TÜRK GIDA KODEKSİ YÖNETMELİĞİ

Resmî Gazete Tarihi: 19.02.2020 Resmî Gazete Sayısı: 31044

TÜRK GIDA KODEKSİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemelere ilişkin asgari teknik ve hijyen kriterleri, pestisit kalıntıları ve veteriner ilaç kalıntıları, gıda katkı maddeleri, gıdalara eklenebilecek vitaminler, mineraller ve belirli diğer öğeler, aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri, gıda enzimleri, bulaşanlar, hedef dışı yemlere taşınması önlenemeyen koksidiyostatların ve histomonostatların hayvansal gıdalarda bulunabilecek maksimum miktarları, ambalajlama, etiketleme, hayvansal gıdalarda bulunabilecek veteriner ilaçlarına ait farmakolojik aktif maddelerin sınıflandırılması ve maksimum kalıntı limitleri, numune alma ve analiz metotları, taşıma ve depolama ile ilgili yatay ve dikey gıda kodeksine ilişkin esaslar, coğrafi işaretle ilgili özel hükümler ile diğer bazı gıda ve/veya gıda gruplarına ilişkin özel hükümlerin belirlenmesine dair kuralları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik; gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemelere ilişkin asgari teknik ve hijyen kriterleri, pestisit kalıntıları ve veteriner ilaç kalıntıları, gıdalara eklenebilecek vitaminler, mineraller ve belirli diğer öğeler, gıda katkı maddeleri, aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri, gıda enzimleri, bulaşanlar, ambalajlama, etiketleme, numune alma ve analiz metotları, hedef dışı yemlere taşınması önlenemeyen koksidiyostatların ve histomonostatların hayvansal gıdalarda bulunabilecek maksimum miktarları, taşıma ve depolama ile ilgili yatay ve dikey gıda kodeksine ilişkin esaslar, coğrafi işaretle ilgili özel hükümler, diğer bazı gıda ve/veya gıda gruplarına ilişkin özel hükümlerin belirlenmesine dair kurallar ile yatay ve dikey gıda kodeksinde yer almayan belirli bir gıda veya gıda grubu ile ilgili özel düzenlemelere ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 23’üncü ve 27’nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,

b) Coğrafi işaret: Belirgin bir niteliği, ünü veya diğer özellikleri itibarıyla coğrafi kaynağının bulunduğu bölge, coğrafi sınırları belirlenmiş özel yöre veya istisnai durumlarda ülke adı ile özdeşleşmiş bir ürünü gösteren menşe adını ve mahreç işaretini,

c) Dikey gıda kodeksi: Belirli bir gıda veya gıda grubu veya gıda ile temas eden madde ve malzeme için belirlenmiş özel kriterleri içeren gıda kodeksini,

ç) Şeker: 4/4/2001 tarihli ve 4634 sayılı Şeker Kanununda tanımlanan şekerleri,

d)Yatay gıda kodeksi: Gıdalara eklenebilecek vitaminler, mineraller ve belirli diğer öğeler, gıda katkı maddeleri, aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri, gıda enzimleri, bulaşanlar, pestisit kalıntıları ve veteriner ilaç kalıntıları, numune alma ve analiz metotları, hedef dışı yemlere taşınması önlenemeyen koksidiyostatların ve histomonostatların hayvansal gıdalarda bulunabilecek maksimum miktarları, etiketleme, mikrobiyolojik kriterler gibi tüm gıdalara ve gıda ile temas eden madde ve malzemelere uygulanacak olan kriterleri içeren gıda kodeksini,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Yatay Gıda Kodeksi ve Dikey Gıda Kodeksi

Yatay gıda kodeksinin kapsamı

MADDE 5 –

(1) Yatay gıda kodeksi;

a) Gıda katkı maddelerinin kullanımı, etiketlenmesi ve saflık kriterleri,

b) Aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenlerinin kullanımı ve etiketlenmesi,

c) Gıda enzimlerinin kullanımı ve etiketlenmesi,

ç) Bulaşanların maksimum limitleri,

d) Gıdalarda bulunmasına izin verilen pestisitlerin maksimum kalıntı limitleri,

e) Hayvansal gıdalarda bulunabilecek veteriner ilaçlarına ait farmakolojik aktif maddelerin sınıflandırılması ve maksimum kalıntı limitleri,

f) Gıdaların mikrobiyolojik kriterleri,

g) Gıda ile temas eden madde ve malzemeler ile ilgili genel kurallar,

ğ) Gıdaların etiketlenmesi,

h) Gıdalara eklenebilecek vitaminler, mineraller ve belirli diğer öğeleri,

ı) Numune alma ve analiz metotları,

i) Hedef dışı yemlere taşınması önlenemeyen koksidiyostatların ve histomonostatların hayvansal gıdalarda bulunabilecek maksimum miktarları,

konularını içerir.

Dikey gıda kodeksinin kapsamı

MADDE 6 – (1) Dikey gıda kodeksi; yatay gıda kodeksi hükümlerine ilave olarak, kapsadığı gıda veya gıda grubu veya gıda ile temas eden madde ve malzemelere yönelik olarak belirlenecek özel kriterleri içerir.

(2) Belirli bir gıda veya gıda grubu veya gıda ile temas eden madde ve malzeme için özel olarak düzenlenmiş numune alma ve analiz metotlarına ilişkin mevzuat da dikey gıda kodeksi kapsamındadır.

(3) Herhangi bir gıda katkı maddesi, aroma verici veya aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşeni veya diğer gıda bileşenleri ilave edilen kaynak suları, içme suları, doğal mineralli sular ve yapay sodanın özellikleri dikey gıda kodeksi ile belirlenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Uygulama Hükümleri, Özel Hükümler, Gıdaların Taşınması ve Depolanması

Uygulama hükümleri

MADDE 7 –

(1) Gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemeler için ilgili yatay gıda kodeksi hükümlerine uyulması zorunludur.

(2) Dikey gıda kodeksi hükümleri, yatay gıda kodeksi hükümleri ile birlikte uygulanır.

Coğrafi işaretle ilgili hükümler

MADDE 8 –

(1) Gıda ile ilgili coğrafi işaret veya geleneksel ürün adlarının kullanımının, tescilde belirtilen özelliklere uygunluğunun denetimi Bakanlıkça yapılır.

(2) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan ve ülkesel veya yöresel adlarıyla belirtilen gıdalar, coğrafi işaretten doğan haklara aykırı olmamak koşuluyla bu adlarla üretilebilir.

Özel hükümler

MADDE 9 –

(1) Pekmez olmadığı halde pekmez izlenimi veren meyveli şekerli şurup, meyve tatlısı, pekmez şurubu, meyveli şekerli şerbet ve benzeri isimlerle ürünler üretilemez.

(2) Aroma vericiler veya bal eklenerek bal aromalı şurup, çam aromalı şurup, ballı şurup ve benzer isimlerle bal izlenimi veren ürünler üretilemez.

(3) Bitkisel yağ veya diğer gıda bileşenleri kullanılarak peynir izlenimi veren ürünler üretilemez.

(4) (Ek: RG-24/3/2023-32142) Nar ekşisine nar, nar suyu ve/veya nar suyu konsantresi ve su dışında başka bir gıda bileşeni eklenemez. Nar ekşisi izlenimi veren nar aromalı sos, nar sosu, narlı sos, nar ekşili sos, nar aromalı şurup ve nar ekşili şurup gibi isimlerle nar ekşisi benzeri ürünler yurt içinde piyasaya arz edilemez.

Taşıma ve depolama kuralları

MADDE 10 –

(1) Gıdaların taşınması ve depolanmasında 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni Yönetmeliğinde ve 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan kurallara uyulur.

(2) Belirli bir gıda veya gıda grubuna yönelik özel taşıma ve depolama kuralları, gerektiğinde dikey gıda kodeksi kapsamında belirlenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Hüküm bulunmayan haller

MADDE 11 –

(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki yatay veya dikey gıda kodeksinde hüküm bulunmayan hususlarda öncelikle ilgili ulusal standart uygulanır. Ulusal standardın bulunmaması durumunda ise uluslararası standartlar dikkate alınır.

Resmi kontrol

MADDE 12 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine ilişkin kontrol ve denetimlerde 5996 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.

İdari yaptırım

MADDE 13 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerine göre idari yaptırım uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 14 –

(1) 29/12/2011 tarihli ve 28157 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Uyum zorunluluğu

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce faaliyet gösteren gıda işletmecilerinin 9 uncu maddenin ikinci fıkrası kapsamında bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce ürettikleri ürünler, 31/12/2020 tarihinden sonra piyasada bulunamaz.

(2) (Ek:RG-24/3/2023-32142) 9 uncu maddenin dördüncü fıkrası kapsamında yurt içinde piyasaya arzına izin verilmeyen ürünler, 30/6/2024 tarihinden sonra piyasada bulunamaz.

Yürürlük

MADDE 15 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 16 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.

 

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin

Tarihi

Sayısı

19/2/2020

31044 

Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1.       

24/3/2023

32142

 

 

GELENEKSEL BİTKİSEL TIBBİ ÜRÜNLER RUHSATLANDIRMA YÖNETMELİĞİ

Resmî Gazete Tarihi: 03.02.2023 Resmî Gazete Sayısı: 32093

GELENEKSEL BİTKİSEL TIBBİ ÜRÜNLER

RUHSATLANDIRMA YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1-

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin istenen etkililik ve güvenliliğe ve gereken kaliteye sahip olmalarını sağlamak üzere, ruhsatlandırma işlemlerinde uygulanacak usul ve esaslar ile ruhsatlandırılmış geleneksel bitkisel tıbbi ürünlere ilişkin uygulamaları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2-

(1) Bu Yönetmelik, endüstriyel olarak hazırlanmış veya endüstriyel proses içeren bir yöntemle üretilmiş olan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler ile bunlar için ruhsat başvurusunda bulunan veya ruhsat verilmiş olan gerçek ve tüzel kişileri kapsar.

(2) İçerdiği bitkisel drog veya bitkisel preparatın sağladığı endikasyona yardımcı olması şartıyla, güvenliliği kanıtlanmış vitamin ve mineralleri içeren geleneksel bitkisel tıbbi ürünler ile bitkisel kaynaklı, geleneksel kullanıma uyumlu tıbbi bitki çayları ve aromaterapide kullanılan beşeri tıbbi ürünler bu Yönetmelik kapsamında değerlendirilir.

(3) Bu Yönetmelik;

a) Sadece bir hasta için reçeteye göre eczanede hazırlanan ve majistral olarak adlandırılan her türlü tıbbi ürünü,

b) 13/4/2013 tarihli ve 28617 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İlaç ve Biyolojik Ürünlerin Klinik Araştırmaları Hakkında Yönetmelik hükümleri saklı kalmak kaydıyla araştırma ve geliştirme çalışmalarında kullanılması amaçlanan tıbbi ürünleri,

c) Yetkili üretici tarafından ileri işlemlerde kullanılması amaçlanan yarı mamul ürünleri,

ç) Takviye edici gıdalar dâhil olmak üzere gıda olarak piyasaya arz edilen bitkiler ve bu bitkileri bileşen olarak içeren gıdaları, bitkisel içerikli kozmetik ürünleri, özel tıbbi amaçlı gıdaları, homeopatik tıbbi ürünleri ve bitkisel içerikli tıbbi cihazları,

kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3-

(1) Bu Yönetmelik; 14/5/1928 tarihli ve 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu, 7/5/1987 tarihli ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (k) bendi ile 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 508 inci ve 796 ncı maddeleri hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4-

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Ambalaj bilgileri: İç veya dış ambalaj üzerindeki bilgileri,

b) Ambalaj örneği: Gerektiğinde kesme ve katlamanın ardından, ruhsata esas bilgiler ile hazırlanan ambalaj bilgileri metninin üç boyutlu sunumunun net olmasını sağlayacak şekilde iç ve dış ambalajın kopyasını sunan, tam renkli iki boyutlu, kesilip katlandığında piyasaya verilecek ambalajın birebir örneğinin oluşturulabildiği çizimi,

c) Aromaterapi: Belirli hastalıkları tedavi etmek veya önlemek amacıyla uçucu veya sabit yağların, spesifik uygulama yolları ve dozlarda kontrollü olarak kullanımı,

ç) Beşeri tıbbi ürün:

1) İnsanlardaki hastalığı tedavi edici veya önleyici özelliklere sahip olarak sunulan veya,

2) Farmakolojik, immünolojik veya metabolik etki göstererek fizyolojik fonksiyonları düzeltmek, iyileştirmek, değiştirmek veya tıbbi teşhis amacıyla insanlarda kullanılan veya insana uygulanan,

madde veya maddeler kombinasyonunu,

d) Bitkisel drog: Kullanılan tıbbi bitkilerin binominal sisteme göre verilmiş botanik adı, cins, tür, alt tür, varyete, otörü ve kullanılan bitki kısmının bilimsel adı ile beraber verilmek üzere işlem görmemiş hâlde çoğunlukla kurutulmuş, bazen taze, bütün, parçalanmış veya kesilmiş bitkileri veya bitki parçalarını, algleri, mantarları, likenleri ve özel bir işleme tabi tutulmamış bazı eksudatları,

e) Bitkisel preparat: Bitkisel drogların ekstraksiyon, distilasyon, sıkma, fraksiyonlama, saflaştırma, yoğunlaştırma veya fermantasyon gibi işlemlere tabi tutulmaları sonucunda elde edilmiş olan ufalanmış veya toz edilmiş bitkisel drogları, tentürleri, ekstreleri, uçucu yağları, sabit yağları, özsuları ve işlenmiş eksudatlar hâlindeki preparatları,

f) Bitkisel tıbbi ürün: Etkin madde olarak bir veya birden fazla bitkisel drogu, bitkisel preparatı ya da bu bitkisel preparatlardan bir veya birden fazlasının yer aldığı karışımları ihtiva eden tıbbi ürünü,

g) Bitmiş ürün: Bütün üretim aşamalarından geçmiş, son ambalajı içinde kullanıma hazır geleneksel bitkisel tıbbi ürünü,

ğ) Etkin madde: Bir beşeri tıbbi ürünün üretiminde kullanılması planlanan, üretiminde kullanıldığında fizyolojik fonksiyonları düzeltmek, iyileştirmek veya değiştirmek veya tıbbi teşhis amacıyla farmakolojik, immünolojik veya metabolik etki göstermek üzere ürünün etkin bileşeni olan madde ya da maddeler karışımını,

h) Farmakope: Türk Farmakopesi (Avrupa Farmakopesi Adaptasyonu), Avrupa Farmakopesi, Amerikan Farmakopesi, İngiliz Farmakopesi ve Japon Farmakopesini; bu farmakopelerin uygulanabilir olmadığı durumlarda ise Kurum tarafından uygun bulunan farmakopeyi,

ı) Farmasötik şekil: Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün kullanım amacına uygun olarak üretilmiş takdim şeklini,

i) Geleneksel bitkisel tıbbi ürün: Geleneksel kullanımı bibliyografik olarak kanıtlanmış, geleneksel kullanım ile uyumlu endikasyonu bulunan; haricen, oral veya inhalasyon yoluyla kullanılan beşerî tıbbi ürünleri,

j) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ismi: Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün yaygın ismi ile karışmasını engelleyecek şekilde icat edilmiş olan ticari ismini veya geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsat veya izin sahibinin ismi veya ticari marka ile birlikte verilen yaygın veya bilimsel ismini,

k) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün yitiliği: Farmasötik şekle bağlı olarak, geleneksel bitkisel tıbbi ürünün her bir dozaj biriminin, birim hacminin veya birim ağırlığının içerdiği etkin maddelerin kantitatif miktarını,

l) Geleneksel kullanım: Bir bitkisel drog veya bitkisel preparatın Türkiye’de veya Avrupa Birliği üye ülkelerinde en az on beş yıldır, diğer ülkelerde ise otuz yıldır kullanıldığını ve kazanılmış deneyimler temelinde kullanım süresi ile uyumlu olarak ürünün belirtilen şartlarda etkili ve güvenli olduğunu,

m) Kanun: 14/5/1928 tarihli ve 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanununu,

n) Kısa ürün bilgileri: Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün sağlık mesleği mensuplarına yönelik olarak hazırlanmış yazılı bilgilerini,

o) Kullanma talimatı: Geleneksel bitkisel tıbbi ürün ile birlikte sunulan, kullanıcı için hazırlanmış yazılı bilgileri,

ö) Kurum: Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumunu,

p) Lisansör firma:

1) İthal edilen geleneksel bitkisel tıbbi ürünün Türkiye’de ruhsatlandırılmasına ve satışına ilişkin gerçek ya da tüzel kişiyi yetkilendiren firmayı ya da,

2) Lisans ile imal geleneksel bitkisel tıbbi ürünün Türkiye’de imaline, ruhsatlandırılmasına ve satışına ilişkin gerçek veya tüzel kişiyi yetkilendiren firmayı,

r) Ortak pazarlanan ürün: Ruhsatlı bir geleneksel bitkisel tıbbi ürün ile aynı kalitatif ve kantitatif terkibe, aynı farmasötik şekle, aynı üretim yerine sahip olan ve ticari ismi hariç her açıdan tamamen aynı olan geleneksel bitkisel tıbbi ürünü,

s) Öncelik Değerlendirme Kurulu: Tedavide veya teşhiste ilk olan, yenilik getiren veya ilaca erişimin sürdürülebilirliğini veya ilacın topluma hızlı bir şekilde ulaşmasını temin etmek üzere halk sağlığı açısından ihtiyaç duyulan, stratejik önemi haiz geleneksel bitkisel tıbbi ürünlere ait başvurulara Kurum iş ve işlemlerinde öncelik verilmesi amacıyla oluşturulmuş; çalışma usul ve esasları ilgili kılavuz doğrultusunda belirlenen Kurulu,

ş) Parti: Bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün üretim sırasında tek bir üretim döngüsünde elde edilen ve homojenliğin sağlandığı miktarını,

t) Ruhsat: Bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün belirli bir formül ile belirli bir farmasötik şekil ve yitilikte, kabul edilen ürün bilgilerine uygun olarak üretilip piyasaya sunulabileceğini gösteren, Kurum tarafından düzenlenen belgeyi,

u) Ruhsat sahibi: Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsatına sahip olan gerçek ya da tüzel kişiyi,

ü) Ruhsatlandırma: Bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün piyasaya sunulabilmesi için Kurum tarafından yapılan inceleme ve onay işlemlerini,

v) Takviye edici gıda: Normal beslenmeyi takviye etmek amacıyla, vitamin, mineral, protein, karbonhidrat, lif, yağ asidi, aminoasit gibi besin ögelerinin veya bunların dışında besleyici veya fizyolojik etkileri bulunan bitki, bitkisel ve hayvansal kaynaklı maddeler, biyoaktif maddeler ve benzeri maddelerin konsantre veya ekstrelerinin tek başına veya karışımlarının, kapsül, tablet, pastil, tek kullanımlık toz paket, sıvı ampul, damlalıklı şişe ve diğer benzeri sıvı veya toz formlarda hazırlanarak günlük alım dozu belirlenmiş gıdaları,

y) Tıbbi bitki: Bir veya daha fazla kısmı tedavi edici veya hastalıkları önleyici olarak kullanılabilen bitkileri,

z) Tıbbi bitki çayı: Tedavi amacı ile dekoksiyon, infüzyon veya maserasyon hazırlanarak kullanılan bir veya birden çok bitkisel droğu içeren tıbbi ürünü,

aa) Tıbbi bitki listesi: Kurum internet sayfasında yayımlanan, tıbbi bitkilerden oluşan listeyi,

bb) Tıbbi bitki monografı: Kurum internet sayfasında yayımlanan, tıbbi kullanıma yönelik bitkisel drog veya bitkisel preparatın güvenliliği ve etkililiği hakkında mevcut tüm verilerin bilimsel bir özetini sağlamayı amaçlayan belgeyi,

cc) Uluslararası olan ve mülkiyete konu edilemeyen isim (International Nonproprietary Name, INN): Bir etkin maddenin Dünya Sağlık Örgütünce kabul edilen veya önerilen, mülkiyete konu edilemeyen ve Dünya Sağlık Örgütü kuralları doğrultusunda marka tescilinde kullanılmaması gereken uluslararası ismini,

çç) Üretim yeri: Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün iç ambalajlama öncesi farmasötik şeklinin üretildiği yeri,

dd) Varyasyon:

1) 8 inci, 9 uncu, 10 uncu ve 11 inci maddeler ve ilgili kılavuzlarda bahsedilen bilgilerin içeriklerinde veya,

2) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsatını ve kısa ürün bilgilerini etkileyen koşullarda, yükümlülüklerde veya kısıtlamalarda veya kısa ürün bilgilerinde yapılan değişiklikler ile bağlantılı olarak ambalaj bilgilerinde veya kullanma talimatında,

yapılan değişiklikleri,

ee) Yarar/risk dengesi: Bir ilacın, tedavi edici etkilerinin, ilacın hastaların sağlığı ya da halk sağlığı açısından oluşturduğu tüm kalite, güvenlilik ve etkililik riskleri ile birlikte değerlendirilmesini,

ff) Yardımcı madde: Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün terkibinde yer alan etkin maddeler ve ambalaj malzemesi dışında kalan maddeleri,

gg) Yaygın isim: Dünya Sağlık Örgütü tarafından önerilen INN veya INN’nin mevcut olmadığı hallerde, etkin maddenin bilimsel açıdan referans olarak kabul edilen klasik kaynaklarda geçen ismini,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Ruhsat Başvurusu

Ruhsat yükümlülüğü

MADDE 5-

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre Kurum tarafından ruhsatlandırılmayan hiçbir geleneksel bitkisel tıbbi ürün piyasaya sunulamaz.

Ruhsat başvurusu ve başvuru şekli

MADDE 6-

(1) Türkiye’de yerleşik bulunan gerçek ya da tüzel kişiler, bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünü piyasaya sunmak amacıyla ruhsat alabilmek için ilgili kılavuza göre Kuruma ruhsat başvurusu yapar.

(2) Ruhsat başvurusu yapılacak geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin;

a) Terkip ve kullanım amaçları itibarıyla, teşhis veya tedavi için hekimin tıbbi gözetimi olmaksızın reçetesiz kullanılmak üzere tasarlanmış ve geleneksel bitkisel tıbbi ürünlere özel uygun endikasyonlarının olması,

b) Sadece spesifik olarak belirlenmiş yitilik ve pozolojiye uygun olarak özel uygulamalar için hazırlanmış olması,

c) Oral, haricen uygulanan veya inhalasyon yoluyla kullanılan beşeri tıbbi ürün olması,

ç) Geleneksel kullanımın bibliyografik veriler ile kanıtlanmış olması,

gerekir.

(3) Kurum, başvuru olması hâlinde fiyat tarifesinde yer alan bir ücrete tabi olmak kaydı ile ruhsat başvurusu öncesinde veya ruhsatlandırma süreci içinde başvuru sahibine bilimsel tavsiye verebilir.

(4) Kurum tarafından gerekli görüldüğü hâller, mücbir sebepler veya zorunlu hâller dışında; ruhsat başvuruları sadece elektronik olarak kabul edilir ve ruhsatlandırma sürecindeki tüm yazışmalar sadece elektronik ortamda gerçekleştirilir.

Ruhsat başvurusunda bulunacak kişiler

MADDE 7-

(1) Kanunun 5 inci maddesi gereğince, geleneksel bitkisel tıbbi ürünü piyasaya sunmak üzere ruhsat almak isteyen;

a) Gerçek kişilerin; eczacılık, tıp veya kimya bilim dallarında eğitim veren yükseköğretim kurumlarından birisinden mezun olmaları ve Türkiye’de mesleğini icra etme yetkisine sahip olmaları,

b) Tüzel kişilerin; (a) bendinde belirtilen vasıfları taşıyan birini “yetkili kişi” sıfatıyla istihdam etmeleri,

şarttır.

(2) Diş hekimliği mesleğine mensup ve Türkiye’de mesleğini icra etme yetkisine sahip gerçek kişiler de diş hekimliğinde kullanılan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için ruhsat başvurusu yapma hakkına sahiptirler.

Ruhsat başvurusunda sunulması gereken bilgi ve belgeler

MADDE 8-

(1) Bir geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ruhsat almak isteyen gerçek ya da tüzel kişiler, ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanmış ve aşağıda sıralanan hususların yer aldığı belgelerle birlikte Kuruma başvuruda bulunur:

a) Başvuru sahibinin 7 nci maddede belirtilen mesleklerden birine mensup olduğunu gösteren diploması veya noter onaylı sureti veya Yükseköğretim Kurulundan alınan mezuniyet belgesi.

b) Başvuru sahibinin başvuruyu yapmaya yetkili olduğunu gösteren onaylı belge.

c) Başvuru sahibinin tüzel kişi olması durumunda, şirketin ortaklarını ve sorumlu kişilerin görev ve unvanlarını belirten Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi.

ç) Başvuru sahibinin adı veya firma adı, daimî adresi, kayıtlı elektronik posta (KEP) adresi, telefon ve e-posta adresi.

d) Tüm üretim basamakları için üretim yerlerinin adı, daimî adresi, telefon numarası ve e-posta adresi.

e) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ismi.

f) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün içeriğinde yer alan yaygın isimleri ile beraber tüm etkin maddelerin ve yardımcı maddelerin kalitatif ve kantitatif olarak ifadesi, uygulanabilir olduğu durumlarda, uluslararası olan ve mülkiyete konu edilemeyen ismi (INN).

g) Üretim metodunun tanımı.

ğ) Terapötik endikasyonlar, kontrendikasyonlar ve advers reaksiyonlar.

h) Pozoloji, farmasötik şekil, uygulama metodu ve yolu, raf ömrü, ambalaj boyutu.

ı) Söz konusu geleneksel bitkisel tıbbi ürünün çevre için yarattığı potansiyel riskler de göz önünde bulundurularak geleneksel bitkisel tıbbi ürünün saklanması, hastalara uygulanması, 2/4/2015 tarihli ve 29314 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak atık ürünlerin imha edilmesi ile ilgili alınacak tedbir ve güvenlik önlemleri.

i) Üretici tarafından kullanılan, uygulanabilir olduğu durumda farmakopeye uygun olarak sunulan, kontrol metotlarının tanımı.

j) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün bileşiminde yer alan tıbbi bitkilerin başvuru tarihinden önce geleneksel kullanımını gösteren bilimsel kanıtlar.

k) Fizikokimyasal, biyolojik veya mikrobiyolojik testlerden oluşan farmasötik testlerin sonuçları.

l) Kurum tarafından gerekli görüldüğü ve uygulanabilir olduğu durumlarda ürünün etkililik ve güvenliliğini gösteren toksikolojik ve farmakolojik testlerden oluşan klinik öncesi testlerin sonuçları ve klinik çalışmaların sonuçları ile Kurum tarafından talep edilen tüm bilgi ve belgeler ve ilgili belgelerin 12 nci maddeye ve ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanmış ayrıntılı özetleri.

m) Klinik çalışmaların Türkiye’de yürütülmesi durumunda; Kurum tarafından söz konusu klinik çalışmalara araştırma izni verildiğine dair bilgi veya belge, Türkiye dışında yürütülmesi durumunda ise;

1) İlaç ve Biyolojik Ürünlerin Klinik Araştırmaları Hakkında Yönetmelikte düzenlenen bilimsel ve etik gereklilikleri karşıladığına ilişkin açıklamayı içeren başvuru sahibi beyanı.

2) Kurum, Avustralya İlaç Otoritesi, İngiltere İlaç Otoritesi, Uluslararası Harmonizasyon Komitesi (ICH) kurucu veya daimi üyesi yetkili otoriteleri tarafından izin verilen klinik çalışmalar için Kurum, Avustralya İlaç Otoritesi, İngiltere İlaç Otoritesi, Uluslararası Harmonizasyon Komitesi kurucu veya daimi üyesi yetkili otoriteleri tarafından söz konusu klinik çalışmalara araştırma izni verildiğine dair bilgi veya belge.

3) Kurum, Avustralya İlaç Otoritesi, İngiltere İlaç Otoritesi, Uluslararası Harmonizasyon Komitesi kurucu veya daimi üyesi yetkili otoriteleri dışındaki diğer sağlık otoriteleri tarafından izin verilen klinik çalışmalar için Kurum, Avustralya İlaç Otoritesi, İngiltere İlaç Otoritesi, Uluslararası Harmonizasyon Komitesi kurucu veya daimi üyesi yetkili otoriteleri tarafından ilgili kılavuz gereklilikleri doğrultusunda gerçekleştirilen ve söz konusu klinik çalışmaların uygun olduğunu gösteren İyi Klinik Uygulamaları denetim raporu.

n) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ithalatı durumunda, lisansör firma tarafından düzenlenmiş, ithalatı yapan gerçek ya da tüzel kişinin söz konusu ürünün Türkiye’ye ithalatı, Türkiye’de ruhsatlandırılması ve satışı konusunda yetkili tek temsilci olduğunu, ortak pazarlama durumunda ise Türkiye’deki yetkili tek temsilci dışındaki gerçek ya da tüzel kişiye ortak pazarlama yetkisinin verildiğini gösteren belge.

o) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün lisans altında üretilmesi durumunda, lisansör firma tarafından düzenlenmiş, üretimi yapan gerçek ya da tüzel kişinin, söz konusu ürünün Türkiye’de ruhsatlandırılması, üretimi ve satışı konusunda yetkili tek temsilci olduğunu, ortak pazarlama durumunda ise Türkiye’deki yetkili tek temsilci dışındaki gerçek ya da tüzel kişiye ortak pazarlama yetkisi verildiğini gösteren belge.

ö) Türkiye’de imal edilen veya edilecek geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ortak pazarlamaya konu edilmesi hâlinde, ortak pazarlama yapacak gerçek ya da tüzel kişilerin ortak pazarlama konusundaki yazılı onayları.

p) Ortak pazarlanan geleneksel bitkisel tıbbi ürün başvurularında, ortak pazarlamaya konu geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin tamamen aynı olduğuna, tüm varyasyon başvurularının ilgili kılavuza uygun olarak yapılacağına ve aynı üretim yerlerinde üretiminin yapılacağına ilişkin taahhüt.

r) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin etkin madde üretim yerleri ile ilgili olarak 21/10/2017 tarihli ve 30217 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Beşeri Tıbbi Ürünler İmalathaneleri Yönetmeliğinin 14 üncü maddesinin ikinci fıkrası doğrultusunda sunulan yazılı beyanın yanı sıra Kurum tarafından denetim kapsamına alınan etkin maddeler için Öncelik Değerlendirme Kurulu tarafından yapılan değerlendirmede ruhsat başvurusu sonrası sunulması uygun görülen ürünler haricinde kalan ürünlerin etkin madde üretim yerlerine ait Kurum tarafından düzenlenen, iyi imalat uygulamaları kılavuzlarına uygun üretim yapıldığını gösteren belge, Kurum tarafından belge düzenlenmeyen üretim basamakları için yetkili bir sağlık otoritesi tarafından verilen, uluslararası kabul görmüş iyi imalat uygulamaları kılavuzlarına uygun üretim yapıldığını gösteren Kurumca kabul edilmiş belge ya da Türkiye’de faaliyet gösteren etkin madde üretim yeri/yerleri için Üretim Yeri İzin Belgesi; Kurum tarafından denetim kapsamına alınmayan etkin madde ve uygulanabilir olduğu durumlarda etkin maddenin üretim işleminde kullanılan ara ürünün üretim yeri/yerleri için sırasıyla:

1) Bu yerlere yetkili bir sağlık otoritesi tarafından verilen, etkin maddelerin uluslararası kabul görmüş iyi imalat uygulamalarına uygun üretildiğini gösteren belge. Bu belgenin fiziki olarak düzenlenmediği durumlarda, etkin madde/maddelerin uluslararası kabul görmüş iyi imalat uygulamalarına uygun üretildiğini gösteren Kurumca kabul edilen bilgi ya da belge.

2) (1) numaralı alt bentte belirtilen belgelerin sunulamadığının kanıtlandığı durumlarda bitmiş ürün üretim yerinin mesul müdürü tarafından, etkin maddeler için Beşeri Tıbbi Ürünler İmalathaneleri Yönetmeliğinin 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasına uygun şekilde yapılan denetim sonucu düzenlenen denetim raporu ve Kurum tarafından kabul edilen beyanı.

s) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin bitmiş ürünün tüm üretim basamakları için üretim yerine ait; Kurum, Avustralya İlaç Otoritesi, İngiltere İlaç Otoritesi, Uluslararası Harmonizasyon Komitesi kurucu veya daimi üyesi yetkili otoriteleri tarafından iyi imalat uygulamaları kılavuzlarına uygun üretim yapıldığını gösteren belge.

ş) Türkiye’de imal edilecek geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerde başvuru sahibinin üretici olmaması durumunda, Beşeri Tıbbi Ürünler İmalathaneleri Yönetmeliğinde belirtilen şartlara sahip bir üretici ile yaptığı fason üretim sözleşmesi ve taraflara ait sicil tasdiknamesi.

t) Başvurusu yapılan ithal veya lisanslı üretilen ürün için ruhsat başvurusu yapılmış diğer ülkelerin listesi ile Türkiye’de ruhsat düzenlenmeden önce listedeki ülkelerden birinin sağlık otoritesince onaylanmış ruhsat örneği veya Farmasötik Ürün Sertifikası ya da bu belgelerin düzenlenmediği durumlarda, ürünün ilgili otorite tarafından ruhsatlandırılmasının onaylandığını gösteren ve Kurumca kabul edilen bilgi veya belge.

u) Başvurusu yapılan geleneksel bitkisel tıbbi ürünün; ruhsat başvurusu, diğer ülkelerin yetkili otoritesi tarafından reddedilmiş veya başvuru sahibi tarafından geri çekilmiş ise ya da ruhsatlı ürün geri çekilmiş veya ruhsatı askıya alınmış ise bu ülkelerin listesinin, geleneksel bitkisel tıbbi ürünün söz konusu ülkedeki adı, yapılan işlemlerin tarihi ve gerekçesi ile birlikte belirtilmesi.

ü) 11 inci maddeye uygun olarak hazırlanan kısa ürün bilgileri ile ambalaj bilgileri ve kullanma talimatına ilişkin mevzuat doğrultusunda hazırlanmış kullanma talimatı ve geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ait piyasaya sunulacak boyut ve dizaynda ambalaj örnekleri ile geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ithalatı veya lisanslı üretimi durumunda ayrıca varsa ürünün piyasaya sunulduğu diğer ülke veya ülkelerin yetkili otoriteleri tarafından onaylanmış ve varsa onay tarihini gösteren, ürüne ait güncel kısa ürün bilgileri, kullanma talimatı ve ambalaj örnekleri.

v) 15/4/2014 tarihli ve 28973 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İlaçların Güvenliliği Hakkında Yönetmelik doğrultusunda ruhsat başvurusu sırasında sunulması gereken farmakovijilansla ilgili belgeler.

y) 3/7/2015 tarihli ve 29405 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Beşerî Tıbbi Ürünlerin Tanıtım Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik kapsamında bilim servisini tanımlayan belge ve bu servisin adresi, KEP adresi, telefon ve e-posta adresi.

z) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün teşkil ettiği potansiyel çevresel risklerin değerlendirmesi.

aa) Geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ilişkin uzman raporları.

(2) Yurt dışından temin edilen tüm resmî belgeler apostil şerhli veya konsolosluk onaylı olmalıdır. Tüm belgelerin Türkçe olarak sunulması esastır. Kurum tarafından uygun bulunan kısımları İngilizce olarak sunulabilir. Ancak İngilizce dışındaki dillerde hazırlanmış olanlarının yeminli Türkçe tercümesi ile birlikte sunulması şarttır. Yeminli tercümenin ülkemizde yapılamadığı durumlarda başka bir ülkede Türkçeye veya İngilizceye çevrilmiş olan yeminli tercüme belgesi kabul edilebilir.

(3) Birinci fıkranın (k) ve (l) bentlerinde belirtilen fizikokimyasal, biyolojik veya mikrobiyolojik testlerin, klinik öncesi testlerin ve klinik çalışmaların sonuçları ile ilgili belgelerin 12 nci maddeye uygun olarak hazırlanmış ayrıntılı özetlerinin sunulması gerekir.

(4) Bu maddede yer alan bilgilerden güncellenenlerin Kuruma bildirilmesi zorunludur.

Bağımsız başvuru

MADDE 9-

(1) Kurum tarafından yayımlanmış tıbbi bitki monograflarını referans göstermeyerek yapılan başvurular bağımsız başvuru olarak adlandırılır.

(2) Bağımsız başvuru türü kapsamında ruhsat başvurusu yapılan ürünler için başvuru sahibi tarafından ilgili kılavuzda istenen bilgi ve belgelerin tümünün sunulması gerekir.

Kısaltılmış başvuru

MADDE 10-

(1) Kurum tarafından yayımlanmış tıbbi bitki monograflarını referans göstererek yapılan başvurular kısaltılmış başvuru olarak adlandırılır.

(2) Kısaltılmış başvuru türü kapsamında ruhsat başvurusu yapılan ürün, tıbbi bitki listesindeki ilgili monografta belirtilen kullanılan kısım, geleneksel kullanıma ilişkin endikasyon ve pozoloji uyumlu olmalıdır.

(3) Kısaltılmış başvuru türünde başvuru sahibi 8 inci maddenin birinci fıkrasının (j) ve (u) bentlerinde istenen belgeler ile aynı maddenin (aa) bendinde istenen uzman raporları kapsamında güvenlilikle ilgili bilgi ve belgeleri sunmak zorunda değildir.

Kısa ürün bilgileri

MADDE 11-

(1) Kısa ürün bilgileri aşağıdaki bilgileri içerecek şekilde sunulur:

a) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ismi, elde edildiği bitkinin binomial adı, farmasötik şekli, yitiliği.

b) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün içerdiği etkin maddelerin yaygın isimleri kullanılarak kalitatif ve kantitatif ifadesi ile uygulanabilir olduğu durumda drog ekstre oranı ve bu bölümde yer alması gereken yardımcı maddeler olması durumunda o maddelere ait kalitatif ve kantitatif bilgilerin ifadesi. Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün etkin ve yardımcı maddelerinde hayvansal kaynak kullanıldığı durumlarda, bu kaynağı.

c) Farmasötik şekli.

ç) Klinik özellikleri;

1) Terapötik endikasyonları.

2) Pozoloji ve uygulama şekli.

3) Kontrendikasyonları.

4) Kullanım için özel uyarılar ve önlemler.

5) Diğer tıbbi ürünlerle etkileşim ve diğer etkileşim biçimleri.

6) Gebelik ve laktasyonda kullanımı.

7) Araç ve makine kullanma yeteneği üzerindeki etkileri.

8) İstenmeyen etkileri.

9) Doz aşımı ve tedavisi.

d) Farmakolojik özellikleri;

1) Farmakodinamik özellikleri.

2) Farmakokinetik özellikleri.

3) Klinik öncesi güvenlilik verileri.

e) Farmasötik özellikleri;

1) Yardımcı maddelerin listesi.

2) Geçimsizlikler.

3) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün raf ömrü ve gerekli olduğunda iç ambalajı ilk kez açıldıktan sonraki raf ömrü.

4) Saklamaya yönelik özel tedbirler.

5) Ambalajın niteliği ve içeriği.

6) Geleneksel bitkisel tıbbi üründen arta kalan maddelerin imhasının nasıl yapılacağı ve diğer özel önlemler.

f) Ruhsat sahibi.

g) Ruhsat numarası.

ğ) Ruhsat tarihi.

h) Kısa ürün bilgilerinin yenilenme tarihi.

ı) İlaçların Güvenliliği Hakkında Yönetmelikte belirtilen gereklilikler.

Uzman raporları

MADDE 12-

(1) Başvuru sahibi, Kuruma başvuruda bulunurken ruhsat dosyasının kimyasal, farmakolojik, biyolojik ve toksikolojik kısımlarının her biri için etkililik ve güvenliliğine dair literatür ile varsa klinik kısımları için ilgili uzmanlarca imzalanmış uzman raporlarını sunar.

(2) Raporları hazırlayacak olan uzmanların niteliklerine göre görevleri şunlardır:

a) Analiz, farmakoloji ve benzer deneysel bilimler, klinik çalışmalar gibi kendi disiplinleri içindeki görevleri yerine getirmek ve elde edilen kalitatif ve kantitatif sonuçları nesnel olarak tanımlamak.

b) Gözlemlerini ilgili kılavuza göre tanımlamak ve özellikle;

1) Analiz uzmanları için geleneksel bitkisel tıbbi ürünün beyan edilen kompozisyonuna uygun olup olmadığının, üretici tarafından kullanılan kontrol yöntemleriyle saptandığını,

2) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün toksisitesinin ve farmakolojik özelliklerinin gözlendiğini,

3) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün bileşiminde yer alan tıbbi bitkilerin etkililik ve güvenliliğini,

4) Klinisyenler söz konusu ise bu Yönetmelik hükümlerine göre başvuru sahibi tarafından Kuruma sunulan belgelerin söz konusu ürünle tedavi edilen hastalar üzerindeki etkisinden emin olunup olunmadığını, hastaların ürünü iyi tolere edip etmediğini, klinisyenin pozoloji, kontrendikasyonlar ve advers reaksiyon ile ilgili tavsiyesini,

belirtmek.

(3) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün bileşiminde yer alan tıbbi bitkilerin etkililik ve güvenliliğine ait literatürün derlenmesiyle oluşturulan rapor, eczacılık fakültelerinin farmakognozi veya farmasötik botanik ana bilim dallarından birinde en az doktora programını tamamlamış kişiler tarafından hazırlanır.

(4) Uzmanın özgeçmişinin, başvuru sahibi ile profesyonel ilişki beyanının ve gerektiğinde başvuru için kullanılan belgelerin gerekçesinin belirtilmesi gerekir.

(5) Uzmanların ayrıntılı raporları, başvuru sahibinin Kuruma sunduğu başvurunun ilişiğindeki belgelerin bir parçasını oluşturur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Ruhsat Başvurusunun Değerlendirilmesi ve Ruhsatlandırma

Başvurunun ön değerlendirmesi

MADDE 13-

(1) Geleneksel bitkisel tıbbi ürün için ruhsat almak üzere Kuruma sunulan başvuru dosyasının, başvurunun niteliğine göre sunulması gereken belgeler ve elektronik ruhsat başvurusu gereklilikleri açısından eksiksiz bir başvuru olup olmadığı ile başvuruya konu ürünün geleneksel bitkisel tıbbi ürün tanımı ile uyumluluğu hususu, Kurum tarafından ön değerlendirmeye tabi tutularak incelenir. Bu değerlendirme başvuru tarihi sırasına göre yapılır. Ancak Kurum Öncelik Değerlendirme Kurulu tarafından ruhsatlandırma işlemlerinde öncelikli veya yüksek öncelikli olarak değerlendirilmesi uygun bulunan başvuruların ön değerlendirme işlemleri öncelikli olarak yapılır.

(2) Başvuru dosyasının Kuruma ulaşmasından itibaren otuz gün içinde gerekli değerlendirme yapılarak sonuç başvuru sahibine bildirilir. Başvurunun eksik bulunması hâlinde başvuru sahibi eksikliklerini otuz gün içinde tamamlar. Eksikliklerin tamamlanarak Kuruma sunulmasından sonra yapılacak ikinci ön değerlendirme de otuz gün içinde sonuçlandırılır.

Başvurunun usulden reddi

MADDE 14-

(1) Aşağıda sayılan durumlarda başvuru usulden reddedilerek sahibine iade edilir:

a) Kurum tarafından 13 üncü madde kapsamında yapılan ilk ön değerlendirmesine ilişkin eksikliklerin tamamlanarak süresi içinde ikinci başvurunun yapılmaması veya ikinci ön değerlendirme başvurusunda ilk ön değerlendirmeye ilişkin eksikliklerin tamamlanmaması.

b) Ruhsatlandırma sürecinin tamamlanmış olduğunun başvuru sahibine resmî olarak bildirildiği tarihten sonraki altmış gün içinde ruhsat bedelinin ödenmemesi.

c) Ön değerlendirme süreci haricinde Kurum tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin veya sunulacağı tarih bilgisiyle birlikte, bu bilgi ve belgelerin sunulamadığına ilişkin gerekli açıklamanın en geç otuz gün içinde Kuruma sunulmaması.

Ruhsatlandırma süresi

MADDE 15-

(1) Kurum, ön değerlendirme sırasında ruhsat başvurusunu, ruhsatlandırma kriterlerine göre inceler ve başvurunun kabul edildiğini veya reddedildiğini başvuru sahibine resmî olarak bildirir. Başvurunun kabul edildiğine dair bildirim ruhsatlandırma süresinin başlangıcı olarak kabul edilmez. Değerlendirmesi tamamlanarak kabul edilen eksiksiz ruhsat başvuruları için ruhsatlandırma sürecinin başladığı Kurum tarafından ruhsat sahibine ayrıca bildirilir. Bu bildirimin tarihi ruhsatlandırma süreci başlangıç tarihi olarak kabul edilir. Ruhsatlandırma süreci sonraki iki yüz on gün içinde sonuçlandırılır. Ayrıca, üretici tarafından geleneksel bitkisel tıbbi ürünün üretiminde kullanılan ve 8 inci maddenin birinci fıkrasının (i) ve (k) bentleri uyarınca başvuruda sunulan belgelerde tanımlanan kontrol yöntemlerinin beyan edilen doğruluğunun saptanması için geleneksel bitkisel tıbbi ürünün başlangıç materyallerinin, yarı mamul ürünlerin ve diğer bileşen maddelerinin Kurum laboratuvarında veya Kurum tarafından bu amaçla kabul edilmiş bir laboratuvarda test edilmesi için geçen süre; Kurum dışı kuruluşların değerlendirmeleri için geçen süre; hafta sonu tatili hariç olmak üzere resmî tatiller için geçen süre ve olağanüstü hâller için geçen süre ruhsatlandırma süresine dâhil edilmez.

(2) Ortak pazarlanan ürünler için yapılan ruhsat başvurusunda Kurum tarafından, tam ve eksiksiz dosya ile yapılan ruhsat başvuru dosyasının sadece ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanan Modül 1 kısmı incelenir ve iki yüz on günlük ruhsatlandırma süresi bu başvurular için doksan gündür. Yalnızca ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanan Modül 1 ile de ruhsat başvurusu yapılabilir. Bu şekilde yapılan ortak pazarlanan ürün ruhsat başvuruları için diğer modüller ruhsatlandırma süreci içinde ve ruhsatlandırıldıktan sonra sunulamaz.

(3) Kurum tarafından ruhsatlandırma süreci sırasında gerektiği durumlarda 8 inci, 9 uncu, 10 uncu ve 11 inci maddeler kapsamında başvuru sahibinden ek bilgi ve belge talep edildiği hâllerde ilgili bilgi ve belgeler temin edilene kadar ruhsatlandırma süresi durdurulur.

Ruhsatlandırma süreçlerinde önceliklendirme

MADDE 16-

(1) Ruhsatlandırma işlemleri, ruhsatlandırma süreci başlangıç tarihine göre elektronik sistemler üzerinden yürütülür. Ancak, 8 inci, 9 uncu ve 10 uncu maddelere göre başvurusu yapılan ürünlerden Kurum Öncelik Değerlendirme Kurulu tarafından uygun bulunan başvurular ruhsatlandırma işlemlerinde öncelikli olarak değerlendirilir.

(2) Bu durumdaki ürünlerin ruhsatlandırma işlemleri, Kurum tarafından yayımlanan önceliklendirmeye ilişkin kılavuzda belirtilen sürelerde tamamlanır.

(3) Sürenin durdurulması ile ilgili 15 inci maddenin birinci ve dördüncü fıkralarında yer alan hükümler bu madde kapsamında belirlenen geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için de geçerlidir.

Ruhsatlandırma kriterleri

MADDE 17-

(1) Geleneksel tıbbi ürüne ruhsat verilirken, ürünle ilgili olarak Kurum tarafından dikkate alınacak kriterler şunlardır:

a) Kalitenin, uygun teknolojik ve farmasötik özellikler ile gösterilmiş olması.

b) Geleneksel kullanım şartlarındaki etkililiğin ve güvenliliğin kanıtlanmış olması.

Başvuruların değerlendirilmesi

MADDE 18-

(1) Başvurular değerlendirilirken asgari olarak aşağıdaki hususlar gözetilir:

a) Bir ürünün etkililiğini, güvenliliğini kanıtlayan ve kalitesini gösteren belgelerin bilimsel ve teknolojik açıdan incelenmesi.

b) Geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ait formülasyonun doğruluğu ve üretici tarafından ürünün kontrolünde kullanılan farmakope metoduna ve spesifikasyonuna, farmakope metodunun olmaması durumunda firma metoduna ve spesifikasyonuna göre belirlenmiş yöntemlerin uygulanabilirliğinin tespiti için Kurum laboratuvarında veya Kurum tarafından bu amaçla kabul edilmiş bir laboratuvarda test edilmiş olması.

Başvurunun esastan reddi

MADDE 19-

(1) Ruhsat başvurusunda bulunulan geleneksel bitkisel tıbbi ürün analize tabi tutulur. İlk analizde uygunsuzluk bulunması hâlinde firmadan ıslah edilmiş numune istenerek analiz tekrarlanır. İkinci analizde de uygunsuzluk bulunması hâlinde firma temsilcileri ile analiz yöntemi hakkında değerlendirme toplantısı yapılarak yeni numunenin analiz yöntemi tespit edilir ve analizi gerçekleştirilir. Üçüncü analizde de uygunsuzluk bulunması hâlinde firma temsilcileri ile son değerlendirme toplantısı yapılır, analiz uygunsuzluğu tarif edilir ve yeni analiz yöntemi belirlenerek son defa analiz yapılır. Belirtilen analiz basamakları tamamlandığı halde, kalitatif ve kantitatif formül uygunsuzluğunun ve beyan edilen spesifikasyonlarının kabul edilebilir limitlerin dışında bulunduğunun tespit edilmesi durumlarında ruhsat başvurusu esastan reddedilir.

(2) Bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsatlandırılması için Kuruma yapılan başvurunun değerlendirilmesi sürecinin aşağıda belirtilen her bir durumu için başvuru sahibine en fazla üç yazılı ve iki sözlü cevap hakkı tanınmasından sonra sunulan belge ve bilgilerin değerlendirilmesi sonucunda ürünün;

a) Normal kullanma şartlarında, potansiyel riskinin tedavinin yararlı etkisinden fazla olduğunun veya,

b) Geleneksel kullanım hakkındaki verilerin yeterli olmadığının veya,

c) Terapötik etkisinin yetersiz olduğunun veya terapötik etkisinin yeterli şekilde kanıtlanamadığının veya,

ç) Geçerli olduğu durumlarda biyoyararlanımının yeterli olmadığının veya,

d) Kalitatif ve kantitatif formülün ve ürünün kalitesine ilişkin verilerin uygunsuzluğunun,

tespit edilmesi durumlarında ruhsat başvurusu esastan reddedilir.

(3) İkinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentleri kısaltılmış başvuru kapsamında yapılan başvurularda uygulanmaz.

(4) Bu madde kapsamında reddedilen ruhsat başvurularının değerlendirmesine ilişkin bilgiler yayımlanmaz.

Başvurunun esastan reddinin bildirimi ve itiraz

MADDE 20-

(1) Ruhsat başvurusunun esastan reddi hâlinde karar gerekçeli olarak başvuru sahibine bildirilir veya bildirim yapılamaması hâlinde Kurum internet sayfasında ilan edilebilir. Başvuru sahibinin karara karşı bildirim veya ilan tarihinden itibaren kırk beş gün içinde Kuruma itiraz etme hakkı vardır. Kırk beş gün içinde itiraz edilmediği takdirde, başvuru belgeleri sahibine iade edilir. Başvuru sahibinin belgeleri iade almaması durumunda; 18/10/2019 tarihli ve 30922 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Devlet Arşiv Hizmetleri Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.

(2) İtiraz doksan gün içinde Kurum tarafından değerlendirilerek sonucu başvuru sahibine bildirilir. İtirazın değerlendirilmesi sırasında, gerekli görülür ise başvuru sahibine sözlü açıklama ve savunma hakkı verilir.

(3) İtirazın değerlendirilmesi sonucunda çıkan karar kesin olup mezkûr karara ilişkin Kuruma itiraz edilemez.

(4) Başvurunun esastan reddedilmesi, başvuru sahibinin yeniden bir ruhsat başvurusu yapmasına engel değildir.

Ruhsatın verilmesi

MADDE 21-

(1) Başvuru sahibi tarafından Kuruma sunulan belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda, bu Yönetmelikte öngörülen hususlara uygun olduğu tespit edilen geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ruhsat düzenlenir ve başvuru sahibi bilgilendirilir.

(2) Pastiller, oral spreyler, çiğneme tabletleri, pediyatrik şuruplar ve poşet şeklindeki primer ambalaj formlarında sadece aroma farklılığı bulunması durumu ile sadece tek dozluk çok dozluk kullanım farkı bulunan geleneksel bitkisel tıbbi istisna olmak üzere; Kurum tarafından ruhsatlandırılan geleneksel bitkisel tıbbi ürün ile etkin maddeler açısından birim dozda aynı kalitatif ve kantitatif bileşime sahip, aynı endikasyon ve aynı farmasötik şekildeki ürün için aynı gerçek ya da tüzel kişiye, farklı bir ticari isimle de olsa ikinci bir ruhsat verilmez. Ancak ruhsatlı bir geleneksel bitkisel tıbbi ürüne üstünlük sağladığı bilimsel ve teknolojik olarak gösterilen veya Kurumca uygun bulunan bir gerekçeye sahip geleneksel bitkisel tıbbi ürünlere ilişkin başvurular ayrıca değerlendirilir.

(3) Aynı gerçek ya da tüzel kişi aynı etkin maddelere ve endikasyona sahip geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin, farklı yitilik veya uygulama yolu veya farmasötik şekilleri için farklı bir ticari isim kullanamaz.

(4) Bir geleneksel bitkisel tıbbi ürüne, beşeri tıbbi ürün veya tıbbi cihaz ile aynı isimle ruhsat verilemez.

(5) Kurumca ruhsat, sertifika ve diğer uluslararası geçerliliği olan belgeler fiziki doküman olarak da hazırlanabilir.

(6) Kurum tarafından ruhsatlandırılan geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin listesi Kurumun resmî internet sayfasında ve en az ayda bir kez olmak üzere Resmî Gazete’de ilan edilir.

(7) Kurum, ilgili geleneksel bitkisel tıbbi ürünün farmasötik ve klinik öncesi testler, risk yönetim sistemi ve farmakovijilans sistemine ilişkin ticari olarak gizli nitelikteki bilgileri içermeyen bir halka açık değerlendirme raporu düzenleyebilir. Bu değerlendirme raporu, ilgili geleneksel bitkisel tıbbi ürünün kalitesinin, güvenliliğinin veya etkililiğinin değerlendirilmesi için önemli olan yeni bilgiler elde edildiğinde güncellenir. Halka açık değerlendirme raporu, özellikle geleneksel bitkisel tıbbi ürünün kullanım koşulları ile ilgili bir bölümün yer aldığı bir özet içerir.

Ruhsatın geçerlilik süresi

MADDE 22-

(1) Kurumca ruhsatlandırılan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için düzenlenen ruhsatlar, ruhsat sahibi tarafından 26 ncı maddede yer alan sorumlulukların yerine getirilmesi koşuluyla geçerli olmaya devam eder.

Ruhsatın askıya alınması

MADDE 23-

(1) Ruhsatlı bir ürün ile ilgili olarak;

a) Normal kullanım şartlarında zararlı etkilerinin ortaya çıkması,

b) Terapötik etkisinin olmadığının veya yetersiz olduğunun tespiti,

c) Ruhsata esas olan formülden farklı bir formül ile üretilmesi,

ç) Ruhsata esas formül, yitilik, farmasötik şekil, ambalaj ve kısa ürün bilgilerinde Kurumun bilgisi veya onayı dışında değişiklik yapılması,

d) Ruhsat sahibi tarafından üretim ve kontrol yöntemleri bakımından bilimsel ve teknik ilerlemelerin dikkate alınmaması ve geleneksel bitkisel tıbbi ürünün genel kabul gören bilimsel yöntemlerle üretilmesini ve kontrol edilmesini sağlamak amacıyla gerekli değişikliğin yapılmaması veya değişiklik yapılmışsa Kurumun onayına sunulmaması,

e) Yapılan piyasa kontrolleri sonucunda hatalı olduğu tespit edilen ürünler için yapılan uyarının dikkate alınmaması ve hatalı üretime devam edilmesi,

f) 8 inci maddenin birinci fıkrasının (g) ve (i) bentlerinde yer alan üretim metodu ve üretici tarafından kullanılan kontrol metotlarının belirtildiği şekilde uygulanmadığının tespit edilmesi,

g) Ambalaj bilgileri ve kullanma talimatı ile ilgili hükümlerine uyulmaması,

ğ) Kısa ürün bilgilerinde ve kullanma talimatında gerekli güncellemelerin yapılmaması veya bildirilmemesi,

h) Ruhsat sahibi tarafından, geleneksel bitkisel tıbbi ürünle ilgili olarak Kurum talimatlarına Kurumca belirlenen sürede cevap verilmemesi,

ı) Bu Yönetmeliğin hükümlerine göre bir geleneksel bitkisel tıbbi ürün için yapılan başvuruda sunulan belgelerde ürünün kalite, etkililik veya güvenliliğini etkileyecek yanlışlık olduğunun tespit edilmesi veya sunulan belgelerin geçerliliğini yitirmesi,

i) Kurum tarafından uygun bulunması şartıyla, ticari serinin büyüklüğü nedeniyle tek bir ülke piyasası için üretilmediği veya ülkemiz piyasasına sunulamadığı durumlar hariç olmak üzere; bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsatlandırıldığı tarihten itibaren ilk otuz ay içinde en az bir ticari serisinin piyasaya sunulmamış olması,

j) Ülkemizde imal edilen ve daha önce piyasaya sunulmuş olan, karekod uygulaması kapsamındaki ruhsatlı bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün kesintisiz otuz ay boyunca en az bir ticari serisinin yurt içi veya yurt dışı piyasalarda; ülkemize ithal edilen ürünler için ise yurt içi piyasada olmadığının belirlenmesi veya karekod uygulamasının kapsamı dışındaki geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için piyasaya sunulduğunu gösteren resmî belgelerin Kuruma sunulmaması,

k) Farmakovijilans uygulamaları çerçevesinde ulaşan bildirimler için Kurum tarafından yapılan yarar/risk değerlendirmesi sonucunda ruhsatın askıya alınmasına karar verilmesi,

l) İlaçların Güvenliliği Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre ruhsatın askıya alınmasını gerektiren hâllerin tespit edilmesi,

m) 26 ncı maddenin birinci ve ikinci fıkralarında yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi,

n) 27 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan taahhütlerin yerine getirilmemesi,

o) Halk sağlığı ve ilaca erişimin sürdürülebilirliği açısından önem arz eden geleneksel bitkisel tıbbi ürünün, Kurum tarafından talep edilmesine rağmen, talep tarihinden itibaren altı ay içinde ruhsat sahibi tarafından piyasaya arz edilmemesi,

durumlarından en az birine ilişkin uygunsuzluğun tespit edilerek sübut bulunması halinde ilgili uygunsuzluğa ilişkin Kurumca yapılan güvenliliği de içerecek değerlendirme neticesine göre veya ruhsat sahibi tarafından ürünün ruhsatının iptalinin talep edilmesi halinde beşeri tıbbi ürüne ait ruhsat Kurum tarafından askıya alınır.

(2) Ruhsatı askıya alınan geleneksel bitkisel tıbbi ürünün piyasaya arz için yapılan üretimi veya ithalatı durdurulur. Hâlihazırda ithal edilmiş veya üretilmiş olan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler Kurum tarafından aksi yönde karar alınmadıkça piyasaya arz edilemez. Piyasada bulunan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler hakkındaki karar, ruhsatın askıya alınma gerekçesi dikkate alınarak Kurum tarafından verilir.

(3) Kurum, gerektiğinde kullanıma hazır bulunmamaları durumunda ciddi halk sağlığı sorunlarına yol açabilecek veya ülkemiz piyasasında hiç ihtiyaç duyulmayan ancak ihraç edilen, geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için birinci fıkranın (i) ve (j) bentlerinin uygulanmasına istisna getirebilir.

(4) Ruhsatı askıya alınan geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin listesi Kurum resmî internet sayfasında ilan edilir.

(5) Birinci fıkranın (i) veya (j) bentlerinde belirtilen nedenlerle ruhsatı askıya alınan ürünlerin tekrar piyasaya verilmek istenmesi hâlinde Kurumca belirlenen usullere uygun olarak, ürünü en geç altı ay içinde piyasaya arz etme taahhüdü ile Kuruma ruhsatın askıdan indirilmesi için başvuru yapılır. Kurum tarafından uygun bulunması durumunda ürün ruhsatı askıdan indirilir. Taahhüt edilen süre içerisinde piyasaya arz edilmeyen ürünler için 24 üncü madde doğrultusunda işlem tesis edilir.

Ruhsatın iptali

MADDE 24-

(1) Aşağıda belirtilen durumlardan birinin mevcudiyeti hâlinde geleneksel bitkisel tıbbi ürün için verilmiş olan ruhsat iptal edilir:

a) 23 üncü maddenin birinci fıkrasında sayılan hâllerden (i) ve (j) bentlerinde sayılanlar hariç olmak üzere biri veya birkaçı sebebiyle ruhsatı askıya alınan ürünler hakkında ruhsat sahibi tarafından ruhsatın askıya alındığı tarihten itibaren en geç altı ay içinde askıya alınma gerekçesinin aksini ispatlayan belgelerin sunulmaması veya durumu açıklayan belgelerin Kurum tarafından uygun bulunmaması.

b) Ruhsat üzerinde Kuruma tebliğ edilmiş haciz veya tedbir kararı bulunmaması koşuluyla, ruhsat sahibinin talebi ve Kurumun uygun görmesi.

c) 23 üncü maddenin beşinci fıkrası uyarınca taahhüt edilen süre içerisinde ürünlerin piyasaya arz edilmemesi.

(2) Ortak pazarlanan ürünlerden başvurusu tam ve eksiksiz dosya ile yapılan ürüne ait ruhsatın iptal edilmesi hâlinde, ruhsat başvurusu yalnızca ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanan Modül 1 ile kabul edilmiş olan ortak pazarlanan ürünlere ait ruhsatlar da iptal edilir. Bununla birlikte tam ve eksiksiz dosya ile ortak pazarlama ruhsatı düzenlenen ürünlerin ruhsat statüleri ise ilgili kılavuz doğrultusunda Kuruma başvuru yapılması hâlinde güncellenir.

(3) Ruhsatı iptal edilen bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün üretimi veya ithalatı durdurulur. Hâlihazırda piyasada bulunan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler hakkındaki karar, ruhsatın iptal gerekçesi dikkate alınarak Kurum tarafından verilir.

(4) Birinci fıkranın (b) bendine göre iptal işlemi uygun görülüp askıya alınan ruhsatlar; altı ay süreyle Kurumun resmî internet sayfasında ilan edilir. Bu fıkra kapsamında Kurumun resmî internet sayfasında askıya alındığı ilan edilen ruhsatlar; talep hâlinde, ürünü piyasaya arz etme taahhüdünde bulunan ve bu Yönetmelikle belirlenen ruhsat başvurusunda bulunma şartlarını haiz gerçek ya da tüzel kişilere, bu kişilerin talepleri ve ruhsat sahibinin rızası bulunması hâlinde, ruhsat devri başvuru şartlarının sağlanması koşuluyla devredilir. Devir başvurusu yapılan ruhsatların iptal edilme işlemlerine devam edilmez.

(5) Birinci fıkranın (b) bendine göre ruhsat iptali talep edilen ürünlerin; ortak pazarlanan ve ruhsat başvurusu tam ve eksiksiz dosya ile yapılan bir geleneksel bitkisel tıbbi ürün olması durumunda, ruhsat sahibinin ortak pazarlamaya konu edilen diğer geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin listesini Kuruma sunması zorunludur.

(6) 23 üncü maddenin birinci fıkrasının (o) bendi gereğince askıya alınan ürünlerin ruhsat askı süresi Kurum tarafından uygun bulunması hâlinde altı ay daha uzatılabilir.

(7) Tedarik edilememesi nedeniyle halk sağlığı riski oluşturacak geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için Kurum üçüncü ve beşinci fıkralar kapsamındaki hususlara ilişkin ruhsat askı süresini uzatabilir.

(8) Kurum tarafından ruhsatları iptal edilen geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin listesi Kurumun resmî internet sayfasında ilan edilir.

Ruhsatın ya da ürün dosyalarının zayi olması

MADDE 25-

(1) Kurum tarafından verilmiş olan ruhsatın zayi olması durumunda ruhsat sahibi tarafından ruhsatın zayi olduğunu gösterir gazete ilanı ile Kuruma zayi ruhsat başvurusu yapılır. Bu durumda yeni bir ruhsat belgesi düzenlenir.

(2) Ruhsat başvurusu yapılmış geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsat dosyasının zayi olması hâlinde başvuru sahibi veya ruhsat sahibi tarafından Kuruma, zayi ruhsat dosyası başvurusu yapılır. Kurum tarafından gerekçesi uygun bulunan başvurular için başvuru sahibine dosyanın bir kopyası verilir.

Ruhsat sahibinin sorumluluğu

MADDE 26-

(1) Ruhsat sahibi, piyasada olan bir ürünü herhangi bir nedenle piyasaya veremeyecekse bu durumun oluşmasından en az otuz gün önce Kuruma ürünü piyasaya veremeyeceğini bildirmekle yükümlüdür.

(2) Ruhsat sahibi, ruhsatına sahip olduğu geleneksel bitkisel tıbbi ürün ile ilgili olarak aşağıdaki hususlarda Kuruma karşı sorumludur:

a) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün, başvuru ekinde verilen ve Kurum tarafından kabul edilen spesifikasyonlara uygun olarak üretilmesi.

b) Üretim ve kontrol yöntemleri bakımından bilimsel ve teknik ilerlemelerin dikkate alınması ve geleneksel bitkisel tıbbi ürünün genel kabul gören bilimsel yöntemlerle üretilmesini ve kontrol edilmesini sağlamak amacıyla gerekli her türlü değişikliği yapmak üzere Kurumun onayına sunulması.

c) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün doğru ve güvenli kullanımını sağlamak için gerektiği durumlarda kısa ürün bilgilerinin ve kullanma talimatının güncellenmesi.

ç) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünle ilgili herhangi bir değişiklik olduğunda, ilgili kılavuz hükümleri çerçevesinde ilgili değişikliğin Kuruma bildirilmesi.

d) Geleneksel bitkisel tıbbi ürün hakkında Kurum tarafından talep edilen hususlara zamanında cevap verilmesi.

e) Farmakovijilans uygulamaları çerçevesinde İlaçların Güvenliliği Hakkında Yönetmelikte belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi.

f) Ruhsatına sahip olduğu geleneksel bitkisel tıbbi ürünün piyasada bulunabilirliğinin sağlanması.

g) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün etkililiği veya halk sağlığının korunması gerekçesiyle ruhsatının askıya alınması ya da piyasadan çekilmesi durumunda alınan her türlü tedbirin tüm detaylarıyla birlikte derhal Kuruma bildirilmesi.

ğ) İthal edilen, ihraç edilen veya lisans altında ülkemizde üretilen geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerin kalite ya da etkililik veya güvenlilik nedeniyle; ruhsatlı olduğu diğer ülkelerde ruhsatının askıya alınması veya iptal edilmesi ya da piyasadan geri çekilmesi veya toplatılması durumunun Kuruma bildirilmesi.

h) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerle ilgili belirlenmiş harçların ve ücretlerin ödenmesi.

ı) Bitkisel drog ve preparatın elde edildiği bitkinin doğru teşhis edilmesi.

i) İlgili kılavuzda yer alan İlaç Takip Sistemine ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmesi.

(3) Ruhsat ya da başvuru sahibi bu Yönetmelikte belirtilen esaslara uygun olarak başvuru yapmak, Kuruma sunduğu taahhütleri yerine getirmek ve Kuruma sunduğu bilgi ve belgelerin doğruluğunu teyit etmek ile yükümlü olup bu bilgi ve belgelerin sonuçlarından doğacak her türlü sorumluluğu kabul eder.

(4) Ruhsat ya da başvuru sahibi ürünü ile ilgili Kuruma sunduğu tüm belgelerin asıllarını saklamakla ve talep edildiğinde Kuruma sunmakla sorumludur.

(5) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsatlandırılmış olması ruhsat sahibinin hukuki ve cezai yükümlülüğünü etkilemez.

(6) Kurum, güncel bilimsel gerekliliklere uygun olarak ruhsat düzenlenmiş ürünler için de ilave bilgi belge talep edebilir. Ruhsat sahibi Kurum tarafından talep edilen bilgi ve belgeleri belirtilen süre içerisinde Kuruma sunmakla yükümlüdür.

(7) Ruhsat sahipleri, Kurum bilgi yönetim sistemine Kurumca belirlenen gerekliliklere uygun olarak ürünlerin kayıtlarını yapmakla ve bu verilerin güncelliğini sağlamakla yükümlüdür.

Ruhsat devri

MADDE 27-

(1) Kurum tarafından ruhsatlandırılmış bir geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsat devri yapılabilir. Ruhsat devir işlemleri için aşağıdaki belgeler Kuruma sunulur:

a) Mahkemece ruhsatın devredildiğine dair mahkeme ilamı, icra dairesince ruhsatın cebrî icra yoluyla satıldığına ilişkin karar veya devir sözleşmesine konu taraflara ait sicil tasdiknamesi ile noter huzurunda düzenlenmiş ve aşağıdaki hususları içeren sözleşme;

1) Ruhsat devri işlemine konu olan geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ismi, ruhsat tarihi ve sayısı.

2) Ruhsatı devredecek ve ruhsatı devralacak olan gerçek veya tüzel kişilerin isim ve adresleri.

3) Kurum tarafından onaylanmış, tam ve güncellenmiş olan mevcut geleneksel bitkisel tıbbi ürün dosyasının eksiksiz bir biçimde devralan kişiye teslim edildiğine dair tutanak.

b) Ruhsatı devralan kişinin, ruhsat sahibinden beklenen tüm sorumlulukları yerine getirebileceğini gösteren;

1) 7 nci maddede ruhsat başvurusunda bulunabilecek kişiler için belirtilen mesleklerden birine mensup olduğunu gösteren diploma aslı veya noter onaylı sureti veya Yükseköğretim Kurulundan alınan mezuniyet belgesi.

2) Tüzel kişi olması durumunda, şirketin ortaklarını ve sorumlu kişilerin görev ve unvanlarını belirten Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi.

3) İlaçların Güvenliliği Hakkında Yönetmelik kapsamında farmakovijilans yetkilisi ile ilgili belgeler.

4) Beşerî Tıbbi Ürünlerin Tanıtım Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik kapsamında bilim servisini tanımlayan belge ve bu servisin adresi, telefon numarası ve KEP adresi.

c) Ruhsatı devralan kişinin adı, soyadı, adresi, telefon numarası ve KEP adresi ile birlikte, geleneksel bitkisel tıbbi ürünün güncellenmiş kısa ürün bilgileri, kullanma talimatı, iç ve dış ambalajın birer örneği ve noter aracılığıyla yapılan devirlerde, söz konusu ürün için daha önce verilmiş olan ruhsatın aslı; güncellenmiş kısa ürün bilgileri ve kullanma talimatının sunulamadığı durumlarda geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ait kısa ürün bilgileri ve kullanma talimatı ile ilgili, gerekli tüm değişiklik ve güncellemelerin, geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsat devir işlemleri tamamlandıktan sonra ilgili kılavuzlar doğrultusunda yapılacağına ve onay alınmadan satış izni başvurusu yapılmayacağına ilişkin, devralan tarafından eksiksiz olarak hazırlanmış taahhütname.

ç) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ithalatı durumunda, lisansör firma tarafından düzenlenmiş, ithalatı yapan gerçek ya da tüzel kişinin; söz konusu ürünün Türkiye’ye ithalatı, Türkiye’de ruhsatlandırılması ve satışı konusunda yetkili tek temsilci olduğunu, ortak pazarlama durumunda ise Türkiye’deki yetkili tek temsilci dışındaki gerçek ya da tüzel kişiye ortak pazarlama yetkisinin verildiğini gösteren belge ile ortak pazarlama yapacak gerçek ya da tüzel kişilerin ortak pazarlama konusundaki yazılı onayları.

d) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün lisans altında üretilmesi durumunda, lisansör firma tarafından düzenlenmiş, üretimi yapan gerçek ya da tüzel kişinin; söz konusu ürünün Türkiye’de ruhsatlandırılması, üretimi ve satışı konusunda yetkili tek temsilci olduğunu, ortak pazarlama durumunda ise Türkiye’deki yetkili tek temsilci dışındaki gerçek ya da tüzel kişiye ortak pazarlama yetkisi verildiğini gösteren belge ile ortak pazarlama yapacak gerçek ya da tüzel kişilerin ortak pazarlama konusundaki yazılı onayları.

e) Türkiye’de imal edilecek geleneksel bitkisel tıbbi ürünlerde başvuru sahibinin üretici olmaması durumunda, Beşeri Tıbbi Ürünler İmalathaneleri Yönetmeliğinde belirtilen şartlara sahip bir üretici ile yaptığı fason üretim sözleşmesi ve taraflara ait sicil tasdiknamesi.

(2) Noter aracılığı ile yapılan devirlerde, birinci fıkrada sayılan belgelere ek olarak aşağıdaki hususlar geçerlidir:

a) Devralan firma tarafından hazırlanan, devir başvurusu sırasında geleneksel bitkisel tıbbi ürünle ilgili herhangi bir değişiklik yapılmadığına ilişkin taahhütnamenin sunulması gerekir.

b) Devir işleminin gerçekleşmesinin ardından, geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ilişkin olarak gerekli tüm değişiklik ve güncellemelerin yapılacağına dair, devralan firma tarafından hazırlanmış bir taahhütnamenin eksiksiz olarak sunulması hâlinde, mevcut ürün dosyasına ilişkin olarak gerekli güncellemeler ve varsa eksikliklerin giderilmesine yönelik işlemler, geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsat devir işlemleri yapıldıktan sonra, ilgili kılavuzlar doğrultusunda yapılır ve onay alınmadan satış iznine başvurulamaz.

c) Talep olması hâlinde; ruhsatı devreden ve devralan firmaların yazılı ve noter tasdikli mutabakatı koşulu ile yeni ruhsatın düzenlendiği tarihten sonra altı ay süre ile eski barkodlu ürünlerin üretilmesine ve sadece devralan firma tarafından piyasaya sunulmasına izin verilir. Bu durumdaki ürünlerin üretim bildirimlerine ilişkin kontrol işlemleri İlaç Takip Sistemi üzerinden gerçekleştirilir. Bu ürünler, miatları doluncaya kadar piyasada bulunabilir. İthal edilirken devredilen ürünlerin devreden firma tarafından piyasaya arzı durdurulur. Yeni ruhsatın düzenlendiği tarihten sonra altı ay süre ile eski barkodlu ürünler devreden firma tarafından ruhsatı devreden ve devralan firmaların yazılı ve noter tasdikli mutabakatı koşulu ile ithal edilebilir. Ancak bu ürünler devreden firma tarafından İlaç Takip Sistemine üretim bildirimi yapılması ve ürünlerin İlaç Takip Sistemi üzerinden devralan firmaya devredilmesi koşulu ile piyasaya arz edilebilir.

(3) Lisansör firmanın söz konusu ürünün Türkiye’de ruhsatlandırılmasına, satışına, üretimine ilişkin yetkilendirdiği gerçek veya tüzel kişiyi değiştirmesi durumunda birinci fıkrada sayılan belgelere ek olarak mevcut ruhsat sahibinin ruhsat aslını iade ettiğini bildiren yazısının sunulması; mevcut ruhsat sahibinin yetkisinin kalmadığını gösteren mahkeme kararı sunulduğunda ise birinci fıkranın (a) bendi hariç geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanan Modül 1 dosyası ile birlikte bu maddedeki tüm gerekliliklerin yerine getirilmesi zorunludur. Ancak bu durumdaki ürünün ülkemizde bir hastalık için tek teşhis veya tek tedavi seçeneği olması durumunda Kurum mahkeme kararını beklemeksizin ruhsat, izin veya tescil belgesine ilişkin devir başvurusunu kabul edebilir ve sonuçlandırabilir.

(4) Kurum, yapılan ruhsat devri başvurusunu otuz gün içinde değerlendirir.

(5) Kurum tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin veya sunulacağı tarih bilgisiyle bu bilgi ve belgelerin sunulamadığına ilişkin gerekli açıklamanın en geç otuz gün içinde Kuruma sunulmaması durumunda devir başvurusu iptal edilir.

Ruhsat başvurusunun devri

MADDE 28-

(1) Ruhsat başvurusu yapan gerçek ya da tüzel kişi başvurudan oluşan haklarını 27 nci maddede belirtilen ilgili koşulları yerine getirmek suretiyle başka bir gerçek ya da tüzel kişiye devredebilir.

Satış izni alınması

MADDE 29-

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre Kurum tarafından ruhsatlandırılarak ilk kez piyasaya sunulacak geleneksel bitkisel tıbbi ürün için satış izni alınması zorunludur.

(2) Kurum tarafından ruhsatlandırılarak ilk kez piyasaya sunulacak geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için ruhsat sahibi; Kurumca depocuya satış fiyat başvurusu uygun bulunulan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için depolama faaliyetlerini kendi özel veya tüzel kişiliğine ait tesislerde yapması durumunda Kurum tarafından düzenlenen belgeyi, bunun dışındaki durumlarda ise depolama yerine ait Kurum tarafından düzenlenen belgeyi, taraflar arasında ürünün depolanmasına yönelik olarak imzalanmış belgeyi ve taraflara ait sicil tasdiknamesini satış izni başvurusu ile birlikte Kuruma sunar.

(3) Kurum, satış izni için başvurulan ve Kurumca fiyatı onaylanan geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ilişkin ambalaj örneğini ve kullanma talimatını gerekli bilgileri açısından inceler.

(4) Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün ruhsata esas ambalaj bilgilerinin veya özelliklerinin veya kullanma talimatının değişmesine yol açan işlemler için yeniden satış izni alınmasına gerek yoktur. Ancak üretim yerinin yurt dışından ülkemize ya da ülkemizden yurt dışına transferi, ambalaj boyutu değişikliği, ruhsat devir işlemleri sonrasında veya 23 üncü maddenin beşinci fıkrası doğrultusunda ruhsatının askıda olma durumu kaldırılan ürünler için piyasaya sunulmadan önce; ikinci fıkrada belirtilen belgeler sunulmaksızın Kuruma başvurularak satış izni alınması gerekir.

(5) Dünya Sağlık Örgütü veya Avrupa Birliği tarafından tanınan veya Sağlık Bakanlığı tarafından kabul edilen halk sağlığı tehditlerine karşı acil durumlarda kullanılacak olan ve tedariki yalnızca kamu tarafından yapılacak geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için Kurum, satış izninde söz konusu ürünlerin piyasaya sunulabileceği kamu hizmeti veren sağlık kurum ve kuruluşlarına ilişkin kısıtlamalar tanımlayabilir. Söz konusu kısıtlamalar satış izninde belirtilir.

Ruhsatlandırma sonrası varyasyonlar

MADDE 30-

(1) 27 nci madde istisna olmak üzere, geleneksel bitkisel tıbbi ürün ruhsatlandırıldıktan sonra bu ürüne ilişkin tüm değişiklikler için 18/12/2021 tarihli ve 31693 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ruhsatlı Beşeri Tıbbi Ürünlerdeki Varyasyonlara Dair Yönetmelik hükümlerine ve ilgili kılavuza göre ruhsat sahibi tarafından Kuruma başvuru yapılır.

(2) Kurum, başvuru olması hâlinde fiyat tarifesinde yer alan bir ücrete tabi olmak kaydı ile geleneksel bitkisel tıbbi ürün ruhsatlandırıldıktan sonra başvuru sahibine bilimsel tavsiye verebilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Ücretlendirme

MADDE 31-

(1) Kurum bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlere yönelik ücretlendirme uygulayabilir.

Kılavuz

MADDE 32-

(1) Kurum gerekli gördüğü durumlarda bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik kılavuzlar veya tebliğler yayımlar.

Gizlilik

MADDE 33-

(1) Bir geleneksel bitkisel tıbbi ürüne ruhsat almak üzere başvuru sahibi tarafından Kuruma sunulan bilgiler gizlidir. Bu gizlilik Kurum tarafından korunur.

Geri çekme

MADDE 34-

(1) Bu Yönetmelik kapsamına giren ürünlerden; geri çekmenin söz konusu olduğu ürünlerde yapılacak toplatma ve geri çekme işlemleri için 19/11/2015 tarihli ve 29537 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Geri Çekme Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

Avrupa Birliği mevzuatına uyum

MADDE 35-

(1) Bu Yönetmelik, geleneksel bitkisel tıbbi ürünler ile ilgili 6/11/2001 tarihli ve 2001/83/AT sayılı Beşeri Tıbbi Ürünler Direktifinde değişiklik yapan 31/3/2004 tarihli ve 2004/24/AT sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konseyi Direktifi dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 36-

(1) 6/10/2010 tarihli ve 27721 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Geleneksel Bitkisel Tıbbi Ürünler Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

(2) Birinci fıkra ile yürürlükten kaldırılan Geleneksel Bitkisel Tıbbi Ürünler Yönetmeliğine yapılan atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.

Ara ürün izin belgeli ürünler

GEÇİCİ MADDE 1-

(1) 36 ncı madde ile yürürlükten kaldırılan Geleneksel Bitkisel Tıbbi Ürünler Yönetmeliğinin geçici 1 inci ve geçici 2 nci maddeleri gereği ara ürün izin belgesine sahip olan veya ara ürün izin belgesine yönelik işlemleri devam ederken ruhsat başvurusunda bulunulan ve geleneksel bitkisel tıbbi ürün kapsamında değerlendirilmesine karar verilmiş ve ruhsatlandırılma süreci devam eden ürünler için bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içerisinde ruhsatlandırma sürecinin tamamlanması zorunludur. Bu süre zarfında ruhsat alamayan ürünlerin ara ürün izin belgesine sahip olanlarının izin belgeleri iptal edilir ve ruhsat başvuruları iade edilir. Ara ürün izin belgeleri iptal edilen bu ürünlerin üretimine, ithalatına ve piyasaya arzına izin verilmez. Piyasada bulunan ürünler raf ömrü sonuna kadar piyasada bulunabilir.

Ortak pazarlanan geleneksel bitkisel tıbbi ürünler

GEÇİCİ MADDE 2-

(1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce yalnızca ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanan Modül 1 sunularak ortak pazarlama ruhsat başvurusu yapılmış, ruhsat süreci devam eden geleneksel bitkisel tıbbi ürün için ruhsat sahipleri başvuru dosyalarını tam ve eksiksiz dosya haline getirmek istemeleri durumunda gerekli tüm modülleri bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren otuz gün içinde Kuruma sunar.

(2) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce yalnızca ilgili kılavuza uygun olarak hazırlanan Modül 1 sunularak ruhsatlandırılmış ortak pazarlamaya konu geleneksel bitkisel tıbbi ürünler için ruhsat sahipleri ruhsat dosyalarını tam ve eksiksiz dosya haline getirmek istemeleri durumunda gerekli tüm modülleri bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde Kuruma güncellenmiş olarak sunar.

Yürürlük

MADDE 37-

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 38-

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu Başkanı yürütür.

ÜRÜN İHTİSAS BORSASININ KURULUŞ, FAALİYET, İŞLEYİŞ VE DENETİM USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

Resmî Gazete Tarihi: 10.08.2017 Resmî Gazete Sayısı: 30150

ÜRÜN İHTİSAS BORSASININ KURULUŞ, FAALİYET, İŞLEYİŞ VE DENETİM USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; elektronik ürün senetleri ile elektronik ürün senetlerine dayalı vadeli işlem sözleşmelerinin güven, serbest rekabet ve istikrar içinde şeffaf ve kolay bir şekilde işlem göreceği Borsanın kuruluşuna, faaliyetlerine ve bu faaliyetlerin denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik; Borsanın kuruluşuna, faaliyete geçmesine, organlarına, üyeliğe, işlem ve faaliyetlerine, Bakanlık ile Borsanın görev, yetki ve sorumluluklarına ve Borsaca yapılacak diğer faaliyetlere ilişkin hükümleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 53 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) (Değişik: RG-2/7/2019-30819) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,

b) Borsa: Elektronik ürün senetleri ile elektronik ürün senetlerine dayalı vadeli işlem sözleşmelerinin işlem gördüğü Ürün İhtisas Borsasını,

c) Borsa üyesi: Borsada aracılık yapmaya yetkili olanlardan borsa üyeliğine kabul edilenleri,

ç) Borsa yönergeleri: Borsanın işleyiş esaslarını düzenleyen ve bu Yönetmelik çerçevesinde Bakanlık ve Sermaye Piyasası Kurulunun uygun görüşü alınarak yönetim kurulunca hazırlanan ve yürürlüğe konulan yönergeleri,

d) Elektronik kayıt kuralları: Elektronik ürün senetlerinin oluşturulmasına, bu senetlere bağlı tüm hak ve yükümlülükler ile işlemlerin ilgili taraflar itibarıyla kayden izlenmesine ilişkin EKK’nın önerisi üzerine Bakanlıkça belirlenen usul ve esasları,

e) Elektronik Kayıt Kuruluşu (EKK): Elektronik ürün senetlerinin Sistem üzerinden oluşturulmasını sağlamak, bu senetlere bağlı tüm hak ve yükümlülükler ile işlemleri ilgili taraflar itibarıyla kayden izlemek amacıyla Bakanlıktan lisans almış anonim şirketi,

f) Kanun: Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununu,

g) Lisanslı depo işletmesi: Tarım ürünlerinin depolanmasıyla iştigal eden ve 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında geçerli bir lisans belgesine sahip anonim şirketi,

ğ) Sistem: Elektronik ürün senetlerine ilişkin işlemlerin elektronik ortamda yapılmasını sağlamak üzere EKK tarafından kurulan ve işletilen veri tabanını,

h) Ürün: Bakanlıkça çıkarılan tebliğlerle düzenlenen, depolanmaya uygun nitelikteki ve standardize edilebilen temel ve işlenmiş tarım ürünlerini,

ı) Elektronik ürün senedi: Lisanslı depo işletmesince, elektronik kayıt kurallarına uygun olarak Sistem üzerinden oluşturulan elektronik kaydı,

i) Vadeli işlem sözleşmesi: Satıcının satılan ürünü veya mevzuata uygun olarak ürünü temsilen çıkarılan senetleri belli bir vade sonunda devir ve teslim etmeyi, alıcının ise ürün bedelini belli bir vade sonunda ödemeyi taahhüt ettiği alım satıma ilişkin sözleşmeyi,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Kuruluş ve Faaliyet

Kuruluş

MADDE 5 –

(1) Borsa, Bakanlık ve Sermaye Piyasası Kurulunun teklifi üzerine Bakanlar Kurulu Kararı ile verilen izinle anonim şirket statüsünde kurulur.

Kuruluş şartları

MADDE 6 –

(1) Borsanın kurulabilmesi için;

a) Borsada işlem görecek elektronik ürün senedi ve vadeli işlem sözleşmelerine ilişkin piyasa yapısının, derinliğinin ve ekonomik ihtiyaç ile etkinlik şartlarının uygun olması,

b) 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa uygun olarak anonim şirket şeklinde esas sözleşmesinin hazırlanması,

c) Pay senetlerinin tamamının nama yazılı olması,

ç) Kurucu, pay sahibi, yönetim kurulu üyeleri ve genel müdürün 7 nci maddede belirtilen şartları haiz olması,

d) İlgili mevzuatla aranılan diğer şartlara sahip olunması,

gerekir.

Kurucu, pay sahibi, yönetim kurulu üyeleri ve genel müdürün sahip olması gereken genel şartlar

MADDE 7 –

(1) Borsa kurucularının, pay sahiplerinin, yönetim kurulu üyelerinin ve genel müdürün;

a) Kendileri veya sınırsız sorumlu oldukları kuruluşlar hakkında iflas veya iflasın ertelenmesi kararı verilmemiş ve konkordato ilân edilmemiş olması,

b) Faaliyet izni iptal edilmiş borsada ve faaliyet izinlerinden biri Sermaye Piyasası Kurulunca iptal edilmiş kuruluşlarda bu müeyyideyi gerektiren olayda sorumluluğu bulunan kişilerden olmamaları,

c) Borsanın ve sermaye piyasası araçlarının, kambiyo ve kıymetli madenler ile kıymetli taşların işlem gördüğü borsaların üyeliğinden sürekli olarak çıkarılmış kuruluşlarda, bu müeyyideyi gerektiren olayda sorumluluğu bulunan kişilerden olmamaları,

ç) Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu, 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu, 13/11/1996 tarihli ve 4208 sayılı Kanun ve ödünç para verme işleri hakkında mevzuat ile 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa aykırılıktan dolayı hükümlülüklerinin bulunmaması,

d) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı beş yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, bilişim sistemini engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme, banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık, vergi kaçakçılığı veya haksız mal edinme suçlarından mahkûm olmaması,

e) Mali ve ticari itibar bakımından Borsanın itibarına zarar verebilecek nitelikte engel bir durumun bulunmaması,

gerekir.

(2) Tüzel kişinin yönetim kurulu üyesi olarak atanması halinde birinci fıkradaki şartlar tüzel kişiyi temsil etmek üzere belirlenen gerçek kişiler için de aranır.

Faaliyet izni

MADDE 8 –

(1) Kuruluşu yapılan Borsa, Bakanlıktan faaliyet izni almadan borsacılık işlemlerinde bulunamaz.

(2) Borsaya faaliyet izni verilebilmesi için;

a) Mevzuata uygun muhasebe kayıt, bilgi ve belge sistemi ile düzenli iş akışı ve haberleşmeyi sağlayacak yeterli bir organizasyonun kurulmuş, teknik donanımın sağlanmış, iç kontrol, denetim ve gözetim birim ve sistemlerinin oluşturulmuş ve işler hale getirilmiş olması,

b) Borsa bünyesinde bulunacak bütün varlıklar için hırsızlık, yangın, duman, infilak, deprem, dahili su basması, sel, grev-lokavt-kargaşalık, terör, fırtına, yıldırım, yer kayması ve benzeri rizikolara karşı sigorta yaptırılmış olması,

c) Borsa bünyesinde yeterli nitelikte ve sayıda uzman personelin istihdam edilmiş olması,

ç) İşlemlerin güvenilir, şeffaf, etkin, istikrarlı, adil, dürüst ve rekabetçi bir ortamda yapılması, emirlerin iletilmesi, eşleştirilmesi ve sağlıklı fiyat oluşumu için gerekli bilgi işlem sistemlerinin ve teknolojik altyapının kurulmuş olması, buna yönelik gerekli düzenlemelerin yapılması, işlemlerin yedeklenmesi ve bilgi işlem altyapısını kötü niyetli yazılımdan korunması da dâhil tüm güvenlik önlemlerinin alınması,

d) Borsa yönergelerinin hazırlanmış olması,

e) Borsa bünyesinde takas merkezinin oluşturulmuş olması veya takas işlemlerinin Borsa dışında bir kurumca yapılacak olması halinde 23 üncü maddenin üçüncü fıkrası çerçevesinde Borsa ve takas kuruluşu arasında bir sözleşmenin yapılmış olması,

f) Elektronik ürün senetlerinin alım satımında EKK ve Borsa arasında gerçekleştirilecek işlemlere ilişkin olarak EKK ile bir sözleşmenin yapılmış olması,

gerekir.

Faaliyet izni için aranılan belgeler

MADDE 9 –

(1) Faaliyet izni almak için bir dilekçe ile Bakanlığa başvuruda bulunulur. Dilekçeye aşağıdaki belgeler eklenir:

a) Yönetim, iç kontrol, denetim, gözetim, muhasebe, bilgi işlem ve gerekli diğer hizmet birimlerinin oluşturulduğunu gösteren organizasyon şeması,

b) Personelin isim, unvan ve eğitim durumlarını gösteren personel listesi ile görev ve sorumluluklarının yer aldığı iş tanımları,

c) Borsa bünyesinde bulunan bütün varlıklar için hırsızlık, yangın, duman, infilak, deprem, dahili su basması, sel, grev-lokavt-kargaşalık, terör, fırtına, yıldırım, yer kayması ve benzeri rizikolara karşı düzenlenmiş sigorta poliçelerinin onaylı suretleri,

ç) Borsa yönergelerine ilişkin yönetim kurulu kararı,

d) Takas işlemlerinin Borsa dışında bir kurumca yapılacak olması halinde 23 üncü maddenin üçüncü fıkrası çerçevesinde Borsa ve takas kuruluşu arasında imzalanan sözleşme,

e) Elektronik ürün senetlerinin alım satımında EKK ve Borsa arasında gerçekleştirilecek işlemlere ilişkin olarak EKK ile imzalanan sözleşme.

İnceleme komisyonu

MADDE 10 –

(1) Faaliyet izni başvurusunda ibraz edilen belgelerdeki bilgilerin mevcut durumu yansıtıp yansıtmadığını ve 8 inci maddede yer alan teknik ve idari şartların sağlanıp sağlanmadığını mahallinde incelemek üzere, Bakanlık bünyesinden ve Sermaye Piyasası Kurulu ile Bakanlıkça uygun görülecek diğer kurum ve kuruluşlardan, sayısı beşten az olmamak üzere teknik ve uzman kişilerden oluşan bir inceleme komisyonu kurulur.

(2) İnceleme komisyonu, birinci fıkrada belirtilen hususlar ile Bakanlıkça gerekli görülen diğer hususları inceler ve inceleme sonucunu gerekçeleriyle birlikte bir ay içinde bir rapora bağlayarak Bakanlığa sunar.

(3) İnceleme sonucu tespit edilen eksiklik veya sorunların giderilmesi Bakanlıkça talep edilir.

(4) Bakanlık, inceleme komisyonunca düzenlenen raporu yetersiz bulursa veya ihtiyaç görürse konuyla ilgili ek ya da yeni bir inceleme yaptırabilir.

Faaliyet izninin verilmesi

MADDE 11 –

(1) Yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda; kuruluş izni aşamasında aranılan şartları kaybetmemiş olan, 8 inci maddede öngörülen şartları taşıdığı anlaşılan ve 9 uncu maddede belirtilen belgeleri ibraz eden Borsaya faaliyet izni verilir.

(2) Gerekli şartların sağlanmadığının veya güven ve ticarî itibarı sarsıcı ya da faaliyet izni verilmesine engel geçerli bir sebebin varlığının tespiti hallerinde faaliyet izni verilmez.

(3) Borsanın faaliyet izni Resmî Gazete’de ilan edilir. Faaliyet izni alan şirket, ürün ihtisas borsası anonim şirketi unvanıyla faaliyet gösterir.

(4) Borsanın faaliyet alanı tüm Türkiye’yi kapsar. Borsanın faaliyet alanı Türkiye dışındaki ülkeleri de kapsayacak şekilde genişletilebilir.

Borsanın faaliyet ilke ve esasları

MADDE 12 –

(1) Borsanın faaliyetleri sırasında aşağıda yer alan ilkelere uyması zorunludur:

a) İşlem görecek araçların serbest rekabet şartları altında kolay ve güvenli bir şekilde alınıp satılabilmesini sağlamak, bu amaçla gerekli platform ve sistemleri kurmak,

b) Piyasalarda aynı niteliktekilere adil işlem ilkeleri geliştirmek, sağlıklı fiyat oluşumu için elverişli ortam hazırlanmasına dönük tedbirleri almak,

c) Oluşan fiyatların tespiti ve ilanı başta olmak üzere Borsada oluşan ve işlem yapanların karar almalarını kolaylaştıracak yeterli nitelik ve kapsamdaki bilgiyi düzenli bir şekilde uygun araçlarla açıklamak,

ç) Borsada işlem gören elektronik ürün senetlerinin temsil ettiği ürünlere ilişkin ticaret borsalarında oluşan miktar ve fiyat bilgileri ile piyasaya ilişkin diğer verileri Borsada işlem yapanların bilgi ve kullanımına sunmak,

d) Piyasanın gelişmesine katkı sağlamak amacıyla; tarımsal piyasaları ilgilendiren konularda araştırmalar yapmak, bu konularda Bakanlığa bilgi ve öneriler sunmak, ulusal ve uluslararası toplantılar düzenlemek, süreli ve süresiz yayın ile yazılı, sesli veya görüntülü eserler hazırlamak, yayımlamak,

e) Borsa ile Bakanlık arasında düzenli ve sistematik bilgi akışını sağlayacak mekanizmaları kurmak,

f) Yapılan düzenlemelere uyulmasını sağlayacak yeterli mali kaynağı tahsis etmek ve organizasyonu sağlamak,

g) İşlem yapanlar arasında ayrımcılık yapmamak,

ğ) Borsanın iş ve işlemlerini Bakanlık ile işbirliği ve koordinasyon içinde yürütmek,

h) Tarım ürünleri piyasasının gelişmesine katkı sağlamak için Bakanlık ve ilgili diğer kurum ve kuruluşlar ile işbirliği ve koordinasyon içinde çalışmak,

ı) Borsanın mali yapısına, organizasyonuna ve piyasa faaliyetlerine ilişkin bilgileri düzenli aralıklarla kamuya açıklamak.

(2) Birinci fıkrada sayılan ilkeler saklı kalmak kaydıyla; Borsa, kendisine verilen görevleri ve yetkileri kendi sorumluluğu altında bağımsız olarak yerine getirir ve kullanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Borsanın Yönetimi

Yönetim kurulu

MADDE 13 –

(1) Yönetim kuruluna Bakanlıkça ve Sermaye Piyasası Kurulunca birer üye atanır. Bu hususa ilişkin düzenlemenin esas sözleşmede yer alması zorunludur. Bakanlıkça yönetim kurulu üyeliğine Bakanlık mensupları arasından atama yapılır.

(2) Yönetim kurulu üyeleri en fazla üç yıl için seçilirler. Süresi biten üyenin tekrar seçilmesi mümkündür. Yönetim kurulu üyeleri, görev süresi sona ermeden atayan kurum ya da seçen organ tarafından görevden alınabilir ve yerlerine yeni üyeler atanır/seçilir. Bu üyeler görevden alınan üyelerin görev sürelerini tamamlar.

(3) Genel kurulca seçilen üyeliklerde herhangi bir sebeple boşalma olursa, yönetim kurulu, gerekli nitelik ve şartları haiz birini, geçici olarak yönetim kurulu üyeliğine seçip ilk genel kurulun onayına sunar. Bu yolla seçilen üye, onaya sunulduğu genel kurul toplantısına kadar görev yapar ve onaylanması hâlinde selefinin süresini tamamlar.

(4) Üçüncü fıkra çerçevesinde yönetim kurulu üyelerinde meydana gelen değişiklikler, değişikliği izleyen beş iş günü içinde Bakanlığa bildirilir.

(5) Yönetim kurulu üye tam sayısının çoğunluğu ile toplanır ve kararlarını toplantıda hazır bulunan üyelerin çoğunluğu ile alır.

(6) Yönetim kurulu ayda en az bir defa toplanır. Yönetim kurulu toplantılarının gündemi, günü ve saati yönetim kurulu başkanı tarafından belirlenir ve yönetim kurulu toplantıları yönetim kurulu başkanı veya bulunmaması halinde vekili tarafından idare edilir.

Yönetim kurulu görev ve yetkileri

MADDE 14 –

(Değişik: RG-2/7/2019-30819) 

(1) Yönetim Kurulu Türk Ticaret Kanunu’nda belirlenen görev ve yetkilerinin yanı sıra;

a) Borsa yönergelerini karara bağlamak,

b) Kota alınma, kottan çıkarılma ile Borsada işlem görmeyi karara bağlamak,

c) Borsada işlem görmenin durdurulmasını sağlamak,

ç) Şirkete ilişkin iç düzenleme niteliğindeki yönergeleri karara bağlamak,

d) Borsacılık işlemlerinin yapılacağı platformların ve sistemlerin oluşturulmasına yönelik hususları karara bağlamak,

e) Mevzuata, borsa düzenine ve piyasanın işleyişine uygun hareket etmeyen borsa üyeleri hakkında gerekli hukuki işlemleri karara bağlamak,

f) Mevzuata uygun hareket etmeyen borsa personeli hakkında gerekli hukuki işlemleri yapmak,

g) İhtiyaç duyulabilecek komiteleri kurarak, üyelerini seçmek ve çalışma esaslarını karara bağlamak,

ğ) Borsa işlemlerine ilişkin gözetim sisteminin kurulmasına yönelik hususları karara bağlamak,

h) Borsanın personel kadrosunu karara bağlamak,

ı) Borsa gelir kalemlerinin miktar ve oranları ile bunların tahsil zamanı ve şekillerini karara bağlamak,

i) Borsa adına imzaya yetkili olanları ve yetki sınırlarını karara bağlamak,

j) Personel atamalarını yapmak,

k) Borsanın görev ve yetki alanına giren hususlarda yerli ve yabancı diğer borsa ve kuruluşlar ile uluslararası kuruluşlarla anlaşma yapılmasını karara bağlamak,

l) Borsa üyelik başvurularını karara bağlamak ve gerektiğinde Borsa üyelerinin üyelikten geçici veya sürekli çıkarılmasına karar vermek,

m) Bakanlığın genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırması ve/veya genel kurul gündemine madde ilave edilmesini talep etmesi hallerinde gerekli işlemlere yönelik karar almak,

n) Gözetim, denetim, inceleme, araştırma ve soruşturma raporlarını karara bağlamak,

o) Şirketin organizasyon yapısını ve birimlerinin görev tanımları ile yetki ve sorumluluklarını karara bağlamak,

ö) Şirket personelinin işe alınmaları, işten çıkarılmaları, nitelikleri, yükselmeleri, performans ölçütleri, sorumluluk ve yükümlülükleri ile disiplin konularını belirlemek,

p) Borsa üyelerinin kendi aralarında veya müşterileriyle emirlerin iletilmesi ve eşleştirilmesi ile gerçekleşen işlemlere ilişkin yükümlülüklerin zamanında yerine getirilmesi işlemlerinden doğan uyuşmazlıkların çözümlenmesine ilişkin usul ve esasları belirlemek, uyuşmazlık başvurusunun incelenebilmesi için Bakanlık onayı alınmak suretiyle hizmet bedeli alınmasına karar vermek,

r) Mevzuatla kendisine verilen sair görevleri yerine getirmek,

ile görevli ve yetkilidir.

(2) Yönetim Kurulu; Türk Ticaret Kanunu uyarınca münhasıran kendisine bırakılmış görev ve yetkiler ile bu maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (ç), (d), (e), (g), (ğ), (h), (ı), (i), (k), (l), (m), (n), (o), (ö), (p) ve (r) bentlerinde yer alan görev ve yetkisi haricindeki diğer görev ve yetkilerini Yönetim Kurulu üyelerinden bir veya birkaçına veya genel müdüre yazılı ve sınırları açıkça belirlenmiş olmak şartıyla devredebilir.

Komiteler

MADDE 15 –

(1) Borsada, ilgili mevzuat ve bu Yönetmelik ile yönetim kuruluna verilen görevlerin yerine getirilmesinde yönetim kuruluna yardımcı olmak üzere işin niteliğinin gerektirdiği sayıda komite kurulabilir.

(2) Komitelerin kurulmasına, üyelerinin seçilmesine, çalışma usul ve esaslarına ilişkin ilkeler Borsa yönergelerinde gösterilir.

Genel müdür

MADDE 16 –

(1) Yönetim kurulu başkanının teklifi üzerine yönetim kurulu ikinci fıkrada ve 7 nci maddede belirtilen şartları haiz bir kişiyi genel müdür olarak atar. Genel müdürün yönetim kurulu üyeleri arasından atanması halinde, genel müdür aynı zamanda yönetim kurulu başkanı olamaz. Genel müdürün münhasıran bu görev için atanmış olması zorunludur.

(2) Genel müdürün üniversitelerin en az dört yıllık lisans düzeyinde eğitim veren iktisadi ve idari bilimler, hukuk, mühendislik fakülteleri ile sermaye piyasaları veya bankacılık bölümlerinden mezun olması, iyi derecede İngilizce bilmesi ve ürün piyasalarıyla ilgili kamuda veya özel sektörde en az on yıl mesleki tecrübeye sahip bulunması gerekir.

(3) Borsa tarafından; genel müdürlüğe atanacak kişi ikinci fıkrada ve 7 nci maddede aranan şartları taşıdığını gösteren belgelerle birlikte Bakanlığa bildirilir.

(4) Genel müdürün herhangi bir nedenle görevden ayrılması halinde bu durum en geç beş iş günü içinde Borsa tarafından Bakanlığa yazılı olarak bildirilir.

Temsil ve yönetim yetkisinin devri

MADDE 17 –

(1) Yönetim kurulu, düzenleyeceği bir iç yönergeye göre yönetimi, kısmen veya tamamen bir veya birkaç yönetim kurulu üyesine ya da üçüncü kişiye devretmeye yetkilidir. Bu iç yönerge şirketin yönetimini düzenler; bunun için gerekli olan görevleri tanımlar, yerlerini gösterir, özellikle kimin kime bağlı ve bilgi sunmakla yükümlü olduğunu belirler. Yönetim kurulu, istem üzerine pay sahiplerini ve korunmaya değer menfaatlerini ikna edici bir biçimde ortaya koyan alacaklıları, bu iç yönerge hakkında, yazılı olarak bilgilendirir. Yönetim, devredilmediği takdirde, yönetim kurulunun tüm üyelerine aittir.

(2) Yönetim kurulu, temsil yetkisini bir veya daha fazla murahhas üyeye veya müdür olarak üçüncü kişilere devredebilir. En az bir yönetim kurulu üyesinin temsil yetkisini haiz olması şarttır.

(3) Yönetim kurulu, temsile yetkili olmayan yönetim kurulu üyelerini veya şirkete hizmet akdi ile bağlı olanları sınırlı yetkiye sahip ticari vekil veya diğer tacir yardımcıları olarak atayabilir. Bu şekilde atanacak olanların görev ve yetkileri, Türk Ticaret Kanununun 367 nci maddesine göre hazırlanacak iç yönergede açıkça belirlenir. Bu durumda iç yönergenin tescil ve ilanı zorunludur. İç yönerge ile ticari vekil ve diğer tacir yardımcıları atanamaz. Bu şekilde yetkilendirilen ticari vekil veya diğer tacir yardımcıları da ticaret siciline tescil ve ilan edilir. Bu kişilerin, şirkete ve üçüncü kişilere verecekleri her tür zarardan dolayı yönetim kurulu müteselsilen sorumludur.

Borsa hizmet birimleri ve personeli

MADDE 18 –

(1) Bu Yönetmelik ve ilgili mevzuatla Borsaya verilmiş görevlerin yerine getirilmesi ve yetkilerin kullanılmasına ilişkin hususların düzenlenmesine yönelik olarak; Borsanın hizmet birimleri, organizasyonu, birim ve kadroların görev tanımları ile yetki ve sorumlulukları Borsa yönergeleri ile düzenlenir.

(2) Şirket personelinin işe alınması, nitelikleri, sözleşme esasları, ilerleme, yükselme ve görevden alınma şekilleri, performans ölçütleri, disiplin esasları, hakları ve yükümlülükleri, unvanları ve sayıları, yükselmeleri; personele ödenecek her türlü ücret, tazminat, ikramiye, prim gibi mali ve özlük haklar ve menfaatler, sosyal haklar ve yardımlar, ödenekler, yolculuk, konaklama ve temsil giderleri, aynî ve nakdî imkânlar, sigortalar ve benzeri teminatlar ile hizmet ikramiyesi, bireysel emeklilik katkı payı, insan kaynakları stratejileri kapsamında gerektiğinde işten ayrılmalarının teşvikine ilişkin ödemeler ve benzeri her çeşit haklar ve menfaatler yönetim kurulu başkanının önerisi üzerine yönetim kurulunca belirlenir.

(3) Borsada yönetici ve uzman statüsünde bulunan personelin üniversitelerin en az dört yıllık lisans düzeyinde eğitim veren iktisadi ve idari bilimler, hukuk, mühendislik fakülteleri ile sermaye piyasaları veya bankacılık bölümlerinden mezun olması gerekir.

Sır saklama yükümlülüğü ve yasaklar

MADDE 19 –

(1) Borsanın organ ve komite üyeleri ile tüm personeli sıfat ve görevleri dolayısıyla öğrendikleri; borsaya ve borsayla ilişkisi olan ortaklık, kurum ve diğer her türlü gerçek ve tüzel kişilere ait sırların gizliliğine uymak ve sırları kanunla görevli ve yetkili kılınmış kişi ve mercilerden başkasına herhangi bir suretle açıklamamak, kendilerinin veya üçüncü kişilerin yarar ve zararına kullanmamakla yükümlüdürler. Bu yükümlülük, ilgililerin borsadaki görevlerinden ayrılmalarından sonra da devam eder.

(2) Borsa personeli görevlerini ifa ederken, şirketin menfaatlerini dürüstlük kurallarına uyarak gözetmek, gerekli özeni göstermek, belirlenen ilke ve kurallara uygun hareket etmek, çağdaş borsacılık ve uluslararası rekabetin gereklerine göre davranmakla yükümlüdür. Borsa personeli, Borsa üyeleriyle herhangi bir menfaat ilişkisi kuramaz, özel bir kanuna dayanmadıkça herhangi bir kurum veya kuruluşta görev alamaz, ticaretle uğraşamaz, Borsada işlem yapan ya da Borsa ile doğrudan ya da dolaylı ilişkisi olan ortaklıklarda pay sahibi olamazlar. Borsa personelinden, Borsayı temsile ve imzaya yetkili kılınanların kendileri ile bunların eşleri ve velayeti altındaki çocuklarının, Borsa bünyesindeki platform ve sistemlerde alım-satım işlemi yapması yasaktır.

(3) Bu madde hükmüne aykırı hareket eden yönetim kurulu üyelerinin tespiti halinde borsa genel kurulu en geç otuz gün içinde ilgili yönetim kurulu üyesinin görevden alınması gündemiyle Bakanlıkça olağanüstü toplantıya çağrılır. Borsanın diğer yönetici ve personeli ise bu madde hükmüne aykırılığın tespit edildiği tarihten itibaren görevlerinden istifa etmiş sayılır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Borsa Üyeliği, İşlem ve Takas Esasları

Borsa üyeliği

MADDE 20 –

(1) İlgili Yönetmelik çerçevesinde Borsada aracılık yapmaya yetkili olanların Borsa üyeliğine kabul edilmesinde aranılacak şartlar, üyelik kayıt ve üyelikten kesin ya da geçici olarak çıkarılma işlemleri ile Borsa üyeliğine ilişkin diğer usul ve esaslar Borsa yönergeleri ile düzenlenir.

İşlem esasları

MADDE 21 –

(1) Borsada işlemler, borsanın gözetiminde ve rekabet koşulları altında elektronik ortamda eşleştirme yöntemiyle yapılır.

(2) Bu Yönetmeliğe ve ilgili mevzuata uygun olarak; işlem yöntemi, borsa emirleri, türleri, geçerlilik süresi, borsaya iletilmesi, eşleştirilmesi, kaydedilmesi, takas, fiyatların ilanı, işlem yapanların sorumlulukları, vadeli işlem sözleşmelerinde aranacak şartlar ve vadeli işlem sözleşmelerinin alım satımları gibi hususlar ile işlemlere dair diğer usul ve esaslar Borsa yönergeleri ile düzenlenir.

İşlem limitleri

MADDE 22 –

(1) Borsada hesap, hesap tipi ve/veya Borsa üyesi bazında, belli bir anda veya sürede toplam olarak yapılabilecek azami işlem miktarı, yönetim kurulu tarafından belirlenir. İşlem limitlerini, Borsadaki işlem hacmini gözeterek suni fiyat oluşumuna yol açmayacak şekilde belirlemek esastır. Bakanlık, gerekli gördüğü durumlarda işlem limitlerinin yeniden belirlenmesini talep edebilir veya işlem limitini geçici süreyle re’sen belirleyebilir.

Ödeme ve teslim esasları ile takas işlemleri

MADDE 23 –

(1) Ödeme ve teslimat sürecinin tamamlanması, temerrüt hali ve giderilmesine ilişkin esaslar Borsa yönergeleri ile düzenlenir. Alıcı taraf nakdi ödemekle, satıcı taraf elektronik ürün senedini teslimle yükümlüdür.

(2) (Değişik: RG-2/7/2019-30819)(1) Borsa işlemlerinde;

a) Alıcı karşısında satıcı, satıcı karşısında alıcı konumuna geçerek piyasa katılımcılarının hak ve yükümlülüklerini teminat altına almak,(1)

b) İşlem gören elektronik ürün senedi ve vadeli işlem sözleşmelerinden kaynaklanan teslim ve ödeme taahhütlerinin zamanında yerine getirilmesini, nakit ve kıymet transferlerini ve teslim işlemlerini yürütmek,

üzere Borsa bünyesinde bir takas merkezi oluşturulur veya Borsanın takas işlemlerinden doğan sorumluluğu saklı kalmak kaydıyla takas hizmetleri konusunda faaliyet gösteren bir kuruluşla anlaşma yapılır.

(3) Borsa dışında bir kurumun takas merkezi olarak belirlenmesi durumunda, Borsa ile takas kuruluşu arasında her iki kurumun hak, yükümlülük ve yetkilerinin belirleneceği bir sözleşme yapılır.

Borsada tescil zorunluluğu

MADDE 24 –

(1) Elektronik ürün senetleri ve vadeli işlem sözleşmelerinin alım satım işlemlerinin Borsada kontrolü ve tescili zorunludur.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Görev, Yetki ve Sorumluluklar

Bakanlığın görev ve yetkileri

MADDE 25 –

(1) Borsanın her türlü işlem, hesap, kayıt ve defterleri Bakanlığın gözetim ve denetimine tabidir. Bakanlık gerekli gördüğünde bağımsız denetim kuruluşlarına da denetim yaptırabilir. Borsa organlarında bulunanlar ile Borsa personeli defter, belge ve kayıtlarını görevli denetim elemanlarına ibraz etmek ve istenen bilgileri doğru olarak vermek zorundadır.

(2) Bakanlık, Borsanın güven, açıklık ve istikrar içinde faaliyet göstermesine ilişkin düzenlemeler yapmaya, mevzuata aykırılık durumunda, kuruluş ve faaliyet şartlarının kaybedilmesi halinde veya Borsada işlem yapanların haklarının ve kamu menfaatinin korunmasının gerektiği hallerde ya da olağan dışı menfi gelişmelerde; mevzuata, piyasa istikrarına ve Borsanın amaç ve ilkelerine uygunluğu sağlamak üzere uyarmaya, süre vererek eksikliklerin giderilmesini talep etmeye, talimat vermeye, Borsa organlarında bulunanlar ile Borsa personelinin yetkilerini kısıtlamaya veya kaldırmaya, diğer her türlü tedbiri almaya, Borsa faaliyetlerini kısmen veya tamamen durdurmaya, faaliyet iznini askıya almaya veya iptal etmeye, mahkeme kararıyla yönetimine ve malvarlığına el koymaya ve tasfiyesini istemeye görevli ve yetkilidir.

Borsanın görev ve sorumlulukları

MADDE 26 –

(1) Borsa, 12 nci maddede belirtilen faaliyet ilke ve esaslarına, bu Yönetmelik hükümlerine, Borsa yönergelerine ve ilgili diğer mevzuata uygun olarak faaliyet göstermekle yükümlüdür.

(2) Borsa işlemlerine ilişkin; alıcı karşısında satıcı, satıcı karşısında alıcı konumuna geçerek piyasa katılımcılarının hak ve yükümlülüklerini teminat altına almak, alım satımın tescili, devir ile bedelinin ödenmesi, takas işlemleri, alıcı ve satıcı ile üçüncü şahısların haklarının korunması, yükümlülüklerinin yerine getirilmesi, risklerin takibi, kontrolü ve alım satıma ilişkin diğer hususlar, Borsanın sorumluluğundadır.

(3) İkinci fıkrada belirtilen işlemlerden doğan zararlar, takas işlemlerinden doğan rizikolar ile Borsa üyelerinin (Ek ibare: RG-2/7/2019-30819) ve Borsada alım satım yapan gerçek ve tüzel kişilerin alım satım emirlerini mevzuata uygun şekilde yerine getirmemesinden kaynaklanan zararlar Borsa tarafından oluşturulan borsa garanti fonunca tazmin edilir. Borsa garanti fonunun oluşturulması, fona katılım, gelirlerinin tahsili, kullanılması, yönetilmesi ve bununla ilgili diğer usul ve esaslar Borsa yönergeleri ile düzenlenir.

Organ üyeleri, borsa üyeleri ile personelin sorumluluğu

MADDE 27 –

(1) Borsanın para hükmündeki evrak, senet ve sair malları aleyhine suç işleyen ve bilanço, zabıtname, rapor ve diğer çeşitli kâğıt ve defterler üzerinde suç mahiyetinde değişiklik yapan veya bunları kasten yok eden organ üyeleri ile personel hakkında Kanunun 76 ncı maddesi hükmü uygulanır.

(2) Borsa tarafından talep edilmesi durumunda, Borsa üyeleri mali tablo ve raporları Borsaya vermek zorundadır.

ALTINCI BÖLÜM

Mali Hükümler

Borsanın gelirleri

MADDE 28 –

(1) Borsanın gelirleri şunlardır:

a) Borsa üyelerinden tahsil olunan üyelik kayıt ücreti,

b) Borsa üyelerinden tahsil olunan yıllık aidatlar,

c) Borsa tescil ücretleri,

ç) Yapılan hizmetler karşılığı alınan ücretler,

d) Menkul, gayrimenkul sermaye iradı, şirket karları ve döviz gelirleri,

e) Belge ve yayın gelirleri,

f) Bağışlar ve yardımlar,

g) Sair gelirler.

(2) Bu maddede belirtilen gelir kalemlerinin, sair gelir ve bağışlar dışında kalanların miktar ve oranları ile bunların tahsil zamanı ve şekilleri yönetim kurulunca belirlenir. Bu gelir kalemlerinden üyelik kayıt ücreti, yıllık aidat ve borsa tescil ücreti Bakanlık onayı ile yürürlüğe girer.

Borsa garanti fonu payı

MADDE 29 –

(1) Borsa tarafından; gerçekleştirilen işlemler üzerinden, Borsa üyesi ve işlem türü esas alınarak yönetim kurulu tarafından belirlenen ve Bakanlık tarafından onaylanan miktar veya oranda borsa garanti fonu payı alınır.

Borsa tescil ücreti

MADDE 30 –

(1) Borsa tarafından, elektronik ürün senedi alım satım değeri üzerinden en çok onbinde beş oranında tescil ücreti alınır. Tescil ücreti oranı Borsa yönetim kurulu tarafından belirlenir ve Bakanlık tarafından onaylanır.

Lisanslı depoculuk tazmin fonu payı

MADDE 31 –

(1) Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununun 24 üncü maddesi uyarınca Borsada işlem gören elektronik ürün senedi alım satımından tahsil edilecek borsa tescil ücretlerinin yüzde onu ile Borsada işlem gören elektronik ürün senedi alım satım bedelinin binde yarımı, Borsa veya takas merkezi tarafından aylık olarak lisanslı depoculuk tazmin fonuna aktarılır.

Bütçe ve kesin hesap

MADDE 32 –

(1) Borsanın bütçe ve kesin hesabı, yönetim kurulunun teklifi üzerine genel kurulca onaylanır.

Kâr dağıtımı

MADDE 33 –

(1) Yıllık kârın hangi tarihte ve ne şekilde dağıtılacağı, yönetim kurulunun teklifi üzerine genel kurul tarafından kararlaştırılır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Lisanslı depo işletmeleriyle sözleşme

MADDE 34 –

(1) Elektronik ürün senetlerinin güven içinde ticaretinin ve takibinin yapılabilmesini teminen Borsa ile lisanslı depo işletmesi arasında sözleşme yapılır. Sözleşmede; elektronik ürün senetlerinin Borsaya kota ettirilmesi, hareketlerinin kontrol ve takibi, teyidi, iptali, bilgi akışının düzenli olarak sağlanması, lisanslı depolardaki ürünlerin gerektiğinde (Ek ibare: RG-2/7/2019-30819) elektronik ortamda Borsaca incelenmesi ve kontrolü ile aralarındaki bilgi iletişim sistemine ilişkin hususlar yer alır.

İş birliği

MADDE 35 –

(1) Borsa, ilgili mevzuattan kaynaklanan bir sınırlama veya engel olmadığı sürece kendisini geliştirmek, daha iyi hizmet sunmak ve piyasadaki güven ve istikrarı artırmak amacıyla ticaret borsalarıyla, çalışma konusu farklı diğer borsalarla, yabancı ülkelerdeki borsalarla, tarım ürünleri piyasasında faaliyet gösteren diğer kurum ve kuruluşlar ile uluslararası kuruluşlarla teknik hususlar da dahil çeşitli alanlarda iş birliği yapabilir.

(2) (Ek: RG-2/7/2019-30819) 5174 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında Borsa, ticaret borsaları ile acentelik sözleşmesi imzalayabilir.

İlgili yönetmelikler

MADDE 36 –

(1) Elektronik ürün senetleri ve vadeli işlem sözleşmelerinin Borsada alım satımına aracılık edilmesine, aracıların yetkilendirilmesi ile bu yetkinin askıya alınması ve iptaline, aracıların gözetim ve denetimine ve elektronik ürün senetleri ve vadeli işlem sözleşmeleri üzerindeki aracılık hizmetlerine dair diğer işlemlere ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ve Sermaye Piyasası Kurulunun birlikte çıkaracağı yönetmelikle düzenlenir.

(2) Elektronik ürün senetleri ve vadeli işlem sözleşmelerine ilişkin gerçekleştirilen işlemler üzerindeki gözetim ve denetim faaliyetleri Bakanlık ve Sermaye Piyasası Kurulunun müştereken çıkaracağı bir yönetmelikle düzenlenir.

Uygulanacak diğer hükümler

MADDE 37 –

(1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, Kanunun, 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununun ve Türk Ticaret Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 38 –

(1) 9/3/2005 tarihli ve 25750 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ürün İhtisas Borsalarının Kuruluş, İşleyiş ve Denetim Usul ve Esasları Hakkında Genel Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Kanunun 53 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereğince Borsa faaliyete geçinceye kadar elektronik ürün senetlerinin alım satımı konusunda yetkilendirilen ticaret borsalarının söz konusu yetkileri, Borsanın faaliyet izninin Resmî Gazete’de ilan edildiği tarihte başkaca bir işleme gerek kalmaksızın sona erer.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 2- (Ek: RG-22/12/2022-32051)(2) 

 (1) Bu Yönetmeliğin, 2/7/2019 tarihli ve 30819 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ürün İhtisas Borsasının Kuruluş, Faaliyet, İşleyiş ve Denetim Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile değiştirilen 23 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi hükmü 31/12/2024 tarihine kadar uygulanmaz.

Yürürlük

MADDE 39 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 40 –

(Değişik: RG-2/7/2019-30819) 

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür. 

___________________

(1) 31/12/2020 tarihli ve 31351 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik ile, 2/7/2019 tarihli ve 30819 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ürün İhtisas Borsasının Kuruluş, Faaliyet, İşleyiş ve Denetim Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan  “31/12/2020” ibaresi “31/12/2022” olarak değiştirilmiştir. Bu itibarla 31/12/2020 tarihli ve 31351 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik ile değiştirilen 23 üncü maddenin ikinci fıkrasının (a) bendi 31/12/2022 tarihinde yürürlüğe girer.

(2) Bu değişiklik 31/12/2022  tarihinde yürürlüğe girer.

 

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin

Tarihi

Sayısı

           10/8/2017

           30150

Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1.          

               2/7/2019

          30819

2.          

22/12/2022

32051

 

ELEKTRONİK ÜRÜN SENEDİ YÖNETMELİĞİ

Resmî Gazete Tarihi: 12.11.2011 Resmî Gazete Sayısı: 28110

ELEKTRONİK ÜRÜN SENEDİ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; basılı ürün senedi hükmünde olmak üzere depolamak amacıyla teslim ve kabul edilen ürünler için lisanslı depo işletmelerince bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak elektronik ortamda oluşturulan elektronik ürün senetlerinin kayden izlenmesi, devredilmesi, değiştirilmesi, iptali ve güvenliğine, bu hizmetleri yürütecek kuruluşun lisans alması, faaliyeti ile denetimine ve elektronik ürün senedine yönelik diğer işlemlere ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, depolanan ürünlerin mülkiyetini temsil ve rehnini temin eden, teminat olarak verilebilen kıymetli evrak hükmündeki elektronik ürün senetlerine ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununun 15 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) (Mülga: RG-18/1/2013-28532) 

b) (Değişik: RG-2/7/2019-30819) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,

c) (Değişik: RG-2/7/2019-30819) Borsa (TÜRİB): Elektronik ürün senetleri ile elektronik ürün senetlerine dayalı vadeli işlem sözleşmelerinin işlem gördüğü Türkiye Ürün İhtisas Borsası Anonim Şirketini,

ç) Elektronik Kayıt Kuralları: Elektronik ürün senetlerinin oluşturulmasına, bu senetlere bağlı tüm hak ve yükümlülükler ile işlemlerin ilgili taraflar itibariyle kayden izlenmesine ilişkin EKK’nın önerisi üzerine Bakanlıkça belirlenen usul ve esasları,

d) Elektronik kayıt kuruluşu-EKK: Bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde elektronik ürün senetlerinin Sistem üzerinden oluşturulmasını sağlamak, bu senetlere bağlı tüm hak ve yükümlülükler ile işlemleri ilgili taraflar itibariyle kayden izlemek amacıyla Bakanlıktan lisans almış anonim şirketi,

e) Elektronik ürün senedi (Ek ibare: RG-18/1/2013-28532)  (ELÜS): Lisanslı depo işletmesince, Elektronik Kayıt Kurallarına uygun olarak Sistem üzerinde oluşturulan elektronik kaydı,

f) İlgili birim: Bakanlık İç Ticaret Genel Müdürlüğünü,

g) (Değişik: RG-2/7/2019-30819) İlgili taraflar: Mudi, Borsa, Tazmin Fonu, lisanslı depo işletmesi, yetkili sınıflandırıcı, aracılar ve elektronik ürün senedi karşılığında kredi veren bankalar, Bakanlıkça belirlenen kişi veya kuruluşlar ile Borsada alım satım yapan gerçek veya tüzel kişileri,

ğ) Kanun: 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununu,

h) (Mülga: RG-18/1/2013-28532) 

ı) Lisanslı depo işletmesi veya lisanslı depo işleticisi: Tarım ürünlerinin depolanmasıyla iştigal eden ve Kanun kapsamında geçerli bir lisans belgesine sahip anonim şirketi,

i) Mudi: Depolama hizmetleri için ürününü lisanslı depo işletmesine teslim eden veya lisanslı depo işletmesince düzenlenen basılı veya elektronik ürün senedini mevzuata uygun olarak elinde bulunduran gerçek veya tüzel kişiyi,

j) Sistem: Elektronik ürün senetlerine ilişkin işlemlerin elektronik ortamda yapılmasını sağlamak üzere elektronik kayıt kuruluşu tarafından kurulan ve işletilen veri tabanını,

k) Tazmin Fonu: Lisanslı Depoculuk Tazmin Fonunu,

l) Ürün senedi: Lisanslı depolara teslim edilen tarım ürünleri karşılığında nama veya emre düzenlenen, ürünlerin mülkiyetini temsil ve rehnini temin eden, teminat olarak verilebilen, ciro edilebilen veya edilemeyen ve Kanunda hüküm bulunmayan durumlarda Türk Ticaret Kanununda düzenlenen makbuz senedi hükümlerine tabi olan matbu kıymetli evrakı,

m) Yetkili sınıflandırıcı: Kanun kapsamında lisans almış olan ve tarım ürünlerini analiz eden, ürünün nitelik ve özelliklerini belirleyen, standartlara uygun olarak sınıflandıran ve bu durumu belgelendiren laboratuvarları işleten gerçek ve tüzel kişileri,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Elektronik Ürün Senedinin Düzenlenmesi ve İptali

Elektronik ürün senedinin düzenlenmesi ve iptali

MADDE 5 –

(1) Elektronik ürün senetleri, sistem üzerinden, depolamak amacıyla teslim ve kabul edilen ürünler için lisanslı depo işletmesince oluşturulur. Depolamak amacıyla yapılan bu işlem, satış değil vediadır.

(2) Elektronik ürün senetleri, basılı ürün senedi hükmünde olup, bu ürün senediyle aynı hak ve yükümlülükleri doğurur. Elektronik ürün senedi veya dokuzuncu fıkrada belirtilen belge, aksi mevzuatta belirtilmedikçe, ürünün aynı miktar, cins, sınıf ve kalitede mudiye geri verilmesini garanti eder.

(3) Lisanslı depo işletmeleri, elektronik ürün senetlerine ilişkin işlemleri yürütmek üzere Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunca yetkilendirilmiş bir elektronik sertifika hizmet sağlayıcısından ilgili personeli için nitelikli elektronik sertifika alır.

(4) Aynı ürünü temsilen hem basılı hem de elektronik ürün senedi düzenlenemez. Bu maddeye göre düzenlenmiş ve iptal edilmemiş elektronik ürün senedinin temsil ettiği ürününün tümü veya bir bölümü için başka bir elektronik ürün senedi düzenlenemez.

(5) Elektronik ürün senedi kayıt ve işlemlerinde gizlilik esastır. Elektronik kayıt kuruluşu ve ilgili taraflar, Elektronik Kayıt Kuralları çerçevesinde elektronik ürün senedine ilişkin kayıt ve bilgilere erişebilir, işlem yapabilir ve kamuya açabilir. Ancak Bakanlık veya diğer yetkili mercilerin talebi halinde, gizlide olsa bu kayıt ve bilgilerin yetkililere verilmesi zorunludur.

(6) Lisanslı depo işletmesi, aksi mevzuatta belirtilmedikçe, düzenlenen elektronik ürün senedini değiştiremez, devir veya iptal edemez. Devir yetkisi, elektronik ürün senedi mudisine ya da yetki verdiği aracılara aittir. (Mülga üçüncü cümle: RG-18/1/2013-28532) (…) (Mülga dördüncü cümle: RG-18/1/2013-28532) (…) (Mülga beşinci cümle: RG-18/1/2013-28532) (…)

(7) (Mülga: RG-18/1/2013-28532) 

(8) Ürünlerin haczi, yetkili mercilerin talebi üzerine bu ürünleri temsil eden elektronik ürün senetlerinin haczi suretiyle olur. Bu işlemin, nasıl yapılacağı Elektronik Kayıt Kurallarında belirtilir.

(9) Talep üzerine, düzenlenen elektronik ürün senedinin temsil ettiği ürüne ilişkin bilgileri içeren matbu bir belge, sistem üzerinden lisanslı depo işletmesi tarafından mudiye verilir. Bu belge, delil niteliğini haiz olup, ürün senedi özelliğini taşımaz ve bu senet gibi işlem görmez.

(10) Lisanslı depo işletmesi, Bakanlıkça onaylı ücret tarifesi çerçevesinde verdiği hizmetlerden doğan alacakları karşılığında depoda bulunan ürünler üzerinde hapis hakkına sahiptir. Bu hakkın ne şekilde kullanılacağı Elektronik Kayıt Kurallarında belirtilir.

(11) Ürünün son depolama tarihine kadar geri alınması gerektiği, aksi takdirde (Değişik ibare: RG-25/5/2022-31846) son depolama tarihinden sonra ürünü temsil eden elektronik ürün senedinin iptal edilerek bu ürünün lisanslı depo işletmesince satılabileceği hususu, mudiye veya yetkili temsilcisine lisanslı depo işletmesi tarafından yazılı olarak azami depolama süresinden kırk beş gün önce bildirilir. Mudinin önceden onayının alınması durumunda, bu bildirim işlemi, sistem üzerinden mudinin (Ek ibare: RG-2/7/2019-30819) cep telefonuna ve kayıtlı elektronik adresine yapılır.

(12) Azami depolama süresinin sonunda geri alınmayan (Değişik ibare: RG-25/5/2022-31846) ürünler, lisanslı depo işletmesince satılabilir. Bu durumda, ücret ve masraflar satış bedelinden düşülerek geri kalan tutar yedi iş günü içinde ilgiliye ödenir. Satış işleminin ne şekilde yapılacağı Elektronik Kayıt Kurallarında belirtilir.

(13) Depodan teslim edilen ürünü temsil eden elektronik ürün senedi, sistem üzerinden lisanslı depo işletmesince iptal edilir.

(14) Elektronik ürün senetleri ile bu senetlerle ilgili her türlü işlemlere yönelik kayıtlar elektronik kayıt kuruluşu tarafından on yıl müddetle saklanır.

(15) Lisanslı depoya teslim edilmeyen ürün için veya teslim edilen ürün miktarının üzerinde veya altında elektronik ürün senedi düzenleyen, elektronik ürün senedini iptal etmeden bu senedin temsil ettiği ürünün depodan çıkışına izin veren veya mudinin izni olmaksızın söz konusu ürünü depodan çıkarma, satma, rehnetme gibi tasarruflarda bulunanlar hakkında Kanunda öngörülen idari, hukuki ve cezai yaptırımlar uygulanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Elektronik Kayıt Kuruluşunun Lisans Alması,

Görev ve Yetkileri ile Mali Sorumluluk Sigortası

Elektronik kayıt kuruluşu lisansı

MADDE 6 –

(1) Elektronik kayıt kuruluşu lisansı almak için şirketin aşağıda belirtilen şartları haiz olması gerekir:

a) Anonim şirket şeklinde kurulması,

b) Hisse senetlerinin tamamının nama yazılı olması,

c) Ödenmiş sermayesinin bir milyon Türk Lirasından az olmamak üzere Bakanlıkça belirlenen miktarda ya da üzerinde olması,

ç) Esas sözleşmesinin Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun olması,

d) Kurucuların, ortakların, yönetim kurulu üyelerinin ve denetçilerin Kanunun 7 nci maddesinde aranılan şartlara sahip olması ve bu kişiler ile şirketin mali ve ticari itibar bakımından engel bir durumunun bulunmaması,

e) Ekonomik ihtiyaç ve etkinlik şartlarının uygun olması,

f) Yeterli teknik donanım ve altyapıya sahip olması.

(2) Lisans almak için bir dilekçe ile Bakanlığa başvurulur. Dilekçeye aşağıdaki belgeler eklenir:

a) Şirketin ve sorumlu yöneticilerinin isim ve iletişim bilgileri ile Bakanlıkça gerekli görülecek diğer bilgilerin yer aldığı başvuru formu,

b) 15/1/2004 tarihli ve 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu ve bu Kanun uyarınca 6/1/2005 tarihli ve 25692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektronik İmza Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yetkili bir elektronik sertifika sağlayıcısından ilgili personeli için nitelikli elektronik sertifika aldığını gösterir belge,

c) Ekonomik ihtiyaç ve etkinlik şartlarının uygun olduğuna ilişkin gerekçeli rapor,

ç) Esas sözleşmesi ve kayıtlı vergi dairesi adı ve vergi kimlik numarası beyanı,

d) Bina ve tesislerin mülk sahibi veya kiracısı olunduğuna ilişkin yazılı beyan,

e) Kurucuların, ortakların, yönetim kurulu üyelerinin ve denetçilerin Kanunun 7 nci maddesinde aranılan şartlara sahip olduğuna ve bu kişiler ile şirketin mali ve ticari itibar bakımından engel bir durumunun bulunmadığına ilişkin noter tasdikli beyanname,

f) Şirketin son bir yıla ait yeminli mali müşavirce onaylı bilanço, gelir tablosu ve varsa ek mali tabloları,

g) 8 inci maddede öngörülen sigorta veya teminat yükümlülüğünün yerine getirildiğine ilişkin sigorta poliçesi ya da Tazmin Fonunca düzenlenmiş belge,

ğ) Bakanlıkça belirlenen uluslararası geçerliliği haiz bilgi güvenliği sertifikası sureti,

h) Birinci fıkrada belirtilen sermayenin ödendiğine dair yeminli mali müşavir raporu,

ı) Bakanlıkça belirlenen lisans bedelinin ödendiğini gösterir belge,

i) Bakanlıkça gerekli görülen diğer belgeler.

(3) Yapılan inceleme sonucunda birinci fıkrada öngörülen şartları taşıdığı anlaşılan şirketlere lisans verilir. Lisans iki yılda bir yenilenir.

(4) Bakanlık, lisans başvurusunda bulunanın, bu Yönetmelikte belirtilen görevleri yerine getirebilecek yeterli teknik donanım ve altyapıya sahip olup olmadığını oluşturacağı teknik bir heyete inceletebilir. Bu inceleme, uygun görülecek başka bir kuruluşa da yaptırılabilir.

(5) Bakanlık, bu maddede öngörülen şartların ve/veya belgelerin bir kısmını veya tamamını aramadan (Değişik ibare: RG-2/7/2019-30819) 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun (Değişik ibare: RG-2/7/2019-30819) 81 inci maddesi uyarınca kurulmuş olan kuruluşa lisans verebilir.

Elektronik kayıt kuruluşunun görev ve yetkileri

MADDE 7 –

(1) Elektronik kayıt kuruluşunun görev ve yetkileri şunlardır:

a) Kanun ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde elektronik ürün senetlerinin sistem üzerinden oluşturulmasını sağlamak, bu senetlere bağlı tüm hak ve yükümlülükler ile işlemleri ilgili taraflar itibariyle kayden izlemek,

b) Kayıtların (Değişik ibare: RG-2/7/2019-30819) EKK üyeleri itibarıyla tutarlılığını izlemek, tutarsızlık veya Elektronik Kayıt Kurallarına aykırılık tespiti halinde (Değişik ibare: RG-2/7/2019-30819) EKK üyeleri nezdinde gerekli düzeltmelerin yapılmasını istemek ve durumu derhal Bakanlığa (Ek ibare: RG-25/5/2022-31846) , gerekli hallerde de Tarım ve Orman Bakanlığı ile Borsaya bildirmek,

c) Elektronik ürün senetlerini güvenli bir şekilde oluşturacak sistemi kurmak ve işletmek, sistemin güvenli bir şekilde çalışmasını sağlayacak önlemleri almak ve uygulamak,

ç) Hizmetleri karşılığında, Bakanlıkça onaylı ücret tarifesi çerçevesinde (Değişik ibare: RG-2/7/2019-30819) EKK üyelerinden ücret talep etmek,

d) Kayıtların ilgili mevzuatta öngörülen çerçevede gizliliğini sağlamak,

e) Elektronik ürün senetlerine bağlı tüm hak ve yükümlülükler ile işlemlere ilişkin kayıtları on yıl süre ile saklamak, talep edildiğinde bunları Bakanlığa ve diğer yetkili mercilere sunmak,

f) Sistem tarafından tutulan kayıt ve işlemlerin olağanüstü haller ve afetler için güvenli bir şekilde yedeklemesini yapmak,

g) Elektronik Kayıt Kurallarında öngörülen yetki çerçevesinde, ilgili tarafların sisteme güvenli bir şekilde erişmelerini ve işlem yapmalarını sağlamak,

ğ) Elektronik ürün senetlerine yönelik kayıt ve işlemleri, ilgili birimin erişimine ve incelemesine açık tutmak, talep edilecek bilgileri vermek ve raporları üretmek,

h) Kanun kapsamında faaliyet gösteren ilgili taraflarca verilen hizmetlere ilişkin ücretlerin, Elektronik Kayıt Kuralları ve Bakanlıkça onaylı ücret tarifeleri çerçevesinde, düzenli olarak tahsil edilerek bunların hesabına aktarılmasını sağlamak,

ı) Mevzuatla verilen diğer görevler ile Bakanlık tarafından Kanun ve ilgili mevzuat çerçevesinde verilen görevleri yapmak.

(2) (Ek: RG-18/1/2013-28532) Bakanlık, akdedilecek protokoller çerçevesinde, teknik bilgi ve uzmanlık isteyen konularda EKK’dan her türlü desteği alabilir ve işbirliğinde bulunabilir.

(3) (Ek: RG-4/4/2015-29316) Elektronik kayıt kuruluşu tarafından, elektronik ürün senetlerinin (Değişik ibare: RG-25/5/2022-31846) alım satım işlemlerinden takas hesapları üzerinden takası tamamlananlar için bir elektronik ürün senedi alım satım belgesi oluşturulur ve bu belge alıcı ve satıcı taraflara elektronik ortamda gönderilir. Elektronik ürün senedi alım satım belgesinde aşağıda yer alan bilgiler bulunur:

a) Alıcı ve satıcının adı soyadı/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ve adresi. 

b) İşlem tarihi.

c) Alım satıma konu olan elektronik ürün senedinin temsil ettiği ürünün türü, tipi, hasat yılı, lisanslı depo işletmesinin unvanı ve ürünün depolandığı yer. 

ç) Alım satıma konu ürün miktarı.

d) Alım satım bedeli.

(4) (Ek: RG-25/5/2022-31846) TÜRİB’in tabi olduğu aracılık faaliyetleri ve üyelik düzenlemeleri çerçevesinde üyelik yetkisi verilen kurumların aracılık yapmaya başladığı tarihten itibaren; yetkilendirilen kurumların Borsada alım satım işlemlerinde, kendi nam ve hesabına yapılanlar dahil, bu Yönetmelik kapsamında EKK tarafından düzenlenen ELÜS Alım Satım Belgesi yerine, TÜRİB üyeleri tarafından, Borsada yapılan alım satımların, verilen hizmetlerin ve bunlar için alınan nakdin mahiyetini göstermek ve gerektiğinde ibraz edilmek üzere en geç işlemin gerçekleştiği günü izleyen iş günü içerisinde müteselsil numaralı ELÜS İşlem Sonuç Belgesi mudilere elektronik ortamda iletilir. ELÜS İşlem Sonuç Belgesinde en az aşağıdaki bilgiler bulunur:

a) Borsa üyesi yetkili kurumun unvanı ve vergi kimlik numarası,

b) İşlemin tarafı alıcının veya satıcının adı soyadı/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile işlemin karşı tarafı Borsa üyesinin unvanı ve vergi kimlik numarası,

c) Düzenleme tarihi ve belge sıra numarası, 

ç) İşlem tarihi, işlem numarası ve işlem tipi,

d) ELÜS’e dayanak olan emtiaya ilişkin bilgileri içeren kod (ISIN), ELÜS’ün temsil ettiği ürünün türü, tipi, miktarı, hasat yılı ile lisanslı depo işletmesinin unvanı ve ürünün depolandığı yer,

e) Alım veya satım bedeli,

f) Komisyon tutarı ve diğer kesintiler.

Elektronik kayıt kuruluşunun yükümlülüğü ve bakanlık temsilcisi

MADDE 8 –

(1) EKK; Kanun, bu Yönetmelik ve Elektronik Kayıt Kurallarından kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi veya eksik olarak yerine getirmesi sonucu doğacak zararların karşılanması amacıyla, mali sorumluluk sigortası yaptırmakla yükümlüdür. Bakanlıkça belirlenen şekil ve tutardaki teminat, Tazmin Fonu nam ve hesabına yatırılmışsa sigorta yükümlülüğü aranmaz.

(2) (Değişik: RG-18/1/2013-28532) Elektronik kayıt kuruluşunun yönetim kuruluna ilgili birim personeli arasından Bakanlıkça bir asil ve bir yedek üye atanır. Bakanlıkça atanan yönetim kurulu üyesinin görev süresi iki yıl olup, süre bitiminde yeniden atanabilir. Elektronik kayıt kuruluşunun faaliyetine başlayabilmesi için, bu hususa ilişkin düzenlemenin esas sözleşmede yer alması zorunludur.

(3) Bakanlık tarafından atanan yönetim kurulu üyesinin en az dört yıllık örgün öğretim veren üniversitelerin iktisadi ve idari bilimler, siyasal bilgiler ve hukuk fakülteleri mezunu olması, ürün piyasaları hakkında bilgi sahibi ve bu alanda kamuda veya özel sektörde en az beş yıllık mesleki tecrübeye sahip (Mülga ibare: RG-18/1/2013-28532)  (…) gerekir. Ayrıca, atanacaklardan en az iki yıllık yöneticilik deneyimine sahip olanlara öncelik verilir.

Mali sorumluluk sigortasının kapsamı

MADDE 9 –

(1) Mali sorumluluk sigortası, EKK’nın güvenli ürün ve sistemleri kullanma, hizmeti güvenilir bir biçimde yürütme ve ürün senetlerinin her türlü sahteciliği ile taklit ve tahrif edilmesini önlemekle ilgili yükümlülüklerini yerine getirmemesi dolayısıyla zarar görecek olanlara karşı doğacak hukuki sorumlulukların teminat altına alınmasını kapsar.

(2) Sigorta poliçesinde, poliçenin, ancak Bakanlığa yazılı olarak bildirildiği tarihten 30 gün sonra iptal edilebileceğine dair bir hüküm bulunur.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Sır saklama yükümlülüğü

MADDE 10 –

(1) Bakanlık personeli, EKK’nın yönetim ve denetim kurulu üyeleri ile personeli, (Ek ibare: RG-25/5/2022-31846) lisanslı depo işletmesi ve yetkili sınıflandırıcı personeli görevlerinden ayrılmış olsalar bile, sıfat ve görevleri dolayısıyla ilgili taraflara ve üçüncü kişilere ait öğrendikleri bilgileri mevzuatla izin verilen haller dışında herhangi bir surette açıklayamazlar, doğrudan veya dolaylı olarak kendilerine veya üçüncü kişilere menfaat sağlama veya zarar verme amacıyla kullanamazlar. Bu yükümlülük görevden ayrılmalarından sonra da devam eder.

Elektronik kayıt kuruluşu ortaklık yapısı (Değişik başlık: RG-2/7/2019-30819)

MADDE 11 –

(1) Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, (Ek ibare: RG-2/7/2019-30819) Borsa, (Değişik ibare: RG-2/7/2019-30819) ticaret borsaları, lisanslı depo işletmeleri, yetkili sınıflandırıcılar, bankalar ve diğer kamu tüzelkişileri ile gerçek ve tüzel kişiler ilgili mevzuatta öngörülen koşulları taşımak kaydıyla kurulmuş veya kurulacak EKK anonim şirketine ortak olabilir veya aralarındaki sözleşme uyarınca bunlarla birlikte çalışabilir.

Elektronik kayıt kuralları ve hüküm bulunmayan haller

MADDE 12 –

(1) Bakanlık, EKK’nın önerisi üzerine, elektronik ürün senetlerinin şekline, içeriğine, oluşturulmasına, alım satımına, devrine, iptaline, haczine, hapis hakkının kullanımına, ilgi tarafların kayıt ve bilgilere erişimine ve işlem yapmasına, kayıt ve işlemlerin saklanmasına, EKK üyeliğine ve ücret tarifesine, Kanun ve bu Yönetmelik kapsamında faaliyet gösteren tarafların onaylı ücret tarifeleri çerçevesinde ücretlerin tahsil edilmesine ve bu Yönetmelikte öngörülen diğer hususlara ilişkin olarak Elektronik Kayıt Kurallarını çıkarmaya yetkilidir.

(2) Elektronik ürün senetlerine ilişkin bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, basılı ürün senetlerine ilişkin Kanun ve ilgili yönetmelik hükümleri uygulanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 13 –

(1) 8/10/2005 tarihli ve 25960 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektronik Ürün Senedi Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Elektronik ürün senedi oluşturmak üzere gerekli olan sistem, Elektronik Kayıt Kuruluşu tarafından kurulana kadar, depolanmak amacıyla teslim ve kabul edilen ürünler için lisanslı depo işletmelerince basılı ürün senedi düzenlenebilir (Ek ibare: RG-18/1/2013-28532) ve ürün senedi defteri tutulabilir. Düzenlenen bu ürün senetlerinin elektronik ortama aktarılması ile matbu olarak basılıp kullanılmayan ürün senetlerinin imhasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.

GEÇİCİ MADDE 2 –

(Ek: RG-18/1/2013-28532)  

(1) Elektronik ürün senedi işlemlerinde; alıcı karşısında satıcı, satıcı karşısında alıcı konumuna geçerek piyasa katılımcılarının hak ve yükümlülüklerini teminat altına alan, işlemlerin eşleştirilmesi, işlem gören elektronik ürün senedinin teslimatı gibi işleri yürütmek üzere, yetkilendirilen ticaret borsası bünyesinde bir takas merkezi oluşturulur veya bu borsanın takas işlemlerinden doğan sorumluluğu saklı kalmak kaydıyla takas hizmetleri konusunda faaliyet gösteren bir kuruluşla anlaşma yapılır.

GEÇİCİ MADDE 3 – (Ek: RG-18/1/2013-28532) 

(1) 13/1/2005 tarihli ve 25699 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ticaret Borsalarında Alım Satım Yapan Aracılar Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre faaliyet gösteren borsa ajanları, yetkilendirilen ticaret borsalarında bu Yönetmelik kapsamında aracılık faaliyeti yürütmeye yetkilidir.

TÜRİB’de yapılan işlemler

GEÇİCİ MADDE 4 –

(Ek: RG-2/7/2019-30819) 

(1) TÜRİB’de yapılan işlemlerle ilgili emirler (Değişik ibare: RG-22/12/2022-32051) 31/12/2024 tarihine kadar doğrudan alım satım yapan gerçek veya tüzel kişiler tarafından verilebilir.

Yürürlük

MADDE 14 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 15 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini (Mülga ibare: RG-2/7/2019-30819) (…) Ticaret Bakanı yürütür.

 

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin

Tarihi

Sayısı

12/11/2011

28110

Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1.       

18/1/2013

28532

2.

4/4/2015

29316

3.

2/7/2019

30819

4.       

31/12/2020

31351

5.       

25/5/2022

31846

6.

22/12/2022

32051

 

ÇEVRESEL GÜRÜLTÜ KONTROL YÖNETMELİĞİ

Resmî Gazete Tarihi: 30.11.2022 Resmî Gazete Sayısı: 32029

ÇEVRESEL GÜRÜLTÜ KONTROL YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1-

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; çevresel gürültünün çevre ve insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerinin önlenmesi, gürültü haritaları ve gürültü eylem planlarının hazırlanması, çevresel gürültünün azaltılması için gürültü kontrol tedbirlerinin uygulanması ve çevresel gürültü yönetimi çalışmaları hakkında kamuoyunun bilgilendirilmesidir.

Kapsam

MADDE 2-

(1) Bu Yönetmelik; endüstriyel faaliyetler, ulaşım, inşaat, müzik yayını ve işyerlerinden kaynaklanan çevresel gürültü ve titreşimin kontrolüne yönelik usul ve esasları kapsar.

(2) Bu Yönetmelik; evsel faaliyetlerden kaynaklanan gürültüleri, komşular tarafından oluşturulan gürültüleri, işyerlerinde çalışanların maruz kaldığı gürültüleri, ulaşım araçları içindeki gürültüyü ve askeri alanlar içindeki askeri faaliyetlerden kaynaklanan gürültüleri kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3-

(1) Bu Yönetmelik; 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 14 üncü maddesi, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 97 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ile 103 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4-

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Akustik planlama: Çevresel gürültü düzeyinin arazi kullanımı, trafik düzenlenmesi, gürültü kaynaklarının kontrolü ve ses yalıtım tedbirleri kullanılarak planlanmasını,

b) Akustik rapor: Öngörülen çevresel gürültü düzeylerinin belirlendiği ve sınır değerlerin aşılıp aşılmadığını gösteren raporu,

c) Ana kara yolu: Yılda üç milyondan fazla aracın geçtiği kara yolunu,

ç) Ana demir yolu: Yılda otuz binden fazla trenin geçtiği demir yolunu,

d) Ana havalimanı: Hafif uçaklarla tamamen eğitim amacıyla yapılanlar hariç olmak üzere, yılda elli binden fazla kalkış ve inişin gerçekleştiği sivil havalimanını,

e) Bakanlık: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığını,

f) Çevresel gürültü: Endüstriyel faaliyetler, ulaşım araçları, eğlence ve rekreasyon, inşaat ve işyerlerinden kaynaklanan istenmeyen sesleri,

g) Çevresel titreşim: Maden ve taş ocakları, ulaşım araçları, sanayi ve inşaat makineleri gibi işlemlerden doğan ve yapılarda kullanım alanı dışında başka maksatlarla kullanılan hacimlerdeki faaliyetler sırasında oluşan genellikle katı, sıvı ve gaz ortamlarda yayılan ve insan vücudunca hissedilen mekanik salınım hareketlerini,

ğ) Değerlendirme: Bir gürültü göstergesi veya ilgili tehlikeli etkilerin değerini hesaplamak, tayin etmek, ön görmek, tahmin etmek veya ölçmek için kullanılan her türlü yöntemi,

h) Gürültü göstergesi: Gürültünün olumsuz etkisinin tanımlanmasında kullanılan fiziksel bir ölçek olup, ölçüm sonuçlarını belirli ağırlıklar uygulanarak tek bir sayı ile ifade etmeye yarayan değerlendirme birimlerini,

ı) İl Müdürlüğü: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünü,

i) İlgili idare: İkinci bölümde belirtilen idareler ile bu Yönetmeliğin uygulanmasında görev alan kurum ve kuruluşları,

j) Kamuoyu: Bir veya daha fazla gerçek veya tüzel kişi ile bunların mevzuata uygun olarak oluşturduğu dernek, kuruluş, birlik veya grupları,

k) Müzik yayın izni: Bu Yönetmelik kapsamında müzik yayını yapan işyerlerine akustik rapor değerlendirmesi sonucunda verilen izni,

l) Müzik yayını: Gerçek enstrüman ve/veya seslerle, banttan ya da elektronik olarak yükseltilmiş ses kaynağı kullanılarak yapılan müzik faaliyetlerini,

m) Müzik yayını yapan işyeri: Bir konaklama tesisi bünyesinde veya müstakil olarak faaliyet gösteren 14/7/2005 tarihli ve 2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik ve/veya turizm mevzuatı kapsamında yer alan müzik yayını yapan işyerini,

n) Ölçüm noktası: Bir çevresel gürültünün ölçümünü yapmak üzere belirlenmiş olan noktayı,

o) Rahatsızlık: Saha çalışmaları ile tespit edilen, bir toplumun gürültü veya titreşim için hassasiyet derecesini,

ö) Rekreasyon alanı: Kentin açık ve yeşil alan ihtiyacı başta olmak üzere; eğlence, dinlenme, piknik ihtiyaçlarının karşılanabildiği, kent içinde ve çevresinde günübirlik kullanıma yönelik olarak imar planı ile belirlenmiş yerleri,             

p) Sessiz alan: Bakanlık ve/veya yetkili idare tarafından belirlenmiş; kırsal alanda trafik, endüstri veya rekreasyon faaliyetlerinden kaynaklanan her türlü gürültü rahatsızlığına maruz kalmayacak şekilde ayrılan alanı, şehirleşmiş alanda ise belirlenmiş bir çevresel gürültü gösterge değerinin üzerinde etkilenmenin olmadığı alanı,

r) Stratejik gürültü eylem planları: Çevresel gürültünün ve etkilerinin yönetilmesi için stratejik gürültü haritalarının sonuçlarına göre gürültü azaltım tedbirlerini içeren planları,

s) Stratejik gürültü haritaları: İl genelini kapsayacak şekilde farklı gürültü kaynakları bazında mevcut veya gelecekte ortaya çıkabilecek gürültü durumunun, gürültüden etkilenen kişi ve konut sayısı da dâhil olmak üzere, gürültü göstergesi kullanılarak standartlara uygun olacak şekilde fiziksel haritalar ile görselleştirilmesine imkân veren haritaları,

ş) Yerleşim alanı: İmar planı sınırı içindeki yerleşik ve gelişme alanlarını, imar planı bulunmayan mevcut yerleşmeleri de içine alan ve sınırları belediye meclislerince karara bağlanan alanları,

ifade eder.

(2) Bu Yönetmelikte geçen diğer teknik terimler Ek-1’de yer almaktadır.

İKİNCİ BÖLÜM

Görev, Yetki ve Sorumluluklar

Görev, yetki ve sorumluluklar

MADDE 5-

(1) Bakanlık;

a) Çevresel gürültüyü azaltacak program ve politikaları belirlemekle, bu program ve politikaların uygulanmasını kolaylaştırıcı belge ve dokümanı hazırlamakla,

b) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında kurum ve kuruluşlar arasında işbirliği ve eşgüdümü sağlamakla,

c) Stratejik gürültü haritaları hazırlanacak yerleşim alanları ile ana ulaşım kaynaklarını ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği içinde belirlemekle,

ç) Stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planlarını onaylamakla, stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planlarında yer alan bilgileri ve verileri bir merkezde toplamakla, stratejik gürültü eylem planlarının uygulanmasını izlemekle,

d) Akustik raporları, stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planları hazırlama kriterlerini ve hazırlayacak kurum ve kuruluşların sağlaması gereken esasları belirlemekle,

e) Akustik raporları, stratejik gürültü haritalarını ve stratejik gürültü eylem planlarını incelemek ve değerlendirmekle,

f) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasına yönelik çevresel gürültü kaynaklarını denetlemekle, ihlalin tespiti halinde idari yaptırım uygulamakla,

g) Hazırlanan akustik raporların, stratejik gürültü haritalarının ve stratejik gürültü eylem planlarının yer aldığı veri tabanını oluşturmak ve veri giriş sürecini takip etmekle,

ğ) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasından sorumlu kurum ve kuruluş temsilcilerinin uzmanlaşmasını sağlayıcı eğitim programlarını uygulamak/uygulatmak ve izlemekle,

h) Tarihi ve doğal yapılar için izin verilen çevresel gürültü ve titreşim düzeyinin belirlenmesi çalışmalarını yapmak/yaptırmakla,

yetkili ve sorumludur.

(2) İl Müdürlükleri;

a) Bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik işbirliği ve koordinasyonu sağlamak, izleme ve denetim faaliyetlerini gerçekleştirmekle,

b) İllerde endüstri tesisleri, müzik yayını yapan deniz araçları ile işyerleri için akustik rapor hazırlatmak, bu raporları incelemek ve değerlendirmekle,

c) Müzik yayını yapan işyerleri ve deniz araçlarına müzik yayın izni vermekle,

ç) Bu Yönetmelik hükümlerinin ihlalinin tespiti halinde idari yaptırım uygulamakla,

d) İllerde, bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında, çevresel gürültünün kontrolü ve yönetimi amacıyla il özelinde karar verilmesi gereken hallerde İl Mahalli Çevre Kurulu toplantılarını düzenlemekle,

e) İllerde stratejik gürültü haritalarının hazırlanmasında koordinasyonu sağlamakla,

f) Stratejik gürültü eylem planlarının uygulanmasını izlemek, uygulamaya yönelik sorunları, çözüm önerilerini ve faydalı bilgileri Bakanlığa bildirmekle,

g) Akustik raporlar, stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planlarının Bakanlıkça oluşturulan veri tabanına giriş sürecini koordine ve kontrol etmekle,

yetkili ve sorumludur.

(3) Büyükşehir, il, ilçe, belde belediyeleri ve il özel idareleri;

a) İlgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği yaparak stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planlarını hazırlamak/hazırlatmak ve stratejik gürültü eylem planlarını uygulamakla,

b) Stratejik gürültü eylem planlarını kamuoyu görüşüne açmakla, stratejik gürültü haritalarının ve stratejik gürültü eylem planlarının nihai halini kamuoyuna bildirmekle ve Bakanlığa göndermekle,

c) Stratejik gürültü haritalarının, stratejik gürültü eylem planlarının Bakanlıkça oluşturulan veri tabanına girişini yapmakla,

ç) İmar planı çalışmalarında ve ruhsatlandırma aşamasında gürültü yönetimine ilişkin hususları dikkate almakla,

d) Çevre Kanunu uyarınca yetki devri yapılması halinde Bakanlıkça belirlenen usuller çerçevesinde bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik izleme ve denetim faaliyetlerini gerçekleştirmekle,

e) Çevre Kanunu uyarınca yetki devri yapılması halinde bu Yönetmeliğin ihlalinin tespiti durumunda idari yaptırım uygulamak ve yapılan denetim ve idari yaptırım sonuçlarını il müdürlüklerine iletmekle,

ilgili hususlarda gerekli tedbirleri alır.

(4) Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile ulaşım kaynaklarını işleten özel kurumlar;

a) Ana kara yollarını, ana demir yollarını ve ana havalimanlarını belirleyip listesini Bakanlığa bildirmekle,

b) Sorumluluğu dâhilinde olan ana kara yollarının, demir yolları, havalimanlarının ve deniz limanlarının gürültü haritalarını hazırlamakla,

c) Gürültü haritalarının nihai halini Bakanlığa göndermekle,

ç) Ana havalimanları için çevresel gürültü düzeyini tespit etmek amacıyla gürültü ölçüm/kontrol/izleme sistemi kurmakla,

d) İllere ait stratejik gürültü eylem planları çalışmalarında kullanılmak üzere, gürültü haritalarının sonuçlarını ilgili belediyeye iletmekle,

e) Planlanan kara yolları, demir yolları ve havalimanları güzergâhı için, gürültü yönetimine ilişkin hususları dikkate almak, akustik rapor hazırlamak/hazırlatmakla,

f) Eylem planlarında yer alan gürültü kontrol tedbirlerine yönelik olarak ilgili kurum ve kuruluşlar ile işbirliği yapmakla,

ilgili hususlarda gerekli tedbirleri alır.

(5) Kültür ve Turizm Bakanlığı; tarihi ve doğal yapılar için izin verilen çevresel gürültü ve titreşim düzeyinin belirlenmesi çalışmalarında işbirliği yapma hususunda gerekli tedbirleri alır.

Endüstri tesisleri ve işyerlerinin sorumlulukları

MADDE 6-

(1) Endüstri tesisleri ve işyerleri;

a) Çevresel gürültü ve titreşime asgari düzeyde neden olacak şekilde faaliyetlerini yürütmekle,

b) İl Müdürlüğü tarafından istenen akustik raporları hazırlatmakla ve Bakanlıkça oluşturulan veri tabanına girişini yapmakla,

c) Akustik raporlar kapsamında belirlenen gürültü azaltım tedbirlerine uymakla,

ç) İlgili idarenin talebine istinaden gürültü haritaları hazırlanması için gerekli olan verileri vermekle,

d) İl Müdürlüğünün talebine istinaden çevresel gürültü seviyesinin tespiti amacıyla sürekli gürültü ölçüm/kontrol/izleme sistemi ve ses gücü sınırlayıcı sistemler kurmakla,

e) Bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik ilgili kurum ve kuruluşlar ile işbirliği yapmakla,

sorumludur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Stratejik Gürültü Haritaları, Stratejik Gürültü Eylem Planları ve Akustik Raporlar

Stratejik gürültü haritaları

MADDE 7-

(1) Stratejik gürültü haritaları Ek-3’te yer alan usul ve esaslar çerçevesinde hazırlanır.

(2) Farklı gürültü kaynaklarından yayılan gürültü etkilerinin il bazında toplu olarak değerlendirilmesi için stratejik gürültü haritaları hazırlanır.

(3) Stratejik gürültü haritaları beş yılda bir güncellenir.

(4) Stratejik gürültü haritaları uygun iletişim araçlarından yararlanılarak yayımlanır.

Stratejik gürültü eylem planları

MADDE 8-

(1) Gürültü azaltım ve kontrol tedbirlerini belirlemek üzere, stratejik gürültü eylem planları Ek-4’te belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde hazırlanır.

(2) Hazırlanan stratejik gürültü eylem planları kapsamında sessiz alanlar korunur ve azaltım tedbirleri uygulanır.

(3) Stratejik gürültü eylem planları kapsamında belirlenen gürültü azaltım tedbirlerine yönelik olarak eylem planları hazırlamakla görevli ilgili idare tarafından kamuoyunun görüşü alınır.

(4) Stratejik gürültü haritaları hazırlandıktan sonra en geç bir yıl içerisinde stratejik gürültü eylem planları hazırlanır ve beş yılda bir güncellenir. Eylemlerin uygulama durumları, altı aylık dönemler halinde, Bakanlıkça oluşturulan veri tabanına giriş yapılarak Bakanlığa bildirilir.

(5) Stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planları, her türlü planlamada dikkate alınır.

Akustik raporlar

MADDE 9-

(1) Planlanan ve mevcut çevresel gürültü kaynakları için akustik rapor hazırlama usul ve esasları Ek-5’te yer almaktadır.

(2) İlgili idarece ihtiyaç halinde kaynağa özgü akustik raporlar istenebilir.

(3) Akustik raporlar kapsamında çevresel gürültü düzeyi ve gürültü azaltım tedbirleri belirlenir.

(4) İlgili idarenin talep etmesi halinde gürültü modelleme çalışmaları yapılır.

(5) Gürültü kaynağında veya gürültü azaltım koşullarında değişiklik olması durumunda akustik raporlar güncellenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çevresel Gürültü ve Titreşimin Yönetimi

Ulaşım kaynakları için çevresel gürültü kriterleri

MADDE 10-

(1) Ulaşım kaynaklarından çevreye yayılan çevresel gürültü düzeyi, Ek-2’de yer alan hükümleri ve sınır değerleri sağlar.

(2) Ulaşım araçları, çevresel gürültünün azaltılması için mevcut en iyi teknolojilerden faydalanır.

(3) Motorlu taşıtların korna ve egzozlarında yer alan gürültü azaltım ekipmanı üzerinde değişiklik yapılamaz, çalışmaz hale getirilemez.

(4) Motorlu taşıtların üzerinde veya içinde; korna veya ses çıkaran cihazlar zorunlu haller dışında gürültü rahatsızlığına neden olacak şekilde çalınamaz.

Müzik yayını yapan işyerleri ve deniz araçları için çevresel gürültü kriterleri

MADDE 11-

(1) Yerleşim alanlarında çevresel gürültüye neden olan müzik yayını yapan işyerleri ve deniz araçları Ek-2’de yer alan hükümleri sağlar.

(2) İl Müdürlüğü tarafından müzik yayını yapan işyerlerine ve deniz araçlarına akustik rapor hazırlattırılır, değerlendirilir, müzik yayın izni verilir.

(3) Müzik yayın izin belgesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.

(4) Müzik yayını yapan deniz araçlarının, müzik yayını yapabileceği sahaların sınır koordinatları İl Mahalli Çevre Kurulu Kararı ile belirlenir.

(5) Müzik yayını yapan deniz araçlarının belirlenen koordinatlar dışında faaliyet göstermesi durumunda idari yaptırım uygulanır.

(6) Müzik yayını yapan deniz araçlarından yayılan çevresel gürültü düzeyi, İl Müdürlüğü tarafından kıyıda belirlenen noktalarda, sürekli izleme sistemi ile ölçülür.

(7) İl Müdürlüğü tarafından müzik yayını yapan işyerlerinin bulunduğu alanlarda Ek-2’deki Tablo 1’de yer alan sınır değerlerin sağlandığını tespit etmek üzere, ilgili idarenin elektronik olarak bilgilendirileceği çevresel gürültü sürekli izleme sistemi kurdurulur.

(8) İlgili idare ses basıncı düzeyini kontrol altında tutmak amacıyla akustik planlama yaptırabilir ve ses gücü sınırlayıcı sistemler kurdurabilir.

(9) Birden fazla müzik yayını yapan işyerinin veya müzik yayını yapan deniz aracının bir arada ve aynı anda faaliyet gösterdiği alanlarda, ilave gürültü kontrol tedbirleri belirlenebilir.

(10) Kurulması planlanan müzik yayını yapan işyerlerinin ilgili mevzuatta belirtilen yer seçimi ve planlamasında, stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planları dikkate alınır.

(11) Aynı takvim yılı içinde üç defa bu Yönetmelik hükümlerinin ihlalinin tespiti halinde İl Müdürlüğü tarafından müzik yayın izni iptal edilir. Müzik yayın izni iptal edilen işyeri iki takvim yılından sonra müzik yayın izni için tekrar başvurabilir.

Endüstri tesisleri ile işyerleri için çevresel gürültü kriterleri

MADDE 12-

(1) Yerleşim alanlarında çevresel gürültüye neden olan endüstri tesisleri ve işyerleri Ek-2’de yer alan hükümleri sağlar.

(2) Endüstri tesisleri, 10/9/2014 tarihli ve 29115 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği hükümleri kapsamında değerlendirilir.

(3) Endüstri tesislerinden ve işyerlerinden çevreye yayılan gürültü düzeyinin azaltılması için mevcut en iyi teknikler uygulanır.

(4) Yerleşim alanlarında kurulması planlanan işyerleri için, ruhsat verme aşamasında, gürültü yönetimine ilişkin bu Yönetmelikte yer alan hususlara uyulur.

(5) Endüstri tesisleri ve işyerlerine ilişkin ilave gürültü kontrol tedbirleri akustik raporlarda belirlenir.

(6) Endüstri tesisleri ve işyerlerinde çevresel gürültü kaynağı olan ekipmanların mümkün olduğunca kapalı ortamda olması sağlanır. Açık ortamda bulunması zorunlu olan soğutma fanı, klima, havalandırma, jeneratör gibi çevresel gürültü kaynaklarından hava aracılığıyla iletimi azaltmak üzere gerekli tedbirler alınır/aldırılır.

Şantiye alanları için çevresel gürültü kriterleri

MADDE 13-

(1) Yerleşim alanlarında çevresel gürültüye neden olan şantiye faaliyetleri Ek-2’de yer alan hükümler çerçevesinde yürütülür.

(2) Şantiye faaliyetlerinden çevreye yayılan gürültünün kontrolü için gürültü azaltım tedbirleri uygulanır.

(3) Tatil beldelerinde ve turistik alanlarda gerçekleştirilen tüm şantiye faaliyetlerinden kaynaklanan çevresel gürültünün yönetimine ilişkin ilave kontrol tedbirleri, ilgili idare tarafından belirlenir.

Diğer faaliyetler için çevresel gürültü kriterleri

MADDE 14-

(1) Yerleşim alanlarında, açık havada gerçekleştirilen ve çevresel gürültüye neden olan etkinlikler Ek-2’de belirtilen hükümler çerçevesinde yürütülür.

(2) Açık havada müzik yayını yapılan etkinliklerin düzenlemesine izin verilen alanlar, bu alanlarda düzenlenebilecek yıllık azami etkinlik sayısı ile etkinliğin peş peşe düzenlenebileceği gün sayısı İl Mahalli Çevre Kurulu Kararı ile belirlenir. Bu sayıları aşan etkinlikler için 11 inci maddede yer alan hükümler uygulanır.

(3) Havai fişek kullanımı için zaman ve mekan bildirilerek mahallin mülki amirliğinden izin alınması zorunludur.

(4) Meteorolojik koşulların değiştirilmesi için olan her türlü dış müdahale (ses frekansları ve benzeri) zaman ve mekan bildirilerek valilik izni ve Bakanlık uygun görüşüyle yapılabilir.

(5) Çok hafif hava araçlarının (Microlight ve benzeri) iniş, kalkış ve seyir esnasında çevresel gürültü seviyelerinin azaltılmasına yönelik gerekli tedbirler alınır. Bu araçların uçuş güzergahları Bakanlık uygun görüşü ile belirlenir.

Çevresel titreşim değerlendirme yöntemleri

MADDE 15-

(1) Maden ve taş ocakları ile benzeri faaliyette bulunulan alanlardaki patlatmalarda; oluşacak hava şoku, taş savrulması, titreşim gibi çevresel etkilerin asgari düzeyde tutulacağı bir patlatma paterni uygulanır. Ek-2’deki Tablo 3’te yer alan usul ve esaslara göre, patlatma yapılan alanın yakınındaki bina ve yapıların korunması için alınan tedbirler hazırlanan akustik raporlar içerisinde detaylı olarak açıklanır.

(2) Maden ve taş ocakları ile benzeri faaliyette bulunulan alanlardaki patlatmaların, çevredeki yapılarda oluşturduğu zemin titreşim düzeyi Ek-2’deki Tablo 3’te yer alan sınır değerleri sağlar.

(3) Demir yolu ve kara yolu ulaşım araçları, işyerleri ve endüstri tesislerinin en yakın yapıda oluşturacağı titreşim düzeyi ile konut ve ofis olarak kullanılan binalarda, bina içindeki makine ve teçhizatın oluşturacağı zemin titreşim düzeyi Ek-2’deki Tablo 4’te yer alan sınır değerleri sağlar.

(4) Şantiyelerde gerçekleşen faaliyetlerin çevredeki yapılarda oluşturacağı zemin titreşim düzeyi Ek-2’deki Tablo 5’te yer alan sınır değerleri sağlar.

(5) Titreşim düzeylerinin sınır değerleri sağlamasını teminen başta titreşim yalıtımı olmak üzere gerekli teknik tedbirler alınır/aldırılır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Kamuoyunun Bilgilendirilmesi, Eğitimler ve Yeterlik

Kamuoyunun bilgilendirilmesi

MADDE 16-

(1) İlgili idare çevresel gürültünün azaltılmasına yönelik çalışmalara ilişkin olarak kamuoyunu uygun iletişim araçlarıyla bilgilendirir.

(2) İlgili idarece yayımlanan bilgilerin tam, anlaşılabilir ve rahat erişilir nitelikte olması sağlanır.

(3) İlgili idare çevresel gürültü oluşturabilecek eylemlere ilişkin olarak kamuoyunu bilinçlendirme ve farkındalık oluşturma amacıyla bilgilendirme çalışmaları yapabilir.

Eğitimler

MADDE 17-

(1) Bakanlık, bu Yönetmeliğin etkin bir şekilde uygulanmasını sağlamak, teknik altyapıyı güçlendirmek amacıyla Ek-8’de yer alan eğitim programlarının usul ve esaslarını belirler.

(2) Bakanlık, bu Yönetmeliğin uygulanması için gerekli olan eğitimleri düzenler veya düzenlettirir. Bakanlık onayıyla; başka kurum/kuruluşlarca düzenlenen eğitim programlarına Bakanlık gözlemci olarak katılım sağlar.

(3) Eğitim programını başarı ile tamamlayanlara Bakanlık tarafından yetkinlik belgesi verilir.

(4) Bu Yönetmelik çerçevesinde alınan yetkinlik belgeleri beş yıl geçerlidir.

Yeterlik

MADDE 18-

(1) Çevresel gürültü ve titreşim konularının değerlendirilmesi ve ölçümlerinde görev alan kişiler ile akustik raporlar, stratejik gürültü haritaları, stratejik gürültü eylem planları hazırlayacak kişilerin Bakanlık tarafından düzenlenen/düzenlettirilen eğitimler kapsamında alınan yetkinlik belgelerine sahip olmaları gerekir.

(2) Akustik raporları ve gürültü haritalarını hazırlayacak kurumların, Ek-7’de yer alan ölçüm standartlarına göre Bakanlıktan alınan yeterlik belgesine sahip olmaları gerekir.

ALTINCI BÖLÜM

İzleme, Denetim ve İdari Yaptırım

İzleme ve denetim

MADDE 19-

(1) Çevresel gürültü yönetimi çalışmalarında kullanılmak üzere yerleşim alanlarında çevresel gürültü düzeyi Ek-2’deki Tablo 6’da yer alan formata göre izlenir.

(2) İzleme ve denetim faaliyetleri programlı veya programsız olarak Çevre Kanunu kapsamında yetki devri yapılan kurum ve kuruluşlarca, yetki devri yapılmadığı takdirde ise İl Müdürlüklerince gerektiğinde diğer mevzuat kapsamında yetkili kılınan kurum ve kuruluşlar ile işbirliği ve koordinasyon içinde yapılır.

(3) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan hükümlerin uygulanmasına yönelik denetimleri gerçekleştiren kurum ve kuruluşlar Ek-6’da yer alan şartları sağlar.

İdari yaptırım

MADDE 20-

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davrananlar hakkında, Çevre Kanununun 20 nci maddesinde öngörülen idari yaptırımlar uygulanır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 21-

(1) 4/6/2010 tarihli ve 27601 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Veri tabanı oluşturulması

GEÇİCİ MADDE 1-

(1) Bakanlık, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç yıl içerisinde; çevresel gürültü yönetimi amacıyla hazırlanan akustik raporların, stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planlarının kayıt altına alınacağı bir veri tabanı oluşturur.

Stratejik gürültü haritası ve stratejik eylem planı olmayan iller

GEÇİCİ MADDE 2-

(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, daha önce stratejik gürültü haritaları olmayan illerde, stratejik gürültü haritaları ve stratejik gürültü eylem planları üç yıl içerisinde hazırlanır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 3-

(1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce alınan eğitim sertifikaları, yetkinlik belgesi olarak Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıl geçerlidir.

(2) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce İl Müdürlüklerinden alınan çevresel gürültü konulu çevre izin muafiyet yazıları; mevcut çevre izin ve lisans belgeleri süresi sonuna kadar geçerlidir.

(3) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce canlı müzik izin belgesi almış olan işyerleri iki yıl içerisinde bu Yönetmelik çerçevesinde müzik yayın izni almak üzere başvuruda bulunur.

Sürekli gürültü ölçüm cihazlarının kurulması

GEÇİCİ MADDE 4-

(1) Sürekli gürültü ölçüm cihazları bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kurdurulur.

Müzik yayın izni ve eğitim yetkinlik belgesine ilişkin usul ve esaslar

GEÇİCİ MADDE 5-

(1) Bu Yönetmelik çerçevesinde verilecek müzik yayın izni ve eğitim yetkinlik belgesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren 6 ay içerisinde belirlenir.

Yürürlük

MADDE 22-

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 23-

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

 

KÜLTÜR VE TURİZM KORUMA VE GELİŞİM BÖLGELERİNDE VE TURİZM MERKEZLERİNDE PLANLAMAYA VE UYGULAMAYA İLİŞKİN YÖNETMELİK

03.11.2003 Resmî Gazete Sayısı: 25278

KÜLTÜR VE TURİZM KORUMA VE GELİŞİM BÖLGELERİNDE VE TURİZM MERKEZLERİNDE PLANLAMAYA VE UYGULAMAYA İLİŞKİN YÖNETMELİK (1)

BİRİNCİ BÖLÜM 

Amaç, Kapsam, Yasal Dayanak ve Tanımlar 

Amaç 

Madde 1 —

Bu Yönetmeliğin amacı, (Değişik ibare: RG-12/11/2022-32011) 12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun 3 üncü maddesinde tanımlanan Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm Merkezlerinde her ölçekte imar planlarının yapılması, yaptırılması ve resen onaylanması ve (Değişik ibare: RG-8/8/2020-31207) tadil edilmesine ilişkin işlemler ile Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ile Turizm Merkezleri içinde imar planları ile turizme ayrılan yerlerdeki taşınmazların üzerinde yer alan Bakanlıktan belgeli turizm tesislerinin yüksek nitelikli ve çevreye duyarlı hale getirilmesi için bu tesislerin plan, fen, sağlık ve sürdürülebilir çevre şartlarına uygun yapı ve yapılaşma koşulları ile projelendirilmelerine ilişkin hususları düzenlemektir. 

Kapsam 

Madde 2 —

(Değişik: RG-8/8/2020-31207) 

Bu Yönetmelik, mevkii ve sınırları Cumhurbaşkanı Kararı ile tespit ve ilan edilen Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm Merkezlerinde her ölçekte imar planlarının hazırlanması, onaylanması ve tadil edilmesinde uyulacak usul ve esaslara ait hükümler ile Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm Merkezlerinde, 31/5/2019 tarihli ve 1134 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile yürürlüğe konulan Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre belgelendirilen, turizm yatırımı kapsamında bulunan veya turizm işletmesi faaliyetinin yapıldığı dört ve beş yıldızlı oteller ile dört ve beş yıldızlı tatil köyleri ve bunların ayrıntıları ve tamamlayıcı unsurlarından oluşan turizm tesislerinin yüksek nitelikli hale getirilmesi için bu tesislerin plan, fen, sağlık ve sürdürülebilir çevre şartlarına uygun yapı ve yapılaşma koşulları ile projelendirilmelerine ilişkin usul ve esasları kapsar. 

Yasal Dayanak 

Madde 3 —

(Değişik: RG-8/8/2020-31207) 

Bu Yönetmelik, 12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu’nun 7’nci ve 37’nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır. 

Tanımlar 

Madde 4 —

Bu Yönetmelikte adı geçen terimler aşağıda tanımlanmıştır. 

a) Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığıdır. 

b) Genel Müdürlük: Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğüdür. 

c) İlgili İdare: Belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye, dışında valiliktir. 

d) (Değişik: RG-12/11/2022-32011) Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri: Turizm hareketleri ve faaliyetleri yönünden önem taşıyan veya doğal, tarihî ve kültürel değerlerin yoğun olarak yer aldığı, korunması ve geliştirilmesinde kamu yararı bulunan yörelerde, koruma kullanma dengesi gözetilerek sektörel kalkınmanın sağlanması ve turizm sektörünün plânlı ve kontrollü gelişiminin sağlanması amacıyla yeri, mevkii ve sınırları Cumhurbaşkanı kararıyla tespit ve ilân edilen alanlardır. 

e) (Değişik: RG-12/11/2022-32011) Turizm Merkezleri: Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri dışında kalmakla birlikte, bu bölgelerin niteliğini taşıyan, turizm hareketleri ve faaliyetleri açısından öncelikle geliştirilmesinde kamu yararı bulunan orman vasıflı olanlar dâhil Hazine taşınmazları ile tescili mümkün olan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerde yeri, mevkii ve sınırları Cumhurbaşkanı kararıyla tespit ve ilân edilen alanlardır. 

f) Her Ölçekte Plan: Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm Merkezlerinde turizm sektörünün ekolojik ve ekonomik verimliliği ve sürdürülebilir turizm ilkesi doğrultusunda kültür ve turizme dönük kullanımların ağırlıklı olduğu bölgelerdeki koruma ve gelişmeyi sağlamak, kısa ve uzun dönemli ilke ve hedefler ile mekansal stratejileri belirlemek üzere hazırlanan bu Yönetmelikte tanımlanan çeşitli ölçeklerde fiziksel planlardır. 

g) Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Planları: İçinde turizm türleri ile kültür ve eğitim, eğlence, ticaret, konut ve her türlü teknik ve sosyal altyapı alanlarından bir veya daha fazlasını kapsayan, kendi içinde alt bölgeler ihtiva edebilen, bu kapsamda kaynaklar arasında koruma-kullanma dengesini ve sektörel kalkınmayı sağlayan, arazi ana kullanım kararlarını belirleyen, açıklama raporları ve plan notları ile bir bütün olan 1/25000 veya daha üst ölçekli fiziki planlardır. 

h) (Değişik: RG-12/11/2022-32011) Nazım İmar Planı: Onaylı halihazır haritalar üzerine jeolojik bilgiler ve varsa kadastral durum işlenmiş olarak; varsa üst ölçekli planlara uygun biçimde hazırlanan farklı arazi kullanış biçimlerini, yapı ve nüfus yoğunluklarını, gelişme yön ve büyüklüklerini, ana ulaşım sistemini belirleyen ve uygulama imar planlarını yönlendiren zaman, mekan ve örgütlenme (uygulama) etaplarını belirleyen plan notları ve detaylı açıklama raporu ile bir bütün olan 1/25000 veya 1/5000 ölçekli düzenlenen plandır. 

i) (Değişik: RG-12/11/2022-32011) Uygulama İmar Planı: Onaylı halihazır harita üzerine varsa kadastral durum, jeolojik bilgiler işlenmiş olarak, planlama alanının genel özellikleri, yapıların kullanım amacı ve ihtiyacı, erişilebilirlik, sürdürülebilirlik ve çevreye etkisi dikkate alınarak üst ölçekli çevre düzeni planı ile nazım imar planı kararlarına uygun biçimde hazırlanan, yapılaşmaya ilişkin yapı adaları, kullanımları, yapı nizamı, bina yüksekliği, taban alanı katsayısı, kat alanı kat sayısı veya emsal, yapı yaklaşma mesafesi, ön cephe hattı, ifraz hattı, kademe hattı, ada ayrım çizgisi, taşıt, yaya ve bisiklet yolları, ulaşım ilişkileri, parkları, meydanları, kentsel, sosyal ve teknik altyapı alanlarını, gerektiğinde; parsel büyüklükleri, parsel cephesi ve derinliği, arka cephe hattı, yol kotu ve bu kotun altındaki kat adedi, bağımsız bölüm sayısı gibi yapılaşma ve uygulamaya ilişkin kararları ile uygulama için gerekli imar uygulama programlarına ve imar uygulamalarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren ve 1/1000 ölçekte düzenlenen detaylı açıklama raporu ile bir bütün olan plandır. 

j) Revizyon İmar Planı: Her tür ve ölçekte planın ihtiyaca cevap vermediği veya uygulamasının mümkün olmadığı veya sorun yarattığı durumlar ile üst ölçek plan kararlarına uygunluğunun sağlanması amacıyla planın tamamının veya plan ana kararlarını etkileyecek bir kısmının yenilenmesi sonucu elde edilen plandır. 

k) İlave İmar Planı: Yürürlükte bulunan planın ihtiyaca cevap vermediği durumlarda, mevcut plana bitişik ve mevcut planın genel arazi kullanım kararları ile süreklilik, bütünlük ve uyum sağlayacak biçimde hazırlanan plandır. 

l) (Değişik: RG-14/8/2020-31213) Koruma Amaçlı İmar Planı: Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu uyarınca belirlenmiş sit alanları için hazırlanan her ölçekte planlardır. 

m) (Mülga: RG-8/8/2020-31207) 

n) Plan Değişikliği: Sınırlı büyüklükteki bir alan için arazi kullanım kararını değiştiren plan düzenlemeleridir. 

o) Yerleşme Tasarım Planı: Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm Merkezlerinde, sınırları nazım ve uygulama imar planları ile belirlenen yerlerde özel uygulama ayrıntıları tasarım gerektiren alanlar için hazırlanan plan ve projelerdir. 

p) Vaziyet Planı: İmar Planında turizm kullanımına ayrılmış yatırım alanlarında yer alacak tesislerin konumu, yapı yaklaşma sınırları, kat yüksekliği ve görünümü gibi imar planı kararlarını belirten plan ve projelerdir. 

r) Sosyal Altyapı: Sağlıklı bir çevre meydana getirmek amacı ile yapılması gereken eğitim, sağlık, dini, kültürel ve idari yapılar ile park, çocuk bahçeleri gibi yeşil alanlara verilen genel isimdir. 

s) Teknik Altyapı: Elektrik, doğalgaz, içme ve kullanma suyu, kanalizasyon ve her türlü ulaştırma, haberleşme, arıtma ve atık toplama ve imha gibi servislerin temini için yapılan tesisler ile açık veya kapalı otopark kullanışlarına verilen genel isimdir. 

t) Müellif: İlgili mevzuatla belirtilen gerekli niteliklere sahip her ölçekte plan yapımını üstlenen gerçek veya tüzel kişilerdir. 

u) (Ek: RG-8/8/2020-31207) Çevre Düzeni Planı: Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm Merkezlerinde orman, akarsu, göl ve tarım arazileri gibi temel coğrafi verilerin gösterildiği, başta turizm olmak üzere kentsel ve kırsal yerleşim, gelişme alanları, sanayi, tarım, ulaşım, enerji gibi sektörlere ilişkin genel arazi kullanım kararlarını belirleyen, yerleşme ve sektörler arasında ilişkiler ile koruma-kullanma dengesini sağlayan 1/50.000 veya 1/100.000 ölçekteki haritalar üzerinde ölçeğine uygun gösterim kullanılarak kısa ve uzun dönemli ilke ve hedefler ile mekansal stratejileri belirlemek üzere hazırlanan, plan notları ve raporuyla bir bütün olarak yapılan plandır. 

v) (Ek: RG-8/8/2020-31207) Turistik Tesis Çatı piyesi: Çatı eğimi içerisinde kalmak şartıyla, altındaki bağımsız bölüme ait, bu bölümle içeriden irtibatlı yapılan veya müstakil yatak birimleri olarak da düzenlenebilen, terasların da dâhil olabildiği mekânlardır. 

y) (Ek: RG-8/8/2020-31207) Turistik Tesis Kanopisi: Güneşten ve yağmurdan korunmak amacıyla yapılan yanları açık, üstü kapalı konstrüktif yapıdır. 

z) (Ek: RG-8/8/2020-31207) Kısmi turizm işletmesi belgesi: Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelikte tanımlanan kısmi turizm işletmesi belgesidir. 

aa) (Ek: RG-8/8/2020-31207) Kış turizm merkezleri: 2634 sayılı Kanun uyarınca kış turizmine yönelik ilan edilen kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri ile turizm merkezleridir. 

bb) (Değişik: RG-12/11/2022-32011) Turizm tesisleri: Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelikte tanımlanan, ayrıntıları ve tamamlayıcı unsurları ile birlikte turizm yatırımı kapsamında bulunan veya turizm işletmesi faaliyeti yapılan tesislerdir. 

cc) (Ek: RG-8/8/2020-31207) Turizm yatırımı belgesi: Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelikte tanımlanan turizm yatırımı belgesidir. 

dd) (Ek: RG-8/8/2020-31207) Turizm işletmesi belgesi: Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelikte tanımlanan turizm işletmesi belgesidir. 

İKİNCİ BÖLÜM

Planların Hazırlanmasına Dair Esaslar

Planların Hazırlanması 

Madde 5 —

Bu Yönetmeliğin kapsamı içinde bulunan yerlerde ve bu Yönetmelikte tanımlanan her ölçekte planlar gerektiğinde ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri de alınarak Bakanlıkça yapılır veya yaptırılır ve resen onaylanır. 

Tekliflerin Bakanlığa Sunulması (Değişik başlık: RG-8/8/2020-31207) 

Madde 6 —

Bu Yönetmeliğin kapsamı içinde bulunan yerlerde kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişiler de gerekçeleri ile birlikte bu Yönetmelikte tanımlanan her ölçekte plan veya plan değişikliği Bakanlığa teklif edebilir. (Mülga cümle: RG-12/11/2022-32011) (Mülga cümle: RG-14/1/2021-31364) (…) 

(Ek fıkra: RG-12/11/2022-32011) Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm Merkezleri içinde yer alan korunan alanlarda her ölçekteki plan teklifleri sadece Bakanlığa sunulur. Bu alanlarda, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından plan hazırlanması veya hazırlattırılması durumunda; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yapılacak onamaya esas olmak üzere Bakanlığın uygun görüşü alınır. 

(Ek fıkra: RG-12/11/2022-32011) Bakanlığa sunulacak tekliflere ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir. 

Tekliflerin Değerlendirilmesi 

Madde 7 —

Bakanlık gelen teklifleri, kendi belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde (Değişik ibare: RG-8/8/2020-31207) değerlendirerek uygun görebilir, reddedebilir veya planlama sınırını değiştirebilir. 

Tekliflerin İncelenmesi (Değişik başlık: RG-8/8/2020-31207) 

Madde 8 —

(Mülga cümle: RG-8/8/2020-31207) (c) Bakanlıkça, planlama alanında stratejik kararlara esas teşkil edecek değerlendirmelerin yapılmasına imkan verecek şekilde hazırlanmamış bir ön araştırmanın yenilenmesi veya eksiklerinin tamamlanması istenebilir. Ön araştırma safhası uygun bulanan plan ve/veya plan değişikliği teklifi plan araştırma raporunun ilke, hedef ve kararları ile plan açıklama raporu ve ilgili kurum ve kuruluş görüşleri esas alınarak incelenir. 

Planlama Esasları 

Madde 9 —

(Değişik: RG-12/11/2022-32011) 

Bu Yönetmeliğin kapsamı içinde bulunan yerlerde; bu Yönetmelikte tanımlanan planların hazırlanması sürecinde planı düzenlenecek alanlarda planlama alanının özelliğine ve plan türüne göre ilgili kurum ve kuruluşlardan veriler elde edilir. Bakanlık alanın özelliğine göre tekliflerin değerlendirilmesinde bu verilerin kapsamını genişletebilir veya gerekli görülmeyen veriler için sınırlandırabilir. 

Araştırma, analiz çalışmaları ve ilgili kurum ve kuruluşların görüş ve önerileri doğrultusunda, planlar ile plan araştırma ve açıklama raporunun hazırlanması sürecinde kullanılacak verilere ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir. 

İlgili kamu kurum ve kuruluşlarından istenilen bilgi, belge ve görüş otuz gün içerisinde verilir. Görüş bildirilmesi için etüt ve analiz gibi uzun süreli çalışma yapılması gereken hallerde ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının talebi üzerine otuz günü geçmemek üzere ilave süre verilebilir. Bu süre sonunda istenilen bilgi, belge ve görüşün verilmemesi durumunda ilgili iş ve işlemler Bakanlıkça resen tesis edilebilir. 

Planların iptal edilmesi halinde, daha önce alınan kurum ve kuruluş görüşleri ile birlikte yapılan analiz ve sentez çalışmaları yeni plan hazırlanmasında bu Yönetmelik kapsamında yeniden değerlendirilir. 

Verilerin Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Portalından temini esastır. 

Veri toplama işlemi, üst ölçekli planlar için elde edilmiş ise alt ölçekli planlarda aynı verilerin elde edilip edilmeyeceği hususunda Bakanlık yetkilidir. 

Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve Turizm merkezlerinde hazırlanan planlarda kullanılacak lejant ve plan çizim normları için öncelikle 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan mevzuat dikkate alınır. Bununla birlikte, Bakanlıkça gerekli görülmesi halinde, planlarda kullanılacak turizm amaçlı lejant ve plan çizim normları, alan hesapları ve standartları planlama alanının özelliğine göre Bakanlıkça belirlenir. Bakanlıkça belirlenen yeni gösterimler Bakanlığın internet sayfasında ilan edilir. 

Bu Yönetmelikte tanımlanan planlarda yapılacak plan değişikliklerinde, Bakanlığın gerekli görmesi halinde plan değişikliğine konu alanla ilgili kurum ve kuruluşlardan görüş alınır. 

Bu Yönetmelikte tanımlanan planlarda, turizm tesis alanı kullanımları için maksimum yatak kapasitesi belirlenmesi esastır. 

Yeterlik Belgesi 

Madde 10 —

Bu Yönetmelikte tanımlanan planların Bakanlık dışında hazırlanması halinde plan müellifinin (yükleniciler, kamu kurum ve kuruluşları ve akademik kuruluşlar için) İmar Planlarının Yapımını Yüklenecek Müellif ve Müellif Kuruluşların Yeterlilik Yönetmeliğinde belirtilen grupta yeterlilik belgesine sahip olması gerekir. 

Bunun yanısıra planlama grubunda yer alması gereken uzmanların asgari meslek disiplinleri ve tecrübe düzeyleri, planların yapılacağı yöre ve bölgenin kapsam ve niteliğine göre Bakanlıkça belirlenir. Planlama yarışmaları sonucunda yapılan ihaleler bu hükümler dışındadır. Planın veya plan değişikliğinin Bakanlıkça onaylanmış olması, plan müellifinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. 

Plan Yapımında Etaplama 

Madde 11 —

(Değişik: RG-12/11/2022-32011) Bu Yönetmelikte tanımlanan her ölçekte plan, ihtiyaç duyulması halinde sosyal ve teknik altyapı alanları ve kamuya ayrılan alan dengeleri gözetilmek suretiyle etaplar halinde hazırlanabilir. 

Uygulama imar planlarına uygun olarak parselasyon planları düzenlenir ve bu planlar imar planlarının ayrılmaz parçasıdır. 

Teknik ve Sosyal Altyapı 

Madde 12 —

Nazım planlar üzerinde gösterilen teknik ve sosyal altyapı alanlarının konumu ile büyüklükleri, toplam standartların altına düşülmemek şartı ile uygulama planlarında değiştirilebilir. 

Başvuruda İstenecek Belgeler 

Madde 13 —

(Değişik: RG-12/11/2022-32011) 

Bakanlığa yapılacak başvurunun usulü ile başvuruda istenilecek belgeler Bakanlık tarafından belirlenir ve Bakanlığın internet sayfasından duyurulur. 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Planların Onaylanması ve Yürürlüğe Girmesi

Planları Onaylama 

Madde 14 —

(Değişik: RG-12/11/2022-32011) 

Bakanlıkça yapılan/yaptırılan veya Bakanlığa teklif edilenlerden uygun bulunan her ölçekteki plan ve plan değişiklikleri, Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde incelenir ve Bakanlık adına Genel Müdürlükçe onaylanır. Uygun bulunmayan planlar onaylanmaz ve onaylanmama sebepleri teklif sahibine iletilir. 

Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri ve turizm merkezleri içinde yer alan korunan alanlarda her ölçekteki plan, öncelikle ilgili kurul, kurum ve kuruluş görüşleri doğrultusunda Bakanlıkça incelenir. Bakanlıkça incelenerek uygun görülen planlar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına gönderilir. Bu planlar, Bakanlık ile mutabakat sağlanarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca ilgili tabiat varlıklarını koruma bölge komisyon kararı da dâhil en geç 6 ay içinde onaylanır. 

Mahalli İşlemler 

Madde 15 —

(Değişik: RG-8/8/2020-31207) 

Bakanlıkça onaylanan planlar, onay tarihinden itibaren en geç on beş iş günü içinde otuz (30) gün süreyle herkesin görebileceği şekilde idarelerce tespit edilen ilan yerlerinde asılmak suretiyle ve idarelerin internet sayfalarında eş zamanlı olarak ilan edilir. 

Bu işlemlere ilişkin olarak düzenlenecek tutanaklar süresiz saklanır ve bir örneği işlem tarihinden itibaren yedi (7) gün içinde Bakanlığa gönderilir. 

Planlara İtiraz 

Madde 16 —

Planlar kamuya açıktır. Plan kararlarına gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşları (Mülga ibare: RG-8/8/2020-31207) (c) ilan süresi içinde itiraz edebilirler. İtirazlar koordinasyonu sağlayan ilgili kurum tarafından Bakanlığa iletilir. Bakanlığa gönderilen itirazlar Bakanlıkça Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirilir ve sonuçlandırılır. Plana itirazlar planın yürürlülüğünü durdurmaz. 

İmar planı değişikliklerinde de yukarıdaki hükümler uygulanır. 

Sahil Şeridinde Yapılacak Uygulamalar 

Madde 16/A –

(Ek: RG-8/8/2020-31207) 

2634 sayılı Kanun uyarınca sınırları tespit ve ilan edilen Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ile Turizm Merkezleri kapsamında onaylanan imar planlarında bu Yönetmelikte tanımlanan turizm tesislerinin yapılabilmesi mümkün olan ve sahil şeridinin birinci bölümünü de içeren orman vasıflı taşınmazların sahil şeridinin birinci bölümünde kalan kısımları da imar planlarında Turizm Tesis Alanı olarak gösterilir ve emsal hesabı da turizm tesis alanının tamamı üzerinden yapılır, ancak bu alanların sahil şeridinin birinci ve ikinci bölümlerinde kalan kısımlarındaki uygulamalar, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanunu ve 3/8/1990 tarihli ve 20594 sayılı Resmî Gazetefde yayımlanan Kıyı Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelikte tanımlanan şekilde yapılır. Sahil şeridinin birinci bölümü tümüyle açık alan olarak toplumun kullanımına tahsis edilecek şekilde düzenlenir. Bu bölümde sadece yaya yolları, gezinti ve dinlenme alanları, seyir teras ve alanları ile halkın eğlence ve dinlenme gereksinimlerini karşılamaya dönük, açık olarak düzenlenen oturma ve yemek yerleri, yemek pişirme yerleri, çeşmeler, açık havuzlar, oyun ve açık spor alanları, açık gösteri alanları, yeşil bitki örtüsü ve kıyı yapısının elverdiği yerlerde denize iniş rampaları ve bisiklet yolları bulunan kamu ya da özel alanlar niteliği taşıyan rekreaktif alanlar yer alabilir. Sahil şeridinin ikinci bölümü, toplumun yararlanmasına açık olmak şartı ile konaklama hariç günübirlik turizm yapı ve tesislerini kapsayacak şekilde düzenlenir. Bu alanların sahil şeridinin ikinci bölümündeki emsali, ikinci bölüm olarak ayrılan alanın en fazla 0.20fsi olabilir. Yapılanma hakkının kalan kısımları sahil şeridinin dışında kalan alanda kullanılır. 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM (2)

Uygulamaya İlişkin Esaslar

Genel İlkeler 

Madde 16/B –

(Ek: RG-8/8/2020-31207) 

(Ek fıkra: RG-12/11/2022-32011) Onaylı uygulama imar planı bulunan, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre belgelendirilen, turizm yatırımı kapsamında bulunan veya turizm işletmesi faaliyetinin yapıldığı dört ve beş yıldızlı oteller ile dört ve beş yıldızlı tatil köyleri ve bunların ayrıntıları ve tamamlayıcı unsurları için aşağıdaki genel ilkeler uygulanır. 

Turizm tesisleri için bu Yönetmelik hükümleri uyarınca ve uygulama imar planında yer alan hususlar doğrultusunda yapı ruhsatı verilir. 

Turizm tesislerinin bu Yönetmeliğin uygulamaya yönelik hükümlerinden yararlanabilmesi için ilgili idarece yapı ruhsatı düzenlenmesi aşamasında Bakanlık tarafından bu turizm tesislerine ilişkin düzenlenen turizm yatırımı veya kısmî turizm işletmesi belgesinin ilgili idareye ibrazı zorunludur. 

Bakanlığın talebi üzerine turizm tesislerinin tapu kütüklerinin beyanlar hanesine turizm tesisi (dört ve beş yıldızlı oteller ve dört ve beş yıldızlı tatil köyleri) olduğu yönünde belirtme yapılır, bu belirtme yapılmadan yapı ruhsatı verilmez. Ancak, kuruluş veya kişilerce, kendisine ait tapusu bulunmamakla beraber kamu kurum ve kuruluşlarının vermiş oldukları tahsis veya irtifak hakkı tesis belgeleri doğrultusunda ilgili idare tarafından yapı ruhsatı düzenlenir. 

Bu Yönetmelik hükümlerine göre yapı ruhsatı verilen turizm tesislerinin tapu kütüklerinin beyanlar hanesine Bakanlığın talebi üzerine; tesisin bu Yönetmelikte belirtilen turizm tesisi dışında kullanılamayacağı, tesisin bulunduğu taşınmazın üzerinde kat irtifakı ve kat mülkiyeti tesis edilemeyeceği, bağımsız bölüm oluşturulamayacağı yönünde belirtme yapılır. 

Turizm yatırımı belgesi süresi sonunda bu Yönetmelikte belirtilen turizm tesisi için kısmî turizm işletme belgesi veya turizm işletmesi belgesi başvurusunda bulunmayan, kısmî turizm işletme belgesi veya turizm işletmesi belgesi alamayan ya da kısmî turizm işletme belgesi veya turizm işletmesi belgesi iptal olan turizm tesislerinin iş yeri açma ve çalışma ruhsatları iptal edilir. Bakanlığın talebi üzerine bu konuda turizm tesislerinin tapu kütüklerinin beyanlar hanesine ayrıca gerekli belirtme yapılır. 

Bu bölümde yer alan hükümler, planlarla ve büyükşehir ve il belediyeleri tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle değiştirilemez, mevcut planlarda, bu bölümden faydalanan turizm tesisleri için bu bölümdeki hükümlere aykırı olan hükümler uygulanamaz. 

Turizm tesisleri hayata geçirilirken bulunduğu yörenin veya kentin plan kararları veya tasarım ilkeleri ile getirilen mimari karakter, cephe ve kat sınırlarına uyulması esastır. 

Bu bölümde hüküm bulunmayan hallerde, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik ile 3/7/2017 tarihli ve 30113 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinin bu maddeye aykırı olmayan hükümleri uygulanır. 

(Değişik fıkra: RG-14/1/2021-31364) Bu bölüm hükümleri, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla ilgili idareden ruhsat (Ek ibare: RG-12/11/2022-32011) ve/veya yapı kullanma izin belgesi alınmış turizm tesisleri için talep edilmesi halinde sadece esaslı tadilat veya tesisin yıkılıp yeniden yapılması halinde uygulanabilir. 

Yapılaşma Esasları 

Madde 16/C –

(Ek: RG-8/8/2020-31207) 

(Değişik fıkra: RG-12/11/2022-32011) 16/B maddesi kapsamındaki turizm tesisleri ve bunların ayrıntıları ve tamamlayıcı unsurları için aşağıdaki yapılaşma esasları geçerlidir: 

Aşağıda belirtilen kullanımlar taban alanına dâhil edilmez: 

a) Tabii zemin veya tesviye edilmiş zemin seviyesindeki veya bu seviyenin altındaki avlular ve iç bahçeler. 

b) Bağımsız bölüm olarak düzenlenmeyen veya bağımsız bölümün eklentisi niteliği taşımayan, yapının ana taşıyıcı sistemleri ile bütünleşik olmayan kameriye, pergola, sundurma, betonarme olmayan sökülüp takılabilir mutfak üniteleri, açık yüzme ve süs havuzu. 

c) Üstü açık veya sökülür-takılır hafif malzeme ile örtülü zemin terasları. 

d) Çevre düzenlemesi ve güvenliği için yapılan bahçe duvarı, istinat duvarları. 

e) Kontrol veya bekçi kulübeleri. 

f) 27/11/2007 tarihli ve 2007/12937 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliğin gerekli gördüğü, normal merdiven haricinde kaçış yolu içerisinde yer alan, asgari ölçülerde ve adetlerde yapılan merdiven evi ile yangın güvenlik holleri. 

g) Asgari ölçülerdeki; temele kadar inen asansör boşlukları, ışıklıklar, çöp ve atık ayrıştırma bacaları, hava bacaları, şaftlar. 

h) Ana yapının dışında kalan; binaya ait arıtma tesisi ve trafolar, jeneratör, yağmur suyu toplama havuzu, evsel atık ve geri dönüşüm hazneleri, ısı merkezi. 

i) Turistik Tesis Kanopileri ve arkatlar. 

j) Tesis bünyesinde varsa güneş panelleri ve temel ve kaidesi haricindeki kısımları. 

k) Açık otoparklar. 

l) Giriş saçakları (markizler). 

Aşağıda belirtilen kullanımlar katlar alanına dâhil edilmez: 

a) Taban alanına dâhil edilmeyen kullanımlar. 

b) Son katın üzerindeki ortak alan çatı bahçeler. 

c) Üstü sökülür-takılır hafif malzeme ile kenarları rüzgâr kesici cam panellerle kapatılmış olsa dahi açık oturma yerleri. 

d) Atrium ve galeri boşlukları. 

e) Ortak alan niteliğindeki ibadet yeri ve müştemilat. 

f) Bina için gerekli minimum sığınak alanı. 

g) Ortak alan niteliğindeki çocuk oyun alanları ve çocuk bakım üniteleri. 

h) Otopark alanları. 

i) Tesisat katları. 

j) Bina veya tesise ait olan ısıtma, soğutma, tesisat alanı, su sarnıcı, havalandırma sistemleri ve enerji verimliliği sistemlerinin bulunduğu alanlar, arıtma tesisi, gri su toplama havuzu, yakıt ve su depoları, silolar, trafolar, jeneratör, ısı merkezi, enerji odası, kömürlük, eşanjör ve hidrofor bölümleri. 

k) Turizm tesislerinin bodrum katlarında yapılacak yeme-içme, spor ve eğlence ihtiyaçları için yardımcı ve tamamlayıcı birimler ile bakım ve işletme ihtiyaçlarını karşılayacak alanlar. 

l) (Değişik: RG-14/1/2021-31364) Sökülür-takılır-katlanır cam panellerle kapatılmış olanlar dâhil olmak üzere balkonlar ve açık çıkmalar, kat bahçe ve terasları, iç bahçeler, kat ve ara sahanlıkları dâhil açık veya kapalı merdiven evi, resepsiyon ve lobi bölümleri ile kat holleri ve asansör önü sahanlıkları. 

Bu maddeyle veya ilgili idarelerin imar yönetmelikleri ile getirilebilecek emsal harici tüm alanların toplamı; imar parseli alanının yüzde otuzunu aşamaz. Ancak, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik gereğince yapılması zorunlu olan, korunumlu ya da korunumsuz normal merdiven dışındaki yangın merdiveni ve korunumlu koridorun asgari ölçülerdeki alanı ile yangın güvenlik holünün 6 m²fsi, son katın üzerindeki herhangi bir kullanıma konu edilmeyen ortak alan niteliğinde teras çatılar, yapının ihtiyacı için bahçede yapılan açık otoparklar, turizm tesisinin konferans, spor, sinema salonları gibi özellik arz eden bölümlerinde düzenlenmesi zorunlu olan boşluklar, açık havuzlar ile binaların bodrum katlarında yapılan; 

a) Zorunlu otopark alanları, 

b) Sığınak, asansör boşlukları, merdivenler, bacalar, şaftlar, ışıklıklar, ısı ve tesisat alanları, yakıt ve su depoları, jeneratör ve enerji odası, kömürlüklerin ilgili mevzuat veya standarda göre hesap edilen asgari alanları, 

c) İbadet yeri ve müştemilatın 300 m²fsi, 

d) Bütün cepheleri tamamen gömülü olmak ve ortak alan niteliğinde olmak kaydıyla otopark alanları ve bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen tamamen gömülü ortak alanlar, 

e) Çocuk oyun alanlarının ve çocuk bakım ünitelerinin toplam 100 m²fsi, 

f) Turizm tesislerinin bodrum katlarında yapılacak yeme-içme, spor ve eğlence, termal tedavi ihtiyaçlarına yönelik yardımcı ve tamamlayıcı birimler ile bakım ve işletme ihtiyaçlarını karşılayacak ünitelerin, tamamen gömülü olanlarının tamamı ile tamamen gömülü olmayanlarının yüzde otuzu, 

bu hesaba dahil edilmeksizin emsal haricidir. 

Turizm tesislerinde çatıların, bulunduğu yörenin mimari karakterine, yapılacak binanın nitelik ve ihtiyacına uygun olması şarttır. Yöresel ve mimari özellikleri nedeniyle çatı yapılması uygun olmayan yörelerde çatı yapılamaz. İmar planı ile çatı yapılması kısıtlanmayan yerlerde; 

a) Kış turizm merkezlerinde yer alan turizm tesislerinde çatı eğimi belirlenen gabarinin içinde kalmak şartı ile farklı açılarda düzenlenebilir; kış mevsiminde sarkan buzların tehlike oluşturmamasına yönelik gerekli önlem alınması koşulu ile kanopi veya daha geniş örtü olarak tasarlanabilir. 

b) Çatı formu belirlenen gabariyi aşmamak şartı ile farklı katlar ile ilişkilendirilerek de kullanılabilir. 

c) Yapı yüksekliği aşılmamak ve çatı gabarisinin içinde kalmak kaydıyla, yapı çatı ile beraber farklı formlarda tasarlanabilir. 

d) Turistik tesis çatı piyeslerinde tesise ait ortak mekânlar, odalar ve son kattaki odalarla irtibatlı suit odalar düzenlenebilir. 

e) Çatı arasındaki mekânlarda, mahya yüksekliğini aşmamak ve çatı eğimi içerisinde kalmak şartıyla kullanım amacı dikkate alınmak suretiyle asgari yükseklik şartı aranmaz. 

Otellerde en üst çatı gabarisinden sonra kullanılabilir bir alan oluşturmamak ve hava mania kriterlerine uyulmak kaydıyla simgesel ögeler yapılabilir. 

Parselin çekme mesafeleri içerisinde kalmak kaydıyla birden fazla bodrum kat yapılabilir. Teknik ihtiyaçlardan ve özellik gerektiren durumlardan, bodrum katlarda gerekli yüksekliği elde etmek için bodrum kat yükseklikleri 2.5 metrenin altında olmamak üzere ihtiyaca göre düzenlenebilir; gerekli yüksekliği elde etmek için katlar birleştirilebilir. Açığa çıkan kısımlar katlar alanına dâhil edilmek ve taşkın analizine göre belirlenen dere kret kotuna 1.5 m ilave edilerek oluşturulacak kotun altında kalmamak kaydı ile iskân edilebilir. 

Tesis girişlerinde yer alan ana giriş kapısı yapıları, bekçi kulübesi ve kontrol birimleri ile anıtsal yapılar mülkiyet sınırı ile yapı yaklaşma sınırı arasında yer alabilir. Ana giriş kapısı yapıları ile bekçi kulübesi ve kontrol birimleri kırk metrekareyi aşamaz. 

Tesisat katı yapılması halinde; iç yüksekliği iki metreyi geçmemek kaydı ile tesisat katı, bina yüksekliğinden ve kat adedinden sayılmaz. 

Bina cephe uzunluğu ve derinliği, yapı yaklaşma mesafeleri ve taban alanı sınırlaması haricinde herhangi bir ölçüyle sınırlı değildir. Bina cephe uzunluğu ve derinliği belirlenirken doğa ile uyumluluk ile yöresel mimari kimlik öğelerinin göz önünde bulundurulması esastır. 

Uygulama imar planı ile belirlenen kat adedi ve bina yüksekliğini aşmamak ve asma katlar hariç asgari 2.70 metreden az olmamak kaydı ile katların iç net yüksekliği serbesttir. 

Detayları avan proje ile belirlenmek kaydıyla, resepsiyon ve lobi bölümünün bulunduğu bina ana girişinde zemin kat iç yüksekliği farklı tasarımlara imkan verecek şekilde, uygulama imar planı ile belirlenen kat adedi ve bina yüksekliğini aşmamak kaydı ile herhangi bir sınırlamaya tabi değildir. Resepsiyon, lobi, restoran ve benzeri birimler yatak birimlerine bitişik veya ayrı olarak düzenlenebilir. 

Yapı yüksekliği içinde kalmak kaydıyla asma katlar kat adedinden sayılmaz. 

Planda belirlenen kat adedini/bina yüksekliğini aşmamak kaydıyla, alt kat iç yükseklikleri, üst katlardan fazla olabilir; bina yüksekliği tek kat olarak düzenlenebilir. Zemin kat, bir üst kat ya da üst katlar ile birleştirilerek daha yüksek hacimli mekânlar elde edilebilir. 

Turizm tesislerinde, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelikte belirtilen esaslar doğrultusunda müşteri asansörü düzenlenir. Turizm tesislerinin bünyesinde bulunan ve üç katı geçmeyen müstakil yatak birimlerinde asansör şartı aranmaz. Bu yatak birimlerinde katlar arası merdiven genişlikleri 1,00 metreden az olamaz. 

BEŞİNCİ BÖLÜM (2)

Son Hükümler

Mevcut Planlar 

Madde 17 —

Bu Yönetmeliğin yayımı öncesinde onaylanan planlar yenisi onaylanana kadar yürürlüktedir. 

Kıyı Yapıları 

Madde 18 —

(Değişik: RG-12/11/2022-32011) 

Bu Yönetmeliğin kapsamı içinde bulunan yerlerde 3621 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatı kapsamında kalan deniz, göl ve akarsularda doldurma ve kurutma suretiyle kazanılan arazilere ilişkin her ölçekte imar planları 2634 sayılı Kanunun 7’nci maddesi uyarınca Bakanlıkça onaylanır. İmar planı teklifleri ve ilgili kurum görüşleri için 3621 sayılı Kanun ve 3/8/1990 tarihli ve 20594 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kıyı Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenen usullere uyulur. 

Altyapı 

Madde 19 —

Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgelerinde ve Turizm Merkezlerinde altyapı projeleri ilgili kuruluş tarafından 2 (iki) takım halinde Bakanlığa gönderilir. Bu projeler Bakanlığın olumlu görüşü alındıktan sonra yürürlüğe konulur. 

Çeşitli Hükümler 

Madde 20-

(Başlığı ile Birlikte Değişik: RG-12/11/2022-32011) 

Bu Yönetmeliğin uygulanması sırasında ortaya çıkan tereddütleri gidermeye ve uygulama birliğini sağlayacak gerekli düzenlemeleri yapmaya Bakanlık yetkilidir. 

Yürürlükten Kaldırılan Yönetmelik (Değişik başlık: RG-8/8/2020-31207) 

Madde 21 —

27/1/1983 tarihli ve 17941 sayılı Resmî Gazete ’de yayımlanarak yürürlüğe giren Turizm Alanlarında ve Turizm Merkezlerinde İmar Planlarının Hazırlanması ve Onaylanmasına İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. 

Yürürlük 

Madde 22 —

Bu Yönetmelik, Resmî Gazete’ de yayımı tarihinden itibaren yürürlüğe girer. 

Yürütme 

Madde 23 —

Bu Yönetmeliği Kültür ve Turizm Bakanı yürütür. 

(1) 8/8/2020 tarihli ve 31207 sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan değişiklik ile Yönetmeliğin adı Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgelerinde ve Turizm Merkezlerinde İmar Planlarının Hazırlanması ve Onaylanmasına İlişkin Yönetmelik iken metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. 

(2) 8/8/2020 tarihli ve 31207 sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan değişiklik ile Yönetmeliğe 16 ncı maddesinden sonra gelmek üzere madde ve dördüncü bölüm eklenmiş, mevcut diğer bölüm buna göre teselsül ettirilmiştir. Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’ nin

Tarihi

Sayısı

3/11/2003

25278

Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1. 

14/8/2020 

31213 

2. 

14/1/2021 

31364 

3. 

12/11/2022 

32011 

 

İMAR KANUNUNUN EK 7 NCİ MADDESİNİN UYGULAMA YÖNETMELİĞİ

Resmî Gazete Tarihi: 05.10.2022 Resmî Gazete Sayısı: 31974

İMAR KANUNUNUN EK 7 NCİ MADDESİNİN

UYGULAMA YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç ve kapsam

MADDE 1-

(1) Bu Yönetmeliğin amacı;

a) Alan, sınır, hisse düzeltimi yapılamaması nedeniyle zamanla sicili ile zemini uyumsuz hâle gelen, imar uygulama hatalarının varlığı tespit edilmesine rağmen bu hataların düzeltilemediği, haricî bölünmeye tabi tutulup tescili sağlanamayan ve/veya zamanla farklı nedenlerle fiilî kullanıcısı ile maliki farklılaşmış parseller gibi konu çeşitliği ve taraf fazlalığı bulunan ve münferit davalar ile çözümü mümkün olmayan taşınmazlardan 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununun ek 7 nci maddesi kapsamında uygulama yapılması gerekenlerin sınır ve koordinatlarının belirlenmesinde,

b) Belirlenen alanlarda; her türlü iyileştirme, yenileme, dönüşüm, kamulaştırma ve benzeri uygulamaların yapılmasında,

c) İlgililere tebliğ edilmek üzere, mülkiyete ilişkin hisse hatalarının, parsellerin yüzölçümü ve sınır düzenlemelerinin ve imar uygulaması gören alanlarda dağıtım ve alan hatalarının doğru miktar üzerinden resen düzeltilmesinde,

ç) Kamulaştırma, trampa ve benzeri yollarla edinilen taşınmazların, Hazinenin özel mülkiyetindeki veya özel mülkiyete konu olabilecek Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki veya ihtiyaç duyulması hâlinde belirlenen alan dışında olup Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazların, uygulamalar kapsamında değerlendirilmek ve trampa yoluyla yapılacak kamulaştırmalarda kullanılmak üzere tespitinde ve temininde,

d) Üçüncü kişilere devir ve temliki gereken taşınmazlarla ilgili iş ve işlemler ile tapudaki işlemlerin yürütülmesinde,

e) İlgili alanlarda her tür ölçekteki imar planı ve imar uygulamaları ile hak sahibine devir ve benzeri işlemlerde,

uygulanacak usul ve esasları belirlemektir.

Dayanak

MADDE 2-

(1) Bu Yönetmelik, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu’nun ek 7 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3-

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Alan: Tapuda tescilli parsellerin yüzölçümlerini,

b) Bakan: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanını,

c) Bakanlık: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığını,

ç) Belediye: Büyükşehir belediyesi ya da il, ilçe veya belde belediyesini,

d) Çizelge: Bu Yönetmelik kapsamında yapılacak sınırlandırma, ölçü ve tutanak tanzim işleri tamamlandıktan sonra düzenlenecek EK-2’de yer alan çizelgeyi,

e) Geçici parsel numarası: Uygulama alanı içerisindeki, tapuda tescilli her parsel için ayrı ayrı olmak üzere, parsel içerisinde harici bölünme sonucu oluşan parçalar için; tapuda tescilli parselin numarasının paya ve 1’den itibaren başlayan numaranın paydaya yazılmak suretiyle verilecek numarayı,

f) Harici bölünme: Uygulama alanı içerisindeki, tapuda tescilli parsellerin zeminde tapu maliki/malikleri ya da tapu maliki/malikleri dışındaki fiili kullanıcıları ve/veya yapı ve tesislerin sahipleri tarafından tapu dışı yollarla bölünmesini,

g) Hisse: Tapuda tescilli hisseli parsellerin hissedarlarının paylarını,

ğ) İmar uygulama hataları: İlgili idarelerce yapılmış olan imar uygulamalarında karşılaşılan ancak imar mevzuatınca düzeltilemeyen hataları,

h) Kadastro müdürlüğü: Uygulama alanı yetkisi dâhilinde olan kadastro müdürlüğünü,

ı) Kamulaştırma: Bu Yönetmelik kapsamında yapılacak uygulamalarda gerekli olan satış, devir veya trampa için ihtiyaç duyulması halinde, uygulayıcı kuruluşça 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerince yapılacak kamulaştırmayı,

i) Malik: Tapuda kayıtlı parsellerin sahibini/sahiplerini,

j) Milli emlak birimi: İlgisine göre milli emlak şefliği/emlak müdürlüğü/milli emlak müdürlüğünü,

k) Muhdesat: Taşınmaz üzerinde malikinden başka bir kimseye veya paydaşlarından birine ait yapı ve tesisleri,

l) Sınır: Tapuda tescilli parsellerin sınırlarını,

m) Talepçi idare: Belediye, il özel idaresi veya ilgili diğer kamu kurum ve kuruluşlarını,

n) Tapu müdürlüğü: Uygulama alanı yetkisi dâhilinde olan tapu müdürlüğünü,

o) Tarım ve orman birimi: İlgisine göre il/ilçe tarım ve orman müdürlüğünü,

ö) Teknik ekip: Çevre, şehircilik ve iklim değişikliği il müdürlüğünden bir personel, kadastro müdürlüğünden biri kontrol mühendisi olmak üzere iki teknik personel, milli emlak biriminden bir personel, belediyeden ve belediye dışındaki talepçi idareden birer personel ile uygulama yapılacak mahallenin/köyün muhtarı ve iki azasından oluşturulan ekibi,

p) Teknik rapor: Teknik ekip tarafından tanzim edilecek olan, bu Yönetmelik kapsamında uygulama yapılmasının gerekçelerini ve uygulamanın ne şekilde yapılması gerektiğini açıklayan raporu,

r) Transfer alanı: Uygulama alanının bulunduğu köy veya mahallenin kadastro çalışma alanı sınırı içinde ancak uygulama alanı dışındaki Hazinenin ya da belediye/il özel idaresinin özel mülkiyetindeki veya özel mülkiyete konu olabilecek Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlar ile uygulama alanının bulunduğu köy ve mahallenin kadastro çalışma alanı sınırı içerisindeki taşınmazlara ilave olarak ihtiyaç duyulması hâlinde, öncelikle komşu köy veya mahalle birimlerindeki özel mülkiyete konu olabilecek Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazların ve Hazinenin ya da il özel idaresinin özel mülkiyetindeki taşınmazların bulunduğu alanları,

s) Tutanak: Bu Yönetmelik kapsamında yapılacak sınırlandırma ve ölçü sonrasında tapuda tescilli her parsel için teknik ekip tarafından düzenlenecek EK-1’de yer alan tutanağı,

ş) Uygulama: Bu Yönetmelik esasları çerçevesinde yapılacak uygulamayı,

t) Uygulama alanı: Bu Yönetmelik esasları çerçevesinde uygulama yapılmak üzere teknik rapor ve kroki ile sınırları ve koordinatları belirlenen sahayı,

u) Uygulayıcı kuruluş: Uygulama alanı yetkisi dâhilinde olan çevre, şehircilik ve iklim değişikliği il müdürlüğünü,

ifade eder.

(2) Bu Yönetmelikte geçen diğer ifadeler ilgili mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.

İKİNCİ BÖLÜM

Uygulama Alanı ve İşlemleri

Uygulama alanının sınır ve koordinatlarının belirlenmesi

MADDE 4-

(1) Bu Yönetmelik kapsamında uygulama yapılması için talepçi idare tarafından uygulayıcı kuruluşa talepte bulunulması akabinde, uygulayıcı kuruluşça Valilik onayı alınmak suretiyle teknik ekip kurulması sağlanır.

(2) Teknik ekip çalışmalarına, talep etmeleri halinde; tarım ve orman il/ilçe müdürlüğü, devlet su işleri bölge müdürlüğü, vakıflar bölge müdürlüğü, kültür varlıklarını koruma bölge kurulu müdürlüğü, il afet ve acil durum müdürlüğü ile ilgisi bulunan diğer idarelerin temsilcileri gözlemci olarak katılabilir. Teknik ekip görevlileri, 21/6/1987 tarihli ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 3’üncü maddesinin yedinci ve sekizinci fıkralarında yer alan kısıtlılığa tabidir.

(3) Teknik ekibin görevi, aşağıda sayılan iş ve işlemleri gerçekleştirmek suretiyle konu ile ilgili inceleme yapmaktır. Teknik ekip, bu Yönetmelik kapsamında aşağıdaki iş ve işlemleri yerine getirir:

a) Uygulama yapılacak sahaya dair teknik rapor ve ekinde uygulama alanını gösterir kroki ile sınırları ve koordinatları gösterir çizelge tanzim eder.

b) Uygulama alanı sınırları içinde, evvelce yapılan tapulama veya kadastro çalışmaları sırasında tespit dışı bırakılmış olan yerleri belirler.

c) Uygulama alanı sınırları içerisine; 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanunu’nun 2’nci maddesinin birinci fıkrasına göre Hazine adına orman sınırları dışına çıkarılan yerler, Orman Kanunu’nun ek 16’ncı maddesi kapsamındaki yerler, tarım ve orman birimleri ve milli emlak birimlerince uygun görülen yerler dahil edilir. Tahdidi/kadastrosu yapılmış ya da henüz yapılmamış olan orman alanları, Tarım ve Orman Bakanlığı enstitüleri tarafından tarımsal araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde kullanılan, mülkiyeti Hazine/Tarım ve Orman Bakanlığına ait Tarımsal Ar-Ge alanları ile kıyıda kalan yerler uygulama alanına dahil edilmez.

ç) Uygulama alanı içerisinde, kadastro müdürlüğünce, cinsi tarımsal nitelik taşıyan taşınmazlar için ilgili il özel idaresine/belediyeye, nazım, stratejik, mevzi, uygulama imar planı gibi imar planı kapsamında kalıp kalmadığı sorulur. İmar planı kapsamında kalmakta ise ilgili tarım ve orman birimlerine planda kullanım amacının tarım dışı olup olmadığı yazılı olarak sorulur. Cevabi yazılarda, taşınmazın imar planı kapsamında kaldığı ve planda kullanım amacının tarım dışı olduğunun bildirilmesi halinde, teknik ekip tarafından bu alanlar uygulama alanına dahil edilir.

d) Transfer alanı olarak; uygulama alanının bulunduğu köy veya mahallenin kadastro çalışma alanı sınırı içinde ancak uygulama alanı dışındaki Hazinenin ya da belediye/il özel idaresinin özel mülkiyetindeki veya özel mülkiyete konu olabilecek Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlara ihtiyaç duyulması halinde, bu taşınmazları belirler ve koordinatlı krokisi ile teknik raporunu düzenler.

e) Transfer alanı olarak; uygulama alanının bulunduğu köy ve mahallenin kadastro çalışma alanı sınırı içerisindeki taşınmazlara ilave olarak ihtiyaç duyulması hâlinde, öncelikle komşu köy veya mahalle birimlerindeki özel mülkiyete konu olabilecek Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazları ve Hazinenin ya da il özel idaresinin özel mülkiyetindeki taşınmazları belirlemek suretiyle bu alanların koordinatlı krokisi ile teknik raporunu düzenler.

f) Uygulama alanı sınırı içerisindeki tapuda kayıtlı taşınmazların zeminde harici bölünmeler suretiyle oluşan yeni parselleri, bu parseller üzerinde tapuda kayıtlı niteliği ve muhdesatı dışında, haricen tesis edilmiş yapı ve tesislerin vasıfları, bu yapı ve tesislerin sahipleri ile parsellerin kullanıcılarını belirlemek suretiyle bu yerlerin ölçme, harita ve yer gösterme çalışmalarını yapar.

(4) Teknik ekip tarafından üçüncü fıkrada belirtilen hususlar gerçekleştirildikten sonra aşağıdaki usule göre işlem yapılır:

a) Teknik ekip tarafından tanzim edilen teknik raporlar ve koordinatlı krokiler, uygulayıcı kuruluşa teslim edilir.

b) Bu Yönetmelik kapsamında uygulama yapılması gereken alan ile varsa uygulama alanı dışındaki transfer alanlarına ilişkin olarak tanzim edilen teknik raporlar ve koordinatlı krokiler, uygulayıcı kuruluş tarafından Bakanlık Mekansal Planlama Genel Müdürlüğüne gönderilir.

c) Uygulama ve transfer alanlarının sınır ve koordinatları, İmar Kanunu’nun ek 7’nci maddesine göre belirlenir.

Uygulama işlemleri

MADDE 5-

(1) Uygulama alanının belirlenmesine ilişkin Cumhurbaşkanı Kararının Resmî Gazete’de yayımlanması akabinde bu Karar, Bakanlık Mekansal Planlama Genel Müdürlüğünce uygulayıcı kuruluşa intikal ettirilir. Uygulayıcı kuruluşun tapu müdürlüğüne yazılı talebi üzerine tapu müdürlüğünce, uygulama sahası içerisinde kalan tapuda tescilli taşınmazların kayıtlı olduğu tapu kütüğünün beyanlar hanesinde “3194 sayılı İmar Kanunu’nun Ek 7’nci maddesi kapsamında uygulamaya tabidir” şeklinde belirtme yapılır.

(2) Uygulama alanında kadastro müdürlüğünce;

a) Orman Kanunu’nun 2’nci maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi kapsamındaki alanlardan kullanım kadastrosu yapılmamış olanlarının kadastrosu, Kadastro Kanunu’nun ek 4’üncü maddesi kapsamında,

b) Tespit dışı kalan yerlerin kadastrosu Kadastro Kanunu’nun geçici 8 inci maddesi veya idari yoldan tescili Kadastro Kanunu’nun 22’nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında,

c) Uygulama alanı bitişiğinde orman varsa ve orman haritasına yönelik teknik yönden düzeltme yapılacaksa bu işlemler Kadastro Kanunu’nun 4’üncü maddesinin on üçüncü fıkrası kapsamında,

ç) Uygulama alanı bütünü itibarıyla kadastro güncelleme veya sayısallaştırma çalışmaları yapılması gereken yerlerin bu çalışmaları, Kadastro Kanununun 22’nci veya ek 1 inci maddesi kapsamında,

öncelikle ve ivedilikle yapılır.

(3) Kadastro güncelleme çalışmaları yapılmasına ihtiyaç bulunmayan uygulama alanlarında mülkiyete ilişkin hisse hataları tapu müdürlüğünce düzeltilir ve ilgililerine tebliğ edilir.

(4) Uygulama alanı bütünü itibarıyla kadastro güncelleme veya sayısallaştırma çalışmaları daha önce yapılmış olan veya daha önce yapılmamış olmakla birlikte bu çalışmaya ihtiyaç bulunmayan Kadastro Kanunu’nun 41 inci maddesi kapsamındaki parsellerin yüzölçümü ve sınır düzenlemeleri, kadastro müdürlüğünce resen yapılır. Müteakiben bu parsellerin yüzölçümü ve sınır düzenlemeleri tapuya tescili için gönderilir ve fenni belgelerinde gerekli işlemler yapılarak ilgililerine tebliğ edilir.

(5) Kadastro müdürlüğünce uygulama alanı içerisinde bulunan parsellerin davalı olup olmadığı hususu yazılı olarak ilgili mahkemelere sorulur. Kadastro müdürlüğü tarafından, uygulama alanında teknik ekipçe ölçü ve tespit çalışmalarına hangi tarihte başlanacağı hususu; Bakanlığın, Tarım ve Orman Bakanlığının, Milli Emlak Genel Müdürlüğünün, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün, Vakıflar Genel Müdürlüğünün ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarının taşra birimleri ile mahallin en büyük mülki idare amirine, ilgili belediyeye, il özel idaresine ve tapu müdürlüğüne bildirilir. Ayrıca, uygulama alanında İmar Kanunu’nun ek 7’nci maddesi kapsamındaki harici yapı ve tesislerin belirlenip ölçüleceği ve sahiplerinin belirleneceğine yönelik çalışma yapılacağı, çalışmaya hangi tarihte ve nerede başlanılacağı hususu, 3 gün önceden ilgili belediye ve muhtarlıkta mutat vasıtalarla duyuru yapılması sağlanır.

(6) Teknik ekip tarafından, bu uygulama alanı içerisindeki taşınmazların tapu kayıt bilgileri ilgili tapu müdürlüğünden, pafta örnekleri ise ilgili kadastro müdürlüğünden temin edilir ve çalışmalara tayin edilen günde başlanır.

(7) Teknik ekip tarafından, davalı olmayan parsellerden, zeminde tapuda tescilli parsellerin üzerinde haricen oluşan sınırlara göre oluşan parsellerin sınırları belirlenir. Bu parsellerin ayrı birer yeni parsel numarası altında fiili zemin durumuna göre sınırlandırma ve ölçüsü yapılır. İlgili tarım ve orman birimince, uygulama alanındaki taşınmazlardan, harici bölünmeyle 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu hükümlerine göre tarımsal nitelikte bölünemez büyüklüğün altında olduğu bildirilen yeni parseller ölçü krokisinde ve pafta örneğinde kesik çizgiler ile gösterilir. Tarımsal alanlarda yapılacak ifraz ve hisselendirme işlemleri Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu hükümlerine tabidir.

(8) Bu parseller üzerindeki, tapuda kayıtlı cinsi ve muhdesatı dışında, 10/7/2019 tarihinden önce olmak üzere, harici bölünmeler suretiyle fiili kullanıcıları belirlenir. Haricen tesis edilmiş yapı ve tesisler ölçülmek suretiyle bu yapı ve tesislerin resmi belgeye dayalı olarak sahipleri belirlenir. 10/7/2019 tarihi ve sonrasındaki fiili kullanıcıları belirlenmez. Tesis edilmiş olan yapı ve tesisler ölçülmez ve uygulama dışı tutulur. Bu husus, tutanakta etraflıca açıklanır. Tarımsal nitelikli taşınmazlardaki, Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun 20 nci maddesi kapsamında tarım ve orman birimince bildirilen izinsiz yapı ve tesisler, düzenlenecek tutanak ve çizelgede belirtilir.

(9) Mahkemelerden alınan bilgilere göre davalı olan parsellerin davalı olduğu hususu tutanakta belirtilir. Ayrıca, tutanağın sağ üst kısmında kırmızı renkle mahkeme adı ve dava dosya numarası yazılır.

(10) Uygulama alanındaki tapuda tescilli parseller için üzerinde haricen oluşan her parsele, pay/paydalı geçici parsel numarası verilmek ve haricen edinime yönelik varsa harici satış ve benzeri belgeler eklenmek suretiyle gerekçesi ayrıntılı şekilde açıklanan ayrı birer EK-1’de yer alan tutanak tanzim edilir. Yapı ve tesislere dair resmi belgeler tutanağa eklenir ve sınırlandırılarak ölçülen ve ölçü krokisi düzenlenen yeni parsellerin sınırları ile yapı ve tesisler pafta örneğinin üzerine kırmızı renkle çizimlenir. Bu çalışma sonucunda EK-2’de yer alan çizelge düzenlenir.

(11) Çizelgede, tapuda tescilli ili, ilçesi, beldesi, mahallesi, ada/parsel numarası, niteliği, yüzölçümü, maliki/malikleri, ayni ve şahsi tüm hak, yükümlülük ve mükellefiyetleri ile birlikte, üzerinde harici oluşan parsellerin geçici parsel numarası, yüzölçümü, kullanıcı/yapı ve tesis sahibi, yapı ve tesisin niteliği ve hangi tarihte tesis edildiği bilgileri gösterilir. Teknik ekip tarafından düzenlenen tutanaklar, çizelgeler, ölçü krokisi ve karneleri, harici bölünmelerin ölçüleri ile yapı ve tesislerin çizimlendiği pafta örnekleri ekip görevlilerince imzalanır. Bu belgeler ile pafta örnekleri, kadastro müdürlüğünce uygulayıcı kuruluşa teslim tutanağı ile teslim edilir.

Uygulama alanında ilgili kurumlarca yapılacak iş ve işlemler

MADDE 6-

(1) Transfer alanı olarak uygulama alanının bulunduğu köy veya mahallenin kadastro çalışma alanı sınırı içinde ancak uygulama alanı dışındaki Hazinenin ya da belediye/il özel idaresinin özel mülkiyetindeki veya özel mülkiyete konu olabilecek Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlar ile uygulama alanının bulunduğu köy ve mahallenin kadastro çalışma alanı sınırı içerisindeki taşınmazlara ilave olarak ihtiyaç duyulması üzerine uygulama alanının bulunduğu köy veya mahallenin dışındaki köy veya mahalle birimlerinde özel mülkiyete konu olabilecek Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlar ve Hazinenin ya da il özel idaresinin özel mülkiyetindeki taşınmazlarda uygulayıcı kuruluş tarafından trampa ve kamulaştırma işlemleri akabinde imar planı ve uygulaması yapılır.

(2) Uygulama alanındaki taşınmazların satış işlemleri, Bakanlık Milli Emlak Genel Müdürlüğü ya da Bakanlık Altyapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından yapılır.

(3) Birinci ve ikinci fıkralarda sayılan iş ve işlemler tamamlandığında bu idarelerin kadastro müdürlüğüne talebi üzerine tapudaki tescil işlemlerinin yapılması sağlanır.

Giderler

MADDE 7-

(1) Harcırah ödemeleri, 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre yapılır.

(2) Bu Yönetmelik kapsamındaki çalışmalarla ilgili personel, araç gereç ve donanım ile her türlü cari giderler, ilgili kurumların kendi bütçesinden karşılanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Son Hükümler

Yürürlük

MADDE 8-

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 9-

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

 

LÜKS ÇADIR TESİSLERİ NİTELİKLER YÖNETMELİĞİ

23 Eylül 2022 CUMA                        Resmî Gazete                                Sayı: 31962

LÜKS ÇADIR TESİSLERİ NİTELİKLER YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1-

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, lüks çadır tesislerinin yüksek kalite standartlarında planlı ve kontrollü gelişiminin sağlanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2-

(1) Bu Yönetmelik, 12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca ilan edilen kültür ve turizm koruma gelişim bölgeleri ve turizm merkezleri içinde ya da dışında, lüks çadır tesislerinin yerleşim ve kurulum koşullarının belirlenmesine, bu tesislerin yönetim, personel ve işletme özellikleri ile uymak zorunda oldukları fiziki şartların ve işletmecilik esaslarının belirlenmesi ile belgelendirme, kiralanma ve ruhsatlandırma süreçlerine ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 3-

(1) Bu Yönetmelik, 2634 sayılı Kanunun 6 ncı, 8 inci ve 37 nci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4-

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığını,

b) Genel Müdürlük: Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğünü,

c) İlgili idare: Ruhsat vermeye yetkili idareleri,

ç) İşletmeci: Turizm tesisini kendi nam ve hesabına işleten gerçek veya tüzel kişiyi,

d) Kanun: 2634 sayılı Kanunu,

e) Komisyon: Bu Yönetmelik uyarınca oluşturulan Lüks Çadır Komisyonunu,

f) Lüks çadır: Doğada lüks ve konforlu konaklama imkânı sunan, temelsiz ahşap platform üzerine, doğal ışık alacak şekilde düzenlenen, doğa ve hava etkilerine karşı korunaklı, ilgili akreditasyon kuruluşlarından sertifika almış yangına dayanıklı, ses ve su geçirmeyen çadır malzemesi kullanılan, nitelikli tefriş dekorasyon malzemeleri kullanılan bez çadırlar, bell tent, yurt, dommebubble, safari çadırı, çatısı açılabilen ya da yarı açık çadırları,

g) Lüks çadır tesisi: Yerleşim tasarım ve yönetim planı ile koşulları belirlenen, doğal çevre ile uyumlu, doğal peyzajların çeşitli ve yenilikçi bir şekilde değerlendirildiği, kalıcı yapı içermeyen, temelsiz, gerekli güvenlik tedbirleri alınan iyi donanımlı geçici lüks çadırlarda gelişmiş hizmet sunan, aralarında en az yirmi metre mesafe bırakılmak koşulu ile en fazla kırk dokuz konaklama ünitesi içeren tesisleri,

ğ) Tesis: Lüks çadır tesisini,

h) Turizm işletmesi: Türk veya yabancı uyruklu gerçek veya tüzel kişiler tarafından birlikte veya ayrı ayrı gerçekleştirilen ve turizm sektöründe faaliyet gösteren ticari işletmeleri,

ı) Turizm işletmesi belgesi: Bu Yönetmelikte nitelikleri belirtilen turizm işletmelerine işletme aşamasında verilen belgeyi,

i) Turizm yatırımı: Bu Yönetmelikte nitelikleri belirtilen turizm tesislerini gerçekleştirmek için yapılan yatırımı,

j) Turizm yatırımı belgesi: Bu Yönetmelikte nitelikleri belirtilen tesisler için yatırım aşamasında verilen belgeyi,

k) Yatırımcı: Turizm yatırımı belgesine sahip tüzel kişileri,

l) Yerleşim tasarım ve yönetim planı: Lüks çadır tesislerinin yönetim, yerleşim ve kullanım koşullarını belirleyen, koruma-kullanma dengesi içerisinde doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımını yönlendiren, alt ve üst yapı tesislerinin uygulamalarını gösteren, hali hazır durum üzerinde hangi alanların ne şekilde ve hangi maksatla kullanılacağının veya korunacağının özel işaretler ile gösterildiği, orman alanlarında yapılması durumunda ağaç rölöve planını da ihtiva eden, dış sınır alanı koordinatlandırılmış uygun ölçekli planları,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Lüks Çadır Tesislerinin Nitelikleri

Lüks çadır tesislerinin genel nitelikleri

MADDE 5-

(1) Lüks çadır tesislerinin faaliyette bulunabilmesi için bu Yönetmelikte belirlenen niteliklerde yapılması ve Bakanlıktan turizm işletmesi belgesi alması zorunludur.

(2) Bu Yönetmelik kapsamında aksi belirtilmediği sürece, tesis kapsamında yapılacak her türlü kapalı ünite temelsiz ahşap platform üzerine, mümkün olan en az müdahaleyle, çevre dostu çadır malzemesi kullanılarak ve doğal ekosisteme uygun olarak yapılır.

(3) Tesis kapsamında, doğada lüks ve konforlu konaklama imkanı sunan, doğa ve hava etkilerine karşı korunaklı, ilgili akreditasyon kuruluşlarından sertifika almış, yangına dayanıklı, ses ve su geçirmeyen malzeme kullanılan, nitelikli tefriş dekorasyon malzemeleri kullanılan çadırlar yer almalıdır.

(4) Tesis bünyesinde yer alan açık alan kullanımlarında, geçirgen zemin malzemesi ve gerektiğinde gölgelikler kullanılarak düzenleme yapılabilir. Çevre düzenlemelerinde beton, çimento, tuğla, seramik, plastik ve asfalt kullanılamaz. Açık alanda kullanılan ekipmanlar ahşap ve/veya metal malzeme olmalıdır.

(5) Tesislerin, orman alanlarında yapılması durumunda ağaç rölöve planının da hazırlanması zorunludur. Tesislerin kurulumunda ağaç kesilmemesi esastır. Alanın doğal dokusuna aykırılık teşkil edecek şekilde peyzaj düzenlemesi yapılamaz.

(6) Konaklamaya ayrılan her bir çadır ayrı bir konaklama birimi olarak değerlendirilir ve standart konaklama ünitesi iki kişiliktir. Suit ve aile çadırı yapılması durumunda 31/5/2019 tarihli ve 1134 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla yürürlüğe konulan Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelikteki hesaplama yöntemi geçerlidir. Konaklama üniteleri arasında en az yirmi metre mesafe bırakılması zorunludur.

(7) Konaklama üniteleri haricinde, tesis bünyesinde kullanılan diğer çadır tiplerine uyumlu olmak koşuluyla, tesis yöneticilerinin gerektiğinde kalması için bir adet çadır daha yapılabilir.

(8) Mutfak, çamaşırhane, atık biriktirme ekipmanları, atık geçici depolama alanı, ahır alanları, kompost alanları ve benzeri hizmet üniteleri, teknik zorunluluklar gereği ahşap malzeme kullanılmamak koşulu ile prefabrik, sökülüp takılabilir çelik profil, konteyner olabilir. Bu ünitelerin her biri elli m2’yi geçemez. Bu birimler yer seçimi, fonksiyonlar arası olumsuz bir etkileşim olmayacak şekilde kurgulanmalıdır.

(9) Aynı tesis alanı içerisinde farklı kullanım türlerine izin verilmez. Tesis içerisindeki üniteler, amacı dışında kullanılamaz.

(10) Tesislerde müşteri yatak kapasitesinin en az %50’sine denk gelen sayıda personel istihdamı zorunludur.

(11) Tesis genelinde kullanılacak her türlü temizlik malzemesi (yüzey temizleyiciler, bulaşık deterjanı, şampuan ve duş jelleri ve benzeri) ve tesisten atık olarak çıkacak her türlü malzeme (ambalaj, saklama kapları, çöp poşeti ve benzeri) doğada biyolojik olarak parçalanabilir ve çevre dostu olmalıdır.

(12) Kullanılan tüm elektrik ve mekanik tesisatın, yüksek enerji tasarruflu ve çevreye duyarlı olması zorunludur.

(13) Enerji temininde yenilenebilir enerji kaynaklarının tercih edilmesi esastır.

(14) Tesis alanının sınırları çit veya diğer doğal sınırlayıcılar ile net bir şekilde belirlenmelidir.

(15) Tesis alanındaki aydınlatmanın tesisin içerisinde bulunduğu doğal alana ve vahşi yaşama zarar vermesinin ve ışık kirliliğinin önüne geçilmesi amacıyla; zaman ayarlı, harekete duyarlı, ihtiyaç duyulan lümende, hedef bölgeyi aydınlatacak nitelikte odaklanmış ve monokromatik aydınlatma ekipmanlarının kullanılması ve vahşi yaşamı daha fazla etkileyen beyaz ve mavi ışık tonlarının kullanımı yerine, amber, sarı veya yeşil renkli aydınlatmaların kullanılması gerekmektedir.

(16) Tesis içerisinde kurgulanacak olan açık hava yürüyüş yollarının en az yüzde sekseni iki metreden geniş olmayacak şekilde doğal dokuya uyumlu malzeme kullanılarak yapılmalıdır. Geçirgen olmayan yüzeyler tasarlanamaz.

(17) Lüks çadır tesislerinin zorunlu ünitelerinde aşağıdaki asgari nitelikler aranır:

a) Konaklama birimleri; temelsiz ahşap platform üzerine, çadır malzemesi kullanılarak, doğal ışık alacak şekilde ve banyolu olarak düzenlenir. Uygun tefriş elemanlarıyla rahat kullanım imkânı verebilecek şekilde dekore edilir. Odalarda teknik normlara uygun yatak, kişi başı bir yastık, yastık kılıfı, çarşaf, iklim koşullarına göre pike veya yorgan, yatak başucu sehpası veya benzeri düzenleme, genel aydınlatma, priz, tuvalet masası veya benzeri düzenleme, gece lambası, en az ikili atık biriktirme ekipmanı, minibar, müşterilerin sıcak içecek hazırlamasına imkan sağlayan donanım ve servis ikram malzemeleri, kıymetli eşya kasası, iklim koşullarına göre ısıtma ve soğutma sistemi, elbise dolabı veya benzeri düzenleme bulunur. Oda ve banyolarda bulunan donanım ve cihazların kullanımına, tesiste yer alan ünitelere ve verilen hizmetlere ilişkin bilgilendirme sağlanır. Banyolarda, suyun yayılımını engelleyici önlemler alınır; vitrifiye, armatür, batarya, duş donanımı, ayna, priz, en az ikili atık biriktirme ekipmanı, on beş adet buklet malzemesi ile el, banyo ve ayak havlusu bulundurulur. Oda servis hizmeti verilir. Kesintisiz sıcak ve soğuk su bulunur.

b) Kabul holü/resepsiyon; açık veya kapalı olarak düzenlenebilir.

c) Yeme-içme tesisi; açık veya kapalı olarak düzenlenebilir.

ç) Mutfak; mutfak alanı teknik zorunluluklar gereği konteyner, ahşap bungalov ya da karavan olabilir.

(18) Lüks çadır tesislerinde çocuk oyun ünitesi, SPA, hobi atölyesi, sağlık, güzellik ve bakım ünitesi, eğlence ve spor ünitesi, yoga ve meditasyon alanı bulunması durumunda, bu ünitelerde sertifikalı veya eğitimli personel çalıştırılması zorunludur.

(19) Konaklama birimleri hariç olmak üzere, tesiste yer alan kullanımlarda, yaratıcı tasarımların desteklenmesi amacıyla, yerleşim tasarım ve yönetim planında belirtilmek koşulu ile variller, jeodezik kubbeli yapılar, ağaç hamak ve benzeri malzeme kullanılabilir.

(20) Otopark alanları, tesis müşterilerinin (konaklayan veya restorana gelen) araçlarını park edebilecekleri yeterli büyüklükte tasarlanmalı ve tesiste araç trafiğinden kaynaklı ses ve egzoz oluşturmayacak şekilde belirli bir mesafede yer almalıdır. Müşterilerin otoparktan tesise erişimi, elektrikli araçlar ya da diğer doğa dostu sessiz ulaşım araçları ile sağlanmalıdır.

Altyapı ve sertifikalandırma

MADDE 6-

(1) Doğa ve hava etkilerinden korunmaya yönelik olarak, kullanılan çadır malzemesinin, yangına dayanıklılık, güvenlik ve su geçirmezlik konularında sertifikalı olması zorunludur. Ayrıca, yılan ve akrep gibi zehirli canlılara karşı önlem alınması zorunludur.

(2) Şebeke suyu dışında su kaynağı kullanılması halinde Sağlık Bakanlığı ya da ilgili belediye başkanlıklarına bağlı su ve kanalizasyon idareleri tarafından, suyun içilebilirliği/kullanılabilirliğine ilişkin uygunluk yazısı alınması zorunludur.

(3) Atık su bertarafında tesis bünyesinden kaynaklanan evsel nitelikli atık suların çevresel ve sosyoekonomik özellikleri dikkate alınarak çevre ve insan sağlığına zarar vermeyecek şekilde İl Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğünce uygun görülecek arıtma ve/veya bertaraf yöntemleri uygulanır.

(4) Katı atıklar açısından; 12/7/2019 tarihli ve 30829 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sıfır Atık Yönetmeliği doğrultusunda atıkların türlerine göre en az ikili biriktirilmesi ve geçici depolanmasına yönelik sıfır atık yönetim sisteminin kurularak sıfır atık belgesinin alınması zorunludur.

(5) Tabelaların;

a) Gerek tesise erişim için gerekse tesis alanı içerisinde yanıltıcı olmayacak şekilde açıkça kurgulanması, işletmenin adını açıkça belirtmesi ve yönlendirme, bilgilendirme ve uyarı amaçlarını karşılaması,

b) Tesis alanının sınırlarının, içerdiği yapıların, yolların, mutfak, tuvalet ve benzeri tesislerin ve özellikle acil durumda başvurulması gereken (revir, yangın odası ve benzeri) yerlerin konumlarını net bir şekilde gösteren bir krokinin misafirlerin görebileceği şekilde yerleştirilmesi,

c) Tesisin konumlandığı doğal alana (bitki türleri, hayvan türleri vesaire) dair bilgilendirici ve uyarıcı olacak şekilde yerleştirilmesi,

zorunludur.

(6) Afet ve yangın güvenliği açısından;

a) Tesis kapsamında yangın, güvenlik ve sele yönelik önlemlerin alınması ve tüm afet durumlarını içeren acil durum plan/planlarının hazırlanması,

b) İşletmede tüm personelin, yangın ve yangın söndürme konusunda eğitim alması,

c) Konaklama birimleri dahil tesisin tüm birimlerinde yangın alarm ve söndürme ekipmanı bulunması, bunların bakım ve değişiminin uygun zamanlarda gerçekleştirilmesi,

ç) Yangın söndürme amacıyla kullanılacak bir su deposunun her zaman dolu olacak şekilde tesiste bulunması,

d) Acil durumda ilk yardım müdahalesi uygulamaya yönelik ilk yardım sertifikası almış bir görevlinin her zaman tesiste bulunması, ilk yardım malzemelerinin her birimde hazır bulunması ve içerisinde yılan ve böcek sokmalarına müdahale edilmesi için zehir emici pompa bulunması,

zorunludur.

Planlama

MADDE 7-

(1) Kiralamaya konu edilen, orman vasıflı olanlar dâhil Hazine taşınmazları ile tescili mümkün olan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerde, lüks çadır tesisleri Bakanlıkça uygun görülen yerleşim tasarım ve yönetim planları uyarınca yapılır.

(2) Lüks çadır tesislerinin özel mülkiyette yapılabilmesi için yerleşim tasarım ve yönetim planlarının yanı sıra ilgili mevzuat uyarınca imar planlarının da onaylanması zorunludur. Bu tesislerin milli park, tabiat parkı ile 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında bulunan sit alanları içerisinde yer alması durumunda, ilgili kurum, kurul ve komisyonların olumlu görüşü alınması, bununla birlikte yerleşim tasarım ve yönetim planının yanı sıra 2863 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikleri uyarınca koruma amaçlı imar planı yapılması da zorunludur. Ayrıca tescilli taşınmaz kültür varlığı parseli ile bunların korunma alanları içerisinde yer alması durumunda ilgili Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun görüşünün alınması zorunludur.

Yerleşim tasarım ve yönetim planı

MADDE 8-

(1) Yerleşim tasarım ve yönetim planı Bakanlıkça yapılır/yaptırılır ya da gerçek veya tüzel kişiler tarafından yapılarak Bakanlığa sunulur.

(2) Bakanlığa değerlendirilmek üzere sunulan yerleşim tasarım ve yönetim planı teklifi kapsamında;

a) Tesiste, hangi alanların ne şekilde ve hangi maksatla kullanılacağı veya korunacağı halihazır durum üzerinde koordinatlanarak gösterilir.

b) Yapılacak ünitelerin büyüklükleri ile kullanılacak çadır malzemesi ve diğer malzemeler belirtilir, detay çizimleri eklenir.

c) Yer altı altyapı ve su temini ağları, kanalizasyon, elektrik, erişim ve park projeleri hazırlanır.

ç) Tesis kapsamında yer alacak diğer kullanımlar (jakuzi, mutfak, banyo-tuvalet, depolama alanı ve benzeri) tanımlanır.

d) Konaklama dışında verilecek hizmetlere dair (spa, restoran ve benzeri) tanımlamalar yapılır.

(3) Yerleşim tasarım ve yönetim planı ekinde, ikinci fıkrada yer alan belgelerin yanı sıra fotoğraf albümü ve drone çekimleri veya üç boyutlu fotogerçekçi illüstrasyonlar ile özel turizm biçimi ve sunulacak hizmetlere erişilebilirlik sorunlarına dair çözüm önerilerinin doğal çevre üzerindeki olası etkilerine ilişkin açıklama raporu iletilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kiralama, Belgelendirme ve Denetim

Komisyonun oluşumu, görevleri ve çalışma esasları

MADDE 9-

(1) Komisyon; Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğünden sorumlu Bakan Yardımcısı başkanlığında, Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürü, Kontrolörler Kurulu Başkanı, Turizm İşletmeleri Belgelendirme ve Geliştirme Daire Başkanı, Arazi Tahsis Daire Başkanı, Yatırım Geliştirme ve Planlama Daire Başkanı ve ilgili Daire Başkanlıklarının bağlı olduğu genel müdür yardımcılarından oluşur.

(2) Komisyon, yerleşim tasarım ve yönetim planı teklifleri, ihtilafa düşülen konuları ve alanda fiilen yapılacak değişiklikleri değerlendirmekle yükümlüdür.

(3) Komisyon sekretaryası, Turizm İşletmeleri Belgelendirme ve Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından yürütülür.

(4) Bakanlıkça yapılan/yaptırılan veya Bakanlığa sunulan yerleşim tasarım ve yönetim plan teklifleri, komisyon davet yazısı ekinde, gündem ile birlikte komisyonda yer alan Başkanlıklarına iletilir.

(5) Komisyon tüm üyelerin katılımıyla toplanır ve kararlarını üye tam sayısının salt çoğunluğu ile alır. Karşıt oylar ayrıntılı gerekçelerle belirtilir. Oyların eşitliği halinde Başkanın bulunduğu tarafın görüşü doğrultusunda karar verilmiş olur.

(6) Gerekli görülen hallerde, görüşüne başvurmak üzere Komisyona Hukuk Hizmetleri Genel Müdürü veya konunun uzmanı çağrılabilir.

(7) Komisyon kararları Bakan Onayı ile kesinleşir.

(8) Kesinleşen komisyon kararı uyarınca Genel Müdürlükçe uygunluğu tasdik edilen planlar, belgelendirme işlemleri başlatılmak üzere ilgili birime iletilir. Uygun bulunmayan planların ret gerekçeleri teklif sahibine tebligatla bildirilir.

Turizm yatırımı belgesi

MADDE 10-

(1) Turizm yatırımı belgesi verilmesi için yapılan başvurularda aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler aranır:

a) Talebin gerçek kişi adına yapılması halinde Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, tüzel kişilik adına yapılması halinde ticaret sicil veya MERSİS numarası ve vergi kimlik numarası.

b) Tesisin adı, yeri, süresi, kapasitesi, yeni yatırım veya yenileme olduğuna ilişkin beyanlar ile kısmi turizm işletmesi veya turizm işletmesi belgesi başvurusuna kadar işletme faaliyeti gösterilmeyeceğine ilişkin taahhüt.

c) Başvuru sahibinin gerçek kişi olması durumunda imza beyannamesi veya üzerinde imza bulunan Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı örneği.

ç) İsim tescili yapılmış ise tescile ilişkin belge.

d) Yatırımın kamu taşınmazı üzerinde yapılması durumunda; yatırımcı, yatırım süresi, türü ve kapasitesi konularında ilgili kurum veya kuruluşun uygunluk yazısı.

e) Tahsisli kamu taşınmazları hariç tapu örneği, talebin mülkiyet sahibi dışındaki gerçek veya tüzel kişilerce yapılması halinde yatırıma konu taşınmazda talep edilen tesisin yapılmasına izin veren sözleşme veya muvafakatname ile mal sahibi gerçek kişi ise imza beyannamesi veya üzerinde imza bulunan Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı örneği, tüzel kişi ise MERSİS numarası veya ticaret sicil numarası.

f) Mülkiyeti farklı kişilere ait taşınmazların plan kapsamına alınması halinde, ilgili maliklerin planlamaya ilişkin noter tasdikli muvafakatnamesi.

g) Tahsisli kamu taşınmazları hariç imar durumunu gösteren belge veya yazı.

ğ) Yerleşim tasarım ve yönetim planı ve ekleri.

(2) Turizm yatırımı belgeli tesislerin işletmeye açılma süresi, yatırım belgesi verilmesinden itibaren iki yıla kadar olmak üzere, yatırımın özellikleri ve yatırıma başlama koşulları dikkate alınarak Bakanlık tarafından belirlenir. Bu süre, belge sahibinin talebi üzerine, başlangıçta verilen yatırım süresini geçmemek kaydıyla bir defaya mahsus uzatılabilir. Yatırımın kamu taşınmazı üzerinde yapılması durumunda, yatırım süresi ve bu sürenin uzatılması konusunda ilgili kurum veya kuruluşun görüşü doğrultusunda işlem tesis edilir.

(3) Turizm yatırımı belgeli tesislere ilişkin, işletmeye açılma süresi uzatımı, kısmi turizm işletmesi belgesi veya turizm işletmesi belgesi düzenlenmesi veya yatırım belgesi iptal işlemleri devam ettiği sürece turizm yatırımı belgeli olarak kabul edilir.

(4) Bakanlık tarafından kabul edilebilir, kamudan kaynaklanan fiili veya hukuki imkânsızlık durumunun veya mücbir sebeplerin ortaya çıkması halinde, yatırımcının talebi üzerine, bu sebeplerin ortadan kalkmasına kadar geçecek süre boyunca yatırım süreleri dondurulur.

(5) İşletme faaliyeti gösteren tesisler için turizm yatırımı belgesi talebinde bulunulamaz.

(6) İmar durumunda belirtilen kullanım amacına aykırı başvurulara turizm yatırımı belgesi düzenlenmez.

Turizm yatırımı belgesinden kısmi turizm işletmesi belgesine veya turizm işletmesi belgesine geçiş

MADDE 11-

(1) Turizm yatırımı belgeli tesisin kısmen veya tamamen işletmeye açıldığının tespit edilmesi veya belge sahibi tarafından bildirilmesi halinde; belgede belirtilen süreye bakılmaksızın yatırım süresi sona erer. Bu durumda, Bakanlık tarafından tesise kısmi turizm işletmesi belgesi veya turizm işletmesi belgesi düzenlenmesine esas süreç başlatılarak, belge sahibinden aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenir:

a) Tesisin işletmeye açık ve kapalı olduğu dönemler.

b) İlgili yerel idareden, yangına karşı gerekli önlemlerin alındığını gösteren itfaiye raporu.

(2) Turizm yatırımı belgesi alınmadan doğrudan kısmi turizm işletmesi belgesi veya turizm işletmesi belgesi başvurusu yapılamaz.

(3) İlgili yerel idareden, yangına karşı gerekli önlemlerin alındığını gösteren itfaiye raporu alınmadan tesisler işletmeye açılamaz.

Turizm belgesi işlemleri

MADDE 12-

(1) Belgelendirilmeye ilişkin tüm başvurular ile tüzel kişilerin talep ve bildirimlerine ilişkin diğer başvurular e-Devlet üzerinden yapılır. Bu madde kapsamında olan ancak e-Devlet üzerinden yapılmayan fiziki başvurular değerlendirilmeye alınmadan başvuru sahibine iade edilir.

(2) Bakanlık tarafından başvuru evrakı incelenerek uygun görülmeyen başvurular gerekçesi belirtilerek reddedilir.

(3) Başvuru evrakının incelenmesi sonucunda;

a) Yatırım belgesi talepleri ile turizm işletmesi belgesinden kısmi turizm işletmesi belgesine geçiş taleplerinde evrak üzerinden yapılan incelemede, başvurusu uygun görülenler belgelendirilir.

b) Turizm yatırımı belgeli tesislerin kısmi turizm işletmesi belgesi veya turizm işletmesi belgesine geçişlerinde, başvuru evrakı uygun görülenler denetim programına alınır. Yapılan belgelendirme denetimi sonucunda giderilebilir eksikliklerin tespit edilmesi halinde belge sahibine bir defaya mahsus olmak üzere otuz gün süre verilir.

(4) Bakanlıktan turizm işletmesi belgesi almayan tesisler faaliyette bulunamaz. Kısmi turizm işletmesi belgesi veya turizm işletmesi belgesi düzenlendikten sonra, başka bir işleme gerek kalmaksızın belge tarihinden itibaren on beş gün içinde yetkili idare tarafından işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı verilir. İşyeri açma ve çalışma ruhsatının bir örneğinin belge sahibi tarafından on beş gün içinde Bakanlığa gönderilmesi zorunludur.

(5) İşyeri açma ve çalışma ruhsatını düzenleyen kurum veya kuruluş, ruhsata ilişkin her türlü değişiklik veya iptal işlemini Bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.

(6) Yerleşim tasarım ve yönetim planı değişikliği yapılmadığı sürece kapasite artırımı talep edilemez. Kapasite değişikliği talebinde bulunulması halinde, 6 ncı, 7 nci ve 8 inci maddelere göre işlem yapılır. Turizm işletmesi belgeli veya kısmi turizm işletmesi belgeli tesislerde belge sahibi tarafından turizm belgesinde belirtilen çadır kapasitesine uyulması zorunludur.

(7) Turizm belgesi iptal edilen ve iptal işlemine yönelik dava süreci devam eden tesislere ilişkin belge talepleri, dava sonuçlanmadan değerlendirilmez.

Belge devri, işletmeci şerhi ve belge sahibi veya işletmeci bilgilerinin değişikliği

MADDE 13-

(1) Turizm yatırımı belgesinin farklı gerçek veya tüzel kişilere devri talebinde bulunulması veya belgeye konu yatırımın devredildiğinin Bakanlıkça tespiti halinde, 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (ç), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen belgeler istenir.

(2) Kısmi turizm işletmesi belgesinin veya turizm işletmesi belgesinin farklı bir gerçek kişiye veya şirkete devri veya ana faaliyet konusuna ilişkin işletmeci şerhi taleplerinde ya da fiilen bu durumun gerçekleştiğinin tespiti halinde, 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen belgeler ile adına belge devri yapılacak veya işletmeci şerhi düşülecek kişi adına düzenlenmiş işyeri açma ve çalışma ruhsatı istenir.

(3) Belge sahibi veya işletmeci şirketin ticaret unvanının tadili veya değişikliği ya da şirket türünün değişikliği durumunda, 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen belge istenilerek turizm belgesi güncellenir. Kısmi turizm işletmesi veya turizm işletmesi belgeli tesislerin ana faaliyet konusu dışında alt ünitelerinin işletmecilerinin belgeye şerh düşülmesi taleplerinde sadece 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a), (c) ve (d) bentlerinde sayılan belgeler istenir.

(4) İlgili kurum ve kuruluşun izniyle kamu taşınmazı üzerinde gerçekleştirilen işletmeler veya yatırımlarda ilgili kurum veya kuruluşun görüşü üzerine yürütülen işlemler hariç olmak üzere Bakanlık tarafından yürütülen idari işlemler belge devri taleplerinin değerlendirilmesini engellemez.

(5) Mahkeme kararı ile belgesi ihya edilen tesislere ilişkin belge devri talepleri, dava sonuçlanıp karar kesinleşmeden değerlendirilmez.

Tanıtım, bilgilendirme ve fiyat tarifeleri

MADDE 14-

(1) Bakanlık tarafından düzenlenen plaket, müşterinin kolayca görebileceği bir yerde bulundurulur.

(2) Tesis tanıtımı Bakanlıktan alınan belgeye uygun olarak yapılır. Belgeli tesislerin turizm belgesinde belirtilen isim ve tür esas alınarak tanıtım yapılması zorunludur. Tesis tanıtımında tüketici hakları açısından doğru bilgilere yer verilir; yanıltıcı olabilecek veya ülke turizmini zedeleyecek tanıtımlarda bulunulamaz. Tesis tanıtımında, belgelendirildiği sınıfın dışında algı yaratacak şekilde yıldız simgesini çağrıştıracak semboller kullanılamaz.

(3) Tesis isminde, kapasitesinde yer almayan ünitelere ilişkin terimler kullanılamaz.

(4) Belgeli tesisler, Bakanlık tarafından istenen her tür bilgi ve belgeyi zamanında ibraz etmekle yükümlüdür.

(5) Belgeli işletmelerin uygulayacakları fiyat tarifeleri Bakanlık tarafından onaylanır.

Turizm belgesinin iptali

MADDE 15-

(1) Kanunun belge iptaline ilişkin maddesinde açıklanan nedenlerden en az birinin gerçekleştiğinin tespit edilmesi durumunda tesislerin belgesi iptal edilir.

(2) Turizm yatırımı belgesinde belirtilen işletmeye açılma süresi sona erdiğinde turizm yatırım belgesi iptal edilmiş sayılır. Ancak süre sona ermeden işletmeye açılma süre uzatımı başvurusu veya kısmi turizm işletmesi veya turizm işletmesi belgesi düzenlenmesine veya turizm yatırımı belgesinin iptaline ilişkin işlemlerin bulunması halinde işlemler sonuçlanıncaya kadar tesis turizm yatırımı belgeli olarak kabul edilir.

(3) İşletmeye açılan turizm yatırımı belgeli tesise, bu Yönetmelik kapsamında kısmi turizm işletmesi belgesi veya turizm işletmesi belgesi düzenlenememesi halinde turizm yatırımı belgesi Kanunun 34’üncü maddesi hükmü uyarınca iptal edilir.

(4) Kısmi turizm işletmesi veya turizm işletmesi belgesi geçerlilik süresi bir yıldır ve bu süre sona ermeden yenilenmesine ilişkin e-Devlet üzerinden başvuru yapılmaması halinde belge iptal edilmiş sayılır. Başvuru sonucunda, yapılan denetimde belgelendirilmesine esas niteliklerini koruyan tesislerin belgesinin devamı sağlanır, eksiklik tespit edilmesi halinde, Kanun uyarınca uygulanacak işlemler saklı kalmak kaydıyla, eksikliklerin giderilebilmesi için bir defaya mahsus otuz gün süre verilir. Verilen süre sonunda eksikliklerin giderildiğinin tespiti halinde tesisin belgesinin devamı sağlanır, aksi takdirde iptal edilir.

(5) Bakanlığın izni olmadan ve yerleşim tasarım ve yönetim planı değişikliği yapılmaksızın ilave yapılaşma ile kapasite değişikliği yapıldığının tespit edilmesi ve Bakanlıkça verilecek süre içerisinde tesisin uygun hale getirilmemesi halinde, işletmeye esas niteliğini kaybetmiş olması nedeniyle turizm belgesi iptal edilerek faaliyetine son verilir.

(6) Yerleşim tasarım ve yönetim planına aykırı inşa edilen tesislerin belgesi iptal edilir ve aykırılığa neden olan unsurlar otuz gün içinde ilgili idaresince yıkılır. Bu tesisler başka bir tür adı altında yeniden belgelendirilemez.

Kiralama

MADDE 16-

(1) Orman vasıflı olanlar dâhil Hazine taşınmazları ile tescili mümkün olan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerde, imar planı gerekmeksizin, alan koordinatları belirtilmek suretiyle, 21/7/2006 tarihli ve 26235 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Taşınmazlarının Turizm Yatırımlarına Tahsisi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca Bakanlık tarafından yirmi yılı geçmemek üzere kiralama yapılabilir. Bu kiralamalar için ön izin süresi altı ay olarak uygulanır. Yatırımcı ön izin süresi içinde anılan Yönetmelikte belirtilen ön izin yükümlülükleri ile birlikte yerleşim tasarım ve yönetim planı hazırlatarak Bakanlığa sunmak zorundadır. Planın Bakanlıkça uygun bulunmasını takiben aynı Yönetmelik hükümleri uyarınca yatırımcı adına kiralama yapılır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin esaslar

MADDE 17-

(1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik ile Kamu Taşınmazlarının Turizm Yatırımlarına Tahsisi Hakkında Yönetmeliğin bu Yönetmeliğe aykırı olmayan hükümleri uygulanır.

(2) Bu Yönetmeliğin uygulanması sırasında ortaya çıkan tereddütleri gidermeye Bakanlık yetkilidir.

Yürürlük

MADDE 18-

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 19-

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Kültür ve Turizm Bakanı yürütür.

 

GIDA İŞLETMELERİNİN KAYIT VE ONAY İŞLEMLERİNE DAİR YÖNETMELİK

Resmî Gazete Tarihi: 17.12.2011 Resmî Gazete Sayısı: 28145

GIDA İŞLETMELERİNİN KAYIT VE ONAY İŞLEMLERİNE DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, gıda işletmelerinin kayıt veya onay işlemlerine dair usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik;

a) Kurban Bayramında kesim yapılan yerler,

b) Köylerdeki kişisel ihtiyaç amaçlı kesim yerleri,

c) Kişisel tüketim amacıyla birincil üretim yapılan yerler,

ç) Kişisel tüketim amacıyla gıdanın hazırlandığı, işlendiği ve depolandığı yerler,

d) Gıdanın; geçici olarak, zaman zaman ve küçük ölçekte kermes, kültürel etkinlikler gibi bireysel gönüllüler tarafından yardım amaçlı hazırlandığı, depolandığı ve sunulduğu yerler,

haricindeki gıda işletmelerini kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik; 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 22, 30 ve 31 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) (Değişik fıkra: RG-7/1/2014-28875)([1]) 5996 sayılı Kanunun 3 üncü, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 4 üncü, 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinin 4 üncü, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Resmi Kuralları Belirleyen Yönetmeliğin 4 üncü maddelerinde yer alan tanımlara ilave olarak bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan tanımlar da geçerlidir.

(2) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;

a) (Değişik: RG-8/7/2019-30825 Mükerrer) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,

b) Kanun: 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununu,

c) İşletme kayıt belgesi ve numarası: İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış kayıt kapsamındaki gıda işletmelerine yetkili merci tarafından verilen belgeyi ve bu belge üzerinde yer alan, Ek-6’da belirtildiği şekilde kodlanacak olan harf ve rakamlardan oluşan belge üzerindeki numarayı,

ç) İşletme onay belgesi: İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucu uygun bulunan onay kapsamındaki gıda işletmesinin faaliyete geçmesi için yetkili merci tarafından verilen, iptal edilebilen veya askıya alınabilen Ek-9’da yer alan belgeyi,

d) İşletme onay numarası: İşletme onay belgesi ve şartlı onay belgesi üzerinde yer alan ve Ek-12’de belirtilen şekilde kodlanan numarayı,

e) İşletme şartlı onay belgesi: İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucu bina, altyapı ve ekipman şartlarını karşıladığı belirlenen gıda işletmesine faaliyete geçmeden önce ve onay belgesi verilinceye kadar geçerli olan Ek-8’de yer alan belgeyi,

f) Gıda işletmesi: Kâr amaçlı olsun veya olmasın kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından işletilen, gıdaların üretildiği/işlendiği/muhafaza edildiği/depolandığı/dağıtıldığı/nakledildiği/ satıldığı/servis edildiği herhangi bir aşaması ile ilgili herhangi bir faaliyeti yürüten işletmeyi,

g) Tesis: Bir gıda işletmesindeki herhangi bir birimi,

ğ) Yetkili Merci: Bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde Bakanlık İl Müdürlüğünü, İl Müdürlüğünce yetki verilmesi halinde Bakanlık İlçe Müdürlüğünü, bu iş ve işlemlerin tetkik ve denetiminde Bakanlığı,

h) (Ek: RG-7/1/2014-28875) ([2]) Gıda üretim yeri: Gıda maddelerinin ham maddeden başlayarak; depolama, tasnif, işleme, değerlendirme, dayanıklı hale getirme, ambalajlama işlerinden bir veya birkaçının yapıldığı ve gıda maddeleri satış yerlerine gönderilmek üzere depolandığı tesisler ile bu tesislerin tamamlayıcısı sayılacak yerlerin tamamını,

ı) (Ek: RG-7/1/2014-28875) ([3]) Gıda satış yeri: Her türlü ham, yarı mamul ve mamul gıda maddelerinin toptan veya perakende dağıtım ve satışının yapıldığı ve bunların satış için depolandığı yerleri,

i) (Ek: RG-7/1/2014-28875) ([4]) Toplu tüketim yeri: Gıda maddelerinin tekniğine uygun şekilde işlendiği, üretildiği ve aynı mekânda tüketime sunulduğu yerleri,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Kayıtlı Gıda İşletmeleri, Kayıt Usul ve Esasları

Kayıtlı gıda işletmeleri

MADDE 5 –

(1) Ek-1’de belirtilen işletmeler dışında kalan diğer işletmeler kayıt kapsamındadır.

(2) (Mülga: RG-10/1/2013-28524)

Kayıt usul ve esasları

MADDE 6 –

(1) (Değişik fıkra: RG-10/1/2013-28524) Depo, perakende, toplu tüketim işletmecileri Ek-2’deki; gıda üreten işletmeciler Ek-3’teki bilgi ve belgeler ile birlikte yetkili merciye başvururlar.

(2) (Değişik: RG-24/11/2016-29898) ([5]) Yetkili merci tarafından başvuru on beş iş günü içerisinde incelenir. Bilgilerin ve belgelerin eksiksiz hazırlanmış olması durumunda, gıda işletmelerine yetkili merci tarafından Ek-5’te yer alan işletme kayıt belgesi, Ek-14’te yer alan kayıt kapsamındaki gıda işletmelerinin faaliyet konuları belirtilerek düzenlenir. Gıda Hijyeni Yönetmeliği hükümlerine uygunluğu açısından ekmek, ekmek çeşitleri, diğer ekmek çeşitleri ve sade pide üreten işletmeler yerinde resmi kontrole tabi tutulur. Yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda işletmenin uygun bulunması halinde Ek-5’te yer alan işletme kayıt belgesi, Ek-14’te yer alan kayıt kapsamındaki gıda işletmelerinin faaliyet konuları belirtilerek düzenlenir.

(3) Dosyadaki bilgi ve belgelerin eksik veya yanlış hazırlanmış olması durumunda, eksiklik veya yanlışlık belirtilerek dosya, resmi yazı ile başvuru sahibine iade edilir.

(4) İşletme kayıt belgesi; üzerinde yazılı ticaret unvanı, gerçek ve tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerlidir. Bu bilgilerden herhangi birinin değişmesi durumunda kayıt belgesi geçerliliğini kaybeder. Gıda işletmecisi, değişiklik durumlarında ilgili bilgi ve belgeler ile işletme kayıt belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek en geç üç ay içerisinde yetkili mercie yazılı başvuruda bulunur. Yetkili merci tarafından ilgili değişiklik yapılarak işletme kayıt belgesi yeniden düzenlenir.

(5) Gıda işletmecileri faaliyetlerinin tamamını veya bir kısmını durdurmaları durumunda, bu durumu üç ay içerisinde yetkili mercie bildirmek ve yetkili merciin işletmeyle ilgili güncel bilgilere sahip olmasını sağlamak zorundadır.

(6) Gıda işletmecisi;

a) İşletme kayıt belgesinin kaybolması halinde ülke genelinde veya yerel yayım yapan gazetelerden birine kayıp ilanı vermek suretiyle belgenin geçersizliğinin ilan edildiği gazetenin aslını,

b) İşletme kayıt belgesinin okunamayacak şekilde tahrip olması hâlinde ise tahrip olmuş belgenin aslını,

dilekçeye ekleyerek yetkili mercie başvurur. Yetkili merciin uygun bulması halinde işletme kayıt belgesi yeniden düzenlenir.

(7) Bakanlık kayıtlı gıda işletmeleri için liste oluşturur ve bu listeleri güncel tutar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Onaya Tabi Gıda İşletmelerinin Onay Usul ve Esasları

Onaya tabi gıda işletmeleri

MADDE 7 –

(1) Bu Yönetmeliğin Ek-1’inde yer alan onaya tabi gıda işletmeleri faaliyete geçmeden önce şartlı onay belgesi, daha sonra onay belgesi almak zorundadırlar.

(2) (Ek: RG-7/1/2014-28875)([6]) Ek-1’de yer alan onaya tabi gıda işletmelerinden yerel, marjinal ve sınırlı faaliyet kapsamı içinde kalan faaliyetler perakende faaliyet olarak değerlendirilir. Bu işletmeler kayda tabi işletmeler kapsamındadır.

(3) (Ek: RG-7/1/2014-28875)([7]) (Mülga: RG-26/7/2016-29782)([8])

Onay usul ve esasları

MADDE 8 –

(1) Gıda işletmecileri, onaya tabi işletmelerine onay almak üzere bu Yönetmeliğin Ek-7’sinde belirtilen bilgi ve belgeler ile yetkili mercie başvururlar.

(2) Yetkili merci, başvuru dosyasını başvuru tarihinden itibaren on beş iş günü içerisinde inceler;

a) Bilgi ve belgelerin eksik veya yanlış hazırlanmış olması durumunda, yetkili merci tarafından eksiklikler resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir. Eksiklikleri bir ay içerisinde tamamlanmayan dosya başvuru sahibine iade edilir.

b) Bilgi ve belgelerin tamamlanması ve doğru olması durumunda yirmi iş günü içerisinde kontrol görevlileri tarafından Kanunun ilgili maddelerinde belirtilen hükümler ile Gıda Hijyeni Yönetmeliği ve Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan bina, alt yapı ve ekipman gerekliliklerine ilişkin hükümlere uygunluğu açısından işletme yerinde resmi kontrole tabi tutulur.

(3) (Değişik: RG-10/1/2013-28524) Yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda;

a) İşletmenin uygun bulunmaması halinde işletmenin eksiklikleri belirtilerek başvuru dosyası gıda işletmecisine iade edilir.

b) İşletmenin uygun bulunması halinde gıda işletmesine Ek-8’deki işletme şartlı onay belgesi ve işletme onay numarası verilir.

(4) İşletme, işletme şartlı onay belgesi ve işletme onay numarasının verilmesinden sonraki üç ay içerisinde gerçekleştirilen yerinde ikinci bir resmi kontrolde;

a) Gıda işletmesinin, Kanunun ilgili maddelerinde belirtilen hükümler ile birlikte Gıda Hijyeni Yönetmeliği, Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği, Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik ile Gıda ve Yemin Resmi Kontrollerine Dair Yönetmelikte geçen hükümleri karşıladığının belirlenmesi durumunda, işletme şartlı onay belgesi, Ek-9’daki işletme onay belgesine çevrilir.

b) İşletmede belirgin bir ilerleme kaydedilmiş olmasına rağmen dördüncü fıkranın (a) bendinde belirtilen mevzuat hükümlerinin tam olarak karşılanmadığının belirlenmesi durumunda, yetkili merci işletmenin şartlı onay süresini uzatabilir. Ancak şartlı onay süresi toplamda altı ayı geçemez.

1) Şartlı onayın uzatılması için verilen süre veya sürelerin sonunda işletmenin, dördüncü fıkranın (a) bendinde belirtilen mevzuat hükümlerini tam olarak karşıladığının belirlenmesi durumunda işletmeye verilmiş olan işletme şartlı onay belgesi, işletme onay belgesine çevrilir.

2) Uzatılan şartlı onay süresinin sonunda yapılan resmi kontrolde işletmenin, dördüncü fıkranın (a) bendinde belirtilen mevzuat hükümlerini tam olarak karşılamadığının yetkili merci tarafından belirlenmesi durumunda işletme şartlı onay belgesi iptal edilir ve işletmenin faaliyeti durdurulur.

(5) Ülkemiz bayrağı taşıyan dondurucu üniteye sahip gemiler ile fabrika gemileri için verilecek şartlı onay süresi toplamda on iki ayı geçemez.

(6) Bakanlık onaylı işletmeler için listeleri oluşturur, listeleri güncel tutar ve Ek-13’te yer alan şekli ile yayınlar.

İşletme onay belgesinin ve numarasının geçerlilik şartları

MADDE 9 –

(1) Yetkili merci resmi kontrolleri yürütürken işletmenin onay şartlarını gözden geçirir.

(2) Onaya tabi gıda işletmesinin onay şartlarının devam etmediğinin tespit edilmesi durumunda;

a) Yetkili merci tarafından, insan sağlığı ve gıda güvenilirliği açısından tehlike oluşturan ve acil tedbirleri gerektiren durumlar dışında tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için gıda işletmecisine altı ayı aşmamak üzere süre verilir. Verilen süre sonunda uygunsuzlukların giderilmemesi durumunda işletmenin onayı askıya alınır veya uygunsuzluğun olduğu bölümün faaliyeti durdurulur. Onayı askıya alınan işletmenin veya faaliyeti durdurulan bölümün uygunsuzlukları bir yıl içerisinde giderilmediği takdirde verilen işletme onay belgesi ve işletme onay numarası yetkili merci tarafından iptal edilir.

b) Yetkili merci, insan sağlığı ve gıda güvenilirliği açısından tehlike oluşturan ve acil tedbirleri gerektiren eksiklikler tespit ederse işletmenin onayını askıya alır veya uygunsuzluğun olduğu bölümün faaliyetini durdurur. Onayı askıya alınan işletmenin veya faaliyeti durdurulan bölümün uygunsuzluklarının bir yıl içerisinde giderilmemesi halinde verilen işletme onay belgesi ve işletme onay numarası yetkili merci tarafından iptal edilir.

c) Onayı askıya alınan gıda işletmesi faaliyet gösteremez.

(3) İşletme onay belgesi; üzerinde yazılı olan ticaret unvanı, gerçek veya tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerlidir. Bu bilgilerden herhangi birinin değişmesi durumunda işletme onay belgesi geçerliliğini kaybeder. Gıda işletmecisi, değişiklik durumlarında gerekli bilgi ve belgelerle birlikte işletme onay belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek üç ay içerisinde yetkili mercie başvurur. Yetkili merci, uygun görmesi durumunda onay belgesini yeniden düzenler.

(4) Gıda işletmecisi,

a) İşletme onay belgesinin kaybolması halinde ülke genelinde yayım yapan gazetelerden birine zayi ilanı vermek suretiyle belgenin geçersizliğinin ilan edildiği gazetenin aslını,

b) İşletme onay belgesinin okunamayacak şekilde tahrip olması hâlinde ise tahrip olmuş belgenin aslını dilekçeye ekleyerek yetkili mercie başvurur. Yetkili merciin uygun bulması halinde işletme onay belgesi yeniden düzenlenir.

(5) Gıda işletmecisi, faaliyetinin tamamını veya bir kısmını durdurduğunu üç ay içerisinde yetkili mercie bildirmek zorundadır. Gıda işletmecisi, işletmesinin tamamını veya bir kısmını yeniden faaliyete geçirmek istemesi durumunda yetkili merci tarafından yerinde resmi kontrol yapılır ve uygun bulunması halinde işletmenin tamamının veya bir kısmının faaliyetine izin verilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çalıştırılması Zorunlu Personel

Çalıştırılması zorunlu personel

MADDE 10 –

(1) Gıda işletmelerinde, çalıştırılması zorunlu olan personel ile ilgili aşağıdaki hususlar uygulanır.

a) (Değişik: RG-21/12/2017-30277) Çalıştırılması zorunlu personelden meslek odası bulunan meslek mensupları için meslek odasına kayıtlı olduğuna dair belge, meslek odası bulunmayan meslek mensupları için gıda işletmecisi ile yapacağı sözleşme, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan meslek mensupları için kurum amiri tarafından imzalı görevlendirme yazısı aranır.

b) Gıda işletmecisi, üretimin nevine uygun en az lisans düzeyinde eğitim almış ise kendi işletmesinde zorunlu personel olarak çalışabilir.

c) Gıda işletmecisi, işletmesindeki her faaliyet için ayrı ayrı personel çalıştırabileceği gibi sadece bir personel de çalıştırabilir. Sadece bir personel çalıştırılması durumunda tüm faaliyetlere uygun meslek mensubu personel istihdam edilir.

ç) Gıda işletmecisi aynı adreste birden fazla faaliyet göstermesi durumunda tüm faaliyetlerde kullanılan alet ekipmanın toplam motor gücü, 30 beygir gücünün üzerinde veya çalıştırdığı toplam personel sayısı on kişiden fazla ise çalıştırılması zorunlu olan personeli istihdam etmek zorundadır.

d) (Değişik: RG-7/1/2014-28875)([9]) Gıda işletmecileri, çalıştırılması zorunlu olan personelin herhangi bir sebeple işten çıkarılması veya çıkması durumunda çalıştırılması zorunlu olan personelin değişikliğine ilişkin yetkili merciin güncel bilgilere sahip olmasını sağlamak zorundadır.

e) Gıda işletmecisi, işletmenin faaliyette bulunduğu çalışma gün ve saatlerine göre zorunlu personel istihdam etmek zorundadır. Gıda işletmesinde çalışan zorunlu personel, işletmenin faaliyette bulunduğu çalışma gün ve saatleri içerisinde başka bir işte çalışamaz.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Resmi Veteriner Hekim, Yetkilendirilmiş Veteriner Hekim ve Resmi Yardımcı Görevlendirme

Görevlendirme

MADDE 11 –

(1) Yetkili merci, kesimhanelere, parçalama tesislerine ve av hayvanı işleme tesislerine şartlı onay verilmesini takiben;

a) (Değişik: RG-7/1/2014-28875)([10]) Kesimhanelere, en az bir resmî veya yetkilendirilmiş veteriner hekim görevlendirir. Resmî veya yetkilendirilmiş veteriner hekimin kesimhanedeki mesai saatleri, kesimhanenin çalışma gün ve saatleri dikkate alınarak belirlenir.

b) (Değişik: RG-7/1/2014-28875)([11]) Parçalama tesisleri ve av hayvanı işleme tesislerine; çalışma saatleri, vardiya sayısı ve kapasiteleri dikkate alınarak resmî veya yetkilendirilmiş veteriner hekim görevlendirir. Resmî veya yetkilendirilmiş veteriner hekimin işletmede yapacağı resmî kontrollerin sıklığı riske dayalı resmî kontrolleri de kapsayacak şekilde belirlenir.

c) Kesimhane ile parçalama tesisinin aynı adreste faaliyet göstermesi halinde her iki tesise de aynı resmi veya yetkilendirilmiş veteriner hekimi görevlendirebilir.

(2) Yetkili merci, Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik uyarınca, gerekli faaliyetleri yerine getirebilecek özelliklere sahip olan resmi yardımcıyı, resmi veteriner hekimin otoritesi ve sorumluluğu altında çalıştırmak üzere kesimhanelerde görevlendirebilir.

(3) Gıda işletmecisi veya yetkili merci tarafından faaliyeti durdurulan bir işletmede daha önce görevlendirilmiş olan resmi veya yetkilendirilmiş veteriner hekim yetkili merci tarafından geri çekilir. İşletmenin yeniden faaliyete geçirilmek istenmesi ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda uygun bulunması halinde, işletmeye yeniden resmi veya yetkilendirilmiş veteriner hekim görevlendirilir.

ALTINCI BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

İstisnai hükümler

MADDE 12 –

(1) Aşağıda belirtilen gıda işletmeleri için ilgili kurumlardan usulüne göre alınan izin belgesi/kayıt çıktıları işletme kayıt belgesi yerine kabul edilir.

a) Çadır, büfe ve seyyar satış araçları gibi taşınabilir ve/veya geçici gıda işletmeleri.

b) Üreticisi tarafından küçük miktarlardaki birincil ürünlerin son tüketiciye veya son tüketiciye doğrudan satışını yapan yerel perakendecilere doğrudan arz eden yerler.

c) Üreticisi tarafından çiftlikte kesilen kanatlı ve tavşanımsı etlerini, küçük miktarlarda ve çiğ et olarak son tüketiciye veya son tüketiciye doğrudan satışını yapan yerel perakendecilere doğrudan arz eden yerler.

ç) Yaban av hayvanları veya yaban av hayvanı etlerini küçük miktarlarda son tüketiciye veya son tüketiciye doğrudan satışını yapan yerel perakendecilere doğrudan arz eden avcılar.

d) (Ek: RG-7/1/2014-28875)([12]) Avlamada kullanılan balıkçılık gemi ve tekneleri ile yetiştiricilik çiftlikleri.

(2) Birinci fıkrada belirtilen izin belgesi/kayıt çıktıları talep edilmesi halinde Bakanlığa ibraz edilmek zorundadır.

Diğer hükümler

MADDE 13 –

(1) (Mülga: RG-10/1/2013-28524)

(2) (Değişik fıkra: RG-10/1/2013-28524) Gıda işletmelerine Kanun kapsamında verilen işletme kayıt ve onay belgeleri 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni Yönetmeliği, 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik ve 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda ve Yemin Resmi Kontrollerine Dair Yönetmelik kapsamında verilen belgelerdir. Bu belgelerin alınması diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mevzuata göre verilen izin veya ruhsatların alınması mükellefiyetini ortadan kaldırmaz.

(3) Gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemelerin üretim izni belgeleri tüm sonuçlarıyla iptal edilmiştir.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 – (Değişik: RG-30/12/2014-29221)([13])

(1) 17/12/2011 tarihinden önce çalışma izin belgesi, çalışma izni ve gıda sicili belgesi veya bu belgelere eşdeğer belge alarak faaliyet gösteren onaya tabi gıda işletmelerinden 31/12/2012 tarihine kadar modernizasyon planı veren ve modernizasyon planındaki yatırımını 31/12/2014 tarihine kadar tamamlayamayan gıda işletmelerine, 15/2/2015 tarihine kadar müracaat etmeleri ve yetkili merci tarafından uygun bulunması halinde yatırımlarını tamamlamaları için (Değişik ibare: RG-26/7/2016-29782)([14]) 1/1/2017 tarihine kadar ilave süre verilebilir.

(2) Süt kayıt sistemine kaydedilen ve 31/12/2014 tarihine kadar onay belgesi alamayan süt toplama merkezlerine, 15/2/2015 tarihine kadar müracaat etmeleri ve yetkili merci tarafından uygun bulunması halinde onay belgesi almaları için (Değişik ibare: RG-26/7/2016-29782)([15]) 1/1/2017 tarihine kadar ilave süre verilebilir.

Yürürlük

MADDE 14 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 15 – (Değişik: RG-8/7/2019-30825 Mükerrer)

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin

Tarihi

Sayısı

17/12/2011

28145

Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1.

4/4/2012

28254

2.

10/1/2013

28524

3.

7/1/2014

28875

4.

30/12/2014

29221 Mükerrer

5.

31/12/2015

29579

6.

26/7/2016

29782

7.

24/11/2016

29898

8

21/12/2017

30277

9.

8/7/2019

30825 Mükerrer

Yönetmeliğin eklerini görmek için tıklayınız

 

[1] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[2] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[3] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[4] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[5] (3) Bu değişiklik 1/1/2017 tarihinde yürürlüğe girer.

[6] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[7] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[8] (2) Bu değişiklik 1/7/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

[9] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[10] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[11] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[12] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[13] (1) Bu değişiklik 1/1/2015 tarihinde yürürlüğe girer.

[14] (2) Bu değişiklik 1/7/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

[15] (2) Bu değişiklik 1/7/2016 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

BİTKİ KORUMA ÜRÜNLERİ İLE İLGİLİ YAPILACAK DENEMELER HAKKINDA YÖNETMELİK

Resmî Gazete Tarihi: 09.11.2017 Resmî Gazete Sayısı: 30235

BİTKİ KORUMA ÜRÜNLERİ İLE İLGİLİ YAPILACAK DENEMELER HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – 

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, bitki ve bitkisel ürünlerin yetiştirildikleri ve muhafaza edildikleri ortamlarda zararlı organizmalara karşı kullanılacak ticari formdaki bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlik, kalıntı, yan etki, toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerinin yapılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – 

(1) Bu Yönetmelik; bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırılmasına esas denemelerin kurulmasını, denetlenmesini, denemeleri yapacak kuruluş veya kişilerin nitelikleri ile görev ve sorumluluklarını, deneme yetkisinin verilmesini ve iptalini kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – 

(1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 18 inci, 19 uncu, 20 nci ve 39 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – 

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Araştırma enstitüsü: Zirai mücadele araştırma enstitüsü ve yasal olarak bunlara benzer görevleri yapan diğer araştırma enstitüsü müdürlüklerini,

b) (Değişik: RG-18/2/2020-31043) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,

c) Bitki: Her türlü bitkilerle bunların tohum, fide, fidan, çelik, aşı kalemi, aşı gözü, yumru, kök, soğan, meyve, çiçek, yaprak, doku ve diğer parçalarını,

ç) Bitki koruma ürünü: Kullanıcıya farklı formlarda sunulan, bitki ve bitkisel ürünleri zararlı organizmalara karşı koruyan veya bu organizmaların etkilerini önleyen, bitki besleme amaçlı olanlar dışında bitki gelişimini etkileyen, koruyuculara ilişkin özel bir düzenleme kapsamında bulunmayan ancak bitkisel ürünleri koruyucu olarak kullanılan, istenmeyen bitki veya bitki kısımlarını yok etmek, istenmeyen bitki gelişimini kontrol etmek veya önlemek amacıyla kullanıcıya bir veya daha fazla aktif madde içeren bir formülasyon halinde sunulan aktif madde ve preparatları,

d) Bitki koruma ürünü uygulama makineleri: Bitki koruma ürünlerinin uygulanmasında kullanılacak her türlü alet, araç-gereç, makine, cihaz, ekipman ile bunların aksam parça ve teferruatını,

e) Bitkisel ürün: Taze meyve ve tohumlar da dâhil, canlı bitkiler ve bitkilerin canlı kısımları hariç olmak üzere, bitkilerin işlenmemiş halleri veya bitkilerden öğütme, kurutma, presleme gibi sadece basit işlemlerle hazırlanarak elde edilen ürünleri,

f) Çevre: Su, hava, toprak, yabani fauna ve flora ile bunların birbirleriyle ve canlı organizmalarla ilişkilerini,

g) Deneme: Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlik, kalıntı, dayanıklılık ve yan etkileri ile toksikolojik ve ekotoksikolojik etkilerini görmek amacıyla belirli metotlara göre yapılan çalışmaları,

ğ) Formülasyon veya preparat: Aktif madde ile birlikte inaktif yardımcı ve dolgu maddelerinin ilavesiyle uygulanabilir hale getirilmiş karışımı,

h) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

ı) (Değişik: RG-18/2/2020-31043) İl müdürlüğü: İl tarım ve orman müdürlüklerini,

i) (Değişik: RG-18/2/2020-31043) İlçe müdürlüğü: İlçe tarım ve orman müdürlüklerini,

j) Toksikolog: Toksikoloji konusunda yüksek lisans veya doktora yapmış kişileri,

k) Zararlı organizma: Bitki veya bitkisel ürünlere zarar veren her türlü hastalık, zararlı ve yabancı otları,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesi Verilmesi

Deneme yapacak kişiler

MADDE 5 – 

(1) Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlik ve kalıntı denemelerini yapacak kişilerin taşıyacakları nitelikler aşağıda yer almaktadır:

a) Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlikleri ve kalıntı ile ilgili aynı konuda yürütülen projelerde veya yapılan biyolojik etkinlik ve kalıntı denemelerinde en az dört denemede görev yapmak şartı ile en az iki yıl süre ile çalışmış, ziraat fakültelerinin bitki koruma bölümü mezunu ziraat mühendisi olmak,

b) Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlikleri ve kalıntı ile ilgili aynı konuda yürütülen projelerde veya yapılan biyolojik etkinlik ve kalıntı denemelerinde en az altı denemede görev yapmak şartı ile en az üç yıl süre ile çalışmış, ziraat fakültelerinin bahçe bitkileri veya tarla bitkileri bölümü mezunu ziraat mühendisi olmak,

c) Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlikleri ve kalıntı ile ilgili aynı konuda yürütülen projelerde veya yapılan biyolojik etkinlik ve kalıntı denemelerinde en az sekiz denemede görev yapmak şartı ile en az dört yıl süre ile çalışmış biyolog olmak.

(2) Bitki koruma ürünlerinin yan etki denemelerini yapacak kişilerin taşıyacakları nitelikler aşağıda yer almaktadır:

a) Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlikleri ile ilgili yan etki denemeleri konusunda aynı konuda yürütülen projelerde veya yapılan yan etki denemelerinde en az altı denemede görev yapmak şartı ile en az üç yıl süre ile çalışmış, ziraat fakültelerinin bitki koruma bölümü mezunu ziraat mühendisi olmak,

b) Bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlikleri ile ilgili yan etki denemeleri konusunda aynı konuda yürütülen projelerde veya yapılan yan etki denemelerinde en az sekiz denemede görev yapmak şartı ile en az dört yıl süre ile çalışmış, ziraat fakültelerinin bahçe bitkileri veya tarla bitkileri bölümü mezunu ziraat mühendisi olmak.

(3) Bitki koruma ürünlerinin toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerini yapacak kişilerin taşıyacakları nitelikler aşağıda yer almaktadır:

a) Bitki koruma ürünlerinin toksikolojik ve ekotoksikolojik denemeleri konusunda aynı konuda yürütülen projelerde veya yapılan toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerinde en az altı denemede görev yapmak şartı ile en az üç yıl süre ile çalışmış, ziraat fakültelerinin bitki koruma bölümü mezunu ziraat mühendisi olmak,

b) Bitki koruma ürünlerinin toksikolojik ve ekotoksikolojik denemeleri konusunda aynı konuda yürütülen projelerde veya yapılan toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerinde en az sekiz denemede görev yapmak şartı ile en az dört yıl süre ile çalışmış, ziraat fakültelerinin bahçe bitkileri veya tarla bitkileri bölümü mezunu ziraat mühendisi olmak,

c) Bitki koruma ürünlerinin toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerinde en az dört denemede görev yapmak şartı ile en az iki yıl süre ile çalışmış toksikolog olmak.

Deneme yapma yetkisine sahip tüzel kişi ve kuruluşlar

MADDE 6 – 

(1) Üniversiteler, araştırma enstitüleri ve tüzel kişiler, 5 inci maddede belirtilen niteliklere sahip kişileri çalıştırmak kaydıyla bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlik, kalıntı, yan etki, toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerini yapabilirler.

(2) Üniversiteler ve araştırma enstitüleri hariç olmak üzere tüzel kişiler bitki koruma ürünlerinin biyolojik etkinlik, kalıntı, yan etki, toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerini yapabilmek için Bakanlıktan EK-1’de yer alan Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesini almak zorundadır.

Tüzel kişilere deneme yetkisinin verilmesi

MADDE 7 – (1) (Değişik: RG-18/2/2020-31043)(1) Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesi almak isteyen tüzel kişiler aşağıdaki bilgi ve belgelerle birlikte Genel Müdürlüğe fiziki olarak veya elektronik ortamda müracaat eder:

a) Yapılacak denemelerle ilgili çalışmalarda kullanılması gereken tüm tesis ve ekipmanların listesi ile bu tesis ve ekipmanların bulunduğu yerlere ait adres bilgileri,

b) Tüzel kişilikte görev yapan personelin görev tanımlarını içeren bilgiler ile yönetim ve organizasyon şeması,

c) Yetki alınan deneme konusu ile ilgili yapılacak denemelerin sorunsuz yürütülmesi için gerekli olan alt yapıya ve alet ekipmana sahip olduğunu, yapılacak denemelerin ilgili mevzuata uygun yapılacağını, gerektiğinde yapılan denemelerle ilgili her türlü bilgi ve belgeyi Bakanlığa sunacağını, bünyesinde görev yapan deneme yapmaya yetkili elemanların değişmesi halinde, bu değişikliği bir ay içinde Genel Müdürlüğe bildireceğini, aksi durumun tespiti halinde Bakanlığın alacağı her türlü karara uyacağını belirten imza yetkisine sahip yetkili tarafından onaylı Taahhütname,

ç) Yapılacak denemelerin planlanması, yürütülmesi, değerlendirilmesi ve raporlanması konularında görevlendirilecek personelin listesi ile bu personelin eğitim durumlarını gösteren bilgi ve belgeler,

d) İşyerinin adı, açık adresi, telefon numarası ve e-posta adresi,

e) (Mülga: RG-25/4/2021-31465)

f) (Değişik: RG-25/4/2021-31465) Deneme yetkisi alınacak konularla ilgili her farklı konu için bünyesinde 5 inci maddede belirtilen nitelikleri taşıyan en az bir eleman çalıştırdığına dair sözleşmenin aslı veya firma yetkilisi tarafından onaylı sureti, TC kimlik numarası beyanı,

g) (Değişik: RG-25/4/2021-31465) Tüzel kişilikteki tüm organizasyondan sorumlu personelin iş sözleşmesinin aslı veya firma yetkilisi tarafından onaylı sureti, TC kimlik numarası beyanı,

ğ) Kontrolleri, bu belgeleri sağlayan kurum ve kuruluşların oluşturacağı sistemler üzerinden Bakanlıkça yapılmak üzere;

1) Deneme yetkisi alınacak konularla ilgili her farklı konu için bünyesinde 5 inci maddede belirtilen nitelikleri taşıyan en az bir elemanın firma bordrosunda olduğunu gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu belgesi,

2) Tüzel kişilikteki tüm organizasyondan sorumlu personelin firma bordrosunda olduğunu gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu belgesi,

3) Bitki koruma ürünlerinin denemeleri ile ilgili faaliyeti olduğunu gösteren Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi,

4) Ticaret sicil kayıt örneği,

5) Vergi mükellefi olduğunu gösterir belge.

(2) Yapılan müracaatlar Genel Müdürlükçe incelenir ve durumu uygun bulunanlara beş yıl süre ile geçerli olmak üzere EK-1’de yer alan Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesi düzenlenir.

Deneme yetki alanının değiştirilmesi

MADDE 8 – 

(1) Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesine sahip tüzel kişiler yetki aldıkları deneme konularına ilave yeni deneme konuları için yetki alabilirler veya daha önceden alınmış olan yetkilerde değişiklik yapabilirler.

(2) Tüzel kişiler ilave deneme yetkisi almak için veya önceden alınmış olan yetkilerde değişiklik yapmak için daha önce düzenlenmiş belgenin aslı ile yetki almak istenilen konuya ilişkin 7 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen belgeler ve daha önce onay görmüş şartların devam ettiğini gösteren belgeler ile Genel Müdürlüğe başvurur.

(3) Genel Müdürlük tarafından yapılacak değerlendirmeden sonra söz konusu belgelerin uygun bulunması halinde yeni deneme yetki konusu ilave edilerek veya daha önce alınmış yetkilerde gerekli değişiklik yapılarak tüzel kişi adına Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesi düzenlenir.

Deneme yetki belgesinin süre uzatımı

MADDE 9 – 

(1) Tüzel kişiler Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesinin yenilenmesi için, belgenin geçerlilik süresinin bitiminden bir ay önce daha önce düzenlenmiş belgenin aslı ve daha önce onay görmüş şartların devam ettiğini gösteren belgeler ile Genel Müdürlüğe başvurur. Genel Müdürlükçe yapılacak değerlendirmeden sonra söz konusu belge yenilenir.

(2) Belgenin yenilenmemesi halinde tüzel kişi tarafından yapılacak biyolojik etkinlik denemeleri geçersiz sayılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çalışma Usul ve Esasları

Bitki koruma ürünlerinin uygulanması

MADDE 10 – 

(1) Biyolojik etkinlik, kalıntı, yan etki, toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerinde kullanılacak bitki koruma ürünleri etiket bilgisi yer alan ambalajlarda bulundurulur.

(2) Sürüklenmeye sebep olacak derecede rüzgârlı havalarda, öğle sıcağında ve yağışlı havalarda bitki koruma ürünleri uygulaması yapılmaz.

(3) Çevrenin korunması için bitki koruma ürünlerinin akarsulara, göllere, otlaklara ve hayvanların yaşadığı yerlere bulaşmasını önlemek amacıyla gerekli önlemler alınır.

(4) Boş bitki koruma ürünlerinin ambalajları çevreye atılmaz, bitki koruma ürünlerinin atıkları akarsu ve göllere dökülmez ve uygulama aletleri bu sularda yıkanmaz.

(5) Uygulama, Bakanlıktan ruhsat almış alet ve makinelerle yapılır.

Çalışma şartları

MADDE 11 – 

(1) Biyolojik etkinlik, kalıntı, yan etki, toksikolojik ve ekotoksikolojik denemelerinde kullanılacak bitki koruma ürünlerinin hazırlama ve uygulama işlerinde; hamileler, on sekiz yaşından küçükler, astım gibi kronik solunum yolu rahatsızlıkları, alerjik rahatsızlıklar, cilt hastalıkları ve nörolojik rahatsızlıkları olanlar çalıştırılamaz.

(2) Bitki koruma ürünlerinin uygulanması sırasında koruyucu elbise, eldiven ve maske kullanılır.

(3) Bitki koruma ürünlerinin hazırlanması ve uygulanması sırasında sigara dâhil herhangi bir şey yenilemez ve içilemez.

(4) Çalışma esnasında iş kıyafetleri ve koruyucu malzemeler amacına ve talimatına uygun olarak kullanılır.

(5) Bitki koruma ürünlerinin uygulamasının yapıldığı bitkisel üretim alanlarında, biyolojik etkinlik denemesi amacıyla uygulama yapıldığını gösteren uyarı levhaları konulur.

Çalışanların sağlık kontrolleri

MADDE 12 – 

(1) Deneme yetkisine sahip tüzel kişiliklerde görev yapan uygulayıcılar ile yanında bitki koruma ürünleri hazırlama ve uygulama işlerinde fiilen çalışacak olanların işe başlamadan önce sağlık raporu alması zorunludur. Raporda; bu kişilerin astım gibi kronik solunum yolu rahatsızlıkları, alerjik rahatsızlıklar, cilt hastalıkları ve nörolojik rahatsızlıklarının bulunup bulunmadığı ile ilgili sağlık kontrollerinin yapılarak bu işi yapmaya uygun olup olmadıkları belirlenir.

(2) Bitki koruma ürünü uygulaması yapan kişilerin bu işte çalıştıkları sürece yılda bir defa genel sağlık kontrolünden geçirilerek, nörolojik muayeneleri yapılır.

(3) Yapılan muayene ve ölçümler sonucunda sağlığının bozuk olduğu tespit edilenler ile bozulma eğilimi gösterenler, gerekli tedaviler yapılıp sağlıklarına kavuşuncaya kadar bitki koruma ürünleri hazırlama ve uygulama işlerinde çalıştırılamaz.

Tutulacak kayıt ve raporlar

MADDE 13 – 

(1) Biyolojik etkinlik, kalıntı, yan etki, toksikolojik ve ekotoksikolojik denemeleri ile ilgili Bakanlıktan deneme yetkisi almış olan tüzel kişiler tutacakları bir dosyada;

a) Çalışanların göreve başlarken bu işte çalışmasında sakınca olmadığını gösterir sağlık raporunu,

b) Çalışanların yıllık sağlık kontrollerine ait raporlarını,

c) Uygulama yapılan yerlerle ilgili bilgileri,

ç) Kullanılan bitki koruma ürünleri ile ilgili bilgileri,

d) Varsa meydana gelen kaza ve zehirlenmeleri içeren bilgileri,

e) Yapılan denemelere ait raporları,

f) Denemelere ait her türlü bilgi ve belgeyi,

muhafaza eder.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yetki ve Sorumluluklar

Deneme yetkisine sahip tüzel kişi ve kuruluşlar ile deneme yaptıran firmaların sorumlulukları

MADDE 14 – 

(1) Bitki koruma ürünlerinin denemelerini yapmaya yetkili tüzel kişiler ile kuruluşlar;

a) Sadece yetki alınan konularda deneme yapmak ve rapor hazırlamak,

b) Deneme raporlarını beş yıl süre ile muhafaza etmek,

c) Denemeler sırasında veya sonrasında insanlara, sıcakkanlı hayvanlara, çevreye, yararlı organizmalara, bal arısına, ipek böceğine veya yaban hayatına zarar verilmemesi için deneme kurulan alana ilaçlama yapıldığına dair uyarı ve bilgilendirme işaretleri konulmasını sağlayarak gerekli tedbirler almak,

ç) Denemeler sırasında ilaçlama yapan, bitki koruma ürünü makinelerini kullanan ve denemeye nezaret eden kişilere uygun cins ve miktarda maske, eldiven ve elbise gibi koruyucu malzemeler vererek bunların usulüne uygun kullanılmasını sağlamak,

d) Deneme mahallinde muhtemel zehirlenmelere karşı gerekli ilk yardım malzemeleri bulundurmak,

e) Yapılacak denemelerin planlanması, yürütülmesi, değerlendirilmesi ve raporlanması konularında görev alan personelin görev ve sorumluluklarını açıkça belirlemek,

f) Yapılacak denemeler ile ilgili çalışmalarda kullanılması gereken tüm tesis ve ekipmanların kiralık olup olmadığını gösteren kiralama sözleşmesi veya satın alma belgesi gibi belgeleri hazırlamak ve bu konuda gerektiğinde Bakanlığı bilgilendirmek,

g) Yapılacak denemelerin planlanması, yürütülmesi, elde edilen kayıtların arşivlenmesi, denemelerde kullanılacak olan kimyasalların depolanması, tartılması, kullanılması ve kuruluşta kullanılan cihaz ve aletlerin çalıştırma prensiplerine ait ayrıntılı standart uygulama esaslarını hazırlamak,

ğ) Yapılacak denemelerin ilk kuruluşundan sonuç raporu hazırlanmasına kadar olan bütün çalışmalara ait verileri düzenli tutmak,

h)Yapılacak denemelerin planlanması, yürütülmesi, değerlendirilmesi ve raporlanması konularında görev alan personelin görevlendirildiği konularda yıl içerisinde en az bir kez hizmet içi eğitim almasını sağlamak,

ı) Yapılacak denemelerde kullanılacak ekipmanın kullanım ve bakım talimatını hazırlamak ve ekipmanların denemelerin kalitesini yükseltecek şekilde gerektiği gibi çalışmasını sağlamak için bu ekipmanların kalibrasyonlarını her yıl yaptırmak ve bu işlemlerle ilgili kayıtları tutmak,

i) Denemesi yapılan bitki koruma ürünü ile ilgili kayıtları tutmak,

j) Her deneme ve her bitki koruma ürünü için biyolojik etkinlik deneme raporunu EK-2’de yer alan Biyolojik Etkinlik Deneme Raporuna uygun olarak hazırlamak,

k) Her deneme ve her bitki koruma ürünü için dayanıklılık çalışma raporunu EK-3’te yer alan Dayanıklılık Çalışma Raporunun Düzenlenme Esaslarına uygun olarak hazırlamak,

l) Her deneme ve her bitki koruma ürünü için yan etki çalışma ve deneme raporunu EK-4’te yer alan Yan Etki Deneme Raporuna uygun olarak hazırlamak,

m) Her deneme ve her bitki koruma ürünü için kalıntı deneme raporunu EK-5’te yer alan Bitki Koruma Ürünleri Kalıntı Deneme Raporuna uygun olarak hazırlamak,

n) Yıl içerisinde yaptıkları denemeler ile ilgili bilgileri EK-6’da yer alan Deneme Yapan Tüzel Kişi veya Kuruluşların Hazırlayacağı Deneme Bildirim Formuna uygun bir şekilde her yılın Aralık ayında Genel Müdürlüğe göndermek,

o) Deneme yetki belgesi alırken Genel Müdürlüğe sundukları adres, bilgi ve belgelerdeki değişiklikleri bir ay içerisinde Genel Müdürlüğe bildirmek,

ö) Bünyelerinde çalıştırdıkları deneme yapmaya yetkili elemanların değişmesi halinde, bu değişikliği bir ay içinde Genel Müdürlüğe bildirmek,

p) Bakanlıkça yapılacak denetlemeler sırasında denemeyi yapan kişilerin deneme alanında hazır bulunmasını sağlamak,

r) Deneme sonuçları hakkında, Bakanlık ve deneme yaptıran firma harici hiçbir kişi, kurum veya kuruluşa bilgi verilmemesini sağlamak,

zorundadırlar.

(2) Ruhsatlandırmak istedikleri bitki koruma ürünlerinin ruhsata esas denemelerini Genel Müdürlükten yetkili tüzel kişiler veya kuruluşlara yaptıran firmalar;

a) Deneme raporlarını ait olduğu ruhsatlı ürünün ruhsat geçerlilik süresinde muhafaza etmek,

b) Deneme yaptırılan ürünlerle ilgili fiziksel ve kimyasal özellikler, üretim yeri, numunenin deneme yapmaya yetkili kuruluşa veya tüzel kişiye teslim tarihi, miktarı ile ilgili bilgileri tutmak ve gerektiğinde Bakanlığa sunmak,

c) Yapılacak denemelerle ilgili yetkili birimle hazırlanan protokol veya anlaşmaları içeren kayıtları tutmak,

ç) Denemesini yaptırdıkları bitki koruma ürününün Türkiye’de faydalı organizmalara yan etkileri konusunda laboratuvar ve tarlada yapılmış test sonuçlarını deneme raporları ile birlikte Genel Müdürlüğe sunmak,

d) Yapılacak denemeler ile ilgili bilgileri Genel Müdürlüğe bildirmek,

zorundadırlar.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Kontrol ve Yetki İptali

Kontrol yapacak kuruluşlar

MADDE 15 – 

(1) Biyolojik etkinlik, kalıntı, yan etki, toksikolojik ve ekotoksikolojik denemeleri ile bu denemeleri yapmak üzere yetkilendirilmiş tüzel kişi ve kuruluşlarla ilgili olarak yapılacak kontroller; Genel Müdürlük veya Genel Müdürlüğün görevlendireceği araştırma enstitüsü müdürlükleri ile il ve ilçe müdürlükleri tarafından yapılır.

Denemeler ile deneme yapma yetkisine sahip tüzel kişi ve kuruluşların kontrolü

MADDE 16 – 

(1) Deneme yetkisi verilen tüzel kişi ve kuruluşlar Genel Müdürlükçe belirli dönemlerde kontrol edilir.

(2) Yapılan kontrollerde;

a) Çalışan personele ait güncel bilgiler,

b) Yapılan denemelerde görevlendirilen personelin eğitim kayıtları, deneyimleri, yeterlilikleri ve iş tanımları ile bu personel için düzenlenen hizmet içi eğitim kayıtları,

c) Alet ve ekipmanların kullanım ve kalibrasyon kayıtları,

ç) Denemeler ile ilişkili standart çalışma prosedürleri,

d) Yapılan denemeler ile ilgili deneme protokolleri, çalışma planları, veriler ve raporlar,

e) Denemeler ile ilgili arşivleme,

f) Deneme listesi,

g) Deneme ilaçlarının konulduğu depolar,

kontrol edilir.

(3) Kontrol sonucunda EK-7’de yer alan Deneme Yetkisi Verilen Tüzel Kişi ve Kuruluşlar İçin Kontrol Tutanağı düzenlenir.

(4) Gerektiğinde denemeler Genel Müdürlükçe veya Genel Müdürlük tarafından görevlendirilecek araştırma enstitülerince yerinde denetlenebilir.

(5) Deneme yerinde yapılan denetim sonucunda EK-8’de yer alan Bitki Koruma Ürünlerine Ait Biyolojik Etkinlik Deneme Denetim Raporu düzenlenir ve on beş gün içinde Genel Müdürlüğe gönderilir.

Deneme yetki belgesinin iptali

MADDE 17 – 

(1) Yapılan kontrollerde, 14’üncü maddenin birinci fıkrasının (b), (c), (d), (f), (n), (ö) ve (p) bentlerinde belirtilen hükümlere uymadığı tespit edilen ve bu konuda bir defa uyarılan deneme yetkisine sahip tüzel kişi ve kuruluşların aynı bentlerde belirtilen sorumlulukları yerine getirmediğinin ikinci defa tespiti halinde ayrıca bir uyarıya gerek kalmaksızın bitki koruma ürünleri deneme yetki belgeleri iptal edilir.

(2) Yapılan kontrollerde;

a) 14’üncü maddenin birinci fıkrasının (a), (ç), (e), (g), (ğ), (h), (ı), (i), (j), (k), (l), (m), (o) ve (r) bentlerinde belirtilen hükümlere uymadığı,

b) Standart deneme metoduna uygun deneme yapmadığı,

c) Deneme kurulmadığı halde deneme raporu hazırladığı,

ç) 16 ncı maddenin ikinci fıkrasında belirtilen kayıtları tutmadığı,

tespit edilen deneme yapma yetkisine sahip tüzel kişi ve kuruluşların bitki koruma ürünleri deneme yetkisi Genel Müdürlük tarafından iptal edilir.

(3) Deneme yetki belgesinin geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren üç ay içerisinde süre uzatımı için Genel Müdürlüğe başvuruda bulunmayan tüzel kişilerin deneme yetki belgesi iptal edilir.

(4) Birinci ve üçüncü fıkralara göre deneme yetki belgesi iptal edilen tüzel kişilere üç yıl süre ile ikinci fıkraya göre yetki belgesi iptal edilen tüzel kişilere ise yeniden bitki koruma ürünleri deneme yetkisi verilmez.

Bitki koruma ürünleri deneme yetki belgesinin kaybolması veya tahrip olması

MADDE 18 – 

(1) Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesinin herhangi bir nedenle kaybolması veya okunmayacak ve yanlış anlamalara neden olacak şekilde tahrip olması halinde, yeniden belge alınması gerekir. Bu durumda gerekli açıklama yapılarak, eski tarih ve sayısı ile uygulama belgesi yeniden düzenlenir.

ALTINCI BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Daha önce deneme yetkisi almış olan kişi veya tüzel kişilerin durumu

GEÇİCİ MADDE 1 – 

(1) Bu Yönetmeliğin yayımından önce 25/3/2011 tarihli ve 27885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Ruhsatlandırılması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesi düzenlenmiş olan kişi veya tüzel kişilerin yetkisi, belge geçerlilik süresinin sonuna kadar devam eder. Belge geçerlilik süresi sonunda belgeler Bakanlıkça yenilenmez.

Daha önce deneme yetkisi almak amacıyla yapılan başvuruların durumu

GEÇİCİ MADDE 2 – 

(1) Bu Yönetmeliğin yayımından önce Bitki Koruma Ürünlerinin Ruhsatlandırılması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre Bitki Koruma Ürünleri Deneme Yetki Belgesi almak amacıyla yapılan ve işlemleri tamamlanmamış olan başvurular bu Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirilir.

Yürürlük

MADDE 19 – 

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 20 – (Değişik: RG-18/2/2020-31043)

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.

________________

(1) Bu değişiklik yayımı tarihinden altı ay sonra yürürlüğe girer.

 

Ekleri için tıklayınız.

 

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin

Tarihi

Sayısı

9/11/2017

30235

Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin

Tarihi

Sayısı

1.

18/2/2020

31043

2.

 25/4/2021

31465