerir.
3) İşaret oval şekilde olur.
c) Tanımlama işaretinin uygulama yöntemleri aşağıda belirtilmiştir:
1) İşaret, pakete yapıştırılarak veya basılarak etikete uygulanır ve bu etiket paket açıldığında işaret bütünlüğü bozulacak şekilde paketin üzerine basılır. Ancak paketi açma işlemi paketin bütünlüğünün ortadan kalkmasına neden olursa, etiket paketin herhangi bir yerine yerleştirilir. Ambalajlamanın, paketleme ile aynı korumayı sağladığı durumlarda etiket ambalajın üzerine yapıştırılabilir.
2) Sakatatlar, son tüketiciye doğrudan arzı için paketlenmişse işaretin sadece o paketin dış yüzeyine uygulanması yeterlidir.
Depolama ve nakliye
MADDE 19 – (1) Kesimhane işletmecisi, aşağıdaki gerekliliklere uygun olarak evcil tırnaklı hayvanların etlerinin depolanmasını ve nakledilmesini sağlar:
a) Kesilen hayvanların etleri ölüm sonrası muayeneyi takiben derhal, etin her tarafında sakatatlar için 3 °C, diğer etler için 7 °C’den fazla olmayan bir sıcaklığa düşürülmek üzere soğutma işlemine tabi tutulur, depolama ve nakliye süresinde de etlerin bu sıcaklık derecesinde kalması sağlanır. Ancak ölüm sonrası muayenenin ardından uygun soğutuculu araçlarla sevkiyatın hemen yapılması halinde soğutma işlemi kesimhanede yapılmayabilir. Bu durumda soğutma işlemi etin arz edildiği işletmede gerçekleştirilir.
b) Açık etler ve paketlenmiş etler ayrı ayrı depolanır ve nakledilir. Ancak depolamanın, farklı zamanlarda veya paketleme materyali ve depolama şeklinin, et için bulaşma kaynağı olmayacak şekilde yapılması durumunda bu gereklilik aranmaz. Bu uygulama nakliye işlemleri için de geçerlidir.
İdari yaptırım
MADDE 20 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerine göre idari yaptırım uygulanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 21 – (1) 7/2/2016 tarihli ve 29617 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Küçük Kapasiteli Kesimhanelerin Genel ve Özel Hijyen Kurallarına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce onay almış küçük kapasiteli kesimhaneler bu Yönetmeliğe göre onay almış sayılır.
Yürürlük
MADDE 22 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 23 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
Resmi Gazete Tarihi: 20.03.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28239
MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖZEL ÖĞRETİM KURUMLARI YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı, her derece ve türdeki özel öğretim kurumlarının açılış ve işleyişiyle ilgili usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, 8/2/2007 tarihli ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununda belirtilen özel öğretim kurumlarını kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik, 5580 sayılı Kanun ile 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü ve 36 ncı maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Akşam lisesi: Gündüz öğrenim yapan ortaöğretim okullarında okuma hakkı olmayanlara eğitim ve öğretim imkânı sağlayan okulları,
b) Bakanlık: Millî Eğitim Bakanlığını,
c) Diğer personel: Kurumda eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı dışındaki görevli personeli,
ç) Eğitim personeli: Kurumda görevli yönetici, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve benzeri personeli,
d) Genel müdürlük: Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünü,
e) Hizmet içi eğitim merkezi: 14/6/1973 tarihli ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanununun genel ve özel amaçlarıyla temel ilkelerine uygun olarak resmî veya özel kurum, kuruluş veya iş yeri personeline hizmet içi eğitim yoluyla eğitim veren özel öğretim kurumlarını,
f) Kanun: 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununu,
g) (Değişik: RG-05/7/2014-29051) Kurum: Okul öncesi eğitim, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim yabancı, azınlık ve özel eğitim okullarından Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlara ve Özel Okullar Değerlendirme Yönergesine göre grubu belirlenen okulları, milletlerarası özel öğretim kurumları, çeşitli kursları, uzaktan öğretim yapan kuruluşları, motorlu taşıt sürücüleri kursları, hizmet içi eğitim merkezleri, öğrenci etüt eğitim merkezleri, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri ile benzeri özel öğretim kurumlarını,
ğ) Kurum kontenjanı: Kurumda aynı anda öğrenim görecek en fazla öğrenci veya kursiyer sayısını,
h) Kurum müdürü: Özel öğretim kurumunun müdürünü,
ı) Program: Örgün ve yaygın özel öğretim kurumlarında uygulanacak düzeyi ile süresi belirlenen ve Bakanlıkça onaylanan öğretim programlarını,
i) Usta öğretici: En az ortaöğretimden mezun olmuş ve alanında öğrenim gördüğünü belgelendiren veya alanında sertifika sahibi olan öğreticileri,
j) Uzman öğretici: Görevlendirileceği alanda yükseköğrenim mezunu öğreticileri,
k) Ücret: Kurumların türüne göre ders saati veya bir öğretim yılı için bir öğrenci ya da kursiyerden alınacak ücreti,
l) (Değişik: RG-05/7/2014-29051) Ücretsiz okutulacak öğrenci ve kursiyer: Bir öğretim yılı veya dönem içinde ücretsiz öğrenim gören öğrenci ve kursiyeri,
m) Yıl: Değerlendirmeye esas işlemin başlangıcından itibaren geçen 12 aylık süreyi
ifade eder.
n) (Ekli: RG-05/7/2014-29051) Dönüşüm programı: 14/3/2014 tarihi itibariyle Kanun hükümlerine göre dershane veya öğrenci etüt eğitim merkezi olarak faaliyet göstermekte iken 1/9/2015 tarihine kadar özel öğretim kurumuna dönüşmek isteyenlerin başvuru süreçlerinin, değerlendirme kriterlerinin, kurucuların dönüşmek istedikleri okul ve kurum ile dönüşümü tamamlayacakları süreye ilişkin taahhütlerinin yer aldığı programı,
o) (Ekli: RG-05/7/2014-29051) Temel Lise: Kanunun geçici 5 inci maddesi kapsamında dönüşüm programına alınan kurumların kurucuları tarafından açılan ve faaliyetleri 2018-2019 eğitim öğretim yılının sonuna kadar devam eden ortaöğretim özel okullarını,
İKİNCİ BÖLÜM
Kurum Açma, Devir, Nakil ve Kapatma
Kurum açma
MADDE 5 –
(1) Kanunun 3 üncü maddesi hükmü doğrultusunda özel öğretim kurumlarına kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilir.
(2) Kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatının verilebilmesi için aşağıdaki belgeler istenir;
b) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, millî savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık ve aynı Kanunun Cinsel Dokunulmazlığa Karşı Suçlar başlıklı İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen maddelerde yer alan suçlardan mahkûm edilmemiş olduğuna dair yazılı beyanı.
c) Kurucu tüzel kişi ise kuruluş amaçları içinde özel öğretim kurumu işletmeciliği yapılacağına ilişkin ifadenin de yer aldığı ve tüzel kişinin niteliğine göre Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanmış ana sözleşme, tüzük ya da vakıf senedinin millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği.
ç) Kurucu temsilcisinin kurumu açma, kapatma, devir ve benzeri işlemleri yürütme yetkisine sahip olduğunun belirlendiği (Ek ibare: RG-05/7/2014-29051) genel kurul veya yönetim kurulu kararının millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği.
d) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Binanın kurum açılacak kat veya katları için ayrı ayrı, okul ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi olarak kullanılacak binaların ayrıca bahçeleri için de üç adet 35×50 cm veya A3 ebadında kâğıtlara çizilmiş yerleşim planı ve CD’si.
e) Resmî benzeri okulların tabi olduğu yönetmeliği uygulamak isteyen okulların kurucusunun yazılı beyanı, resmî benzeri okulların tabi olduğu yönetmeliklerden farklı uygulama yapmak isteyen okullar için Bakanlıkça onaylanmak üzere hazırlanan üç nüsha kurum yönetmeliği taslağı ve CD’si veya kurucunun daha önce açılış izni almış başka bir okulu için Bakanlıkça onaylanmış kurum yönetmeliğini uygulayacağına ilişkin yazılı beyanı.
f) Çeşitli kurslar, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri, motorlu taşıt sürücüleri kursları ve hizmet içi eğitim merkezlerinin uygulayacakları öğretim programının onaylandığı Talim ve Terbiye Kurulu kararının tarih ve sayısı.
g) Resmî benzeri olmayan veya deneme mahiyetinde program uygulayan kurumlar ile Bakanlıkça onaylanarak uygulamaya konulmuş öğretim programı ve haftalık ders çizelgesi bulunmayan kurumlar için; Bakanlıkça onaylanmak üzere üç nüsha öğretim programı taslağı, haftalık ders çizelgesi taslağı ve CD’si.
ğ) (Değişik: RG-2/8/2013-28726)Yönetici çalışma izin teklifi ve kurum öğretime başlamadan önce nitelikleri de belirtilen gerekli tüm personele ilişkin çalışma izin tekliflerinin yapılacağına dair kurucunun yazılı beyanı. Ayrıca (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) Mesleki ve teknik Anadolu lisesi sağlık hizmetleri alanı açacakların ise her bölüm için bir asıl görevli aylık ücretli alan/dal dersleri öğretmeninin çalışma izin teklifleri.
h) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Kurum binası kurucuya ait ise tapu senedinin millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği; kurum binası kiralık ise binanın tapu senedi örneği ile başvuru tarihi itibariyle okullarda öğretim süresi kadar, diğer kurumlarda da en az bir yıllık kira sözleşmesinin aslı veya millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği, Tapu kütüğünde konut olarak kayıtlı bir ana taşınmazın bağımsız bölümlerinde açılacak anaokullarının bahçe kullanımı için kat malikleri kurulu muvafakat belgesi. (Belgede her kat sahibi veya vekillerinin ayrı ayrı muvafakatlerine ilişkin imzaları ile binanın kaç daireli olduğu ve imzaların kat sahibi veya vekillerine ait olduğuna ilişkin apartman yöneticisinin imzası bulunur.)
ı) Denizcilik ve havacılık kursu gibi özellik arz eden özel öğretim kurumları için ilgili bakanlıkların uygun görüşü.
i) (Değişik:RG-5/7/2014-29051) Mesleki ve teknik Anadolu lisesi sağlık hizmetleri alanı açacakların, öğrencilerinin beceri eğitimi/staj çalışması/yaz uygulamalarını yapabilecekleri; okulla aynı il sınırları içerisinde, okula kara yolu ile uzaklığı 30 km’yi geçmeyen, en az 50 yatak kapasiteli ve okulun alan ve dallarına esas teşkil eden meslek gruplarına göre görevli sağlık personeli sayılarının da belirtildiği hastane/hastanelerle yapacakları, en az 10 yıl süreli ve il sağlık müdürlüğünce onaylı protokol.
j) Yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişiler tarafından veya Türk vatandaşlarıyla ortaklık yolu ile açılacak milletlerarası özel öğretim kurumları için ayrıca, 5/6/2003 tarihli ve 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu çerçevesinde Bakanlar Kurulu izninin sureti.
k) Kurum açılacak binanın sağlam ve dayanıklı olduğuna ilişkin; çevre ve şehircilik il müdürlükleri, yapının proje müellifleri ya da yetkili serbest proje büroları veya üniversitelerin ilgili bölümlerince düzenlenen teknik rapor istenir. Ancak; 6/3/2007 tarihinden sonra Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkındaki Yönetmeliğe göre yapı denetim firmaları denetiminde özel öğretim kurumu olarak yapılmış ve yapı inşaat ruhsatı bulunan binalardan sağlam ve dayanıklı olduğuna ilişkin belge istenmez.
l) Kurum açılacak binanın ve çevresinin sağlık yönünden uygun olduğuna ilişkin il veya ilçe ilgili sağlık birimince düzenlenen rapor.
m) Kurum açılacak binada yangına karşı ilgili mevzuatına göre gerekli önlemlerin alındığına ilişkin itfaiye müdürlüğünce düzenlenen rapor.
n) Milletlerarası okullar için ayrıca, uygulayacakları programın diğer ülke veya ülkeler tarafından denkliğinin kabul edildiğine dair yetkili kurumdan alınan belge.
o) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programına alınan kurumlardan dönüşüm programına alındığına ilişkin Genel Müdürlükçe düzenlenecek Dönüşüm Programı Kabul Formu (Ek-14).
ö) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda okul açmak amacıyla başvuran kurucular 2018-2019 eğitim öğretim yılı bitimine kadar okul binalarını Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlara uygun hale getireceğine veya standartlara uygun başka bir binaya nakil yapacağına ilişkin noter onaylı dönüşüm taahhütnamesi.
(3) Gerçek kişilerde kurucu, tüzel kişilerde kurucu temsilcisi, ikinci fıkrada belirtilen belgeler ile kurum açmak için valilik veya kaymakamlıklara müracaat eder. Müracaat eden kişiye, müracaat tarihinin yazılı olduğu bir alındı belgesi verilir. Kaymakamlıklara yapılan müracaatlara ilişkin dosya, üç iş günü içinde bir üst yazı ile valiliğe gönderilir.
(4) (Ek: RG-2/8/2013-28726) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Gerçek ve tüzel kişiler tarafından Kanun kapsamında belirtilen faaliyetlerin Kanuna göre yetkili makamlardan kurum açma izni alınmadan veya her ne ad altında olursa olsun eğitim ve öğretim sunmak amacıyla yürütülen faaliyetlerin izinsiz yapıldığının tespiti hâlinde söz konusu yerler 10/6/1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu hükümleri uyarınca valilikçe kapatılır.
Bakanlıkça ve valilikçe yapılacak işlemler
MADDE 6 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Yapılan müracaatın; bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen şartlara, kurum açılacak binanın ve bölümlerinin kurumun türüne ve gruplarına göre Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlara, 3/4/2004 tarihli ve 25422 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Umuma Açık Yerler ve İçkili Yerler ile Resmî veya Özel Öğretim Kurumları Arasındaki Uzaklıkların Belirlenmesine Dair Yönetmelik hükümlerine uygun olup olmadığını incelemek üzere il millî eğitim müdürlüğünce en az iki maarif müfettişi, maarif müfettişi sayısı beş ve daha az olan illerde ise bir maarif müfettişi ile bir şube müdürü görevlendirilir..
(2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Maarif müfettişlerince görevlendirme onay tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde düzenlenen inceleme raporunda, kurumun açılmasında bir sakınca bulunmadığının belirtilmesi hâlinde, okullara ilişkin dosya beş iş günü içinde Bakanlığa gönderilir. Diğer kurumlara ise valilikçe beş iş günü içinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı (EK-2) ve (EK-2/A) düzenlenir.
(3) Bakanlıkça okullara beş iş günü içinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı(EK-3) (Ek ibare: RG-5/7/2014-29051) ve (EK-3/A) düzenlenir.
(4) Sürelerin hesaplanmasında evrak giriş tarihleri esas alınır.
(5) Kurum bilgilerinde değişiklik olması durumunda Bakanlık veya valilikçe kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı yeniden düzenlenir.
(6) Valiliklerce, denizcilik veya havacılık gibi kurslara verilen kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatının (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) birer örneği ilgili kurum ve kuruluşlara, motorlu taşıt sürücü kurslarına verilen kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatının bir örneği ise il emniyet müdürlüğüne gönderilir.
(7) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Okulların grupları, Genel Müdürlükçe belirlenen bina standartlarına göre bir yıllık geçici süre için belirlenerek kurum açma izninde (EK-3/A) belirtilir. Bir yıllık süre içinde Genel Müdürlükçe belirlenen ve internet sayfasında yayınlanan Özel Okullar Değerlendirme Yönergesine göre Genel Müdürlükçe veya maarif müfettişlerince yapılan denetim sonucunda düzenlenecek rapor doğrultusunda valiliğin uygun görüşü de dikkate alınarak hazırlanan sertifikaya göre okulun grubu belirlenerek kurum açma izni (EK-3/B) yeniden düzenlenir.
(8) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda 2018-2019 eğitim öğretim yılı bitimine kadar faaliyetlerini sürdürecek olan okulların 1/9/2015 tarihine kadar kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatınıalmış olmaları gerekir.
(9) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programına alınan kurumlardan okul için düzenlenen kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatını aldığı tarih itibari ile mevcut kurumlarının kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatları iptal edilir.
Ad verme
MADDE 7 –
(1) (Değişik:RG-21/8/2014-29095) Kurumlara, 1739 sayılı Kanunda belirtilen Türk millî eğitiminin genel ve özel amaçları ile temel ilkeleri doğrultusunda kurumun amacına, eğitim programına ve düzeyine uygun, belli bir anlam taşıyan, azınlık, yabancı ve milletlerarası okullar hariç Türkçe ad verilir. Azınlık, yabancı ve milletlerarası okullar hariç, diğer kurumlara ülke, millet, yabancı kurum ve kuruluş adları verilemez.
(2) Kurum adları, kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatıyla birlikte verilir. Kurumların adları, birinci fıkraya uygun olmak şartıyla kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatını veren merciin onayı ile değiştirilebilir.
(3) Kurumların ad ve unvanlarının, başka kurumlar tarafından kullanılmasında, 29/6/1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu, 7/12/1994 tarihli ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile 24/6/1995 tarihli ve 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ve diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Atatürk köşesi
MADDE 8 –
(1) Kurumların girişinde temiz, düzenli ve kolayca görülebilecek en uygun yerde Atatürk köşesi oluşturulur.
Kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptali ve geçici olarak kapatma
MADDE 9 –
(1) Kanunun 7 nci maddesi hükümlerinde belirtilen durumların gerçekleşmesi hâlinde kurumların kurum açma izinleri ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatları iptal edilir veya kurum geçici olarak kapatılır.
(2) Geçici kapatma cezası verilen kurumların, geçici kapatma cezası sürelerinin dolması ve valiliklerce eksikliklerini tamamladıklarının tespit edilmesi durumunda öğretime devam etmelerine izin verilir. Eksikliklerini süresi içerisinde tamamlamayan kurumlar hakkında sürekli kapatma işlemi uygulanır.
(3) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm sürecinin bitiminde dönüşme talebinde bulundukları örgün eğitim kurumunun haiz olması gereken şartları karşılayamayan kurumların kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilerek faaliyetlerine son verilir.
(4) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Geçici kapatma cezaları okullarda ders yılı bitiminden, diğer kurumlarda ise verildiği ayı izleyen ayın birinci iş gününden itibaren uygulanır. Geçici kapatma cezası verilen kurumlar bu süre içerisinde eğitim öğretim faaliyeti ve öğrenci/kursiyer kaydı yapamazlar.
Yıllık çalışma takvimi ve çalışma saatleri
MADDE 10 –
(1) Okullarda, resmî okullar için hazırlanan yıllık çalışma takvimi uygulanması esas olmakla birlikte, valilikçe kabul edilmesi hâlinde ayrı bir çalışma takvimi de düzenlenebilir.
(2) (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Akşam liselerinde hafta içi saat 17.00’den sonra öğretim yapılır. Okulda cumartesi günleri de öğretim faaliyeti yapılması halinde buna ilişkin haftalık çalışma saatlerini gösteren çizelgeler, valilikten izin alınarak uygulanır.
(4) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Özel öğrenci etüt eğitim merkezleri, kurslar, hizmet içi eğitim merkezleri ve uzaktan öğretim yapan kuruluşlar yıllık çalışma takvimlerini ve haftalık çalışma saatlerini gösteren çizelgelerini ve eğitim personelinin listesini valiliğe gönderir.
(5) (Değişik:RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda 2018-2019 eğitim öğretim yılı bitimine kadar faaliyetlerini sürdüren (Değişik ibare: RG-21/8/2014-29095) temel liseler dışındaki tüm okullarda normal öğretim yapılır ve öğretim seviyesine göre dengi resmî okullardaki ders saati süresi uygulanması esas alınır. Bakanlıkça uygun görülmesi hâlinde farklı uygulamalar da yapılabilir.
(6) Okullar dışındaki kurumlarda günlük çalışmalar 07.00 ile 23.00 saatleri arasında yapılır. Ders saatinin süresi, 45 dakikadır. Uygulamalı dersler blok hâlinde 90 dakika olarak yapılabilir.
(7) Kurumlarda, 17/3/1981 tarihli ve 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanunda belirlenen genel tatil günlerinde eğitim ve öğretim yapılmaz. Sağlık ve diğer zorunlu hâller nedeniyle Bakanlık veya valilikçe alınan kurumların tatil edilmesi kararlarına, dengi özel öğretim kurumları da uymak zorundadır.
(8) Kurslar ve hizmet içi eğitim merkezlerine devam zorunludur. Programda belirtilen kurs süresinin 1/5’inden fazla devam etmeyen kursiyer sınava alınmaz.
Kurum binaları
MADDE 11 –
(1) Kurum açılacak binaların, Kanunun 4 üncü maddesi hükmünde belirtilen şartlar ile kurum türüne göre aşağıda belirtilen şartları taşıması gerekir.
a) Okul öncesi eğitim kurumu bahçesi bulunan; tamamı okula ait binalarda veya binanın bahçe katının birbirine bitişik dairelerinde ya da birbirine bitişik binaların bahçe katının birbirine bitişik dairelerinde yahut binanın bahçe katında ve bahçe katının bir üst ya da bir alt arka arkaya katlarında açılabilir.
b) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) İlkokul, ortaokul, ortaöğretim okulu ve özel eğitim okulu kullanım hakkının tamamı okula ait bahçe içerisinde ve müstakil olan binalarda açılır.
c) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Okullar,
1) Bahçesi bulunan inşaat ruhsatı/yapı kullanma izin belgesi okul binası olarak alınan müstakil binalarda ya da bahçe içerisinde tamamı okul olarak kullanılan aynı binanın birbirine geçişi olmayan farklı bloklarında okulöncesi eğitim, ilkokul, ortaokul, fen ve sosyal bilimler liseleri ile diğer ortaöğretim kurumlarından sadece biri,
2) Bahçesi bulunan ve müstakil binalarda; okulöncesi eğitim, ilkokul ve ortaokul ya da ortaokul ve ortaöğretim okulu veyahut birden fazla ortaöğretim okulu (fen ve sosyal bilimler liseleri hariç) birlikte,
3) Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlara uygun ölçülerde bahçesi bulunmayan okulöncesi eğitim, ilkokul, ortaokul veya Anadolu lisesinden sadece biri en az 250 m2 bahçesi bulunan müstakil binalarda,
4) Dönüşüm programına alınan kurumlardan faaliyetleri 2018-2019 eğitim öğretim yılının sonuna kadar devam edecek olan okul öncesi eğitim, ilkokul, ortaokul ve temel lise türünden sadece biri mevcut binalarında veya farklı binalarda açılabilir. Yukarıdaki şartlar dikkate alınarak okullar standart alanlarına göre gruplandırılır.
ç) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri bahçesi bulunan ve müstakil binalarda, diğer kurumlar ise bütün birimleri aynı binanın birbirine bitişik daire veya bitişik alt ve üst katlarında ya da bitişik binaların birbirine bağlantılı aynı katlarında yahut aynı bahçe içerisinde tamamı kuruma ait binalarda olması gerekir.
(2) (Ek: RG-5/7/2014-29051)Binanın zemin katının dışında birden fazla katı bulunan kurumlarda veya binanın zemin katı dışında kurum açılacak binalarda asansör bulunması gerekir. Asansörün engelliler için Türk Standartları Enstitüsünün belirlediği standartlara uygun olması zorunludur.
Bir arada bulunabilecek kurumlar
MADDE 12 –
(1) (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda açılan okullar ile okul öncesi eğitim kurumları hariç okullara ait bina ve binalar içinde iki ayrı kurucuya ait aynı veya farklı derecede veya türde okul bulunamaz.
(2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Aynı kurucuya ait kurumlardan sadece okulların belirli bölümleri birlikte kullanılabilir. Aynı kurucu tarafından farklı seviyelerde okulların aynı binada açılmak istenmesi durumunda; giriş-çıkış, merdiven, oyun bahçesi, tuvalet ve lavabolar her okul için ayrı düzenlenir. Ancak, ilkokul ve ortaokul veya ortaokulla ortaöğretim okulunun aynı binada açılmak istenmesi durumunda; tuvalet ve lavabolar her okul için ayrı ayrı düzenlenir. Aynı katta birden fazla okul açılamaz. Milletlerarası okullar diğer okullarla aynı binada bulunamaz. Aynı binada aynı kurucu tarafından başka bir okul açılabilmesi için kurucu veya kurucu temsilcisi bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a), (d), (e), (g), (ğ), (h) ve (i) bentlerinde belirtilen belgelerle müracaat eder. Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre valilikçe gerekli inceleme yapılarak açılması uygun görülen okullara ilişkin başvurular, ekleriyle birlikte kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmek üzere Bakanlığa gönderilir. Bakanlıkça açılması uygun görülen okullara, beş işgünü içinde yine Bakanlıkça kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatıverilir. Bu süre, valilik teklifinin Genel Müdürlük evrakına giriş kayıt tarihinden itibaren hesaplanır.
(3) Okullar dışındaki diğer kurumların belirli bölümleri birlikte kullanılarak aynı binada başka bir kurum açılamaz.
Program ilavesi yapma
MADDE 13 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurumuna program ilavesi yaptırmak isteyen kurucu veya kurucu temsilcisi;
a) Dilekçe,
b) Kurumun son yerleşimini gösteren üç adet 35×50 cm veya A3 ebadında kâğıtlara çizilmiş yerleşim planı ve CD’si,
c) Okullar dışındaki kurumlara ilave edilecek öğretim programının onaylandığı Talim ve Terbiye Kurulu kararının tarih ve sayısı,
ç) Programa ait araç ve gereç listesi,
d) Okullara ilave edilecek her program için en az dört derslik ve uygulama derslikleri,
e) Görevlendirilecek eğitim personeline ilişkin çalışma izin tekliflerinin yapılacağına dair kurucunun yazılı beyanı ile valiliğe başvurur.
(2) İl millî eğitim müdürlüğünce yaptırılacak inceleme sonucunda uygun görülmesi hâlinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı veren merci tarafından program ilavesi yapılır. Ancak, C, D ve E sertifika sınıfı öğretim programlarından herhangi biri için izin almış olan motorlu taşıt sürücüleri kursuna, bu öğretim programlarından birinin ilave edilmek istenmesi ya da (EK-4) eki tabloda yer alan öğretim programlarını uygulamak üzere izin alan kurslardan, tabloda belirtilen diğer öğretim programlarını da ilave yapmak için başvurmaları hâlinde kurumda (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) maarif müfettişlerince inceleme yapılmaz.
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Yapılan inceleme sonucunda program ilavesinde sakınca bulunmadığının belirtilmesi hâlinde, okullar dışındaki kurumlara beş iş günü içinde valilikçe program ilavesi yapılarak kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı(EK-2) düzenlenir. Okullarda ise hazırlanan dosya beş iş günü içinde Bakanlığa gönderilir. Bakanlıkça okullara beş iş günü içinde kurum açma izni (EK-3/A) düzenlenir.
Devir ve kurucu temsilcisi değişikliği
MADDE 14 –
(1) Kurumun, kuruculuk koşullarını taşıyan başka bir gerçek veya tüzel kişiliğe devredilebilmesi için;
a) Yeni kurucu gerçek kişi ise kurucuya, tüzel kişi ise kurucu temsilcisine ait bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde sayılan belgeler,
b) Eğitim personeli ile diğer personelin görevlendirme teklifleri ve yenilenen iş sözleşmeleri,
c) Kurumun borç ve alacaklarının vadesi gelmemiş olanlar da dâhil olmak üzere, kurumu devralan veya devredilen gerçek kişi veya tüzel kişilik tarafından üstlenildiğini gösterir noterlikçe düzenlenen devir senedi,
ç) Kurum binası kurucuya ait ise tapu senedinin millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği; kurum binası kiralık ise okullarda öğretim süresi kadar, diğer kurumlarda da en az bir yıllık kira sözleşmesinin aslı veya millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği,
d) Bir arada bulunan kurumlardan herhangi birinin devrinde, her kurumun Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlarda belirtilen bölümlerin tamamının bulunduğunu, ikiden fazla bir arada bulunan kurumların devrinde ise devri yapılmayan kurumların bir arada faaliyette bulunma şartlarını taşıdığını gösterir yerleşim planı tamamlanarak valiliğe müracaat edilir.
(2) Kurumun devir işlemleri, yukarıda belirtilen belgelerin uygun görülmesi hâlinde (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) maarif müfettişi raporu düzenlenmeden kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı veren merciin izni ile beş işgünü içinde yapılır.
(3) Ancak, valilikçe yapılan incelemede kurumun müracaat tarihinden önce yapılan teftiş veya denetimlerinde kurumun geçici kapatılmasına ilişkin teklif bulunması hâlinde, bu teklif uygun görülerek uygulanmasından sonra devir işlemi gerçekleştirilir. Sürekli kapatılma teklifi getirilen kurumlar devredilemez.
(4) Kurumun kurucusu olan şirketin türünün değiştirilmesi ve bu değişikliğin Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanması hâlinde kurucu temsilcisi, devir senedi dışında birinci fıkrada belirtilen belgelerle birlikte valiliğe müracaat eder.
(5) Kurum devir işlemleri, kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatını veren merci tarafından sonuçlandırılmadıkça kurum devredilmiş sayılmaz.
(6) Kurucusu tüzel kişilik olan kurumlarda kurucu temsilcisi değişikliği;
a) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurucu temsilcisi değişikliğine ait genel kurul veya yönetim kurulu kararı,
b) Kurucu temsilcisine ait bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde sayılan belgeler
ile birlikte millî eğitim müdürlüğüne müracaat edilir. Kurucu temsilcisi değişikliği kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı veren merci tarafından beş iş günü içinde yapılır.
(7) Kurucu temsilciliği değişikliği işlemleri, kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatını veren merci tarafından sonuçlandırılmadıkça kurucu temsilcisi değişikliği tamamlanmış sayılmaz.
(8) (Mülga: RG-5/7/2014-29051).
Kurumların dönüşümü
MADDE 15 –
(1) Daha önceden kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alan kurumların kurucuları, mevcut kurumunu bir başka kuruma dönüştürmek istemesi hâlinde; bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a), (d), (e), (f), (g), (ğ), (h), (ı) ve (i) bentlerinde sayılan belgelerle birlikte Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlarda belirtilen şartları yerine getirerek valiliğe müracaat eder. Kurumun okula dönüştürülmek istenmesi hâlinde aynı fıkranın (k), (l) ve (m) bentlerinde belirtilen belgeler de istenir. Valilikçe yaptırılacak inceleme sonucunda uygun görülmesi ve bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinde üç aylık bekleme süresi dışındaki şartların da yerine getirilmesi hâlinde beş iş günü içinde eski kurum kapatılır ve yeni kuruma kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) (EK-2) ve (EK-2/A) veya (EK-3), (EK-3/A) ve (EK-3/B) düzenlenerek dönüşüm sağlanır.
(2) Okul türü dönüşümlerinde mevcut okulun kademeli kapatılarak yerine açılmak istenen okul türüne kademeli kurum açma izni verilir. Dönüşüm nedeniyle kademeli kapanan ve açılan okulların toplam kontenjanları bina kontenjanını geçemez.
Kurum nakli
MADDE 16 –
(1) Kurucu veya kurucu temsilcisi, kurumunu başka bir binaya nakledeceğini, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (d), (h), (ı), (k), (l) ve (m) bentlerinde belirtilen belgeler ve mevcut binadaki araç ve gereci yeni binaya taşıyacağına ve eksik araç ve gereci tamamlayacağına ilişkin kurucunun yazılı beyanıyla birlikte kaymakamlık veya valiliğe bildirir. Nakil yapılacak binanın; bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre düzenlenecek raporun incelenmesi sonucunda, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde sayılan kurum açılacak bina, araç ve gereçle ilgili şartlara uygun olduğunun görülmesi hâlinde, kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatını veren merci tarafından beş iş günü içerisinde kurum nakline izin verilir. Bu süre, okullar için evrakın Genel Müdürlük evrakına giriş tarihinden itibaren hesaplanır. Bu izin işlemi tamamlanmadan yeni bina veya binalarda öğretime başlanamaz ve öğrenci kaydedilemez.
(2) (Değişik: RG-07/09/2013-28758) Yangın, deprem, sel, sağlık sebepleri ve tahliye kararı gibi hâllerden dolayı binayı ani olarak terk etme durumunda kalan kurumlar; sağlam ve dayanıklı olduğuna ilişkin rapor hariç diğer nakil şartları aranmaksızın kurumda uygulanan öğretim programlarına kayıtlı öğrenci veya kursiyer sayısına uygun başka bir binada valiliğin izniyle geçici olarak en çok bir yıl faaliyetine devam edebilir. Bir yıl sonunda şartları uygun binaya nakli yapılmayan kurumlardan mazeretleri uygun görülenlere Bakanlıkça bir yıl daha geçici izin verilebilir. Okullara valiliklerce verilen geçici nakil izinleri Bakanlığa bildirilir. Verilen süre sonunda şartları uygun bina bulunarak nakil izni almayan kurumların kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilir.
(3) İller arasında kurumların nakli yapılamaz.
Yerleşim ve kontenjan değişikliği
MADDE 17 –
(1) Kurucu veya kurucu temsilcisi kuruma bina, blok veya kat ilavesi yapmak suretiyle kontenjan veya yerleşim planında değişiklik yapmak için bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (d), (h), (ı), (k), (l) ve (m) bentlerinde belirtilen belgelerle birlikte kaymakamlık veya valiliğe başvurur. Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre sadece binadaki değişen bölümlere bakılarak düzenlenecek raporun incelenmesi sonucunda bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde sayılan kurum açılacak bina ile ilgili şartlara uygun olduğunun görülmesi hâlinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatını veren merci tarafından kuruma on iş günü içerisinde izin verilir. Bu süre, evrakın ilgili merciin evrakına giriş tarihinden itibaren hesaplanır.
(2) Kurucu veya kurucu temsilcisi mevcut binada değişiklik yapmak suretiyle kontenjan değişikliği yapmak için bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (d), (ı), (k), (l) ve (m) bentlerinde belirtilen belgelerle birlikte kaymakamlık veya valiliğe başvurur. Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesi doğrultusunda düzenlenecek raporun incelenmesi sonucunda bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde sayılan kurum açılacak bina ile ilgili şartlara uygun olduğunun görülmesi hâlinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatını veren merci tarafından kuruma on iş günü içerisinde izin verilir. Bu süre, evrakın ilgili merciin evrakına giriş tarihinden itibaren hesaplanır.
(3) Binada değişiklik yapılmadan genel kontenjana etki eden yerleşim planı değişikliklerine, Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlar dikkate alınarak, (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) maarif müfettişleri tarafından sadece değişen bölümler ile kurumun ortak alanlarının yeterli olup olmadığına bakılarak düzenlenecek rapora göre kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı veren merci tarafından izin verilir.
(4) Genel kontenjan, derslikler ve laboratuvarlarda değişiklik yapılmaması şartıyla sadece kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatını veren merci tarafından belirlenen kurumun diğer bölümleri arasında yapılacak yerleşim planı değişiklikleri, Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlar dikkate alınarak kurum müdürlüğünce yapılır. Değişiklik yapılan yerleşim planının bir örneği kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatını veren mercie gönderilir.
Kuruculuk hakkının kaybedilmesi
MADDE 18 –
(1) Gerçek kişi olan kurucunun, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen kuruculuk şartlarını kaybettiğinin tespit edilmesi hâlinde, kurumu devretmesi ve kurumla ilişkisinin kesilmesi için okullarda öğretim yılının sonuna, diğer kurumlarda ise dönem sonuna kadar süre verilir. Verilen süre içerisinde devrin gerçekleştirilmemesi hâlinde kurum devir yapılıncaya kadar valilikçe gerekli tedbirler alınarak öğretime ara verilir. Öğretimine ara verilen kurumun bir yıl içinde devrinin gerçekleşmemesi durumunda kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilir.
(2) Gerçek kişi olan kurucunun ölümü hâlinde ise veraset ilamında belirtilen kanuni mirasçıların tamamının noter onaylı vekâletname ile aralarından seçecekleri, şartları taşıyan bir kimseyi okullarda öğretim yılının sonuna, diğer kurumlarda ise dönem sonuna kadar kurucu olarak göstermeleri gerekir. Verilen süre içerisinde yeni kurucu teklifinin yapılmaması hâlinde bu teklif yapılıncaya kadar valilikçe gerekli tedbirler alınarak öğretime ara verilir. Öğretimine ara verilen kurumun, bir yıl içinde yeni kurucu teklifinin yapılmaması durumunda kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilir.
(3) Kurucusu tüzel kişi olan kurumlarda; kurucu temsilcisinin bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen kuruculuk şartlarını kaybetmesi veya ölümü hâlinde, şartları taşıyan başka bir temsilcinin okullarda öğretim yılının sonuna, diğer kurumlarda ise dönem sonuna kadar usulüne göre seçilip bildirilmesi gerekir. Bu süre içinde bildirme yükümlülüğünü yerine getirmeyen kurumlar hakkında, valilikçe gerekli tedbirler alınarak kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı, izin veren merci tarafından iptal edilir.
(4) Kurucu veya kurucu temsilcisinin birden fazla kurumda kurucu ya da kurucu temsilcisi olması hâlinde yukarıdaki hükümler diğer kurumlarına da uygulanır.
Kurum binalarının kullanılması
MADDE 19 – (Değişik: RG-5/7/2014-29051)
(1) Kurum binaları, kuruluşlarına esas olan eğitim ve öğretim hizmetleri dışında başka bir amaçla kullanılamaz. Ancak, eğitim ve öğretim faaliyetlerinin yapılmadığı zamanlarda ücretli veya ücretsiz, kısa süreli geçici ve Kanun kapsamına girmeyen eğitim içerikli kültürel faaliyetler kaymakamlıktan veya valilikten izin alınarak yapılabilir.
Kurucunun kurumu kapatması ve program iptali
MADDE 20 –
(1) Bir okulun kurucusu; millî eğitim müdürlüğü kanalıyla Bakanlığa, diğer kurumlarda ise millî eğitim müdürlüğüne, eğitim personeli ve diğer personel ile öğrenci veya kursiyerlere en az üç ay önce yazılı olarak bildirmek şartıyla gerekçesi kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı veren merci tarafından uygun bulunan okulları öğretim yılı sonunda, diğer kurumları ise dönem sonunda kapatabilir.
(2) Kurum, valilikçe yapılacak inceleme sonucunda kurumda öğrenim gören öğrenci veya kursiyer bulunmaması, eğitim personeli ve diğer personelin özlük ve benzeri hakları açısından ilişiğinin kalmaması ve kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı veren merci tarafından da uygun görülmesi hâlinde öğretim yılı sonu veya dönem sonundan önce de kapatılabilir.
(3) Kurucunun isteği üzerine kurumlarda uygulanan programlardan birinin iptali için; il millî eğitim müdürlüklerince o programda kayıtlı öğrenci veya kursiyer bulunmadığı ve iptalinde sakınca olmadığına ilişkin düzenlenecek rapora göre kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı veren merci tarafından program iptal edilir.
Okulların kademeli olarak kapatılması
MADDE 21 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurucunun veya kurucu temsilcisinin kademeli kapatma talebi üzerine ya da Bakanlıkça hakkında kademeli kapatma kararı verilen okul, kararın verildiği tarihi takip eden öğretim yılından itibaren ve ilk sınıfından başlamak üzere okulun mevcut öğrencileri normal süresi içinde mezun oluncaya veya nakil ve diğer nedenlerle ayrılıncaya kadar kademeli olarak kapatılır.
(2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Hakkında Bakanlıkça kademeli kapatma kararı verilen okulun, kapatılmamış sınıflarına naklen öğrenci alınabilir.
(3) (Ek: RG-5/7/2014-29051)Bakanlıkça sürekli kapatma kararı verilen okullar hakkında kademeli kapatma uygulanamaz.
Usulsüz kapatma
MADDE 22 –
(1) Bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinde belirtilen şartlara uymadan kurumunu kapatan kurucuya 5 yıl geçmeden tekrar kurum açma veya bir kurumu devir alma ya da ortak olma izni verilmez. Bu durumda öğrenci, kursiyer veya velilerinin kurucular aleyhine genel hükümlere göre açacakları davalar saklı kalmak kaydıyla o öğretim yılı veya döneminde alınan öğrenci veya kursiyerlerden alınan ücretler, bu Yönetmeliğin 56 ncı maddesi hükümlerine göre iade edilir.
Mühür ve evrakın teslimi
MADDE 23 –
(1) Kurumlardan sadece okul müdürlüklerinde, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünce hazırlanmış mühür kullanılır. Yönetimleri birleştirilen okullarda her okul için ayrı mühür bulundurulur.
(2) Kapanan veya kapatılan kurumun kurucusu; eğitim personeli ve diğer personelin, öğrenci veya kursiyerlerle ilgili bütün defterlerini, dosyalarını ve diğer evrakını; okullar ayrıca mühürlerini en geç bir ay içinde il veya ilçe millî eğitim müdürlüğüne usulüne göre devir ve teslim etmek zorundadır. Devir ve teslimden kaçınan veya bu görevi aksatan kurucu veya kurucu temsilcisi hakkında 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi uygulanır.
(3) Kapanan kurumla ilgili müracaatlar üzerine verilecek belgeler ve yapılacak işlemlerle ilgili her türlü tedbir il millî eğitim müdürlüklerince alınır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Eğitim Personelinin Nitelikleri, Görev, Yetki ve Sorumlulukları
Kurumların yönetimi
MADDE 24 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Her kurumun bir müdür tarafından yönetilmesi esastır. Ancak, bir kurucuya ait aynı bina veya kampüste bulunan (Dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda 2018-2019 eğitim öğretim yılı bitimine kadar faaliyetlerini sürdüren okullar hariç);
a) Okul öncesi eğitim kurumu ile ilkokul ve ortaokul,
b) Ortaokul ile lise,
c) Birden fazla ortaöğretim okulu
bir müdür tarafından yönetilebilir. Yönetimleri birleştirilen okullarda her kurum veya kısım için ayrı ayrı müdür yardımcıları görevlendirilir. Bir kurucuya ait aynı il sınırları içerisinde bulunan okulların eğitim ve öğretim dışındaki yönetim ve organizasyon planlaması için kurucu tarafından ihtiyaca göre personel görevlendirilebilir.
(2) Kurumlardaki eğitim personeli ile diğer personel görev, yetki ve sorumlulukları bakımından bu Yönetmelik ve dengi resmî kurumların tabi olduğu yönetmeliklerde belirtilen hükümlere tabidir.
(3) Kurumlarda görevli kurum müdürü iznini kurucu veya kurucu temsilcisinden alır. Kurum müdürlüğünce, müdürün izinli olduğu süre içerisinde yerine vekâlet edecek kurumda görevli eğitim personeli millî eğitim müdürlüğüne önceden bildirilir.
(4) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Birden fazla kurumu bulunan kurucu, kurumları arasındaki koordinasyonu ve kurumlarda eğitim öğretimin kaliteli olarak sürdürülmesi, öğrenci/kursiyerlerin en iyi şekilde yetiştirilmesini sağlamak üzere, en az lisans mezunu olup kamu veya özel sektörde iki yıldan az olmamak kaydıyla yöneticilik görevi yapmış olanlardan genel müdür ve genel müdür yardımcısı görevlendirebilir. Yabancı okullar ve milletlerarası özel öğretim kurumları dışındaki kurumlarda görevlendirilen genel müdür ve genel müdür yardımcılarının Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olması gerekir. Genel müdür ve genel müdür yardımcıları, kurumlarda yürütülen tüm iş ve işlemlerden kurum müdürü ile birlikte sorumludur.
2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Aynı bina veya kampüste bulunan okullar dışında diğer okullarda isteğe bağlı olarak müdür yardımcısı,
3) Okulun kademe ve türüne uygun sınıf ve alan öğretmeni,
4) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Özel eğitim okullarında kontenjana bakılmaksızın, ilkokullarda öğrenci sayısı250 ve daha fazla, ortaokul ve ortaöğretim okullarında öğrenci sayısı 150 ve daha fazla olanlara rehber öğretmen,
5) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) İlkokul, ortaokul ve ortaöğretim okullarında öğrenci sayısının 500 ve daha fazla olması halinde ikinci rehber öğretmen,
6) (Değişik: RG-2/8/2013-28726) Ders saati ücretli olarak uzman öğretici ve ayrıca ölçme ve değerlendirme servisi elemanı, yatılı okullarda belletmen, usta öğretici ve diğer personel ise isteğe bağlı olarak
görevlendirilir.
b) Çeşitli kurslarda;
1) Kurum müdürü,
2) Kurs programına uygun öğretmen, uzman öğretici veya usta öğretici,
3) Kurslarda müdür yardımcısı ve diğer personel ise isteğe bağlı olarak
görevlendirilir.
c) (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
ç) Özel öğrenci etüt eğitim merkezlerinde;
1) Kurum müdürü,
2) Öğretmen,
3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurumun faaliyet göstereceği sosyal, kültürel, sanatsal veya sportif alanların her biri için ayrı ayrı öğretmen, uzman öğretici ve/veya usta öğretici,
4) Diğer personel ise isteğe bağlı olarak
görevlendirilir.
d) Hizmet içi eğitim merkezlerinde;
1) Kurum müdürü,
2) Merkezin programına uygun öğretmen, uzman öğretici veya usta öğretici,
3) Müdür yardımcısı ve diğer personel ise isteğe bağlı olarak
görevlendirilir.
e) Uzaktan eğitim;
1) Kurum müdürü,
2) Uygulanan programa uygun öğretmen, uzman öğretici veya usta öğretici,
3) Teknik personel,
4) Diğer personel ise isteğe bağlı olarak
görevlendirilir.
Görevlendirme
MADDE 26 –
(1) Eğitim personelinin çalışma izin teklifleri;
a) Genel müdür, genel müdür yardımcısı ve müdürler için kurucular veya kurucu temsilcileri,
b) Yöneticiler dışındaki eğitim personeli için müdür
tarafından yapılır.
(2) Bakanlıkça ön izin belgesi verilen yabancı uyrukluların çalışma izinleriyle ilgili işlemler, 27/2/2003 tarihli ve 4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun ve 29/8/2003 tarihli ve 25214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmeliği hükümlerine göre yürütülür.
(3) Kurum müdürlüğünce, çalışma izni verilmesi istenen eğitim personelinin (Ek ibare: RG-5/7/2014-29051) ve diğer personelin bu izne esas olan belgelerini eksiksiz olarak tamamlamak suretiyle evrakı kurumun doğrudan bağlı bulunduğu millî eğitim müdürlüğüne teslim edilir. Nitelik ve şartları uygun bulunanlara müracaattan itibaren 10 gün içinde çalışma izni valilikçe düzenlenir. Valilikten çalışma izni alınmadan personel işe başlatılamaz.
(4) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Okullarda görevli öğretmenler ile ders saati ücretli olarak görevlendirilen uzman öğreticiler haftada en fazla aylık karşılığı 20 saat, ders saati ücretli 20 saat olmak üzere toplam 40 saate kadar ders okutabilir. Mesleki ve teknik liseler ile okul öncesi eğitim kurumlarında ise öğretmenler ile ders saati ücretli olarak görevlendirilen uzman öğreticilerin toplam haftalık ders saati sayısı dengi resmî örgün eğitim kurumunda eğitim personelinin girebileceği aylık karşılığı ve ders saat ücretli girebileceği toplam ders saati sayısını geçemez. Okul öncesi eğitim kurumlarından derslik sayısı üçten az olan okullarda okul öncesi öğretmenliğine kaynak teşkil eden fakültelerden mezun olan okul müdürü tam gün ders okutabilir.
(5) Okullar dışındaki kurumlarda eğitim personeli haftada en fazla 40 saate kadar ders okutabilir.
(6) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Okullarda görevli yöneticiler haftada 6 saat aylık karşılığı, 6 saat ders saati ücretli olmak üzere toplam 12 saat, diğer kurumlarda görevli yöneticiler ise haftada toplam 12 saat ders okutabilir.
(7) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurumlarda, hizmet satın alınması yöntemiyle istihdam edilen personelde bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde yer alan suçlardan mahkûm edilmemiş olma şartı aranır. H izmet satın alınan işletme tarafından kurumda istihdam edilen personelin belgeleri en geç üç gün içerisinde kurum yönetimine teslim edilir ve kurum yönetimince saklanır.
Çalışma izinlerinin uzatma onayı
MADDE 27 –
(1) Kurum müdürünce eğitim personelinden görevine devam edeceklerin listesi ile birlikte yeniden düzenlenen sözleşmeleri, önceki sözleşmenin bitim tarihinden en geç 30 gün önce çalışma izinlerinin uzatılma onayı toplu olarak alınmak üzere millî eğitim müdürlüklerine verilir. Millî eğitim müdürlüklerince kurum ve eğitim personelinin mağduriyetine meydan verilmeyecek şekilde eski sözleşmenin bitim tarihinde çalışma izinlerinin uzatılma onayı verilir.
Yabancı ve azınlık okullarında görevlendirme
MADDE 28 –
(1) Yabancı okullarda yönetici ve öğretmen görevlendirilmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır:
a) Türkçe’den başka dille öğretim yapan ve yabancılar tarafından açılmış bulunan okulların kurucuları ile müdürleri, Türkiye Cumhuriyeti uyruklu, Türkçe veya Türkçe kültür dersleri öğretmenliği yapma niteliğini taşıyan ve öğretim dilini bilenlerden birini, Türk müdür başyardımcısı olarak çalışma izni düzenlenmek üzere valiliğe önerir. Valilikçe uygun görülmesi hâlinde çalışma izni düzenlenir.
b) Okullarda görevlendirilecek diğer yönetici ve öğretmenler, diğer okullarda yöneticilik ve öğretmenlik yapma şartlarını taşıyanlar arasından seçilir.
c) Okul müdürü; kurucu veya kurucu temsilcisinin teklifi ile diğer yöneticiler ise okul müdürü ve Türk müdür başyardımcısının ortak teklifleri ile valilikçe atanır.
(2) Azınlık okullarında yönetici ve öğretmen görevlendirilmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır:
a) Türkçe ve Türkçe kültür dersi öğretmenleri, 20/5/1955 tarihli ve 6581 sayılı Azınlık Okulları Türkçe ve Türkçe Kültür Dersleri Öğretmenleri Hakkında Kanun hükümlerine göre okul müdürlüğünün teklifi, valiliğin onayı ile en fazla 5 yıl süre ile görevlendirilirler. Bu öğretmenlerin görev süreleri, valilikçe bir yıl daha uzatılabilir. Bunlardan biri, okul müdürlüğünün görüşü alınarak valilikçe müdür başyardımcısı olarak görevlendirilir.
b) Azınlık okullarının bir kısmında kültür anlaşmaları gereğince veya mütekabiliyet esasına göre Bakanlıkça evrakı incelenmek ve uygun görülmek kaydıyla yabancı uyruklu öğretmenlere de görev verilebilir.
c) Okullarda görevlendirilecek diğer yönetici ve öğretmenler, benzeri resmî okullarda öğretmenlik yapma şartlarını taşıyanlar arasından seçilir.
Yabancı uyruklu eğitim personeline ön izin belgesi düzenlenmesi
MADDE 29 –
(1) Yabancı uyruklu eğitim personeline ön izin belgesi düzenlenmesinde:
a) Yabancı okullar ve milletlerarası kurumlarda yönetici olarak görevlendirileceklerde;
1) Alanında lisans mezunu olduğuna dair diploma veya diploma yerine geçen belgenin ve diplomasında alanı belirtilmemiş ise ayrıca alanını gösterir belgenin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örnekleri,
2) Ülkelerinde alanında öğretmenlik yapma hakkını kazandığını gösterir “Öğretmenlik Formasyon” belgesinin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örneği,
3) En az iki yıl alanında öğretmenlik yaptığını gösterir resmî makamlarca düzenlenen belgenin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örneği,
4) Pasaport fotokopisi,
b) Öğretmen olarak görevlendirileceklerde;
1) Alanında lisans mezunu olduğuna dair diploma veya diploma yerine geçen belgenin ve diplomasında alanı belirtilmemiş ise ayrıca alanını gösterir belgenin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örnekleri,
2) Ülkelerinde alanında öğretmenlik yapma hakkını kazandığını gösterir “Öğretmenlik Formasyon” belgesinin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örneği veya en az iki yıl alanında öğretmenlik yaptığını gösterir resmî makamlarca düzenlenen belgenin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örneği,
3) Pasaport fotokopisi,
c) Uzman öğretici olarak görevlendirileceklerde;
1) Alanında lisans mezunu olduğuna ilişkin belgenin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örneği,
2) Pasaport fotokopisi,
ç) Usta öğretici olarak görevlendirileceklerde;
1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Alanında eğitim aldığına ilişkin Bakanlıkça kabul edilen belge veya sertifikası ile lisans mezunu olduğuna ilişkin belgenin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örnekleri,
2) Spor ve sanat alanlarında ise, alanında en az orta dereceli okul mezunu olduğuna ilişkin belge ve alanında geçerli sertifikanın Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örnekleri,
3) Pasaport fotokopisi istenir.
(2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Ön izin belgesi için istenen belgeler, kurum yetkilisince millî eğitim müdürlüğüne gönderilir. Valiliklerce şartları taşıdığı anlaşılanların beş işgünü içerisinde ön izin talepleri Bakanlığa gönderilir. Bakanlıkça şartları taşıyanlara beş iş günü içinde ön izin belgesi düzenlenerek ilgili valiliklere gönderilir. Yabancı uyruklu öğretmen ve uzman öğreticinin yurt dışından alınmış lisans ve lisansüstü diploma veya diploma yerine geçen belgesinin denkliğine ilişkin Yükseköğretim Kurulundan alınmış belge istenir. Ancak öğretmenin ülkesinin resmi makamlarından öğretmen olduğuna ilişkin resmi belgenin Türkçe tercümesiyle aslının noter onaylı örnekleri olması halinde Yükseköğretim Kurulundan alınmış denklik belgesi istenmez. Yabancı uyruklu usta öğreticiye ait diploma veya diploma yerine geçen belgeler, Genel Müdürlükçe Yükseköğretim Kuruluna gönderilerek ilgilinin mezun olduğu yükseköğretim kurumunun tanınıp tanınmadığı konusunda bilgi istenir.
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Yabancı uyruklu usta öğreticinin diplomasına sahip olduğu yükseköğretim kurumunun, Yükseköğretim Kurulu tarafından tanınmadığının bildirilmesi durumunda, Bakanlık, çalışma izninin iptali için durumu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirir. Ayrıca gereği ilgili valilikten istenir.
(4) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca düzenlenen çalışma izninin bir örneği kurum müdürlüğünce millî eğitim müdürlüğüne gönderilir. Millî eğitim müdürlüğünce yabancı uyruklu eğitim personeline ait bilgiler Özel Öğretim Kurumları Modülüne işlenir.
(5) Kurumlarda görevli yabancı uyruklulara kendi devletlerince kabul edilmiş dinî ve millî günlerinde eğitim-öğretimi aksatmamak şartıyla kurum yöneticilerinin teklifi ile valilikçe izin verilebilir.
(6) (Ek: RG-5/7/2014-29051)Yabancı uyruklu eğitim personeline şartlarını taşıdığı sadece bir alanda ve bir kurumda görev verilir.
Yöneticilerin nitelikleri
MADDE 30 –
(1) Kurumlara müdür ve müdür yardımcısı olarak atanacaklarda aşağıdaki şartlar aranır:
a) Milletlerarası kurumlar ile yabancı okullarda görevlendirilecekler hariç Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak.
b) (Mülga: RG-2/8/2013-28726)
c) (Değişik: RG-2/8/2013-28726) Özel okullarda; öğretmenlik yapma koşullarını taşıyıp resmî veya özel öğretim kurumlarında en az iki yıl asıl görevli olarak öğretmenlik yapmış olmak.
ç) Okullar dışındaki kurumlarda lisans mezunu olmak.
Kurucu veya kurucu temsilcisinin görev, yetki ve sorumlulukları
MADDE 31 –
(1) Kurucu veya kurucu temsilcisi; kurumda eğitim ortamının sağlanması, gerekli maddi imkânların hazırlanması, yeterli personelin istihdamı, araç ve gerecin temini, kurum binasının kullanılabilir duruma getirilmesi, eğitim personeli ile diğer personelin aylık ve ücretlerinin zamanında ödenmesi, sigorta ve vergi ile ilgili işlerin usulüne uygun ve zamanında yapılması gibi hususlardan birinci derecede sorumludur.
(2) Müdürlük görevi bulunmayan kurucu veya kurucu temsilcisi, kurumun eğitim ve öğretimine ve bunlarla ilgili yönetim işlerine karışamaz.
Kurum müdür ve müdür yardımcısının görev, yetki ve sorumlulukları
MADDE 32 –
(1) Kurum müdürünün görevleri şunlardır:
a) Programların amacına uygun şekilde yürütülmesi, başarının artırılması, eğitimin kaliteli olarak sürdürülmesi için gerekli önlemleri almak,
b) Kurumun üye olması hâlinde oda, vakıf, dernek, birlik ve benzeri sivil toplum örgütleri ile özel ve resmî kurum ve kuruluşlarda kurumunu temsil etmek,
c) Eğitim personelinin çalışma izni ve çalışma iznini uzatma onay tekliflerini zamanında yapmak,
ç) Eğitim-öğretim yılı öncesi gerekli hazırlıkları yapmak, etkinlikleri planlamak, personel arasındaki görev paylaşımını yapmak, ders dışı etkinlikler için gerekli izinleri almak,
d) Yönetim görevini aksatmamak şartıyla alanında olmak üzere isteğe bağlı olarak haftada en fazla 12 saat ders okutmak,
e) Resmî dengi kurumların tabi olduğu yönetmelikler ve özel öğretim kurumlarıyla ilgili mevzuatla verilen diğer görevleri yapmak.
(2) Kurum müdürü kurumun yönetiminden, kurumun amacı doğrultusunda öğrenci veya kursiyerlerin yetiştirilmesinden, eğitim ve öğretim faaliyetleri ile rehberlik hizmetlerinin planlanmasından ve yürütülmesinden kurucu veya kurucu temsilcisine varsa genel müdüre, Bakanlığa ve diğer resmî makamlara karşı sorumludur.
(3) Kurum müdürü aynı zamanda kurucu veya kurucu temsilcisi olduğunda kurumun mali işlerinden de sorumludur.
(4) Kurum müdür yardımcısı, kurum müdürünün vereceği görevleri yapar. Müdürün izinli veya raporlu olduğu sürelerde müdüre vekâlet eder.
Eğitim personelinin görev, yetki ve sorumlulukları
MADDE 33 –
(1) Okulda görevli öğretmen, uzman öğretici ve usta öğretici, dengi resmî okulların tabi olduğu yönetmeliklerde belirtilen görevleri ve okul müdürünün vereceği diğer görevleri yapar.
(2) Okullar dışındaki kurumlarda görevli eğitim personeli, öğrenci veya kursiyerlerin başarısının artırılması ve programlar doğrultusunda en iyi şekilde yetiştirilmeleri için gerekli çalışmaları yürütür ve kurum müdürünün vereceği diğer görevleri yapar.
Ölçme ve değerlendirme biriminin görevleri
MADDE 34 –
(1) Ölçme ve değerlendirme uzmanı sorumluluğunda okul ve dershanelerde isteğe bağlı olarak ölçme ve değerlendirme birimi kurulur. Birim öğrencilerin genel başarı seviyesini, üstün yetenekli veya öğrenme güçlüğü çeken öğrencileri ve öğrenme güçlüğü çekilen konuları tespit ederek diğer öğretmenlerle işbirliği içerisinde gerekli iyileştirme tedbirlerini alır.
Diğer personel
MADDE 35 –
(1) Diğer personel, dengi resmî kurumların tabi olduğu mevzuatta belirtilen görevleri yapar. Bu Yönetmelikte ve dengi resmî kurumların tabi olduğu mevzuatta görevleri belirtilmeyen personel ise kurum müdürü ve müdür yardımcılarının vereceği görevleri yapar.
Eğitim personelinin iş başında eğitimi
MADDE 36 –
(1) Kurumlar, eğitim personelini yetiştirmek için gerekli tedbirleri alır. Ayrıca eğitim personelinin Bakanlıkça açılan hizmet içi eğitim faaliyetlerinden yararlandırılmasını sağlar.
(2) Kurucu ve tüm üyeleri kurumların kurucusu olan oda, dernek, birlik veya vakıflarca da kurumlardaki personele, valiliğe bilgi vererek hizmet içi eğitim faaliyeti düzenlenebilir. Kurumlar, Bakanlıktan izin almış olan özel hizmet içi eğitim merkezlerinden de hizmet satın alabilir.
Alan öğretmeni
MADDE 37 –
(1) (Değişik: (Değişik: RG-5/7/2014-29051) İlkokullarda sınıf öğretmenliği esas olmakla birlikte özel bilgi, beceri ve yetenek isteyen dersler için alan öğretmenleri de görevlendirilebilir. İlkokul dördüncü sınıflarda sınıf öğretmeni bulunması şartıyla ayrıca alan öğretmenleri de görevlendirilebilir.
(2) (Değişik: RG-21/7/2012-28360) Okul öncesi eğitim kurumlarında okul öncesi öğretmenliği esas olmakla birlikte, özel bilgi, beceri ve yetenek isteyen dersler için alan öğretmenleri de görevlendirilebilir.
(3) (Mülga: RG-5/7/2014-29051).
Uzman öğretici ve usta öğreticiler
MADDE 38 – (Değişik: RG-2/8/2013-28726)
(1) Kurumlarca ihtiyaç duyulan alanlarda, dersin özelliğine göre uzman öğretici ve usta öğretici görevlendirilebilir.
(2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Okul öncesi eğitim kurumlarında görevlendirilen usta öğreticiler ile diğer okullarda ders saati ücretli olarak görevlendirilen uzman öğreticiler bağımsız olarak derse girebilir. Okullarda görevlendirilen usta öğreticiler ise dersin öğretmeniyle birlikte haftada 40 saate kadar derse girebilirler.
(3) Ulusal ve uluslararası sanat ve spor alanında başarılarıyla tanınmış olanlardan valilikçe uygun görülmesi hâlinde özel öğretim kurumlarında, usta öğretici olarak görevlendirileceklerde öğrenim şartı aranmaz.
(1) Çalışma izni düzenlenecek eğitim personelinden;
a) İş sözleşmesi,
b) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde yer alan suçlardan mahkûm edilmemiş olduğuna dair yazılı beyanı,
c) İlk defa görev alacaklar hariç, hizmet sınıfında daha önce yaptığı görevleri gösterir hizmet belgesi,
ç) Daha önce resmî veya özel öğretim kurumlarında eğitim personeli olarak çalışmış olanlardan en son görev yerinden ayrılışını gösterir belge,
d) Diploma veya diploma yerine geçen belgenin aslı veya millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği,
e) Öğretmen olarak görevlendirileceklerden, ortaöğretim alan öğretmenliği tezsiz yüksek lisans ya da pedagojik formasyon programı başarı belgesinin aslı veya kurumca onaylı sureti istenir.
(2) Daha önce aynı ilde başka bir özel öğretim kurumunda aynı alanda çalışmış olanlardan, birinci fıkranın (c), (d) ve (e) bentlerinde sayılan belgeler istenmez.
(3) Kurumca görevlendirilecek diğer personelden;
a) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde yer alan suçlardan mahkûm edilmemiş olduğuna dair yazılı beyanı,
b) En az ilkokul (Mülga ibare: RG-5/7/2014-29051) (…) mezunu olduğunu gösterir belgenin aslı veya millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği kurumca istenir.
Ücretli ders görevi
MADDE 40 –
(1) Aynı ilde olmak üzere;
a) Resmî okullarda görevli yönetici, rehber öğretmen ve aday öğretmenler dışındaki öğretmenlere, sadece okullarda Kanunun 8 inci maddesine göre ücretli ders görevi verilebilir.
b) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurumlarda görev yapan yönetici ve rehber öğretmen dışındaki eğitim personeline, başka kurumlarda da ders saati ücretli olarak görev verilebilir. Eğitim personelinin toplam ders saati sayısı kurumlarda 40 saati geçemez. Mesleki ve teknik Anadolu liseleri ile okul öncesi eğitim kurumlarında ise eğitim personelinin toplam haftalık ders saati sayısı asıl görevli aylık ücretli olarak çalıştığı kurumun dengi resmî örgün veya yaygın eğitim kurumunda eğitim personelinin girebileceği ders saati sayısını geçemez.
c) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Eğitim personeli olarak görev yapma nitelik ve şartlarını taşıyan ve herhangi bir kurumda çalışmayanlara kurumlarda haftada 40 saati, mesleki ve teknik liseler ile okul öncesi eğitim kurumlarında ise dengi resmî okul öğretmenlerinin haftada girebileceği ders saati kadar ücretli olarak görev verilebilir. Eğitim personeli olma nitelik ve şartlarını taşıyan ve özel sektörde çalışanlara iş yerlerinin izni ile haftada on saati geçmemek üzere ücretli ders görevi verilebilir.
ç) Eğitim personeline, valilikten (Mülga ibare: RG-5/7/2014-29051) (…) çalışma izni alınmadan kurumlarda ders saati ücretli olarak görev verilmez.
Ücretli ders görevi için istenilecek belgeler
MADDE 41 –
(1) Ücretli ders görevli olarak çalışma izni düzenlenecek eğitim personelinden;
a) İş sözleşmesi,
b) Çalışmakta olduğu kurumca verilecek, girdiği ders saati sayısını da gösterir muvafakat belgesi,
c) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde yer alan suçlardan mahkûm edilmemiş olduğuna dair yazılı beyanı,
ç) Diploma veya diploma yerine geçen belgenin aslı veya millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği,
d) Öğretmen olarak görevlendirileceklerden, ortaöğretim alan öğretmenliği tezsiz yüksek lisans ya da pedagojik formasyon programı başarı belgesi örneği,
e) Sertifikanın aslı veya millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği istenir.
(2) Resmî veya özel öğretim kurumunda görevli olup kurumlarda ek ders saati ücretli olarak görev almak isteyen eğitim personelinden, birinci fıkranın (c), (ç), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen belgeler istenmez.
(3) Resmî veya özel öğretim kurumunda görevli olup alanı dışında sertifikaya dayalı ders saati ücretli olarak görev almak isteyen eğitim personelinden, birinci fıkranın (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen belgeler istenmez.
Özlük hakları
MADDE 42 – (1) Kurumlarda görev yapan eğitim personeli ile diğer personel, Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, sosyal güvenlik ve özlük hakları yönünden, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile 4857 sayılı İş Kanununun hükümlerine tabidir.
Sözleşme
MADDE 43 –
(1) 4857 sayılı İş Kanununun hükümlerine göre kurucu veya kurucu temsilcileri ile eğitim personeli arasındaki iş sözleşmeleri, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan sözleşme formu (EK-5) esas alınarak en az bir yıl süreli olmak üzere üç nüsha düzenlenir ve taraflarca imzalanır. Bu sözleşmelerin bir nüshası, çalışma izni düzenlenmek üzere ilgili mercide, bir nüshası kurucu veya kurucu temsilcisinde kalır, diğer nüshası ise sözleşmeye taraf olan personele verilir. Ancak;
a) Mazeretleri nedeniyle dönem içerisinde görevlerinden ayrılanların yerine görevlendirilecek eğitim personeli,
b) Devredilen kurumlarda devredilmeden önce görev yapan eğitim personeli,
c) Ders saati ücretli olarak görevlendirilecek eğitim personeli
ile bir yıldan daha az süreli de iş sözleşmesi yapılabilir.
(2) Sözleşmelerde, ilgilinin ihtiyari veya mecburi sosyal sigorta bağlantılı yardımlardan faydalanma imkânlarını kısıtlayıcı,tehlikeye düşürücü, mevzuata aykırı düşecek şekilde özlük haklarını zedeleyici hükümler bulunamaz.
(3) (Mülga: RG-5/7/2014-29051).
(4) Sosyal yardım kapsamındaki ek ödemeler, bütçe kanunlarıyla resmî okul öğretmen ve personeline sağlanan haklara denk olarak okul öğretmenlerine ve personeline de ödenir. Sosyal yardım kapsamındaki ek ödemelerden gelir vergisi kesilmez.
(5) (Değişik: RG-21/7/2012-28360) Kurumlardaki ek ders ücreti, resmî okullar için tespit edilen miktardan az olamaz. Ancak, resmî okul ve kurumlardan ücretli olarak görevlendirilenlere verilecek ek ders ücreti miktarı, resmî okullar için tespit edilen ek ders ücretinin iki katını geçemez.
(6) Sözleşmenin başlangıç tarihi, çalışma izninin (Mülga ibare: RG-5/7/2014-29051) (…) verildiği tarihtir. Bu tarihi takip eden 30 gün içinde de göreve başlama tarihi belirlenebilir.
(7) Kurumlarda görevlendirilecek diğer personelle yapılacak iş sözleşmeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile 4857 sayılı İş Kanununun hükümlerine göre yapılır.
İşten ayrılma
MADDE 44 –
(1) Sözleşme süresi sona erenler, 4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre sözleşmeleri karşılıklı veya tek taraflı feshedilenler ve sözleşme süresi sona ermeden aynı Kanunun ilgili hükümleriyle belirlenen süreler içinde bu isteğini diğer tarafa yazılı olarak bildirenlere valilikçe görevden ayrılış onayı düzenlenir. (Ek cümle: RG-5/7/2014-29051) Ayrılış onayı düzenlenenlere altı ay geçmeden aynı kurumda görev verilmez.
(2) Çeşitli sebeplerle örgün eğitim kurumlarında ders yılı içinde, diğer kurumlarda dönem içinde görevinden ayrılmasıyla eğitim ve öğretim faaliyetlerini aksatacak olan eğitim personelinin yerine, on gün içinde kurum yönetimince görevlendirilmek üzere eğitim personelinin teklifi yapılır ve ilgili merci tarafından da on gün içinde çalışma izni düzenlenir.
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Zorunlu sebeplerle müdürlüğün boşalması hâlinde kurucunun teklifi de dikkate alınarak yeni müdür teklifi yapılıncaya kadar kurumda müdürlük veya müdür yardımcılığı yapma nitelik ve şartlarını haiz biri, valilikçe müdürlüğe vekâleten görevlendirilir. Vekâlet süresi üç aydan fazla olamaz ve bu süre uzatılamaz. Vekâleten görevlendirilenler, vekâlet ettikleri personelin haftada girebileceği ders saati kadar derse girebilirler.
(4) Görevinden ayrılan eğitim personelinin görevlerinden ayrılışı ile kurumdan ayrılmak isteyenlerin müracaatları en geç beş iş günü içerisinde kurum yetkilisi tarafından doğrudan bağlı bulunduğu millî eğitim müdürlüğüne bildirilir. İlgililerin ayrılış sebeplerine uygun olarak valilikten yedi iş günü içinde görevden ayrılış onayları alınır. Görevinden ayrılan personelin durumunu millî eğitim müdürlüğüne bildirmeyen kurum yetkilileri hakkında yasal işlem yapılır.
(5) Bu maddede belirtilen hükümlere aykırı olarak görevinden ayrılanlara bir yıl süre ile kurumlarda görev verilmez.
Özlük dosyası
MADDE 45 –
(1) Kurumlarda görevli eğitim personelinin özlük dosyası, millî eğitim müdürlüklerince tutulur. Görevinden ayrılarak başka bir kurumda görev alan eğitim personelinin özlük dosyası, önceki görev yaptığı millî eğitim müdürlüğünden bir ay içerisinde istenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Eğitim ve Öğretim
Öğretim programları, ders çizelgeleri ve başarının değerlendirilmesi
MADDE 46 –
(1) Dengi resmî okullardan farklı uygulama yapacak okullar yapacakları farklı uygulamalara kurum yönetmeliklerinde yer vererek Bakanlığın izninden sonra uygularlar.
(2) (Mülga: RG-29/5/2014-29014).
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Okullar dışındaki diğer kurumlarda, Bakanlıkça onaylanan öğretim programları uygulanır. Kurslarda ortaöğretime veya yükseköğretime giriş sınavlarına hazırlık niteliğinde eğitim verilemez. Kurslar ve hizmet içi eğitim merkezlerinde düzenlenecek 20 ders saatini geçmeyen kurs faaliyeti dışındaki diğer etkinliklerin programları, millî eğitim müdürlüğünce uygun bulunması durumunda gerçekleştirilir.
(4) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurslar, uzaktan öğretim kurumları ve hizmet içi eğitim merkezlerinde öğrenci ve kursiyer başarısının tespitine ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir. Kurslar, uzaktan öğretim kurumları ve hizmet içi eğitim merkezlerinde sınavlarda başarı gösterenlere Bakanlığımız Milli Eğitim Bakanlığı Bilişim Sistemlerinde (MEBBİS) düzenlenen Kurs Bitirme Belgesi (EK-6) düzenlenir.
(5) (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
(6) (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
(7) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Okullarda haftalık ders çizelgesinde belirtilen saatler dışında ve/veya cumartesi günleri kendi öğrencileri için valilik izni ile derslere takviye kursları açılabilir.
(8) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Öğrenci etüt eğitim merkezlerinde, öğrencilerin gelişim düzeyleri, ilgileri dikkate alınarak haftalık eğitimlerinin en az yüzde ellisi sosyal, kültürel, sanatsal veya sportif alanlarda verilir.
Okullarda oluşturulacak birlik, kurul ve komisyonlar
MADDE 47 –
(1) Okullarda resmî dengi okullarda oluşturulan birlik, kurul ve komisyonlar ve ihtiyaç duyulması hâlinde okul yönetimince benzerleri kurulur.
(2) (Değişik: RG-21/7/2012-28360) 9/2/2012 tarihli ve 28199 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Okul-Aile Birliği Yönetmeliği hükümlerine göre özel ilkokul, ortaokul ve ortaöğretim okullarında okul aile birliği kurulur. Okul öncesi eğitim kurumlarında ise velilerin veya okul yönetimlerinin istemesi halinde kurulur. Aynı kurucuya ait ve aynı bina veya kampüste bulunan okullar için tek okul aile birliği kurulabilir. Kurum yönetimince izin verilmesi halinde okulun bölümlerinin kiraya verilmesi, işletilmesi, öğrenci servis hizmetleri ve benzeri görevleri de yürütür.
Sınıf mevcutları ve grupların oluşturulması
MADDE 48 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Okullarda sınıf mevcutları; okul öncesi eğitimde 20, organize sanayi bölgelerinde açılan mesleki ve teknik Anadolu liselerinde 30, diğer okullarda ise 24’ten fazla olamaz.
(2) Okullar dışındaki kurumlarda sınıf mevcutları 30 öğrenci veya kursiyeri geçmeyecek şekilde düzenlenir. Kurumun özelliğine göre grupların oluşumunda; öğrenci veya kursiyerin yaşı, öğrenim ve bilgi düzeyi ile diğer eğitimsel yaklaşımlar dikkate alınır.
(3) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Kanunun ek birinci maddesi kapsamında eğitim ve öğretim desteği verilebilmesi için e-okulda o derslikte en az 12 öğrenci kayıtlı olması gerekir.
Öğretim dili
MADDE 49 –
(1) Kurumlarda öğretim dili Türkçedir. Yabancılar tarafından açılmış ve Türkçeden başka bir dille öğretim yapılmasına izin verilmiş bulunan mevcut okullar, kendi statüleri içinde öğretime devam ederler. Ancak, yabancı uyruklu çocukların devam edeceği milletlerarası okullar bu hükmün dışındadır.
(2) (Ek: RG-5/7/2014-29051)Özel okullarda Bakanlar Kurulu kararıyla tespit edilen Türk vatandaşlarının günlük yaşamlarında geleneksel olarak kullandıkları farklı dil ve lehçelerde eğitim ve öğretim yapılabilir. Bu okullarda:
a) Farklı dil ve lehçelerde okutulacak dersler Bakanlıkça belirlenir.
b) Okulun seviyesine göre Bakanlıkça onaylanan dersler ve öğretim programları ile haftalık ders dağıtım çizelgeleri uygulanır.
Azınlık okulları
MADDE 50 –
(1) Azınlık okullarında, seviyesine göre resmî okullarda okutulan dersler ve öğretim programları ile haftalık ders dağıtım çizelgelerinin uygulanması esastır.
(2) Bu okullarda, ilgili ülkelerdeki mütekabil mevzuat ve uygulamalar da dikkate alınarak derslerden hangilerinin öğretiminin Türkçeden başka bir dille yapılabileceği Bakanlıkça kararlaştırılır. Bu derslerin çeşitlerinde ve programlarında yine aynı yolla değişiklik yapılabilir.
(3) Türkçeden başka bir dilin öğretimi için izin verilen derslere ayrılacak haftalık ders saatine mukabil Türkçe okutulacak derslerin saati ve sayısı Bakanlıkça tespit edilir.
Öğrenci veya kursiyer kayıt ve nakil işlemleri
MADDE 51 –
(Değişik: RG-5/7/2014-29051) Okullardan, kayıt bölgesi şartı dışında dengi resmî okulların tabi oldukları yönetmelik hükümlerini uygulayacaklar, ayrıca kurum yönetmeliği düzenlemezler. Ortaöğretim okullarına öğrenci kaydı ve nakli başvuru öncelik sırasına göre veya ortaöğretime yerleştirmeye esas puana göre yapılır.
(2) (Değişik paragraf: RG-5/7/2014-29051) Dengi resmî okulların tabi oldukları yönetmelik hükümlerinden farklı uygulama yapmak isteyen okullar, Bakanlık tarafından onaylı kurum yönetmeliklerine göre kayıt ve nakil işlemlerini gerçekleştirirler. Ortaöğretim okullarına öncelikle aynı kurucunun ortaokulundan mezun olanlar, başvuru öncelik sırası veya ortaöğretime yerleştirmeye esas puanlarına göre yerleştirilir. Bu durumdaki okullar tarafından hazırlanarak Bakanlığa sunulacak kurum yönetmelik taslaklarında;
a) Resmî okullardaki yaş sınırı, ortaöğretim okullarında öğrenim hakkını kullanmamış olma şartları ile genellik ve eşitlik ilkelerine,
b) (Değişik: RG-21/7/2012-28360) Akşam liselerinde ise ortaokul veya imam-hatip ortaokulunu ve 18 yaşını bitirmiş veya okuma hakkını kullanarak örgün ortaöğretim kurumlarından ayrılmış olma hükümlerine yer verilir.
c) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Mesleki ve teknik Anadolu liselerinin sağlık hizmetleri alanında her sınıf düzeyindeki öğrenci sayısı, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendinde belirtilen protokolde yer alan hastanede görevli meslek gruplarına göre sağlık personeli sayılarının yarısını geçemez. Ayrıca, her asıl görevli aylık ücretli alan/dal dersleri öğretmeni için dokuzuncu sınıflar hariç en fazla iki şubeye öğrenci kaydı yapılabilir.
d) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Temel liselerin dokuzuncu sınıfına, ortaokul veya imam-hatip ortaokulunu bitirenlerin kaydı yapılır. Dokuzuncu ve diğer sınıflarına ise aynı veya farklı program uygulayan ortaöğretim okullarından öğrenci nakil ve geçişleri yapılır.
(3) Hazırlık sınıfına kayıt yaptıran öğrencilerin yabancı dil bilgisi ile Türkçe derslerinden seviyesi, okul yönetiminin oluşturacağı komisyonca ders yılı bitim tarihi ile okulun açıldığı ilk hafta içinde belirlenecek bir tarihte yapılacak yazılı ve sözlü yeterlilik sınavıyla belirlenir. Hazırlık sınıfı öğrencilerinin bu sınava girebilmesi için veli, bu durumu okul müdürlüğüne kesin kayıt sırasında yazılı olarak bildirir. Hazırlık sınıfına kayıt yaptıran öğrenciler için, en fazla iki yeterlilik sınavı yapılabilir.
(4) Okula devam edecek öğrencilerin kayıtları, her öğretim yılı için çalışma takviminde belirtilen tarihler arasında yenilenir. (Ek cümle: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programı kapsamında açılan ortaokullar ile temel liselerin her sınıf düzeyinde kayıtlı öğrenci sayısı toplam kontenjanın yüzde otuzunu geçemez. (Ek cümle: RG-5/7/2014-29051) Okuldaki toplam öğrenci sayısı da kurum kontenjanından fazla olamaz.
(5) Okullarda, kurum kontenjanı dikkate alınarak yabancı uyruklu misafir öğrenciler de öğrenim görebilir, ancak bu öğrencilere diploma düzenlenemez. Okuldan ayrılanlara gördükleri derslere ve aldıkları notlara ilişkin okul yönetimince düzenlenen belge verilir.
(6) (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
(7) Kurslar kayıt sırasında kursiyerlerden; T.C. kimlik numarası, öğretim programının özelliklerine göre diğer belgeler istenir. Kurslar arasında kursiyer nakli yapılamaz.
(8) Hizmet içi eğitim merkezlerinde kayıt sırasında katılımcılardan; T.C. kimlik numarası,adı, soyadı, öğrenim durumunu belirten kurum, kuruluş veya iş yerince hazırlanan liste istenir.
(9) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Öğrenci etüt eğitim merkezlerine 12 yaş ve altındaki öğrencilerin kaydında; T.C. kimlik numarası, öğrenci belgesi veya kurumca onaylı örneği istenir.
(10) Kurumlarda öğrenim görecek yabancı uyruklu öğrenci ve kursiyerlerden ayrıca ilgili mevzuatta belirtilen belgeler istenir.
(11) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Özel öğretim kurumlarının öğrenci ve kursiyer kayıtları MEBBİS’te oluşturulan elektronik modüller üzerinden yapılır.
Merkezi ortak sınavlar (Değişik başlık: RG-5/7/2014-29051)
MADDE 52 –
(1) (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
(2) (Ek: RG-7/9/2013-28758)Bakanlık tarafından yapılan merkezi ortak sınavlar özel okullarda da yapılır. Bu sınavlara özel okullarda okuyan öğrenciler de girer.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Ücretlerin Tespit, İlan ve Tahsili
Ücret tespiti
MADDE 53 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurumlar, Kanunun 12 nci maddesinde yer alan hükümlere uygun olarak öğrenci ve kursiyer ücretlerini; veli veya kursiyerlerle yapacakları Bakanlıkça belirlenerek Genel Müdürlük internet sayfasında yayımlanan özel sözleşmelerinde sağlayacaklarını belirttikleri eğitim ve öğretim imkânlarına, gelişmelerine imkân verecek yatırım ve hizmetler ile diğer işletme giderlerine göre tespit ederler. Ancak, okulların ara sınıflarının eğitim ücreti bir önceki eğitim öğretim yılında ilan edilen eğitim ücretine (Y.İ-ÜFE+TÜFE)/2 oranına en fazla % 5 oranında artış yapılarak belirlenir.
(2) Kurumlar, öğrenci ve kursiyer ücret tespitlerini, istenildiğinde yetkili makamlara belgelendirirler.
(3) Ücretlerin ilan edilmesi için verilen süreden sonra kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilen kurumların öğrenci ve kursiyer ücreti, bulundukları ilde aynı tür kurumların ilan ettikleri en düşük ücretten aşağı olamaz.
Ücretlerin ilanı
MADDE 54 –
(1) Ücretler aşağıda belirtilen esaslara göre ilan edilir.
a) Kurumların öğrenim ve diğer ücretleri, kurumlarca her yıl tespit edilerek ocak ayından itibaren mayıs ayının sonuna kadar ilan edilir. Bu ilanlarda ders yılı veya ders saati ücretiyle birlikte, peşin veya süreli ödemeler ve kurumca belirlenecek diğer indirimler belirtilir. Öğrenci ve kursiyerlere; (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) takviye kursu, yemek, servis, pansiyon, etüt ve benzeri hizmetleri verecek kurumlar, bu hizmetler için alacakları ücretleri de aynı tarihlerde ayrıca tespit ve ilan ederler.
b) Bu Yönetmelikte belirtilenlerin dışında öğrenci ve kursiyerlerden, bağış ve yardım da dâhil olmak üzere hiçbir ad altında ücret alınamaz.
c) Kurumlar, ücretlerini ilan etmeden önce öğrenci ve kursiyerlerden ücret tahsil edemez.
ç) Kurumlar ücret ilanlarını, Millî Eğitim Bakanlığının Bilişim Sistemleri (MEBBİS) programına işleyerek alınan çıktının bir örneğinin süresi içinde doğrudan bağlı bulundukları millî eğitim müdürlüğüne verir ve belirtilen süre sonuna kadar kurumda velilerin görebilecekleri bir yere asar. Mayıs ayından sonra açılan kurumlar ise bu işlemi kurum açma izni aldıkları tarihten itibaren bir ay içinde yaparlar.
d) Kurumlar ilan ettikleri ücretlerin altında bir ücretle de kayıt yapabilirler ancak, ilan edilen ücretin üzerinde ücret talep edemezler.
(2) Süresi içinde ücret ilanı yapmayan kurumlar bir önceki yılın ücretini alır.
Ücretlerin alınma şekli
MADDE 55 –
(1) Öğrenci ve kursiyer ücretleri;
a) (Değişik: RG-21/7/2012-28360) Özel okul öncesi eğitim kurumlarında, ilkokul, ortaokul, özel eğitim ve ortaöğretim okullarının bütün sınıflarında ve özel öğrenci etüt eğitim merkezlerinde yıllık,
b) Okullarda pansiyon hizmeti sağlandığı takdirde yıllık,
c) (Mülga ibare: RG-5/7/2014-29051) (…) kurslar, hizmet içi eğitim merkezleri ile özel eğitim okullarının ilköğretim programı dışındaki kısımlarında ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde ders saati ücreti,
ç) Motorlu taşıt sürücüleri kurslarının teorik dersleri ile uygulama derslerinin ders saati ücreti ayrı ayrı olarak hesap edilir.
(2) Okullar, çalışma takviminde belirtilen tarihte yeni ders yılına ait ücretini ödemeyen öğrencilerin kayıtlarını yenilemeyebilir.
(3) (Ek: RG-5/7/2014-29051)Kurumlarda eğitim ücreti kurum adına açılan ve Bakanlığa/valiliğe bildirilen banka hesap numarasına yatırılarak tahsil edilir. Özel öğretim kurumları tarafından öğrenci ve kursiyerden alınan öğrenim ücretleri MEBBİS’te oluşturulan elektronik modüllere işlenir.
Ücretlerin iadesi
MADDE 56 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Aşağıda belirtilen sebeplerden bir veya birkaçının oluşması hâlinde kurumdan ayrılanlara düzenlenen faturada belirtilen tutar üzerinden ayrılış tarihinden sonraki günlere ve saatlere isabet eden ödenmiş ücretleri iade edilir.
(2) Ücretlerin iade edilebilmesi için;
a) (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
b) Sağlık raporu alarak öğrenci ve kursiyerin sağlık sebebiyle kurumdan ayrılması,
c) Kurumun kapanması,
ç) Dönemin açılamaması,
d) Kurumun eğitim ve öğretim ortamının olumsuz yönde değiştiğinin (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) maarif müfettişleri tarafından tespit edilmesi,
e) Kursiyer veya öğrenci velisinin, öğrenci veya kursiyeri kurumda okutamayacak duruma düştüğünün resmî kurumlarca belgelendirilmesi
gerekir.
(3) Yukarıda belirtilen şartların dışında kurumlara yeni kaydolan öğrenci ve kursiyerlerden;
a) (Değişik: RG-21/7/2012-28360) Öğrenim ücretini yıllık olarak belirleyen okul öncesi eğitim kurumu, ilkokul, ortaokul, özel eğitim okulu, ortaöğretim okullarında ve öğrenci etüt eğitim merkezlerinde öğretim yılı başlamadan ayrılanlara yıllık ücretin yüzde onu dışındaki kısmı iade edilir. Öğretim yılı başladıktan sonra ayrılanlara yıllık ücretin yüzde onu ile öğrenim gördüğü günlere göre hesaplanan miktarın dışındaki kısmı iade edilir.
b) Öğrenim ücretini ders saati ücreti olarak belirleyen kurumlarda dönem başlamadan ayrılanlara öğrenim ücretinin yüzde onu dışındaki kısmı iade edilir. Dönem başladıktan sonra ayrılanlara öğrenim ücretinin yüzde onu ile öğrenim gördüğü ders saati sayısına göre hesaplanan miktarın dışındaki kısmı iade edilir.
c) Öğretime başladıktan sonra ayrılan öğrenci veya kursiyerlerden alınacak ücret kurumun öğrenim ücretinden fazla olamaz.
ALTINCI BÖLÜM
Ücretsiz veya Burslu Okuyacak Öğrenci ve Kursiyerler
Ücretsiz okutulacak öğrenci ve kursiyerlerin oranı ile dağılımı
MADDE 57 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurumlar, kurumda okuma hakkını kazananlardan Kanunun 13 üncü maddesinde belirtilen harp veya vazife malulü sayılanların ilk ve orta öğrenim çağındaki çocukları ile haklarında koruma, bakım veya barınma kararı verilen çocuklara öncelik verilir.
(2) Aynı kuruma, birinci fıkrada sayılanların başvurusu kurumun ücretsiz okuma kontenjanından fazla olması hâlinde yerleştirme valilikçe yapılır. Birinci fıkrada sayılan öğrenci veya kursiyerlerden kuruma başvuruda bulunulmaması hâlinde, yüzde üçlük oranın tamamından kayıtlı öğrenci ve kursiyerler yararlandırılır.
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Kurumlara, ücretsiz okutmakla yükümlü oldukları öğrenci ya da kursiyer başvurusu olmaması veya başvuranların sayısı kontenjandan az olması hâlinde, durumları 58 inci maddeye uygun olanların başvuruları sağlanarak ücretsiz okuma hakkından yararlandırılır. Bunun mümkün olmaması hâlinde de ücretsiz okuyacak öğrenci ve kursiyerler kurum tarafından belirlenir.
(4) Kurumun bir bölüme başvurusunun az olması hâlinde, diğer bölümler için yapılan başvurularla ücretsiz okutulacak öğrenci ve kursiyer kontenjanı tamamlanır.
(5) Ücretsiz okutulacak öğrenci ve kursiyerlerin sayısını tespit ederken 0,5 ve daha yukarı çıkan kesirli sayılar bir üst tam sayıya tamamlanır.
Ücretsiz okutulacak öğrenci ve kursiyerlerin başvurusu
MADDE 58 –
(1) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Kurumlarda ücretsiz veya indirim uygulanarak okumak için başvuracak öğrenci ve kursiyerlerden, okullarda ücretsiz okuyacak Kanunun 13 üncü maddesinde belirtilen harp veya vazife malulü sayılanların ilk ve orta öğrenim çağındaki çocukları ile haklarında koruma, bakım veya barınma kararı verilen çocuklar dışındaki öğrencilerin bir önceki sınıfını geçmiş ve davranış notunun tam olması şartları aranır.
(2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Kanunun 13 üncü maddesinde belirtilen harp veya vazife malulü sayılanların ilk ve orta öğrenim çağındaki çocukları ile haklarında koruma, bakım veya barınma kararı verilen çocuklardan, ayrıca Kanunun 13 üncü maddesinde belirtilen harp veya vazife malulü sayılanların mensubu olduğu kurumdan alınacak harp veya vazife malulü olduğunu gösterir belge istenir.
(3) Her ders yılı veya dönemde, kurumda ücretsiz okumak isteyen öğrenci veya kursiyerler bu isteklerini kuruma kayıt sırasında,“Özel Öğretim Kurumlarında Ücretsiz Okuyacak Öğrenci ve Kursiyerlere Ait Başvuru Formu”nu (EK-7) doldurarak başvurur.
(4) Gerçek dışı bildirimde bulunduğu tespit edilen öğrenci ve kursiyerin, ücretsiz okuma hakkı veya bursu kurum müdürlüğünce iptal edilir. Öğrenci ve kursiyere ücretsiz okuduğu veya burs aldığı dönemlere ait ücretler ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda kanuni faizi ile birlikte ödettirilir.
(5) Ücretsiz okumak üzere başvuranların sayısı kontenjandan az olması hâlinde, durumları birinci fıkraya uygun olanların başvuruları sağlanarak ücretsiz okuma hakkından yararlandırılır.
Değerlendirme kurulu
MADDE 59 –
(1) Kurumlarda, ücretsiz okumak için yapılan başvuruları değerlendirmek amacıyla değerlendirme kurulu oluşturulur.
(2) Değerlendirme kurulu, kurum müdürünün başkanlığında iki eğitim personelinden oluşur.
(3) Değerlendirme kurulu, dönem başlamadan toplanır ve“Özel Öğretim Kurumlarında Ücretsiz Okuyacak Öğrenci ve Kursiyerler Başvuruları Değerlendirme Formu”na (EK-8) göre başvuruları değerlendirip ücretsiz okuyacak öğrenci ve kursiyerleri tespit ederek ilgililere duyurur.
(4) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Özel öğretim kurumlarında ücretsiz okuma hakkı kazanan öğrenci ve kursiyerler MEBBİS’te oluşturulan elektronik modüllere işlenir.
Ücretsiz okuyacak öğrenci ve kursiyerlerin ücretlerinin iadesi
MADDE 60 –
(1) (1) Ücretsiz okumaları uygun bulunan öğrenci ve kursiyerlerden alınan ücretler, (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) okullarda öğretimin başlamasından sonra iki ay içinde; diğer kurumlarda ise dönem bitiminden sonraya kalmamak şartıyla kurum yönetimince bir ay içinde ödenir. (Mülga cümle: RG-5/7/2014-29051)(…)
(2) Öğrenci ve kursiyerler, daha önce ödedikleri ücretlere ait verilen fatura ve makbuzların asıllarını kuruma iade etmek zorundadırlar.
Ücretsiz okuma süresi
MADDE 61 –
(1) Ücretsiz okuma hakkı kazanan öğrenci ve kursiyerlerin bu hakları yalnız o öğretim yılı veya dönemi için geçerlidir.
(2) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Okullar, ücretsiz okuma hakkını kazanan Kanunun 13 üncü maddesinde belirtilen harp veya vazife malulü sayılanların ilk ve orta öğrenim çağındaki çocukları ile haklarında koruma, bakım veya barınma kararı verilen çocukları, okulun öğrenim süresince ücretsiz okutur.
Burs verilme şartları ve oranı
MADDE 62 –
(1) Ders ya da sınavlardaki başarıları veya bilim, kültür, sanat, spor ve benzeri alanlardaki başarılarından veya maddi imkânsızlıklarından dolayı öğrenci ve kursiyerlere kurumlarca karşılıksız olarak burs verilebilir. Kurumlar, burs verilecek öğrenci ve kursiyer tespitine yönelik sınav yapmak istemeleri durumunda bu sınavlardan sınav ücreti alamazlar.
(2) Kurumlar, burs verme şartlarını, bursun miktarını, burs süresini ve burs verecekleri öğrenci ve kursiyer sayısı ile bursun hangi durumlarda kesileceğini belirleyip il millî eğitim müdürlüğüne bilgi vererek uygular.
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051)Burslu okumaya hak kazananlardan burs verilmesine esas olan belgeler dışında burslu öğrenci/kursiyere maddi yükümlülük getirecek herhangi bir belge düzenlenemez.
(4) Burslu okutulacak öğrenci ve kursiyerlerin oranı veya sayısı kurumca belirlenir. Burslu okutulacak öğrenci ve kursiyerlerin oranı, ücretsiz okutulacakların oranının dışında tutulur.
(5) (Ek: RG-5/7/2014-29051)Kurumda, öğrenimi süresince burslu olarak okutulan öğrenci veya kursiyerler başarısı devam ettiği sürece bu haktan yararlandırılır. Herhangi bir şekilde kurumdan ayrılan burslu öğrencilerden öğrenim gördüğü süre için ücret talep edilemez.
Burs verilme şekli ve süresi
MADDE 63 –
(1) Okullarda öğrencilere;
a) Bir yıllık öğrenim ücretinin bir kısmının veya tamamının karşılanması,
b) Öğrenimi süresince öğrenim ücretinin karşılanması,
c) Bir yıllık kırtasiye masrafının karşılanması,
ç) Bakanlığın resmî okul öğrencileri için tespit ettiği en az burs miktarı kadar harçlık
ve benzeri şekillerde burs verilebilir.
(2) Okullar dışındaki diğer kurumlarca öğrenci veya kursiyerlere;
a) Öğrenim ücretinin karşılanması,
b) Kırtasiye masrafının karşılanması,
c) Bakanlığın resmî okul öğrencileri için tespit ettiği en az burs miktarı kadar harçlık ve benzeri şekillerde burs verilebilir.
(3) (Değişik: RG-5/7/2014-29051) Özel öğretim kurumlarında burslu okuma hakkı kazanan öğrenci ve kursiyerler MEBBİS’te oluşturulan elektronik modüllere işlenir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Kılık ve kıyafet
MADDE 64 – (Değişik: RG-5/7/2014-29051)
(1) Özel öğretim kurumlarındaki eğitim personeli, diğer personel, öğrenci ve kursiyerlerin kılık ve kıyafetlerinin sade ve temiz olması gerekir.
Kimlik kartı
MADDE 65 –
(1) Kurumlarda görev yapan eğitim personeli ile diğer personele bu Yönetmeliğin ekinde yer alan (EK-9)’a uygun olarak kurum yönetimince hazırlanan ve millî eğitim müdürlüğünce soğuk mühür ile onaylanmış kimlik kartı düzenlenir. Görevden ayrılan personelin kimlik kartı kurum müdürlüğünce il veya ilçe millî eğitim müdürlüğüne iade edilir.
Evrakın saklanması
MADDE 66 –
(1) Kurumlarda kullanılan evrakın saklanmasında 16/5/1988 tarihli ve 19816 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Devlet Arşiv Hizmetleri Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.
Denetim
MADDE 67 –
Kurumlar, (Mülga ibare: RG-5/7/2014-29051) (…) ve (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051)maarif müfettişleri ile diğer denetim yetkisi bulunanlarca denetlenir. Kurumların denetimlerinde, Bakanlıkça hazırlanan modüller ile diğer elektronik araç ve gereçlerden de yararlanılabilir.
(2) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Özel öğretim kurumları, kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatı aldıkları tarihten itibaren en geç 1 yıl içerisinde denetlenir. Bu denetim, kurumun açılışında inceleme raporunu düzenleyen maarif müfettişlerince yapılamaz.
(3) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Özel Okullar Değerlendirme Yönergesine göre yapılan denetimler sonucunda durumunda değişiklik olduğu tespit edilen okulların grupları durumuna uygun grupla değiştirilir.
(4) (Ek: RG-5/7/2014-29051) Dönüşüm programına alınan okullar ve diğer özel öğretim kurumları maarif müfettişlerince her yıl denetlenir.
Uygulanacak diğer mevzuat
MADDE 68 –
(1) Bu Yönetmelikte yer almayan hususlarda, resmî benzeri kurumların tabi olduğu mevzuat hükümleri uygulanır.
Beyanların doğruluğu
MADDE 69 –
(1) Bu Yönetmelik uyarınca yapılmış olan beyanların doğruluğu, işlem sonuçlandırılmadan ilgili merci tarafından tespit edilir. Gerçeğe aykırı beyanda bulunanlar hiçbir hak talebinde bulunamazlar. Ayrıca, gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu tespit edilen kişiler hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun ilgili hükümleri uygulanmak üzere Cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulur.
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 70 –
(1) Aşağıdaki yönetmelikler yürürlükten kaldırılmıştır.
a) 17/11/2003 tarihli ve 25292 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Akşam Liseleri Yönetmeliği.
b) 8/3/2008 tarihli ve 26810 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği.
c) 11/2/2009 tarihli ve 27138 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Öğretim Kurumları Öğrenci ve Kursiyer Ücretleri Tespit ve Tahsil Yönetmeliği.
ç) 11/2/2009 tarihli ve 27138 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Öğretim Kurumlarında Ücretsiz veya Burslu Okutulacak Öğrenci ve Kursiyerler Hakkında Yönetmelik.
d) 21/10/2009 tarihli ve 27383 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Dershaneler Yönetmeliği.
e) 23/10/2009 tarihli ve 27385 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Hizmet İçi Eğitim Merkezleri Yönetmeliği.
f) 6/2/2010 tarihli ve 27485 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Kurslar Yönetmeliği.
g) 26/2/2011 tarihli ve 27858 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Okullar Çerçeve Yönetmeliği.
ğ) 24/6/2011 tarihli ve 27974 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğrenci Etüt Eğitim Merkezleri Yönetmeliği.
Eğitim ve öğretim desteği
EK MADDE 1 – (Ek: RG-23/10/2012-28450)
(1) Özel mesleki ve teknik eğitim okullarına, Kanun gereği ücretsiz okutulacak öğrenciler hariç, öğrenim gören her bir öğrenci için;
a) Okulun organize sanayi bölgesi içerisinde veya Kanun kapsamında Bakanlar Kurulunun karar vermesi durumunda organize sanayi bölgesi dışında açılmış olması,
b) Eğitim ve öğretim desteği kapsamında olsun veya olmasın öğrencilerden hiçbir surette öğrenim ücreti alınmaması,
c) Her bir öğrenci için verilecek eğitim ve öğretim desteği süresinin okulun öğretim süresini aşmaması, nakil yoluyla gelen öğrenciler için ise okulun kalan öğretim süresinden fazla olmaması,
ç) Öğrencinin, o eğitim ve öğretim yılının başlamasından en geç otuz gün içerisinde okula kaydının veya eğitim ve öğretim desteği yapılan okullar dışındaki okullardan naklinin yapılmış olması,
d) Öğrencinin okula devam ediyor olması şartıyla eğitim ve öğretim desteği yapılabilir.
(2) Eğitim ve öğretim desteği verilecek okul tür, alan ve dalları ile her bir öğrenci için verilecek eğitim ve öğretim desteği tutarı, resmî okullarda öğrenim gören bir öğrencinin okul türüne, alanına ve dalına göre Devlete maliyetinin bir buçuk katını geçmemek üzere, bir önceki yılın verileri esas alınarak her yıl (Değişik ibare: RG-5/7/2014-29051) Temmuz ayında Maliye Bakanlığı ve Bakanlıkça müştereken hazırlanacak olan tebliğde belirlenir.
(3) Eğitim ve öğretim desteği verilecek okul türü, alan ve dalların belirlenmesinde Kalkınma Planı hedefleri ve iş gücü ihtiyaç analizleri de dikkate alınır.
(4) (Değişik:RG-5/7/2014-29051) Bir eğitim ve öğretim yılı için verilecek eğitim ve öğretim desteğinin % 35’i Kasım, % 35’i Şubat ve % 30’u da Haziran aylarında okula ödenir.
(5) Bu madde kapsamında işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilerin iş kazası, meslek hastalıkları ve hastalık sigortası primleri, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun 25 inci maddesinin dördüncü fıkrası hükümlerine göre kurumca ödenir.
(6) Bakanlık tarafından eğitim öğretimin niteliğini ve başarıyı değerlendirmeye yönelik yapılacak ölçme değerlendirme uygulamaları, bu madde kapsamında eğitim öğretim desteği ödenecek okullara da uygulanır.
Kanunun Ek-1 inci maddesi kapsamında eğitim ve öğretim desteği
EK MADDE 2 – (Ek: RG-5/7/2014-29051)
(1) Kanunun Ek-1 inci maddesine göre her yıl Temmuz ayında Maliye Bakanlığı ile müştereken hazırlanacak olan tebliğde illere göre belirlenen sayıdaki öğrenciler için (Ek-10) de yer alan okul türleri ve gruplarına göre eğitim ve öğretim desteği verilebilir. Tebliğde; her bir öğrenci için verilebilecek eğitim öğretim desteği tutarı resmi okullarda öğrenim gören bir öğrencinin okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve liselerde Devlete maliyetinin bir buçuk katını geçmemek üzere, bir önceki yılın verileri esas alınarak belirlenir.
(2) Eğitim ve öğretim desteği, okul öncesi eğitim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden yaşları 48-66 ay arasında olmak üzere en fazla bir eğitim-öğretim yılı süresince, diğer okullarda ise okulun öğretim süresi kadar verilir. Nakil yoluyla gelen öğrenciler için ise eğitim ve öğretim desteği süresi okulun kalan öğretim süresinden fazla olamaz.
(3) Eğitim ve öğretim desteğinden yararlanmak isteyen okullar ve öğrenciler Ağustos ayının ilk haftası içerisinde, MEBBİS’te oluşturulan modül üzerinden müracaat ederler. Eğitim ve öğretim desteği verilecek okullar ve asil öğrenciler ile bu öğrenci sayısının yüzde onu kadar yedek öğrenci, Eylül ayının ilk iş gününe kadar Ek-11 ve Ek-12’deki formlara göre tespit edilir. Eğitim ve öğretim desteğinden yararlanacak okullar ve öğrenciler Genel Müdürlük internet sayfasında duyurulur.
(4) Eğitim ve öğretim desteğinden yararlanacak öğrenciler, MEBBİS’te oluşturulan modül üzerinden tercihlerine uygun okula yerleştirilir.
(5) Öğrencinin, eğitim ve öğretim desteğinden yararlanabilmesi için, Eylül ayının son iş gününe kadar okula kaydının veya naklinin yapılmış olması gerekir. İle ayrılan eğitim ve öğretim desteği alacak öğrenci sayısının tamamının kullanılmaması durumunda, ailesi sağlık veya zorunlu bir nedenle nakil olan öğrenciler eğitim ve öğretim desteğinden yararlandırılabilir.
(6) Eğitim ve öğretim desteği verilecek öğrencinin uzun süreli tedavi gördüğünü sağlık raporu ile belgelendirenler hariç olmak üzere bulundukları sınıfta sınıf tekrarı yapmamış olması gerekir.
(7) Bu Yönetmeliğin Ek-1 inci maddesi kapsamında eğitim öğretim desteği verilen okullar ile ücretsiz veya burslu okutulan öğrenciler için eğitim ve öğretim desteği verilmez.
(8) Tespit edilen okulların dersliklerine göre eğitim ve öğretim desteği verilebilecek öğrenci sayıları, okulun Eylül ayının üçüncü iş günü dersliklerinde kayıtlı olan öğrenci sayıları esas alınarak belirlenir.
(9) Ek-11 ve Ek-12’deki formlara göre yapılacak değerlendirmede eşitlik olması durumunda, derslik düzeyinde boş kontenjanı fazla olan okullar, öğrencilerde ise öncelikle bir önceki yılın yıl sonu başarı puanı yüksek olan, eşitliğin bozulmaması durumunda özürsüz devamsızlığı az olan tercih edilir. Eşitliğin yine bozulmaması halinde ise yaşı küçük olan öğrenci tercih edilir.
(10) Söz konusu eğitim ve öğretim desteğini sunan ve yararlananlardan gerçek dışı beyanda bulunmak suretiyle fazladan ödemeye sebebiyet verenler hakkında Kanunun Ek-1 inci maddesi hükümleri uygulanır.
(11) Bir eğitim ve öğretim yılı için verilecek eğitim ve öğretim desteğinin % 35’i Kasım, % 35’i Şubat ve % 30’u da Haziran aylarında okula ödenir.
Çalışan personel
GEÇİCİ MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmelikte belirtilen nitelik ve şartları taşımayan ancak, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte kurumlarda eğitim personeli olarak çalışmakta olanlardan bu Yönetmelikteki şartlar aranmaz.
Bir arada bulunan kurumlar
GEÇİCİ MADDE 2 –
(1) Bir arada bulunan okullar dışındaki diğer kurumların kurucuları, 8/3/2013 tarihine kadar Genel Müdürlükçe belirlenerek internet sayfasında yayınlanan standartlarda belirtilen şartlara uygun olarak kurumlarını bağımsız kurum hâline getirmek zorundadırlar. Verilen süre içinde bağımsız kurum hâline getirilmeyen kurumlar kapatılır.
Tebliğ ve süre
GEÇİCİ MADDE 3 – (Ek: RG-23/10/2012-28450)
(1) 2012-2013 eğitim ve öğretim yılında eğitim ve öğretim desteğini alacak okul türü, alan ve dallarına ilişkin ödenecek tutarların da yer aldığı tebliğ, Maliye Bakanlığı ve Bakanlıkça müştereken hazırlanarak 2012 yılı içinde yayımlanır.
(2) 2012-2013 eğitim ve öğretim yılında Ek 1 inci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendinde belirtilen süre altmışıncı gün olarak uygulanır.
(3) 2012-2013 eğitim ve öğretim yılı için ödenecek eğitim ve öğretim desteği ücretinin % 75’i 2013 Şubat ayında % 25’i ise Haziran ayında ödenir.
Mevcut özel Anadolu sağlık meslek liseleri
GEÇİCİ MADDE 4 – (Mülga: RG-5/7/2014-29051)
Dönüşüm programına başvuru, değerlendirme, programa alınma, programdan çıkarılma
GEÇİCİ MADDE 5 – (Ek:RG-5/7/2014-29051)
(1) 14/3/2014 tarihinde faal olan dershaneler ile öğrenci etüt eğitim merkezleri kurucularından isteyenler dönüşüm programına başvurabilecektir.
(2) Başvurular, kurucu/kurucu temsilcisi tarafından, 2/6/2014 tarihinden itibaren Bakanlıkça belirlenen dönemler halinde 1/9/2015 tarihine kadar MEBBİS’te oluşturulan Dönüşüm Programı Modülü üzerinden yapılır. Aynı ilde ve bir başka dershanenin şubesi niteliğinde olmaksızın faaliyet gösteren birden çok dershanenin kurucusunun bir araya gelerek kurdukları şirket tüzel kişiliği adına yetkili genel kurul veya yönetim kurulunca yetkilendirilen kurucu temsilcisi müracaat eder.
(3) Modül üzerinden onaylanan başvurular, Genel Müdürlükte oluşturulan inceleme ve değerlendirme komisyonunca Dönüşüm Programı Değerlendirme Formuna (Ek-13) göre değerlendirilerek, her bir kurum için Dönüşüm Programı Değerlendirme Puanı oluşturulur. Aynı ilde ve bir başka dershanenin şubesi niteliğinde olmaksızın faaliyet gösteren birden çok dershanenin kurucusunun bir araya gelerek kurdukları şirket tüzel kişiliği adına yapılan başvurunun Dönüşüm Programı Değerlendirme Puanı, yeni tüzel kişiliği oluşturan kurumlardan en yüksek olanının puanıdır. Genel Müdürlükçe yapılan inceleme sonucunda uygun görülen ve dönüşüm programına alınan kurumlar için Dönüşüm Programı Kabul Formu (Ek-14) düzenlenir.
(4) Dönüşüm Programına alınan kurumların kurucu/kurucu temsilcilerinden başvuru esnasında gerçek dışı bilgi ve belge sunduğu tespit edilenler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Bu kurumlar dönüşüm programından çıkartılır. Bu kurumların kurucularına 5 yıl geçmeden tekrar kurum açma veya bir kurumu devir alma ya da ortak olma izni verilmez.
(5) Dönüşüm programına başvuru ve diğer iş ve işlemler Bakanlıkça yayınlanan 5580 sayılı Kanun Kapsamında 14/3/2014 Tarihinde Faal Olan Dershaneler ile Öğrenci Etüt Eğitim Merkezlerinin Dönüşüm Başvuru ve Uygulama Kılavuzunda belirlenir.
(6) Bir araya gelip yeni bir şirket tüzel kişiliği oluşturarak dönüşüm programına başvurmak üzere aynı ilde ve bir başka dershanenin şubesi niteliğinde olmaksızın faaliyet gösteren birden çok dershanenin kurucuları için 22 nci maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan hüküm uygulanmaz.
(7) Dönüşüm programına başvuran kurumların dönüşmeyi taahhüt ettikleri kurum, örgün eğitim kurumu değilse Kanunda ön görülen desteklerden yararlanamaz.
GEÇİCİ MADDE 6 – (Ek:RG-5/7/2014-29051)
(1) Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce kuruma kayıtları yapılan ve ücretleri tahsil edilen öğrenciler hakkında 55 inci maddenin üçüncü fıkrası hükmü uygulanmaz.
GEÇİCİ MADDE 7 – (Ek:RG-5/7/2014-29051)
(1) Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alan kurumların kontenjan değişikliğini gerektiren herhangi bir başvurusu olmaması durumunda 51 inci maddenin ikinci fıkrasının (c) bendi hükmü uygulanmaz.
GEÇİCİ MADDE 8 – (Ek:RG-5/7/2014-29051)
(1) Okullarda, 2014-2015 öğretim yılında Pazar günleri kendi öğrencileri için valilik izni ile derslere takviye kursları açılabilir.
GEÇİCİ MADDE 9 –(Ek: RG-24/9/2014-29129)
(1) Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce özel okul için kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alan kurucu, aynı il sınırları içerisinde gerekli şartları taşıyan farklı binada da aynı adla kontenjanını arttırarak 1/9/2015 tarihine kadar faaliyette bulunmak üzere başvurması halinde kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek kontenjanları yeniden belirlenir. Ancak, bu okulların her binadaki okulu için belirtilen süre sonunda ayrı ayrı kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek kontenjanları yeniden belirlenir.
Yürürlük
MADDE 71 – (Değişik: RG-5/7/2014-29051)
(1) Bu Yönetmeliğin 46 ncı maddesinin dördüncü ve yedinci fıkraları, 51 inci maddesinin on birinci fıkrası, 55 inci maddesinin üçüncü fıkrası, 59 uncu maddesinin dördüncü fıkrası ve 63 üncü maddesinin üçüncü fıkrası 1/9/2014 tarihinde, diğer maddeleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 72 – (Değişik: RG-23/10/2012-28450)
(1) Bu Yönetmeliğin ek 1 inci maddesi ile geçici 3 üncü maddesi Millî Eğitim Bakanı ile Maliye Bakanı tarafından, diğer hükümleri Millî Eğitim Bakanı tarafından yürütülür.
Resmi Gazete Tarihi: 18.05.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28296
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖZEL EĞİTİM KURUMLARI YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında açılan özel eğitim okulları ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerindeki eğitim ve öğretim, yönetim, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere uygulanacak destek eğitim programları, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel grupları ve dereceleri ile özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimi ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere uygulanacak destek eğitim giderlerinin karşılanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelliler ve Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun, 8/2/2007 tarihli ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu, 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü, 36 ncı ve 43 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aile eğitimi: (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyin eğitim sürecine doğrudan katılan bireylere (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel ve yetersizliğe ilişkin bilgi verme, yasal hak ve sorumluluklarını bildirme, psikolojik danışma ve rehberlik çalışmaları yapma, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyin özel eğitime ilişkin gereksinimlerini belirleyerek ailelerin eğitime aktif katılımlarını arttırmaya yönelik yapılan çalışmaların tümünü,
b) Bakanlık: Millî Eğitim Bakanlığını,
c) BEP: Bireyselleştirilmiş eğitim programını,
ç) Bireysel eğitim: Özel eğitime ihtiyacı olan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin gelişim ve bireysel yeterlilikleri dikkate alınarak, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel grupları ve dereceleriyle (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel niteliğine göre belirlenmiş destek eğitim programları doğrultusunda (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey için hazırlanmış ve birebir yapılması gereken eğitimi,
d) Bireyselleştirilmiş eğitim programı geliştirme birimi: Özel eğitime ihtiyacı olan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitimlerini sürdürdükleri okul ve kurumlarda eğitim performansları ve ihtiyaçları doğrultusunda BEP’lerini hazırlamak amacıyla oluşturulan birimi,
e) Ders: (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey için destek eğitim programlarında belirtilen eğitim ortamlarında gerçekleştirilen en az kırk beş dakikalık bireysel veya grup eğitim süresini,
f) Destek eğitim hizmeti: Sağlık kurulu raporuyla (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli olduğu tespit edilen ve özel eğitim değerlendirme kurulu kararı ile destek eğitim programlarından yararlanması uygun görülen bireylere verilen eğitimi,
g) Destek eğitim programı: Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon biriminde ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinde destek eğitimine ihtiyacıolan bireylerin (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel grupları, dereceleri ve (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel niteliği ile bireysel gelişim yeterlilikleri dikkate alınarak hazırlanmış ve Bakanlıkça onaylanmış eğitim programını,
ğ)Diğer personel: Kurumda eğitim ve rehabilitasyon personeli dışındaki görevli personeli,
h) Eğitim personeli: Eğitim programlarına göre Bakanlıkça belirlenen eğitim ve rehabilitasyon personelini,
ı)Genel Müdürlük: Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünü,
i) Grup eğitimi: (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engel grupları, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel niteliği ve derecesi, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engellinin takvim yaşı ve gelişim özellikleri ile destek eğitim programı ve modülleri dikkate alınarak birden fazla bireyden oluşturulan gruplara verilen eğitimi,
j) İş takvimi: Özel eğitim okulu ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezince bir sonraki ayda yapılacak destek eğitime başlamadan önce hazırlanan, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin bireysel ve/veya grup ders eğitimlerinin gün ve saatlerinin yer aldığı takvimi,
k) Kurum: Özel eğitim okulu ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezini,
l) Özel eğitim değerlendirme kurulu raporu: Özel eğitim değerlendirme kurulu tarafından yapılan eğitsel değerlendirme ve tanılama sonucunda özel eğitimine ihtiyacı olduğu belirlenen bireyler için düzenlenen raporu,
m) (Değişik: RG-4/12/2012-28487)Özel eğitim okulu: (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere hizmet veren, özel olarak yetiştirilmiş personelin bulunduğu, geliştirilmiş eğitim programlarının uygulandığı; özel eğitim anaokulu, ilkokulu, ortaokulu, meslek lisesi, mesleki eğitim merkezi (okulu) ve iş uygulama merkezini (okulu),
n) Özel eğitim ve rehabilitasyon: Dil ve konuşma güçlüğü, zihinsel, fiziksel, duyusal, sosyal, duygusal ve davranış problemlerine sahip (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin engellilik hâlini ortadan kaldırmak ya da etkilerini en az seviyeye indirmek, yeteneklerini yeniden en üst seviyeye çıkarmak ve topluma uyumlarını sağlamak, temel öz bakım becerilerini, bağımsız yaşam ve mesleki becerilerini geliştirmek amacıyla yapılan çalışmaların tümünü,
o) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi: Özel eğitim değerlendirme kurulları tarafından yapılan eğitsel değerlendirme ve tanılama sonucunda destek eğitimine ihtiyacı olduğu belirlenen (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engellibireylere destek eğitimi hizmeti veren özel öğretim kurumunu,
ö) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey: Çeşitli nedenlerle bireysel ve gelişim özellikleri ile eğitim yeterlikleri açısından akranlarından beklenilen düzeyden anlamlı farklılık gösteren görme, işitme, dil ve konuşma, spastik, zihinsel, ortopedik veya ruhsal (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli olan bireyleri,
p) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli Birey Modülü: Özel eğitim okulu ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine devam eden (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656)engelli bireyler ile eğitim personeli ve kuruma ait verilerin merkezî bir veri tabanı havuzunda toplandığı ve internet üzerinden güvenilir şekilde yürütülmesi için yapılan yazılım programını,
r) (Ek: RG-29/5/2014-29014) e-Okul: Okullarda eğitim, öğretim ve öğrenci ile ilgili iş ve işlemlerin elektronik ortamda yürütüldüğü ve bilgilerin muhafaza edildiği sistemi,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Özel Eğitim Kurumlarında Verilen Eğitim Hizmetlerinin Amacı
Özel eğitim okullarında verilen eğitim hizmetlerinin amacı ve okulun birimleri
MADDE 4 – (1) Özel eğitim okulunun amacı;14/6/1973 tarihli ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanununda belirtilen Türk Millî Eğitiminin genel amaç ve temel ilkeleri doğrultusunda, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin;
a)İlgi, istek, yeterlilik ve yetenekleri doğrultusunda, genel ve meslekî eğitim görme haklarını kullanabilmelerini,
b) Toplum içindeki rollerini gerçekleştiren, başkaları ile iyi ilişkiler kurabilen, iş birliği içinde çalışabilen, çevresine uyum sağlayabilen, üretici bireyler olarak yetişmelerini,
c) Öğrenciyi merkez alan bir yaklaşımla hazırlanan programlarla; zihinsel, fiziksel, işitsel, görsel, sosyal, duygusal, dil ve konuşma güçlüğü ve davranış problemlerini azaltmak, öz bakım, bağımsız yaşam ve işlevsel akademik becerilerini geliştirmek, kendi kendilerine yeterli bir duruma gelmelerini ve topluma uyumlarını,
ç) Uygun eğitim programları ile özel yöntem, personel, araç ve gereç kullanarak; ilgileri, gereksinimleri, yetenekleri ve yeterlilikleri doğrultusunda üst öğrenime, iş ve meslek alanlarına ve hayata hazırlanmalarını,
sağlamaktır.
(2) (Değişik: RG-4/12/2012-28487)Özel eğitim okullarının bünyesinde; özel eğitim ve rehabilitasyon birimi açılabilir. Özel eğitim anaokulu ve ilkokulunun bünyesinde aynı (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel grubuna ait erken çocukluk eğitim birimi de açılabilir. Meslek lisesi, mesleki eğitim merkezi (okulu) ve iş uygulama merkezi (okulu) her okul için müstakil bahçesi bulunan farklı binalarda açılabilir.
Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinde verilen eğitim hizmetlerinin amacı
MADDE 5 – (1) Merkezin amacı, 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanununda belirtilen Türk Millî Eğitiminin genel amaç ve temel ilkeleri doğrultusunda;
a) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin Bakanlıkça belirlenmiş destek eğitim programları ile özel yöntem, personel, araç ve gereç kullanarak ilgileri, ihtiyaçları, yetenek ve yeterlilikleri doğrultusunda hayata hazırlanmasını,
b) Toplum içindeki rollerini gerçekleştiren, başkaları ile iyi ilişkiler kurabilen, iş birliği içinde çalışabilen ve çevresine uyum sağlayabilen üretici bireyler olarak yetişmelerini,
c) Dil ve konuşma güçlüğü ile zihinsel, fiziksel, duyusal, sosyal, duygusal ve davranış problemleri olan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin engellilik hâlinin ortadan kaldırılmasını ya da etkilerinin en az seviyeye indirilerek yeteneklerinin en üst seviyeye çıkarılması ve topluma uyumlarının sağlanması, temel öz bakım becerilerinin ve bağımsız yaşam becerilerinin geliştirilmesini,
sağlamak için destek eğitimi çalışmaları yapmaktır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kurum Açma ve Kapatma ile Görev, Yetki ve Sorumluluklar
Özel eğitim kurumlarının açılması ve kapatılması
MADDE 6 – (1) Özel eğitim okulları ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri 20/3/2012 tarihli ve 28239 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği hükümlerine göre açılır ve kapatılır.
Özel eğitim kurumlarında personel görevlendirilmesi
MADDE 7 – (1) Özel eğitim okulları ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği hükümlerine göre aşağıda belirtilen personel görevlendirilir:
a) Özel eğitim okullarında;
1) Kurum Müdürü,
2) Kontenjanı yüzden fazla olan okullarda müdür yardımcısı,
3) Aynı kurucuya ait birden fazla özel öğretim kurumu bulunması durumunda, isteğe bağlı genel müdür ve genel müdür yardımcısı,
4) Okulun seviye ve türüne uygun sınıf ve branş öğretmeni,
5) Bakanlıkça belirlenen destek eğitim programlarını uygulayacak zorunlu özel eğitim personeli,
6) Rehber öğretmen veya psikolog,
görevlendirilir. Ayrıca, isteğe bağlı olarak ihtiyaç duyulan diğer personel de görevlendirilebilir.
b) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde;
1) Kurum Müdürü,
2) Kontenjanı yüzden fazla olan merkezlerde müdür yardımcısı,
3) Aynı kurucuya ait birden fazla özel öğretim kurumu bulunması durumunda, isteğe bağlı genel müdür ve genel müdür yardımcısı,
4) Bakanlıkça belirlenen destek eğitim programlarını uygulayacak zorunlu eğitim personeli,
5) Rehber öğretmen veya psikolog,
görevlendirilir. Ayrıca, isteğe bağlı olarak sosyal hizmet uzmanı veya sosyal çalışmacı ile ihtiyaç duyulan diğer personel de görevlendirilebilir.
İşitme, görme veya zihin engelliler sınıf öğretmeninin görevleri
MADDE 8 – (1) İşitme, görme veya zihin engelliler sınıf öğretmeninin görevleri şunlardır:
a) BEP’te alanıyla ilgili gelişim ölçekleri ile ölçme ve değerlendirme araçlarının hazırlanıp uygulanmasında BEP geliştirme birimi ile iş birliği yapmak,
b) BEP’te alanıyla ilgili uygulama ve değerlendirme yapmak,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performanslarını ve yetersizlik türünü dikkate alarak eğitimleri sırasında kullanılmak üzere alanıyla ilgili gerekli materyalleri hazırlamak,
ç) Kurumdaki aile eğitimi ve danışmanlığı çalışmalarına katılmak, sınıfındaki bireylerin ailelerine yönelik aile eğitim çalışmalarını psikolog veya rehber öğretmenle birlikte planlamak ve yürütmek,
d) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere destek eğitim hizmeti sağlamak ve eğitim performansları doğrultusunda bireylerin uygun okul veya kuruma yönlendirilmesinde BEP geliştirme birimiyle iş birliği yapmak,
e) Kuruma devam eden (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere diğer kurum veya kuruluşlarda hizmet veren uzman ve öğretmenlerle eşgüdüm içinde çalışmak,
f) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin yetersizliklerinden dolayı kullandığı kişisel cihaz ve aletlerin bakımı ve kontrolüne ilişkin tedbirler almak,
g) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performansları ve ihtiyaçları doğrultusunda eğitim yapmak,
ğ)Görev tanımında belirtilen görevlere benzer diğer görevleri yapmak.
Çocuk gelişimi ve eğitimi öğretmeninin görevleri
MADDE 9 – (1) Kurumda görevli çocuk gelişimi ve eğitimi öğretmeninin görevleri şunlardır:
a) BEP’te alanıyla ilgili gelişim ölçekleri ile ölçme ve değerlendirme araçlarının hazırlanıp uygulanmasında BEP geliştirme birimi ile iş birliği yapmak,
b) BEP’te alanıyla ilgili uygulama ve değerlendirme yapmak,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performanslarını ve yetersizlik türünü dikkate alarak eğitimleri sırasında kullanılmak üzere alanıyla ilgili gerekli materyalleri hazırlamak,
ç) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyleri fizikî, zihinsel ve sosyal gelişim bakımından incelemek ve yaş düzeylerine uygun gelişimlerini değerlendirmek,
d) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere destek eğitim hizmeti sağlamak ve eğitim performansları doğrultusunda (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin başka bir okul veya kuruma yönlendirilmesinde BEP geliştirme birimiyle iş birliği yapmak,
e) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin gelişim ve eğitimini izlemek, beklenen gelişimi gösteremeyenler için ilgili meslek elemanlarıyla işbirliği yapmak, alanıyla ilgili konularda ailelere ve öğretmenlere rehberlik etmek,
f) Kuruma devam eden (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere diğer kurum veya kuruluşlarda hizmet veren uzman ve öğretmenlerle eşgüdümlü çalışmak,
g) Kurumdaki diğer meslek elemanlarıyla ekip çalışması yapmak ve görevlerine ilişkin kayıtları usulüne uygun şekilde tutmak,
ğ)Kurumdaki aile eğitimi ve danışmanlığı çalışmalarına katılmak, sınıfındaki bireylerin ailelerine yönelik aile eğitim çalışmalarını psikolog veya rehber öğretmenle birlikte planlamak ve yürütmek,
h) Görev tanımında belirtilen görevlere benzer diğer görevleri yapmak.
Okul öncesi öğretmeninin görevleri
MADDE 10 – (1) Okul öncesi öğretmeninin görevleri şunlardır:
a) BEP’te alanıyla ilgili gelişim ölçekleri ile ölçme ve değerlendirme araçlarının hazırlanıp uygulanmasında BEP geliştirme birimi ile iş birliği yapmak,
b) BEP’te alanıyla ilgili uygulama ve değerlendirme yapmak,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performanslarını ve yetersizlik türünü dikkate alarak eğitimleri sırasında kullanılmak üzere alanıyla ilgili gerekli materyalleri hazırlamak,
ç) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin gelişimlerini çeşitli ölçek ve kontrol listeleri kullanarak özel eğitim öğretmenleri ile iş birliği içinde izlemek ve değerlendirmek,
d) Kurumdaki aile eğitimi ve danışmanlığı çalışmalarına katılmak, sınıfındaki bireylerin ailelerine yönelik aile eğitim çalışmalarını psikolog veya rehber öğretmenle birlikte planlamak ve yürütmek,
e) Görev tanımında belirtilen görevlere benzer diğer görevleri yapmak.
Fizyoterapistin görevleri
MADDE 11 – (1) Kurumda görevli fizyoterapistin görevleri şunlardır:
a) BEP’te alanıyla ilgili gelişim ölçekleri ile ölçme ve değerlendirme araçlarının hazırlanıp uygulanmasında BEP geliştirme birimi ile iş birliği yapmak,
b) BEP’te alanıyla ilgili uygulama ve değerlendirme yapmak,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performanslarını ve yetersizlik türünü dikkate alarak eğitimleri sırasında kullanılmak üzere alanıyla ilgili gerekli materyalleri hazırlamak,
ç) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin ortez ya da yardımcı cihazının tayininde bireyi ve aileyi bilgilendirmek,
d) Fiziksel rehabilitasyona alınan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerdeki gelişimleri takip etmek ve gelişim raporu hazırlamak,
e) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyin gelişen aşamalarından ve doktor kontrollerinden okul/eğitim kurumu müdürünü ve aileyi bilgilendirmek,
f) Aile eğitimi ve danışmanlığı programlarında alanı ile ilgili konularda yer almak ve uygulamaya katılmak,
g) Görev tanımında belirtilen görevlere benzer diğer görevleri yapmak.
Odyoloji ve konuşma bozuklukları uzmanı veya eğitim odyoloğunun görevleri
MADDE 12 – (1) Kurumda görevli odyoloji ve konuşma bozuklukları uzmanı veya eğitim odyoloğunun görevleri şunlardır:
a) BEP’te alanıyla ilgili gelişim ölçekleri ile ölçme ve değerlendirme araçlarının hazırlanıp uygulanmasında BEP geliştirme birimi ile iş birliği yapmak,
b) BEP’te alanıyla ilgili uygulama ve değerlendirme yapmak,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performanslarını ve yetersizlik türünü dikkate alarak eğitimleri sırasında kullanılmak üzere alanıyla ilgili gerekli materyalleri hazırlamak,
ç)İşitme kaybı olan bireyleri değerlendirmek, alanına uygun program hazırlamak ve uygulamak,
d)İşitme kaybı olan bireylerin gelişimlerini takip ederek kaydetmek,
e) Aile eğitimi, rehberliği ve danışmanlığı programlarında alanı ile ilgili çalışmalarda yer almak ve uygulamaya katılmak,
f) Kuruma devam eden (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere diğer kurum veya kuruluşlarda hizmet veren uzman ve öğretmenlerle eşgüdümlü çalışmak,
g) Görev tanımında belirtilen görevlere benzer diğer görevleri yapmak.
Dil ve konuşma bozuklukları uzmanı, dil ve konuşma terapisti, dil ve konuşma pataloğu veya odyoloji ve konuşma bozuklukları uzmanının konuşma bozukluğuyla ilgili görevleri
MADDE 13 – (1) Kurumda görevli dil ve konuşma bozuklukları uzmanı, dil ve konuşma terapisti, dil ve konuşma pataloğu veya odyoloji ve konuşma bozuklukları uzmanının görevleri şunlardır:
a) BEP’te alanıyla ilgili gelişim ölçekleri ile ölçme ve değerlendirme araçlarının hazırlanıp uygulanmasında BEP geliştirme birimi ile iş birliği yapmak,
b) BEP’te alanıyla ilgili uygulama ve değerlendirme yapmak,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performanslarını ve yetersizlik türünü dikkate alarak eğitimleri sırasında kullanılmak üzere alanıyla ilgili gerekli materyalleri hazırlamak,
ç) Dil, konuşma, ses, işitme, okuma ve yazma, bilişsel yetersizliğe bağlı iletişim bozuklukları gibi bozuklukları değerlendirmek ve değerlendirme raporu hazırlamak,
d) Dil, konuşma, ses, işitme, okuma ve yazma, bilişsel yetersizliğe bağlı iletişim bozuklukları gibi bozukluklar için akademik becerilerin öğretimi dışında kalan terapi programını hazırlamak ve uygulamak,
e) Dil ve konuşma güçlüğü olan bireyin ailesinin eğitimi çalışmalarında yer almak ve uygulamalara katılmak,
f) Kuruma devam eden bireylere diğer kurum veya kuruluşlarda hizmet veren uzman ve öğretmenlerle eşgüdümlü çalışmak,
g) Görev tanımında belirtilen görevlere benzer diğer görevleri yapmak.
Rehber öğretmen veya psikoloğun görevleri
MADDE 14 – (1) Kurumda görevli rehber öğretmen veya psikoloğun görevleri şunlardır:
a) BEP’te alanıyla ilgili gelişim ölçekleri ile ölçme ve değerlendirme araçlarının hazırlanıp uygulanmasında BEP geliştirme birimi ile iş birliği yapmak,
b) BEP’te alanıyla ilgili uygulama ve değerlendirme yapmak,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitim performanslarını ve yetersizlik türünü dikkate alarak eğitimleri sırasında kullanılmak üzere alanıyla ilgili gerekli materyalleri hazırlamak,
ç) Kurum rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri programını merkezde uygulanan destek eğitim programına göre hazırlamak, uygulamak ve bu programın uygulanmasında özel eğitim ve rehabilitasyon personeline rehberlik etmek,
d) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin ilgi alanları, yetenekleri, yeterlilikleri ve iletişim becerileri gibi özelliklerini tanımalarına, kendileri ve çevreleriyle ilgili farkındalık kazanmalarına, temel problem çözme stratejilerini geliştirmelerine, çevreleriyle olumlu ilişkiler kurmalarına, daha verimli çalışma alışkanlıkları geliştirebilmelerine, ders dışı etkinliklere katılıma özendirilmelerine; kendileri, çevreleri ve eğitimle ilgili sorunlarını ve güçlüklerini çözebilmelerine yönelik psikolojik danışma ve rehberlik hizmetlerini planlamak ve yürütmek,
e) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyleri tanımaya yönelik, rehberlik ve psikolojik danışma biriminde kullanılacak ölçme araçları, doküman ve kaynakları hazırlamak, geliştirmek ve uygulamak,
f) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin yaşadıkları problem ve güçlüklerin çözümünde diğer eğitim personeli, bireyin anne ve babasıyla işbirliği içinde çalışmalar geliştirmek ve yürütmek,
g) Öğrencilerinin devam ettikleri okul rehberlik servisleri ve sınıf öğretmenleriyle iş birliği yapmak ve çalışmaları planlamak,
ğ) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin bireyselleştirilmiş eğitim programları hakkında alanına uygun değerlendirme ve önerilerde bulunmak,
h) Eğitim alan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin anne, baba veya kardeşlerine yönelik psikolojik danışma ve rehberlik hizmetlerini yürütmek veya psikolojik yardım alabilecekleri kurum ya da kuruluşlara yönlendirmek,
ı)Kurum personeline yönelik psikolojik danışma, rehberlik ve destek çalışmalarını planlamak ve yürütmek,
i) Aile eğitimi ve danışmanlığı programlarında alanı ile ilgili konularda yer almak ve uygulamaya katılmak. Ailelere, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere, sınıf öğretmenlerine ve diğer kurum personeline yönelik hizmet alanına uygun, toplantı, konferans ve seminer gibi hizmet içi eğitim planı hazırlamak ve uygulamak,
j) Görev tanımında belirtilen görevlere benzer diğer görevleri yapmak.
(2) Kurumda psikoloğun görevlendirilememesi hâlinde rehber öğretmen psikoloğun yürüttüğü görevleri yapar. Psikolog ve rehber öğretmene haftada yirmi saati geçmemek üzere destek eğitimi görevi de verilebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Öğretim Programları
Özel eğitim okullarının öğretim programları
MADDE 15 – (1) Özel eğitim okullarında dengi resmî okul ve kurumlarında uygulanan öğretim programları ve ders çizelgeleri uygulanır. Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimlerinde ise özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde uygulanan destek eğitim programları uygulanır.
(2) Dengi resmî okul ve kurumlarından farklı öğretim programı ve ders çizelgesi uygulayacak olan özel eğitim okulu müdürlükleri hazırlayacakları kurum mevzuatını Bakanlığın izninden sonra uygulayabilirler.
Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri öğretim programları
MADDE 16 – (1) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde, Bakanlıkça onaylanmış destek eğitim programları uygulanır.
(2) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde, özel eğitim değerlendirme kurulu raporunda destek eğitim almaları uygun görülen bireylere bireysel, bireysel ve grup veya grup eğitimi verilir. Ayrıca, ailelere (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin eğitimine aktif bir şekilde katılımını sağlamak için aile eğitimi ve danışmanlığı hizmeti de verilir.
(3) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde gruplar oluşturulurken bireylerin; (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engel türü ve derecesi, yaşı, eğitim performansı ile öncelikli eğitim ihtiyacı gibi durumları dikkate alınır. Grup eğitimleri destek eğitim programlarında belirtilen şekilde verilir.
(4) Destek eğitim programlarının eğitimini verecek personel Bakanlıkça belirlenir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Kurul ve Birimler
Kurullar
MADDE 17 – (1) Okullarda, özelliklerine göre şube veya sınıf öğretmenleri kurulu, öğretmenler kurulu, disiplin kurulu, rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri yürütme kurulu, iş yeri izleme yöneltme kurulu gibi kurullar kurularak dengi resmî kurum yönetmeliklerinde belirtilen esaslar doğrultusunda faaliyet gösterirler.
(2) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere ilişkin sunulan eğitim hizmetinin sürekli gelişimine yönelik bütüncül bir yaklaşımın ortaya konulmasını sağlamak amacıyla bütün personelin katıldığı personel kurulu kurulur. Kurul kurum müdürünün başkanlığında yılda en az iki kez toplanır. Eğitim personeli dışındakiler toplantıların kendilerini ilgilendiren bölümlerine katılır.
BEP geliştirme birimi
MADDE 18 – (1) BEP geliştirme birimi özel eğitim değerlendirme kurul raporu doğrultusunda özel eğitim alması uygun görülen (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireye eğitim performansı ve öncelikli ihtiyaçları doğrultusunda verilecek eğitim programının hazırlanması, planlanması ve değerlendirilmesine ilişkin hizmetleri yürütür.
(2) Birim, kurum müdürü veya görevlendireceği müdür yardımcısı başkanlığında;
a) Özel eğitim okullarında rehber öğretmen, öğrencinin sınıf öğretmeni, öğrencinin dersini okutan ilgili alan öğretmenleri, veli ve öğrenciden oluşur.
b) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde psikolog veya rehber öğretmen, destek eğitim vermek üzere görevlendirilen eğitim personeli ile veli veya (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyden oluşur.
ALTINCI BÖLÜM
Kayıt Kabul, Ücret, İş Takvimi ve Denetim
Özel eğitim okullarına kayıt kabul
MADDE 19 – (1) (Değişik: RG-4/12/2012-28487)Özel eğitim okullarına öğrenci kayıtları, resmî benzeri okulların tabi olduğu yönetmelik hükümlerinden farklı uygulama yapacak okullarda yaş sınırı şartlarına uymak kaydıyla Bakanlıkça onaylanan kurum yönetmeliğinde yer verilen hükümlere göre yapılır.
(2) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimine, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey kayıt kabulünde bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinde belirtilen şartlar aranır.
Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine kayıt kabul
MADDE 20 – (1) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireylerin özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine kaydı (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli Birey Modülü üzerinden yapılır.
(2) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine kayıt olacak (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656)engelli bireylerden veya veli/vasilerinden;
a) T.C. kimlik numarası,
b) Rehberlik ve araştırma merkezi tarafından verilecek özel eğitim değerlendirme kurul raporu ile özel eğitim değerlendirme kurulu eğitim planı,
c) Bireyin varsa geçmiş eğitim yaşantısıyla ilgili gelişim ve BEP dosyası ile etkinlik örneklerini içeren son belge ve bilgiler,
ç)İki adet fotoğraf,
istenir.
Kurumdan ayrılma ve yeni kuruma kayıt
MADDE 21 – (1) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimi ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine kaydolan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyler, en az bir ay devam ettikten sonra isteğe bağlı olarak kurumdan ayrılacağını ve başka bir kurumdan eğitim alacağını, kurum müdürlüğüne ya da il veya ilçe millî eğitim müdürlüğüne kendisi ya da veli/vasileri bir dilekçeyle bildirir.
(2) Birey, kurumdan ayrılacağı ay içinde hiç eğitim almamış ise kurum tarafından (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli Birey Modülünden ilgilinin yazılı olarak yaptığı kurumdan ayrılma başvuru tarihinden itibaren kaydı silinir. Ancak, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey kurumdan ayrılacağı ay içinde eğitim almış ise (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli Birey Modülünden kayıt silme işlemi il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünce bir sonraki ayın ilk beş iş gününden sonra gerçekleştirilir.
(3) Kurumdan ayrılan bireyin özel eğitim değerlendirme kurulu raporunun aslı veya örneği, geçmiş eğitim yaşantısıyla ilgili gelişim ve BEP dosyası, aylık performans değerlendirme formları ile etkinlik örneklerini içeren belgelerin bir örneği yeni kurum müdürlüğünün isteği üzerine beş iş günü içinde gönderilir.
MADDE 22 – (1) Özel eğitim okulları, öğrenim ücretlerini Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği hükümlerine göre belirler.
(2) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimi ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri, Maliye Bakanlığınca belirlenen destek eğitim tutarı karşılığı bir aylık sürede verecekleri 8 saat bireysel ve/veya 4 saat grup eğitimi için ders ücreti belirlemezler. Ancak, velinin isteği üzerine (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireye daha fazla ders verilmesi durumunda, bu derslere ilişkin ücret Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği hükümlerine göre belirlenir.
MADDE 23 – (1) Özel eğitim okulları ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununda belirtilen oranda ve Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği doğrultusunda (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireyi ücretsiz okutur.
İştakvimi
MADDE 24 – (1) Kurumlarca, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin bireysel ve/veya grup ders eğitimlerinin gün ve saatlerinin yer aldığı aylık iş takvimi hazırlanarak bir sonraki ayın eğitimine başlamadan önce (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey modülüne girilir. Bireysel ve/veya grup eğitimi, aylık iş takviminde belirlenen gün ve saatlerde verilir.
(2) Aylık iş takviminde herhangi bir nedenle değişiklik yapılması durumunda, değişikliğin yapıldığı tarihten sonraki kalan süre için yeniden düzenlenen iş takvimi (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey modülüne girilir.
(3) (Değişik: RG-29/5/2014-29014)Engelli bireylere rehberlik araştırma merkezlerince düzenlenen özel eğitim değerlendirme kurulu raporu doğrultusunda, bireysel ve grup eğitiminin önerilmesi hâlinde bir günde en fazla iki ders saati bireysel ve bir ders saati grup eğitimi verilir. Raporda sadece bireysel eğitim ya da grup eğitimi önerilmesi halinde bir günde en fazla iki ders saati bireysel ya da grup eğitimi verilir. Ders eğitim saatleri bir ay esas alınarak en az üç haftaya dengeli olarak dağıtılır. Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarında yapılacak dersler, her ay için iki haftaya dengeli dağıtılarak verilebilir.
(4) (Değişik: RG-24/5/2013-28656)Doğal afetler veya çeşitli nedenlerle Bakanlık, valilik ya da kaymakamlıkça alınacak tatil kararları nedeniyle yapılamayan eğitimler öncelikle ay içerisinde bunun mümkün olmaması durumunda takip eden ayda yapılır.
(5) Eğitim personeli bir günde 8 saatten fazla derse giremez.
Günlük çalışma saatleri ve devam devamsızlık takibi
MADDE 25 – (1) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon biriminde ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde, 08.00 ile 19.00 saatleri arasında eğitim yapılır. Bireysel ve grup eğitimin süresi 60 dakikadır. Bu sürenin 45 dakikası ders uygulaması, 15 dakikası dinlenme, sınıf ortamını hazırlama ve bireyin ailesini bilgilendirme süresi olarak uygulanır.
(2) Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinde verilen bu dersler (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin devam ettiği okulun örgün eğitim programlarının ders saatleri dışında yapılır.
(3) Kurumlarca; (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin ders devam takibi, ders başlangıcından önce ve ders bitiminde (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey modülünde yer alan kimlik doğrulama sistemi ile yapılır.
(4) Kurumlarca; eğitim personelinin ders devam takibi ise giriş ve çıkışlarda (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey modülünde yer alan kimlik doğrulama sistemi ile yapılır.
(5) Kimlik doğrulama sisteminin uygulanması ile sistemi kullanamayacak durumda olan(Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey ve eğitim personelinin ders devam takibi Bakanlıkça belirlenecek usul ve esaslara göre yapılır. (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli birey ve eğitim personelinin kimlik doğrulama sistemine tanıtılmaları rehberlik araştırma merkezlerince yapılır.
Öğrenci ve kursiyer başarısını değerlendirme
MADDE 26 – (1) Özel eğitim okullarında bireyin başarısının değerlendirilmesi dengi resmî okul yönetmeliklerine göre yapılır.
(2) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimi ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin başarısının değerlendirilmesi BEP’lerine göre yapılır. (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireylerin izlenme ve değerlendirilmeleri; destek eğitim programlarında yer alan açıklamalar ve ölçme araçları dikkate alınarak BEP birimince yürütülür.
Denetim
MADDE 27 –(Değişik: RG-29/5/2014-29014)
(1) Kurumlar Genel Müdürlük, maarif müfettişleri tarafından denetime tabi tutulur. Maarif müfettişlerince kurumlar yılda en az bir defa denetlenir.
Tutulacak defter ve dosyalar
MADDE 28 – (1) Özel eğitim okullarında, dengi resmî okullarda kullanılan defter ve dosyalar tutulur.
(2) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon biriminde ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde aşağıda belirtilen defter ve dosyalar tutulur:
-Dönem sonu bireysel performans değerlendirme formu,
– Son değerlendirme formu,
-Bireyselleştirilmiş eğitim programı,
2) Aile eğitim danışmanlığı dosyası,
3) Personel dosyası,
4) Gelen giden evrak dosyası,
5) Teftiş dosyası.
(3) Defter, dosya ve kayıtlar istenen bilgileri içermesi, yıl sonunda çıktısının alınması ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi müdürlüğünce onaylanması şartıyla elektronik ortamda da tutulabilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Ödeme Şartları, Ödemeye Esas Belgeler ve Ödeme
Ödeme şartları
MADDE 29 – (1) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimine ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine devam eden (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin destek eğitimi giderlerinin, her yıl aylık olarak Maliye Bakanlığınca belirlenen tutarının Bakanlıkça karşılanabilmesi için;
a) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireyin sağlık kurulu raporuyla asgari % 20 (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli olduğunun tespit edilmiş ve özel eğitim değerlendirme kurullarınca da eğitsel değerlendirme ve tanılaması yapıldıktan sonra düzenlenen raporda destek eğitimi almasının önerilmiş olması,
b) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireyin kuruma ve (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli Birey Modülüne kayıtlı olması,
c) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireyin alması gereken destek eğitimi programının, kurumda uygulanmak üzere Bakanlık veya valilik izninin alınmış olması,
ç) Kurumda, destek eğitimi programında yer alan modülleri uygulamak üzere yeterli sayıda ve belirli niteliklere sahip eğitim personelinin görevlendirilmiş olması,
d) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireye kurumca, aylık olarak belirlenen tutar karşılığında bir ayda en az sekiz ders saati bireysel ve/veya dört ders saati grup eğitiminin verilmiş olması,
e) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireye verilen bireysel ve/veya grup eğitimi süresinin, özel eğitim değerlendirme kurulunca (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656)engelli bireye önerilen destek eğitim programlarında yer alan modül veya modüller için belirlenen toplam ders saati sayısını geçmemesi,
f) Kurumlarda istihdam edilenlerin sosyal güvenliklerinin sağlandığına ilişkin aylık prim ve hizmet belgesinin Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmiş olması ve bu kurumların Sosyal Güvenlik Kurumuna idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının olmaması veya borcu bulunmakla birlikte 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre tecil ve taksitlendirilmiş ya da özel kanunlara göre yapılandırılmış olup, taksitlerinin düzenli ödenmişolması,
g) (Değişik: RG-29/5/2014-29014)Zorunlu eğitim çağındaki engelli bireyin e-okul’da kayıtlı olması,
gerekir.
Ödemeye esas belgeler
MADDE 30 – (1) Bakanlıkça özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimine ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine yapılacak ödemelere esas olmak üzere; diğer kontrollerle birlikte kimlik doğrulama işlemi de yapan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli Birey Modülünden alınmış il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünce onaylı kuruma ait liste çıktısı, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli birey adına düzenlenmiş fatura istenir.
Ödeme
MADDE 31 – (1) Özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimine ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine devam eden (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylerin aylık destek eğitimi giderleri, Maliye Bakanlığınca belirlenir ve Bakanlık bütçesine bu amaçla konulan ödenekten kurumca (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireye bir ayda sekiz ders saati bireysel ve/veya dört ders saati grup eğitimi verilmesi şartıyla kurumlara ödenir. Ancak, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireylere herhangi bir nedenle ayda sekiz ders saati bireysel ve dört ders saati grup eğitiminin tamamının verilememesi hâlinde Maliye Bakanlığınca bireysel eğitim için belirlenen tutarın sekize, grup eğitimi için belirlenen tutarın ise dörde bölünmesiyle bulunan sayı, kurumca verilen ders saati sayısı ile çarpılarak elde edilen tutar kurumlara ödenir.
(2) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireylerin bir yıllık süre içerisinde bir kez kurum değiştirmesi durumunda, Bakanlıkça ödeme yapılır. Ancak, velinin başka il veya ilçeye taşınması veya diğer zorunlu sebeplerle kurum değiştirmek durumunda bulunması hâlinde, ikiden fazla farklı kuruma da ödeme yapılabilir.
(3) Özel eğitim değerlendirme kurulunca, (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) engelli bireye destek eğitim program ve modüllerinde belirtilen eğitim süresinin tamamlanmasından sonra tekrar alınmasının önerilmesi hâlinde Bakanlıkça, bu program ve modüllerinde süreleri belirtilen eğitim için en fazla iki defa ödeme yapılır.
(4) (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli bireye özel eğitim değerlendirme kurulunca düzenlenen raporun süresi bitmeden önerilen modülün tamamlanıp kurulca tekrar aynı modülün önerilmesi hâlinde de ödeme yapılır.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yönetmelikte bulunmayan hükümler
MADDE 32 – (1) Bu Yönetmelikte yer almayan hususlarda, Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği ile dengi resmî kurumların mevzuat hükümleri uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 33 – (1) 22/7/2005 tarihli ve 25883 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel, Özel Eğitim Okulları Çerçeve Yönetmeliği, 9/7/2009 tarihli ve 27283 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan (Değişik ibare: RG-24/5/2013-28656) Engelli Bireylere Uygulanacak Destek Eğitim Programları ve Eğitim Giderlerinin Karşılanmasına Dair Yönetmelik ve 6/1/2011 tarihli ve 27807 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 34 – (1) Bu Yönetmeliğin;
a) (Değişik: RG-4/12/2012-28487)25 inci maddesinin üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarının hükümlerinin illere ilişkin uygulama öncelik sıralaması, Bakanlıkça belirlenerek, (Değişik ibare: RG-29/5/2014-29014) üç yıl içinde,
b) 29 uncu maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinin hükümleri bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden 3 ay sonra,
c) Diğer hükümleri ise yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 35 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Millî Eğitim Bakanı yürütür.
Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi
Sayısı
18/5/2012
28296
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
Resmi Gazete Tarihi: 28.01.2014 Resmi Gazete Sayısı: 28896
ELEKTRİK PİYASASI BAĞLANTI VE SİSTEM KULLANIM YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmelik, gerçek ve tüzel kişilerin elektrik iletim veya dağıtım sistemine bağlanmaları ile bu sistemleri ve enterkonneksiyon hatlarını kullanmalarına ilişkin usul ve esasları düzenler.
(2) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) 14/3/2014 tarihli ve 28941 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Organize Sanayi Bölgelerinin Elektrik Piyasası Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik hükümleri kapsamındaki OSB katılımcılarının sisteme bağlantısı ve sistem kullanımına ilişkin hususlar bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.
Dayanak
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’na dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bağlantı anlaşması: Bir üretim şirketi, dağıtım şirketi ya da tüketicinin iletim sistemine ya da dağıtım sistemine bağlantı yapması için yapılan genel ve özel hükümleri içeren anlaşmayı,
b) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Bağlantı hattı: Tüketicilerin iç tesisatını ve üreticilerin şalt sahasını dağıtım şebekesine bağlamak için gerekli ve bu Yönetmelik kapsamında belirtilen mesafe sınırları dâhilinde olan; AG’den bağlı tüketiciler için yapı bina giriş noktasından itibaren dağıtım şebekesine kadar, OG’den bağlı tüketiciler için tüketicinin şalt sahasının bittiği noktadan itibaren dağıtım şebekesine kadar, üreticiler için şalt sahasının bittiği noktadan itibaren dağıtım şebekesine kadar olan hattı,
c) Bağlantı noktası: İletim tesislerinin ve dağıtım gerilim seviyesinden bağlı üretim ve tüketim tesislerine ait şalt sahalarının bittiği noktadan sonraki nihayet direğini ve alçak gerilim seviyesinden bağlı tüketicilerin yapı bina giriş noktasını,
ç) Dağıtım: Elektrik enerjisinin gerilim seviyesi 36 kV ve altındaki hatlar üzerinden naklini,
d) Dağıtım şirketi: Belirlenen bir bölgede elektrik dağıtımı ile iştigal eden tüzel kişiyi,
e) Dağıtım tesisi: İletim tesislerinin ve dağıtım gerilim seviyesinden bağlı üretim ve tüketim tesislerine ait şalt sahalarının bittiği noktadan sonraki nihayet direğinden, alçak gerilim seviyesinden bağlı tüketicilerin yapı bina giriş noktalarına kadar, bina giriş ve sayaç arası hariç, elektrik dağıtımı için teçhiz edilmiş tesis ve teçhizat ile dağıtım şirketince teçhiz edilen ya da devralınan sayaçları,
f) Enterkonneksiyon: İletim ve dağıtım sistemlerinin toplamından oluşan ulusal elektrik sisteminin diğer bir ülkeye ait elektrik sistemine bağlanmasını,
g) Enterkonneksiyon kullanım anlaşması: Uluslararası enterkonneksiyon hatlarını kullanan üretim şirketleri ve tedarik şirketleri ile bu hatları işleten iletim veya dağıtım şirketleri arasında yapılan ve enterkonneksiyon hatlarının kullanımı ile ilgili esas ve usulleri içeren anlaşmayı,
ğ) İletim: Elektrik enerjisinin gerilim seviyesi 36 kV üzerindeki hatlar üzerinden naklini,
h) İletim tesisi: Üretim veya tüketim tesislerinin 36 kV üstü gerilim seviyesinden bağlı olduğu üretim veya tüketim tesisi şalt sahasından sonraki nihayet direğinden itibaren iletim şalt sahalarının orta gerilim fiderleri de dâhil olmak üzere dağıtım tesislerinin bağlantı noktalarına kadar olan tesisleri,
ı) İlgili mevzuat: Elektrik piyasasına ilişkin kanun, (Ek ibare: RG-9/5/2021-31479)Cumhurbaşkanlığı kararnamesi, Cumhurbaşkanı kararı, yönetmelik, lisans, tebliğ, genelge ve Kurul kararlarını,
i) Kanun: 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununu,
j) Kullanıcı: İletim veya dağıtım sistemine bağlanan ya da bu sistemleri veya enterkonneksiyon hatlarını kullanan gerçek veya tüzel kişiyi,
k) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
l) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
m) Lisans: Tüzel kişilere piyasada faaliyet gösterebilmeleri için Kanun uyarınca verilen izni,
n) Önlisans: Üretim faaliyetinde bulunmak isteyen tüzel kişilere, üretim tesisi yatırımlarına başlamaları için gerekli onay, izin, ruhsat ve benzerlerinin alınabilmesi için belirli süreli verilen izni,
o) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) OSB: 12/4/2000 tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununa göre kurularak tüzel kişilik kazanmış bulunan organize sanayi bölgelerini,
ö) Özel direkt hat: Yapılacak sistem kontrol anlaşması hükümlerine göre üretim lisansı sahibi bir tüzel kişinin üretim tesisi ile müşterileri ve/veya iştirakleri arasında elektrik enerjisi naklinin sağlanabilmesi veya üretim lisansı sahibinin sınırda yer alan illerde kurduğu üretim tesisinde ürettiği elektriği iletim veya dağıtım sistemine bağlantı tesis etmeden ihraç edebilmesi amacıyla, iletim veya dağıtım şebekesi dışında ulusal iletim veya dağıtım sistemi için geçerli standartlara uygun olarak tesis edilerek işletilen hattı,
p) Sistem kontrol anlaşması: TEİAŞ veya dağıtım şirketi ile özel direkt hattın mülkiyet sahibi veya işletmecisi olan özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişi arasında, iletim ve dağıtım sistemlerinin kararlılığının ve işletme bütünlüğünün korunmasını sağlayan hükümleri içeren ve özel hukuk hükümlerine göre yapılan anlaşmayı,
r) Sistem kullanım anlaşması: Bir üretim şirketi, tedarik lisansı sahibi şirket veya tüketicinin iletim sistemini ya da dağıtım sistemini kullanımına ilişkin genel hükümleri ve ilgili kullanıcıya özgü koşul ve hükümleri içeren anlaşmayı,
s) Tedarikçi: Elektrik enerjisi ve/veya kapasite sağlayan üretim şirketleri ile tedarik lisansına sahip şirketi,
ş) Tedarik şirketi: Elektrik enerjisinin ve/veya kapasitenin toptan ve/veya perakende satılması, ithalatı, ihracatı ve ticareti faaliyetleri ile iştigal edebilen tüzel kişiyi,
t) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
u) Tüketici: Elektriği kendi kullanımı için alan kişiyi,
ü) Üretim şirketi: Sahip olduğu, kiraladığı, finansal kiralama yoluyla edindiği veya işletme hakkını devraldığı üretim tesisi ya da tesislerinde elektrik enerjisi üretimi ve ürettiği elektriğin satışıyla iştigal eden özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişiyi,
v) (Ek: RG-1/6/2017-30083) AG: Etkin şiddeti 1000 Volt ve altındaki gerilim seviyesini,
y) (Ek: RG-1/6/2017-30083) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Dağıtım şebekesi: Tüketicilerin iç tesisatını ve üreticilerin şalt sahasını dağıtım sistemine bağlamak üzere tesis edilen bağlantı hatları hariç dağıtım tesisini,
z) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Geçici bağlantı: Şantiye, fuar, lunapark, panayır, maden ocağı vb. yerlerin elektrik ihtiyacının karşılanması amacıyla 10 (on) yıldan kısa, sınırlı bir süre için yapılan bağlantıyı,
aa) (Ek: RG-1/6/2017-30083) İç tesisat: Tüketim tesislerine ait bağlantı noktasından sonra yer alan ve kullanıcı sorumluluğunda bulunan elektrik tesisatını,
bb) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Meskun mahal: 2/11/1985 tarihli ve 18916 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Plansız Alanlar İmar Yönetmeliğinde belirtilen “yerleşme alanı” ve “belediye ve mücavir alan sınırları dışında kalan köy ve mezraların yerleşik alanı ve civarı” ile mera, yaylak (yayla) ve kışlakların ilgili mevzuata göre geçici yerleşime açılan kısımlarını,
cc) (Ek: RG-1/6/2017-30083) OG: Etkin şiddeti 1000 Voltun üstünden 36 kV’a kadar olan (36 kV dahil) gerilim seviyesini,
çç) (Ek: RG-1/6/2017-30083) TEDAŞ: Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi Genel Müdürlüğünü,
dd) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Uzun dönem elektrik enerjisi üretim gelişim planı: Kanunun 20 nci maddesi uyarınca TEİAŞ tarafından hazırlanarak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından onaylanıp yayımlanan planı,
ee) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Yapı bina giriş noktası: AG seviyesinden bağlı kullanıcı tesislerine ait iç tesisatın başlangıç noktası olan, iç tesisat projesinde gösterilen, dağıtım şirketinin uygun gördüğü ve kullanıcı tarafından tesis edilen; binalarda, binanın üzerinde veya içerisinde yer alan dam direği, konsol, kofre, ana pano vb. teçhizatta, diğer yerlerde ise kullanım yerine ait ana panoda bulunan, bağlantı hattının bağlanabileceği bağlantı veya anahtarlama ya da koruma elemanını,
ff) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Elektrik depolama tesisi: Elektrik enerjisini depolayabilen ve depolanan enerjiyi sisteme verebilen tesisi,
gg) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Müstakil elektrik depolama tesisi: Herhangi bir üretim veya tüketim tesisiyle irtibatı olmaksızın doğrudan şebekeye bağlı elektrik depolama tesisini,
ğğ) (Ek: RG-9/5/2021-31479) İletim sistemi: Elektrik iletim tesisleri ve şebekesini,
ifade eder.
(2) Bu Yönetmelikte geçen diğer kavram ve kısaltmalar, ilgili mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Esaslar
Bağlantı ve sistem kullanım hakları
MADDE 4 –
(1) Gerçek veya tüzel kişilerin, iletim ve dağıtım sistemine bağlantı ve sistem kullanım talepleri, TEİAŞ ve dağıtım şirketi tarafından eşit taraflar arasında ayrım gözetilmeksizin karşılanır.
(2) Serbest tüketici niteliği kazanmış bir tüketicinin tedarikçisini seçme serbestisine hiçbir surette müdahale edilemez ve serbest tüketicilerin sisteme bağlantı ve sistem kullanım hakları engellenemez.
(3) Gerçek veya tüzel kişilerin, TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından işletilmekte olan iletim veya dağıtım sistemlerine bağlantısı ve sistem kullanımı hakkında;
a) Bağlantı yapılması öngörülen tarihte, bağlantı yapılmak istenen noktada şebekenin teknik özelliklerinin yetersiz olması,
b) Bağlantı yapılması öngörülen tesisin projesinde, sisteme bağlantıyla ilgili olarak Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliği, Elektrik Piyasası Dağıtım Yönetmeliği ve ilgili diğer mevzuatta yer alan standartların sağlanamaması,
c) Yapılması istenilen bağlantı ve elektrik enerjisi nakil işleminin kamu hizmeti yükümlülüklerini engellediğinin, TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından gerekçeleriyle belgelenmesi,
ç) Bağlantı yapılması öngörülen tesisin projesi için gerekli olması durumunda, gerilim düşümü, harmonik, elektromanyetik girişim, fliker seviyesi gibi değerlerin, şebekeye giriş veya çıkış noktasında ve iletim ve dağıtım kademelerinde, ilgili mevzuatta belirlenen sınırları karşılamaması durumu,
d) Bağlantı yapılması öngörülen tesisin, sistem elektrik enerjisinin kalitesini, ilgili mevzuatta yer alan standartların dışına çıkarması durumu,
e) Rüzgar veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi bağlantı taleplerinde, talep edilen bağlantı noktasına oranla ekonomik açıdan daha uygun ve daha düşük sistem kaybı sağlayan bağlantı noktasının varlığı durumu, hariç olumsuz görüş verilemez.
(4) TEİAŞ ve dağıtım şirketinin sisteme bağlantı ve sistem kullanımı hakkındaki olumsuz görüşlerinin gerekçelendirilmesi zorunludur. Sisteme bağlantı ve sistem kullanımı hakkındaki olumsuz görüş gerekçelerinin Kurum tarafından yapılan veya yaptırılan inceleme sonucunda Kurul tarafından uygun bulunmaması halinde, TEİAŞ veya dağıtım şirketi, başvuru sahibi ile bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarını imzalamakla yükümlüdür.
(5) Sisteme bağlantının, bağlantı yapılması talep edilen nokta itibarıyla bu maddede yer alan koşullardan herhangi biri nedeniyle mümkün olmaması durumunda, TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından bir başka bağlantı noktası teklif edilebilir.
(6) İletim veya dağıtım sistemine bağlantı yapmak isteyen gerçek veya tüzel kişilerin, TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından kendilerine iletim veya dağıtım sistemine bağlantı ve sistem kullanımı konusunda;
a) Adil koşulların teklif edilmediği,
b) Ayrımcılık yapıldığı,
c) Gösterilen gerekçelerin yetersiz olduğu,
gibi hususlardaki itirazları Kurum tarafından incelenerek, başvuru tarihinden itibaren azami altmış gün içerisinde sonuca bağlanır. Üretim tesislerine ilişkin itirazlar Kurul kararıyla sonuçlandırılır.
Üretim tesisleri için verilen bağlantı görüşleri
MADDE 5 –
(1) TEİAŞ veya dağıtım şirketleri tarafından, üretim tesislerinin iletim veya dağıtım sistemlerine bağlantısı hakkında bu Yönetmelik kapsamında verilen görüşler, Kanunun 23 üncü maddesi çerçevesinde verilmiş kabul edilir.
(2) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) TEİAŞ her yıl takip eden beş ve on yıl için, dağıtım şirketleri her yıl takip eden beş yıl için olmak üzere sistemlerine bağlanabilecek bölgesel üretim tesisi kapasitelerini 1 Nisan tarihine kadar kendi internet sayfalarında yayımlar. Bu şekilde yayımlanan bölgesel kapasiteler dışında üretim tesislerine bağlantı görüşü verilmez. Arz güvenliğinin sağlanması amacıyla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve piyasada rekabetin geliştirilmesi amacıyla Kurum tarafından talep edilmesi hâlinde, TEİAŞ ve dağıtım şirketleri, belirledikleri kapasiteleri ve bağlantı noktalarının sayısını sistem koşullarını dikkate alarak artırmakla yükümlüdür.
3) (Ek: RG-1/6/2017-30083)(Değişik: RG-9/5/2021-31479) İkinci fıkra kapsamında beş yıllık bölgesel üretim tesisi kapasitelerinin belirlenmesinde TEİAŞ tarafından aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) TEİAŞ, beş yıllık bölgesel üretim tesisi kapasitesini belirlerken, mevcut ve beş yıllık süre içerisinde yatırım programına alınmış olan iletim tesisleri ve trafo merkezlerinin kapasitesini dikkate alır.
b) (a) bendi kapsamında belirlenen beş yıllık bölgesel bağlanabilir üretim tesisi kapasitesi TEİAŞ tarafından iletim ve dağıtım gerilim seviyeleri için her yıl 1 Mart tarihine kadar her bir yıl için ve bölgesel bazda Kuruma ve dağıtım şirketlerine bildirilir.
(4) (Ek: RG-1/6/2017-30083)(Değişik: RG-9/5/2021-31479) İkinci fıkra kapsamında beş yıllık bölgesel üretim tesisi kapasitelerinin belirlenmesi çerçevesinde dağıtım şirketleri tarafından;
a) Üçüncü fıkranın (b) bendi kapsamında TEİAŞ tarafından yapılan bildirimler de göz önüne alınarak halihazırda dağıtım sistemine bağlı ya da bağlantısı hakkında olumlu görüş verilmiş olan lisanslı ve lisanssız üretim tesislerini dikkate alarak bölgelerine bağlanabilecek beş yıllık bölgesel üretim tesisi kapasiteleri, her bir yıl için bağlanabilir kapasite de belirtilmek suretiyle bölgesel bazda (b) bendinde belirtilen şekilde, 1 Nisan tarihine kadar Kuruma bildirilir.
b) İnternet sitelerinde her bir bölgesel bazda, bağlı olanlar ile bağlantı hakkında olumlu görüş verilmiş olan üretim tesisleri, kapasiteleri de belirtilmek suretiyle, liste şeklinde yayımlanır. Bağlı olanlar ile olumlu görüş verilmiş olan üretim santrallerinin listede ayrı ayrı gösterilmesi ve toplam kapasite bilgilerine yer verilmesi zorunludur. Bu listede lisanssız üretim tesislerine ilişkin olarak şebekeye bağlanmış olanların ve çağrı mektubu verilenlerin ayrı ayrı toplam kapasitesine yer verilir.
(5) (Ek: RG-1/6/2017-30083) TEİAŞ tarafından, ikinci fıkra kapsamında on yıllık bölgesel üretim tesisi kapasitelerinin belirlenmesinde Uzun Dönem Elektrik Enerjisi Üretim Gelişim Planı dikkate alınır.
Elektrik depolama tesisleri için verilen bağlantı görüşleri
MADDE 5/A –(Ek: RG-9/5/2021-31479)
(1) TEİAŞ veya dağıtım şirketleri tarafından, elektrik depolama tesislerinin iletim veya dağıtım sistemlerine bağlantısı hakkında bu Yönetmelik kapsamında verilen görüşler, Kanunun 23 üncü maddesi çerçevesinde verilmiş kabul edilir.
(2) Üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama ünitesi üretim tesisinin bağlı olduğu bağlantı noktasından şebekeye bağlanır.
(3) Bu Yönetmelik kapsamında; üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama ünitesi üretim tesisinin bir ünitesi olarak, tüketim tesisine bütünleşik elektrik depolama tesisleri ise tüketim tesisinin bir unsuru olarak kabul edilir.
(4) Müstakil elektrik depolama tesislerinin iletim sistemine bağlantısı için gerekli olan iletim tesisi yatırımları ile ilgili tesislere ilişkin gerekmesi halinde taşınmaz temini dosyalarının hazırlanması, taşınmaz temininin gerektirdiği ödemeler, orman ve yol geçiş izinleri ile kazı bedeli gibi zorunlu bedeller başvuru sahibi tüzel kişiler tarafından karşılanır. Bu tesisler geçici kabulün tamamlanması ile birlikte herhangi bir işleme gerek kalmaksızın bakım ve işletme sorumluluğu karşılığında iz bedel ile TEİAŞ’a devredilir. Müstakil elektrik depolama tesislerinin herhangi bir sebeple iletim sisteminden ayrılması durumunda, 9 uncu madde hükümleri kapsamında işlem tesis edilir.
(5) Müstakil elektrik depolama tesislerinin dağıtım sistemine bağlantısı, dağıtım sistemine bağlantı için gerekli tesislerin tamamının kullanıcı tarafından yapılması ve işletme, bakım, onarım ve yenileme işlerinin kullanıcıya ait olması şartıyla gerçekleştirilir.
Lisanssız üretim tesisleri
MADDE 5/B –(Ek: RG-9/5/2021-31479)
(1) Bu Yönetmelikte yer alan üretim tesislerine ilişkin “bağlantı hattı” ile ilgili hükümler lisanssız üretim tesisleri için de uygulanır.
(2) 21 inci madde hükümleri 12/5/2019 tarihli ve 30772 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği hükümleri kapsamındaki üretim tesisleri için de uygulanır.
(3) Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi kapsamında kurulacak üretim tesislerine ait dağıtım tesisi ve/veya iletim tesisi yatırımları ile ilgili tesislere ilişkin gerekmesi halinde taşınmaz temini dosyalarının hazırlanması, taşınmaz temininin gerektirdiği ödemeler, orman ve yol geçiş izinleri ile kazı bedeli gibi zorunlu bedeller başvuru sahibi gerçek veya tüzel kişiler tarafından karşılanır. Bu tesisler geçici kabulünün tamamlanması ile birlikte herhangi bir işleme gerek kalmaksızın bakım ve işletme sorumluluğu karşılığında iz bedel ile ilgili şebeke işletmecisine devredilir.
(4) Lisansız üretim tesislerinin sisteme bağlantısına ilişkin olarak, bu madde hükümleri hariç, Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği uyarınca işlem tesis edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İletim Sistemine Bağlantı ve Sistem Kullanımı
Bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları
MADDE 6 –
(1) İletim sistemine bağlanmak ve iletim sistemini kullanmak isteyen dağıtım şirketleri, OSB’ler ve tüketiciler TEİAŞ’a başvurur. TEİAŞ bağlantı başvurusunu bu Yönetmelik ve Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliğinde belirlenen usul ve esaslara göre inceler ve bağlantı başvurusu hakkındaki görüşünü başvuru tarihinden itibaren kırk beş gün içerisinde gerekçeleri ile birlikte başvuru sahibine yazılı olarak bildirir.
(2) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Üretim tesislerinin iletim sistemine bağlantısı ve sistem kullanımı hakkındaki başvurular Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği çerçevesinde yapılır. TEİAŞ başvuru kapsamındaki üretim tesisinin bağlanması talep edilen trafo merkezi ile bağlantı kapasitesine ilişkin bu Yönetmelik ve Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliği kapsamında oluşturulan görüşünü, bildirim tarihinden itibaren kırk beş gün içerisinde sonuçlandırarak Kuruma sunar.
(3) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) İletim sistemine aynı bağlantı noktasından bağlanmak üzere birden fazla başvuru olması ve başvuruların tümünün karşılanmasının mümkün olmaması halinde tüm başvuru sahipleri durum hakkında bilgilendirilir ve bu kapsamda;
a) Tüketim tesisleri için sırasıyla;
1) Dağıtım şirketi tarafından yapılan başvuruya,
2) OSB dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından yapılan başvuruya,
b) Üretim tesisleri için sırasıyla;
1) Yerli kömüre dayalı üretim tesislerine ilişkin başvuruya,
2) Yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı üretim tesislerine ilişkin başvuruya,
öncelik tanınır. Diğer hallerde, elektrik piyasası mevzuatında başka özel bir düzenleme olmaması durumunda başvuru sırasına göre işlem yapılır.
(4) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) İletim sistemine bağlanması uygun görülen üretim tesislerine ilişkin olarak başvuru sahibi, üretim lisansına başvurmadan evvel önlisans süresi içerisinde bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları için TEİAŞ’a başvurmak zorundadır.
(5) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) TEİAŞ, iletim sistemine bağlanması uygun bulunan başvuru sahibi ile EK-1’de gösterildiği şekilde bağlantı anlaşmasını ve sistem kullanım anlaşmasını yapar. Bağlantı ve sistem kullanımına ilişkin olarak TEİAŞ ve kullanıcı arasında bu Yönetmelik uyarınca TEİAŞ tarafından hazırlanan ve Kurul tarafından onaylanan standart nitelikteki bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları kullanılır. Bu anlaşmalarda iletim sisteminin normal işletme koşulları içerisinde işletilmesi ile işletme güvenliği ve bütünlüğü üzerinde risk oluşturan durumlara ilişkin kurallara ve sistem kullanım anlaşmasında bu kuralların ihlal edildiği durumlarda uygulanacak cezai şartlara da yer verilir. Düzenlenen sistem kullanım ihlallerinin takibi TEİAŞ tarafından yapılır. TEİAŞ ihlal durumu tespit edilen tüzel kişilere sistem kullanım anlaşmasında düzenlenen cezai şartları ve diğer yaptırımları uygular. Bu anlaşmaların genel hükümlerinde, Kurul onayı olmaksızın değişiklik yapılamaz. Kurul, gerektiğinde bu anlaşmaların genel hükümlerinde değişiklik yapabilir. Bu anlaşmaların genel hükümlerinde Kurul tarafından değişiklik yapılması halinde, TEİAŞ ile kullanıcılar arasında yeni genel hükümleri içeren anlaşmalar, TEİAŞ tarafından kullanıcılara yapılacak bildirim tarihinden itibaren 2 ay içerisinde imzalanır veya TEİAŞ’ın uygun görmesi halinde Kurul tarafından değiştirilen hükümlere ilişkin bir ek sözleşme TEİAŞ’ın yapacağı bildirim tarihinden itibaren 2 ay içerisinde imzalanmak suretiyle değişiklik hükümleri geçerlilik kazanır. TEİAŞ’ın bildirimine rağmen bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarını imzalamak üzere başvuruda bulunmayan gerçek ve tüzel kişilere ait üretim ve tüketim tesislerinin iletim sistemi ile irtibatı TEİAŞ tarafından beş iş günü öncesinde bildirim yapılmak suretiyle kesilir.
(6) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) İletim sistemine bağlı olduğu halde TEİAŞ ile bağlantı ve sistem kullanım anlaşması imzalamayan gerçek ve tüzel kişiler, Kurul tarafından onaylanan iletim bedelleri ile Kurul tarafından onaylı tip anlaşmalarda öngörülen diğer bedelleri TEİAŞ’a ödemekle yükümlüdür.
(7) (Ek: RG-29/9/2018-30550) Üretim tesislerine ilişkin bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları üretim lisansı alınmadan önce imzalanamaz. Ancak, önlisans sahibinin TEİAŞ’a başvurusu ve TEİAŞ’ın olumlu görüş vermesi şartıyla Kurum, önlisans sahibi tüzel kişi ile bağlantı anlaşması imzalanmasını uygun bulabilir.
(8) (Ek: RG-29/9/2018-30550) Kuruldan devir onayı alınmak suretiyle üretim lisansı başvurusu yapmış olan tüzel kişilerle devir onayının alınmasını takiben bağlantı anlaşması imzalanabilir.
(9) (Ek: RG-29/9/2018-30550) Bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları taraflarca imzalandıkları tarih itibarıyla yürürlüğe girerler. Ancak, iletim bedelleri ile Kurul tarafından onaylı tip anlaşmalarda öngörülen diğer bedeller ilk kez, tüketim yönlü iletim sistemi kullanımı için iletim sisteminin ilk defa kullanıldığı tarih esas alınarak, üretim yönlü iletim sistemi kullanımı için ise her bir ünitenin geçici kabulü esas alınarak uygulanır.
(10) (Ek: RG-29/9/2018-30550) Üretim lisansı sahibi iletim sistemi kullanıcıları lisansları sona ermeden sistem bağlantı ve/veya sistem kullanım anlaşmalarının feshedilmesini talep edemezler.
(11) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Üretim lisansı sahibi iletim sistemine doğrudan bağlı tüzel kişilerin ürettikleri enerjiyi iletim sistemine çıkmadan, işletmesi ve mülkiyeti kendilerine ait şalt sahalarındaki aynı baraya bağlı olan ve sahip olduğu, kiraladığı, finansal kiralama yoluyla edindiği veya işletme hakkını devraldığı tüketim tesislerinin ihtiyacını karşılamak için kullanması durumunda, değişken iletim bedellerinin hesaplanmasında verişe ve/veya çekişe esas enerji verisi tespit edilirken iletim sistemine verilen veya sistemden çekilen elektrik enerjisi esas alınır. Bağlantısı bu fıkrada tanımlanan şekilde olan üretim lisansı sahipleri ile TEİAŞ arasında mevcut anlaşmalardaki veriş ve çekişe ilişkin anlaşma güçlerinin toplamının altına düşmeyecek şekilde tek bağlantı ve sistem kullanım anlaşması imzalanır.
Anlaşma gücü
MADDE 7 –(Değişik: RG-9/5/2021-31479)
(1) (Değişik: RG-22/3/2022-31786) Kullanıcıya bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarında tahsis edilen kapasite, kullanıcının anlaşma gücünü oluşturur. İletim sistemine bağlantı noktasından alınan veya verilen elektrik enerjisi kapasitesinin azami değeri, bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarında belirtilen anlaşma gücünü aşamaz. Ancak, arz güvenliği gerekçesiyle Bakanlık tarafından talep edilmesi durumunda, Kurul tarafından belirlenecek süre boyunca ve ilgili Kurul kararında belirtilen esaslar çerçevesinde, üretim tesisleri tarafından anlaşma gücünün üzerinde sisteme elektrik enerjisi verilebilir. Bu kapsamda anlaşma gücünün üzerinde sisteme verilen enerji güç aşımı olarak değerlendirilmez.
(2) Tüketicilerin TEİAŞ ile imzalayacakları ilk bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarında kayıtlı olan anlaşma güçlerinin, TEİAŞ tarafından verilen bağlantı görüşünde yer alan güç değeri ile aynı olması zorunludur.
(3) Kullanıcının anlaşma gücünü ihlal etmesi halinde herhangi bir ilave ihtara gerek kalmaksızın sistem kullanım anlaşmasında söz konusu ihlale ilişkin olarak düzenlenmiş bulunan yaptırımlar uygulanır. TEİAŞ tarafından verilen talimatlarla anlaşma gücünün aşılması durumunda TEİAŞ tarafından talimat verilen zaman dilimlerindeki aşımlar güç aşımı olarak değerlendirilmez.
(4) Üçüncü fıkra hükümleri saklı kalmak kaydıyla TEİAŞ, iletim sisteminin güvenliği üzerinde risk oluşturacak şekilde anlaşma gücünü aşan kullanıcıyı, ihlalin sonlandırılması için uyarır. Üretim şirketleri, uyarı bildirimini aldığı tarih itibarıyla, diğer kullanıcılar ise uyarı bildiriminin alınmasından itibaren otuz gün içerisinde anlaşma gücü ihlalini sonlandırmakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde ilgili kullanıcının elektrik enerjisi kesilebilir. Elektrik enerjisinin kesilmesi ve tekrar verilmesi durumunda oluşan maliyetler, ilgili kullanıcı tarafından karşılanır.
(5) TEİAŞ, iletim sistemini olumsuz yönde etkileyecek şekilde anlaşma gücünün üzerinde elektrik enerjisi alınmaması ve verilmemesi için otomatik enerji kesme sistemlerini devreye alabilir.
(6) TEİAŞ’ın kullanıcıyla yaptığı sistem kullanım anlaşmasında taahhüt ettiği kapasiteyi sağlayamaması durumunda, TEİAŞ tarafından ödenecek bedellere ilişkin hükümler sistem kullanım anlaşmasında düzenlenir.
(7) Dağıtım şirketleri, dağıtım lisansı sahibi OSB’ler ve tüketiciler aynı fiyatlandırma yılı içerisinde en fazla üç defa anlaşma güçlerinin artırılmasını talep edebilirler. TEİAŞ, kullanıcıların bu fıkra kapsamındaki güç artışı taleplerine ilişkin görüşünü, başvuru tarihinden itibaren kırk beş gün içerisinde kullanıcıya bildirir. Bu sürenin sonuna kadar görüş bildirilmemesi durumunda güç artışı talebi kabul edilmiş sayılır. Aynı tesis için yapılan veriş ve çekiş yönündeki güç artışı talepleri ayrı değerlendirilir. Üretim lisansı sahiplerinin çekiş yönündeki güç artışı talepleri bu fıkra kapsamında değerlendirilir. Kullanıcılar, bu fıkra kapsamında sistem kullanım anlaşmasındaki güç değerleri revize edilmeden anlaşma gücünü aşamaz.
(8) Dağıtım şirketleri, dağıtım lisansı sahibi OSB’ler ve tüketiciler anlaşma güçlerini düşürmek amacıyla talep tarihinden iki ay sonra uygulanmak üzere üç yılda bir defa anlaşma güçlerinin düşürülmesini talep edebilirler. Aynı tesis için yapılan veriş ve çekiş yönündeki güç düşümü talepleri ayrı değerlendirilir. Üretim lisansı sahiplerinin çekiş yönündeki güç düşümü talepleri bu fıkra kapsamında değerlendirilir. Tüketiciler, TEİAŞ tarafından verilen bağlantı görüşünde yer alan güç değerinin altına düşecek şekilde güç düşümü talebinde bulunamaz. Ancak, TEİAŞ tarafından yeni bir transformatör merkezi tesis edilerek tüketicinin mevcut transformatör merkezindeki gücünün bir kısmının yeni transformatör merkezine aktarılması halinde, anlaşma güçleri toplamının mevcut anlaşma gücünün altına düşmemesi kaydıyla güç düşümüne izin verilir. Dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansı sahibi OSB’ler, iletim sistemi sistem kullanım ve sistem işletim tarifelerinin uygulandığı bölge bazında ve toplam anlaşma gücünün altına inilmediği sürece aynı fiyatlandırma yılı içerisinde aynı transformatör merkezleri için bir defa olmak üzere her bir transformatör merkezi kombinasyonu için güç aktarımı talebinde bulunabilirler. Talepleri doğrultusunda yeni transformatör merkezi inşa edilen dağıtım şirketleri ve dağıtım lisansı sahibi OSB’lerin ilk anlaşma güçleri talep edilen gücün altında olamaz ve bu gücün altına düşülecek şekilde güç düşümü talep edilemez. Bu kapsamda tesis edilecek transformatör merkezleri için TEİAŞ ile talep sahibi dağıtım şirketi veya dağıtım lisansı sahibi OSB arasında bağlantı anlaşması imzalanmadan TEİAŞ tarafından transformatör merkezinin tesisine başlanmaz. Bu kapsamda tesis edilecek transformatör merkezleri için dağıtım şirketi veya dağıtım lisansı sahibi OSB’den bağlantı anlaşması kapsamında teminat alınmaz.
(9) (Değişik: RG-11/1/2022-31716) Üretim lisansı sahiplerinin veriş yönündeki anlaşma güçleri lisanslarına derç edilmiş olan kurulu güç değeri ile aynı olmalıdır. Üretim lisansı sahiplerinin veriş yönündeki anlaşma gücü değişiklikleri lisans tadilleri ile uyumlu olacak şekilde bu maddede belirtilen sürelerle sınırlı olmaksızın gerçekleştirilir. Ancak, kömür veya doğal gaza dayalı elektrik üretim lisansı sahipleri, lisanslarına derç edilmiş olan kurulu gücü geçmemek üzere, veriş yönündeki anlaşma güçlerini değiştirmek üzere bir takvim yılında en fazla iki kez değişiklik talebinde bulunabilir. Bu kapsamdaki anlaşma gücü değişiklik talebi, kurulu güce ilişkin son lisans tadilinden önceki kurulu güçten daha düşük güçte olamaz.
(10) Sekizinci fıkra kapsamında tesis edilen transformatör merkezlerinin geçici kabulünü takiben iki ay içerisinde yeni transformatör merkezi talebine esas güç üzerinden sistem kullanım anlaşması TEİAŞ tarafından hazırlanarak imzalanmak üzere talep sahibi elektrik dağıtım şirketi ve/veya dağıtım lisansı sahibi OSB’ye gönderilir. İlgili dağıtım şirketi ve/veya dağıtım lisansı sahibi OSB, TEİAŞ’ın bildirimini takiben en geç dokuz ay içerisinde sistem kullanım anlaşmasını imzalamakla ve talebe esas transformatör merkezine yük aktarmakla yükümlüdür.
İletim sistemi mülkiyet sınırları
MADDE 8 –
(1) Üretim veya tüketim tesislerinin 36 kV üstü gerilim seviyesinden bağlı olduğu üretim veya tüketim tesisi şalt sahasından sonraki nihayet direğinden itibaren iletim şalt sahalarının orta gerilim fiderleri de dâhil olmak üzere dağıtım tesislerinin bağlantı noktalarına kadar olan tesisler iletim sistemi mülkiyet sınırını oluşturur.
(2) Üretim veya tüketim tesisinin iletim sistemine bağlantısının, bir başka üretim veya tüketim tesisine ait şalt sahası üzerinden yapılması hâlinde bağlantı yapılan fiderin kullanım hakkı, işletme ve bakımı TEİAŞ’a aittir. Ancak, TEİAŞ bu tür teçhizatların işletme ve bakımını ilgili üretim veya tüketim sahibi kişilere bedeli karşılığında gördürebilir.
(3) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Transformatör merkezi, kapasitör merkezi gibi iletim tesislerinin iç ihtiyacını karşılayan ve/veya sadece bu tesislerinin mütemmim cüzü niteliğindeki bina, lojman, misafirhane vb. yerleri besleyen OG/AG transformatörleri ve bunlara ait OG ve AG şebeke, iletim tesisine ait yardımcı tesis olarak kabul edilir. Bu kapsamda olup iletim tesisi sınırları içindeki tesislerin mülkiyeti ve işletme sorumluluğu taraflar başka şekilde anlaşmaz ise TEİAŞ’a aittir. Bununla birlikte dağıtım şirketi, bu fıkra kapsamında olup iç ihtiyaç dışındaki kullanım yerlerindeki kullanıcıların dağıtım sistemi kullanıcısı olmalarını temin edecek şekilde TEİAŞ ve kullanıcılar ile gerekli anlaşmaları imzalar. Dağıtım şirketinin, sadece bu kapsamdaki bir OG/AG transformatörüne ilişkin olarak TEİAŞ ile anlaşma imzalamış olması söz konusu OG barasını dağıtım şirketinin kullanımındaki bara haline getirmez.
İletim sisteminden ayrılma
MADDE 9 –
(1) (Değişik: RG-29/9/2018-30550) İletim sistemini tüketim yönlü kullanan kullanıcılar iletim sistemine bağlı tesis ve teçhizatını sistemden ayırmak suretiyle iletim sistemi kullanımını sona erdirmek istediğinde, TEİAŞ’a yazılı olarak başvurmasından itibaren, taraflar farklı bir süre üzerinde mutabık kalmadıkları takdirde, en geç 15 gün içerisinde iletim sistemi kullanımı sonlandırılır. Üretim lisansı sahibi kullanıcılar lisansları iptal edilmediği veya sona ermediği sürece iletim sisteminden ayrılmayı talep edemezler.
(2) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) TEİAŞ ile kullanıcı farklı bir süre için mutabık kalmadıkları takdirde, sistemle bağlantının fiziki olarak kesilmesini takip eden altı ay içerisinde birbirlerinin arazisinde bulunan varlıklarını kaldırır. TEİAŞ ile kullanıcının mutabık kalmaları durumunda bu süre iki yıla kadar uzatılabilir.
(3) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) İletim sisteminden herhangi bir sebeple ayrılan kullanıcının, ayrılma tarihinden itibaren bir yıl içerisinde aynı noktadan iletim sistemine yeniden bağlanma talebinde bulunması durumunda, kullanıcı ayrılma tarihinden yeniden bağlanma tarihine kadar olan süreyi kapsayan zaman dilimi için önceki anlaşma gücü üzerinden ilgili dönemin sabit iletim bedellerine göre hesaplanan bedeli TEİAŞ’a ödemekle yükümlüdür.
(4) (Ek: RG-29/9/2018-30550) İletim sistemine bağlı üretim tesislerinin 1 (bir) yıl veya daha uzun bir süre devre dışı kalacak olması durumunda üretim lisansı sahibi tüzel kişinin TEİAŞ’a başvurusu üzerine tesise ilişkin sistem bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları feshedilmez ve kullanıcının sistemle bağlantısı kesilmez. Bu durumda kullanıcı TEİAŞ’a sabit iletim bedellerinin %10’unu ödemeye devam eder. Tesisin bir yıldan daha kısa bir süre içerisinde devreye girmesi durumunda eksik alınmış olan bedeller kullanıcıdan tahsil edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Dağıtım Sistemine Bağlantı ve Sistem Kullanımı
Bağlantı başvurusu
MADDE 10 –(Değişik: RG-1/6/2017-30083)
(1) Tüketim tesisleri için dağıtım sistemine bağlantısı istenen kullanım yerinin maliki, kullanım yeri üzerinde tasarruf sahibi bulunan gerçek ve tüzel kişiler veya bunların yetkilendirdiği gerçek veya tüzel kişiler bağlanmayı talep ettikleri tarihi belirterek bulundukları dağıtım bölgesindeki dağıtım şirketine müracaat eder.
(2) Birinci fıkra kapsamında bağlantı talebinde bulunan başvuru sahibi;
a) Tapu kaydını ve onaylı elektrik projesini,
b) İmar alanı içerisinde bulunanlar, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununun 30 ve 31 inci maddelerine göre yapı kullanma iznini,
c) Köy yerleşik alanları ve civarı ile mezralarda bulunanlar, 3194 sayılı İmar Kanununun 27 ve 30 uncu maddelerine göre yapı kullanma iznini,
ç) İmar ve köy yerleşim alanları dışında bulunanlar, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerinden verilecek yapı kullanma iznine ilişkin belgeyi,
d) Ruhsat gerektirmeyen kullanım yerleri için mevzuat kapsamında ilgili mercilerden alınacak izin belgesini,
e) 19/4/2012 tarihli ve 6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi ile Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun hükümleri kapsamındaki yerler için alınan izin belgesini,
f) İnşa halindeki yapılarda şantiye bağlantısı ve/veya bu yapılara ait kalıcı bağlantı için 3194 sayılı İmar Kanunu hükümleri uyarınca alınan yapı ruhsatını,
g) İlgili mevzuatın zorunlu kılması halinde istenecek diğer belgeleri,
dağıtım şirketine ibraz eder.
(3) Kullanım amacıyla sınırlı bir süre için, dağıtım sistemine geçici bağlantı yaparak elektrik enerjisi temin etmek isteyen gerçek veya tüzel kişiler, elektrik projesini ve kullanım amacının gerektirdiği izin belgesini ibraz etmek kaydıyla başvuruda bulunur.
Bağlantı görüşü
MADDE 10/A –(Ek: RG-1/6/2017-30083)
(1) Gerçek veya tüzel kişilerin, dağıtım sistemine bağlantı talebinin dağıtım şirketi tarafından bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde karşılanması esastır.
(2) Bağlantı için yapılan başvuru, dağıtım şirketi tarafından, 4 üncü madde ile bu maddede yer alan hükümler çerçevesinde dağıtım sisteminin mevcut durumuna göre genişleme yatırımı veya yeni yatırımın gerekli olması hususları da dikkate alınarak değerlendirilir.
(3) Dağıtım sistemine bağlanmak ve dağıtım sistemini kullanmak suretiyle elektrik enerjisi üretim faaliyetinde bulunmak isteyen tüzel kişinin dağıtım sistemine bağlantısı hakkındaki bağlantı görüşü; önlisans süreci kapsamında Kurum tarafından yazılı olarak istenmesi üzerine bu Yönetmelik, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği ve Elektrik Piyasası Dağıtım Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde oluşturularak bildirilir. Dağıtım şirketi tarafından bağlantı görüşünün oluşturulması ve sisteme bağlantı yapılmasında sırasıyla yerli kömüre, yenilenebilir enerji kaynaklarına ve diğer kaynaklara dayalı üretim tesislerine öncelik tanınır. Diğer hallerde, elektrik piyasası mevzuatında başka özel bir düzenleme olmaması durumunda başvuru sırasına göre işlem yapılır.
(4) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Bağlantı talebinde bulunulan tüketim tesisleri açısından;
a) Dağıtım şirketince yapılacak inceleme neticesinde başvuru tarihinden itibaren yedi iş günü içerisinde, beşinci fıkra hükümleri dikkate alınarak belirlenen bağlantı talebinin karşılanabileceği makul bir süreyi ve gerekçelerini içeren bağlantı görüşü başvuru sahibine yazılı veya kullanıcının talep etmesi halinde elektronik olarak bildirilir. Söz konusu bağlantı görüşünde; öngörülen bağlantı tarihine veya bağlantı anlaşmasının imza tarihinden itibaren öngörülen bağlantı süresine, bağlantı gerilim seviyesine, tesis edilmesi gereken dağıtım tesisleri ve/veya bağlantı hattının kapsamına, bunlara ilişkin tarafların yükümlülükleri ile öngörülen bağlantı hattına göre bağlantı bedeline ve hat katılımına ilişkin bilgilere yer verilir. Bağlantı görüşünün geçerlilik süresi altmış günden az olamaz.
(5) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Tüketici niteliğindeki başvuru sahibinin bağlantı talebi aşağıdaki şartlar dahilinde karşılanır:
a) Meskun mahal içinde bulunan kullanım yerlerine yönelik bağlantı taleplerinin, bağlantı anlaşmasının imzalandığı tarihten itibaren;
1) Sadece AG bağlantı hattının gerekli olduğu durumlarda iki ay,
2) Mevcut AG şebekesinde kapasite artışı veya ilave tesis yapılması gereken durumlar ile mevcut dağıtım transformatörü tesisinde güç artışı yapılması gereken durumlarda dört ay,
3) Yeni bir dağıtım transformatörü veya dağıtım merkezi yapılması gereken durumlarda altı ay,
4) Sadece OG bağlantı hattının gerekli olduğu durumlarda dört ay,
5) OG bağlantı hattı dışında, iki km’ye kadar OG şebeke tesis edilmesi gereken durumlarda altı ay,
6) OG bağlantı hattı dışında, iki km’den daha uzun OG şebeke tesis edilmesi gereken durumlarda on sekiz ay, içinde karşılanması esastır.
b) Bağlantı için gerekli tesislere ilişkin olarak kazı izni gereken durumlarda, (a) bendinde belirlenen ilgili süreye iki ay ilave edilir ve varsa kazı yasağı uygulanan dönem bağlantı tarihinin belirlenmesinde dikkate alınır.
c) Bağlantı için gerekli olan dağıtım transformatörü veya dağıtım merkezinin tesis edilebileceği uygun yerin mevcut olmaması halinde (a) bendindeki ilgili süreye altı ay ilave edilir. Ancak gerekli yerin kullanıcı tarafından tahsis edilmesi halinde bu süre ilavesi yapılmaz.
ç) Bağlantı talebinin karşılanması için yapılması gereken tesis yatırımı (a) bendinde belirtilenlerden iki veya daha fazlasını içeriyorsa bağlantı talebinin karşılanmasında (a), (b) ve (c) bentleri dikkate alınarak belirlenen sürelerden uzun olanı esas alınır.
d) (b) ve (c) bentlerinde yer alan izin ve süreçler açısından, dağıtım şirketinin süresi içerisinde ve uygun şekilde ilgili kamu kurumuna başvuru yapmış olması şartıyla; ilgili kamu kurumunda gerçekleşecek işlem sürecinde yaşanacak olası gecikmeler nedeniyle (b) ve (c) bentlerinde belirlenen sürelerin aşılması halinde, aşan süre kadar (a) bendindeki sürelere ekleme yapılır.
e) Meskun mahal dışında bulunan kullanım yerlerine yönelik bağlantı talepleri kullanıcının bağlantı başvurusunda bulunduğu tarihten itibaren en geç 5 yıl içinde karşılanır.
f) Başvuru sahibinin dağıtım sistemine bağlanmak istediği tarihin bu madde hükümlerine göre belirlenen tarihten daha sonra olması halinde bağlantı, başvuru sahibinin dağıtım sistemine bağlanmayı öngördüğü tarihe kadar yapılır.
g) Meskun mahal içinde bulunan ve bağımsız bölüm bazında kurulu gücü 160 kW’a kadar olan tarımsal sulama haricindeki kullanım yerlerine ait bağlantı talepleri, başvuru sahibi tarafından müstakil OG bağlantısı tercih edilmediği müddetçe AG’den karşılanır.
ğ) (g) bendi kapsamı dışındaki diğer durumlarda bağlantı yapılacak gerilim seviyesi mevcut şebeke koşulları ve planlamalara göre dağıtım şirketi tarafından belirlenir.
h) AG dağıtım şebekesi bulunmayan mevcut yerleşim yerlerinin ilk kez yerleşime açılan genişleme alanlarında bağlantı taleplerinin AG seviyesinden karşılanabilmesi için bir dağıtım transformatöründen beslenebilecek şekilde tarımsal sulama haricinde en az beş kullanım yerine ilişkin bağlantı başvurusunun yapılmış olması gerekir.
ı) Ruhsata tabi olmayan kuyudan veya akarsu, gölet ve benzeri diğer su kaynaklarından tarımsal sulama yapma amaçlı bağlantı taleplerine mevcut AG şebekesinin uygun olması ve yeni yatırım gerekmemesi durumunda olumlu görüş verilir. Bağlantı talebinin mevcut dağıtım şebekesinde yapılacak kapasite artışı ile karşılanabilir olması durumunda kullanıcının söz konusu kapasite artış yatırımının maliyetini üstlenmesi halinde bağlantı talebi karşılanır.
(6) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Meskun mahal dışında bulunan kullanım yerlerinde bağlantı taleplerinin AG seviyesinden karşılanabilmesi için bir dağıtım trafosundan beslenebilecek şekilde en yakın dağıtım şebekesine, tarımsal sulamaya dayalı talepler hariç, fiili şebeke güzergahına göre uzaklığı iki km’ye kadar olan kullanım yerleri için en az beş ve uzaklığı beş km’ye kadar olan kullanım yerleri için en az on kullanım yerine ilişkin bağlantı başvurusunun yapılmış olması gerekir. Bu kapsamda bulunan kullanım yerlerine ilişkin bağlantı hattı mesafesi her bir kullanım yeri için iki yüz metre olarak uygulanır.
(7) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Bir OG kullanıcısına ait transformatörden ilgili transformatör malikinin muvafakati ile;
a) Meskun mahal dışında bulunan,
b) Meskun mahal içerisinde bulunan ve ilgili OG kullanıcı ile aynı veya bitişik parselde yer alan, en fazla beş kullanım yerine ayrı kullanıcı olarak müstakil ölçü sistemi ile bağlantı yapılabilir. Bu durumda söz konusu transformatör ortak kullanım haline gelen tesis olarak değerlendirilmez ve bu transformatörden bağlı kullanıcılar OG kullanıcısı olarak kabul edilir. Bu durumdaki bir tesise altıncı kullanıcının bağlanacak olması durumunda söz konusu tesisin ortak kullanım haline geldiği kabul edilir ve 37 nci madde kapsamında işlem yapılır.
Bağlantı hattı
MADDE 10/B –(Ek: RG-1/6/2017-30083) (Değişik: RG-9/5/2021-31479)
(1) Bağlantı talebine konu yerin tüketim tesisi olması halinde ilgili tüketim tesisinin dağıtım şebekesine bağlantısının sağlanması amacıyla tesis edilecek bağlantı hattının, kullanım yerinin bulunduğu kullanıcı mülkiyetindeki arazi sınırları dışında kalan kısmı;
a) Meskun mahal içinde bulunan OG kullanıcıları için beş yüz metreden,
b) Meskun mahal içinde bulunan AG kullanıcısı için altmış metre, birden fazla kullanıcı olması halinde yüz yirmi metreden,
c) Meskun mahal dışında bulunan AG kullanıcıları için iki yüz metreden,
uzun olamaz.
(2) Bağlantı talebine konu yerin meskun mahal dışında olduğu ve bağlantı görüşünün OG seviyesinden verildiği tüketim tesisleri için bağlantı hattının uzunluğuna ilişkin herhangi bir mesafe sınırı uygulanmaz.
(3) Birinci ve ikinci fıkralarda yer verilen bağlantı hattı, tercih etmesi halinde kullanıcı tarafından tesis edilebilir. Bu durumda ilgili kullanıcı tarafından bağlantı bedeli ödenmez. Bunun tercih edilmemesi durumunda kullanıcı tarafından bağlantı bedeli ödenir ve bağlantı hattı dağıtım şirketi tarafından tesis edilir.
(4) Üretim tesisleri için bağlantı hattının uzunluğuna ilişkin herhangi bir mesafe sınırı uygulanmaz.
(5) Üretim tesisleri için bağlantı hattının bağlantı bedelinin ödenmesini müteakip dağıtım şirketi tarafından tesis edildiği durumlarda gerekmesi halinde taşınmaz teminin gerektirdiği ödemeler, orman ve yol geçiş izinleri ile kazı bedeli gibi zorunlu bedeller ilgili kullanıcı tarafından karşılanır. Bağlantı hattının üreticiler tarafından tesis edileceği durumlarda gerekmesi halinde taşınmaz temini dosyalarının hazırlanması, taşınmaz temininin gerektirdiği ödemeler, orman ve yol geçiş izinleri ile kazı bedeli gibi zorunlu bedellerin karşılanması kullanıcıya ait olup kamulaştırma ve izin işlemleri dağıtım tesisine ilişkin usuller uyarınca gerçekleştirilir.
(6) Bağlantı hattının birinci, ikinci ve dördüncü fıkralar kapsamında kullanıcı tarafından tesis edilecek olması halinde, dağıtım şirketi ile kullanıcı arasında, bağlantı hattının tesisine, kullanım haklarına ve devrine ilişkin bir tesis yapım sözleşmesi imzalanır. Sekizinci fıkra kapsamındaki bağlantı hattı enerjilendirme tarihinden itibaren beş yıl sonra, diğer bağlantı hatları enerjilendirme tarihinde herhangi bir işleme gerek kalmaksızın dağıtım şirketine devredilmiş kabul edilir. Tesis yapım sözleşmesinde buna ilişkin hükme yer verilir. Bağlantı hattına ilişkin projeyi hazırlama sorumluluğu kullanıcıya aittir, bununla birlikte dağıtım şirketi tarafından hazırlanarak kullanıcıya verilebilir.
(7) Altıncı fıkra kapsamında tesis edilen bağlantı hattına ilişkin geçici kabul işlemleri, yetkinin dağıtım şirketinde olduğu durumlarda tesisin kabule hazır olduğuna dair kullanıcı tarafından dağıtım şirketine yapılan bildirimden itibaren on beş gün içerisinde yapılır ve sonucu kullanıcıya bildirilir. Kabul yetkisinin dağıtım şirketi dışında üçüncü bir tarafa ait olması durumunda ise dağıtım şirketi tesisin kabule hazır olduğuna dair kullanıcı tarafından dağıtım şirketine yapılan bildirimden itibaren beş gün içinde yetkili kurum/kuruluşa geçici kabul başvurusunda bulunur.
(8) Meskun mahal dışında bulunan ve bağlantı görüşünün OG seviyesinde verildiği tüketim tesislerine ilişkin beş yüz metreden uzun OG bağlantı hatları ile üreticilerin dağıtım şebekesine bağlantısı için tesis edilen bağlantı hatları, enerjilendirme tarihinden itibaren beş yıl boyunca bağlantı hattı niteliğini korur ve bu süre sonunda dağıtım şebekesi kapsamına alınır. Bağlantı hatlarının işletme ve bakımı, tesislerin enerjilendirilmesinden itibaren dağıtım şirketinin sorumluluğundadır.
(9) Bağlantı hatlarından, bağlantı hattını tesis eden veya bağlantı bedeli ya da hat katılım bedeli ödeyen kullanıcının muvafakatine gerek olmaksızın diğer gerçek veya tüzel kişiler faydalandırılabilir. Bağlantı hattının dağıtım şebekesi kapsamına alınmasına kadar geçen sürede bu hattan diğer gerçek veya tüzel kişilerin bağlantı taleplerinin karşılanması durumunda, mevcut bağlantı hattına bağlanması öngörülen yeni kullanıcı/kullanıcılar tarafından söz konusu bağlantı hattını tesis eden veya bu hatta ilişkin olarak bağlantı bedeli veya hat katılım bedeli ödeyen kullanıcıya/kullanıcılara bağlantı güçleri ve bağlantının sağlanacağı mesafeye bağlı olarak belirlenen hat katılım bedeli ödenir. Hat katılım bedelinin belirlenmesi ve ödenmesine ilişkin usul ve esaslar bağlantı bedeline ilişkin tarife düzenlemelerinde yer alır.
(10) Kullanıcının bağlantısı için gerekli olmakla birlikte bağlantı hattı dışında kalan dağıtım tesisi kapsamındaki tesisler dağıtım şirketlerince tesis edilir. Bu kapsamdaki tesisler için 21 inci madde çerçevesinde işlem yapılabilir.
(11) Kullanıcının geçici olarak dağıtım sistemini kullanmak istemesi durumunda, geçici bağlantı, bağlantı noktasına kadar tesislerin tamamının kullanıcı tarafından yapılması ve işletme, bakım, onarım ve yenileme işlerinin kullanıcıya ait olması şartıyla gerçekleştirilir. Söz konusu tesislerden yine geçici olarak bir başka kullanıcının dağıtım sistemine bağlanmak istemesi halinde geçici tesisin sahibi tarafından muvafakat verilmesi koşuluyla üçüncü şahıslar yararlandırılabilir. Kullanıcının/kullanıcıların geçici bağlantı ihtiyacı ortadan kalktıktan sonra ihtiyaç kalmayan geçici tesisler kullanıcı tarafından sökülür.
(12) Bağlantı hatlarının ilgili tüketim tesisinin bulunduğu kullanıcı mülkiyetindeki arazi sınırları içinde kalan kısmı için, bu kısımdan söz konusu arazi dışındaki başka bir kullanıcı beslenmediği sürece kamulaştırma işlemi yapılmasına gerek yoktur. Kullanıcı tarafından bu kapsamdaki tesislerin deplasesi talep edildiğinde masrafların kullanıcı tarafından karşılanması kaydıyla aynı mülkiyet sınırları içerisinde deplase işlemi gerçekleştirilebilir. Bağlantı hatlarının bunun dışındaki kısımları için gerekmesi halinde özel mülkiyetlere ilişkin kullanım izni veya muvafakat alınması kullanıcının, alınan izin veya muvafakatın tapuya tescili veya şerhine ilişkin işlemler ise dağıtım şirketinin sorumluluğundadır. Kullanıcı tarafından izin veya muvafakatın alınamadığı durumlarda veya başka sebeplerle gerekmesi halinde kamulaştırma ve izin işlemleri dağıtım tesisine ilişkin usuller uyarınca gerçekleştirilir.
(13) Tüketim tesisleri için tesis edilecek bağlantı hattına ilişkin kazı izin işlemleri elektrik dağıtım şirketi tarafından yürütülür. Bu durumda kazıya ilişkin ilgili kurum ve kuruluşlara ödenen bedeller nedeniyle oluşacak maliyetler dağıtım şirketi tarafından kullanıcıya yansıtılır.
Başka bir dağıtım bölgesine yapılan bağlantı başvurusu
MADDE 11 –
(1) Dağıtım sistemine bağlanmak isteyen üretim veya tüketim tesislerine ilişkin bağlantı başvurularının, bu tesislerin bulunduğu dağıtım bölgesindeki dağıtım şirketine yapılması esastır.
(2) (Değişik: RG-29/9/2018-30550) Dağıtım şirketi, lisansına kayıtlı olan dağıtım bölgesinde kurulmak istenen veya dağıtım bölgesinde mevcut üretim veya tüketim tesislerinin bağlantı veya bağlantı değişikliği taleplerini, kendi dağıtım bölgesi sınırları içerisinde karşılamayı teknik veya ekonomik olarak uygun bulmaması halinde, bu durumu gerekçeleri ile birlikte yazılı olarak başvuru sahibi gerçek veya tüzel kişilere ve Kuruma, tüketim tesislerine ilişkin başvurularda saha etüdü gerektirmeyen hallerde başvuru tarihinden itibaren on işgünü, saha etüdü gerektiren hallerde ise başvuru tarihinden itibaren yirmi işgünü; üretim tesislerine ilişkin başvurularda ise her durumda başvuru tarihinden itibaren kırk beş gün içerisinde bildirir.
(3) Bağlantı talebi ikinci fıkra kapsamında uygun bulunmayan başvuru sahibi gerçek veya tüzel kişiler, bildirim tarihinden itibaren otuz gün içerisinde, sisteme bağlantının teknik veya ekonomik olarak uygun olduğunu düşündükleri bağlantı noktasının bulunduğu başka bir dağıtım bölgesine bağlantı yapılması için Kuruma başvuruda bulunabilirler. Kurum, bu kapsamdaki bağlantı başvurularını ilgili dağıtım şirketine bildirir. Bağlantı başvurusu, söz konusu dağıtım şirketi tarafından değerlendirilerek, alınan karar başvuru sahibi gerçek veya tüzel kişiye ve Kuruma ikinci fıkrada belirtilen süreler içerisinde bildirilir:
a) Bağlantı başvurusunun karşılanmasının kabul edilmesi halinde, başvuru sahibi üretim veya tüketim tesisinin bağlantısı bu dağıtım şirketi tarafından yapılır.
b) Bağlantı başvurusunun, teknik veya ekonomik olarak uygun bulunmaması halinde ilgili dağıtım şirketi, bu durumu ikinci fıkrada belirtilen süreler içerisinde ilgili gerçek veya tüzel kişilere ve Kuruma bildirir.
(4) Üçüncü fıkranın (a) bendi kapsamındaki bağlantı başvuruları bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde tüketim tesisleri açısından, ilgili dağıtım şirketi tarafından; üretim tesisleri açısından Kurul kararı ile sonuçlandırılır. Önlisans başvurusunda bulunan veya önlisans sahibi tüzel kişilerin bu madde kapsamındaki bağlantıları, Kurul tarafından uygun bulunması halinde mümkündür.
Bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları
MADDE 12 –(Değişik: RG-9/5/2021-31479)
(1) Dağıtım şirketi, bu Yönetmelik ve Elektrik Piyasası Dağıtım Yönetmeliği hükümleri uyarınca dağıtım sistemine bağlanması uygun bulunan tesislere ilişkin olarak EK-1’de gösterildiği şekilde ilgili taraflarla bağlantı anlaşmasını ve sistem kullanım anlaşmasını yapar. Bağlantı ve sistem kullanımına ilişkin olarak dağıtım şirketi ve kullanıcı arasında bu Yönetmelik uyarınca dağıtım şirketleri tarafından hazırlanan ve Kurul tarafından onaylanan standart nitelikteki bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları kullanılır. Bu anlaşmaların genel hükümlerinde, Kurul onayı olmaksızın değişiklik yapılamaz. Kurul, gerektiğinde bu anlaşmaların genel hükümlerinde değişiklik yapabilir.
(2) Dağıtım şirketi tarafından olumlu bağlantı görüşü verilen tüketim tesislerine ilişkin olarak; başvuru sahibinin bağlantı görüşü geçerlilik süresi içerisinde başvurması ve gerekli mali yükümlülükleri yerine getirmesi halinde;
a) Tesis sözleşmesi imzalanması gerekmeyen durumlarda başvuru tarihi ile aynı gün içerisinde, bunun mümkün olmaması durumunda ise beş iş günü içerisinde belirlenecek bir tarihte,
b) Dağıtım tesisi yapımına ilişkin taraflar arasında tesis veya finansman sözleşmesi veya bağlantı hattı yapımına ilişkin taraflar arasında tesis sözleşmesi imzalanması gereken durumlarda en geç yirmi iş gününü aşmayacak şekilde belirlenecek bir tarihte, dağıtım şirketi ile başvuru sahibi arasında bağlantı anlaşması imzalanır.
(3) Tüketim tesislerine ilişkin bağlantı anlaşmasının yapı ruhsatına dayalı olarak yapılması ve bağlantı talebine konu yerin yapı denetimine tabi olması durumunda dağıtım şirketi, bağlantı anlaşmasının özel hükümlerinde yer vermek koşuluyla kullanıcıdan yapının inşa aşamasını/aşamalarını tevsik eden belge ile iş bitim belgesinin sunulmasını ister.
(4) Aynı bağlantı hattından beslenmesi öngörülen aynı site, apartman ve benzeri toplu yapılardaki bağımsız bölümlere ait bağlantı anlaşmaları eş zamanlı olarak imzalanır ve ortak işlemleri birlikte yürütülür. Bu anlaşmalara ilişkin elektrik projesi, yapı ruhsatı, tesis sözleşmesi gibi ortak belge ve dokümanlar ilgili ortak kullanım yerine veya diğer kullanım yerlerinden herhangi birine ait bağlantı anlaşması ile ilişkilendirilir ve bu anlaşmanın dosyasında yer alır.
(5) Dağıtım sistemine bağlanması uygun görülen üretim tesislerine ilişkin olarak başvuru sahibi, üretim lisansına başvurmadan evvel önlisans süresi içerisinde bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları için dağıtım şirketine başvurmak zorundadır.
(6) Üretim lisansı sahibi tüzel kişi bağlantı anlaşması imzalanması için üretim lisansı alma tarihinden itibaren en geç altmış gün içerisinde üretim lisansını dağıtım şirketine tevsik eder. Bunu takip eden otuz gün içerisinde karşılıklı yükümlülükler tamamlanarak bağlantı anlaşması imzalanır. Sistem kullanım anlaşması ise üretim lisansına konu tesisin kısmen veya tamamen geçici kabulünün yapıldığı tarihten önce imzalanır.
(7) Altıncı fıkra kapsamında tesis edilecek dağıtım şebekesi ve/veya bağlantı hattı için dağıtım şirketi tarafından bağlantı anlaşmasında yer verilmek üzere bağlantının yapılabileceği beş yıldan uzun olmayan bir süre belirlenir. Üretim lisansında yer alan tesis tamamlama tarihinin beş yıldan uzun olduğu durumlarda bu süre için tesis tamamlama tarihi esas alınır. Dağıtım şirketi tarafından verilen sürenin uzun bulunması halinde bağlantı için gerekli bağlantı hatları bağlantı bedeli ödenmeksizin kullanıcılar tarafından tesis edilebilir. Bağlantı için bağlantı hattının yanında dağıtım şebekesi gerekmesi durumunda dağıtım şebekesi kapsamında bulunan elektrik tesisleri 21 inci madde kapsamında kullanıcılar tarafından tesis edilebilir.
(8) Dağıtım sistemine geçici bağlantı yaparak elektrik enerjisi temin etmek isteyen gerçek veya tüzel kişi ile dağıtım şirketi arasında kullanım amacıyla sınırlı bir süreyi içeren bağlantı anlaşması imzalanır.
(9) Dağıtım sistemine bağlanması uygun bulunan tüketicilere ilişkin sistem kullanım anlaşması, bu tüketicilerin tedarikçileri ile yapılır.
(10) Tüketicilere elektrik enerjisi veya kapasitesi temin etmek üzere tedarikçiler tarafından yapılan sistem kullanım anlaşması başvurularında aşağıdaki hükümler uygulanır:
a) Elektrik enerjisi veya kapasite satışının yapılacağı, herhangi bir dağıtım bölgesindeki ilk tüketicinin tedarikçi portföyüne dâhil olduğu ayın onuncu gününe kadar anlaşma yapmak üzere ilgili dağıtım şirketine başvuruda bulunulur.
b) Dağıtım şirketinin, yapılan başvuruların değerlendirilmesi sırasında talep edebileceği ilave bilgiler, talebin tebliğ edildiği tarihi izleyen beş iş günü içerisinde dağıtım şirketine verilir.
c) Dağıtım şirketi, başvuru tarihinden itibaren on iş günü veya ek bilgi talep edilmesi halinde yirmi gün içerisinde, sistem kullanım anlaşması için gerekli olan özel hükümleri hazırlar ve başvuru sahibi tüzel kişiye gönderir.
ç) Başvuru sahibi tüzel kişiler, talep edilen özel hükümlere ilişkin görüşlerini, tebliğ tarihinden itibaren beş iş günü içerisinde dağıtım şirketine yazılı olarak bildirir.
d) Tarafların mutabakatı halinde, sistem kullanım anlaşması imzalanır ve imzalanan anlaşmanın bir örneği kullanıcıya verilir.
(11) Kuruldan devir onayı alınmak suretiyle üretim lisansı başvurusu yapmış olan tüzel kişilerle devir onayının alınmasını takiben bağlantı anlaşması imzalanabilir.
(12) TEİAŞ trafo merkezlerine dağıtım sistemi üzerinden bağlanmak veya yönlendirilmek suretiyle sistem bağlantısı uygun görülen lisanslı üretim tesisleri için, ilgili dağıtım şirketi veya dağıtım lisansı sahibi organize sanayi bölgesi tarafından bağlantı anlaşması imzalanmasını izleyen onbeş gün içinde söz konusu anlaşmanın imzalandığına ilişkin olarak TEİAŞ’a bildirimde bulunulur.
Sisteme bağlantı yapılması
MADDE 13 –(Değişik: RG-1/6/2017-30083)
(1) Bağlantı anlaşması yapmış olan kullanıcının tüketici olması halinde bağlantı anlaşmasının imzalanmasını takiben ve anlaşmada yer alan süre içerisinde; ilgili taraflarca bağlantı için gerekli tesis ve teçhizat tesis edilir ve bağlantı anlaşmasının ekleri tamamlanarak tesisler enerjilendirmeye hazır hale getirilir. Aynı süre içinde dağıtım şirketince tedarikçi ile yapılacak sözleşme/anlaşma için gereken tesisat numarası, sayaç bilgileri vb. yer aldığı bir belge düzenlenir ve başvurusu halinde kullanıcıya verilir, ayrıca bölgede görevli tedarik şirketine bildirimde bulunulur.
(2) Tüketiciye ait kullanım yerinin bağlantı başvurusu tarihinde mevcut olmaması veya inşasının devam etmesi sebebiyle bağlantı başvurusu esnasında yapı kullanma izni yerine yapı ruhsatı sunulmuş ve buna istinaden bağlantı anlaşması yapılmış olması durumunda yapı kullanma izni sunuluncaya kadar birinci fıkra kapsamındaki bildirim yapılmaz ve söz konusu tesise enerji verilmez.
(3) Birinci fıkra uyarınca işlemleri tamamlanmış bir tesisata ilk kez enerji verilebilmesi için kullanıcı tarafından dağıtım şirketine bir perakende satış sözleşmesi ibraz edilmesi veya görevli tedarik şirketi tarafından sözleşmenin imzalandığına dair dağıtım şirketine bildirimde bulunulmuş olması gerekir.
(4) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Üçüncü fıkra kapsamında perakende satış sözleşmesinin dağıtım şirketine ulaştığı tarihten itibaren;
a) Kentsel ve kentaltı dağıtım bölgelerinde 24 saat içerisinde,
b) Kırsal dağıtım bölgelerinde 48 saat içerisinde,
kullanıcı tarafından tesis edilen ölçü cihazları ve devrelerinin ilgili bölümleri dağıtım şirketince mühürlenir, dağıtım şirketi tarafından tesis edilen sayacın okuması yapılarak ilk endeks değeri tespit edilir ve sisteme bağlantı yapılması hakkında tutanak düzenlenmek suretiyle kullanıcı tesisinin bağlantısı yapılarak enerji verilir.
(5) (Değişik: RG-29/9/2018-30550) Üretim lisansı sahibi tüzel kişiler açısından üretim tesisinin geçici kabul tarihinden önce kullanıcı tarafından tesis edilen ölçü cihazları ve devrelerinin ilgili bölümleri dağıtım şirketince mühürlenir, dağıtım şirketi tarafından tesis edilen sayacın okuması geçici kabul ile birlikte yapılarak ilk endeks değeri tespit edilir ve sisteme bağlantı yapılması hakkında tutanak düzenlenmek suretiyle kullanıcı tesisinin bağlantısı sağlanır.
(6) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Bağlantı talebine konu kullanım yerinin bağlantı talebinin karşılanmasında elektrik dağıtım şirketlerince bağlantı görüşünden sayacın mühürlenerek enerjilendirmeye hazır hale getirilmesine ilişkin bütün süreçlerde kullanıcı memnuniyetini arttırmak amacıyla coğrafi bilgi sistemleri, şebeke bağlantı modeli ve benzeri alt yapı sistemlerinin kullanılması esastır.
Anlaşma gücü
MADDE 14 – (1) (Değişik: RG-22/3/2022-31786) Kullanıcıya bağlantı anlaşmasında tahsis edilen kapasite, kullanıcının anlaşma gücünü oluşturur. Dağıtım sistemine bağlantı noktasından alınan veya verilen elektrik enerjisi kapasitesinin sayaçla ölçülen azami değerinin anlaşma gücünü aşmaması esastır. Ancak, arz güvenliği gerekçesiyle Bakanlık tarafından talep edilmesi durumunda, Kurul tarafından belirlenecek süre boyunca ve ilgili Kurul kararında belirtilen esaslar çerçevesinde, üretim tesisleri tarafından anlaşma gücünün üzerinde sisteme elektrik enerjisi verilebilir. Bu kapsamda anlaşma gücünün üzerinde sisteme verilen enerji güç aşımı olarak değerlendirilmez.
(2) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Mesken olarak dağıtım sistemine bağlı olan kullanıcılar dışındaki bir kullanıcının anlaşma gücünü iki ay üst üste yüzde yirmiden fazla ihlal ettiğinin dağıtım şirketi tarafından tespit edilmesi ve gerekli görülmesi halinde, kullanıcıya güç ihlalinin tekrarlanmaması veya güç arttırma talebinde bulunulması gerektiği bildirilir. Bildirim tarihinden itibaren; 30 gün içerisinde güç artırımı talebinde bulunmayan veya talepte bulunduğu halde talebi kabul edilmeyenlerden takip eden 6 aylık süre içerisinde anlaşma gücünü tekrar yüzde yirmiden fazla ihlal eden tüketicilere usulsüz elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ilgili mevzuat hükümleri, üreticilere ise bağlantı anlaşmasında düzenlenmiş bulunan yaptırımlar uygulanır. Üretim tesisinin TEİAŞ tarafından verilen acil durum talimatı nedeniyle anlaşma gücünü ihlal etmesi halinde bu fıkra hükmü uygulanmaz.
(3) Dağıtım şirketi, dağıtım sisteminin güvenliği üzerinde risk oluşturacak şekilde anlaşma gücünü aşan kullanıcıyı, ihlalin sonlandırılması için uyarır. Üretim şirketleri, uyarı bildirimini aldığı tarih itibarıyla, diğer kullanıcılar ise uyarı bildiriminin alınmasından itibaren otuz gün içerisinde anlaşma gücü ihlalini sonlandırmakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde ilgili kullanıcının elektrik enerjisi kesilebilir. Elektrik enerjisinin kesilmesi ve tekrar verilmesi durumunda oluşan maliyetler, ilgili kullanıcı tarafından karşılanır.
(4) Dağıtım şirketi, elektrik dağıtımını olumsuz yönde etkileyecek şekilde anlaşma gücünün üzerinde elektrik enerjisi alınmaması ve verilmemesi için otomatik enerji kesme sistemlerini devreye alabilir.
(5) Dağıtım şirketinin, kullanıcılarla yaptığı bağlantı anlaşmalarında taahhüt ettiği kapasiteyi sağlayamaması durumunda oluşacak zararların tazminine ilişkin hükümler bağlantı anlaşmasında düzenlenir.
(6) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Tüketici, anlaşma gücünü artırmak veya azaltmak üzere bağlantı anlaşmasında değişiklik yapılmasını talep edebilir. Talep edilen yeni anlaşma gücünün ilgili tüketicinin mevcut bağlantı anlaşmasındaki kurulu gücünde artış gerektirmesi halinde tüketici başvuru sırasında bir tadilat projesi sunar. Dağıtım şirketi, tüketicinin talebini inceler ve inceleme sonuçları ile uygulamaya esas cevabını, on beş iş günü içerisinde kullanıcıya yazılı olarak veya kullanıcının talep etmesi halinde elektronik olarak bildirir. Bu kapsamdaki güç artış taleplerine ilişkin işlemler, bu Yönetmelikteki yeni bağlantı talebine ilişkin hükümler çerçevesinde yürütülür. Anlaşma gücünde değişiklik yapılmasının uygun bulunması halinde, bağlantı anlaşması yapılan işlemleri içerecek şekilde tadil edilir. Bir takvim yılı içerisinde en fazla üç defa güç artışı yapılabilir.
(7) (Değişik: RG-29/9/2018-30550) Bağlantı gücündeki artışın herhangi bir maliyet getirmesi halinde, bağlantı hattı dışındaki tesisler için 26 ncı madde çerçevesinde işlem yapılır.
(8) Bu madde kapsamında tüketicilere ilişkin olarak yapılan anlaşma gücü değişiklikleri hakkında, dağıtım şirketi tarafından anlaşma gücü değişikliğini takip eden beş iş günü içerisinde ilgili tüketicinin tedarikçisine yazılı olarak bilgi verilir.
(9) Üretim tesisinin kurulu gücünün değiştirilmesine bağlı olarak yapılan anlaşma gücü değişikliği talepleri hakkındaki ilgili mevzuat hükümleri saklıdır.
Dağıtım tesisi sınırları
MADDE 15 –
(1) Dağıtım şirketi ile kullanıcı arasındaki tesis ve teçhizatın mülkiyet sınırları aşağıda belirtildiği şekildedir:
a) Dağıtım sistemine bağlı üretim tesislerinde, üretim tesisi şalt sahasından sonraki nihayet direği ile üretim tesisi şalt sahası arasındaki gevşek bağlantı hariç, enerji dağıtım hatları ile üretim tesisi şalt sahasına irtibatlı yer altı kablo tesisi dağıtım tesisidir.
b) Dağıtım sistemine bağlı tüketiciler açısından, bağlantı noktasından kullanım yerine kadar olan tesis ve teçhizat tüketicinin mülkiyetindedir. Bağlantı noktası dahil olmak üzere bağlantı noktasından itibaren hattın geri kalan kısmı dağıtım tesisidir. Ölçü tesisi ve sayaçlar; trafolu tüketiciler için tüketim trafosu 630 kVA altında olan trafoların sekonder ana barasının giriş tarafında, trafo gücü 630 kVA ve üzerinde olan tüketiciler için tüketici tesislerindeki indirici trafonun giriş tarafında, alçak gerilim tüketicileri için tüketimin başladığı anahtarlama teçhizatının giriş kısmında (kofre ve benzeri) yer alır.
(2) Üretim veya tüketim tesisinin dağıtım sistemine bağlantısının; bir başka üretim veya tüketim tesisine ait şalt sahası üzerinden veya bir dağıtım hattına girdi-çıktı şeklinde yapılması hâlinde, müştereken kullanılan veya girdi-çıktı yapılan şalt sahası veya iki ayrı dağıtım tesisine iki ayrı hat ile bağlanan üretim veya tüketim tesisine ait şalt sahası dağıtım sisteminin bir parçasıdır. Ancak, bu fıkra kapsamındaki dağıtım tesislerinin işletme ve bakımı, ilgili üretim veya tüketim tesisi sahibi kişilere gördürülebilir.
(3) (Mülga: RG-9/5/2021-31479)
Dağıtım sisteminden ayrılma
MADDE 16 –
(1) Bağlantı anlaşmasında yer alan adresteki dağıtım sistemine bağlı tesis ve teçhizat var olduğu sürece, bağlantı anlaşması yürürlükte kalır ve bu tesisteki kullanıcı değişikliği halinde yeni bir bağlantı anlaşması yapılması talep edilmez. Kullanıcının dağıtım sistemine bağlı tesis ve teçhizatını sistemden ayırma ve dağıtım sistemini kullanımını sona erdirme hakkı saklıdır.
(2) Kullanıcı, dağıtım sistemine bağlı tesis ve teçhizatını sistemden ayırmak istediğinde en az dört ay, dağıtım sistemi kullanımını sona erdirmek istediğinde ise en az iki ay önceden dağıtım şirketine yazılı bildirimde bulunur. Bu hüküm, elektrik enerjisi veya kapasitesi tedarik ettiği tüketiciler adına sistem kullanım anlaşması imzalayan tedarikçilerle bu amaçla imzalanan sistem kullanım anlaşmalarına uygulanmaz.
(3) Dağıtım şirketi ile kullanıcı, farklı bir sürenin uygulanması için mutabık kalmadıkları takdirde, sistemle bağlantının fiziki olarak kesilmesini takip eden dört ay içerisinde birbirlerinin arazisinde bulunan varlıklarını kaldırır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Enterkonneksiyon Kullanımı ve Özel Direkt Hat Tesisi
Enterkonneksiyon kullanım anlaşması
MADDE 17 –
(1) Enterkonneksiyon hatlarıyla elektrik enerjisi veya kapasitesi ihracatı faaliyetinde bulunmak isteyen üretim şirketleri ve tedarik şirketleri ile elektrik enerjisi veya kapasitesi ithalatı faaliyetinde bulunmak isteyen tedarik şirketleri Elektrik Piyasası İthalat ve İhracat Yönetmeliğinde belirlenen usul ve esaslara göre enterkonneksiyon hatlarını işleten TEİAŞ veya ilgili dağıtım şirketine başvurur.
(2) TEİAŞ ve ilgili dağıtım şirketi, başvuru sahibinin başvurusunu, Elektrik Piyasası İthalat ve İhracat Yönetmeliğinde belirlenen usul ve esaslara göre değerlendirir ve gerekli şartları sağlayan başvuru sahibi ile EK-1’de gösterildiği şekilde enterkonneksiyon kullanım anlaşması imzalar.
Özel direkt hat tesisi
MADDE 18 –
(1) Üretim faaliyeti gösteren tüzel kişi, lisansı kapsamındaki üretim tesisi ile müşterileri, iştirakleri veya serbest tüketiciler arasında özel direkt hat tesis etmeyi talep edebilir.
(2) Özel direkt hat tesis edilmesi, üretim faaliyeti gösteren tüzel kişi ile TEİAŞ veya dağıtım şirketi arasında yapılacak sistem kontrol anlaşması ile mümkündür. Sistem kontrol anlaşması, üretim faaliyeti gösteren tüzel kişinin bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarını imzaladığı tüzel kişi ile yapılır.
(3) Dağıtım şirketiyle yapılan sistem kontrol anlaşması kapsamındaki özel direkt hat, ancak üretim tesisi ile özel direkt hattan yararlanacak tüketicinin mülkiyetindeki saha üzerinde kurulabilir. TEİAŞ ile yapılan sistem kontrol anlaşması kapsamındaki özel direkt hattın tesisinde bu şart aranmaz.
(4) Özel direkt hattın, ulusal iletim ve dağıtım şebekesi dışında ve bu şebekeler için geçerli standartlara uygun olarak tesis edilmesi zorunludur. Özel direkt hattın kurulması ve işletilmesi için gerekli olan her türlü tesis, teçhizat ve taşınmaz başvuru sahibi tarafından edinilir.
(5) Özel direkt hat tesis edilmesi halinde, tüketicinin üretim tesisinin barasından ayrılması durumunda gerekli olacak kapasite, sistem kontrol anlaşmasının tarafı olan TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından emreamade tutulur.
(6) Özel direkt hat tesis edilmesi, serbest tüketicilerin tedarikçilerini seçebilmelerine engel teşkil etmez. Özel direkt hatla bağlı olan bir serbest tüketicinin tedarikçisini değiştirmek istemesi durumunda, tüketim tesisinin bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde iletim veya dağıtım sistemine bağlantısı yapılır ve özel direkt hat ile olan bağlantısı kesilir.
(7) Üretim faaliyeti gösteren tüzel kişinin üretim tesisinde ürettiği elektrik enerjisini iletim veya dağıtım sistemine çıkmamak kaydıyla sahip olduğu, kiraladığı, finansal kiralama yoluyla edindiği veya işletme hakkını devraldığı tüketim tesisinin ihtiyacını karşılamak üzere kurulan tesis ve teçhizat özel direkt hat sayılmaz. Bu kapsamdaki tesis ve teçhizat için sistem kontrol anlaşması imzalanmaz ve emreamade kapasite tutulmaz.
Sistem kontrol anlaşması
MADDE 19 –
(1) Üretim faaliyeti gösteren tüzel kişinin özel direkt hat tesis etme talebi, TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından talebin alındığı tarihten itibaren otuz gün içerisinde değerlendirilir. Özel direkt hat tesisi talebinin olumlu değerlendirilmesi halinde, üretim faaliyeti gösteren tüzel kişi ile TEİAŞ veya dağıtım şirketi arasında sistem kontrol anlaşması imzalanır.
(2) Üretim faaliyeti gösteren tüzel kişi ile TEİAŞ veya dağıtım şirketi arasında imzalanan sistem kontrol anlaşmasında, iletim ve dağıtım sistemlerinin kararlılığının ve işletme bütünlüğünün korunmasını sağlayan hükümlere yer verilir. Üretim faaliyeti gösteren tüzel kişi ile TEİAŞ veya dağıtım şirketi arasında imzalanan bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarında yer alan hükümlerin, iletim ve dağıtım sistemlerinin kararlılığının ve işletme bütünlüğünün korunması için TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından yeterli görülmesi halinde sistem kontrol anlaşmasına ilişkin hükümler bağlantı anlaşmasına ek olarak düzenlenebilir.
(3) Özel direkt hat tesis edilmesi halinde TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından tüketicinin üretim tesisinin barasından ayrılması durumunda gerekli olacak emreamade tutulan kapasite için üretim faaliyeti gösteren tüzel kişi tarafından TEİAŞ veya dağıtım şirketine aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde bir bedel ödenir:
a) Emreamade tutulan kapasite için dağıtım şirketine ödenecek bedelin hesaplanmasına ilişkin fiyatlar ile usul ve esaslar, dağıtım şirketi tarafından belirlenerek her tarife dönemine ilişkin tarife önerileriyle birlikte Kuruma sunulur ve Kurul onayı ile uygulamaya konulur. Emreamade tutulan kapasite bedelinin ödenmesine ilişkin usul ve esaslar bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde sistem kontrol anlaşması ve/veya bağlantı anlaşmasında düzenlenir.
b) Üretim faaliyeti gösteren tüzel kişinin TEİAŞ ile imzaladığı veya imzalayacağı sistem kullanım anlaşmasında yer alan anlaşma gücü, tutulması gereken emreamade kapasite miktarı dikkate alınarak belirlenir ve üretim faaliyeti gösteren tüzel kişi için aylık olarak hesaplanacak iletim sistemi sistem kullanım ve sistem işletim bedelleri emreamade kapasite bedelini de içerir.
ALTINCI BÖLÜM
Kullanıcı Tarafından Tesis Edilen İletim ve Dağıtım Varlıkları
İletim varlıkları
MADDE 20 –
(1) Üretim ve tüketim tesislerinin iletim sistemine bağlanabilmesi için yeni iletim tesisi ve bu tesisin sisteme bağlanabilmesi için yeni iletim hatlarının yapılmasının gerekli olduğu hâllerde; bu tesislerin yapımı için TEİAŞ’ın yeterli finansmanının olmaması veya zamanında yatırım planlaması yapılamaması durumlarında, söz konusu yatırımlar, bu tesise bağlantı talebinde bulunan tüzel kişi veya kişilerce müştereken yapılabilir veya finanse edilebilir. Bu kapsamda yapılan tesis ve hatların mülkiyeti ve işletme sorumluluğu TEİAŞ’a aittir.
(2) Müştereken yapılacak iletim tesislerinin yatırımları, ilgili tüzel kişiler tarafından, bu kişilerin bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarında belirtilen anlaşma güçleri oranında paylaşılarak karşılanır. Konuya ilişkin usul ve esaslar TEİAŞ tarafından belirlenir.
(3) Müştereken veya münferiden yapılacak iletim tesisine ilişkin geri ödemeye esas yatırım tutarı, TEİAŞ tarafından hazırlanıp Kurul tarafından onaylanan metodolojiye göre hesaplanır.
(4) (Değişik: RG-30/7/2016-29786) Metodoloji çerçevesinde TEİAŞ tarafından belirlenen geri ödemeye esas yatırım tutarı, Türk Lirası cinsinden sabitlenerek, peşin alınmış sistem kullanım bedeli olarak değerlendirilir. Geri ödemeye esas yatırım tutarı tamamlanıncaya kadar kullanıcı sistem kullanım bedeli (katma değer vergisi hariç) ödemez. Geri ödeme tutarından mahsup edilecek sistem kullanım bedelinin hesaplanmasında, aylık iletim faturasının düzenlenme tarihinde yürürlükte olan sistem kullanım tarifesi kullanılır. Ancak, faturada yer alan katma değer vergisi tutarının tamamı ile diğer kalemler süresi içerisinde kullanıcı tarafından ödenir. Katma değer vergisi hariç fatura tutarı, TEİAŞ tarafından peşin ödenmiş sistem kullanım bedeli olarak kullanıcı adına alacak kaydedilir.
(5) (Değişik: RG-30/7/2016-29786) Metodoloji çerçevesinde TEİAŞ tarafından hesaplanan yatırım tutarı esas alınarak TEİAŞ adına kullanıcı tarafından düzenlenen faturanın katma değer vergisi, TEİAŞ tarafından 30 (otuz) gün içinde kullanıcıya peşin olarak ödenir.
(6) (Ek: RG-30/7/2016-29786)(Değişik: RG-9/5/2021-31479) Geri ödemenin başladığı tarihten itibaren beş yıl içerisinde bu madde kapsamında gerçekleşen yatırıma ilişkin toplam harcama tutarlarının geri ödemesi tamamlanamadığı takdirde, bakiye tutar ilgili kullanıcıya beşinci yılın sonunda defaten ödenir.
(7) (Ek: RG-30/7/2016-29786)(Değişik: RG-9/5/2021-31479) Üretim ve tüketim tesislerinin iletim sistemine bağlanabilmesi için sistem kullanımı açısından kapasitenin yetersiz olması nedeniyle genişleme yatırımı veya yeni yatırım yapılmasının gerekli olduğu hallerde; yeterli finansmanın mevcut olmaması veya zamanında yatırım planlaması yapılamaması dolayısıyla TEİAŞ adına bağlantı yapmak isteyen tüzel kişiler tarafından yapılan iletim varlıklarının metodoloji çerçevesinde hesaplanan geri ödemeye esas yatırım tutarlarının geçici kabul tutanağının TEİAŞ tarafından onaylandığı ayı takip eden aydan itibaren en fazla beş yıl içerisinde aylık eşit taksitler halinde yapılan geri ödemeler için de dördüncü fıkra çerçevesinde iletim tarifesi kapsamındaki sistem kullanım bedelinden mahsup yöntemi uygulanır.
(8) (Ek: RG-30/7/2016-29786)(Değişik: RG-9/5/2021-31479) İletim sistemine bağlantı yapmak isteyen tüzel kişiler tarafından müştereken finanse edilen ve TEİAŞ tarafından tesis edilen iletim varlıkları için TEİAŞ ile tüzel kişiler arasında imzalanan ön anlaşma hükümleri uyarınca, TEİAŞ tarafından yapılan iletim varlıklarının gerçekleşen yatırımına ilişkin toplam harcama tutarı, sistem kullanım bedeli tahakkuk edene kadar, yapılan iletim tesis ve hatlarına ilişkin geçici kabul tutanağının TEİAŞ tarafından onaylandığı ayı takip eden aydan itibaren başlanarak ve bu tarihten itibaren en fazla beş yıl içerisinde aylık eşit taksitler halinde geri ödenir. Vadesinde geri ödenmeyen aylık taksitlere ilişkin tutara, vade tarihinden itibaren 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun hükümlerine göre belirlenen kanuni faiz oranı uygulanır. Sistem kullanım bedelinin tahakkuk etmeye başlamasından itibaren bakiye tutar için dördüncü fıkra çerçevesinde iletim tarifesi kapsamındaki sistem kullanım bedelinden mahsup yöntemi uygulanır.
(9) (Ek: RG-1/6/2017-30083) TEİAŞ adına tesis edilen iletim varlıklarının en son geçici kabul onay tarihinden itibaren on yıl dolmadan, lisanslı kullanıcıların lisanslarının sona ermesi veya iptali, serbest tüketicilerin iletim sisteminden ayrılmak istemeleri durumunda, iletim sisteminden ayrılan kullanıcının bu madde kapsamında yapmış olduğu veya finanse ettiği yatırımların, münhasıran kendi tesislerinin bağlantıları için yapılan iletim tesisi olması ve söz konusu tesislere TEİAŞ tarafından iletim şebekesi içinde ihtiyaç duyulmaması halinde; bu yatırımlara ilişkin geri ödeme başlatılmaz, geri ödeme başlatılmış ve halen devam ediyorsa geri ödeme durdurulur.”
(10) (Ek: RG-1/6/2017-30083)(Değişik: RG-9/5/2021-31479) Kullanıcının münhasıran kendi tesislerinin iletim sistemine bağlantısı için gerekli olan iletim varlıklarının TEİAŞ’ın yatırım programı kapsamında tesis edildiği durumlarda kullanıcıdan bağlantı anlaşması kapsamında alınan teminat, iletim varlıklarının en son geçici kabul onay tarihinden itibaren sistem kullanım bedeli yoluyla yatırım tutarının ödemesinin tamamlandığı tarihe kadar TEİAŞ tarafından muhafaza edilir. Kullanıcı yılda en fazla iki defaya mahsus olmak üzere teminatının kısmi olarak iadesini talep edebilir. Bu durumda TEİAŞ nezdindeki teminat, teminat tutarından kullanıcı tarafından ilgili yatırıma ilişkin iade başvurusu tarihine kadar ödenen sistem kullanım bedeli düşülmek suretiyle güncellenir.
(11) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Lisanslı kullanıcıların lisansının beş yıldan önce sona ermesi veya iptali, serbest tüketicilerin ise beş yıldan önce iletim sisteminden ayrılmaları ve bunların sisteme bağlanması için TEİAŞ’ın yatırım programı kapsamında tesis edilen iletim varlıklarına TEİAŞ tarafından iletim şebekesi içinde ihtiyaç duyulmaması halinde, bağlantı anlaşması kapsamında alınan teminattan kullanıcı tarafından ayrılma tarihine kadar ödenmiş toplam sistem kullanım bedeli düşülmek suretiyle bulunacak tutar TEİAŞ tarafından irat kaydedilir.
Dağıtım varlıkları
MADDE 21 –
(1) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Üretim ve tüketim tesislerinin dağıtım sistemine bağlanabilmesi veya dağıtım sistemine bağlı üretim ve tüketim tesislerinin güç artışı taleplerinin karşılanabilmesi için, sistem kullanımı açısından kapasitenin yetersiz olması nedeniyle, genişleme yatırımı veya yeni yatırım yapılmasının gerekli olduğu hallerde, söz konusu yatırım dağıtım şirketi adına, bağlantı yapmak isteyen veya güç artışı talep eden gerçek veya tüzel kişi tarafından ilgili mevzuat kapsamındaki teknik standartlar sağlanarak yapılabilir veya yeterli finansmanın mevcut olmadığı hallerde finanse edilebilir.
(2) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Başvuru sahibinin gerekli dağıtım şebekesinin yapımını üstlenmeyi tercih etmesi durumunda; dağıtım şirketi ile başvuru sahibi arasında, ilgili dağıtım tesisine ilişkin finansman ve bağlantı koşulları gibi hususların düzenlendiği tesis yapım sözleşmesi imzalanır. Bu durumda söz konusu dağıtım tesisinin projesinin hazırlanması başvuru sahibinin sorumluluğunda olup, projenin hazırlanabilmesine ilişkin etüt için gerekli olan tüm bilgiler dağıtım şirketi tarafından sağlanır. Finansman yönteminde ise dağıtım şirketi ile başvuru sahibi arasında tesis edilecek dağıtım varlıklarının maliyetinin finanse edilmesine ilişkin koşullarının yer aldığı bir sözleşme imzalanır. Bu yöntemde proje hazırlama sorumluluğu dağıtım şirketine aittir.
(3) (Değişik: RG-29/9/2018-30550) Bu durumda gerçekleşen yatırıma ait bedel, dağıtım şirketi tarafından bağlantı görüşünde verilen bağlantı talebinin karşılanabileceği tarihteki yıl içerisinde en fazla on iki aylık eşit taksitle, yatırımı yapan veya finanse eden gerçek veya tüzel kişiye, muhataba ulaşılamaması halinde tesisin bulunduğu yerdeki en yakın banka ya da PTT şubesine, hak sahip veya sahipleri adına yatırılarak ödenir. Dağıtım tesisinin geçici kabulünün, dağıtım şirketinin bağlantıyı karşılayabileceğini öngördüğü tarihten sonra yapılması halinde ödeme geçici kabulün yapıldığı tarihi takip eden yıl içerisinde yapılır. Söz konusu dağıtım tesisinin bulunduğu yerlere ilişkin kamu yararı, irtifak hakkı tesisi veya devir kararının veya orman kesin ve/veya ön izin belgesinin alındığı tarihte, geri ödemenin yapılacağı yıla kadar alınmamış olması halinde ise ödeme, bu kararların ve/veya ilgili resmi izinlerin alındığı yılı takip eden yıl içerisinde yapılır. Dağıtım şirketi ilgili dağıtım tesisini, varlık kayıtlarına ödemenin yapıldığı tarihte ekler.
(4) Yapılacak olan yatırımla ilgili işin başlangıcından kesin kabulünün yapılmasına kadar gerçekleştirilecek iş ve işlemler, alınabilecek avanslar, yatırım bedelinin hesaplanması, ödenmesi ve alınacak teminatlar ile ilgili olarak dağıtım şirketleri tarafından teklif edilen ve Kurul tarafından onaylanan metodoloji kullanılır.
(5) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Bu madde hükümleri uyarınca yapılan dağıtım tesisinin geçici kabulünün yapıldığı ayı takip eden aydan itibaren, geri ödemenin yapılacağı ilk taksit tarihine kadar geri ödemesi yapılmamış tutar Tüketici Fiyat Endeksi oranında güncellenir. Vadesinde geri ödemesi yapılmamış taksitlere ilişkin tutara, vade tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun hükümlerine göre belirlenen kanuni faiz oranı uygulanır.
(6) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Bu madde kapsamında kullanıcılar tarafından tesis veya finanse edilen dağıtım varlıklarına ilişkin olarak EK-2 ve EK-3’te yer alan tablolar dağıtım şirketleri tarafından her yıl hazırlanır ve takip eden yılın 31 Mayıs tarihine kadar Kuruma sunulur.
YEDİNCİ BÖLÜM
Ortak Hükümler
Ödeme yükümlülüğü
MADDE 22 –
(1) Kullanıcı, Kurum tarafından iletim, dağıtım, ithalat veya ihracat faaliyetine ilişkin olarak onaylanan tarifeler üzerinden hesaplanan bedeller ile ithalat ve ihracat faaliyetine ilişkin Elektrik Piyasası İthalat ve İhracat Yönetmeliğinde öngörülen diğer bedelleri TEİAŞ ve dağıtım şirketine ödemekle yükümlüdür. Dağıtım sistemine bağlanan kullanıcılardan onaylanan tarifeler kapsamında alınan bağlantı bedeli, bir defaya mahsus olmak üzere ve ilk bağlantı anlaşması yapılması esnasında tahsil edilir ve geri ödenmez.
(2) TEİAŞ ve dağıtım şirketi, kullanıcıya tahmini bir bedel tahakkuk ettirdiği takdirde, kesinleşen bedel üzerinden gerekli düzeltmeleri yapar.
(3) Bağlantı varlıklarının işletme ve bakım masrafları, bağlantı sınırları dahilinde ilgili taraflarca karşılanır.
(4) Zamanında ödenmeyen borçların tahsiline ilişkin hususlar, bağlantı anlaşması, sistem kullanım anlaşması ve enterkonneksiyon kullanım anlaşması kapsamında düzenlenir.
Veri sağlama yükümlülüğü
MADDE 23 –
(1) Kullanıcı, Kurum onayına sunulacak bağlantı, sistem kullanım ve sistem işletim bedelleri ile ilgili mevzuat kapsamında tahsil edilen diğer bedellerin hesaplanabilmesi için TEİAŞ ve dağıtım şirketi tarafından talep edilen verileri sağlamakla yükümlüdür.
(2) TEİAŞ ve dağıtım şirketi, bu kapsamda edindikleri veriler ile görevlerini yürütürken sahip oldukları diğer her türlü veriyi amacına uygun olarak kullanmak zorundadır.
Teminatlar
MADDE 24 –
(1) (Değişik: RG-29/9/2018-30550) İletim ve dağıtım sistemlerine bağlantı, sistem kullanımı ve enterkonneksiyon kullanımı kapsamında kullanıcılardan aşağıdaki teminatlar alınır:
a) Bağlantı anlaşmaları kapsamında; sisteme bağlantı yapılmasının veya bağlantı değişikliğinin ilave yatırım gerektirmesi durumunda, söz konusu yatırımların TEİAŞ veya ilgili dağıtım şirketi tarafından gerçekleştirilmesi halinde ilgili kullanıcıların mali yükümlülüklerini yerine getirmesini sağlamak üzere alınan teminatlar.
b) Sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmaları kapsamında; 22 nci maddede tanımlanmış olan ödeme yükümlülüklerinin teminat altına alınabilmesini teminen, sistem kullanım anlaşması ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmasında belirlenen teminatlar.
(2) Teminata ilişkin belgeler, bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmalarının imzalanması aşamasında diğer belgelerle birlikte kullanıcı tarafından TEİAŞ veya dağıtım şirketine sunulur.
(3) (Ek: RG-29/9/2018-30550)(Değişik: RG-9/5/2021-31479) İletim sistemini kullanan üreticilerin ve tüketicilerin sistem kullanım anlaşmalarında belirlenen teminatların;
a) Tarife değişikliği nedeniyle yetersiz kalması durumunda Kurul tarafından onaylanan iletim tarifesinin Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren en geç bir ay içerisinde,
b) Ödenmeyen borç karşılığı mahsup edilmesi sebebiyle yetersiz kalması durumunda mahsup tarihini takiben yedi iş günü içerisinde,
TEİAŞ’ın yapacağı bildirim sonrasında sistem kullanım anlaşmasında belirlenmiş olan süreler içerisinde tamamlanmaması veya yenilenmemesi durumlarında TEİAŞ, kullanıcı ile arasındaki sistem kullanım anlaşmasını fesheder. Anlaşma gücü değişikliklerinde teminat yeniden hesaplanır ve ek teminat mektubu verilmesi gereken durumlarda teminat mektubu TEİAŞ’a sunulmadan anlaşma onaylanmaz.
(4) (Ek: RG-9/5/2021-31479) Dağıtım şirketlerinin dağıtım sistem kullanımı kapsamında teminat almasına ilişkin hususlar Kurum tarafından çıkarılacak usul ve esaslarda düzenlenir.
Ödeme prosedürü
MADDE 25 –
(1) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) TEİAŞ veya dağıtım şirketi, her türlü vergi ve yükümlülükler de ilave edilmiş olan ayrıntılı ödeme bildirimini, takip eden ay içerisinde kullanıcıya gönderir.
(2) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Kullanıcı, ödeme bildiriminin tebliğ edildiği günü izleyen onbeş gün içerisinde bildirimde yer alan tutarı, TEİAŞ veya dağıtım şirketine öder. Ödemede gecikilen süre için 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanan gecikme zammı uygulanır.
(3) Maddi hatalar dışında, ödeme bildirimi içeriğine yapılan itiraz ödemeyi durdurmaz. TEİAŞ veya dağıtım şirketinin hatası nedeniyle fazla ödenmiş olan tutara, ödeme bildiriminin tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içerisinde itirazda bulunulabilir. İtirazın kısmen veya tamamen haklı bulunması halinde fazla ödenen tutar, ödeme tarihinden itibaren 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanan gecikme zammı ile birlikte kullanıcıya iade edilir.
Tadilat
MADDE 26 –
(1) Bağlantı anlaşmasında belirlenen sahaya özgü teknik ve fiziki şartlarda işletme esnasında herhangi bir değişiklik veya yenilemenin, anlaşmanın her iki tarafını da etkilemesi durumunda, değişiklik ya da yenileme işlemi tadilat olarak kabul edilir.
(2) TEİAŞ veya dağıtım şirketi ya da kullanıcı, tadilatın gerekli olduğu durumlarda bağlantı anlaşmasının diğer tarafına tadilat talebinde bulunur.
(3) Tadilat talebinin TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından yapılması halinde:
a) TEİAŞ veya dağıtım şirketi, yapılması önerilen tadilatın ayrıntılarını ve tadilatın gerçekleştirilmesi için öngörülen tarihi ve süreyi içeren tadilat teklifini ilgili kullanıcılara eşzamanlı olarak gönderir.
b) Kullanıcı, tadilat teklifine ilişkin görüşlerini, tadilat teklifinin tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içerisinde TEİAŞ veya dağıtım şirketine bildirir.
c) TEİAŞ veya dağıtım şirketi, kullanıcının görüşlerini de dikkate alarak otuz gün içerisinde tadilat kapsamını belirler ve ilgili kullanıcıya tebliğ eder. TEİAŞ veya dağıtım şirketi ile kullanıcı arasındaki tadilat kapsamına ilişkin anlaşmazlıklarda bu Yönetmeliğin 35 inci maddesi hükümleri uygulanır.
(4) Tadilat talebinin iletim veya dağıtım sistemine bağlı kullanıcı tarafından yapılması halinde:
a) Kullanıcı, yapılması önerilen tadilatın ayrıntılarını ve tadilatın gerçekleştirilmesi için öngörülen tarihi ve süreyi içeren tadilat teklifini TEİAŞ veya dağıtım şirketine gönderir.
b) TEİAŞ veya dağıtım şirketi; tadilat talebinden etkilenmesi muhtemel diğer kullanıcıların da görüşlerini almak suretiyle tadilat teklifini, tadilat teklifinin tebliğ edildiği tarihten itibaren altmış gün içerisinde karara bağlar ve kullanıcıya tebliğ eder. TEİAŞ veya dağıtım şirketi ile kullanıcı arasındaki tadilat kapsamına ilişkin anlaşmazlıklarda 35 inci madde hükümleri uygulanır.
(5) Tadilat talebinin kullanıcı tarafından yapılması halinde, iletim veya dağıtım sisteminde kapasite artışı yatırımı gerektiren tadilatlarda, bağlantı noktasına kadar olan kısmın maliyeti TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından, bağlantı noktasından itibaren kullanım yerine kadar olan kısmın maliyeti ise kullanıcı tarafından karşılanır. Diğer hallerde oluşan maliyetler kullanıcı tarafından karşılanır.
(6) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Tadilat talebinin dağıtım şirketi tarafından yapılması halinde kullanıcı sorumluluğunda bulunan tesisler dahil olmak üzere tüm maliyetler dağıtım şirketi tarafından karşılanır.
(7) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Tadilat talebinin TEİAŞ tarafından yapılması halinde, kullanıcı sorumluluğunda bulunan tesisler dahil yapılması gereken iş ve işlemlerin, mülkiyet, görev, yetki ve sorumluluk sınırları dahilinde TEİAŞ ve kullanıcı tarafından eş zamanlı olarak tamamlanması esastır. Tadilat maliyetleri; mülkiyet, görev, yetki ve sorumluluk sınırları dikkate alınarak TEİAŞ ve kullanıcı tarafından karşılanır. Ancak, mevcut trafo merkezinin TEİAŞ mülkiyetindeki sahasında yenilenmesinden doğan işler (tevsiat, deplase vb.) TEİAŞ tarafından yapılır ve/veya yaptırılır.
(8) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Mevcut bir trafo merkezinin bulunduğu yerden başka bir yere tesis edilmesi veya yeni bir trafo merkezi tesis edilmesi halinde dağıtım şebekesinde yapılacak olan tevsiat, deplase vb. işler ile yeni dağıtım şebekesi dağıtım şirketi tarafından yapılır.
(9) (Ek: RG-1/6/2017-30083)(Değişik: RG-29/9/2018-30550) İletim veya dağıtım sistemine bir üretim tesisinin bağlantısı sebebiyle TEİAŞ ve/veya dağıtım şirketi tarafından gerekli görülen fider dönüşümleri kapsamındaki tadilat, dönüşüm yapılacak tesisten sorumlu ilgili şebeke işletmecisi tarafından yapılır. İlgili şebeke işletmecisinin talep etmesi halinde, söz konusu dönüşüm işlemleri 20 ve 21 inci maddeler kapsamında üretim lisansı sahibi tüzel kişi tarafından üstlenilebilir.
Kullanıcı bağlantısının veya enerjisinin kesilmesi
MADDE 27 –
(1) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) TEİAŞ ve dağıtım şirketi, aşağıda belirtilen şartların herhangi birinin gerçekleşmesi durumunda, kullanıcının tesis ve teçhizatının bağlantısını veya kullanıcının enerjisini kesebilir:
a) Bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmaları ile ilgili mevzuat hükümleri gereğince enerji kesilmesini gerektiren durumlar.
b) İletim veya dağıtım sisteminin herhangi bir bölümünün veya enterkonneksiyon hattının TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından test ve kontrolünün, tadilatının, bakımının, onarımının ya da genişletilmesinin gerektirdiği durumlar.
c) Mücbir sebep hallerinden birine bağlı durumlar.
ç) Can ve mal emniyetinin sağlanmasının gerektirdiği durumlar.
d) İletim veya dağıtım sistemini ya da enerji alınan veya verilen başka bir sistemi etkileyen veya etkileme ihtimali olan kaza, sistem arızası ya da acil durumlar.
e) İletim sistemine bağlı üretim şirketleri ve tüketiciler ile dağıtım sistemine bağlı üretim şirketlerinin sistem kullanım ve/veya sistem işletim bedellerine ilişkin ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediği durumlar.
f) 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği hükümleri gereğince, Enerji Piyasaları İşletme A.Ş. tarafından yapılan bildirim doğrultusunda enerji kesilmesini gerektiren durumlar.
g) Kullanıcının bağlantı ve/veya sistem kullanım anlaşmasının herhangi bir sebeple feshedilmiş olması.
ğ) Son kaynak tedariki kapsamında görevli tedarik şirketine olan elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ödeme yükümlülüğünü yerine getirmeyen iletim sistemine bağlı tüketicilerin görevli tedarik şirketleri tarafından yapılan ikinci bildirim sonrasında enerjilerinin kesilmesini gerektiren durumlar.
(2) (Değişik: RG-9/5/2021-31479) Birinci fıkranın (a) bendi kapsamında yapılacak kesintilerde, TEİAŞ ve dağıtım şirketi kullanıcıya en az beş işgünü önceden; birinci fıkranın (b) bendi kapsamında yapılacak kesintilerde TEİAŞ kullanıcıya en az beş işgünü önceden, dağıtım şirketi ise dağıtım sistemine bağlı olarak üretim faaliyeti gösteren tüzel kişiye en az beş işgünü önceden, dağıtım sistemine alçak ve orta gerilim seviyesinden bağlanan tüketicilere de en az iki gün önceden, birinci fıkranın (e) ve (g) bentleri kapsamında yapılacak kesintilerde TEİAŞ ve dağıtım şirketi kullanıcıya en az yedi gün önceden, birinci fıkranın (f) bendi kapsamında yapılacak kesintilerde TEİAŞ ve dağıtım şirketi iki gün önceden bildirimde bulunur. Birinci fıkranın (ğ) bendi kapsamında yapılacak kesintilerde, görevli tedarik şirketinin TEİAŞ’a bildirim tarihinden sonra en geç 5 iş günü içerisinde TEİAŞ tarafından kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kesinti yapılır. Diğer bentler kapsamında enerji kesintisinin gerekmesi durumunda ise mümkün olması halinde kullanıcının kesinti yapılmadan önce bilgilendirilmesi zorunludur.
(3) Enerji kesintisine neden olan durum ortadan kalktıktan sonra kullanıcıya ait tesis ve teçhizat mümkün olan en kısa sürede yeniden enerjilendirilir.
(4) Kullanıcının bir bağlantı noktasında enerjisinin kesilmesini yazılı olarak talep etmesi halinde, söz konusu talep, kullanıcıyla varılan mutabakata göre TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından yerine getirilir.
(5) TEİAŞ ve dağıtım şirketinin, kullanıcının yazılı isteği üzerine veya kullanıcıdan kaynaklanan nedenlere dayalı enerjiyi kesme ve tekrar verme işlemleri ile ilgili olarak yaptığı harcamalar, kullanıcı tarafından karşılanır.
Erişim ve müdahale hakkı
MADDE 28 –
(1) Kullanıcı, mülkiyetin gayri ayni haklar da dahil olmak üzere; bağlantı, iletim ve dağıtım sistemi varlıklarının tesisi, işletmesi, bakımı, kontrolü, test edilmesi, sökülmesi ve sayaçlara zaman sınırlaması olmaksızın erişim amacıyla TEİAŞ ve dağıtım şirketine gerekli izni sağlar.
(2) Kullanıcı yukarıda sayılan hakları tapu siciline masraflarını kendisi karşılayarak TEİAŞ veya dağıtım şirketi lehine tescil ettirebilir. Bağlantı anlaşmasında bir hüküm yoksa kira için bedel alınmaz.
(3) Bir bağlantı anlaşması tarafı, temsilcileri, çalışanları ve davet ettiği sair kimseler hiçbir şekilde bağlantı anlaşmasının diğer tarafının tesis ve teçhizatına, aşağıdaki haller dışında, ilgili tarafın izni olmaksızın müdahalede bulunamaz:
a) Can ve mal emniyetinin sağlanması için yapılması gereken acil durum müdahaleleri,
b) TEİAŞ ve dağıtım şirketinin, iletim ve dağıtım sistemini ilgili mevzuat uyarınca işletebilmek amacıyla yapacağı müdahaleler.
(4) İlgili mevzuat uyarınca TEİAŞ'a ait trafo merkezlerinde dağıtım şirketi tarafından yapılacak enerji analizörü ve kompanzasyon tesisleri için TEİAŞ tarafından uygun bulunması koşuluyla tesislere erişim için gerekli izin verilir.
(5) TEİAŞ’a ait trafo merkezlerinde bulunan dağıtım fiderlerinde arıza durumlarına münhasır olmak üzere dağıtım şirketince açma kapama talep edilmesi halinde, bu talep şebeke güvenliğini sekteye uğratmayacak şekilde yazılı, elektronik imza, faks gibi yöntemlerden herhangi biriyle karşılanabilir.
Devir, temlik ve rehin
MADDE 29 –
(1) Kullanıcıların bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmaları kapsamındaki haklarının veya yükümlülüklerinin, başkalarına devir, temlik ve rehnine ilişkin hususlar ilgili anlaşmalarda düzenlenir.
Hizmet alımı
MADDE 30 –
(1) TEİAŞ ve dağıtım şirketi ile kullanıcı, önceden birbirlerinin yazılı onayını almaksızın, tarafı oldukları bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları kapsamındaki yükümlülüklerini ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak hizmet alımı yoluyla başkalarına gördürebilir. Hizmet alımı yoluna gidilmesi, bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları ile bu Yönetmelik kapsamındaki yükümlülüklerin devri anlamına gelmez. Hizmet alımı yapan kullanıcı, bu durumu uygulamanın başlamasından en az üç iş günü önceden TEİAŞ veya dağıtım şirketine yazılı olarak bildirir.
Gizlilik
MADDE 31 –
(1) Bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmalarının tarafları, bu Yönetmeliğin uygulanması sonucu ya da piyasa faaliyetleri veya başka bir yolla sahip oldukları ve açıklandığı takdirde ticari ilişkilere zarar verebilecek bilgilerin gizli tutulması için gerekli tedbirleri almak ve bu bilgileri kendi iştirakleri veya hissedarları olan tüzel kişiler dâhil üçüncü şahıslara açıklamamak ve ilgili mevzuatı ile öngörülen hususlar dışında kullanmamakla yükümlüdür.
Gerçeğe aykırı beyan
MADDE 32 –
(1) Bağlantı yapılacak tesisin mülkiyetine ilişkin olarak gerçeğe aykırı beyanda bulunulduğunun tespit edilmesi halinde, TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından talep sahibinden bağlantı anlaşması yapıldığı tarihteki beyanını kanıtlayıcı belgeleri üç iş günü içerisinde sunması istenir. Bağlantı anlaşması yapıldığı tarihteki beyanını kanıtlayıcı bir belgeyi sunmayan talep sahibine, gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu tespit edilenler hakkında yapılacak işlemler uygulanır.
(2) Gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu tespit edilen talep sahibinin bağlantı anlaşması ve varsa sistem kullanım anlaşması iptal edilir.
(3) Talep sahibinin bağlantı anlaşmasında mülkiyet durumunu gerçeğe aykırı olarak beyan etmesi sonucu TEİAŞ veya dağıtım şirketinin uğradığı zararlar talep sahibi tarafından karşılanır.
(4) Bu madde hükümleri, mahiyetine uygun olduğu ölçüde, gerçeğe aykırı beyanda bulunarak TEİAŞ veya ilgili dağıtım şirketi ile enterkonneksiyon kullanım anlaşması imzalayanlar hakkında da uygulanır.
Mücbir sebepler
MADDE 33 –
(1) (Değişik: RG-1/6/2017-30083) Bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmalarının tarafı olan kullanıcılar; anlaşmalar ve bu Yönetmelik kapsamındaki herhangi bir yükümlülüğü Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 35 inci maddesinde belirtilen mücbir sebep olayları sonucunda yerine getiremediği takdirde ilgili şebeke işletmecisine başvurur. Bu başvurunun uygun bulunması durumunda mücbir sebep olayının ya da etkilerinin devam ettiği ve yükümlülüğün yerine getirilmesini engellediği süre boyunca etkilenen yükümlülükler ertelenir veya askıya alınır.
(2) Mücbir sebep nedeniyle yükümlülüğünü yerine getiremeyen kullanıcı, mücbir sebebe yol açan koşulları, olayın oluşumunu ve tahmini süresini açıklayan mücbir sebep bildirim raporunu, mücbir sebebin süresi boyunca yükümlülüklerini yerine getirememe durumunu ortadan kaldırmak için aldığı önlemleri ve güncel bilgileri içeren düzenli raporları TEİAŞ veya dağıtım şirketine göndermek zorundadır.
Feragat
MADDE 34 –
(1) Kullanıcılar yazılı olarak haklarından feragat etmedikleri sürece, bu Yönetmelik ile bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmaları kapsamındaki hakların kullanılmasındaki gecikme bu haklara herhangi bir şekilde zarar vermez ve bu haklardan feragat edildiği anlamına gelmez. Bir hakkın kısmen kullanılması, bu hakkın veya başka bir hakkın ileride kullanımını engellemez.
Anlaşmazlıkların çözümü
MADDE 35 –
(1) TEİAŞ, dağıtım şirketi ve lisans sahibi kullanıcılar; bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmalarının hükümleri veya anlaşma hükümlerinde yapılacak değişiklikler üzerinde mutabakata varamamaları halinde, oluşan ihtilafların çözümü için öncelikle Kuruma başvuruda bulunabilirler. Söz konusu başvuru, Kurul tarafından ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda ve başvuru tarihinden itibaren altmış gün içerisinde sonuçlandırılır.
(2) Birinci fıkra kapsamında, bağlantı, sistem kullanım ve enterkonneksiyon kullanım anlaşmalarının uygulamasından doğan anlaşmazlıklar görevli ve yetkili mahkemelerde çözülür.
Bildirimler
MADDE 36 –
(1) Bu Yönetmelik uyarınca Kurum tarafından yapılan bildirimler, 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine uygun olarak yapılır.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Diğer Hükümler
Kullanıcı mülkiyetindeki elektrik tesislerinin dağıtım şirketince devralınması
MADDE 37 – (Başlığı ile Birlikte Değişik: RG-1/6/2017-30083)
(1) Kullanıcı mülkiyetindeki elektrik tesislerinden aşağıdaki şartları taşıyanlar, Kurul tarafından belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde dağıtım şirketince devralınır:
a) İlgili kurum veya kuruluş tarafından talep edilmesi halinde; milli güvenliği ilgilendiren kurum ve kuruluşlara enerji sağlayan dağıtım tesisi kapsamındaki hat ve tesisler,
b) Yeni bir bağlantı kapsamında ortak kullanıma konu olacak dağıtım tesisleri ile yeni bağlantı sebebiyle dağıtım tesisi kapsamına girecek tesisler,
c) Mevcut tesisi kullanacak şekilde iyileştirme ve/veya kapasite artış yatırımı gerektiren dağıtım tesisleri,
ç) Dağıtım şirketince dağıtım şebekesi içinde başka bir amaçla da faydalanılmak üzere devralınması uygun görülen diğer dağıtım tesisleri.
(2) Birinci fıkranın (a) bendi hariç devre rıza gösterilmemesi halinde kamulaştırma yoluna gidilir.
(3) Kullanıcı tarafından tesis edilmiş olan dağıtım tesislerinin işletme, bakım, onarımı dağıtım şirketince yapılır.
(4) Bu madde kapsamında devralınacak tesislerin devir alma işlemlerinin başlatılması ile birlikte dağıtım şirketi tarafından bu tesislere yatırım yapılabilir ve bu tesislerden başka kullanıcıların bağlantı talepleri karşılanabilir.
Üretim tesislerinin bağlantısını sağlayan hatların dağıtım şirketine devri
MADDE 38 –(Mülga: RG-1/6/2017-30083)
Atıflar
MADDE 39 –
(1) 27/3/2003 tarihli ve 25061 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasasında İletim ve Dağıtım Sistemlerine Bağlantı ve Sistem Kullanımı Hakkında Tebliğe yapılan atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Geçici ve Son Hükümler
Millî güvenliği ilgilendiren kurum ve kuruluşların mülkiyetinde bulunan tesisler
EK MADDE 1 – (Ek: RG-1/6/2017-30083)
(1) Millî güvenliği ilgilendiren kurum ve kuruluşların mülkiyetinde olup bu kurum ve kuruluşların tesislerine elektrik enerjisi sağlayan orta gerilim seviyesinden bağlı hat ve tesislerin, dağıtım tesisi sınırından dağıtım transformatörü alçak gerilim pano girişine kadar olan bölümünün işletme, bakım ve onarımı ilgili kurum ve kuruluşların talep etmesi hâlinde bölgede görevli dağıtım şirketi tarafından yapılır.
(2) Birinci fıkra kapsamındaki işletme, bakım ve onarım faaliyetleriyle ilgili olarak Milli Savunma Bakanlığı ile elektrik dağıtım şirketleri tarafından; tesislere erişim yetkisi ve usulü, verilecek hizmetlerin niteliği, bakım periyodu, arızalara müdahale süreleri, hizmet bedelinin tespiti, ödeme usulü vb. hususları düzenleyen bir tip protokol hazırlanır ve onaylanmak üzere Kuruma sunulur. Tip İşletme Hizmet Protokolü, Kurul tarafından gerekli görülen değişiklikleri ve/veya ilaveleri içerecek şekilde onaylanır. Protokolün taraflar arasında imzalanmasını takiben elektrik dağıtım şirketleri söz konusu işletme, bakım ve onarım hizmetlerini yapmaya başlar.
(3) Bu madde kapsamındaki tesislerde yeni yatırım gerekmesi durumunda söz konusu yatırım ilgili kurum ve kuruluşlarca yapılır.
Kullanıcı tarafından tesis edilen iletim ve dağıtım varlıklarına ilişkin metodoloji
GEÇİCİ MADDE 1 –
(1) 20 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca TEİAŞ tarafından hazırlanacak olan kullanıcı tarafından tesis edilen iletim varlıklarının geri ödemelerine ilişkin metodoloji, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Kuruma sunulur.
(2) 21 inci maddenin dördüncü fıkrası uyarınca dağıtım şirketleri tarafından teklif edilecek olan kullanıcı tarafından tesis edilen dağıtım varlıklarının geri ödemelerine ilişkin metodoloji, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Kuruma sunulur.
(3) (Ek: RG-1/6/2017-30083) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önceki dönemde kullanıcı tarafından tesis edilmiş olan ve bir sözleşme/protokol ile bedelsiz olarak veya işletme ve bakım karşılığı TEİAŞ veya dağıtım şirketine devredilmiş olan iletim ve dağıtım varlıkları ile üretim tesislerinin iletim veya dağıtım sistemine bağlantısı için kullanıcılar tarafından tesis edilen fider dönüşümü işlerine ilişkin olarak ilgili kullanıcı tarafından geriye dönük olarak herhangi bir geri ödeme talebinde bulunulamaz.
Dağıtım varlıklarının mahsup yöntemiyle geri ödenmesi (Değişik başlık: RG-30/7/2016-29786)
GEÇİCİ MADDE 2 –
(1) (Değişik: RG-30/7/2016-29786) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önceki dönemde; üretim ve tüketim tesislerinin dağıtım sistemine bağlanabilmesi için, sistem kullanımı açısından kapasitenin yetersiz olması nedeniyle, genişleme yatırımı veya yeni yatırım yapılmasının gerekli olması ve yeterli finansmanın mevcut olmaması dolayısıyla dağıtım şirketi adına, bağlantı yapmak isteyen gerçek veya tüzel kişi tarafından yapılmış veya finanse edilmiş olup da, buna ilişkin gerçekleşen yatırıma ilişkin toplam harcama tutarı, dağıtım tarifesinden mahsup edilmek suretiyle karşılanan yatırımların geri ödemesine, gerçekleşen yatırıma ilişkin toplam harcama tutarının tamamı karşılanana kadar aynı yöntem ile devam edilir.
(2) (Ek: RG-1/6/2017-30083)(2) Birinci fıkra kapsamında dağıtım şirketleri ile kullanıcılar arasında devam eden mahsuplaşma işleminde, sistem kullanımına ilişkin birim bedelin ve mahsuplaşmaya esas tesis yapım bedelinin sabitlenerek mahsuplaşmanın gerçekleştirildiği durumlarda; 1/1/2016 tarihine kadar mahsuplaşılmayan bakiye tutar, Tüketici Fiyat Endeksi oranı kullanılarak, sabitlenen yapım bedelinin ait olduğu tarihten 1/1/2016 tarihine getirilerek güncellenir. 1/1/2016 tarihinden itibaren cari birim bedeller esas alınarak hesaplanan sistem kullanım bedelleri güncellenen bu tutardan düşülerek mahsuplaşmaya 1/1/2017 tarihine kadar devam edilir. 1/1/2017 tarihine kadar mahsuplaşılmayan bakiye tutar ise Tüketici Fiyat Endeksi oranı kullanılarak, 1/1/2016 tarihinden bu tarihe getirilerek güncellenir ve yeniden sabitlenir. 1/1/2017 tarihi itibariyle geçerli sistem kullanımına ilişkin ilgili birim bedel mahsuplaşmaya esas sistem kullanım bedeli olarak alınır ve sabitlenir. 1/1/2017 tarihinden itibaren mahsuplaşma işlemi nihai olarak güncelleştirilmiş ve sabitlenmiş bakiye tutar ve sistem kullanım bedeli esas alınarak devam edilir.
(3) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren on yıl içerisinde bu madde kapsamındaki gerçekleşen yatırıma ilişkin toplam harcama tutarlarının geri ödemesi tamamlanamadığı takdirde, bakiye tutar ilgili gerçek veya tüzel kişilere onuncu yılın sonunda defaten ödenir.
İletim sistemi bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarının revizyonu
GEÇİCİ MADDE 3 – (Ek: RG-30/7/2016-29786)
(1) Sistem kullanım anlaşmalarında yer alan anlaşma güçleri, bağlantı anlaşmasında yer alan güç değerinden daha az olan tüketiciler için TEİAŞ, bu maddenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay içinde sistem kullanım anlaşma gücünü bağlantı anlaşmasında yer alan güce yükseltmek üzere söz konusu tüketicilere çağrıda bulunur. Revize anlaşmalar çağrı tarihinden itibaren 3 ay içinde imzalanır. TEİAŞ’ın çağrısına rağmen revize sistem kullanım anlaşmalarını imzalamak üzere 3 ay içerisinde başvuruda bulunmayan tüketicilere ait tüketim tesislerinin iletim sistemi ile irtibatı TEİAŞ tarafından bu sürenin bitimini izleyen beş iş günü öncesinde bildirim yapılmak suretiyle kesilir.
(2) Bu maddenin yayımı tarihinden itibaren 6 ay içerisinde iletim sisteminden ayrılmak isteyen tüketicilerin Yönetmeliğin 20 nci maddesi kapsamında yaptığı ve geri ödemesi halen devam eden iletim tesisi yatırımları için bakiye kalan tutarın geri ödemesi TEİAŞ tarafından defaten yapılır.
Anlaşma gücü revizyonu
GEÇİCİ MADDE 4 –(Ek: RG-1/6/2017-30083)
(1) Geçici 3 üncü madde kapsamında anlaşma revizyonu yapan tüketicilere, revize edilmiş anlaşma gücünün 50 MW üzerinde olması durumunda, bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarındaki güçlerini talep etmeleri halinde 50 MW olarak yeniden revize etme imkanı tanınır. TEİAŞ, bu maddenin yayımı tarihinden itibaren 2 ay içinde sistem kullanım anlaşma gücünü 50 MW’a revize edebilme imkanı ile ilgili olarak geçici 3 üncü madde kapsamında anlaşma revizyonu yapmış tüketicilere bilgi verir. Anlaşma gücünü revize etmek üzere bilgi verilmesinden itibaren 1 ay veya bu hükmün yürürlük tarihinden itibaren 3 ay içerisinde kendiliğinden TEİAŞ’a başvuran geçici 3 üncü madde kapsamındaki tüketiciler ile başvuru tarihinden itibaren 1 ay içinde yeni revize anlaşmalar imzalanır. Revize anlaşmayı imzalayan tüketiciler için 7 nci maddenin sekizinci fıkrası kapsamındaki ilk imzalanan anlaşma gücü 50 MW olarak uygulanır.
(2) Geçici 3 üncü madde kapsamında iletim sistemi ile bağlantısı kesilen ve iletim sistemine tekrar bağlanmak isteyen tüketicilere, asgari 50 MW gücünde bağlantı ve sistem kullanım anlaşması imzalamaları şartıyla iletim sistemine bağlanmalarına izin verilir.
İletim sistemi kullanıcısı durumundaki OG seviyesinden bağlı üretim tesislerinin bağlantısını sağlayan hatlar
GEÇİCİ MADDE 5 –(Ek: RG-1/6/2017-30083)(Değişik: RG-9/5/2021-31479)
(1) Herhangi bir dağıtım merkezine bağlanmadan doğrudan iletim tesisi şalt sahalarının dağıtım gerilimi seviyesindeki fiderlerine bağlanması ve TEİAŞ ile bağlantı ve sistem kullanım anlaşması imzalanması Kurul tarafından uygun görülerek bu durumu lisansına derç edilmiş olan üretim tesislerinin iletim tesisinin şalt sahasına bağlantısını sağlayan kullanıcı mülkiyetindeki hat, başka bir kullanıcı tarafından kullanılana ya da dağıtım sistemi ile irtibatlanana kadar bu hatları tesis eden tüzel kişi tarafından işletilir. Bu hattın başka bir kullanıcı tarafından kullanılması veya dağıtım sistemi ile irtibatlanması halinde, söz konusu hat 37 nci maddede yer verilen usul ve esaslar çerçevesinde dağıtım şirketince devir alınır ve kullanıcı dağıtım sistemi kullanıcısı haline gelir.
(2) Birinci fıkra kapsamında TEİAŞ ile bağlantı anlaşması imzalamış veya TEİAŞ’tan bağlantı görüşü almış olan önlisans veya lisans sahibi tüzel kişiler Kuruma önlisans veya lisans tadili için başvurarak dağıtım sisteminden bağlanmayı talep edebilirler.
(3) İkinci fıkra kapsamındaki taleplere ilişkin iş ve işlemler, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği kapsamında yürütülür. Önlisans veya lisans sahibi tüzel kişinin tadil işleminin uygun bulunmasına ilişkin kararın bildirimini takip eden en geç otuz gün içinde bağlantı anlaşmasının imzalanması için ilgili dağıtım şirketine başvuruda bulunması, karşılıklı yükümlülükler tamamlanarak altmış gün içinde bağlantı anlaşmasının imzalanması zorunludur. Bu kapsamda dağıtım şirketi ile imzalanan bağlantı anlaşması çerçevesinde ilave tesis yatırımı gerekmesi halinde bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.
(4) Üçüncü fıkra kapsamında dağıtım şirketi ile bağlantı anlaşması imzalayan tüzel kişilerin dağıtım sistemine bağlantısı için gerekli dağıtım varlıklarının tesis edilmesini müteakip TEİAŞ ile imzalanan bağlantı anlaşması bu dağıtım varlıklarının geçici kabul tarihinden itibaren geçerli olmak üzere kendiliğinden sona erer ve kullanıcı mülkiyetinde olan enerji nakil hatları ile diğer şebeke unsurları ilgisine göre dağıtım şirketi veya TEİAŞ’a devredilir.
(5) Üçüncü fıkra kapsamında dağıtım şirketi ile bağlantı anlaşması imzalayan tüzel kişilerin mülkiyetindeki hat, işletme ve bakım hizmetleri karşılığında ilgisine göre ilgili dağıtım şirketi veya TEİAŞ tarafından iz bedelle devralınır.
(6) Kullanıcı mülkiyetinde bulunan hattın üçüncü fıkra kapsamında oluşturulan bağlantı görüşü uyarınca şebeke işletmeciliğine konu olmayan kısımlarına ilişkin sorumluluk ilgili tüzel kişiye aittir.
İşletme hizmet protokolünün Kuruma sunulması
GEÇİCİ MADDE 6 – (Ek: RG-1/6/2017-30083)
(1) EK 1 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca ilgili taraflarca hazırlanacak işletme hizmet protokolü 31/8/2017 tarihine kadar Kuruma sunulur.
Lisans kurulu gücü ile anlaşma gücünün uyumlaştırılması
GEÇİCİ MADDE 7 –(Ek: RG-29/9/2018-30550)
(1) Bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren 6 ay içerisinde, lisanslarına derç edilmiş kurulu güç değerleri ile sistem kullanım anlaşmalarında kayıtlı olan anlaşma gücü değerleri farklı olan iletim sistemine bağlı üretim lisansı sahipleri, lisanslarını tadil ettirmek veya anlaşma güçlerini revize etmek suretiyle söz konusu iki değeri uyumlu hale getirmek üzere Kuruma veya TEİAŞ’a başvururlar.
Önlisans aşamasında bağlantı ve sistem kullanım anlaşmalarının imzalanması
GEÇİCİ MADDE 8 –(Ek: RG-3/3/2020-31057)(Değişik: RG-9/5/2021-31479)
(1) Üretim tesislerine ilişkin bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları üretim lisansı alınmadan önce imzalanamaz. Ancak, önlisans sahibi tüzel kişinin başvurusu ve dağıtım lisansı sahibinin olumlu görüş vermesi şartıyla 31/12/2021 tarihine kadar bağlantı anlaşması imzalanabilir.
(2) Birinci fıkra uyarınca dağıtım şebekesi kapsamında bulunan elektrik tesislerinin ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından yatırım programı çerçevesinde tesis edilmesi halinde, Kullanıcı Tarafından Dağıtım Varlıklarının Tesis Edilmesi Metodolojisi kapsamında hesaplanacak yatırım tutarının tamamı kadar teminat kullanıcıdan alınır. Alınan teminatların geri ödemesinin yapılabilmesi için üretim tesisinin geçici kabulünün yapılmış olması ve söz konusu dağıtım tesisinin geçici kabulü ile dağıtım tesisinin bulunduğu yerlere ilişkin kamu yararı, irtifak hakkı tesisi veya devir kararının veya orman kesin izin belgesinin alınmış olması gerekir.
Dağıtım sistem kullanım teminatları
GEÇİCİ MADDE 9 – (Ek: RG-9/5/2021-31479)
(1) 24 üncü maddenin dördüncü fıkrası uyarınca çıkarılacak usul ve esaslar yürürlüğe girene kadar sistem kullanım anlaşması kapsamında teminat alınmasına ilişkin usullerin uygulanmasına devam edilir.
Dağıtım varlıklarının tesis edilmesi
GEÇİCİ MADDE 10 – (Ek: RG-9/5/2021-31479)
(1) 2/12/2020 tarihinden önce;
a) Üretim lisansı verilen tesislerin,
b) 23/3/2016 tarihli ve 29662 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile 21 inci maddeye dahil edilen lisansız üretim tesislerinin, dağıtım sistemine bağlantısı için gerekli dağıtım varlıklarının 21 inci madde kapsamında gerçek veya tüzel kişiler tarafından tesis edilmesi veya finanse edilmesi amacıyla elektrik dağıtım şirketleri ile bağlantı anlaşması imzalayan kullanıcıların tesis veya finanse edecekleri elektrik tesisleri, 21 inci madde çerçevesinde geri ödeme kapsamında değerlendirilir.
Yürürlük
MADDE 40 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 41 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
(1) 30/7/2016 tarihli ve 29786 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği ile Yönetmeliğin 7 nci maddesine birinci fıkradan sonra gelmek üzere fıkra eklenmiş olup takip eden fıkralar buna göre teselsül ettirilmiştir.
(2) 1/6/2017 tarihli ve 30083 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklik ile Yönetmeliğin Geçici 2 nci maddesinin birinci fıkrasından sonra gelmek üzere ikinci fıkra eklenmiş ve müteakip fıkra buna göre teselsül ettirilmiştir.
(3) 29/9/2018 tarihli ve 30550 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklik ile Yönetmeliğin 10/A maddesinin beşinci fıkrasının (ç) bendinden sonra gelmek üzere bent eklenmiş ve takip eden bentler buna göre teselsül ettirilmiştir.
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; hususi ormanlar ile hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların tüm iş ve işlemlerinin yürütülmesi ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, hususi ormanlar ile hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların idare ve muhafazasını, bu ormanlarda yapılacak iş ve işlemler ile verilecek izinleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 6 ncı ve 45 ila 56 ncı maddeleri ile 31/10/1985 tarihli ve 3234 sayılı Orman Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 29 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) 2/B Uygulaması: Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamında orman sınırları dışına çıkarılan yerleri,
b) Ağaç: Biyolojik olarak en az sekiz metre ve daha yukarı boy yapabilen kökü, gövdesi, tepesi olan, yaşı ve çapı ne olursa olsun odunsu bitkileri,
c) Ağaççık: Biyolojik olarak boyu sekiz metreyi bulmayan, çapı ne olursa olsun uzun ömürlü odunsu bitkileri,
ç) Ağaç röleve planı: Kanun kapsamında bulunan alanlarda, izne konu olan sahalardaki mevcut ağaçların, coğrafi koordinatlarıyla belirlendiği uygun ölçekli planı,
d) Amenajman planı: Ormanın sürdürülebilirliği esas alınarak belirlenen amaçlara göre ormanın idaresi ve denetimi ile ilgili yapılan planı,
e) Bakanlık: Orman ve Su İşleri Bakanlığını,
f) Bölge Müdürlüğü: Orman bölge müdürlüğünü,
g) Bölge Müdürlüğü heyeti: Kadastro ve mülkiyet şube müdürü başkanlığında ilgili işletme müdürü, ilgili işletme şefi, varsa kadastro ve mülkiyet şefi ile harita mühendisi ve harita teknisyeni/teknikerinden oluşan heyeti,
ğ) Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) belgesi: 25/11/2014 tarihli ve 29186 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre verilecek “ÇED olumlu” veya “ÇED gerekli değildir” kararını veya Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamı dışında olduğuna dair belgeyi,
h) Genel Müdürlük: Orman Genel Müdürlüğünü,
ı) Hâlihazır harita: Yürürlükteki harita yapım standartlarına uygun biçimde orijinal ölçme ve veri toplama çalışmalarına göre üretilen, mekânsal veri ve bilgileri, fiziksel yapıyı, her çeşit donatıyı ve mevcut kullanım şekillerini gösteren, ekleriyle bir bütün olan sayısal haritaları,
i) İşletme heyeti: Orman işletme müdür yardımcısı başkanlığında, ilgili orman işletme şefi ve varsa kadastro ve mülkiyet şefi, yoksa mücavir işletme şefi ile harita mühendisi ve harita teknisyeni/teknikerinden oluşan heyeti,
j) İşletme müdürlüğü: Orman işletme müdürlüğünü,
k) Kesin izin: Hususi ormanlarda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda Kanun kapsamında Bakanlıkça verilecek izni,
l) Kanun: 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununu,
m) Mesul müdür: Hususi ormanlara ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlara ilişkin koruma, geliştirme ile diğer iş ve işlemleri yürütmek üzere görevlendirilen ve orman idaresine karşı sorumlu kişiyi,
n) Uygulama imar planı: Tasdikli hâlihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren, ancak düzenleme ortaklık payı (DOP) ve kamu hizmetleri ortaklık payı (KOP) ve benzeri ayırması olmayan planı,
o) Orman idaresi: Orman Genel Müdürlüğünün merkez ve taşra teşkilatını,
ö) Ön izin: Kesin izinde istenen belgelerin hazırlanması için Bakanlıkça verilen izni,
p) Özellik Oluru: Tapu ile sahipli olup 3 hektardan büyük bir orman sahasının hususi orman veya hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait orman statüsüne alınmasına ilişkin Bakanlık Olurunu,
r) Vaziyet planı: Yapıların konumları, ortak nitelikteki yerler ve tesisler, bunların kullanılış amaç ve şekilleri, onaylı imar planı hükümlerine ve parselasyon planlarına uygun olarak hazırlanmış, projenin büyüklüğüne ve elde edilen bilgi paftalarının ölçeğine göre 1/2000, 1/1000 ve 1/500 ölçekli çizilmiş yerleşim planını,
s) Yatay alan: Bina ve tesislerin taban alanları toplamı esas alınarak hesaplanan alanı,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Hususi ormanların ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların tesisi, kadastrosu ve 2/B madde uygulaması
MADDE 5 – (1) Hususi ormanlar ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlar üç şekilde tesis edilir.
a) Bakanlık Oluru ile: İşletme heyetince düzenlenen ve bölge müdürlüğünce onaylanan inceleme ve değerlendirme raporu doğrultusunda Bakanlık Makamından alınacak Özellik Oluru ile tesis edilir. Tesis edilen bu ormanlar Kanun hükümlerine tabidir.
b) Mahkeme kararı ile: Hususi ormanların ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların tesisine dayanak alınacak mahkeme kararının, dava konusu ormanlık alanın vasıf, sahiplilik ve tâbi olması gereken statüsü konuları bakımından irdelenmiş ve Yargıtayca onaylanmış olması, davaya orman idaresinin taraf olması gerekmektedir.
c) Orman kadastro komisyonlarının çalışması ile:
1) 9/7/1945 tarihli ve 4785 sayılı Orman Kanununa Bazı Hükümler Eklenmesine ve bu Kanunun Birinci Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 2 nci maddesinde sayılan ve Devletleştirme dışında bırakılan ormanlar,
2) 4785 sayılı Kanunun Ek 2 nci maddesi uyarınca iade edilmiş ormanlar,
3) Kesinleşmiş mahkeme ilamı ve Bakanlık Oluru ile tesis edilmiş hususi ormanlar ya da hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlar,
4) 4785 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 13/7/1945 tarihinden sonra Orman İdaresi hasım gösterilerek açılan dava sonucunda alınan tapuların kapsadığı saha içerisinde kalan ormanlar,
5) Tapu ile sahipli arazi içerisinde bulunan ve 4785 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden sonra tabii olarak ve ekim-dikim yoluyla yetiştirilmiş ormanlar,
üç hektardan büyük bulunmak ve tapuda gerçek ve tüzel kişiler adına kayıtlı olmak şartıyla hususi orman ya da hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait orman olarak sınırlandırılırlar.
(2) Sınırlandırmada birinci fıkranın (c) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde yazılı ormanlarda devletleştirme tarihindeki sınırlar, (3) numaralı alt bendinde yazılı ormanlarda Olur veya mahkeme ilamındaki sınırlar, (4) ve (5) numaralı alt bentlerinde yazılı ormanlarda ise fiilen orman olan sınırlar esas alınır.
(3) Birinci fıkranın (b) ve ( c) bentlerinde belirtilen mahkeme kararı ve orman kadastro çalışmaları, Bakanlık Makamından alınacak Özellik Oluruna dayanak teşkil eder.
(4) Hususi ormanların ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların kadastrosu Kanunun 7 nci maddesi hükümlerine göre yapılır. Komisyonların masrafları orman idaresine, kadastro işlerine ait diğer masraflar ilgili orman sahiplerine aittir.
(5) Hususi ormanlar ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlar, sahipleri veya bu işlemleri yapma konusunda yetkilendirilmiş mesul müdür tarafından istendiği ve her türlü giderleri ile gündelikleri peşin olarak Genel Müdürlük Özel Bütçe hesabına yatırıldığı takdirde komisyonlarca 2/B uygulaması yönünden incelemeye tabi tutulur. Orman sınırları dışına çıkarılan yerler sahiplerine intikal eder.
(6) 20/11/2012 tarihli ve 28473 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Orman Kadastrosu ve 2/B Uygulama Yönetmeliğinin 30 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki yerler hariç olmak üzere, Kanuna göre bir defa 1 inci madde veya 2/B madde uygulaması yapılan hususi ormanda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müessesesine ait ormanda bu maksatla yeniden çalışılamaz.
Tapu siciline belirtme konulması
MADDE 6 – (1) İşletme müdürlüklerince, ada ve parsel listesi tapu müdürlüğüne gönderilerek tapu sicilindeki beyanlar hanesine;
a) Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanda veya hususi ormanda kaldığı,
b) Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda Kanunun 47 nci maddesi uyarınca, ormanların parçalanarak şahıslara veya müesseselere toprağı ile birlikte devir ve temlik edilemeyeceği,
c) Hususi ormanlarda Kanunun 52 nci maddesi uyarınca, ekim ve dikim suretiyle meydana getirilen hususi ormanlar hariç olmak üzere hususi ormanların 500 hektardan küçük parçalar teşkil edecek şekilde parçalanıp, başkalarına temlik ve mirasçılar arasında ifrazen taksim edilemeyeceği ve üzerinde aynı madde hükmü dışında inşaat yapılamayacağı,
belirtmesi konulması istenir.
Mesul müdür tayini
MADDE 7 – (1) Hususi orman sahipleri birden fazla ise orman sahipleri, içlerinden birini veya bir başkasını orman idaresine karşı mesul müdürü noter onaylı olarak tayin etmek zorundadırlar. Hususi orman sahiplerince mesul müdür tayini, Özellik Olurunun tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde yerine getirilmediği takdirde, orman idaresince sulh hukuk mahkemesinde hasımsız dava açılarak mesul müdür tayin edilmesi istenir. Mahkeme kararı ile atanacak mesul müdürün, hususi orman sahipleri veya mahalli resmi kişiler olan köy veya mahalle muhtarı, belde belediye başkanı arasından seçilmesine özen gösterilir. Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda ise, müessesenin en üst amiri veya üst amir tarafından yetkilendirilmiş kişi mesul müdür olarak belirlenir.
(2) Hususi ormanlarda, atanmış olan mesul müdür bu görevini vekâleten bir başkasına devredemez. Hususi orman sahipleri veya atamaya yetkili merci tarafından mesul müdürün azledilmesi, ölüm, hapis ve benzeri durumlarda yerine bir mesul müdür tayin edilir ve tayin edilen mesul müdür orman idaresine bildirilir. Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda ise en üst amirin veya mesul müdürün emeklilik, istifa, tayin ve benzeri durumlarında yeni atanan üst amir veya yeni atanan üst amir tarafından yetkilendirilmiş kişi mesul müdür olarak belirlenir.
(3) Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda belirlenen mesul müdür ile hususi orman sahiplerinin tamamını temsil eden mesul müdür, amenajman planlarına göre bu ormanların işletilmesi ve muhafazası ile ilgili tüm iş ve işlemlerde orman idaresine karşı sorumludur.
(4) Mahkeme kararı ile atanmış olan mesul müdür, orman idaresi ile yapılacak idari ve teknik konularla ilgili iş ve işlemleri yürütür. Ancak, kesim, nakil, yapılaşma ve benzeri gibi doğrudan faydalanmaya yönelik işleri ise, hususi orman sahiplerinden vekâlet veya onay aldığı bölümlerde yürütebilir.
Amenajman planı
MADDE 8 – (1) Devlet ormanlarında amenajman planı yapılmasına ilişkin usul ve esaslara göre yapılacak olan harita ve amenajman planı;
a) Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda, ormanın tesis edilmesini müteakip ilk iş mevsiminde işe başlamak suretiyle en kısa zamanda orman idaresi tarafından parasız olarak yapılır.
b) Hususi ormanlarda, sahipleri tarafından en kısa sürede yaptırılarak mülkiyet ve amenajman tekniği yönünden bölge müdürlüğünce incelenmesini müteakip uygunluğu halinde Genel Müdürlüğe gönderilir.
c) Kadastro ve Mülkiyet Dairesi Başkanlığı ile Orman İdaresi ve Planlama Dairesi Başkanlığı tarafından planın uygulanmasında sakınca olmadığı belirtilerek imza ile tasdik olunur.
(2) Hususi ormanlarda amenajman planlarının sahipleri tarafından yaptırılmaması halinde amenajman planı, orman idaresi tarafından yapılarak masrafı iki yıl içinde dört eşit taksit halinde orman sahiplerinden alınır.
(3) Amenajman planının uygulanmasının takibi ve kontrolü, Orman İdaresi ve Planlama Dairesi Başkanlığı ve ilgili orman idaresi tarafından müştereken yürütülür.
Yol şebeke planı
MADDE 9 – (1) Ormanın devamlılığı ve işletmesine yönelik olarak Devlet ormanlarındaki usul ve esaslara göre yapılması gereken yol şebeke planı; hususi ormanların veya hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların sahipleri tarafından yaptırılarak mülkiyet ve inşaat tekniği yönünden bölge müdürlüğünce incelenerek uygunluğu halinde Genel Müdürlüğe gönderilir. Kadastro ve Mülkiyet Dairesi Başkanlığı ile İnşaat ve İkmal Dairesi Başkanlığı tarafından planın uygulanmasında sakınca olmadığı belirtilerek imza ile tasdik olunur.
(2) Yol şebeke planlarının sahipleri tarafından yaptırılmaması halinde plan orman idaresi tarafından yapılarak veya yaptırılarak masrafı defaten sahiplerinden alınır.
(3) Yol şebeke planlarının uygulanmasının takibi ve kontrolü ise, İnşaat ve İkmal Dairesi Başkanlığı ve ilgili orman idaresi tarafından müştereken yürütülür.
İşletme, idare ve muhafaza
MADDE 10 – (1) Hususi ormanlar ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlar; orman idaresinin kontrol ve murakabesi altında amenajman planlarına göre işletilir ve idare olunur. Bu ormanları, sahipleri işletir veya sorumlulukları altında işletmeyi başkasına devredebilirler.
(2) Kanunun Devlet ormanlarına ilişkin 14 üncü, 17 nci, 18 inci, 19 uncu, 20 nci, 21 inci, 41 inci ve 42 nci madde hükümleri, hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlar hakkında da uygulanır. Hususi ormanlarda ise; avlanma, otlatma ve odun dışı orman ürünlerinin toplanması sahiplerinin iznine bağlı olup Kanunun Devlet ormanlarına ilişkin 14 üncü, 15 inci, 17 nci ve 19 uncu maddeleri ile “Orman emvalinin bedeli ödenmeden veya karşılığı banka mektubu, Devlet ve Ziraat Bankası tahvilleriyle temin edilmeden” kaydı müstesna olmak üzere 41 inci ve 42 nci maddeleri hükümleri uygulanır. Tohum ve fidandan yetiştirilecek hususi orman sahipleri Kanunun 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının (A) ve (B) bentlerinde yazılı hükümlerden müstesnadır. Bu maddelerin Devlet ormanlarında uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, hususi ormanlarda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda da uygulanır.
(3) Hususi ormanların ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların idaresi ile muhafazası ve korunması, Devletin kontrol ve murakabesi altında sahiplerine aittir. Orman sahibi; ormanın muhafazası ve yangın dâhil korunması, bakımla vasıflarının yükseltilmesi, yangın görmüş ve seyrekleşmiş kısımların ağaçlandırılarak sürekliliğinin sağlanması için gerekli tedbirleri alarak ormana karşı işlenen suçların takibini yapar ve durumu orman idaresine bildirir. Ayrıca, bu ormanlarda orman mühendisleri tarafından verilen raporlarla tespit edilen hastalık ve haşeratın tedavi, imhası ve temizlenmesi sahipleri tarafından yapılır. Bu işlemler tespit edilen süre içinde ormanın sahipleri tarafından yapılmaz ise orman idaresince yapılır veya yaptırılır ve masrafı sahiplerinden defaten alınır.
(4) Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlar parçalanarak, şahıslara veya müesseselere toprağı ile birlikte devir ve temlik edilemez. Hususi ormanlar ise; ekim ve dikim suretiyle meydana getirilen hususi ormanlar hariç, 500 hektardan küçük parçalar teşkil edecek şekilde parçalanıp başkalarına temlik ve mirasçılar arasında ifrazen taksim edilemez.
(5) Hususi ormanlarda amenajman planlarına göre yapılacak olan damga ve üretim sonucunda oluşan emvalin nakline ilişkin nakliye tezkeresi düzenleme işi orman idaresince yapılır. Plan, damga, istihsal ve murakabe işlerinde çalışan orman memurlarının kanuni harcırah ve masrafları hususi orman sahipleri tarafından ödenir. Bu harcırah ve masrafların karşılığı, daha sonra mahsubu yapılmak üzere ve avans olarak orman idaresinin veznesine peşin olarak yatırılır. Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda ise harita ve amenajman planı yapılması hariç diğer işlemler aynı usul ve esaslara göre yürütülür.
Kayıt tutulması
MADDE 11 – (1) Genel Müdürlük merkezinde, bölge müdürlüklerinde ve işletme müdürlüklerinde; hususi ormanlar ile hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait her orman için müstakil olarak kayıt tutulur. Bu kayıtlarda; Özellik Oluru, mesul müdür ataması veya görevlendirilmesi, amenajman planı, yol şebeke planı, tapu belgesi, tesis şekli, Kanunun 47 nci veya 52 nci madde şerhi, izin durumu ve benzeri bilgileri ihtiva eden belgelere yer verilir.
Denetim
MADDE 12 – (1) Hususi ormanlarda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat kapsamında yapılacak iş ve işlemler ilgili bölge müdürlüğünce yılda en az bir defa denetlenerek tutanak düzenlenir. Yapılması gereken iş ve işlemlerde eksiklik görülmesi halinde orman idaresi tarafından gerekli inceleme yapılarak ilgililer uyarılır, tespit edilen sürede telafi edilmez ise sahipleri hakkında kanuni takibata geçilerek Genel Müdürlüğe bilgi verilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İzinler
Genel esaslar
MADDE 13 – (1) Hususi ormanlarda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda Kanunun 17nci ve 52 nci maddeleri ile Ek 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrasına göre Bakanlıkça izin verilebilir.
(2) Hususi ormanlarda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda verilecek izinlerde; ormanın tabii vasfının korunmasına özen gösterilmek kaydıyla ormanın kapalılık durumu ve arazinin topografik yapısı göz önünde bulundurulmak ve orman içi açıklıklar ile bozuk orman alanlarından azami faydalanılmak kriterleri esas alınmak suretiyle uygun yerler tespit edilir.
(3) İzin verilirken Kanuna göre konusu itibarıyla özel kanun konumunda olan; 18/11/1983 tarihli ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanunu, 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununun ilgili hükümleri dikkate alınır.
(4) Kanunun 52 nci maddesi kapsamında şehir, kasaba, köy yapılarının toplu olarak bulunduğu yerlerdeki hususi orman alanlarında; Kanunun 17 nci maddesine göre izin alınmak ve yatay alanın yüzde altısını (% 6) geçmemek şartıyla onaylı imar planlarına uygun inşaat yapılabilir. İnşaatların yapılmasında orman alanlarının doğal özelliklerinin korunmasına özen gösterilmek kaydıyla ormanın kapalılık durumu ve arazinin topografik yapısı göz önünde bulundurulmak ve orman içi açıklıklardan ve bozuk orman alanlarından azami faydalanılmak suretiyle uygun yerlerde izin verilir. Enerji nakil hattı, haberleşme, su isale hattı, doğalgaz hattı, kanalizasyon, yol şebeke planındaki yollar ile Kanunun 17 nci maddesine göre genel kamu hizmetlerine yönelik izinler yüzde altılık (% 6) alana dâhil değildir.
(5) Hususi ormanlarda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda Kanunun Ek 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrasına göre yükseköğretim kurumlarının eğitim ve araştırma maksatlı tesislerine ve izin verilen bu alan içinde izin sahibi yükseköğretim kurumuna veya Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğüne yurt yapılması maksadıyla izin verilebilir. İzin verilen alanda yapılacak yol ve açık olarak düzenlenen; otopark, garaj, havuz, spor alanları ve benzeri tesisler ile enerji nakil hattı, su isale hattı, haberleşme, doğalgaz hattı, kanalizasyon gibi her türlü altyapı tesisleri ve yine Kanunun 17 nci maddesine göre genel kamu hizmetlerine yönelik verilen izinler hariç olmak üzere, binaların taban alanları toplamı, izne konu orman sayılan alanın yüzde on beş (% 15)’ini geçemez.
(6) Bina ve tesislerin ulaşımında öncelikle yol şebeke planı dâhilinde yapılan yollar kullanılır. Bu yollar ile ilave yapılması zorunlu olan yollar ve yapılacak alt yapı tesisleri genel ormancılık faaliyetlerinin yerine getirilmesi için de kullanılır.
(7) Bu Yönetmelik kapsamında orman sahiplerinin muvafakatiyle Bakanlıkça verilecek izinlerde Genel Müdürlükçe belirlenen yükümlülüklerden orman sahibi ile izin sahibinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarına ilişkin noter onaylı taahhütname alınır.
(8) Yer altında inşa edilecek tesislerin yüzeye isabet eden izdüşümleri için izin alınır. Dört metrenin altında inşa edilecek tesisler yüzde altılık (% 6) alana dâhil değildir.
(9) Hususi orman alanlarında yapılaşma izninin Orman Kanununun 52 nci maddesi ve Ek 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında birlikte kullanılmasının istenilmesi halinde binaların taban alanları toplamı, izne konu orman sayılan alanın yüzde on beş (% 15)’ini geçemez.
Müracaat
MADDE 14 – (1) Hususi ormanlarda ve hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda sahipleri, talep yazılarına;
a) Ormanın tapusunu,
b) Özellik Olurunu,
c) İzin istenilen sahaları koordinatlı olarak gösteren harita, koordine özet çizelgesi ve alanlar cetvelini,
ç) Vaziyet planını,
iki takım olacak şekilde ekleyerek ön izin için bölge müdürlüğüne müracaatta bulunur.
İnceleme ve ön izin raporu
MADDE 15 – (1) Ön izin müracaatı; bölge müdürlüğü heyetince izin istenilen saha incelenerek rapora bağlanır. Bu raporda;
a) Özellik Oluru,
b) Tapu belgesi,
c) Tapuya konulmuş şerhler,
ç) Arazi ve orman kadastrosu ile ilişkisi,
d) Mesul müdür atanmasına ait belge,
e) Amenajman planı,
f) Varsa imar planı kararlarını etkileyecek özel konularla ilişkisi (sit ve benzeri),
hakkında bilgi verilir.
(2) Hazırlanan rapor ve eklerine müracaat belgelerinin bir takımı da eklenerek Genel Müdürlüğe gönderilir.
Ön izin, ön izin süresi içinde yapılacak işler ve ön iznin sona ermesi
MADDE 16 – (1) Ön izin raporu düzenlenenlerden uygun görülenlere Bakanlıkça 24 ay süreli ön izin verilebilir. Bakanlık Makamından alınan ön izin Oluru gereği ve ilgiliye tebligat yapılmak üzere bölge müdürlüğüne gönderilir. Bölge müdürlüğünce izin sahibinden;
a) Vaziyet planı ile uyumlu ve onaylı; 1/1000 ölçekli uygulama imar planı,
b) Bölge müdürlüğünce onaylanmış ağaç röleve planı,
c) Mimari proje,
ç) Çevresel etki değerlendirme belgesi,
d) SİT ve tabiat varlıkları ile özel çevre koruma bölgesi sınırları içerisinde kalması halinde ilgili kurum ve kuruluşların görüş ya da kararı,
istenir.
(2) Ön izin sürecinde yapı ruhsatı verilemez ve arazide zemin etüdü ile ormancılık faaliyeti haricinde hiçbir çalışma yapılamaz. Yapı ruhsatları kesin izni müteakip saha teslimi yapıldıktan sonra ilgili idarelerce verilir.
(3) İzin sahibinin elinde olmayan mücbir sebepler ile kendi kusuru dışındaki sebepler nedeniyle istenen belgelerin tamamlanamadığının bildirilmesi halinde ön izin bir defaya mahsus 24 ay uzatılabilir. İzin süresi son günü mesai bitimine kadar, gerekli belgelerle birlikte bölge müdürlüğüne izin uzatılması talebinde bulunulmaması halinde bildirime gerek kalmaksızın ön izin sona erer.
Kesin izin
MADDE 17 – (1) Ön izin süresi içinde istenilen bilgi ve belgeler bölge müdürlüğüne verilir. Bölge müdürlüğü heyeti marifeti ile arazide incelenerek kontrol edilir. Uygunluğu halinde düzenlenen rapor bölge müdürlüğünce onaylanarak ekleriyle birlikte Genel Müdürlüğe gönderilir.
(2) Kesin izin raporu ve eki belgeler Genel Müdürlükçe değerlendirilir ve uygun görülmesi halinde Bakanlıkça kesin izin verilir.
(3) Kesin izin verildikten sonra imar planı ve uygulaması ile ilgili görev ve sorumluluk imar mevzuatı çerçevesinde ilgili mercilere aittir.
Taahhütname alınması ve izin sahasının teslimi
MADDE 18 – (1) Bakanlık Makamından alınan kesin izin Oluru, gereği ve ilgiliye tebligat yapılmak üzere bölge müdürlüğüne gönderilir.
(2) Tebligat tarihinden itibaren en geç bir ay içinde izin sahibinden; izin konusundaki yükümlülüklerini belirtir noter onaylı kesin izin taahhüt senedi alındıktan sonra işletme müdürlüğünce saha teslimi yapılır. Aksi takdirde izin sahası teslimi yapılmaz.
(3) İşletme müdürlüğünce bir tutanakla izin sahasının teslimi yapılır. İzin sahası teslim tutanağı iki nüsha olarak işlem dosyasında bulundurulmak üzere bölge müdürlüğüne gönderilir. İzin sahası teslim tutanağının bir nüshası, ilgili birimlerce verilecek yapı ruhsatına esas olmak üzere müracaat sahibine verilir.
(4) Noter onaylı taahhüt senedi ile izin saha teslim tutanağının bir örneği merkez işlem dosyasında bulundurulmak üzere Genel Müdürlüğe gönderilir.
İnşaat süresi ve inşaatların kontrol işleri
MADDE 19 – (1) 3194 Sayılı İmar Kanunun 29 uncu maddesinde belirtilen süreler içinde inşaatlara başlanılması ve tamamlanması esastır. Belirtilen sürelerde tamamlanamaması durumunda 29 uncu maddede belirtilen şekil ve şartlara uyulur.
(2) Saha tesliminden sonra arazideki yapılaşmalar ve inşaatın devamı sırasında ilgili İşletme Müdürlüğünce izin sahasında izin koşullarına uyulup uyulmadığı takip edilir. Verilen izin sahası dışında herhangi bir taşma olduğunda kanuni takibata geçilir. Genel Müdürlüğe bilgi verilir.
İnceleme giderlerinin karşılanması
MADDE 20 – (1) Hususi ormanlar ile hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların ilk tesisinde Özellik Oluru hazırlanmasında görevlendirilen heyetin giderleri orman idaresi tarafından karşılanır. Ancak;
a) İzin için yapılacak müracaatlar sonucu ilk incelemeyi yapan heyet, ön izin süresi içinde düzenlenen plan ve projelerin kontrolü için giden heyet ile kesin izinden sonra saha teslimi için giden elemanların gündelikleri ve zorunlu olarak kullanılması gerekiyorsa Devlete ait resmi araçların akaryakıt giderleri; hususi ormanlarda orman sahipleri, hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlarda ilgili amme idaresi tarafından karşılanır.
b) Hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanların sahibinin ya da hususi orman sahibinin veya mesul müdürünün müracaatı üzerine 2/B madde uygulaması yapılan ormanlarda orman kadastro komisyonlarının her türlü giderleri ve gündelikleri de orman sahipleri tarafından karşılanır.
(2) Birinci fıkrada açıklanan incelemelere katılan elemanlara orman sahiplerince ödenecek gündeliklerin hesabında 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümleri esas alınır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 21 – (1) 25/4/2002 tarihli ve 24736 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Ormanlarda ve Hükmi Şahsiyeti Haiz Amme Müesseselerine Ait Ormanlarda Yapılacak İş ve İşlemler Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 22 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 23 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Orman Genel Müdürü yürütür.
furkanlardanismanlik.com 