MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulan hayvan hastanelerinin sahip olması gereken asgari teknik ve sağlık şartları ile açılma, çalışma ve denetlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulan hayvan hastanelerini kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 11 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen,
a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,
b) Denetim defteri: Denetim elemanlarınca yapılan denetimler sonucunun yazıldığı, hastanede muhafaza edilen sayfaları il müdürlüğünce mühürlü ve onaylı defteri,
c) Denetim elemanı: Bu Yönetmelikte belirtilen denetimleri yapmaya yetkili veteriner hekimi,
ç) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,
d) Hasta: Veteriner hekimin müdahalede bulunduğu hayvanı,
e) Hastane kurma izni: Kurulacak yer ve projelerinin uygun görülmesi durumunda hastane kurulması için Bakanlıkça verilen izni,
f) Hastane: Bütün hayvanların hastalıklarının teşhis ve tedavilerinin ayakta veya yatarak yapıldığı hayvan hastanesini,
g) Hayvan: Suda yaşayan hayvanlar, sürüngenler ve amfibik hayvanlar dâhil omurgalı ve omurgasız canlıları,
ğ) Hayvan sahibi: Hayvanın mülkiyetini elinde bulunduran, maddi ve manevi sorumluluğa sahip gerçek veya tüzel kişiyi,
h) Hizmet içi eğitim belgesi: Hayvan hastanelerinde görev alacak olan veteriner hekimlerin, bölge veteriner hekimler odaları tarafından yapılan bilgilendirme eğitimine katılması suretiyle aldıkları belgeyi,
ı) İl/ilçe müdürlüğü: İl gıda, tarım ve hayvancılık müdürlükleri ile ilçe müdürlüklerini,
i) Kaşe: Veteriner hekimin adı, soyadı, diploma numarası ve çalıştığı yerin adı yazılı damgayı,
j) Merkez konseyi: Türk Veteriner Hekimleri Birliği Merkez Konseyini,
k) Oda haysiyet divanı: 6343 sayılı Kanuna göre, iki yıl için seçilmiş ve beş üyeden oluşan, aynı Kanunun ilgili maddeleri çerçevesinde görevini yürüten divanı,
l) Pasaport: Hayvan için düzenlenmiş içerisinde hayvana ve sahibine ait bilgileri içeren Bakanlıkça belirlenen belgeyi,
m) Reçete: Veteriner hekim tarafından, veteriner tıbbi ürün satış yetkisine sahip kişiye hitaben yazılan, hekimin kimlik ve adres bilgileri ile diploma numarasını, hayvana ait kimlik ve adres bilgilerini, kullanılması tavsiye edilen ürün veya terkipler ile uygulamalar hakkındaki bilgileri içeren tarihli ve imzalı belgeyi,
n) Resmi veteriner hekim: 5996 sayılı Kanun kapsamında verilen görevleri Bakanlık adına yapan Bakanlık personeli veteriner hekimi,
o) Ruhsat: Hastanenin faaliyete geçmesi için Bakanlıkça verilen hayvan hastanesi ruhsatını,
ö) Serbest veteriner hekim: 6343 sayılı Kanuna göre mesleğini serbest olarak icra etme yetkisine sahip veteriner hekimi,
p) Sorumlu yönetici: Hastanenin, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak faaliyet göstermesinden işverenle birlikte sorumlu olan veteriner hekimi,
r) Tıbbî olmayan veteriner sağlık ürünleri: Hayvana uygulanmak ya da hayvan için kullanılmak amacıyla tüm üretim aşamalarından geçerek kullanıma hazır hâle getirilmiş ilaç niteliğinde olmayan ürünleri,
s) Veteriner biyolojik ürünleri: Hayvanlarda aktif veya pasif bağışıklık oluşturmak, bağışıklığın seviyesini ölçmek veya hastalık teşhisi için hazırlanmış aşı ve serum gibi ürünler ile teşhis kitlerini,
ş) Veteriner hekim: Veteriner fakültelerinden diploma almış, 6343 sayılı Kanuna göre veteriner hekim unvanı kazanmış kişiyi,
t) Veteriner hekimler odası: 6343 sayılı Kanunla belirtilen mesleki kuruluşu,
u) Veteriner sağlık ürünleri: Veteriner tıbbî ürünleri ve tıbbî olmayan veteriner ürünlerini,
ü) Veteriner tıbbî ürünleri: Hayvana uygulanmak ya da hayvan için kullanılmak amacıyla tüm üretim aşamalarından geçerek kullanıma hazır hâle getirilmiş etkin madde ihtiva eden ürünleri ve veteriner biyolojik ürünlerini,
v) Yardımcı personel: Hayvan sağlığı hizmeti dışında çalışan personeli,
y) Yardımcı sağlık hizmetleri personeli: Veteriner hekime, hayvan sağlığı hizmeti sırasında yardımcı olan ve veteriner hekim sorumluluğunda görev yapan hayvan sağlık teknisyeni/teknikeri, veteriner sağlık teknisyeni/teknikeri, sağlık teknikeri ve laborantı,
z) Yetkilendirilmiş veteriner hekim: Bakanlıkta görevli veteriner hekimler dışında, verilecek resmî görevleri yürütmek üzere Bakanlık tarafından yetki verilen veteriner hekimi,
aa) Yüksek haysiyet divanı: 6343 sayılı Kanuna göre, Büyük Kongrece iki yıl için seçilmiş yedi üyeden oluşan ve aynı Kanunun ilgili maddeleri çerçevesinde görevini yürüten divanı, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Müracaat ve İzin İşlemleri
Hastane kurma izni için gerekli belgeler
MADDE 5 –(1) Hastane kurmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler aşağıdaki bilgi ve belgelerle birlikte bir dilekçe ile valiliğe müracaat eder.
a) Ek-1’e uygun olarak hastane sahibi tarafından doldurulmuş beyanname,
b) Hastane yerleşim yeri ve çevresine ait bilgileri gösteren, ilgili imar müdürlüğünce tasdik edilmiş 1/500 veya 1/1000 ölçekli plan,
c) Hastaneye ait tüm bölümleri içeren detaylı, teknik resim kurallarına göre hazırlanmış bir adet proje,
ç) Hastane için bağlı bulunduğu belediyeden alınan su kullanma belgesi,
d) Hastane binası kira ise kira sözleşmesinin, değilse tapu senedinin aslı veya onaylı sureti,
e) Tüzel kişiler için ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ve yönetim kurulu kararı.
(2) Birinci fıkrada belirtilen belgeler il müdürlüğü tarafından incelenerek Ek-2’deki örneğe uygun olarak düzenlenen Hastane Kurma Raporu ile birlikte Bakanlığa gönderilir. Bakanlık uygun bulunanlara hastane kurma izni verir. Kuruluş izni verildiği tarihten itibaren altı ay için geçerlidir. Bu süre içinde hastaneyi hazır hale getirmeyenlere, Bakanlıkça uygun görüldüğü takdirde altı ayı geçmemek üzere ilave süre verilir.
Ruhsat verilebilmesi için gerekli belgeler
MADDE 6 – (1) Hastane kurma izni alan gerçek ve tüzel kişiler, Bakanlıktan ruhsat alabilmek için, aşağıdaki belgelerle birlikte valiliğe müracaat ederler.
a) Sorumlu yönetici ve veteriner hekimler ile yapılmış bölge veteriner hekimler odası onaylı noter tasdikli sözleşme,
b) Sorumlu yönetici ve veteriner hekimlerin bölge veteriner hekimler odasından almış oldukları yeni tarihli oda kayıt belgesi,
c) Yangın ve patlamalar için gerekli önlemlerin alındığına dair itfaiye müdürlüğünden alınan belge,
ç) İlgili kurumdan tıbbi atıkların kontrolünün sağlandığına dair belge,
d) Hizmet içi eğitim belgesi,
e) Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Lisans Belgesi,
f) Kamu kurum ve kuruluşları ile üniversite hastanelerinde çalışacak veteriner hekimler için kurum içi görevlendirme onayı.
(2) İl müdürlüğü Birinci fıkrada belirtilen belgeleri inceler. Uygun bulması halinde Ek-3’teki açılma raporu ile birlikte belgeleri Bakanlığa gönderir. Bakanlık yetkilileri, belge ve mahallinde yaptığı inceleme sonucu bu Yönetmelik hükümlerine uygun bulunan hastaneye ruhsat verir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Hastanenin Bölümleri ve Genel Şartları
Hastanenin bölümleri
MADDE 7 – (1) Hastane olarak kullanılacak binada aşağıdaki bölümler bulunur.
a) Sorumlu yönetici odası,
b) Veteriner hekim odası,
c) Personel ve bakıcı odası,
ç) Duş ve tuvalet,
d) Hayvanların birbirlerini rahatsız etmeyecekleri genişlikte hasta kabul ve bekleme salonu,
e) Acil müdahale odası,
f) İki adet muayene odası,
g) Operasyon hazırlık odası,
ğ) Operasyon salonu,
h) Temizlik ve sterilizasyon odası,
ı) Yoğun bakım odası,
i) Görüntüleme odası,
j) Laboratuvar odası,
k) Postoperatif bakım odası,
l) Tecrit odası,
m) Alet ve malzeme odaları.
Genel şartlar
MADDE 8 – (1) Hastanelerin aşağıdaki şartlara sahip olması gerekir.
a) Büyükbaş hayvanların muayenesi yapılacak ise travay,
b) Küçükbaş hayvanların muayenesi için en az 95x110x60 santimetre ebadında paslanmaz krom nikel muayene masası,
c) Acil müdahale ve muayene odasında kullanılacak ilaç ve aletler için yeterli sayıda dolap,
ç) Aşı, serum ve biyolojik maddelerin saklanması için buzdolabı,
d) Operasyon odasında, kolay hareket edebilen standartlara uygun bir operasyon lambası,
e) Hidrolik ayarlı, 75 derece eğilebilir, en az 95x110x60 santimetre ebadında operasyon masası,
f) Yoğun bakım odasında yeterli sayı ve genişlikte dezenfeksiyonun kolayca yapılabilmesine uygun özellikte kafesler,
g) Büyükbaş hayvanlar için 4×3 metrekareden küçük olmamak şartıyla yoğun bakım padokları,
ğ) Yeterli miktarda çöp kutusu,
h) Hastanenin dışarıya açılan pencere kanatlarının her türlü haşeratın girmesini engelleyecek tarzda tel veya tertibat,
ı) Operasyon salonunda bulunan lavabolarda, el değmeden çalışacak şekilde musluk,
i) Basınçlı su tertibatı ve hortum düzeneği,
j) Uygun güçte jeneratör,
k) Hastanede yangın ve iş güvenliği ile ilgili alet ve malzeme,
m) Büyükbaş hayvan kabul edecek hastanelerin, hayvan indirip bindirilmesi için rampa,
n) Her bağımsız bölümün ya da odanın kapısında 5×20 santimetre ebadında kullanım amacını belirtir tabela,
o) Hastanede oluşan tıbbi atıklar için, her iki yüzünde “DİKKAT TIBBİ ATIK” ibaresi bulunan hastane içinde muhafaza edilen kırmızı renkli torbalar.
(2) Hasta kabul ve kayıtların yapıldığı bekleme odasında, hastane ruhsatı, sorumlu yönetici belgesi, veteriner hekimlerin çalışma izin belgesi, bağlı bulundukları veteriner hekimler odasından alınmış o yıla ait asgari ücret tarifesinden az olmamak kaydıyla hazırlanmış ücret tarifesi, hasta sahipleri tarafından görülebilecek bir yere asılır.
(3) Hastane olarak kullanılacak binanın başka işyeri veya meskenle doğrudan ilişkisi olamaz.
(4) Hastane odalarının veya bölümlerinin zemin ve duvarları kolay temizlenebilir, dezenfekte edilebilir açık renkli malzemeden yapılması esastır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Personele İlişkin Hükümler
Personelle ilgili hususlar
MADDE 9 – (1) Hastanenin veteriner hekim kadrosu biri sorumlu yönetici birisi uzman veteriner hekim olmak üzere en az beş veteriner hekimden oluşur. Uzman veteriner hekimin ana bilim dallarından birinde uzmanlık ya da doktora yapmış olması esastır.
(2) Sorumlu yönetici, hastanenin bu Yönetmelik hükümlerine uygun faaliyet göstermesinden, hastane sahibi ile birlikte sorumludur.
(3) Hastane sahibi, sorumlu yönetici ve hastanede görevli tüm personelin görevlerini yerine getirmesinde kullanacağı her türlü araç, gereç ve imkânı sağlamak zorundadır.
(4) Veteriner hekimlerin aşağıdaki şartlara sahip olması gerekir.
a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak veya 25/9/1981 tarihli ve 2527 sayılı Türk Soylu Yabancıların Türkiye’de Meslek ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine, Kamu, Özel Kuruluş veya İşyerlerinde Çalıştırılabilmelerine İlişkin Kanun hükümlerinin sağladığı haklara sahip olmak,
b) Türkiye sınırları içindeki veteriner fakültelerinin birinden mezun olmak veya yabancı ülke veteriner fakültelerinden mezun olmuş ise, 6/11/2010 tarihli ve 27751 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği hükümlerine göre, denklik belgesine sahip olmak,
c) 6343 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinde belirtilen veteriner hekimlik mesleğinin icrasına engel bir hâli bulunmamak ve bu Kanunda belirtilen tüm yetki, görev ve sorumluluklarının gereğini yerine getirmek.
(5) Hastaneler, yardımcı sağlık hizmetleri personeli çalıştırabilir. Bunun için, bir dilekçe ekinde personele ait diploma veya mezuniyet belgesi, aralarında yaptıkları noter tasdikli iş akdi ve iki resimle birlikte Valiliğe müracaat ederler. Şube müdürlüğünce incelenen evraklar uygun bulunduğu takdirde yardımcı sağlık hizmetleri personeli adına çalışma izin belgesi düzenlenir.
(6) Hastanelerde, yardımcı sağlık hizmetleri personeli olarak görev yapacak olan personel, kendi yetkileri ile sınırlı işleri veteriner hekimin sorumluluğunda yürütür.
(7) Hastanelerde, hayvan sağlığı hizmeti dışında yardımcı personel çalıştırılacak ise, hastane sahibi tarafından, personelin hangi işlerde çalıştırılacağını içeren bir yazı ekine, personelin nüfus cüzdanı fotokopisini ekleyerek valiliğe müracaat edilir.
(8) Hastanelerde, başka bir kuruluşta çalışan personel çalıştırılamaz.
(9) Kamu kurum ve kuruluşları ile üniversite hastanelerinde çalışacak personel için kurum içi görevlendirme onayı yeterlidir.
Personel bildirimi
MADDE 10 – (1) Hastanede çalışan personel, işten ayrılmak veya çıkartılmak istenmesi durumunda, bir hafta önceden valiliğe yazılı olarak bildirilir.
(2) Sorumlu yönetici veya uzman veteriner hekimin işten ayrılmak veya çıkartılmak istenmesi halinde, yerine iş yeri sahibi tarafından ivedilikle yeni bir sorumlu yönetici veya uzman veteriner hekim görevlendirilir. Bu durum valiliğe yazı ile bildirilir.
(3) İşten ayrılan veya işe başlatılan yeni personel bir yazı ile valiliğe bildirilir. İl müdürlüğü tarafından işten ayrılan personelin belgeleri alıkonulur, işe başlayan personele yeni belgeler düzenlenir.
Düzenlenecek belgeler
MADDE 11 –(1) İl müdürlüğü, hastanede görevli sorumlu yöneticiler için yönetici belgesi; sorumlu yönetici, uzman veteriner hekim, veteriner hekim, yardımcı sağlık hizmetleri personeli için çalışma izin belgesi düzenler. Düzenlenen bu belgelerin birer sureti il müdürlüğünde muhafaza edilir.
(2) Hastaneye verilecek ruhsat ve düzenlenecek çalışma izin belgeleri Bakanlıkça belirlenir.
Eğitim
MADDE 12 –(1) Hastanede görev alacak veteriner hekimler, konuları Türk Veteriner Hekimleri Birliği ile Bakanlık tarafından belirlenecek ve Türk Veteriner Hekimleri Birliği tarafından yapılacak olan hizmet içi eğitim programına katılıp, belge almak zorundadırlar.
(2) Hastanede çalışan veteriner hekimler, yeni gelişmelere paralel olarak mesleki ve teknik bilgilerinin artırılması amacıyla Bakanlık ve bölge veteriner hekimler odası tarafından düzenlenen hizmet içi eğitime katılmakla yükümlüdür. Verilecek konularla ilgili daha önce eğitim almış olanlar, belgelemek kaydı ile bu eğitimlere katılmayabilirler.
(3) Her türlü görüntüleme ve anestezi cihazı gibi özel bilgi ve birikim gerektiren cihazları kullanacak personel, bu cihazların kullanıldığı dallarda uzmanlık veya yeterlilik belgesine sahip olmak zorundadır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Alet-Malzeme, Ürün Bulundurma ve Satma
Alet-malzeme
MADDE 13 – (1) Hastanelerde bulunması gerekli alet ve malzemeler Bakanlık tarafından belirlenir.
Ürün bulundurma ve satma
MADDE 14 – (1) Hastaneler, istenilen asgari teknik ve sağlık şartlarının sağlanması koşuluyla veteriner sağlık ürünü ile karma yem, mineral yem ve yemlik preparat gibi ürünlerin Bakanlıkça belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda satışını yapabilir.
(2) Hayvanlara yönelik olan her çeşit malzeme satışı, 7 nci maddede belirtilen bina bölümlerinin dışında ayrı bir bölümde yapılabilir. Bu bölüm, hastanenin tüm alanının %25 inden fazla alana sahip olamaz. Bu bölümlere hasta hayvan giriş ve çıkışına izin verilmez. Satışı yapılan ürünlerin teşhiri başka bölümlerde yapılamaz.
ALTINCI BÖLÜM
Yükümlülükler
Çalışma saatleri
MADDE 15 – (1) Hastaneler 24 saat hizmet verir. En az bir veteriner hekim gece nöbeti tutar. Nöbetçi hekime yardımcı sağlık hizmetleri personeli ile yardımcı personel eşlik eder.
Dosyalama
MADDE 16 – (1) Hastanede, gelen hayvan ve sahiplerine ait bilgilerin kaydedildiği, sayfaları il müdürlüğü tarafından mühürlü ve onaylı Ek-5’teki örneğe uygun klinik protokol defteri tutulması zorunludur. İtilaflarda bu defter kayıtları esas alınır.
Muayene bildirimi
MADDE 17 – (1) Bakanlık yapılan muayene ve tedavilerle ilgili bildirim talep edebilir.
Bulaşıcı hastalıkları bildirim yükümlülüğü
MADDE 18 – (1) Hastaneye getirilen hayvanlarda ihbarı mecburi bir hastalığın tespiti veya şüphesi halinde durum derhal il/ilçe müdürlüğüne bildirilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Denetim, İdari Yaptırımlar, Kapatma, Değişiklik, İlaveler, Tabela ve Kısıtlamalar
Denetim
MADDE 19 – (1) Hastaneler, denetim elemanlarınca denetlenir. Denetimde tespit edilen hususlar denetim defterine kaydedilir, ayrıca Ek-4’teki “Denetim Tutanağı” düzenlenerek hastane sahibine tebliğ edilir.
İdari yaptırımlar
MADDE 20 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında, 5996 sayılı Kanun ve 6343 sayılı Kanunun ilgili hükümlerine göre idari yaptırımlar uygulanır.
Kapatma
MADDE 21 – (1) Hastanenin kapatılmak istenmesi durumunda, durum en az bir hafta önceden, bir dilekçe ile valiliğe bildirilir. Dilekçeye ruhsatın aslı eklenir.
Değişiklik ve ilaveler
MADDE 22 – (1) Hastanelerde, il müdürlüğünün izni olmadan herhangi bir değişiklik ve ilave yapılamaz. Hastanesinin faaliyet gösterdiği adresin değişmesi durumunda adres değişikliğinden etkilenen tüm başvuru evrakları yeni adrese göre düzenlenir. Düzenlenen evraklar ruhsatla birlikte dilekçe ekine konularak yeniden ruhsat düzenlenmesi için valiliğe başvurulur.
(2) Ruhsatın kaybolması ya da yıpranması halinde durum valiliğe bir dilekçe ile bildirilir. İl müdürlüğünce yapılan incelemede durumun uygun görülmesi halinde Bakanlıkça yeni ruhsat düzenlenir.
Tabela
MADDE 23 – (1) Hastanenin tanıtımı için işyerlerine açıklayıcı ve tanıtıcı tabela asılabilir.
(2) Tabelalarda, ilgili kanunlar uyarınca kazanılan unvanlar kullanılabilir. Bunun dışında yanıltıcı bilgiler, yanlış ifadeler ile mesleği küçük düşürücü ifadeler kullanılamaz.
(3) Hastane dışındaki tabelaya, hastanenin adı, telefon numarası, veteriner hekimlerin adı, unvanı, varsa kazandığı ihtisasları yazılabilir.
Kısıtlamalar
MADDE 24 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında olan hastaneler için ön görülen kısıtlamalar aşağıda belirtilmiştir.
a) Hastaneler Bakanlıktan ruhsat almadan faaliyete geçemezler.
b) Hastaneler çalışma izin belgesi verilmemiş veteriner hekim ve yardımcı sağlık hizmetleri personeli çalıştıramaz.
c) Hastanelerde görevli olan veteriner hekim veya yardımcı sağlık hizmetleri personeli başka bir hastane, muayenehane veya poliklinikte çalışamaz.
ç) Hastanelerde, şirketin faaliyet alanına giren diğer işler yapılamaz.
d) Hastanelerin dış cephesinde, bu Yönetmelikte belirtilen tabelalardan başka bir tabela ve ibareler kullanılamaz.
e) Hastanelerde ruhsatta verilen isim dışında başka bir isim kullanılamaz.
f) Hastanelerde geçici veya sürekli olarak satış, barınma ve eğitim amacıyla hayvan barındırılamaz.
g) Hastanelerde hayvan sağlığı hizmeti dışında başka bir faaliyette bulunulamaz.
ğ) Hastaneler başka bir işyerinin içinde kurulamaz.
h) Hastaneler, yalnız tedavileri altında bulunan hastalar için laboratuvar hizmeti verebilir. Ancak, tedavileri dışında olan hayvanlar için laboratuvar hizmeti verilmesi durumunda 11/12/2011 tarihli ve 28139 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Veteriner Teşhis ve Analiz Laboratuvarları Yönetmeliğine göre izin alınması gerekir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 25 – (1) 19/4/1999 tarihli ve 23671 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvan Hastanelerinin Kuruluş, Açılış, Çalışma ve Denetlenme Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Mevcut hastaneler
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımından önce ruhsatlı hastanesi olan hastane sahipleri, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içinde hastanesini yeni yönetmelik şartlarına uydurmak ve ruhsatını yeniletmek zorundadır. Ruhsatı yenilenmeyen hastanelerin eski ruhsatları iptal edilir.
(2) Ruhsat almış hastanelerde çalışan veteriner hekimler, 31/12/2013 tarihine kadar eğitime katılıp belge almak zorundadırlar.
Yürürlük
MADDE 26 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 27 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
ÜLKEYE GİRİŞTE VETERİNER KONTROLLERİNE TABİ OLAN HAYVAN VE ÜRÜNLERE DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; ülkeye girişte veteriner sınır kontrol noktalarında veteriner kontrollerine tabi olan hayvan ve ürünleri belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, ülkeye girişte veteriner sınır kontrol noktalarında veteriner kontrollerine tabi olan hayvan ve ürünleri, hayvan ve ürünlerin veteriner kontrollerini ve kompozit ürünlere eşlik etmesi gereken belgeleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik;
a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 34 üncü maddesine dayanılarak,
b) 91/496/EEC ve 97/78/EC sayılı Konsey Direktifleri gereğince Veteriner Sınır Kontrol Noktalarında Kontrollere Tabi Olan Hayvan ve Ürünlere İlişkin 2007/275/EC sayılı Komisyon Kararına paralel olarak,
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Et ürünleri: Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde tanımlanan ürünleri,
b) İşlenmiş ürünler: Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde tanımlanan et ürünlerini, süt ürünlerini, yumurta ürünlerini, işlenmiş balıkçılık ürünlerini, eritilmiş hayvansal yağları, donyağı tortusunu, jelâtini, kolajeni, işlenmiş mide, mesane ve bağırsakları,
c) Kompozit ürün: İlk ürünün işlenmesinin, son ürünün üretilmesinin ayrılmaz bir parçası olduğu ürünleri kapsayan ve işlenmiş hayvansal ürünler ile bitkisel ürünlerin her ikisini de içeren insan tüketimine yönelik gıdayı,
ç) Süt ürünleri: Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde tanımlanan ürünleri,
ifade eder.
(2) Birinci fıkrada yer alan tanımlara ilave olarak Ürünlerin Ülkeye Girişinde Veteriner Kontrollerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmeliğin 4 üncü maddesindeki tanımlar da geçerlidir.
İKİNCİ BÖLÜM
Veteriner Kontrolleri ve Belgeler
Hayvan ve ürünlerin veteriner kontrolleri
MADDE 5 – (1) Ek-1’de listelenen hayvan ve ürünler, Ülkeye Giriş Yapan Canlı Hayvanlarda Yürütülecek Veteriner Kontrollerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmeliğe ve Ürünlerin Ülkeye Girişinde Veteriner Kontrollerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmeliğe uygun olarak veteriner sınır kontrol noktalarında veteriner kontrollerine tabidir.
(2) Bu Yönetmelik, kompozit ürünlerde halk sağlığı kurallarına uygunluğu sağlamak için gerekli olan kontroller saklı kalmak kaydıyla uygulanır.
(3) Ek-1’in birinci sütununda belirtilen tarife pozisyonu numaraları bazında yapılan veteriner kontrolleri için ürünlerin ilk seçimi, üçüncü sütunda belirtilen açıklamalar dikkate alınarak yapılır.
Veteriner kontrollerine tabi olan kompozit ürünler
MADDE 6 – (1) Aşağıdaki kompozit ürünler veteriner kontrollerine tabidir:
a) İşlenmiş et ürünü içeren kompozit ürünler.
b) İçeriğinin yarısı veya daha fazlası işlenmiş et ürünü dışında herhangi bir işlenmiş hayvansal ürün olan kompozit ürünler.
c) İçeriğinde işlenmiş et ürünü olmayan ve 8 inci maddede yer alan şartları karşılamayan son ürünlerden içeriğinin yarısından azı işlenmiş süt ürünü olan kompozit ürünler.
Veteriner kontrollerine tabi olan kompozit ürünlere eşlik etmesi gereken belgeler
MADDE 7 – (1) Diğer herhangi bir hayvansal ürün içeriğine bakılmaksızın işlenmiş et ürünü içeren kompozit ürünlere, ülkeye girişte Bakanlıkça belirlenen et ürünleri için ilgili sertifika eşlik etmelidir.
(2) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen işlenmiş süt ürünü içeren kompozit ürünlere, ülkeye girişte Bakanlıkça belirlenen ilgili sertifika eşlik etmelidir.
(3) Sadece işlenmiş balıkçılık veya yumurta ürünleri içeren kompozit ürünlere, ülkeye girişte Bakanlıkça belirlenen ilgili sertifika veya sertifika talep edilmemesi durumunda ticari bir belge eşlik etmelidir.
Veteriner kontrollerine tabi olmayan belirli kompozit ürünler ve gıda maddeleri
MADDE 8 – (1) Herhangi bir et ürünü içermeyen insan tüketimine yönelik aşağıdaki kompozit ürünler veya gıda maddeleri veteriner kontrollerine tabi değildir:
a) İçeriğinin yarısından azı et ürünü dışında herhangi bir diğer işlenmiş ürün olan ve aşağıdaki koşulları karşılayan kompozit ürünler:
1) Ortam sıcaklığında rafta bozulmadan kalabilen veya herhangi bir ham ürünün denatüre olacak şekilde üretim süreci boyunca içeriği tamamen pişirilmiş veya ısıl işlemden geçirilmiş.
2) İnsan tüketimine yönelik olduğu açıkça tanımlanmış.
3) Temiz konteynerlerde güvenli bir şekilde paketlenmiş veya mühürlenmiş.
4) Kompozit ürünün paket sayısı, miktarı ve doğası, içerik, üretici ve menşe ülke hakkındaki bilgileri bir arada verecek şekilde ticari bir belgenin eşlik ettiği ve Türkçe etiketlenmiş.
b) Ek-2’de listelenen kompozit ürünler veya gıda maddeleri.
(2) Ancak, kompozit ürünlerin içerdiği süt ürünleri, sadece Bakanlıkça belirlenen ülkelerden elde edilmiş ve bu ülkeler için öngörüldüğü gibi işlem görmüş olmalıdır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Veteriner kontrolleri, ülkeye girişte veteriner sınır kontrol noktası müdürlüklerinin bulunmadığı yerlerde, yeterli veteriner sınır kontrol noktası müdürlükleri kuruluncaya kadar, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile birlikte belirlenen gümrük giriş kapılarında Bakanlıkça yetkilendirilen il müdürlükleri tarafından yürütülür.
Yürürlük
MADDE 9 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
ÇİFTLİK MUHASEBE VERİ AĞI SİSTEMİNİN KURULUŞ VE ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı; tarımsal işletmelerin yıllık gelirlerinin tespit edilmesi, ekonomik analizlerinin yapılması, tarım sektörü ve tarımsal ürün pazarlarındaki durumun değerlendirilmesi amacıyla; işletmelerden yapısal, fizikî ve malî nitelikte veri ve bilgilerin toplanmasına imkân sağlayan, Avrupa Birliği uygulamaları ile uyumlu bir veri ağı sisteminin, ulusal ihtiyaçlar da göz önünde bulundurularak kurulmasını sağlamaktır.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik; Çiftlik Muhasebe Veri Ağı (ÇMVA) sisteminin kurulması, sisteme dâhil olacak tarımsal işletmelerin seçilmesi, verilerin toplanması, derlenmesi, değerlendirilmesi, raporlanması, kullanılması, veri gizliliğinin ve güvenliğinin sağlanmasına ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik; 18/4/2006 tarihli ve 5488 sayılı Tarım Kanununun 19, 20 ve 24 üncü maddeleri hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Anket formu: Tarımsal işletmelerin yıllık teknik, malî veya ekonomik bilgilerinin toplanması için hazırlanan, Avrupa Birliği uygulamaları ile uyumlu soru formunu,
b) Bakan: Tarım ve Köyişleri Bakanını,
c) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
ç) ÇMVA: Çiftlik Muhasebe Veri Ağını,
d) ÇMVA bölgesi: 28/8/2002 tarihli ve 2002/4720 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan İstatistikî Bölge Birimleri Sınıflandırmasına ilişkin Kararın eki cetvelin “Düzey 1” istatistikî bölge birimlerini,
e) ÇMVA kayıt defteri: ÇMVA sistemine gönüllü olarak katılan çiftçiler tarafından işletmenin yıllık ekonomik faaliyetlerine ilişkin bilgilerin işlendiği defteri,
f) Ekonomik büyüklük: İşletmelerin standart brüt kâr üzerinden hesaplanan ekonomik büyüklüğünü,
g) Eşik değer: İşletmelerin sistem gözlem alanına dâhil edilmeleri için sahip olmaları gereken asgari ekonomik büyüklüğü,
ğ) İl ve ilçe müdürlükleri: Bakanlık il ve ilçe müdürlüklerini,
h) İşletme: Yasal durumu ne olursa olsun, sahip olduğu, ortakçılık, yarıcılık ya da kiralama şeklinde tuttuğu arazide kendi adına bitkisel üretim, küçükbaş hayvan yetiştiriciliği, büyükbaş hayvan yetiştiriciliği, kümes hayvancılığı, ipek böcekçiliği, arıcılık yapan veya karma üretim yapan eşik değer veya üzeri ekonomik büyüklükteki, tek yönetim altında bulunan ekonomik birimi,
ı) Katılım Anlaşması: Verilerin, ÇMVA veri toplama usullerinin uygulanarak toplanacağına ilişkin il veya ilçe müdürlüğü ve çiftçi arasında bir yıllık süreyle imzalanan, her iki tarafın görev ve sorumluluklarını düzenleyen belgeyi,
i) Katılım desteği: Katılım Anlaşması imzalayarak ÇMVA sistemine katılan ve düzenli olarak ÇMVA kayıt defteri tutan işletmelere her yıl belirlenen miktarda yapılan ödemeyi,
j) Muhasebe yılı: Takvim yılını,
k) Örnekleme tasarımı: Örnek işletmelerin seçilmesi amacıyla mevcut ve kullanılabilir bir çerçeveye dayalı bir şekilde, ÇMVA bölgeleri seviyesinde oluşturulan tasarımı,
l) Sorumlu birim: Bakanlık Strateji Geliştirme Başkanlığını veya Bakan tarafından belirlenen diğer bir birimi,
m) Standart brüt kâr: Bitkisel ürün ya da canlı hayvan yetiştiriciliğinde, 1 dekar ya da 1 baş hayvandan bir yılda elde edilen üretim değerinden, bu değeri üretmek için kullanılan bazı değişken girdi masraflarının çıkartılması ile hesaplanan değerin, birbirini takip eden üç yıllık ortalamasını,
n) Tek yönetim: Bir bireyi ya da hane halkını; ortaklaşa olarak en az iki bireyi ya da hane halkını; bir kooperatif, şirket ya da devlet kurumu gibi tüzel kişiyi,
o) Ulusal Komite: 5 inci maddede belirtilen temsilcilerden oluşan Çiftlik Muhasebe Veri Ağı Ulusal Danışma Komitesini,
ö) Veri toplayıcı (anketör): ÇMVA verilerinin çiftçiden anket formu yoluyla toplanmasından ve kontrolünden sorumlu, bu konuda sorumlu birimden eğitim almış olan Bakanlık teknik personelini, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Ulusal Komite ve Uygulama Birimleri
Ulusal Komite
MADDE 5 –
(1) Ulusal Komite, Bakana bağlı bir değerlendirme ve danışma organı olup başlıca görevleri şunlardır:
a) Örnekleme tasarımını onaylamak.
b) Örnekleme tasarımının uygulanmasına ilişkin raporu onaylamak ve yıllık uygulama hakkında görüş bildirmek.
c) Yeni terimlerin uygulamaya konulması, toplanan verilerin ulusal amaçlarla kullanılması, anket formuna veri ilave edilmesi, çiftçilerin sisteme katılmaya teşvik edilmeleri, sistemin kapsam ve kullanım alanlarının genişletilmesi ve sürdürülebilirliğinin sağlanması konularında tavsiyelerde bulunmak ve bu amaçla, ilgili idarelerin ve kuruluşların temsilcilerinden oluşan teknik alt komiteler kurmak.
(2) Ulusal Komite; sorumlu birim başkanlığında, Strateji Geliştirme Başkanlığından ilgili daire başkanı, Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğünden ilgili daire başkanı, Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü Müdürü, Türkiye İstatistik Kurumundan ilgili daire başkanı, Türkiye Ziraat Odaları Birliğinden ve Bakanlıkça belirlenen üniversiteden birer temsilci olmak üzere toplam yedi üyeden oluşur. Ulusal Komite üyelerinin toplantılara katılmamaları hâlinde, yerlerine yetkilendirilmiş birer temsilci katılır.
(3) Ulusal Komite üyeleri Bakanlığın isteği üzerine üç yıl için ilgili idareler ve kuruluşlar tarafından belirlenir.
(4) Üyeler görev süreleri sonunda yeniden görevlendirilebilir ya da görev süresi dolmadan Bakanlığa bilgi verilmesi suretiyle değiştirilebilir.
(5) Ulusal Komite yılda en az bir kez toplanır. Toplantılarda üye tam sayısının salt çoğunluğu aranır ve kararlar katılanların oy birliğiyle alınır, oy birliğinin sağlanamadığı durumlarda söz konusu karar en geç iki ay içinde Bakanlıkça alınır.
(6) Gerekli görülmesi hâlinde Ulusal Komite Başkanınca Komite toplantıya çağrılır.
(7) Ulusal Komite toplantılarına sorumlu birim başkanı başkanlık eder. Sorumlu birim başkanının katılmadığı toplantılara sorumlu birim başkanvekili başkanlık eder.
(8) Ulusal Komitenin sekreterya hizmetleri sorumlu birim tarafından yerine getirilir.
(9) Ulusal Komitenin çalışmalarıyla ilgili her türlü gider Bakanlık bütçesinden karşılanır.
Sorumlu birim
MADDE 6 –
(1) Ulusal düzeyde uygulama birimidir. Gerektiğinde Bakan, Strateji Geliştirme Başkanlığı dışında diğer bir birimi sorumlu birim olarak belirleyebilir.
(2) Sorumlu birimin başlıca görevleri şunlardır:
a) ÇMVA konusunda Bakanlık merkez ve taşra birimleri ile Bakanlık dışı ilgili idareler ile kuruluşlar arasında iletişim ve koordinasyonu sağlayarak ilgili idarelerin ve kuruluşların sorumluluk ve görevlerini yerine getirmelerini sağlamak.
b) Avrupa Komisyonu ve Avrupa Birliği ÇMVA Komitesi ile iletişim kurmak, ÇMVA ile ilgili gelişmeleri takip etmek ve uygulamaya geçirilmesini sağlamak.
c) Çalışma için referans dönemini en iyi şekilde yansıtacak mevcut ve kullanılabilir bir çerçeveye dayalı olarak uygun örnekleme tasarımının hazırlanması için gerekli işbirliği ve koordinasyonu sağlamak, tasarımı onay için Ulusal Komiteye sunmak, ÇMVA sisteminde kullanılacak uygun yöntemi belirlemek, uygulanmasını takip etmek, geliştirmek, örnekleme tasarımının uygulanmasına ilişkin raporu hazırlamak ve Ulusal Komitenin onayına sunmak.
ç) Test kriter ve limitlerini belirlemek, verilerin doğrulanmasını ve düzeltilmesini sağlamak.
d) Sisteme ilişkin malî ve idarî yönetimi sağlamak.
e) Sistemin tanıtılmasına yönelik ulusal düzeyde faaliyetlerde bulunmak.
f) Veri toplayıcıları eğitmek.
g) Veri toplayıcılar için bilgisayar programları, anket soru formu ve el kitapları ve diğer ilgili dokümanları hazırlamak.
ğ) Veri tabanını yönetmek ve geliştirmek.
h) ÇMVA anketi çerçevesinde elde edilen standart sonuçların genel değerlendirmesini yapmak ve yayımlamak.
ı) Veri kalitesini sağlamak ve sürdürmek.
i) Veri gizliliği ve güvenliğiyle ilgili önlemleri almak.
j) 5488 sayılı Tarım Kanununun 19 uncu maddesi çerçevesinde, sisteme kayıtlı işletmelere yapılacak katılım desteği ödeme miktarının belirlenmesine ilişkin çalışmalar yapmak ve bu çalışmaları Tarımsal Yönlendirme ve Destekleme Kuruluna sunmak.
k) Ülkemizi bu konuda oluşturulmuş uluslararası örgütlerin komitelerinde temsil etmek.
Yerel uygulama birimleri
MADDE 7 –
(1) Yerel uygulama birimleri, il ve ilçe müdürlükleridir.
(2) İl müdürlüğü, il seviyesinde uygulama birimidir. Başlıca görevleri şunlardır:
a) Kendisine bağlı ilçe müdürlükleriyle sorumlu birim arasındaki iletişim ve koordinasyonu sağlamak.
b) İşletme listesini ilgili ilçe müdürlüklerine göndermek.
c) İşletmelerden veri toplamak.
ç) ÇMVA kayıt defterlerinin düzenli olarak doldurulduğunu kontrol etmek.
d) İlçelerin gönderdiği formları tek merkezde toplamak, kontrol etmek ve sorumlu birime iletmek.
(3) İlçe müdürlükleri, ilçe seviyesinde uygulama birimidir. Başlıca görevleri şunlardır:
a) İlçe sınırları dâhilinde çiftçilerle Katılım Anlaşması imzalanmasını sağlamak.
b) Sistemin tanıtımına yönelik faaliyetler gerçekleştirmek.
c) Seçilen işletmelerden veri toplamak.
ç) ÇMVA kayıt defterlerinin düzenli olarak doldurulduğunu kontrol etmek.
d) Toplanan verileri kontrol etmek.
e) Kontrol edilen formları bağlı olduğu il müdürlüğüne göndermek.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İşletmelerin Seçimi, Veri Toplama ve Değerlendirme Esasları
İşletmelerin sorumlulukları
MADDE 8 –
(1) İşletmelerin sorumlulukları şunlardır:
a) Kendilerine verilen ÇMVA kayıt defterini düzenli ve sistematik bir şekilde tutmak.
b) Görüşme için belirlenen gün ve saatte, işletmede hazır bulunmak.
c) Tarımsal faaliyetlerine ilişkin doğru bilgi vermek.
ÇMVA sisteminde yer alacak tarımsal işletmelerinin seçimi
MADDE 9 –
(1) Sisteme dâhil olacak işletmeler, Türkiye İstatistik Kurumu ile işbirliği yapılarak, araştırma tasarımı için gerekli değişkenlerin elde edilmesine imkân sağlayan mevcut ve kullanılabilir bir çerçeveye dayalı olarak hazırlanan örnekleme tasarımı dâhilinde seçilir.
(2) Türkiye İstatistik Kurumundan alınan örnek işletme listeleri il müdürlüklerine gönderilir.
(3) İşletmelerin sistemden çıkmaları hâlinde yeni işletmeler sisteme dâhil edilir.
Veri toplama ve derleme
MADDE 10 –
(1) Muhasebe yılı başında il ve ilçe müdürlükleri tarafından ziyaret edilen örnek işletmelere ÇMVA kayıt defteri ilgili bölümleri doldurulduktan sonra bırakılır. Belirli aralıklarla işletme ziyaret edilerek kayıt defterlerinin kontrolü yapılır. Takip eden yılın ilk yarısında kayıt defteri bilgilerinden yararlanılarak ÇMVA verileri il veya ilçe müdürlükleri tarafından toplanır. Yürürlükteki mevzuat hükümleri gereği muhasebe kaydı tutan işletmelerin kayıtlarından da anket esnasında yararlanılır.
(2) Toplanan veriler, il müdürlükleri tarafından kontrol edildikten sonra onaylanır.
(3) Onaylanan veriler il müdürlüğü tarafından sorumlu birime iletilir.
Değerlendirme, raporlama, analiz ve veri kullanımı
MADDE 11 –
(1) Sorumlu birimde derlenen veriler doğrulama testlerine tabi tutularak değerlendirilir.
(2) Doğrulanan veriler ÇMVA veri tabanına aktarılır.
(3) ÇMVA verileri, üst yönetime ve talep etmeleri durumunda çiftçilere sunulmak üzere raporlanır.
(4) Çiftçiler için hazırlanan raporlar, il veya ilçe müdürlükleri tarafından kendilerine verilir.
(5) ÇMVA verilerinin malî, ekonomik ve ekonometrik analizleri sorumlu birim tarafından yapılarak Bakanlığın ilgili birimlerine ve bilimsel araştırma çalışmalarında kaynak olarak kullanılmak üzere ilgili mercilere verilir.
Veri gizliliği ve gizli verinin güvenliği
MADDE 12 –
(1) 5488 sayılı Tarım Kanununun 20 nci maddesinin (e) bendi uyarınca ÇMVA kayıtlarına ait bilgiler kontrol ve istatistikî amaçlı olarak kullanılabilir, ancak ifşa edilemez. Bu hükme uymayanlar için genel hükümler çerçevesinde cezaî işlem yapılır.
(3) Veri gizliliği ve gizli veri güvenliğinin sağlanması için gerekli tedbirler sorumlu birim tarafından alınır.
Sistemin yaygınlaştırılması ve yıllık uygulamalar
MADDE 13 –
(1) Sistemin kademeli bir şekilde ülke geneline yaygınlaştırılması amacıyla uygulama alanına dâhil edilecek iller ve yıllık uygulamalara ilişkin detaylar Bakanlıkça belirlenir.
Veri kalite kontrolü
MADDE 14 –
(1) ÇMVA istatistiklerinin üretilmesinde Resmî İstatistik Programında belirtilen sınıflama ve kalite standartlarına uyulup uyulmadığının kontrolü, 10/11/2005 tarihli ve 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu gereğince, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yapılır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Cezaî hükümler
MADDE 15 –
(1) Katılım desteği, anket formları sorumlu birim tarafından kontrol edilerek doğrulanan işletmelere ödenir. Katılım desteğinden haksız yere faydalanıldığının tespit edildiği durumlarda 5488 sayılı Tarım Kanununun 23 üncü maddesi hükümleri uygulanır.
Yürürlük
MADDE 16 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 17 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.
MADDE 1 – 13/8/2010 tarihli ve 27671 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalar ve Ürünlerine Dair Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.
“e) GDO ve ürünlerinin, insan ve hayvanların tedavisinde kullanılan antibiyotiklere direnç genleri içermesi halinde, bu ürünlerdeki direnç genlerine yönelik bilimsel araştırma sonuçlarının insan, hayvan ve bitki sağlığı ile çevre ve biyolojik çeşitliliğe zararlı olmadığı Risk Değerlendirme Komitesi raporu ve Kurul kararı ile tespit edilmedikçe bu ürünlerin ithal edilmesi ve piyasaya sürülmesi,”
MADDE 2 – Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 3 – Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
Resmi Gazete Tarihi: 22.03.2007 Resmi Gazete Sayısı: 26470
ORMAN SAYILAN ALANLARDA VERİLECEK İZİNLER HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 16, 17, 18 ve 115 inci maddelerine göre verilecek muvafakat, izin ve irtifak haklarının uygulama usul ve esasları ile bunlardan tahsil edilecek bedellere ait iş ve işlemleri düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 6831 sayılı Orman Kanununun 16, 17, 18 ve 115 inci maddelerine göre verilecek muvafakat, izin ve irtifak haklarının uygulama usul ve esasları ile bunlardan tahsil edilecek bedellere ait iş ve işlemleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 6831 sayılı Orman Kanununun Ek 5 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Ağaçlandırma bedeli: Orman sayılan yerlerde izin verilmesi sonucu bu yerlerin yeniden ağaçlandırılması için yapılacak giderleri,
b) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri: 3/9/2005 tarihli ve 25925 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre ve Orman Bakanlığı, Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü Hizmetlerine İlişkin Usul ve Esasların 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen geliri,
c) (Değişik:RG-30/10/2009-27391) Altyapı tesisi: Kanalizasyon, sanat yapıları, köprü, yeraltı kablosu gibi tesisler ile madencilik ve petrol faaliyetleri için zorunlu, ruhsat süresi ile sınırlı olan yol, su, haberleşme, enerji nakil hattı, pasa döküm alanı, patlayıcı madde deposu ve müştemilatı, stok alanı, trafo, teleferik, şantiye binası, yemekhane, atölye ve kantar tesislerini,
ç) Arama muvafakatı: Arama ruhsatı veya sertifika alanı içinde kalan ormanlık alanlarda, petrol yatakları ve maden yataklarının bulunduğu yerlerin tespiti için Bakanlıkça verilen muvafakatı,
d) Arama ruhsatı: Belirli bir alanda maden ve petrol arama faaliyetlerinde bulunulabilmesi için verilen yetki belgesini,
e) Arazi izin bedeli: 6831 sayılı Orman Kanunun 16 ve 18 inci maddelerine göre verilecek izinlerde, arazinin mevcut orman örtüsü ve bulunduğu bölge dikkate alınarak orman idaresince hektar başına tespit edilecek bedeli, aynı Kanunun 17 nci maddesine göre verilecek izinlerde ise izin verilmesi sonucu, ormancılık faaliyetlerinin yapılamaması nedeniyle orman idaresinin izin süresince mahrum kaldığı her türlü değeri,
f) Bakan: Çevre ve Orman Bakanını,
g) Bakanlık: Çevre ve Orman Bakanlığını,
ğ) Bölge müdürlüğü: Orman bölge müdürlüklerini,
h) Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) belgesi: 16/12/2003 tarihli ve 25318 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre verilecek belgeyi,
ı) Deflatör: Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığınca her yıl belirlenen cari fiyatları sabit fiyatlara çeviren dönüştürme katsayısını,
i) Devlet idareleri: 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun ekli (I) sayılı cetvelinde yer alan idareleri,
j) Fabrika: Olması gereken üniteleriyle birlikte orman ürünlerini mekanik ve/veya kimyasal metotlarla işleyip mamul ya da yarı mamul hale getiren tesisleri,
k) Genel Müdürlük: Orman Genel Müdürlüğünü,
l) Hammadde üretim izin belgesi: 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanununun 14 üncü maddesi gereğince Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarının yapı ve inşaat hammaddesi ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla Maden İşleri Genel Müdürlüğünce verilen belgeyi,
m) Hızar tesisi: Tek testereli, muhtelif şekilde hareket eden ve orman emvali biçme işlerini yapan makineli işletmeleri,
n) İşletme muvafakatı: İşletme ruhsatı veya sertifika alanı içinde kalan ormanlık alanlarda petrol ve madencilik faaliyetlerinin yapılabilmesi için Bakanlıkça verilen muvafakatı,
o) İşletme ruhsatı: İşletme faaliyetlerinin yürütülebilmesi için verilen yetki belgesini,
ö) İzin: 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerine göre, amacı doğrultusunda kullanılmak üzere verilen izni,
p) Kamu kurum ve kuruluşları: Bu Yönetmelikteki Devlet idareleri tanımı dışında yer alan kamu idarelerini,
r) Katı atık bertaraf tesisi: Evsel, endüstriyel, tıbbi, tehlikeli atıklar ile inşaat yıkıntı ve artıklarının usulüne uygun olarak geri kazanıldıkları, bertaraf edildikleri ve düzenli depolandıkları tesisleri,
s) Kira artış oranı: Maliye Bakanlığınca her yıl tespit edilen gayrimenkul kira artış oranını,
ş) Ocak: Kireç, odun kömürü, terebentin, katran, sakız ve benzeri gibi işletilmesinde ağaç kullanılan ocakları,
t) Orman idaresi: Orman Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatını,
u) Orman köylüleri kalkındırma geliri: 31/12/2005 tarihli ve 26040 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Orman Köylüleri Kalkınma Hizmetlerine İlişkin Esas ve Usullerin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen geliri,
ü) Prospeksiyon: Madencilik arama faaliyetlerine mesnet teşkil edecek ön bilgilerin toplanması işini,
v) Rehabilite: Çevre emniyetinin sağlanarak izin sahasının projesine uygun olarak ıslah edilmesi, doğaya kazandırılması ve çevreye uyumlu hale getirilmesi işlemini,
y) Sertifika: 3213 sayılı Maden Kanununun 2 nci maddesinde yer alan (V) inci grup madenlerin aranması ve işletilmesi için Maden İşleri Genel Müdürlüğünce verilen belgeyi,
z) Şerit tesisi: İki volan üzerinde hareket eden ve orman emvali biçme işlerini yapan makineli işletmeleri,
aa) Teminat: İzinden dolayı sahada meydana gelebilecek idare zararının karşılanması için alınan değeri, maden izinlerinde maden ruhsat teminatını aşmamak kaydıyla izinden dolayı sahada meydana gelebilecek idare zararının karşılanabilmesi için alınan değeri,
bb) Tesis: Madencilik faaliyetleri için zorunlu olan her türlü kırma, eleme, öğütme ve kesme tesisleri ile işleme tesisleri kapsamında hazır beton ve asfalt üretimi yapılan tesisleri, sallantılı masa, jig, konsantratör, flotasyon, fiziksel, fizikokimyasal ve benzeri cevher hazırlama ve zenginleştirme tesisleri, karıştırma, depolama, stoklama üniteleri, atık bertaraf tesisleri ile 6831 sayılı Orman Kanununun 17 nci maddesine göre verilecek tesisleri,
cc) Toplam proje bedeli: İzne konu edilecek saha üzerinde kurulması planlanan tesislerin, uygulanacak olan projenin metraj cetveline ve cari yıl birim fiyatlarına göre hazırlanmış keşif özetini
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Maden – Petrol Arama ve İşletmedeki Arama Dönemi İşlemleri
Kazı gerektirmeyen arama faaliyeti ve müracaatı
MADDE 5 – (1) Maden İşleri Genel Müdürlüğü ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünce verilen maden arama ruhsatı ile petrol arama ruhsatı ve sertifika sahalarında prospeksiyon, jeolojik harita yapımı, numune alımı, jeofizik araştırma gibi herhangi bir kazı faaliyeti gerektirmeyen arama faaliyeti yapacak belge sahipleri; ruhsat veya sertifikanın ilgili genel müdürlüğünce onaylı bir sureti ile arama ruhsatı veya sertifika sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli haritalarını dört takım halinde dilekçelerine ekleyerek bölge müdürlüğüne bilgi verirler.
(2) Bölge müdürlüğü bu müracaatın bir örneği üzerine başvurunun kayıt tarihi ve sayısını belirterek ruhsat sahibine iade eder. Maden ruhsat sahibi ruhsat süresince yukarıda sayılan arama faaliyetlerinde bulunabilir.
Kazı gerektiren arama – işletme faaliyetleri ve müracaatı
MADDE 6 – (1) Arama ruhsat ve sertifika sahalarında yarma, galeri, kuyu, sondaj gibi fiziki müdahale gerektiren yöntemlerle belirli bir alanda arama yapılması ya da 3213 sayılı Maden Kanununun 17 nci maddesi gereği arama döneminde üretim yapılmak istenilmesi halinde talep sahipleri; ruhsat veya sertifikanın Maden İşleri Genel Müdürlüğünce onaylı bir sureti ile arama ruhsatı veya sertifika sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli haritalarını, arama ya da üretim yapılacak alanları gösteren 1/1000 ölçekli haritalarını, memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini, talep sahasının işlendiği meşçere haritasını dört takım halinde dilekçelerine ekleyerek bölge müdürlüğüne muvafakat için müracaat ederler.
(2) Bölge müdürlüğü yapılan müracaatı öncelikle evrak üzerinde inceler, eksik veya yanlış evrak varsa müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyet tarafından arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, talep edilen sahanın Devlet ormanlarına rastlayan kısımları için bedelli rapor tanzim edilir.
(3) Uygun görülenlere ruhsat ya da sertifika süresi dikkate alınarak en geç bir ay içerisinde Bakanlıkça muvafakat verilebilir. Muvafakat sahibine tebliğ edilir. Muvafakat sahiplerinden teminat, bedeller ve noter tasdikli taahhütname alınarak, muvafakat sahasının köşe noktalarına zeminden bir metre yükseklikte koordinat değerleri belirli sabit işaretler tesis ettirilerek saha teslimi yapılır. Tebligat tarihinden itibaren bir ay içerisinde yukarıda belirtilen işlemler tamamlanmadığı takdirde ikaz yapılmaksızın verilen muvafakat iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(4) Maden arama döneminde, üretim yapmak isteyenlerden ayrıca Maden İşleri Genel Müdürlüğünce muvafakat verildiğine dair belge istenir. Muvafakat verilmemesi halinde ilgiliye gerekçeli olarak bildirilir.
Maden arama ruhsatı ile yapılacak arama ve işletme faaliyetlerinde alınacak bedeller
MADDE 7 – (1) Maden arama ruhsatlı sahalarda yapılacak kazı gerektiren arama ve işletme faaliyetlerinden; ağaçlandırma bedeli alınır.
(2) Ancak; Bir ruhsat sahası içerisinde muvafakatı devam eden arama, işletme ve tesis izin sahalarının toplamının beş hektarı geçmesi halinde geçen kısım için, bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli alınır.
(3) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Maden-Petrol Arama İşletmelerindeki İşletme Dönemi İşlemleri
Müracaat
MADDE 8 – (1) Maden işletme ruhsatı ve işletme sertifikası ile petrol işletme ruhsat sahipleri; ruhsat veya sertifikanın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının ilgili genel müdürlüklerince onaylı bir sureti ile işletme ruhsatı veya sertifika sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli haritalarını, işletme yapılacak alanları gösteren 1/1000 ölçekli haritalarını, memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini, talep sahasının işlendiği meşçere haritasını dört takım halinde dilekçelerine ekleyerek bölge müdürlüğüne muvafakat için müracaat ederler.
İnceleme ve muvafakat
MADDE 9 – (1) Bölge müdürlüğü yapılan müracaatı öncelikle evrak üzerinde inceler, eksik veya yanlış evrak varsa müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyet tarafından arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, talep edilen sahanın Devlet ormanlarına rastlayan kısımları için bedelli rapor tanzim edilir.
(2) Uygun görülenlere ruhsat ya da sertifika süresi dikkate alınarak en geç bir ay içerisinde Bakanlıkça muvafakat verilebilir. Muvafakat sahibine tebliğ edilir. Muvafakat sahiplerinden teminat, bedeller ve noter tasdikli taahhütname alınır. Maden İşleri Genel Müdürlüğünden alınacak işletme izin belgesinin orman idaresine verilmesinden sonra muvafakat sahasının köşe noktalarına zeminden bir metre yükseklikte koordinat değerleri belirli sabit işaretler tesis ettirilerek saha teslimi yapılır. Tebligat tarihinden itibaren bir ay içerisinde bu işlemler tamamlanmadığı takdirde ikaz yapılmaksızın verilen muvafakat iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(3) Maden veya petrol sahalarında arama ve işletme muvafakatı istenilen sahalara ulaşım yolu yoksa, arama veya işletme muvafakatı ile birlikte ulaşım yolu için de müracaat yapılır. Ulaşım yolu olmayan sahalara muvafakat verilmez.
(4) Muvafakat verilmemesi halinde gerekçeleri ilgiliye bildirilir.
(5) Muvafakat alınmadan arama ya da işletme yapılan sahalar için suç zaptı düzenlenir. Durum Maden İşleri Genel Müdürlüğüne bildirilir.
(6) İşletme esnasında oluşan heyelan, göçük gibi olaylar nedeniyle meydana gelen aşımlar için, muvafakat sahibinin talebi halinde zarar ziyan tazmin ettirilerek bu sahalar izne konu edilebilir. Aksi halde kanuni işlem yapılır.
(7) Bu Yönetmelik gereği muvafakat verilen sahalarda muvafakat sahibi ile üçüncü kişi veya kuruluşlar arasında yapılan sözleşmeye dayanılarak yapılan faaliyetlerden muvafakat sahibi sorumludur. Muvafakat sahasında her türlü hak ve yükümlülük muvafakat sahibine aittir.
(8) Süresi biten muvafakat, işletme ruhsat ya da sertifikanın ilgili kanun hükümlerine göre yenilenmesi halinde ruhsat süresi de dikkate alınarak yenilenir.
Maden işletme muvafakatından alınacak bedeller
MADDE 10 – (1) Maden işletme ruhsatlı sahalarda yapılacak işletme faaliyetlerinden; ağaçlandırma bedeli alınır. Ancak; Bir ruhsat sahası içerisinde muvafakatı devam eden arama, işletme ve tesis izin sahalarının toplamının beş hektarı geçmesi halinde geçen kısım için, bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli alınır.
(2) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
Petrol arama ve işletme muvafakatından alınacak bedeller
MADDE 11 – (1) Petrol arama ve işletme ruhsatlı sahalarda yapılacak faaliyetlerden;
a) Ağaçlandırma bedeli,
b) Bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli
alınır.
(2) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Maden-Petrol Arama İşletmelerindeki Petrol ve Maden Tesisleri
Petrol ve maden sahalarında yapılacak tesis ve altyapı tesisleri
MADDE 12 – (1) Maden ruhsat ve sertifikası ile petrol ruhsat sahalarında, yapılacak faaliyetler için Devlet ormanlarında yapılması zorunlu tesislere ruhsat sahası içinde, altyapı tesislerine ruhsat sahası içinde veya kesin zorunluluk halinde bitişiğinde izin verilebilir.
(2) Ruhsat sahipleri, ruhsat veya sertifikanın ilgili genel müdürlüğünce onaylı bir sureti ile ruhsat veya sertifika sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli haritalarını, yapacakları tesis ile çevre alanlarını gösteren 1/1000 ölçekli koordinatlı vaziyet planlarını, memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini, avan projelerini, talep sahasının işlendiği meşçere haritasını dört takım halinde dilekçelerine ekleyerek bölge müdürlüğüne müracaat ederler.
(3) Bölge müdürlüğü yapılan müracaatı öncelikle evrak üzerinde inceler, eksik veya yanlış evrak varsa müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyet tarafından arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, tesislerin Devlet ormanlarında yapılmasının zorunlu olup olmadığı hususunu da içeren bedelli izin raporu düzenlenir.
(4) Uygun görülenlere ruhsat ya da sertifika süresi dikkate alınarak en geç bir ay içerisinde Bakanlıkça tesis kurma izni verilebilir. İzin sahibine tebliğ edilir. İzin sahiplerinden teminat, bedeller ve noter tasdikli taahhütname alınarak saha teslimi yapılır. Tebligat tarihinden itibaren bir ay içerisinde bu işlemler tamamlanmadığı takdirde ikaz yapılmaksızın verilen izin iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
Petrol ve maden tesis izinlerinden alınacak bedeller
MADDE 13 – (1) Petrol ruhsatlı sahalarda yapılacak tesis izinlerinden;
a) Ağaçlandırma bedeli,
b) Bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli,
c) Orman köylüleri kalkındırma geliri,
ç) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri
alınır.
(2) Maden ruhsatlı sahalarda yapılacak tesis izinlerinden; ağaçlandırma bedeli alınır. Ayrıca;
a) Bir ruhsat sahası içerisinde muvafakatı ve izni devam eden arama, işletme ve tesis izin sahalarının toplamının beş hektarı geçmesi halinde geçen kısım için, bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli,
b) Her türlü altyapı tesis izinleri ile bir ruhsat sahası dışında daha önce verilmiş tesis izinlerinden bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde beş hektar kısıtlaması aranmaksızın arazi izin bedeli,
alınır.
(3) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Maden-Petrol Arama İşletmelerine İlişkin Diğer Hükümler
Devir işlemleri
MADDE 14 – (1) Maden ruhsat ve sertifikası ile petrol ruhsatlarının 3213 sayılı Maden Kanunu ve 7/3/1954 tarihli ve 6326 sayılı Petrol Kanunundaki hükümlere göre devir edilmesi halinde, yeni ruhsat ve sertifika sahipleri adına bu Yönetmelik hükümlerine göre verilen arama ve işletme muvafakatı ile tesis izinlerinin devri; devir alanın noterden re’sen düzenlenmiş taahhütname ve teminat vermesi kaydı ile muvafakatı veren merciin onayı ile olur.
Muvafakatın ve iznin sona ermesi ve sahanın rehabilitesi
MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre verilen arama ve işletme muvafakatı ile tesis izinleri; hak sahibinin vazgeçmesi, ruhsatın iptali, hak sahibinin bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine uymaması veya muvafakat ve izin süresi son günü mesai bitimine kadar yenilenmiş ruhsat yada ruhsat hukukunun yürürlükte olduğuna dair bir belge ile birlikte ilgili bölge müdürlüğüne muvafakat ve iznin yenilenmesi talebinde bulunulmaması halinde Bakanlıkça iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(2) Ancak; ruhsat hukukunun yürürlükte olduğuna dair belge verenlere; yeni ruhsatı ibraz edinceye kadar 6 aya kadar izin verilir, bunların eski taahhüt senedi hükümlerine göre hak ve sorumlulukları devam eder.
(3) Muvafakatın ve iznin birinci fıkra gereği sona ermesi üzerine arama ya da üretim neticesi doğal yapısı bozulan sahalar taahhütname hükümlerine göre rehabilite edilerek geri teslim alınır.
(4) Muvafakat ve izin sahibi en geç her beş yılın sonunda maden rezervi biten açık işletme yaptığı alanları taahhütname hükümlerine göre rehabilite etmek zorundadır. Aksi takdirde izin iptal edilerek bu işler orman idaresince yapılır veya yaptırılır. Masraflar izin sahibinden tahsil edilir.
(5) Orman idaresi, üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilen rehabilite işlemini kendisi yapmak veya yaptırmak üzere sahayı taahhüt senedi hükümlerine göre geri teslim alabilir.
Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarının hammadde ihtiyaçları için verilecek muvafakat ve izinler
MADDE 16 – (1) Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarınca yol, köprü, baraj, gölet, liman gibi projelerin inşasında kullanılacak yapı ve inşaat hammaddelerinin üretimi için Maden İşleri Genel Müdürlüğünce verilen hammadde üretim izin belgesine dayanarak orman sayılan yerlerde bu amaçla yapılacak işletme faaliyetleri ile tesislere bu Yönetmelik hükümlerine göre muvafakat ve izin verilir.
(2) (Değişik fıkra:RG-30/10/2009-27391) Devlet idarelerinin hammadde üretim izin belgeleri ile yapacakları faaliyetlerden bedel alınmaz.
ALTINCI BÖLÜM
Define Arama, Arkeolojik Kazı ve Ocak İzinleri
Define arama ve arkeolojik kazı muvafakatı
MADDE 17 – (1) Devlet ormanları sınırları içerisinde define arayacaklar; define arama ruhsatını, ruhsat sahasını gösterir 1/25000 ölçekli haritalarını, define aranacak sahayı gösterir memleket nirengisine bağlı koordinat değerleri belli 1/100 ölçekli haritalarını dilekçelerine ekleyerek orman idaresinden muvafakat talebinde bulunurlar.
(2) Bölge müdürlüğü yapılan müracaatı öncelikle evrak üzerinde inceler, eksik ve yanlış evrak varsa müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyet tarafından arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, talep edilen sahanın Devlet ormanlarına rastlayan kısımları için bedelli rapor tanzim edilir.
(3) Uygun görülenlere define arama ruhsat süresi dikkate alınarak Define Arama Yönetmeliğindeki şartlarla bir ay içinde muvafakat verilir. Muvafakat sahibine tebliğ edilir. Muvafakat sahiplerinden teminat, ağaçlandırma bedeli ve bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli ile noter tasdikli taahhütname alınarak saha teslimi yapılır. Tebligat tarihinden itibaren bir ay içerisinde bu işlemler tamamlanmadığı takdirde ikaz yapılmaksızın verilen muvafakat iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(4) Kültür ve Turizm Bakanlığınca arkeolojik kazı yapılmak istenilmesi halinde; arkeolojik kazı yapılacak sahayı gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli ve arkeolojik kazı yapılacak alanları gösteren 1/1000 ölçekli haritaları ile bölge müdürlüğüne muvafakat için müracaat edilir.
(5) Bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyet tarafından arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, talep edilen sahanın Devlet ormanlarına rastlayan kısımları için bedelsiz rapor tanzim edilir.
(6) Uygun görülenlere Bakanlıkça muvafakat verilebilir. Muvafakat sahibine tebliğ edilir. Muvafakat sahiplerinden tasdikli taahhütname alınarak, muvafakat sahasının köşe noktalarına zeminden bir metre yükseklikte koordinat değerleri belirli sabit işaretler tesis ettirilerek saha teslimi yapılır. Tebligat tarihinden itibaren bir ay içerisinde yukarıda belirtilen işlemler tamamlanmadığı takdirde ikaz yapılmaksızın verilen muvafakat iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
Ocak izinleri
MADDE 18 – (1) Devlet ormanları içerisinde veya bu orman sınırlarına dört kilometreye kadar olan yerlerde odun kömürü, terebentin, katran, sakız ve benzeri gibi işletilmesinde ağaç kullanılan ocakların açılması için 6831 sayılı Orman Kanununun 18 inci maddesi gereği izin alınması zorunludur. Bu ocakları açmak isteyenler açılacak ocak yerini gösterir 1/25000 ölçekli haritalarını, 1/200 ölçekli vaziyet planlarını dilekçelerine ekleyerek bölge müdürlüğüne müracaat ederler.
(2) Bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe, civar ormanların bu tip ocakları besleyecek verim gücü ve üretim miktarı, kaçakçılık ve yangına hassasiyet gibi hususlar dikkate alınarak orman sınırları içinde bulunanlara bedelli, orman sınırları dışında bulunanlara bedelsiz rapor düzenlenir. Uygun görülenlere bir ay içinde Genel Müdürlükçe izin verilebilir.
(3) Verilecek izin süresi orman idaresince belirlenir. Verilen izin, izin sahibine tebliğ edilir. Orman sınırları içinde verilen izinlerde bedellerle birlikte teminat ve noter tasdikli taahhütname, orman sınırları dışında ise noter tasdikli taahhütname alınır. Tebligat tarihinden itibaren bir ay içerisinde bu işlemler tamamlanmadığı takdirde verilen izin re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(4) Ocak izni; hak sahibinin vazgeçmesi, bu Yönetmelik veya taahhütname hükümlerine uyulmaması halinde iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(5) Orman Kanununun 18 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen sahalarda bu ocakların açılmasına izin verilmez.
Ocak izinlerinden alınacak bedeller
MADDE 19 – (1) Devlet ormanları içinde tesis edilecek ocaklardan;
a) Ağaçlandırma bedeli,
b) Bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli
alınır.
(2) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Fabrika, Hızar, Şerit Kurma İzinleri
Müracaat
MADDE 20 – (1) Orman ürünlerini işleyecek her türlü fabrika ile Devlet ormanları sınırlarına dört kilometreye kadar olan yerlerde hızar ve şerit tesisi kurmak isteyenler fizibilite raporlarını, tesislerin 1/100 ölçekli yerleşim planını, tesislerin kurulacağı taşınmaza ait mülkiyet belgesini veya kira kontratını dört takım halinde dilekçelerine ekleyerek bölge müdürlüğüne müracaat ederler.
İnceleme ve izin işlemleri
MADDE 21 – (1) Bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; arazi incelemesi, fizibilite raporu, civar ormanlarının üretim durumu ve bu tip tesislere olan ihtiyacı dikkate alınarak rapor düzenlenir.
(2) Uygun görülenlere hammadde garantisi vermemek kaydıyla tesis kurma izni Genel Müdürlükçe verilebilir.
(3) İzin sahipleri, tesis içinde ve çevresinde damgasız ve nakliyesiz kaçak orman emvali bulundurmamayı, işlememeyi ve orman idaresince istenen diğer tedbirleri almayı kabul ettiğini noter tasdikiyle taahhüt etmek zorundadır.
(4) Devlet ormanlarında fabrika, hızar, şerit tesislerine izin verilmez.
Devir işlemi
MADDE 22 – (1) İlgili kanunlardaki hükümler saklı kalmak kaydıyla tesislerini devir etmek isteyenler, izni veren merci’in onayını almak zorundadır. Aksi halde devir edenlerin orman idaresine karşı taahhütnameden doğan sorumlulukları devam eder.
İznin sona ermesi
MADDE 23 – (1) İzin; hak sahibinin vazgeçmesi veya bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine uyulmaması halinde iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir. Kaçak orman emvali bulundurma veya işlemeden dolayı sorumlular hakkında suç zaptı tanzimi ile kamu davası açılması halinde tesisler verilecek yargı kararına kadar faaliyetten men edilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Balık Üretmek Üzere Tesis Kurma İzinleri
Müracaat
MADDE 24 – (1) Balık üretmek üzere Devlet ormanları içinde veya bu orman sınırlarına dört kilometreye kadar olan yerlerde tesis kurmak isteyenler; tesisin kurulacağı yerin ilini, ilçesini, köyünü, mevkiini, yüzölçümünü ve kullanılacak su kaynağının adı belirtilen dilekçelerine, talep sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli harita ile kurulması planlanan tesislerin 1/200 ölçekli vaziyet planını ekleyerek bölge müdürlüğüne müracaat ederler.
Taleplerin değerlendirilmesi ve ön izin
MADDE 25 – (1) Bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, orman sınırları içinde bulunanlara bedelli, orman sınırları dışında bulunanlara bedelsiz ön izin raporu düzenlenir.
(2) Uygun görülenlere Genel Müdürlükçe 24 ay süreli ön izin verilir. Noter tasdikli taahhütname alınır.
(3) Ancak, harp, deprem, sel, yangın, toprak kayması gibi mücbir sebepler veya Bakanlığın uygun göreceği zaruri hallerde, ön izin sahibine ön izin süresinin yarısına kadar ek süre verilebilir.
Ön izin süresi içinde yapılacak işler
MADDE 26 – (1) Ön izin sahibi; ön izin süresi içerisinde tesislere ait avan projesini, metraj cetvellerini, Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca belirlenen ait olduğu yılın birim fiyatlarına göre hazırlanmış keşif özetlerini, Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca onaylanmış fizibilite raporunu, yapacakları tesisleri gösteren 1/200 ölçekli koordinatlı vaziyet planlarını, memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini, ağaç röleve planını ve su tahsis belgesini dört takım halinde dilekçelerine ekleyerek bölge müdürlüğüne kesin izin için müracaat ederler.
Ön iznin sona ermesi
MADDE 27 – (1) Ön izin; talep sahibinin vazgeçmesi veya bu Yönetmeliğin 26 ncı maddesindeki belgelerin süresi içinde tamamlanarak bölge müdürlüğüne verilmemesi ve mücbir sebep bulunmaması halinde re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
Kesin izin
MADDE 28 – (1) Ön izin sahibi kendisinden istenilen belgeleri süresi içerisinde tamamlayıp bölge müdürlüğüne vererek kesin izin talebinde bulunur. Bölge müdürlüğü yapılan müracaatı evrak üzerinde inceler, istenilen belgelerin eksik ya da uygun olup olmadığını kontrol ederek eksik ya da uygun olmayan belgeler var ise müracaat sahibine bildirilir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; gerekli incelemeler yapılarak, orman sınırları içinde bulunanlara bedelli, orman sınırları dışında bulunanlara bedelsiz kesin izin raporu düzenlenir. Su tahsis belgesindeki süre kadar kesin izin verilir.
(2) Orman sınırları içinde verilen izinlerde; bedeller, teminat ve noter tasdikli taahhütname, orman sınırları dışında ise noter tasdikli taahhütname alınır.
(3) İzin sahibi kendisine yapılan tebligat tarihinden itibaren bir ay içerisinde teminat vermek ve bedelleri yatırmak, noter tasdikli taahhütname vermek zorundadır. Aksi halde verilen izin re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(4) Orman sınırları içinde kuluçkahane, havuz gibi balık üretimine yönelik tesislerle birlikte kurulması zorunlu bekçi evi, yatakhane, depo, idari büro gibi geçici tesislere de izin verilebilir.
(5) Orman sahalarına bitişik arazilerde kurulan balık üretme tesisleri ile ilgili, zorunluluk halinde sadece su isale hattı, enerji nakil hattı ve tesise ulaşım yoluna izin verilebilir.
(6) Göl ve deniz yüzeyinde yapılan balık üretimi ile ilgili olarak ormanlık alanda sadece bekçi kulübesi, ağ serme yeri ve kuluçkahane yapımına izin verilebilir.
Yatırımın gerçekleşmesi
MADDE 29 – (1) Yatırıma; kesin izin tarihinden itibaren sekiz ay içinde başlanması ve yine kesin izin tarihinden itibaren tesisin iki yıl içinde tamamlanarak işletmeye açılması mecburidir. Bu süre mücbir sebepler dolayısıyla veya Genel Müdürlükçe uygun görülen hallerde uzatılabilir.
(2) Tesisin süresi içinde tamamlanmaması halinde izin iptal edilerek bu Yönetmelik gereği alınan teminat irat kaydedilir. İzni iptal edilen yerlerdeki tamamlanmamış tesisler için taahhütname hükümleri uygulanır.
(3) Orman sayılan yerlerde, izin verilen proje dışında tesis yapılamaz. İlave veya tadilat projelerine Genel Müdürlükçe izin verilebilir. İzinsiz yapılan tesislere 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerine göre orman idaresince el konulur.
Devir işlemleri
MADDE 30 – (1) Ön izin devredilemez.
(2) Kesin izin; tesisleri devir alanın su tahsis belgesini de devir alması, noterden re’sen düzenlenmiş taahhütname vermesi ve teminatın yatırılmış olması şartı ile izin veren merciin onayı ile devredilebilir.
İznin sona ermesi
MADDE 31 – (1) Kesin izin; hak sahibinin vazgeçmesi, kesin izni takip eden sekiz ay içinde yatırıma başlanılmamış olması, kesin izni takip eden iki yıl içinde tesisin işletmeye açılmamış olması, bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine aykırı davranılması veya izin süresi son günü akşamına kadar yenilenmiş su tahsis belgesi veya bu belgenin yenilenmesi işlemlerinin yürütüldüğüne dair ilgili kurumdan alınacak belge ile birlikte bölge müdürlüğüne izin uzatma talebinde bulunulmaması ve ilgili kurumdan alınacak su tahsis belgesinin mücbir sebep olmaksızın en geç üç ay içinde ibraz edilmemesi halinde re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir. Devlet ormanları üzerindeki tesisler eksiksiz ve bedelsiz olarak en geç üç ay içinde orman idaresinin tasarrufuna geçer. Söz konusu bina ve tesisler Genel Müdürlükçe değerlendirilir.
Balık üretmek üzere tesis kurma izinlerinden alınacak bedeller
MADDE 32 – (1) Devlet ormanlarında verilen balık üretim tesis izinlerinden;
a) Ağaçlandırma bedeli,
b) Bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli,
c) Orman köylüleri kalkındırma geliri,
ç) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri
alınır.
(2) Ancak; Bina izinlerinde, binanın oturma alanı dışında kalan saha için bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli ayrıca alınır.
(3) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri, Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Yol, Bina ve Diğer Tesis İzinleri İçin Devlet İdarelerine İzin Verilmesi
Devlet idarelerine verilecek izinler
MADDE 33 – (1) Devlet idarelerine, kamu yararı ve zaruret olması halinde; savunma, ulaşım, enerji, haberleşme, iletişim panosu, sağlık, eğitim, spor tesisi, su arama, su kuyusu, kaptaj, su isale hattı, su deposu, su dolum tesisi, atık su, petrol, doğal gaz, alt yapı, katı atık bertaraf tesisi, sanatoryum, baraj, gölet ve mezarlık tesisi için izin verilebilir.
Müracaat
MADDE 34 – (1) Devlet idareleri; izin talep edilen yerin ilini, ilçesini, köyünü, mevkiini ve yüzölçümünü belirten yazılarına, talep sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli harita ile yapılması planlanan tesislerin 1/1000 ölçekli vaziyet planını dört takım halinde ekleyerek orman idaresine müracaat ederler.
Taleplerin değerlendirilmesi
MADDE 35 – (1) Talep sahibi idarece, talep edilen sahaya ait 1/25000 ölçekli harita ile memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini, talep sahasının üzerinde gösterildiği 1/1000 ölçekli vaziyet planını ve diğer kanunlar uyarınca alınması gereken görüş, belge ve muvafakatların (ÇED, sit, su tahsis belgesi ve benzeri) orman idaresine verilmesi halinde, savunma, yol, enerji nakil hattı, su isale hattı, su kuyusu, su arama, su deposu, petrol ve doğalgaz boru hattı, baraj, gölet, telefon iletim hattı, iletişim panosu, R/L tesisleri, radyo-televizyon verici istasyonları ve antenleri, GSM baz istasyonları, ölçüm istasyonları, alt yapı ve mezarlık tesisi gibi talepler için bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; gerekli incelemeler yapılarak, tesislerin Devlet ormanlarında yapılmasında zaruret olup olmadığı hususunu da içeren bedelsiz kesin izin raporu düzenlenir. Talep sahası meşçere haritasına işlenerek rapora eklenir.
(2) Bunların dışındaki ulaşım, enerji, haberleşme, sağlık, eğitim, spor tesisi, su dolum tesisi, atık su, katı atık bertaraf tesisi, sanatoryum talepleri için incelemeler yapılarak, tesislerin Devlet ormanlarında yapılmasında zaruret olup olmadığı hususunu da içeren bedelsiz ön izin raporu düzenlenir. Talep sahası meşçere haritasına işlenerek rapora eklenir.
(3) Katı atık bertaraf tesisi izinlerinde Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğünün uygun görüşü alınır.
(4) Ön izin raporu düzenlenenlerden uygun görülenlere Bakanlıkça yirmi dört ay süreli ön izin verilebilir. Tasdikli taahhütname alınır.
(5) Ancak, harp, deprem, sel, yangın, toprak kayması gibi mücbir sebepler veya Bakanlığın uygun göreceği zaruri hallerde, ön izin sahibine Bakan onayı ile ön izin süresinin yarısına kadar ek süre verilebilir.
(6) Kesin izin raporu düzenlenenlerden uygun görülenlere Bakanlıkça kırk dokuz yıla kadar kesin izin verilebilir. Tasdikli taahhütname alınarak saha teslimi yapılır.
(7) İzin sahibi, iletişim panolarında pano metre karesinin %20’lik kısmında ormancılık faaliyetlerinin tanıtımı, ormanların korunması ve orman yangınlarının önlenmesi hizmetlerine yönelik olarak orman idaresinin vereceği tanıtıcı-uyarıcı şekil ve ifadeleri kullanmak zorundadır.
Ön izin süresi içinde yapılacak işler
MADDE 36 – (1) Ön izin sahibi ön izin süresi içinde;
a) Bölge müdürlüğünce onaylı, izin sahasının üzerinde gösterildiği 1/1000 ölçekli vaziyet planı,
b) İzin alanının 1/1000 ölçekli haritası ve onaylanmış uygulama imar planını,
c) İzin sahasına ait memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini,
ç) Bölge müdürlüğünce onaylı 1/1000 ölçekli ağaç röleve planını,
d) ÇED olumlu belgesini
dört takım halinde orman idaresine verir.
Ön iznin sona ermesi
MADDE 37 – (1) Ön izin; talep sahibinin vazgeçmesi veya bu Yönetmeliğin 36 ncı maddesindeki belgelerin mücbir sebepler ve kendi kusuru dışındaki sebepler nedeniyle tamamlanamadığının bildirilmemesi halinde orman idaresince re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
Kesin izin
MADDE 38 – (1) Ön izin sahibi kendisinden istenilen belgeleri süresi içerisinde tamamlayıp orman idaresine vererek kesin izin talebinde bulunur. Bölge müdürlüğü yapılan müracaatı evrak üzerinde inceler, istenilen belgelerin eksik ya da uygun olup olmadığını kontrol ederek eksik ya da uygun olmayan belgeler var ise müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; gerekli incelemeler yapılarak kesin izin raporu düzenlenir.
(2) Uygun görülenlere kırk dokuz yıla kadar kesin izin verilebilir.
(3) İzin sahibinden, yapılan tebligat tarihinden itibaren bir ay içinde tasdikli taahhütname alınarak, saha teslimi yapılır. Aksi halde verilen izin re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(4) Verilen izinler amacı dışında kullanılamaz.
(5) Orman sayılan yerlerde, izin verilen proje dışında tesis yapılamaz. İlave veya tadilat projelerine Bakanlıkça izin verilebilir. İzinsiz yapılan tesislere 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerine göre orman idaresince el konulur.
Devir işlemleri
MADDE 39 – (1) Ön izin devredilemez.
(2) Kesin izin; taahhütname hükümlerine ve sürelerine bağlı kalmak ve Bakan onayı alınmak kaydıyla devir edilebilir. Devir alandan taahhütname alınır. Aksi halde devir edenlerin orman idaresine karşı hukuki sorumlulukları aynen devam eder.
(3) Devlet idarelerine sağlık, eğitim ve spor tesisi için verilen kesin izinler devredilemez. Ancak bu izinler Bakan onayı ile başka bir Devlet idaresine devredilebilir.
İznin sona ermesi
MADDE 40 – (1) Kesin izin; sürenin dolması, izin sahibinin vazgeçmesi, bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine aykırı davranılması halinde iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir. İznin herhangi bir şekilde sona ermesi halinde; her türlü bina ve tesisler eksiksiz ve bedelsiz olarak en geç üç ay içinde orman idaresinin tasarrufuna geçer. Söz konusu bina ve tesisler Genel Müdürlükçe değerlendirilir.
Devlet idarelerinden alınacak bedeller
MADDE 41 – (1) Devlet idarelerine verilecek izinlerden bedel alınmaz.
ONUNCU BÖLÜM
Yol, Bina ve Diğer Tesis İzinleri İçin Kamu Kurum ve Kuruluşlarına İzin Verilmesi
Kamu kurum ve kuruluşlarına verilecek izinler
MADDE 42 – (1) Kamu kurum ve kuruluşlarına, kamu yararı ve zaruret olması halinde; savunma, ulaşım, enerji, haberleşme, iletişim panosu, spor tesisi, su arama, su kuyusu, kaptaj, su isale hattı, su deposu, su dolum tesisi, atık su, petrol, doğal gaz, alt yapı, katı atık bertaraf tesisi, sanatoryum, baraj, gölet ve mezarlık tesisi için bedelli izin verilebilir.
Müracaat
MADDE 43 – (1) Kamu kurum ve kuruluşları; izin talep edilen yerin ilini, ilçesini, köyünü, mevkiini ve yüzölçümünü belirten yazılarına, talep sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli harita ile yapılması planlanan tesislerin 1/1000 ölçekli vaziyet planını dört takım halinde ekleyerek orman idaresine müracaat ederler.
Taleplerin değerlendirilmesi
MADDE 44 – (1) Talep sahibince, talep edilen sahaya ait 1/25000 ölçekli harita ile memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini, talep sahasının üzerinde gösterildiği 1/1000 ölçekli vaziyet planını ve diğer kanunlar uyarınca alınması gereken görüş, belge ve muvafakatların (ÇED, sit, su tahsis ve benzeri) orman idaresine verilmesi halinde, savunma, yol, enerji nakil hattı, su isale hattı, su kuyusu, su arama, su deposu, petrol ve doğalgaz boru hattı, baraj, gölet, telefon iletim hattı, iletişim panosu, R/L tesisleri, radyo-televizyon verici istasyonları ve antenleri, GSM baz istasyonları, ölçüm istasyonları, alt yapı ve mezarlık tesisi gibi talepler için bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; gerekli incelemeler yapılarak tesislerin Devlet ormanlarında yapılmasında zaruret olup olmadığı hususunu da içeren bedelli kesin izin raporu düzenlenir. Talep sahası meşçere haritasına işlenerek rapora eklenir.
(2) Bunların dışındaki ulaşım, enerji, haberleşme, spor tesisi, su dolum tesisi, atık su, katı atık bertaraf tesisi, sanatoryum talepleri için gerekli incelemeler yapılarak tesislerin Devlet ormanlarında yapılmasında zaruret olup olmadığı hususunu da içeren bedelli ön izin raporu düzenlenir. Talep sahası meşçere haritasına işlenerek rapora eklenir.
(3) Katı atık bertaraf tesisi izinlerinde Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğünün uygun görüşü alınır.
(4) Ön izin raporu düzenlenenlerden uygun görülenlere Bakanlıkça yirmi dört ay süreli ön izin verilebilir. Tasdikli taahhütname alınır.
(5) Ancak, harp, deprem, sel, yangın, toprak kayması gibi mücbir sebepler veya Bakanlığın uygun göreceği zaruri hallerde, ön izin sahibine Bakan onayı ile ön izin süresinin yarısına kadar ek süre verilebilir.
(6) Kesin izin raporu düzenlenenlerden uygun görülenlere Bakanlıkça kırk dokuz yıla kadar kesin izin verilebilir. Bedeller ve tasdikli taahhütname alınarak saha teslimi yapılır.
(7) İzin sahibi, iletişim panolarında pano metre karesinin %20’lik kısmında ormancılık faaliyetlerinin tanıtımı, ormanların korunması ve orman yangınlarının önlenmesi hizmetlerine yönelik olarak orman idaresinin vereceği tanıtıcı-uyarıcı şekil ve ifadeleri kullanmak zorundadır.
Ön izin süresi içinde yapılacak işler
MADDE 45 – (1) Ön izin sahibi ön izin süresi içinde;
a) Bölge müdürlüğünce onaylı, izin sahasının üzerinde gösterildiği 1/1000 ölçekli vaziyet planı,
b) İzin alanının 1/1000 ölçekli haritası ve onaylanmış uygulama imar planını,
c) İzin sahasına ait memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini,
ç) Bölge müdürlüğünce onaylı 1/1000 ölçekli ağaç röleve planını,
d) Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca belirlenen ait olduğu yılın birim fiyatlarına göre hazırlanmış metraj ve keşif özetlerini,
e) ÇED olumlu belgesini
dört takım halinde orman idaresine verir.
Ön iznin sona ermesi
MADDE 46 – (1) Ön izin; talep sahibinin vazgeçmesi veya bu Yönetmeliğin 45 inci maddesindeki belgelerin mücbir sebepler ve kendi kusuru dışındaki sebepler nedeniyle tamamlanamadığının bildirilmemesi halinde orman idaresince re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
Kesin izin
MADDE 47 – (1) Ön izin sahibi kendisinden istenilen belgeleri süresi içerisinde tamamlayıp orman idaresine vererek kesin izin talebinde bulunur. Bölge müdürlüğü yapılan müracaatı evrak üzerinde inceler, istenilen belgelerin eksik ya da uygun olup olmadığını kontrol ederek eksik ya da uygun olmayan belgeler var ise müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; gerekli incelemeler yapılarak bedelli kesin izin raporu düzenlenir.
(2) Uygun görülenlere Bakanlıkça kırk dokuz yıla kadar bedelli kesin izin verilebilir.
(3) İzin sahibinden, yapılan tebligat tarihinden itibaren bir ay içinde bedeller ve tasdikli taahhütname alınarak saha teslimi yapılır. Aksi halde verilen izin re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(4) Verilen izinler amacı dışında kullanılamaz.
(5) Orman sayılan yerlerde, izin verilen proje dışında tesis yapılamaz. İlave veya tadilat projelerine Bakanlıkça izin verilebilir. İzinsiz yapılan tesislere 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerine göre orman idaresince el konulur.
Devir işlemleri
MADDE 48 – (1) Ön izin devredilemez.
(2) Kesin izin; taahhütname hükümlerine ve sürelerine bağlı kalmak ve Bakan onayı alınmak kaydı ile devir edilebilir. Devir alandan taahhütname alınır. Aksi halde devir edenlerin orman idaresine karşı hukuki ve mali sorumlulukları aynen devam eder.
İznin sona ermesi
MADDE 49 – (1) Kesin izin; sürenin dolması, hak sahibinin vazgeçmesi, bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine aykırı davranılması halinde iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir. İznin herhangi bir şekilde sona ermesi halinde; her türlü bina ve tesisler eksiksiz ve bedelsiz olarak en geç üç ay içinde orman idaresinin tasarrufuna geçer. Söz konusu bina ve tesisler Genel Müdürlükçe değerlendirilir.
Kamu kurum ve kuruluşlarından alınacak bedeller
MADDE 50 – (1) Kamu kurum ve kuruluşlarına verilecek izinlerden;
a) Ağaçlandırma bedeli,
b) Bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli,
c) Orman köylüleri kalkındırma geliri,
ç) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri
alınır.
(2) Ancak; bina izinlerinde, binanın oturma alanı dışında kalan saha için bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli ayrıca alınır.
(3) İletişim panoları için verilen izinlerden ise; Genel Müdürlükçe belirlenen metrekare bedeline, bölge müdürlüğünce yöresel şartlara uygun olarak belirlenecek bedelin ilavesiyle elde edilecek pano metrekare birim fiyatı esas alınarak panonun ebatlarına göre yapılacak hesaplamaya göre ilk yıl arazi izin bedeli alınır. Belirlenen arazi izin bedeli toplam proje bedeli olarak kabul edilir. Orman köylüleri kalkındırma geliri ile ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri alınır. Ağaçlandırma bedeli alınmaz.
(4) İl özel idareleri, belediyeler, köy tüzel kişilikleri, belediyeler birliği, çevre koruma birlikleri ve köylere hizmet götürme birliklerinin kâr gayesi bulunmaksızın yapacakları tesislerden, Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünce ormanlık sahalarda kendileri tarafından yapılıp işletilecek olan tesislerden ve Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi Genel Müdürlüğünce ormanlık sahalarda kendileri tarafından yapılıp işletilecek olan köy enerji nakil hatlarından, ağaçlandırma bedeli, orman köylüleri kalkındırma geliri ile ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri alınmaz, arazi izin bedeli toplam proje bedelinin binde biri olarak alınır.
(5) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri, Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Yol, Bina ve Diğer Tesis İzinleri İçin Gerçek ve Özel Hukuk Tüzel Kişilerine
İzin Verilmesi
Gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerine verilecek izinler
MADDE 51 – (1) Gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerine, kamu yararı ve zaruret bulunması halinde; savunma, ulaşım, enerji, haberleşme, iletişim panosu, su arama, su kuyusu, kaptaj, su isale hattı, su deposu, su dolum tesisi, atık su, petrol, doğalgaz, alt yapı ve katı atık bertaraf tesisi, sanatoryum, baraj ve gölet tesisleri için bedelli izin verilebilir.
Müracaat
MADDE 52 – (1) Gerçek ve özel hukuk tüzel kişileri; izin talep edilen yerin ilini, ilçesini, köyünü, mevkiini ve yüzölçümünü belirten yazılarına, talep sahasını gösterir koordinat değerleri belli 1/25000 ölçekli harita ile yapılması planlanan tesislerin 1/1000 ölçekli vaziyet planını, talep sahasının işlendiği meşçere haritasını dört takım halinde ekleyerek bölge müdürlüğüne müracaat ederler.
Taleplerin değerlendirilmesi ve izin verilmesi
MADDE 53 – (1) Talep sahibince, talep edilen sahaya ait 1/25000 ölçekli harita ile memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini, talep sahasının üzerinde gösterildiği 1/1000 ölçekli vaziyet planını ve diğer kanunlar uyarınca alınması gereken görüş, belge ve muvafakatların (ÇED, sit, su tahsis ve benzeri) orman idaresine verilmesi halinde, savunma, yol, enerji nakil hattı, su isale hattı, su kuyusu, su arama, su deposu, petrol ve doğalgaz boru hattı, baraj, gölet, telefon iletim hattı, iletişim panosu, R/L tesisleri, radyo-televizyon verici istasyonları ve antenleri, GSM baz istasyonları, ölçüm istasyonları ve alt yapı gibi talepler için bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; gerekli incelemeler yapılarak tesislerin Devlet ormanlarında yapılmasında zaruret olup olmadığı hususunu da içeren bedelli kesin izin raporu düzenlenir.
(2) Bunların dışındaki ulaşım, enerji, haberleşme, su dolum tesisi, atık su, katı atık bertaraf tesisi, sanatoryum talepleri için gerekli incelemeler yapılarak tesislerin Devlet ormanlarında yapılmasında zaruret olup olmadığı hususunu da içeren bedelli ön izin raporu düzenlenir.
(3) Katı atık bertaraf tesisi izinlerinde Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğünün uygun görüşü alınır.
(4) Ön izin raporu düzenlenenlerden uygun görülenlere Bakanlıkça yirmi dört ay süreli ön izin verilebilir. Noter tasdikli taahhütname alınır.
(5) Ancak, harp, deprem, sel, yangın, toprak kayması gibi mücbir sebepler veya Bakanlığın uygun göreceği zaruri hallerde, ön izin sahibine Bakan onayı ile ön izin süresinin yarısına kadar ek süre verilebilir.
(6) Kesin izin raporu düzenlenenlerden uygun görülenlere Bakanlıkça kırk dokuz yıla kadar kesin izin verilebilir. Bedeller, teminat ve noter tasdikli taahhütname alınarak saha teslimi yapılır.
(7) İzin sahibi, iletişim panolarında pano metre karesinin %20’lik kısmında ormancılık faaliyetlerinin tanıtımı, ormanların korunması ve orman yangınlarının önlenmesi hizmetlerine yönelik olarak orman idaresinin vereceği tanıtıcı-uyarıcı şekil ve ifadeleri kullanmak zorundadır.
Ön izin süresi içinde yapılacak işler
MADDE 54 – (1) Ön izin sahibi ön izin süresi içinde;
a) Bölge müdürlüğünce onaylı, izin sahasının üzerinde gösterildiği 1/1000 ölçekli vaziyet planı,
b) İzin alanının 1/1000 ölçekli haritası ve onaylanmış uygulama imar planını,
c) İzin sahasına ait memleket nirengisine bağlı yersel ölçü yapıldığına dair ölçü ve hesap cetvellerini,
ç) Bölge müdürlüğünce onaylı 1/1000 ölçekli ağaç röleve planını,
d) Bayındırlık ve İskân Bakanlığınca belirlenen ait olduğu yılın birim fiyatlarına göre hazırlanmış metraj ve keşif özetlerini,
e) ÇED olumlu belgesini
dört takım halinde orman idaresine verir.
Ön iznin sona ermesi
MADDE 55 – (1) Ön izin; talep sahibinin vazgeçmesi veya bu Yönetmeliğin 54 üncü maddesindeki belgelerin mücbir sebepler veya kendi kusuru dışındaki sebepler nedeniyle tamamlanamadığının bildirilmemesi halinde orman idaresince re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
Kesin izin
MADDE 56 – (1) Ön izin sahibi, kendisinden istenilen belgeleri süresi içerisinde tamamlayıp Bölge müdürlüğüne vererek kesin izin talebinde bulunur. Bölge Müdürlüğü yapılan müracaatı evrak üzerinde inceler, istenilen belgelerin eksik ya da uygun olup olmadığını kontrol ederek eksik ya da uygun olmayan belgeler var ise müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep değerlendirmeye alınmaz. Evrakların tam olması halinde bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe; gerekli incelemeler yapılarak bedelli kesin izin raporu düzenlenir.
(2) Uygun görülenlere Bakanlıkça kırk dokuz yıla kadar bedelli kesin izin verilebilir.
(3) İzin sahibinden, yapılan tebligat tarihinden itibaren bir ay içinde bedeller, teminat ve noter tasdikli taahhütname alınarak saha teslimi yapılır. Aksi halde verilen izin re’sen iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir.
(4) Verilen izinler amacı dışında kullanılamaz.
(5) Orman sayılan yerlerde, izin verilen proje dışında tesis yapılamaz. İlave veya tadilat projelerine Bakanlıkça izin verilebilir. İzinsiz yapılan tesislere 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerine göre orman idaresince el konulur.
Devir işlemleri
MADDE 57 – (1) Ön izin devredilemez.
(2) Kesin izin; taahhütname hükümlerine ve sürelerine bağlı kalmak ve Bakan onayı alınmak kaydıyla devir edilebilir. Devir alandan noter onaylı taahhütname alınır. Aksi halde devir edenlerin orman idaresine karşı hukuki ve mali sorumlulukları aynen devam eder.
İznin sona ermesi
MADDE 58 – (1) Kesin izin; sürenin dolması, hak sahibinin vazgeçmesi, bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine aykırı davranılması halinde iptal edilir. İptal işlemi ilgiliye bildirilir. İznin herhangi bir şekilde sona ermesi halinde; her türlü bina ve tesisler eksiksiz ve bedelsiz olarak en geç üç ay içinde orman idaresinin tasarrufuna geçer. Söz konusu bina ve tesisler Genel Müdürlükçe değerlendirilir.
Gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerine verilecek izinlerden alınacak bedeller
MADDE 59 – (1) Gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerine verilecek izinlerden;
a) Ağaçlandırma bedeli,
b) Bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin ikinci alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli,
c) Orman köylüleri kalkındırma geliri,
ç) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri,
alınır.
(2) Ancak; bina izinlerinde, binanın oturma alanı dışında kalan saha için bu Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde belirtildiği şekilde arazi izin bedeli ayrıca alınır.
(3) İletişim panoları için verilen izinlerden ise; Genel Müdürlükçe belirlenen metrekare bedeline bölge müdürlüğünce yöresel şartlara uygun olarak belirlenecek bedelin ilavesiyle elde edilecek pano metrekare birim fiyatı esas alınarak panonun ebatlarına göre yapılacak hesaplamaya göre ilk yıl arazi izin bedeli alınır. Belirlenen arazi izin bedeli toplam proje bedeli olarak kabul edilir. Orman köylüleri kalkındırma geliri ile ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri alınır. Ağaçlandırma bedeli alınmaz.
(4) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri, Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
ONİKİNCİ BÖLÜM
Bedellerin Tespit Esasları
Bedellerin tespiti
MADDE 60 – (1) Devlet ormanlarında verilecek bedelli izinlerde izin türüne göre alınacak bedellerden;
a) Ağaçlandırma bedeli: Genel Müdürlükçe, orman bölge müdürlükleri bazında tespit edilen giydirilmiş brüt vasıfsız işçi ücreti ile ibreli ormanlar için 1615 saat/hektar, yapraklı ormanlar için 1748 saat/hektar katsayısı ile çarpımı sonucu belirlenen bedelin izin alanı ile çarpımı sonucu,
b) Arazi izin bedeli;
1) Her bölge müdürlüğünce, işletme süresince arazi iradından yoksun kalma ve izin bitiminden sonra yetiştirilecek mesçerenin hasılat düşüklüğünden doğan toplam zararın karşılığı ile sahanın yol ve yerleşim merkezlerine yakınlığı, civar arazilerin rayiç değerleri ve talep sahasındaki ormanın vasfı dikkate alınarak metrekare olarak belirlenen bedelin izin alanı ile çarpımı sonucu,
2) Bayındırlık ve İskan Bakanlığının ve ilgili kurumların ait olduğu yıl birim fiyatları üzerinden hesaplanan toplam proje bedelinin binde beşi (%05) alınarak,
c) Orman köylüleri kalkındırma geliri: Toplam proje bedelinin yüzde üçü (%3) alınarak,
ç) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri: Toplam proje bedelinin yüzde ikisi (%2) alınarak
bulunur.
(2) Bedel hesaplarında Devlet ormanına isabet eden bölümler esas alınır.
(3) Bu bedellerden arazi izin bedeli her yıl, diğer bedeller izin başlangıcında bir defa alınır.
(4) Yılı birim fiyatları yayınlanıncaya kadar bir önceki yıl birim fiyatlarına göre hesaplanan proje maliyet bedelleri deflatör katsayısı veya yeniden değerleme oranında artırılarak güncellenebilir.
(5) 10/5/2005 tarihli ve 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanuna göre verilecek izinlerde bu Kanunun 8 inci maddesinde belirtildiği şekilde bedeller alınır.
Orman köylüleri kalkındırma geliri ile ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri
MADDE 61 – (1) 31/12/2005 tarihli ve 26040 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Orman Köylüleri Kalkınma Hizmetlerine İlişkin Esas ve Usullerin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtildiği şekilde, 6831 sayılı Orman Kanunu ve 12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu hükümleri gereğince verilecek izin veya irtifak haklarına dayanılarak; Devlet ve diğer kamu tüzel kişileriyle özel hukuk tüzel kişilerince kâr gayesi bulunmaksızın ve kamu yararına hizmetlerde kullanılmak üzere yapılacak tesisler dışındaki her türlü tesisin, proje toplam bedelinden orman sahasına isabet eden kısmından yüzde üç (%3) oranında orman köylüleri kalkındırma geliri alınır.
(2) 3/9/2005 tarihli ve 25925 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre ve Orman Bakanlığı Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü Hizmetlerine İlişkin Usul ve Esasların dördüncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtildiği şekilde, 6831 sayılı Orman Kanunu hükümleri gereğince verilecek izin veya irtifak haklarına dayanılarak, Devlet ve diğer kamu tüzel kişileriyle özel ve tüzel kişilerce, kâr gayesi bulunmaksızın ve kamu yararına hizmetlerde kullanılmak üzere yapılacak tesislerin dışındaki her türlü tesisin, proje toplam bedelinden orman sahasına isabet eden kısmının yüzde ikisi (%2) oranında ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri alınır.
(3) Tesis, izin veya irtifak haklarına ait bu bedeller, izin sahibi tarafından Ziraat Bankasında açılan orman köylüleri kalkındırma gelirleri ve ağaçlandırma ve erozyon kontrolü gelirleri hesabına tebligat tarihinden itibaren bir ay içinde defaten yatırılır. Aksi durumda izin ve irtifak hakkı tesis işlemi hükümsüz sayılır.
ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Mülkiyet uyuşmazlığı
MADDE 62 – (1) Mülkiyeti konusunda uyuşmazlık bulunması nedeniyle mahkemeye intikal etmiş yerlerde dava sonucuna kadar izin verilmez.
(2) (Ek:RG-25/6/2009-27269) Ancak ilgili birimlerce izne konu projenin yapılmasına ilişkin kamulaştırma maksadıyla kamu yararı kararı alınması halinde; mahkeme kararına göre ihtilaflı yerin orman sınırları dışında kalması durumunda, talep sahibinden, kamulaştırmadan doğacak bedellerin ödeneceğine ve her türlü sorumluluğun yerine getirileceğine dair taahhüt senedi alınarak izin verilir.
(3) (Ek:RG-25/6/2009-27269) Mahkeme neticesinde ihtilaflı yerin orman sınırları dışında kalması halinde verilen izin iptal edilir. Ancak alınan bedeller iade edilmez, teminat faizsiz olarak iade edilir.
İzni iptal edilen sahaların yeniden izne konu edilmesi
MADDE 63 – (1) Önceden izin verilmiş olup da herhangi bir sebeple izni iptal edilen sahalar bu Yönetmelik hükümlerine göre yeniden izne konu edilebilir. 6831 sayılı Orman Kanununun 17 nci maddesinin üçüncü fıkrasına göre izin verilen tesisler ise sabit kıymetlere alınarak orman idaresince değerlendirilir.
Gecikme zammı
MADDE 64 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre bedelli olarak verilen izinlerde, zamanında ödenmeyen bedeller için, izinlerin iptaline ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen oranda gecikme zammı alınır.
Hizmet giderleri
MADDE 65 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre orman idaresinin yapacağı her türlü giderler, müracaat sahiplerince karşılanır. Bu giderler;
a) Arazi incelemelerine katılacak teknik elemanların, 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre her türlü yol giderleri ve gündelikleri,
b) Zaruri olarak kullanılan resmi hizmet vasıtalarının akaryakıt giderleri,
c) Arazi çalışmalarına katılacak muhtar, ihtiyar heyeti üyesi, bilirkişi ile gerektiğinde çalıştırılacak memur ve işçi ücretleri
ile benzeri giderleri kapsar.
(2) Bu Yönetmelik hükümlerine göre arazi incelemelerinde görevlendirilen elemanlara yapılacak ödemeler, müracaat sahiplerince avans olarak işletme muhasebesine yatırılır.
(3) Her başvuru için ayrı dosya açılır ve giderler ayrı ayrı hesaplanarak ilgilisinden tahsil edilir.
(4) İşletme müdürlüğünce her türlü giderlerin ödenmesi ve mahsup işlemleri sarf evrakına müsteniden, usulüne göre yapılır. Yatırılan avanstan geriye kalan miktar müracaat sahibine iade edilir.
(5) Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarından hizmet giderleri alınmaz.
Muvafakat ve izin rapor eklerinin hazırlanması ve onaylanması
MADDE 66 – (1) Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacaklar hariç olmak üzere, izin sahalarının orman nirengi ve poligonları ile orman sınır noktalarına bağlı olarak orman kadastro ve meşçere haritasında gösterilmesi, izin sahalarına ait ağaç röleve planlarının hazırlanması orman yüksek mühendisi veya mühendisi tarafından, şerit, hızar ve orman ürünlerini birinci el olarak işleyen fabrika tesislerinin yerleşim planı ve fizibilite raporları, orman yüksek mühendisi, orman mühendisi, orman endüstri yüksek mühendisi veya orman endüstri mühendisi tarafından düzenlenerek imzalanır ve orman mühendisleri odasına onaylattırılır.
(2) Keşif özetleri bölge müdürlüğü makine ikmal şube müdürlüğünce onaylanır.
(3) Katı atık bertaraf tesisine ait vaziyet planı ve uygulama projeleri Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğüne onaylattırılır.
(4) Uygulama imar planları; belediye ve belediye mücavir alan sınırları içinde belediye başkanlıklarına, mücavir alan sınırları dışında ise bayındırlık ve iskân il müdürlüklerine onaylattırılır.
Yapılacak ilave tesisler
MADDE 67 – (1) Önceden izin verilmiş sahalarda, ilave olarak yapılacak tesisler için bu Yönetmelik hükümlerine göre izin alınması mecburidir.
İzin sahalarının kontrolü
MADDE 68 – (1) Bölge müdürlüğünce oluşturulacak komisyonlarca izin sahalarının yıllık kontrolü yapılır.
Teminat ve teminat olarak alınacak değerler
MADDE 69 – (1) Teminat; her yıl Genel Müdürlükçe belirlenen değerdir. İzin başlangıcında bir defa alınır. Süre uzatımlarında ve izin devirlerinde güncellenir. Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarından teminat alınmaz.
(2) Teminat olarak; Türk Parası, mevduat bankaları ve katılım bankalarınca verilecek teminat mektupları, Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler kabul edilir.
(3) Genel Müdürlükçe belirlenerek alınan teminat her ne suretle olursa olsun haczedilemez, üzerine ihtiyati tedbir konulamaz, tespit ve tahsiline itiraz edilemez.
(4) Teminat olarak alınan değerler, gerekli hallerde birbiriyle değiştirilebilir.
Teminat ve bedellerin iadesi
MADDE 70 – (1) Bu Yönetmelik gereğince verilen izinler sebebiyle alınan teminat ve bedeller;
a) İzinler verilen sürelerin dolması sebebiyle sona ermişse, izin sahibinin idareye olan borcu mahsup edildikten sonra teminatın bakiyesi iade edilir.
b) Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine uygun davranılmadığının tespiti üzerine iznin iptali halinde, alınmış olan bedeller iade edilmez. Teminat idarece irat kaydedilir. İrat kaydedilen teminat borca mahsup edilemez.
c) İzin sahibinin vazgeçmesi nedeniyle iznin iptali halinde; izin verilen sahada çalışma yapılmadığı, izin öncesi doğal yapının bozulmadığının bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe düzenlenecek bir raporla tespiti ve bölge müdürlüğünce uygun görülmesi halinde, arazi izin bedeli dışındaki bedeller ve teminat faizsiz olarak iade edilir.
ç) Mahkeme kararı gereğince iznin iptal edilmesi halinde; izin verilen sahada çalışma yapılmadığı, doğal yapının bozulmadığının bölge müdürlüğünce teşkil edilecek heyetçe düzenlenecek bir raporla tespiti halinde, bütün bedeller ve teminat faizsiz olarak iade edilir. İzin verilen sahada çalışma yapılıp, doğal yapının bozulduğunun tespiti halinde doğal yapısı bozulan alan idarece rehabilite edilerek ağaçlandırmaya uygun hale getirilir, bu işle ilgili giderler ağaçlandırma bedeli hariç diğer bedellerden düşülerek alınan bedeller ve teminattan geriye kalan miktar faizsiz olarak iade edilir. Bedellerin idarece yapılan giderleri karşılamaması halinde aradaki fark izin sahibinden tahsil edilir.
d) İzin sahibinin izinden vazgeçtiğini ve faaliyetini durdurduğunu orman idaresine yazılı olarak bildirdiği durumlarda sahanın geri teslim alındığı tarihten itibaren bedel tahakkuk ettirilmez.
İzin başlangıcı
MADDE 71 – (1) İzin başlangıç tarihi, izin olurunun verildiği tarihtir.
Süre uzatımı
MADDE 72 – (1) Bu Yönetmeliğin yayım tarihinden önce kırk dokuz yıl süreyle verilen izinlerde; izin amaç ve şartlarına uygun olarak faaliyet gösteren hak sahiplerinin izin süreleri; yer, bina ve tesislerin rayiç değeri üzerinden belirlenecek yıllık bedelle doksan dokuz yıla kadar uzatılabilir. Tesislerin orman idaresine devir işlemleri bu sürenin sonunda yapılır.
Bedellerin yatırılması
MADDE 73 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre tahsil edilen;
a) Orman köylüleri kalkındırma geliri, Ziraat Bankasına ait şubelerde açılan orman köylüleri kalkındırma gelirleri hesabına,
b) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri, Ziraat Bankasına ait şubelerde açılan ağaçlandırma ve erozyon kontrolü gelirleri hesabına,
c) Arazi izin bedeli, ağaçlandırma bedeli, %2 gayrisafi yıllık gelir payı ile 3213 sayılı Maden Kanununun 14 üncü maddesinde belirtilen Devlet hakkı, Genel Müdürlüğün özel bütçe hesabına
yatırılır.
(2) Orman köylüleri kalkındırma gelirleri hesabına ve ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri hesabına yatırılan tutarlar banka tarafından haftalık dönemler halinde ilgili saymanlık hesabına aktarılır. Bu tutarlar saymanlıkça bütçe geliri hesabının orman köylüleri kalkındırma geliri ile ağaçlandırma ve erozyon kontrolü gelirleri ayrıntı kodunda kaydedilir.
Kısıtlamalar
MADDE 74 – (1) Bu Yönetmelik, ilgili amenajman planlarında kısıtlama bulunmayan yerlerde uygulanır.
(2) Muhafaza ormanlarında; 3213 sayılı Maden Kanununun 2 nci maddesindeki I(a) grubu madenler ile kaba inşaat malzemesi, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda dolgu amaçlı kullanılan her türlü yapı hammaddesi üretimi için izin verilmez.
(3) Bu Yönetmelik hükümlerine göre verilen ön izinlerde bedel alınmaz, saha teslimi yapılmaz ve hiçbir inşaat faaliyetine müsaade edilmez.
(4) Kamu kurum ve kuruluşlarından yalnızca Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğüne spor tesisi yapımı için izin verilebilir. Diğer kamu kurum ve kuruluşlarına spor tesisi yapımı amacıyla izin verilmez.
(5) İzin verilen sahanın bir bölümünün zorunluluk halinde bir başka tesis yapılması amacıyla verilecek izin sahası ile kesişmesi halinde, daha önce verilen izin sahibinin muvafakatı alınır. Muvafakat verilmemesi halinde mevcut izin faaliyetinin engellenmemesi için gerekli tedbirler alınarak İdarece re’sen izin verilebilir.
Yönerge
MADDE 75 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulama şekli, Genel Müdürlükçe çıkarılacak yönergeler ile belirlenir.
Zorunluluk ve zaruret halinin tespiti
MADDE 76 – (1) Bu Yönetmelikte belirtilen tesislerin ormanlık sahada yapılmasında zorunluluk ve zaruret olduğuna dair tespit; talep edilen faaliyetin orman ekosistemi dışında gerçekleştirilmesi imkanı bulunup bulunmadığı hususu irdelenerek, bölge müdürlüğünce teşkil edilecek muvafakat ve izin raporu yapan heyet marifetiyle tespit edilir.
Beş yıllık bedel tespit tutanaklarının tanzimi
MADDE 77 – (1) Taahhüt senetlerinde hüküm bulunan izinlerde; beş yıllık bedel tespit tutanaklarının tanziminde deflatör, kira artış oranı veya diğer ekonomik kriterler dikkate alınır. Beş yıllık bedel tespit tutanağı ile tespit edilen bedel, taahhüt senedi hükümlerine göre bulunacak bedelden daha az olamaz.
(2) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden sonra verilecek izinlerde beş yıllık bedel tespit tutanağı düzenlenmez.
İrtifak hakkı tesisi
MADDE 78 – (1) Kesin iznin irtifak hakkına dönüştürülmesinin talep edilmesi halinde, Bakanlığın uygun görüşü ile birlikte, bu talep Maliye Bakanlığına gönderilir. Maliye Bakanlığınca da uygun görülmesi halinde, adına kesin izin verilen yatırımcı lehine 6831 sayılı Orman Kanunun 115 inci maddesine ve 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre irtifak hakkı tesis edilir.
(2) Maliye Bakanlığı irtifak hakkının tapuya tescili sırasında kesin izin sözleşmesinde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir.
(3) Kesin iznin irtifak hakkına dönüştürülmesi halinde resmi senet hükümleri uygulanır.
ONDÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Geçici Hükümler
Mevcut izinlerin devamı
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce verilen izinlerin süre uzatımında ve devirlerinde, ayrıca devam eden izinlerde izin lehtarının talebi halinde bu Yönetmelik hükümleri uygulanır ve buna uygun yeni taahhüt senedi alınır.
(2) Bedelli izinlerde izin lehtarının talebi doğrultusunda yeni taahhüt senedinin düzenlenmesi durumunda; taahhüt senedinin düzenlendiği yıla ait arazi izin bedeli, en son tutanak bedeli esas alınarak deflatör katsayısı oranında güncellenerek belirlenir. Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce verilen izinlerde bu Yönetmeliğin 50 nci maddesinin dördüncü fıkrası hükmü uygulanmaz.
Kesin izin verilen mevcut turizm izinlerine ilişkin iş ve işlemler
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) 8/11/2003 tarihinden önce turizm tesisi olarak verilen ön izinler, kesin izne dönüştürülemez.
(2) 8/11/2003 tarihinden önce Bakanlıkça turizm kesin izni verilmiş tesislerin işlemleri; Bakan tarafından görevlendirilecek bir başkan ve üç üyeden teşekkül eden değerlendirme komisyonunca değerlendirilir. Komisyonun sekreterya görevini Kadastro ve Mülkiyet Dairesi Başkanlığı yürütür. Komisyon en az ayda bir defa, üye tam sayısının katılımı ile toplanır. Kararlar oy çokluğu ile alınır. Komisyonun görevi; Bakanlıkça verilen turizm izinlerine ilişkin değerlendirmeyi yapmak, kararını ve varsa farklı görüşlerini bakanlığa arz etmektir. Komisyon kararları Bakanlıkça uygun görüldüğü taktirde onaylanır.
(3) İzinle ilgili olarak mahkemelerde dava açılması veya müteşebbisin iradesi dışında yatırımın gerçekleştirilmesini imkansız kılacak ve Bakanlık tarafından da uygun görülecek bir idari işlemle karşılaşılması durumunda müteşebbisin;
a) İzin ve irtifak hakkı süresinin dondurulmasını talep etmesi,
b) İznin başlangıç tarihi ile iznin dondurulduğu tarih arasında varsa ödenmeyen arazi izin bedeli veya irtifak hakkı tesis edilmiş ise irtifak hakkı bedelini, 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen oranda hesaplanacak gecikme zammı ile birlikte ödemeyi kabul etmesi,
c) İznin yeniden başlayacağı tarih itibariyle, Kültür ve Turizm Bakanlığınca tespit edilen; yataklı tesisler için yatak başı, yataksız tesisler için metrekare birim fiyatları ile çarpımı sonucu bulunacak toplam proje bedelinin binde beşi (%05) oranında belirlenecek yeni bedelin, o yıla ait arazi izin veya irtifak hakkı bedeli sayılmak üzere, bu bedelin ödeneceğine ilişkin noterden onaylı taahhütname vermesi,
halinde izin veya irtifak hakkı süresi dondurulabilir.
(4) Dondurulan süre için müteşebbisten arazi izin bedeli veya irtifak hakkı bedeli alınmaz. İzin veya irtifak hakkı süresinin dondurulmasına neden olan sebeplerin ortadan kalkması durumunda izin veya irtifak hakkı süresi kaldığı yerden işlemeye devam eder. Dondurulan süre izin süresinden sayılmaz.
(5) Ancak, izin veya irtifak hakkı süresinin dondurulduğu sebepler ortadan kalktığı halde, müteşebbis tarafından orman idaresinin bu durumdan haberdar edilmemesi halinde, geçen süre normal izin veya irtifak hakkı süresinden sayılır ve geçen süre için arazi izin veya irtifak hakkı bedeli 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen oranda gecikme zammı ile birlikte alınır.
(6) Orman sayılan alanlarda, izin verilen proje dışında tesis yapılamaz. İzin verilen tesislerde yapılacak ilave ve tadilat projelerinden uygun görülenlere, Bakanlıkça izin verilebilir. İzinsiz yapılan tesislere 6831 sayılı Orman Kanunu hükümlerine göre orman idaresince el konulur.
(7) Daha önce verilmiş kesin izin veya irtifak hakkına dönüştürülmüş alan üzerinde gerçekleştirilen veya gerçekleştirilecek olan tesislerin tür, sınıf veya kapasitelerinde artışa gidilmesi durumunda, bakan oluru alınması kaydıyla yapılan bu tür sınıf veya kapasite değişikliği dikkate alınarak, bu Yönetmelik hükümlerine göre tespit edilecek toplam proje bedeli üzerinden hesaplanacak ek arazi izin bedeli, orman köylüleri kalkındırma geliri ve ağaçlandırma ve erozyon kontrolü gelirinin ödenmesi ve bu bedellere ilişkin olarak noter tasdikli ek taahhütname ve teminat verilmesi zorunludur. Kapasitenin düşmesi halinde bedellerde bir indirime gidilmez.
(8) Daha önce izin verilen turizm tesislerinde, devir, sınıf değişikliği, kapasite artışı ve benzeri nedenlerle alınacak yeni taahhüt senetlerinde daha önce alınan taahhüt senetlerindeki hükümlere bakılmaksızın bu Yönetmelik hükümlerine göre bedeller güncellenerek uygulanır.
(9) İzin verilip küçük ölçekli haritalar üzerinden yersel ölçü yapılmadan teslim edilen sahalarda, daha sonra gelişmiş ölçü aletleri ile yapılan ölçüm sonucu meydana gelebilecek saha düzeltmeleri için izin verilebilir. İzin sahibinden ek alana ilişkin düzenlenmiş noter onaylı taahhüt senedi ve ağaçlandırma bedeli alınarak saha teslimi yapılır.
(10) Yatırımcı tarafından, kesin iznin irtifak hakkına dönüştürülmesinin talep edilmesi halinde Bakanlığın uygun görüşü ile birlikte, bu talep Maliye Bakanlığına gönderilir. Maliye Bakanlığınca da uygun görülmesi halinde, adına kesin izin verilen yatırımcı lehine 6831 sayılı Orman Kanunun 115 inci maddesine ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre irtifak hakkı tesis edilir. Maliye Bakanlığı irtifak hakkının tapuya tescili sırasında kesin izin sözleşmesinde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir. Kesin iznin irtifak hakkına dönüştürülmesi halinde resmi senet hükümleri uygulanır.
(11) Kesin izin verilen veya irtifak hakkı tesis edilen gerçek veya özel hukuk tüzel kişileri bu haklarını;
a) Tesis işletmeye açılıncaya kadar; kesin izin verilen müteşebbisin, şirket sermayesinin yüzde ellibiri (%51) kendisinde kalması ve izni devir alan tarafından bu Yönetmelik hükümlerine göre güncelleştirilecek arazi izin bedeli, teminat ve noter onaylı yeni taahhütname vermesi kaydıyla,
b) Tesisler işletmeye açıldıktan sonra; devir alan müteşebbislerce bu Yönetmelik hükümlerine göre güncelleştirilecek arazi izin bedeli, teminat ve noter onaylı yeni taahhütname verilmesi kaydıyla,
c) Kesin iznin irtifak hakkına dönüştürüldüğü ve müteşebbis lehine irtifak hakkı tesis edildiği hallerde, Maliye Bakanlığının uygun görüşü alındıktan sonra irtifak hakkına ilişkin resmi senette yer alan hükme uygun olarak irtifak haklarını,
devredebilirler.
(12) Devirlerde, taahhütname veya resmi senetlerdeki izin ve irtifak hakkı sürelerine bağlı kalmak ve Bakan onayı almak şarttır.
(13) Şirketlerde hisse devri suretiyle şirketin el değiştirmesi halinde, verilen kesin iznin geçerli olabilmesi için Bakan onayının alınması şarttır.
(14) Tesislerin, müteşebbis tarafından kira yoluyla üçüncü şahıslara işlettirilmesi halinde, müteşebbisin kesin izin taahhütnamesi ve irtifak hakkı taahhütnamesindeki sorumlulukları devam eder.
(15) Her türlü devir halinde; devredenin devir tarihine kadar, devralanın ise devir tarihinden başlamak üzere izin süresi sonuna kadar bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerinden doğan hukuki ve mali sorumlulukları devam eder.
(16) Kesin izin; sürenin dolması, izin sahibinin vazgeçmesi, bu Yönetmelik ve taahhütname hükümlerine aykırı davranılması, Kültür ve Turizm Bakanlığınca verilen Turizm yatırım belgesi veya turizm işletme belgesinin alınamaması, bu belgelerden iptal edilmiş olanların altı ay içinde yenilenmemiş olması, bu maddenin onbirinci fıkrasındaki hükümlere aykırı devir işlemi yapılması hallerinde, Bakan onayı ile re’sen iptal edilerek sona erer. İptal işlemi ilgiliye bildirilir. Varsa irtifak hakkı da kaldırılır. Taahhütnamesindeki hükümler gereğince işlem yapılır. Devlet ormanları üzerindeki her türlü bina ve tesisler eksiksiz ve bedelsiz olarak en geç üç ay içinde orman idaresinin tasarrufuna geçer. Söz konusu bina ve tesisler Genel Müdürlükçe değerlendirilir.
(17) İptal edilen kesin izinler 3/7/2003 tarihli ve 4916 sayılı Kanuna göre işlem yapılır.Yeni taahhüt senedi ve teminat alınır.
(18) Daha önce turizm yatırımları için verilen izinlerden;
a) Ağaçlandırma bedeli,
b) Kültür ve Turizm Bakanlığınca turizm yatırımı türleri için her yıl belirlenen birim maliyetlere göre yataklı tesisler için yatak başı, yataksız tesisler için metrekare birim fiyatları esas alınarak hesaplanacak toplam proje bedelinin binde beşi oranında arazi izin bedeli,
c) Orman köylüleri kalkındırma geliri,
ç) Ağaçlandırma ve erozyon kontrolü geliri,
alınır.
(19) Ayrıca yapılan yatırımın işletmeye geçtiği tarihten başlamak üzere, yüzde iki (%2) gayrisafi yıllık gelir payı aşağıda izah edildiği şekilde tahsil edilir. Ancak tesisin işletmeye açıldığı yıl ile takip eden birinci takvim yılı için muafiyet tanınır.
a) Yüzde iki (%2) gayrisafi yıllık gelir payı; izin verilen arazi üzerinde kurulan işletmelere ait; yılın ilk günü ile son günü arasındaki tahsil edilmiş olsun veya olmasın tahakkuk eden her türlü satış hasılatı, hizmet satış bedelleri, izne esas konu dahilindeki her türlü kira gelirleri, faiz gelirleri ile izin verilen alan içerisinde herhangi bir isim altında elde edilen gelirlerin tek düzen muhasebe sistemdeki gelir tablosuna esas net satışlar ve gelir tablosu içeriğinde bulunan diğer olağan gelir ve karlar ile diğer olağandışı gelir ve karların toplamının yüzde ikisi (%2) dir. Takip eden yılın eylül ayı sonuna kadar izin sahibinden tahsil edilir. Bu tesise ait cari yıl öncesi vergi gelir tablosu ile yüzde iki (%2) gayrisafi yıllık gelir payına ait hesaplama cetvelinin 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre yetkili kılınan yeminli mali müşavire tasdik ettirilmesi zorunludur.
b) İzinli saha üzerinde kurulan tesislerin işletmeciliğinin üçüncü kişi veya kuruluşlara kiraya verilmesi halinde, kiracıların yapacakları kiraya verme işlemleri de dahil olmak üzere, kiraya verenlerden kira bedeli üzerinden, son kiracı olan işleticiden ise işletme hasılatı üzerinden yüzde iki (%2) gayrisafi yıllık gelir payı tahsil edilir. Kiracı veya kiracılar işletme hasılatı üzerinden yüzde iki (%2) gayrisafi yıllık gelir payını ilgili orman işletme müdürlüğü saymanlığına yatırmayı taahhüt eder. Taahhüt, kira kontratının tanzim edildiği tarihten itibaren bir ay içinde yapılır. Kiracıların taahhütte bulunmamalarından dolayı bunlardan alınamayan yüzde iki (%2) gayrisafi yıllık gelir payı kiraya verenlerden alınır. Kiracıların yıllık işletme hasılatını beyan etmesi ile yüzde iki (%2) gayrisafi yıllık gelir payını yatırmasında ve tespitinde yatırımcı için öngörülen esaslar uygulanır.
(20) Orman köylüleri kalkındırma geliri daha önce verilmiş olan turizm izinlerinde 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun 15 inci maddesine göre tahsil edilir.
(21) Müteakip yıllara ait arazi izin bedelleri, Devlet Planlama Teşkilatınca her yıl belirlenen deflatör katsayısının bir önceki yıl arazi izin bedeli ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın önceki yıl arazi izin bedeline ilavesi suretiyle tespit edilerek, kesin izin olur tarihi esas alınarak her yıl tahsil edilir.
(22) Teminat; toplam proje bedelinin yüzde üçü (%3) oranında izin başlangıcında bir defa alınır. Süre uzatımlarında ve izin devirlerinde güncellenir. Devlet idareleri ile kamu kurum ve kuruluşlarından teminat alınmaz. Teminat olarak; Türk Parası, mevduat bankaları ve katılım bankalarınca verilecek teminat mektupları, Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler kabul edilir. Genel Müdürlükçe belirlenerek alınan teminat her ne suretle olursa olsun haczedilemez, üzerine ihtiyati tedbir konulamaz, tespit ve tahsiline itiraz edilemez. Teminat olarak alınan değerler, gerekli hallerde birbiriyle değiştirilebilir.
Önceden yapılan müracaatların değerlendirilmesi
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce yapılan ancak değerlendirilmemiş olan müracaatlara konu yerler ile ön iznin veya kesin iznin iptal edildiği yerlerde, bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.
ONBEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 79 – (1) 5/4/1995 tarihli ve 22249 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Orman Arazilerinin Tahsisi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 80 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 81 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı yürütür.
Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi
Sayısı
22/3/2007
26470
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ SANAYİ GELİŞTİRME VE DESTEKLEME İDARESİ BAŞKANLIĞI (KOSGEB) DESTEKLERİ YÖNETMELİĞİNDE
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 – 24/4/2005 tarihli ve 25795 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB) Destekleri Yönetmeliğinin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“TS-ISO 9000, TS-ISO 14000, TS-ISO 22000, HACCP, AQAP, EN 17025 ve benzeri sistem belgelendirme çalışmalarına yönelik hizmetler bu destek kapsamı dışındadır.”
MADDE 2 – Aynı Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“TS-ISO 9000, TS-ISO 14000, TS-ISO 22000, HACCP, AQAP, EN 17025 ve benzeri sistem belgelendirme çalışmalarına yönelik hizmetler, bu destek kapsamı dışındadır.”
MADDE 3 – Aynı Yönetmeliğin 7 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 7 – Bilim ve teknolojiye dayalı yeni fikir ve buluşlara sahip işletmelerin, ulusal ve uluslararası platformlarda rekabet edebilecek teknolojik düzeyde kurulması, gelişmesi ve yeni ürün üretilmesi veya geliştirilmesi amacı ile bu işletmelere teknolojik araştırma ve geliştirme desteği verilir.
Teknoloji geliştirme merkezleri, duvarsız teknoloji inkübatörleri, teknoloji yenilik merkezleri ve benzeri nitelikteki Ar-Ge projelerine yönelik işbirliği protokolleri çerçevesinde kurullarda desteklenmesine karar verilen işletmelere; malzeme, teçhizat ve prototip üretimi ile ilgili giderler ve deneme amaçlı hammadde temini, kalite geliştirme, teknolojik donanım satın alma, danışmanlık, Ar-Ge sonuçlarını yayınlama, teknopark kira desteği, işlik tahsisi, yurtdışı kongre, konferans, panel, sempozyum, teknoloji fuarlarına katılım, başlangıç sermayesi temini ve iş geliştirme için destek verir.
Destek unsurları ve üst limitleri;
a) Malzeme, teçhizat ve prototip üretimi ile ilgili giderler ve deneme amaçlı hammadde temini için;
1) Teçhizat ve demirbaşların teminat karşılığı satın alınması halinde; verilecek desteğin üst limiti 200.000 (iki yüz bin) YTL,
2) Teçhizat ve demirbaşların finansal kiralama yolu ile alınması halinde; teçhizat ve demirbaşların faturada yer alan peşin bedeli ve KDV dışında kalan finansal kiralama giderlerine verilecek desteğin üst limiti 50.000 (elli bin) YTL.
b) Projesi KOSGEB tarafından desteklenerek başarı ile tamamlanan İşletmelere verilecek olan kalite geliştirme ve teknolojik donanım temini için;
1) Kalite geliştirme ve teknolojik donanım için gerekli demirbaşların teminat karşılığı satın alınması halinde; verilecek desteğin üst limiti 50.000 (elli bin) YTL,
2) Kalite geliştirme ve teknolojik donanım için gerekli demirbaşların finansal kiralama yolu ile alınması halinde; teçhizat ve demirbaşların faturada yer alan peşin bedeli ve KDV dışında kalan finansal kiralama giderlerine verilecek desteğin üst limiti 15.000 (on beş bin) YTL.
c) Danışmanlık desteği; teknoloji araştırma ve geliştirme desteğinden yararlanan işletmelerin danışmanlık ihtiyacının karşılanabilmesini teminen; işbirliği yapılmış olan üniversitelerden sağlanacak danışmanlık hizmetinden, ilgili üniversitelerin belirlediği usul ve esaslar çerçevesinde yararlanılır. İşletmelerin yurtiçi ve yurtdışındaki üniversitelerden alacağı danışmanlık hizmeti desteği üst limiti 20.000 (yirmi bin) YTL,
d) Ar-Ge sonuçlarını yayınlama desteği; Ar-Ge çalışmasının sonuçlarının tanıtımı ve duyurulması amacı ile işletme tarafından kitap, broşür, CD ve benzeri doküman yayınlanması giderleri desteği üst limiti 3.000 (üç bin) YTL,
e) Teknopark kira desteği üst limiti 20.000 (yirmi bin) YTL,
f) İşlik tahsisi; işletmelere, Ar-Ge projelerini gerçekleştirebilmeleri için KOSGEB birim binalarında 24 (yirmi dört) aya kadar işlik tahsisi,
g) İşletmelerin, Ar-Ge konusuna ilişkin yurtdışı kongre, konferans, panel, sempozyum, teknoloji fuarları ile teknoloji transfer amaçlı yurtdışı toplantılara katılım ve ziyaret desteği üst limiti 5.000 (beş bin) YTL,
ğ) Başlangıç sermayesi desteği; Ar-Ge Projesi onaylandıktan sonra şirketlerini kuran veya Ar-Ge proje başvurusu tarihi itibariyle son bir yıl içinde şirketini kurmuş olan ve Teknoloji Geliştirme Merkezi bünyesinde işlik tahsis edilen işletmelere, işliklerde Ar-Ge faaliyetlerine başlamalarından sonra verilecek geri ödemesiz destek tutarı 10.000 (on bin) YTL,
h) İş geliştirme desteği; Teknoloji geliştirme merkezi ve DTİ’lerde yer alan, Teknoloji Ar-Ge Destekleri kapsamında desteklenen ve projesini başarıyla tamamlayarak mezun olan işletmelerin yararlanabileceği geri ödemesiz destek tutarı 15.000 (onbeş bin) YTL,
olup ekteki KOSGEB destekleri tablosunda belirtilen oranda destek verilir.
Bu destekteki (a) ve (b) bentlerinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerindeki seçeneklerden sadece birisi tercih edilir, (f) bendinde yer alan işlik tahsisi süresi kurul kararı ile mevcut işletmeler için en fazla 12 (on iki) ay, yeni kurulan işletmeler için 24 (yirmi dört) ay uzatılabilir.”
MADDE 4 – Aynı Yönetmeliğin 9 uncu maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“Bu desteğin, işletmelerin bulunduğu bölgede (Organize Sanayi Bölgeleri, Küçük Sanayi Siteleri, Serbest Bölge, Teknoloji Geliştirme Bölgesi ve diğer sanayi bölgeleri) yerel ağ üzerinden hizmet veren veya uzaktan internet erişimi ile Uygulama hizmet sağlayıcı modeli (ASP) ile ana server (sunucu) deki yazılımın kullanım hakkının kiralanması durumunda, destek üst limiti 4.000 (dört bin) YTL, destekleme oranı %80, destekleme süresi ise otuz altı aydır. Bu durumda, ASP yöneticisi olan hükmi şahsiyet, tedarikçi olarak muhatap alınır. Bu destek, işletmeye, ASP yöneticisi ile yapacağı sözleşmeye istinaden sözleşme süresinin başlangıcında ödenir. İzleme sürecinde işletmenin sözleşmeye uymaması durumunda destek durdurularak, desteğin tamamı işletmeden kanuni faizleriyle birlikte tahsil edilir.”
MADDE 5 – Aynı Yönetmeliğin 10 uncu maddesi üçüncü fıkrasının (b) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“b) E- ticaret desteği: İşletmelerin e-ticaret yapmalarını ve e-dış ticarete geçmelerini teminen verilen bu destek, KOSGEB tarafından işletilen ve http://www.kobinet.org.tr. adresinde yayınlanan KOBİNET e- ticaret portalında ücretsiz olarak verilir.”
MADDE 6 – Aynı yönetmeliğin 11 inci maddesinden sonra gelmek üzere, aşağıdaki madde eklenmiştir.
“Sistem belgelendirme desteği
MADDE 11/A – İşletmelerin TS-ISO 9000, TS-ISO 14000, TS-ISO 22000, TS EN ISO/IEC 17020, TS EN ISO/IEC 17025, AQAP ve benzeri sistem belgelendirme çalışmaları neticesinde, Türk Standartları Enstitüsü (TSE), Türk Akreditasyon Kurumundan (TÜRKAK) alacakları sistem belgesi karşılığında, her bir belge türü için 2.500 (ikibin beşyüz) YTL olmak üzere, toplam azami 10.000 (onbin) YTL geri ödemesiz destek verilir. Sistem belgelendirmeye yönelik danışmanlık desteği hizmet alımı başlanmış olan işletmelerin desteği devam eder. Ancak, sistem belgelendirmeye yönelik yeni destek talepleri, bu destek kapsamında değerlendirilir.”
MADDE 7 – Aynı Yönetmeliğin 12 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 12 – İşletmelerin; pazar paylarını artırma, rakiplerini tanıma, yeni ürünler ve teknolojiler hakkında bilgi edinme ve ürünleri için marka imajı oluşturmalarını teminen, TOBB tarafından Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde ve TOBB Internet sitesinde yayınlanan yıllık yurtiçi fuar takviminde yer alanlar içerisinden KOSGEB tarafından belirlenen yurtiçi sanayi ihtisas ve genel sanayi fuarlarına katılımlarına destek verilir.
Destek unsurları ve üst limitleri; her işletmeye verilecek olan ürün sergileme desteği, en az 6 (altı) m2 ve en fazla 40 (kırk) m2 için metre kare başına olmak üzere;
a) Yurtiçi sanayi ihtisas fuarları: Gelişmiş, normal ve kalkınmada öncelikli yörelerde düzenlenecek bu nitelikteki fuarlara katılacak her işletmeye boş alan (yer) kirası, standart stand konstrüksiyonu, standart stand dekorasyonu, fuar katılımcı kataloğu, fuar alanının genel düzenlemesi ile ilgili hostes, genel tanıtım, genel güvenlik, genel temizlik ile gerekli olabilecek diğer hizmet maliyet giderlerini içerecek kapalı alan için, KOSGEB destek üst limiti 60 (altmış) YTL/m2; açık alanlara katılımları için ise, KOSGEB destek üst limiti 40 (kırk) YTL/m2’dir. Bu fuarlar için, fuar toplam ürün sergileme alanının % 40’ını aşmamak kaydı ile ve toplam stand alanı 1.500 (binbeş yüz) YTL/ m2’yi geçemez.
b) Yurtiçi genel sanayi fuarları: Sadece kalkınmada öncelikli yörelerde düzenlenecek bu nitelikli fuarlara katılacak her işletmeye boş alan (yer) kirası, standart stand konstrüksiyonu, standart stand dekorasyonu, fuar katılımcı kataloğu, fuar alanının genel düzenlemesi ile ilgili hostes, genel tanıtım, genel güvenlik, genel temizlik ile gerekli olabilecek diğer hizmet maliyet giderlerini içerecek kapalı alan metre kare ücreti KOSGEB destek üst limiti 50 (elli) YTL/m2, açık alanlara katılımları için ise, KOSGEB destek üst limiti 35 (otuz beş) YTL’dir. Bu fuarlar için, fuar toplam ürün sergileme alanının % 40’ını aşmamak kaydı ile ve toplam stand alanı 1000 (bin) m2’yi geçmeyecek şekilde destek sağlanır.
Yurtiçi sanayi fuarlarına katılım için, ekteki KOSGEB destekleri tablosunda belirtilen oranda destek verilir”
MADDE 8 – Aynı Yönetmeliğin 13 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 13 – İşletmelerin; yurt içi ve yurt dışı pazar paylarını artırma, rakiplerini tanıma, yeni ürünler ve teknolojiler hakkında bilgi edinme ve ürünleri için marka imajı oluşturmalarını teminen, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği tarafından Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ve TOBB internet sitesinde yayınlanan Yıllık Yurt İçi Fuar Takvimi Tebliğinde yer alanlar içerisinden KOSGEB tarafından belirlenen yurt içi uluslararası sanayi ihtisas fuarlarına ve İzmir Enternasyonal Fuarına katılımlarına destek verilir.
Destek unsurları ve üst limitleri;
a) Her işletmeye ürün sergileme desteği olarak en az 6 (altı) m2 ve en fazla 40 (kırk) m2 için boş kapalı alan (yer) kirası, standart konstrüksiyonu, standart stand dekorasyonu, fuar alanının genel düzenlemesi ile ilgili genel güvenlik, genel temizlik hizmetleri giderlerinden oluşan fuarlara katılımları için, KOSGEB destek üst limiti 110 (yüz on) YTL/m2’yi,
b) Bu nitelikteki fuarlar için; fuarın toplam ürün sergileme alanının %40’ını aşmamak kaydı ile ve toplam stand alanı 1.500 (bin beşyüz) m2’yi geçmeyecek şekilde destek sağlanır. Ancak, İzmir Enternasyonel Fuarı için bu koşul aranmaz ve açık alanda da KOSGEB tarafından en fazla 60 (altmış) YTL/m2’yi geçmemek üzere ürün sergileme desteği sağlanır.
MADDE 9 – Aynı Yönetmeliğin 14 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 14 – İşletmelerin; uluslararası pazarlara giriş, yurtdışı pazar paylarını artırma, rakiplerini tanıma, yeni ürünler ve teknolojiler hakkında bilgi edinme ve ürünleri için marka imajı oluşturmalarını teminen, ülkemiz milli katılımının gerçekleştirileceği ve kendileri için hedef pazar olarak öngördükleri ülkelerde düzenlenen milli katılım düzeyindeki yurtdışı fuarlar arasından, KOSGEB tarafından yıllık olarak belirlenen yurtdışı fuarlara katılımlarına destek verilir.
Destek unsurları ve üst limitleri;
a) Her işletmeye ürün sergileme desteği olarak en az 9 (dokuz) m2 ve en fazla 50 (elli) m2 için destek verilir. KOSGEB tarafından destek sağlanacak metrekare başına fuar katılım ücretine verilecek desteğin üst limiti 400 (dörtyüz) YTL’dir. Bu fuar katılım ücretine; boş kapalı alan (yer) kirası, standart stand konstrüksiyonu, standart stand dekorasyonu, fuar alanının genel düzenlemesi ile ilgili genel güvenlik, genel temizlik hizmetleri, fuarın yurtdışı tanıtım giderleri, ürünlerin organizatör kuruluşun bildireceği yurtiçindeki depo ile fuar stand alanı arası gidiş-dönüş nakliyesi, ürünlerin yurtdışı indirme-depolama-yükleme giderleri, ürünlerin gümrük işlem giderleri ile yurtdışı nakliye sigortası giderleri dahildir. Destek üst limiti en fazla 16.000 YTL’dir.
b) İşletmeler; bu destekten aynı takvim yılı içerisinde, aynı ülkeye bir defa olmak üzere en fazla iki defa yararlanabilir. Ancak, aynı yurtdışı fuara katılım için başka bir kamu kuruluşu tarafından destek alması halinde KOSGEB’in bu desteğinden faydalanamayacaktır.
MADDE 10 – Aynı Yönetmeliğin 15 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 15 – İşletmelerin, uluslararası pazarlara girme ve yurtdışı pazar paylarını artırma, rakiplerini tanıma, yeni ürünler ve teknolojiler hakkında bilgi edinme ve ürünleri için marka imajı oluşturmalarını sağlamak amacı ile kendileri için hedef pazar olarak öngördükleri ülkelerde organizatör kuruluşlar tarafından düzenlenen milli katılım dışında kalan yurtdışı fuarlara katılımlarına destek verilir.
İşletmeler, milli katılım düzeyindeki yurtdışı fuarlara bu destekten yararlanmak üzere katılamazlar.
İşletmeler, bu destekten aynı takvim yılı içerisinde; aynı ülkeye bir defa olmak üzere en fazla iki defa faydalanabilir.
Destek unsurları ve üst limitleri;
a) Her işletmeye ürün sergileme desteği olarak en az 9 (dokuz) m2 ve en fazla 50 (elli) m2 için destek verilir. Metrekare başına verilecek desteğin üst limiti 400 (dörtyüz) YTL olmak üzere KOSGEB tarafından destek sağlanacak fuar katılım ücretine; boş kapalı alan (yer ) kirası, standart stand konstrüksiyonu, standart stand dekorasyonu, ürünlerin yurtiçindeki depo ile fuar stand alanı arası gidiş-dönüş nakliyesi, ürünlerin yurtdışı indirme-depolama-yükleme giderleri, ürünlerin gümrük işlem giderleri ile yurtdışı nakliye sigortası giderleri dahildir. Destek üst limiti en fazla 16.000 YTL’dir. Ekteki KOSGEB destekleri tablosunda belirtilen oranlarda destek verilir.”
MADDE 11 – Aynı Yönetmeliğin 16 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 16 – İşletmelere; işletmelerini ve ürünlerini, özellikle yurtdışında tanıtmaları için gerçekleştirecekleri faaliyetlerine destek verilir.
Destek unsurları ve üst limitleri;
a) Türkçe/yabancı dilde işletme ve ürün tanıtımı amaçlı; broşür, ürün katalogu giderleri için üst limit 3.000 (üç bin) YTL,
b) Türkçe/yabancı dilde işletme ve ürün tanıtımı amaçlı, etiket baskılı bandrollü CD giderleri için üst limit 4.000 (dört bin) YTL,
c) Türkçe/yabancı dilde işletme ve ürün tanıtımı amaçlı, web sayfası hazırlama KOSGEB tarafından işletilen ve http://www.kobinet.org.tr. adresinde yayınlanan KOBİNET e-ticaret portalında ücretsiz olarak verilir.
Tanıtım Desteğinin toplamı 7.000 (yedi bin) YTL olup, ekteki KOSGEB destekleri tablosunda belirtilen oranda destek verilir.”
MADDE 12 – Aynı Yönetmeliğin 22 nci maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendi, aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“c) Organize Sanayi Bölgeleri (OSB) içinde veya dışında, bu illerdeki mülki/yerel yönetimlerce belirlenmiş olan sanayi alanlarında, işletmeler tarafından yaptırılacak olan binaların üstyapı uygulama projeleri için; projenin onaylanması ve bina subasman seviyesinin destek sözleşmesi imzalanmasından itibaren 2 (iki) yıl içinde en az %50’sinin tamamlanmasından sonra, brüt kapalı kullanım alanının bir metrekaresi için 3 (üç) YTL,”
MADDE 13 – Aynı yönetmeliğin 25 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.
“Kredi faiz desteği
MADDE 25/A – 22/3/2004 tarihli ve 2004/7131 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi İşletmelerinin Geliştirilmesi ve Desteklenmesi Amacıyla KOSGEB Tarafından Uygun Koşullarda Finansal Destek Sağlanması Hakkında Karara istinaden işletmelerin Ziraat Bankası, Vakıflar Bankası ve Halk Bankasından kullanacakları ihracat, işletme ve yatırım amaçlı kredilerin faizi, KOSGEB tarafından geri ödemesiz destek olarak işletmelere verilir. Kredi faiz desteğinin usul ve esasları, yönerge ile belirlenir. KOSGEB’in diğer desteklerinden yararlanırken, uygunsuzluk yaptığı tespit edilen işletmeler, bu destekten hiçbir suretle yararlandırılmaz. Desteğin kullandırılmasında, küçük ölçekli işletmelere ve kalkınmada öncelikli yörelerdeki işletmelere belirli bir kontenjan ayrılır. Bu kontenjan, KOSGEB tarafından belirlenir. Desteği uygun şekilde kullanmayan işletmelerden, sağlanan destek, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre KOSGEB tarafından tahsil edilir.”
MADDE 14 – Aynı Yönetmeliğin 27 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 27 – KOSGEB tarafından verilecek olan; Danışmanlık Desteği, Eğitim Desteği, Bilgisayar Yazılımı Desteği, Genel Test, Analiz ve Kalibrasyon, CE İşaretlemesine ilişkin Test ve Analiz Desteği, Tanıtım Desteği (web sayfası hazırlama alt başlığı hariç), Yurtiçi Sanayi Fuarlarına Katılım Desteği, Yurtiçi Uluslararası Sanayi İhtisas Fuarlarına Katılım Desteği ve Altyapı ve Üstyapı Uygulama Projesi Desteği ile Finansal Kiralama Yöntemi ile verilecek olan Teknoloji Araştırma ve Geliştirme Desteği, Ortak Kullanım Amaçlı Makine ve Teçhizat Desteği ve Yeni Girişimci Desteğinin daha etkin ve verimli kullanımının sağlanabilmesi için, tedarikçilerin temin edecekleri mal ve hizmetlerin kalite ve fiyatlarının değerlendirilmesi ve veri tabanında izlenmesi aşağıdaki şekilde yapılır.
a) Duyuru; tedarikçi tarafından sağlanan desteklerde, tedarikçiler ile sundukları mal ve hizmetlere yönelik başvuru, istenilen belgeler, değerlendirme, tedarikçi veri tabanına alma, veri tabanından geçici veya sürekli olarak çıkarılmasına ilişkin kriterler usul esaslar ile Başkanlıkça belirlenir ve duyurulur.
b) Başvuru; tedarikçilere ilişkin başvuru, desteği veren veya destekten sorumlu KOSGEB Birimine yapılır.
c) Değerlendirme komisyonlarının oluşumu ve işleyişi; desteği veren veya destekten sorumlu KOSGEB birimince başvuru ön değerlendirmesi yapılır ve Başkanlıkça oluşturulan teknik inceleme komisyonuna gönderilir. Bu komisyona gerekli durumlarda üniversiteler ve destek ile ilgili ihtisas kurumlarından üye alınabilir. Teknik inceleme komisyonunun değerlendirmesini müteakip, tedarikçiler ve desteklenecek mal ve hizmetleri ile bunların fiyatları Başkanlıkça oluşturulan onay komisyonu tarafından değerlendirilir. Uygun görülenleri KOSGEB tedarikçi veri tabanına kaydedilir. Tedarik konusu ile ilgili kamu kurum ve kuruluşları ve üniversiteler tarafından onaylanmış (akredite edilmiş) tedarikçiler ve/veya mal ve hizmetleri, teknik inceleme komisyonu değerlendirmesinden muaf tutulabilir.
d) Tedarikçilerin izlenmesi, KOSGEB’e taahhüt ettiği mal ve hizmet kalitesi ile teklif ettiği fiyatlara aykırı uygulama ve KOSGEB’ce belirlenen ilkelere aykırı davranışların KOSGEB tarafından tespiti durumunda, tedarikçinin gerektiğinde veri tabanından geçici veya sürekli olarak çıkarılması ve tekrar değerlendirmeye alınması da onay komisyonunun kararı ile gerçekleştirilir.”
MADDE 15 – Aynı Yönetmeliğin ekinde yer alan KOSGEB Destekleri Tablosu’na 2.1.7 no.lu satırdan sona gelmek üzere 2.1.8, 2.1.9 no.lu satırlar ile 4.1.2 no.lu satırdan sonra gelmek üzere 4.2 no.lu satır ekteki şekilde eklenmiş ve 3.1, 3.2.2, 5.1.1, 5.1.2, 5.2, 5.3.1, 5.4.1, 5.5.2, 5.5.3 no.lu satırlar, ekteki şekilde değiştirilmiştir.
MADDE 16 – Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 17 – Bu Yönetmelik hükümlerini KOSGEB Başkanı yürütür.
Ekli “Sağlık Tesislerinin, Kiralama Karşılığı Yaptırılması ile Tesislerdeki Tıbbî Hizmet Alanları Dışındaki Hizmet ve Alanların İşletilmesi Karşılığında Yenilenmesine Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik”in yürürlüğe konulması; Sağlık Bakanlığı’nın 14/4/2010 tarihli ve 632 sayılı yazısı üzerine, 7/5/1987 tarihli ve 3359 sayılı Kanunun ek 7 nci maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nca 30/4/2010 tarihinde kararlaştırılmıştır.
MADDE 1- 3/7/2006 tarihli ve 2006/10655 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sağlık Tesislerinin, Kiralama Karşılığı Yaptırılması ile Tesislerdeki Tıbbî Hizmet Alanları Dışındaki Hizmet ve Alanların İşletilmesi Karşılığında Yenilenmesine Dair Yönetmeliğin 1 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun ek 7 nci maddesi uyarınca; yapılmasının gerekli olduğuna Yüksek Planlama Kurulu tarafından karar verilen sağlık tesislerinin, Sağlık Bakanlığınca verilecek ön proje ve belirlenecek temel standartlar çerçevesinde, kendisine veya Hazineye ait taşınmazlar üzerinde ihale ile belirlenecek gerçek kişilere veya özel hukuk tüzel kişilerine kırkdokuz yılı geçmemek şartıyla belirli süre ve bedel üzerinden kiralama karşılığı yaptırılmasına, bu amaçla Maliye Bakanlığınca Hazineye ait taşınmazlar üzerinde gerçek kişiler veya özel hukuk tüzel kişileri lehine bedelsiz olarak kırkdokuz yıla kadar üst hakkı tesis edilmek suretiyle bu taşınmazların devredilmesine; kira bedeli ve kiralama süresinin tespitine, sağlık tesislerindeki tıbbî hizmet alanları dışındaki hizmet ve alanların işletilmesi karşılığında yenilenmesine, ihale yöntemlerine, isteklilerde aranacak niteliklerin belirlenmesine, sözleşmelerin kapsamına ve diğer hususlara dair usul ve esasları belirlemektir.”
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (j) ve (ö) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki bent eklenmiştir.
“j) Sözleşme: Yapım ve yenileme işlemleri ile ilgili olarak idare ile yüklenici arasında özel hukuk hükümlerine göre yapılan, Hazineye ait taşınmazlar üzerinde yüklenici lehine bedelsiz olarak kırkdokuz yıla kadar üst hakkı tesis edilmek suretiyle bu taşınmazların devredilmesi halinde, üst hakkı sözleşmesine esas teşkil eden ve onun ayrılmaz bir parçası olan sözleşme ve eklerini,”
“ö) Üst hakkı sözleşmesi: Sağlık tesislerinin Hazineye ait taşınmazlar üzerinde kiralama karşılığında yaptırılması hâlinde, bu taşınmazlar üzerinde yüklenici lehine bedelsiz olarak kırkdokuz yıla kadar üst hakkı tesis edilmek suretiyle bu taşınmazların devredilmesine ilişkin olan ve (j) bendinde tanımlanan sözleşmeye dayanan, sözleşme ve eklerini,”
“s) Özel amaçlı şirket: 3359 sayılı Kanun ve bu Yönetmelik hükümleri uyarınca imzalanacak sözleşmenin tarafı olmak, sözleşme hükümlerini ifa etmek üzere, faaliyet konusu sadece sözleşme konusu ile sınırlı olmak kaydıyla, ihale üzerine bırakılan birden fazla gerçek kişi, özel hukuk tüzel kişisi ve bunlardan müteşekkil iş ortaklığı veya konsorsiyumlarca Türk hukukuna göre kurulan sermaye şirketini,”
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 7 nci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Bakanlık, ön fizibilite raporu hazırlanırken, her bir proje için öngörülen uygun nitelikte taşınmaz bulunup bulunmadığı ve bu taşınmazlar üzerinde yüklenici lehine bedelsiz olarak kırkdokuz yıla kadar üst hakkı tesis edilmek suretiyle bedelsiz devrin mümkün olup olmadığı konusunda Maliye Bakanlığının uygun görüşünü alır.”
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 10 uncu maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Bu Yönetmelik kapsamında yapılacak ihalelere katılacak isteklilerin veya ortak girişimi oluşturan gerçek veya tüzel kişilerden her birinin sağlam bir malî yapıya sahip olduklarını, bağımsız denetçi veya yeminli mali müşavirlerce tasdik edilmiş malî tabloları ile kanıtlamaları zorunludur. İsteklilerin sağlaması gereken referanslara, tecrübeye, malî ve teknik yeterliğe ilişkin hususlar Bakanlıkça belirlenir ve ihale ilanında ve ihale dokümanında duyurulur.”
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 12 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Ortak girişim ve özel amaçlı şirket
MADDE 12- (1) Ortak girişim, birden fazla gerçek veya tüzel kişi tarafından iş ortaklığı veya konsorsiyum olarak oluşturulabilir. İş ortaklığı üyeleri, hak ve sorumluluklarıyla işin tümünü birlikte yapmak üzere, konsorsiyum üyeleri ise hak ve sorumluluklarını ayırarak işin kendi uzmanlık alanlarıyla ilgili kısımlarını yapmak üzere ortaklık yapar.
(2) Özel amaçlı şirket kurmak üzere bir araya gelen birden fazla gerçek veya tüzel kişilerde hak ve sorumluluklar, özel amaçlı şirket kurulana kadar münferiden her bir gerçek veya tüzel kişiye, özel amaçlı şirket kurulduktan sonra şirkete aittir.
(3) İş ortaklığı her türlü ihaleye teklif verebilir. İdare, konsorsiyumların veya özel amaçlı şirket kurmak üzere bir araya gelen birden fazla gerçek veya tüzel kişinin ihaleye katılıp katılamayacağını ihale dokümanında belirtir. İhale aşamasında ortak girişimlerden ortaklıklarına dair anlaşma veya taahhütname istenir. İş ortaklığı anlaşmalarında pilot ortak, konsorsiyum anlaşmalarında koordinatör ortak belirtilir.
(4) İhalenin iş ortaklığı veya konsorsiyum üzerinde kalması hâlinde, sözleşme imzalanmadan önce noter tasdikli iş ortaklığı veya konsorsiyum sözleşmesinin verilmesi gerekir. İş ortaklığı anlaşma ve sözleşmesinde, iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin taahhüdün yerine getirilmesinde müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları; konsorsiyum anlaşma ve sözleşmesinde, konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin, işin hangi kısmını taahhüt ettikleri ve taahhüdün yerine getirilmesinde koordinatör ortak aracılığıyla aralarındaki koordinasyonu sağlayacakları belirtilir.
(5) İhalenin ortak girişim veya özel amaçlı şirket kurmak üzere bir araya gelen birden fazla gerçek veya tüzel kişi üzerinde kalması halinde sözleşme imzalanmadan önce özel amaçlı şirketin ticaret sicil gazetesinde yayımlanan şirket kuruluşuna ilişkin ticari sicil kaydının verilmesi gerekir.
(6) Bu Yönetmelik kapsamındaki her bir kiralama karşılığı sözleşme için ayrı ve yeni bir özel amaçlı şirket kurulması gerekir. Bu şirketin ana sözleşmesinde, gerçekleştireceği sağlık tesisi projesi faaliyet konusu olarak belirtilir.”
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğin 31 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Maliye Bakanlığınca da uygun görülenler üzerinde, yüklenici lehine bedelsiz olarak kırkdokuz yıla kadar bağımsız ve sürekli nitelikli üst hakkı tesis edilebilir.” ibaresi “Maliye Bakanlığınca da uygun görülenler üzerinde, yüklenici lehine bedelsiz olarak kırkdokuz yıla kadar üst hakkı tesis edilebilir.” şeklinde, üçüncü ve dördüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(3) Yükleniciye devredilecek arsa veya arazilere ilişkin mevzuata göre alınması gereken tüm izinler ile hazırlanması gereken tüm raporların sorumluluğu Bakanlığa aittir. Bu işlemler tamamlanarak sözleşmenin imzalanmasını müteakip otuz gün içinde bu taşınmazlar, üzerinde Maliye Bakanlığınca yüklenici lehine bedelsiz olarak kırkdokuz yıla kadar üst hakkı tesis edilmek suretiyle yükleniciye devredilir. Bu taşınmazların sözleşme süresince amacı dışında kullanılamayacağına ve yüklenici lehine tesis edilen üst hakkının Maliye Bakanlığı ile Bakanlıktan izin alınmaksızın devredilemeyeceğine dair tapu kütüğüne şerh konulur.
(4) Sağlık tesisinin gerçek kişilere veya özel hukuk tüzel kişilerine ait arsa veya arazi üzerinde yapılması durumunda, yükleniciye söz konusu arsa ve arazilere ilişkin yer tesliminin, sözleşmenin imzalanmasını izleyen altmışıncı günde yapıldığı kabul edilir. Bu taşınmazların sözleşme süresince amacı dışında kullanılamayacağına ve yüklenici lehine tesis edilen üst hakkının Maliye Bakanlığı ile Bakanlıktan izin alınmaksızın devredilemeyeceğine dair tapu kütüğüne şerh konulur.”
MADDE 7- Aynı Yönetmeliğin 34 üncü maddesinin beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(5) İhale dokümanında ve sözleşmede kiralama süresi ve kira artış oranları belirtilir. Kira artış oranlarının tespitinde, Türkiye İstatistik Kurumunca belirlenen ve Ocak ayı içerisinde açıklanan bir önceki yıla ilişkin yıllık ÜFE ve TÜFE esas alınarak oluşturulan (ÜFE+TÜFE)/2 formülü kullanılır.”
MADDE 8- Aynı Yönetmeliğin 35 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Bakanlık, sağlık tesisinin yapımı aşamasında veya işletilmesi sırasında yükleniciden kaynaklanan nedenlerle meydana gelebilecek hata ve olumsuzluklara istinaden cezaî müeyyideler koyma hakkını haizdir. Bu cezaî müeyyidelerin hangi durumlarda ve ne şekilde uygulanacağı sözleşmede belirtilir. Sözleşmenin, yüklenicinin herhangi bir kusuru olmaksızın Bakanlık tarafından feshedilmesi veya Bakanlığın kusurundan kaynaklanan nedenlerle sözleşmenin yüklenici tarafından feshi durumunda, yüklenici zararının tazmininde Bakanlık, döner sermaye ilgili bütçe kalemlerinde yeterli ödeneğin tahsisi konusunda her türlü tedbiri alır. Söz konusu zararın ne şekilde ve ne ölçüde telafi edileceği sözleşme ile düzenlenir.”
MADDE 9- Aynı Yönetmeliğin 36 ncı maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Sözleşmenin imzalanmasından önce yükleniciden toplam sabit yatırım tutarının yüzde üçü tutarında kesin teminat alınır ve bu hususa ilişkin olarak ihale dokümanında gerekli açıklamalara yer verilir.”
MADDE 10- Aynı Yönetmeliğin 41 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(1) Sözleşme yapıldıktan sonra yüklenicinin taahhüdünden vazgeçmesi veya taahhüdünü, ihale dokümanları ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi hâlinde, sözleşmede öngörülen ve sözleşmenin derhal fesih hallerini belirleyen haller hariç olmak üzere, idarenin noter aracılığı ile yapacağı yazılı ihtarla nedenleri açıkça belirtilerek gereğinin yapılması için yükleniciye belirli bir süre verilir. Bu süre, ivedi durumlar dışında, yazılı ihtarın yükleniciye tebliği tarihinden başlamak üzere on günden aşağı olamaz. Verilen bu süre, sözleşme süresini etkilemeyeceği gibi gecikmeden kaynaklanan cezaî şartın uygulanmasını da engellemez.”
MADDE 11- Aynı Yönetmeliğin 48 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Yüklenicinin talebi ve idarenin uygun görmesi halinde sözleşme, Türkçe ve İngilizce olarak iki dilde hazırlanabilir. Ancak, metinler arasında herhangi bir çelişki veya tutarsızlık olması halinde Türkçe metin esas alınır.”
MADDE 12- Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“Devam eden işler
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Yönetmelikle değiştirilen hükümler, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce başlanmış ve halen devam eden ihale ve projeler hakkında da uygulanır.”
MADDE 13- Sayıştayın görüşü alınarak hazırlanan bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 14- Bu Yönetmelik hükümlerini Sağlık Bakanı yürütür.
ATIK ELEKTRİKLİ VE ELEKTRONİK EŞYALARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Genel İlkeler
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; elektrikli ve elektronik eşyaların üretiminden nihai bertarafına kadar çevre ve insan sağlığının korunması amacıyla elektrikli ve elektronik eşyalarda bazı zararlı maddelerin kullanımının sınırlandırılması, bu sınırlandırmalardan muaf tutulacak uygulamaların belirlenmesi, elektrikli ve elektronik eşyaların ithalatının kontrol altına alınması, elektrikli ve elektronik atıkların oluşumunun ve bertaraf edilecek atık miktarının azaltılması için yeniden kullanım, geri dönüşüm, geri kazanım yöntem ve hedeflerine ilişkin hukuki ve teknik esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Ek-1/A’da yer alan kategorilere dâhil olan elektrikli ve elektronik eşyaları kapsar. Ek-1/A’da tanımlanan kategorilere giren ürünlerin listesi, Ek-1/B’de verilmiştir.
(2) Bu Yönetmelik, Ek-1/A’da yeralan kategorilere dâhil olup bu Yönetmeliğin kapsamında olmayan bir ekipmanın parçasını oluşturacak şekilde monte edilmiş elektrikli ve elektronik eşyaları kapsamaz.
(3) 30/5/2009 tarihinden önce piyasaya sunulmuş olan ürünler için üretilen tamir ve yeniden kullanım amaçlı yedek parçalarda, 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi uygulanmaz.
(4) Standart dışı veya hatalı olarak üretilen ve üreticisi tarafından ürün olarak değerlendirilemeyen eşyalar, 15 ve 16 ncı maddede belirtilen hedefler hariç, bu Yönetmelik hükümlerine tabidir.
(5) Sağlık ve güvenlikle ilgili kanuni yükümlülükler ve atık yönetimi mevzuatı hükümleri saklıdır.
(6) Özel olarak askeri amaç taşımayan ürünler hariç, ülke güvenliğinin korunmasına yönelik ekipman, silah, mühimmat ve savaş gereçlerinde bulunan elektrikli ve elektronik eşyalar bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır. Malzemelerin askeri amaç taşıyıp taşımadığı, Millî Savunma Bakanlığı ve Genelkurmay Başkanlığınca müştereken tespit edilir.
Dayanak
MADDE 3 –(1) Bu Yönetmelik;
a) 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 8, 11 ve 12 nci maddeleri ile 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 ve 8 inci maddelerine ve 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanuna dayanılarak,
b) Avrupa Birliğinin 2002/95/EC sayılı Elektrikli ve Elektronik Eşyalarda Bazı Zararlı Maddelerin Kullanımının Sınırlandırılmasına İlişkin Direktifi ile 2002/96/EC sayılı Atık Elektrikli ve Elektronik Eşya Direktifine paralel olarak,
hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4 –(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aktarma merkezi: Üreticilerin veya çevre izin ve lisansına sahip AEEE işleme tesislerinin atık elektrikli ve elektronik eşyaların toplanması amacıyla kurdukları merkezleri,
b) Atık elektrikli ve elektronik eşya (AEEE): 5/7/2008 tarihli ve 26927 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelikte yer alan atık tanımına uygun ve Ek-1/A’da tanımlanan kategorilerde yer alan ürünlerin kullanım ömrü dolduğu andaki bütün bileşenlerini, unsurlarını ve ihtiva ettiği sarf malzemelerini,
c) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını,
ç) Bertaraf: Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek-II A’sında yer alan işlemlerden herhangi birini,
d) Çevre lisansı: 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelikte düzenlenen lisansı,
e) Dağıtıcı: Elektronik iletişim yoluyla yapılan satışlar da dâhil olmak üzere, ticari olarak kullanıcıya elektrikli veya elektronik eşya ulaştıran gerçek veya tüzel kişileri,
f) Elektrikli ve elektronik eşya (EEE): Ek-1/A’da yer alan kategorilere dâhil olan ve alternatif akımla 1000 Volt’u, doğru akımla da 1500 Volt’u geçmeyecek şekildeki kullanımlar maksadıyla tasarlanmış olan, uygun bir biçimde çalışması için elektrik akımına veya elektromanyetik alana bağımlı olan eşyaları ve bu akım ve alanların üretimi, transferi ve ölçümüne yarayan eşyaları,
g) Evsel AEEE: Evlerden gelen ve özellikleri ile miktarı açısından evlerden gelenlerle benzerlik gösteren ticari, kurumsal, endüstriyel ve diğer kaynaklardan gelen AEEE’yi,
ğ) Finansman anlaşması: Mülkiyet devrine imkân sağlayıp sağlamadığına bakılmaksızın, herhangi bir ürünle ilgili olarak gerçekleştirilen tüm kredi, kira, kiralama ve vadeli satış anlaşması veya düzenlemesini,
h) Geçici depolama alanı: İşleme tesislerinde, atık elektrikli ve elektronik eşyaların ve parçalarının bu Yönetmelikteki teknik koşullara göre bekletildiği alanları,
ı) Geri dönüşüm: Yakarak enerji kazanma hariç, atık malzemelerini asıl veya başka bir kullanım amacıyla üretim sürecine tabi tutmayı,
i) Geri kazanım: Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek-II B’sinde yer alan işlemlerden herhangi birisini,
j) Getirme merkezi: Evsel AEEE’lerin toplanması için belediyeler tarafından kurulan atık toplama merkezlerini,
k) Homojen malzeme: Sökme, kesme, ezme, aşındırma gibi mekanik işlemlerle farklı malzemelere ve parçalara ayrılamayan malzemeyi,
l) İşleme: AEEE’lerin arındırılması, sökümü, parçalanması, geri kazanımı veya bertarafa hazırlanması amacıyla bir tesise teslim edilmesinden sonra yapılan her türlü faaliyet ile AEEE’lerin geri kazanımı veya bertarafı için gerçekleştirilecek diğer işlemleri,
m) İşleme tesisi: İşleme tanımı kapsamında yeralan arındırma, söküm, parçalama, parçalama sonrası oluşan atıkların geri kazanımı faaliyetlerinden asgari üç faaliyeti gerçekleştiren ve 21 inci maddeye göre çevre izin ve lisansı alınmış tesisleri,
n) Önleme: AEEE’lerin ve bunların ihtiva ettiği malzeme ile maddelerin miktarlarının ve çevreye verdikleri zararın azaltılmasına yönelik alınan tedbirleri,
o) Sahipsiz atık: EEE’nin atık olduğu anda üreticisi piyasada bulunmayan veya tespit edilemeyen AEEE’yi,
ö) Tarihsel atık: Bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden önce piyasaya sürülen ürünlerden kaynaklanan AEEE’yi,
p) Tehlikeli madde veya müstahzar: 26/12/2008 tarihli ve 27092 Mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelikte tehlikeli olarak tanımlanan madde veya karışımları,
r) Üretici: 6/3/2011 tarihli ve 27866 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesafeli Sözleşmelere Dair Yönetmelik kapsamındaki mesafeli sözleşmeler ile yapılan satışlar da dâhil olmak üzere, satış yöntemine bağlı olmaksızın;
1) Kendi markasıyla elektrikli ve elektronik eşya üreten ve satan,
2) Kendi markasıyla başka tedarikçiler tarafından üretilen elektrikli ve elektronik eşyaları satan,
3) Ticari amaçlarla elektrikli ve elektronik eşya ithal eden
gerçek ve tüzel kişileri,
s) Yeniden kullanım: AEEE’lerin veya parçalarının, belediyelere, dağıtıcılara, işleme tesislerine, toplama noktalarına veya üreticilere teslim edilenler de dâhil olmak üzere, tasarlandıkları asıl amaç için tekrar kullanıldıkları her türlü uygulamayı,
ş) Yetkilendirilmiş kuruluş: Bu Yönetmelikten kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirilmesi amacıyla Bakanlıkça belirlenen esaslar dâhilinde oluşturulan ve kâr amacı gütmeyen ortak uyum organizasyonunu,
ifade eder.
Genel ilkeler
MADDE 5 –(1) Elektrikli ve elektronik eşyalar ile atık elektrikli ve elektronik eşyaların yönetimine ilişkin ilkeler şunlardır:
a) 30/5/2009 tarihinden sonra ithal veya imal yoluyla piyasaya sürülen Ek-1/A’da verilen 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 10 nolu sınıflara dâhil olan elektrikli ve elektronik eşyalar ile elektrik ampulleri ve evsel amaçlı kullanılan aydınlatma gereçlerinde, Ek-2’de yer alan istisnalar hariç, kurşun (Pb), cıva (Hg), artı altı değerlikli krom (Cr6+), polibromürlü bifeniller (PBB) ve polibromürlüdifenil eterler (PBDE) ile kadmiyumun (Cd) bulunması yasaktır.
b) Yeni tasarım ürünlerde, teknik açıdan uygun olması durumunda geri dönüştürülebilen malzeme kullanımı teşvik edilir.
c) AEEE’lerin bir bütün olarak yeniden kullanımına öncelik verilir.
ç) Toplanan AEEE’lerin işlenmesi sağlanarak 16 ncımaddedeki geri kazanım ve geri dönüşüm oranları sağlanır.
d) AEEE’lerin ve parçalarının teknik olarak işlenerek geri dönüşüm ve geri kazanım imkânının bulunmaması durumunda bertarafına müsaade edilir.
e) AEEE’lerin geri dönüşümü, geri kazanımı ve bertarafı çevre lisanslı tesislerde yapılır.
f) AEEE’lerin işlenmesi sonucu ortaya çıkan atıkların azaltılması veya imhası amacıyla çevre mevzuatına aykırı olarak yakılması ve alıcı ortama verilmesi yasaktır.
g) AEEE’lerin yönetiminden kaynaklanan çevresel zararların giderilmesi ile ilgili tazminat ve diğer maliyetler, “kirleten öder” ilkesine göre AEEE’lerin yönetimi için sorumlu olan gerçek veya tüzel kişilere aittir.
ğ) EEE üretimi yapılan tesiste oluşan veya garanti kapsamında yetkili servislerden iade alınan AEEE’lerin işlenmesi amacıyla üretim yerinde kurulan üniteler için çevre lisansı şartı aranmaz. Bu ünitelerde işleme faaliyeti bu Yönetmelikte belirtilen kriterlere uygun olarak gerçekleştirilir. EEE üretimi yapılan tesislerde oluşan AEEE’lerin geçici depolanması 13 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılır. Üretim yerlerinde kurulacak olan işleme üniteleri ile geçici depolama alanları için ilgili çevre ve şehircilik il müdürlüğünden uygunluk yazısı alınması zorunludur.
(2) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında; 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (r) bendinin (2) numaralı alt bendinde tanımlanan üretici tarafından piyasaya sürülen ürünler üzerinde, aynı bendin (1) numaralı alt bendinde tanımlanan üreticinin de markasının bulunması durumunda, ürünlerin üreticisi olarak (1) numaralı alt bentte yer alan kişi veya kuruluşlar sorumludur.
(3) Herhangi bir finansman anlaşması dâhilinde finans sağlayan kişi veya kuruluşlar, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (r) bendinde belirtilen üretici tanımı koşullarını sağlamadıkları sürece üretici olarak değerlendirilmezler.
İKİNCİ BÖLÜM
Görev, Yetki ve Sorumluluklar
Bakanlığın görev ve yetkileri
MADDE 6 –(1) Bakanlık;
a) Ek-1/A’da verilen 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 10 nolu sınıflara dâhil olan elektrikli ve elektronik eşyalar ile elektrik ampulleri ve evsel amaçlı kullanılan aydınlatma gereçlerinin üreticileri tarafından verilen Ek-3’te yer alan Uygunluk Beyan Formunu yıllık olarak toplamakla, gerekli kayıt sistemini oluşturmakla ve firma kod numarası vermekle,
b) Denetim ve izleme yapmak veya yaptırmakla,
c) 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendine aykırılık durumunda,
1) Ürünün piyasaya arzının yasaklanmasını,
2) Piyasaya arz edilmiş ürünlerin piyasadan toplatılmasını,
3) 2872 sayılı Çevre Kanununda öngörülen idari cezaların tatbik edilmesini
sağlamakla,
ç) 21 inci maddeye göre çevre izin ve lisansı vermekle,
d) Üreticiler tarafından hazırlanan yönetim planlarını değerlendirmek ve üreticilerin beyanları esas alınarak bir kayıt ve denetim sistemi oluşturmakla,
e) Belediyelerin hazırladıkları AEEE yönetim planlarının uygunluğunu değerlendirmekle,
f) Dağıtıcıların, belediyelerin ve üreticilerin oluşturdukları toplama ve geri dönüşüm faaliyetlerini değerlendirmek ve bu Yönetmelik hükümlerine aykırılık tespit edilmesi halinde gerekli idari işlemleri uygulamakla,
görevli ve yetkilidir.
(2) Bakanlık gerekli gördüğü durumlarda bu maddede belirtilen yetkilerinin bazılarını, sınırlarını belirlemek kaydıyla çevre ve şehircilik il müdürlüklerine devredebilir.
Çevre ve şehircilik il müdürlüklerinin görev ve yetkileri
MADDE 7 –(1) Çevre ve şehircilik il müdürlükleri;
a) Lisans verilen atık elektrikli ve elektronik eşya işleme tesislerinin faaliyetlerini izlemek, denetlemek, ilgili mevzuata aykırılık halinde gerekli yaptırımın uygulanmasını sağlamakla,
b) AEEE taşıma araçlarına taşıma lisansı vermekle ve faaliyetlerini denetlemekle, gerekli durumlarda lisansı iptal etmekle ve/veya yenilemekle,
c) EEE üreticilerinin sahasında 5 inci maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendine göre oluşturulacak üniteler için uygunluk yazısı vermekle,
görevli ve yetkilidir.
Belediyelerin görev ve sorumlulukları
MADDE 8 –(1) Belediyeler;
a) Evsel AEEE’lerin, 15 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen toplama hedeflerine göre etkin bir biçimde diğer atıklardan ayrı toplanmasını sağlamak amacıyla AEEE yönetim planını hazırlamakla ve (c) bendinde belirtilen AEEE toplama başlangıç yılından en az altı ay önce Bakanlığa göndermekle,
b) Yönetim planı çerçevesinde toplama programı hakkında konutları bilgilendirmek, bu program çerçevesinde toplama işlemini yapmak veya yaptırmakla,
c) Aşağıdaki tabloya uygun olarak getirme merkezlerini kurarak AEEE’lerin toplanmasını sağlamakla ve kurulan getirme merkezlerine ilişkin olarak halkı bilgilendirmekle,
Belediye Nüfusu
Getirme Merkezi Oluşturma ve AEEEToplama Başlangıç Yılları
400.000’den fazla
1/5/2013
200.000-400.000 arası
1/1/2014
100.000-200.000 arası
1/1/2015
50.000-100.000 arası
1/1/2016
10.000-50.000 arası
1/1/2017
10.000’den az
1/1/2018
ç) Getirme merkezlerinde 15 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen gruplamaya göre AEEE’lerin uygun konteynerlerde biriktirilmesini sağlamakla,
d) Toplama esnasında kullanılan araçlar üzerinde “Atık Elektrikli ve Elektronik Eşya Toplama Aracı” ibaresinin bulunmasını sağlamakla,
e) Gerektiğinde evsel AEEE’lerin toplanması için il özel idareleri ile ortak çalışmalar yapmakla,
f) Toplanan evsel AEEE’leri 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendi kapsamında Koordinasyon Merkezince belirlenen lisanslı işleme tesislerine göndermekle ve Koordinasyon Merkezine belgelemekle,
yükümlüdür.
(2) Büyükşehir belediyeleri, AEEE’lerin il genelinde etkin toplanması amacıyla belediyelerce yürütülen çalışmaları koordine etmekle, bilgilendirme ve eğitim faaliyetlerine katılmakla yükümlüdür.
Elektrikli ve elektronik eşya üreticilerinin yükümlülükleri
MADDE 9 –(1) Elektrikli ve elektronik eşya üreticileri;
a) Teknik ve ekonomik imkânlar esas olmak üzere, uluslararası gelişmelere bağlı olarak, elektrikli ve elektronik eşyaların üretim, ürün temini, ürün geliştirme, AR-GE ve tasarım faaliyetlerinde bu Yönetmelik kapsamındaki zararlı maddelerin kullanımından kaçınmak veya yerlerine daha güvenli alternatif maddeleri kullanmak için gerekli çalışmaları yapmakla,
b) Piyasaya sürdükleri elektrikli ve elektronik eşyalarda 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendine uymakla ve bu teknik kriterlerin sağlandığını gösteren bilgi ve belgeleri, ürünün piyasaya sunulmasından itibaren on yıl süreyle muhafaza etmekle,
c) İthal edilecek elektrikli ve elektronik eşyalar için 23 üncü maddeye uymakla,
ç) Ürün bilgisi açıklamalarında “AEEE Yönetmeliğine Uygundur” ibaresine yer vermekle,
d) Her yıl Şubat ayı sonuna kadar Ek-3’te yer alan Uygunluk Beyan Formunu doldurarak Bakanlığa sunmakla,
e) Bu Yönetmelikte belirtilen geri dönüşüm ve geri kazanım oranlarının sağlanması ve atıkların azaltılması amacıyla, elektrikli ve elektronik eşyaların tasarımı ve üretimi sırasında, ürünlerin kolayca parçalanmasını, ayrıştırılmasını, yeniden kullanımını, geri dönüşümünü ve geri kazanımını kolaylaştıracak malzeme ve parçaları kullanmakla, çevrenin korunması ve/veya emniyet gereklilikleri açısından önemli bir avantaj teşkil etmediği sürece yeniden kullanımı engelleyecek EEE tasarımlarından veya üretim proseslerinden kaçınmakla,
f) Kendileri veya organizasyonunda yeraldığı yetkilendirilmiş kuruluş tarafından, bu Yönetmelikten kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirilmesine ilişkin AEEE yönetim planını hazırlamak ve Bakanlık onayına sunmakla,
g) Evsel AEEE’lere dair 15 inci maddedeki toplama hedeflerinin gerçekleştirilmesini sağlamakla,
ğ) Belediyeler ve dağıtıcılar tarafından toplanan evsel AEEE’lerin; getirme merkezlerinden veya dağıtıcılardan başlamak üzere nakliye maliyetlerini karşılamakla, 14 üncü maddede belirtilen teknik özellikleri sağlayan tesislerde işlenmesini sağlamakla, işleme imkânının bulunmaması durumunda bertarafı için bir sistem kurmak ve maliyetleri karşılamakla,
h) Evsel olmayan AEEE’lerin toplanması, işlenmesi ve bertaraf edilmesi amacıyla bir sistem kurmakla,
ı) Belediyelerin yetki alanı dışında evsel AEEE’lerin toplanması için il özel idareleri ile yapılacak ortak çalışmaları desteklemekle,
i) Belediyelerle birlikte veya münferit olarak eğitim ve bilinçlendirme kampanyaları düzenlemekle ve bu etkinliklerde kullanılacak yazılı görsel dokümanları sağlamakla,
j) Bu Yönetmelikten kaynaklanan yükümlülüklerini münferit veya mevcut bir yetkilendirilmiş kuruluşa dâhil olarak yerine getirmek ve 17 nci maddeye göre teminat vermekle,
k) Topladıkları tüm AEEE’leri 22 nci maddeye göre oluşturulan Koordinasyon Merkezine bildirmekle,
l) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden sonra piyasaya sürülen EEE’leri TS-EN’nin 50419 sayılı Türk Standardına uygun olarak EK-6’da yer alan sembolle işaretlemekle,
m) Piyasaya sürecekleri EEE’ler için esasları Bakanlıkça belirlenen kayıt sistemine başvurmak ve Bakanlıktan kod numarası almakla,
yükümlüdür.
EEE dağıtıcılarının yükümlülükleri
MADDE 10 –(1) Elektrikli ve elektronik eşya dağıtıcıları;
a) Yeni bir ürün sattıklarında, tüketici tarafından talep edilmesi halinde eş tipte ve aynı işlevi gören eski eşyayı markası, modeli, üreticisi ve muhtevasına bakılmaksızın almakla, yeni ürünün alıcının adresine teslim edildiği durumlarda, dağıtıcıya veya onun adına teslimatı yapan kuruluşa iade edilen evsel AEEE’yi aynı yerden almak ve bunun için herhangi bir nakliye ücreti veya başka bir ilave ücret talep etmemekle,
b) Evsel AEEE’lerin muhafazasının sağlanması amacıyla mekân büyüklüğüne uygun olarak toplama kutusu veya konteyner bulundurmak veya satış yerinin kapalı bir bölümünü bu amaçla kullanmakla,
c) Tüketicilerden toplanan evsel AEEE’leri Koordinasyon Merkezini bilgilendirerek, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendi kapsamında bu Yönetmelikte belirtilen toplama sistemlerine veya çevre lisanslı işleme tesislerine göndermekle,
ç) Satış yerinde, tüketicilerin kolaylıkla görebileceği yerlerde evsel AEEE’lerin toplanması, geri dönüşümü, diğer evsel AEEE toplama noktaları ve EK-6’da yer alan sembol ve bu sembolün anlamına ilişkin bilgileri bulundurmakla,
yükümlüdür.
Tüketicilerin yükümlülükleri
MADDE 11 –(1) Elektrikli ve elektronik eşya tüketicileri;
a) AEEE’leri üreticilerin ve belediyelerin belirledikleri esaslara göre diğer evsel atıklardan ayrı olarak biriktirmekle,
b) AEEE’lerini dağıtıcıların, belediyelerin, üreticilerin veya işleme tesislerinin oluşturdukları toplama yerlerine götürmekle veya götürülmesini sağlamakla ve kayıt dışı toplama yapanlara vermemekle,
yükümlüdür.
AEEE işleme tesislerinin yükümlülükleri
MADDE 12 –(1) İşleme tesisleri;
a) AEEE’lerin bu Yönetmelikte belirtilen oranlarda geri dönüşüm ve geri kazanımının sağlanması için uygun yöntem ve teknolojileri kullanmakla,
b) Faaliyetleri için Bakanlıktan çevre izin ve lisansı almakla,
c) Aktarma merkezleri aracılığıyla AEEE’lerin toplanmasını sağlamakla,
ç) Tesise kabul edilen, işlenen ve bertaraf ettirilen atık miktarları ile geri kazanım ve/veya geri dönüşüm miktarlarına ilişkin olarak kayıt tutmak, bu kayıtları beş yıl süreyle muhafaza etmek ve bunlara ilişkin hazırlanacak aylık faaliyet raporlarını Bakanlığa ve Koordinasyon Merkezine göndermekle,
d) Ulusal sağlık ve emniyet standartlarına uyarak, ihtiva ettiği kirleticilerden dolayı çalışanlar için risk arz eden AEEE’leri kabul etmemekle,
e) İşleme tesislerinde gerçekleştirilen AEEE işleme verimini artırmak amacıyla çalışan personelin tercihen en az teknik lise mezunu olmasını sağlamakla,
yükümlüdür.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İşleme Tesisleri ile Tesis İçi Geçici Depolama Yerleri
ve Aktarma Merkezlerinin Teknik Özellikleri
İşleme tesislerinde bulunan geçici depolama yerleri ile aktarma merkezleri
MADDE 13 –(1) Atık elektrikli ve elektronik eşyaların geçici depolaması 15 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen altı grupta yapılır. Bu maksatla geçici depolama yerlerinde döküm alanları ve sınıflandırılan atıkların depolandığı yerlerin kapalı, zeminin geçirimsiz olması ve bu yerlerde;
a) Kantar ve kayıt sistemi,
b) Radyoaktif ölçüm cihazı,
c) Sızıntı sularının toplanması için yeterli toplama kanalları,
ç) Yağ tutucu ve emici malzeme,
d) Yangın söndürme ve paratoner sistemi,
bulundurulmasızorunludur.
(2) Aktarma merkezleri AEEE’lerin toplanması amacıyla, birinci fıkrada yer alan teknik kriterleri sağlayacak şekilde çevre izin ve lisansına sahip işleme tesisleri veya üreticiler tarafından kurulur ve işletilir. Aktarma merkezleri aracılığıyla toplanan atıklar, 22 nci madde uyarınca oluşturulan Koordinasyon Merkezine bildirilir.
(3) Aktarma merkezlerinin teknik kriterlere uygunluğu çevre ve şehircilik il müdürlükleri tarafından düzenlenecek uygunluk yazısıyla belgelenir. İşleme tesisleri tarafından oluşturulan aktarma merkezlerine düzenlenecek uygunluk yazısının süresi işleme tesisinin çevre izin ve lisansına ait süreyi aşamaz.
İşleme tesisleri teknik özellikleri
MADDE 14 –(1) İşleme tesisleri için 13 üncü maddede belirtilen geçici depolama şartlarına ek olarak aşağıdaki teknik şartlar sağlanır. Ayrıca toplama kategorisi bazında Ek-4’te yer alan asgari teknik şartların sağlanması zorunludur. Bununla birlikte Ek-4 listesinde belirtilen teknik şartların yerine Bakanlığın uygun görüşü alınarak alternatif teknolojiler kullanılabilir. Tesiste;
a) Tesise konteynerler içerisinde getirilmeyen dökme malzemelerin muhafaza edilmesi için kapalı alanlar,
b) Kantar,
c) Geçirimsiz zemin,
ç) Sızıntı sularının toplanması için yeterli toplama kanalları,
d) Gerekli durumlarda yağ tutucu ve emici malzeme,
e) Sökülen parçalar için kapalı depolama alanı veya konteyner,
f) Radyoaktif madde ölçüm cihazı,
g) Kırıcılar için toz tutma sistemi,
ğ) Yangın söndürme ve paratoner sistemi,
bulunması mecburidir.
(2) Arındırılması gereken AEEE’ler için tesiste söküm, parçalama, geri kazanım öncesi atıkların içerisindeki tehlikeli maddeler ve sıvıların uzaklaştırılması sağlanır. Söküm işlemleri asgari yarı mekanik, parçalama işlemleri ise uygun teknolojiler kullanılarak yapılır.
(3) İşleme tesislerinde atık elektrikli ve elektronik eşyalarda bazı zararlı maddeleri içeren parça ve malzemelerin çevre ve insan sağlığına olumsuz etkilerinin azaltılması amacıyla aşağıda belirtilen parçaların sökülerek diğer parçalardan ayrı olarak depolanması ve çevre mevzuatına uygun şekilde geri kazanılması veya bertaraf edilmesi gerekmektedir. Bu parçalar:
a) Poliklorlü bifeniller (PCB/PCT) içeren kapasitör,
b) Şalter veya arka ışık lambaları gibi cıva ihtiva eden bileşenler,
c) Piller,
ç) Cep telefonlarının basılı devre kartları ve diğer cihazlarda alanı 10 cm2’den büyük devre kartları,
d) Renkli toner dâhil olmak üzere sıvı ve katı akışkan toner kartuşları,
e) Polibromürlü bifenil (PBB), polibromürlü difenileter (PBDE) gibi bromlu alev geciktirici içeren plastikler,
f) Asbestli atıklar ve asbest ihtiva eden bileşenler,
g) Katod ışın tüpleri,
ğ) Kloroflorokarbonlar (CFC), hidrokloroflorokarbonlar (HCFC), hidroflorokarbonlar (HFC) ve hidrokarbonlar (HC),
h) Gaz deşarj lambaları,
ı) Alanı 100 cm2’den büyük olan LCD ekranlar (mümkünse bulundukları kasa ile birlikte),
i) Dış elektrik kablolar,
j) Yanmaz seramik lifler ihtiva eden bileşenler,
k) Radyasyon ile ilgili kanun ve yönetmeliklerde verilen emniyet limitlerinin altında kalanlar hariç, radyoaktif maddeleri ihtiva eden bileşenler,
l) Yüksekliği ve çapı 25 mm’yi geçen veya benzer bir hacme sahip olan elektrolit kapasitörlerdir.
(4) Ozon tabakasına zarar veren gazlar, 12/11/2008 tarihli ve 27052 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ozon Tabakasını İncelten Maddelerin Azaltılmasına İlişkin Yönetmelik hükümlerine tabidir.
(5) Atık elektrikli ve elektronik eşyalar ile bu atıkları depolayan, işleyen, geri kazanan ve bertaraf eden tesislerden kaynaklanan atıkların Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik kapsamında çevre izin ve lisansı almış tesislerde geri kazanılması ve/veya bertaraf edilmeleri gerekir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Toplama, Geri Dönüşüm ve Geri Kazanım Hedefleri
Toplama hedefleri
MADDE 15 –(1) Üreticiler, aşağıda verilen programa uygun olarak evsel AEEE toplama hedeflerine ulaşılmasını sağlar.
EEE Kategorileri
Yıllara Göre Toplama Hedefi (kg/kişi-yıl)
2013
2014
2015
2016
2018
1. Buzdolabı/Soğutucular/İklimlendirme cihazları
0,05
0,09
0,17
0,34
0,68
2. Büyük beyaz eşyalar (Buzdolabı/ soğutucular/iklimlendirme cihazları hariç)
0,1
0,15
0,32
0,64
1,3
3. Televizyon ve monitörler
0,06
0,10
0,22
0,44
0,86
4. Bilişim ve telekomünikasyon ve tüketici ekipmanları (Televizyon ve monitörler hariç)
0,05
0,08
0,16
0,32
0,64
5. Aydınlatma ekipmanları
0,01
0,02
0,02
0,04
0,08
6. Küçük ev aletleri, elektrikli ve elektronik aletler, oyuncaklar, spor ve eğlence ekipmanları, izleme ve kontrol aletleri
0,03
0,06
0,11
0,22
0,44
TOPLAM EVSEL AEEE (kg/kişi-yıl)
0,3
0,5
1
2
4
(2) Ek-1/B’de yer alan elektrikli ve elektronik eşyaların aşağıda verilen gruplara göre ayrı toplanması gerçekleştirilir.
a) Buzdolabı/Soğutucular/İklimlendirme cihazları,
b) Büyük beyaz eşyalar ((a) bendinde belirtilenler hariç) ve otomatlar,
c) Televizyon ve monitörler,
ç) Bilişim ve telekomünikasyon ve tüketici ekipmanları ((c) bendinde belirtilenler hariç),
d) Aydınlatma ekipmanları,
e) Küçük ev aletleri, elektrikli ve elektronik aletler, oyuncaklar, spor ve eğlence ekipmanları, tıbbi cihazlar, izleme ve kontrol aletleri.
Geri dönüşüm ve geri kazanım hedefleri
MADDE 16 –(1) Üreticiler, lisanslı işleme tesisleriyle Ek-1/A’da yer alan kategorilerdeki her bir eşyanın, geri dönüşüm ve geri kazanım miktarlarını, aşağıdaki Tablo 1 ve Tablo 2’de verilen oranlarda karşılar. Bu oranlar hesaplanırken işlemeye gönderilen AEEE’nin ortalama ağırlığı esas alınır.
Tablo 1 Geri Dönüşüm Hedefleri
Elektrikli ve Elektronik Eşya Kategorileri
Yıllar
2013
2018
Ağırlıkça (%) olarak
Büyük ev eşyaları (%)
65
75
Küçük ev aletleri (%)
40
50
Bilişim ve telekomünikasyon ekipmanları (%)
50
65
Tüketici ekipmanları (%)
50
65
Işıklandırma cihaz ve aletleri (%)
20
50
Gaz deşarj lambaları
55
80
Elektrikli ve elektronik aletler (%)
40
50
Oyuncaklar, eğlence, spor aletleri (%)
40
50
Tıbbi cihazlar (%)
—
—
İzleme ve kontrol cihaz ve aletleri (%)
40
50
Otomatlar (%)
65
75
Tablo 2 Geri kazanım Hedefleri
Elektrikli ve Elektronik Eşya Kategorileri
Yıllar
2013
2018
Ağırlıkça (%) olarak
Büyük ev eşyaları (%)
75
80
Küçük ev aletleri (%)
55
70
Bilişim ve telekomünikasyon ekipmanları (%)
60
75
Tüketici ekipmanları (%)
60
75
Işıklandırma cihaz ve aletleri (%)
50
70
Gaz deşarj lambaları
70
80
Elektrikli ve elektronik aletler (%)
50
70
Oyuncaklar, eğlence, spor aletleri (%)
50
70
Tıbbi cihazlar (%)
—
—
İzleme ve kontrol aletleri (%)
50
70
Otomatlar (%)
70
80
(2) Elektrikli ve elektronik eşyaların bir bütün olarak yeniden kullanıma alınması durumunda, bu eşyalar geri dönüşüm ve geri kazanım hesaplamalarına dâhil edilmez.
(3) Bakanlık, teknik ve ekonomik veri ve tecrübelere dayanarak ve üreticilerin önerilerini de dikkate alarak, Tablo 1 ve Tablo 2’de yer alan tıbbi cihazlar için geri dönüşüm ve geri kazanım hedeflerini belirler.
BEŞİNCİ BÖLÜM
AEEE Toplama ve Geri Dönüşüm Faaliyetlerinin Finansmanı
Evsel AEEE yönetiminin finansmanı
MADDE 17 –(1) Üreticiler, bu Yönetmelikten kaynaklanan maliyetleri teminat altına almak üzere piyasaya sürecekleri ürünler için teminat vermekle yükümlüdürler. Yetkilendirilmiş kuruluşlara üyelik teminat olarak kabul edilir. Teminat ve yetkilendirilmiş kuruluşlara ilişkin esaslar Bakanlıkça düzenlenir.
(2) Üreticiler, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihinden sonra, tarihsel atıklar için Ek-1/A’da yer alan 1 inci kategorideki ürünlerde on, diğer kategorilerdeki ürünlerde sekiz yıllık geçici süreyle AEEE’lerin toplanması, işlenmesi ve/veya bertarafına ilişkin toplam maliyetleri ayrı bir satırda görünecek şekilde yeni ürünün satış faturasında gösterebilir. Toplanacak tutar AEEE’lerin idari ve teknik yönetim maliyetlerini geçemez. Ortak kurulacak sistemlerde toplanacak tutarın tamamının yetkilendirilmiş kuruluşa aktarılması zorunludur. Fatura üzerinden biriktirilen gelirler amaç dışı kullanılmaz. Bir önceki yıl kullanılamayan meblağ bir sonraki yıl AEEE’lerin yönetim maliyetleri hesaplamalarına dâhil edilir.
(3) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce piyasaya sürülen ürünlerden kaynaklanan tarihsel AEEE’lerin yönetim maliyeti, faaliyette olan üreticilerin iç piyasadaki paylarıyla orantılı olarak paylaştırılarak karşılanır.
(4) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra piyasaya sürülen EEE’lerden kaynaklanacak sahipsiz AEEE’lerin yönetim maliyeti, bahse konu EEE üreticisinden alınan teminat ile karşılanır.
Evsel olmayan AEEE yönetiminin finansmanı
MADDE 18 –(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden sonra piyasaya sürülen ürünlerden kaynaklanan evsel olmayan AEEE’lerin toplanması, nakliyesi, işlenmesi ve bertaraf maliyetleri üreticisi tarafından üstlenilir.
(2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden önce piyasaya sürülen ürünlerden kaynaklanan tarihsel AEEE’lerin yönetim maliyeti, eşdeğer veya aynı işlevi gören yeni ürünlerlerle değişim yapılması durumunda bu ürünleri temin eden üreticiler tarafından, diğer durumlarda ise tüketiciler tarafından karşılanır. Ancak tüketiciler tarafından üreticiler ile başka finansman anlaşmaları da yapılabilir.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Tüketicilerin bilgilendirilmesi
MADDE 19 –(1) Üreticiler, EEE’lerde bulunan tehlikeli maddelerin çevre ve insan sağlığı üzerine olumsuz etkileri ile tüketicilerin AEEE ayrı toplama sistemlerine katkıda bulunmaları amacıyla bilgi vermekle yükümlüdür.
İşleme tesislerinin bilgilendirilmesi
MADDE 20 –(1) Üreticiler; AEEE’lerini toplama, yeniden kullanım, geri dönüşüm ve geri kazanım dâhil olmak üzere teknik kriterlere uygun olarak işlenmesini sağlamak amacıyla, piyasaya sürülen her yeni EEE için bu ürünün bileşenleri, kullanılan malzemeler ve ürünün ihtiva ettiği tehlikeli madde ve müstahzarların yeri ile ilgili bilgilerden oluşan el kitabı veya elektronik bilgi kaynağını işleme tesislerinin kullanımına sunmakla yükümlüdür.
(2) Üreticiler, AEEE’lerin uygun teknolojiler kullanılarak işlenmesine katkıda bulunmak amacıyla işleme tesislerinde çalışan personelin eğitilmesi konusunda birinci fıkrada belirtilen hususlarla ilgili eğitim programları düzenler.
Çevre izin ve lisansı
MADDE 21 –(1) Geçici depolama ve işleme tesisleri 13 üncü ve 14 üncü maddelerde yer alan teknik kriterlere uygun olarak kurulur ve işletilir. Bu faaliyetler için Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik kapsamında çevre izin ve lisansı alınması zorunludur.
(2) İşleme tesisleri, lisans aldıktan sonra bir yıl içinde çevre yönetim sistemini kurarak, akreditasyona sahip belgelendirme kuruluşundan tercihen TS EN ISO 14001 veya eşdeğeri çevre yönetim sistemi belgesi almak ve Bakanlığa belgelemekle yükümlüdür.
Koordinasyon Merkezinin oluşturulması
MADDE 22 –(1) Yetkilendirilmiş kuruluşların ve yetkilendirilmiş kuruluş yapısına girmeden 17 nci maddeye göre teminat sunan üreticilerin, Bakanlıkla ve yerel yönetimlerle olan koordinasyonlarının sağlanması amacıyla, kâr amacı gütmeyen ortak bir Koordinasyon Merkezi kurmaları zorunludur. Birden fazla koordinasyon merkezi kurulamaz. Koordinasyon Merkezi yönetimi, yetkilendirilmiş kuruluş temsilcileri ve yetkilendirilmiş kuruluş yapısına girmeden 17 nci maddeye göre teminat sunan üreticiler tarafından oluşturulur.
(2) Koordinasyon Merkezi;
a) Toplanan evsel AEEE’lerin üreticilerin pazar paylarına göre paylaştırılmasını sağlamakla,
b) Bakanlık tarafından oluşturulacak kayıt sistemine kayıt olan üreticilerin kayıt bilgilerinin doğrulamasını sağlamakla,
c) Belediyelerce toplanan evsel AEEE’lerin işleme tesislerine taşınarak çevre lisanslı tesislerde geri kazanım veya bertarafını sağlamakla,
ç) Her yıl Şubat ayı sonuna kadar Ek-5’de yer alan tablolarla piyasaya sürülen, toplanan, ihraç edilen, yeniden kullanılan, geri dönüştürülen ve geri kazanılan AEEE miktarları ve oranları hakkında Bakanlığa rapor sunmakla ve bu bilgi ve belgeleri beş yıl süreyle muhafaza etmekle,
d) Bakanlık tarafından gerekli görülmesi halinde faaliyetlerini bağımsız denetim kuruluşlarına inceletmek ve inceleme raporunu Bakanlığa sunmakla,
yükümlüdür.
(3) Üretici, yetkilendirilmiş kuruluş ve Koordinasyon Merkezi tarafından yapılan bildirim kayıt ve belgelendirmelerin doğru olmadığının tespit edilmesi halinde, 25 inci maddeye göre işlem yapılır. Koordinasyon Merkezi 7/12/1994 tarihli ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanuna aykırı faaliyetlerde bulunamaz.
EEE’lerin ithalatı
MADDE 23 –(1) İthal edilecek elektrikli ve elektronik eşyaların bu Yönetmeliğe uygunluğunun kontrolü, Ekonomi Bakanlığının düzenlemelerine göre yapılır.
Taşıma lisansı
MADDE 24 –(1) AEEE’lerin getirme merkezleri, dağıtıcılar ve aktarma merkezlerinden işleme veya bertaraf tesislerine taşınması lisans almış araçlarla gerçekleştirilir. Taşımaya ilişkin esaslar Bakanlıkça düzenlenir.
Yönetmeliğe aykırılık
MADDE 25 –(1) Bu Yönetmeliğe aykırı faaliyet gösterenler hakkında, 2872 sayılı Çevre Kanununun 15, 20 ve 23 üncü madde hükümleri uygulanır.
(2) Ürünlerin bu Yönetmelik hükümlerine aykırılığının tespiti halinde, 2872 sayılı Çevre Kanunu ile 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanunun ilgili idari yaptırım hükümleri uygulanır.
(3) 22 nci maddenin üçüncü fıkrasına aykırılık halinde, 4054 sayılı Kanun çerçevesinde idari para cezası hükümleri uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 26 –(1) 30/5/2008 tarihli ve 26891 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrikli ve Elektronik Eşyalarda Bazı Zararlı Maddelerin Kullanımının Sınırlandırılmasına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
30/5/2009 tarihinden önce ithal ve imal edilen eşyalar
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 30/5/2009 tarihinden önce ithal veya imal yoluyla piyasaya sürülen elektrikli ve elektronik eşyalara ilişkin olarak 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi hükümleri ile 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi hükümleri uygulanmaz.
Mevcut işleme tesisleri
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinde Bakanlıkça daha önce düzenlenen “Uygunluk Yazısı” çerçevesinde faaliyet gösteren işleme tesisleri, bu Yönetmeliğin yayımından itibaren en geç altı ay içinde Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik kapsamında çevre izin ve lisansına başvurur. Mevcut tesislerin uygunluk yazıları, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren bir yıl süre ile geçerlidir.
Ürün bilgisi açıklamaları
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren üç yıl süreyle “EEE Yönetmeliğine Uygundur.” ürün bilgisi açıklamasına sahip EEE’ler için, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi şartı aranmaz.
Koordinasyon Merkezinin kurulması
GEÇİCİ MADDE 4 – (1) Toplanan AEEE’ler, 22 nci maddede düzenlenen Koordinasyon Merkezi kuruluncaya kadar, Bakanlıktan uygunluk yazısına sahip işleme tesisleri ile bu Yönetmeliğe göre çevre lisansı almış işleme tesislerinde işlenir.
Yürürlük
MADDE 27 –(1) Bu Yönetmeliğin;
a) 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (f) ve (j) bendleri ile 22 nci maddesi yayımı tarihinden bir yıl sonra,
b) Diğer maddeleri yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 28 –(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür
Resmi Gazete Tarihi: 22.07.2005 Resmi Gazete Sayısı: 25883
TIBBİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİBÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1-Bu Yönetmeliğin amacı, tıbbi atıkların üretiminden bertarafına kadar;
a) Çevreye ve insan sağlığına zarar verecek şekilde doğrudan veya dolaylı bir biçimde alıcı ortama verilmesinin önlenmesine,
b) Çevreye ve insan sağlığına zarar vermeden kaynağında ayrı olarak toplanması, ünite içinde taşınması, geçici depolanması, taşınması ve bertaraf edilmesine,
yönelik prensip, politika ve programlar ile hukuki, idari ve teknik esasların belirlenerek uygulanmasına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2-Bu Yönetmelik, EK-1’de belirtilen sağlık kuruluşlarının faaliyetleri sonucu oluşan ve EK-2’de detaylı olarak belirtilen atıklar ile bu atıkların üretildikleri yerlerde ayrı toplanması, geçici depolanması, taşınması ve bertaraf edilmesine ilişkin esasları kapsamaktadır.
Dayanak
Madde 3- (Değişik:RG-5/11/2013-28812)
Bu Yönetmelik, 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 1, 3, 8, 11 ve 12 nci maddeleri ile 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (i) bentlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4-Bu Yönetmelikte geçen;
(Değişik:RG-5/11/2013-28812) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını,
Kanun: 2872 sayılı Çevre Kanununu,
Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği: 14/3/1991 tarihli ve 20814 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmeliği,
Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği: 14/3/2005 tarihli ve 25755 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmeliği,
Ambalaj ve Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği: (Mülga:RG-3/12/2011-28131)(…)
Ünite: EK-1’de yer alan ve faaliyetleri sonucu EK-2’de belirtilen atıkları üreten kişi, kurum ve kuruluşları,
Evsel Nitelikli Atık: Ünitelerden kaynaklanan, EK-2’de A grubu altında yer alan başta mutfak, bahçe ve idari birimlerden kaynaklanan atıklar olmak üzere kontamine olmamış atıkları,
Ambalaj Atığı: Ünitelerden kaynaklanan, EK-2’de B grubu altında yer alan kontamine olmamış, tekrar kullanılabilir, geri dönüştürülebilir ve geri kazanılabilir plastik, metal, cam ve kağıt-karton ambalajların atıklarını,
Tıbbi Atık: Ünitelerden kaynaklanan, EK-2’de C, D ve E grupları altında yer alan enfeksiyöz, patolojik ve kesici-delici atıkları,
Tehlikeli Atık: Ünitelerden kaynaklanan, EK-2’de F grubu altında yer alan genotoksik, farmasötik ve kimyasal atıklar ile ağır metal içeren atıkları ve basınçlıkapları,
Enfeksiyöz Atık: Enfeksiyon yapıcı etkenleri taşıdığı bilinen veya taşıması muhtemel başta kan ve kan ürünleri olmak üzere her türlü vücut sıvıları ile insan dokuları,organları, anatomik parçalar, otopsi materyali, plasenta, fetus ve diğer patolojik materyali; bu tür materyal ile bulaşmış eldiven, örtü, çarşaf, bandaj, flaster, tamponlar, eküvyon ve benzeri atıkları; hemodiyaliz ünitesi ve karantina altındaki hastaların vücut çıkartılarını; bakteri ve virüs tutucu hava filtrelerini; enfeksiyöz ajanların laboratuvar kültürlerini ve kültür stoklarını; araştırma amacı ile kullanılan enfekte deney hayvanlarının leşleri ile enfekte hayvanlara ve çıkartılarına temas etmiş her türlü malzemeyi, veterinerlik hizmetlerinden kaynaklanan atıkları,
Patolojik Atık: Cerrahi girişim, otopsi veya anatomi çalışması sonucu ortaya çıkan dokuları, organları, vücut parçalarını, insan fetusunu ve hayvan cesetlerini,
Kesici-Delici Atık: Şırınga, enjektör ve diğer tüm deri altı girişim iğneleri, lanset, bisturi, bıçak, serum seti iğnesi, cerrahi sütur iğneleri, biyopsi iğneleri, intraket, kırık cam, ampul, lam-lamel, kırılmış cam tüp ve petri kapları gibi batma, delme, sıyrık ve yaralanmalara neden olabilecek atıkları,
Farmasötik Atık: Kullanma süresi dolmuş veya artık kullanılmayan, ambalajı bozulmuş, dökülmüş ve kontamine olmuş ilaçlar, aşılar, serumlar ve diğer farmasötik ürünler ve bunların artıklarını ihtiva eden kullanılmış eldivenler, hortumlar, şişeler ve kutuları,
Genotoksik Atık: Hücre DNA’sı üzerinde mutasyon yapıcı, kanserojen veya insan veya hayvanda düşüğe neden olabilen türden farmasötik ve kimyasal maddeleri, kanser tedavisinde kullanılan sitotoksik (antineoplastik) ürünleri ve radyoaktif materyali ihtiva eden atıklar ile bu tür ajanlarla tedavi gören hastaların idrar ve dışkı gibi vücut çıkartılarını,
Kimyasal Atık: Ünitelerde tedavi, tanı veya deneysel araştırmalar gibi tıbbi alanlarda kullanılan ve insan ve çevre sağlığı için çeşitli etkilerle zararlı olabilen kimyasal maddelerin gaz, katı veya sıvı atıklarını,
Ağır Metal İçeren Atıklar: Ünitelerde tedavi, tanı veya deneysel araştırmalar gibi tıbbi alanlarda kullanılan termometre, tansiyon ölçme aleti ve radyasyondan korunma amaçlı paneller gibi alet ve ekipmanların içinde veya bünyesinde bulunan cıva, kadmiyum, kurşun içeren atıkları,
Basınçlı Kaplar: Ünitelerde tedavi, tanı veya deneysel araştırmalar gibi tıbbi alanlarda kullanılan gazları içinde bulunduran silindirleri, kartuşları ve kutuları,
Kontaminasyon: Bir enfeksiyöz etkenin herhangi bir eşyaya, yüzeye veya kişiye bulaşmasını,
Geçici Depolama: Atıkların bertaraf alanına taşınmasından önce ünite içinde inşa edilen birimlerde veya konteynerlerde 48 saati geçmemek üzere geçici süre ile bekletilmesini,
Nihai Bertaraf: Tıbbi atıkların çevreye ve insan sağlığına zarar vermeyecek şekilde ilgili mevzuatlarda öngörülen her türlü önlemin alındığı tesislerde yakılmasıveya düzenli depolanması suretiyle yok edilmesini veya zararsız hale getirilmesini,
Düzenli Depolama Tesisi: Tıbbi atıkların düzenli depolama yoluyla bertaraf edildiği tesisleri,
(Değişik:RG-3/12/2011-28131) Yakma tesisi: Atık kabul birimi, geçici depolama birimi, ön işlem birimi, atık besleme ve hava besleme sistemleri, kazan, baca gazı arıtım sistemleri, yakma sonucu oluşan kalıntıların düzenli depolanması ve atıksuların arıtılması için tesis içinde yer alan birimler, baca, yakma işlemlerini kontrol etmek ve yakma şartlarını izlemek ve kaydetmek için kullanılan ölçüm cihazları ve sistemler de dahil olmak üzere tesiste yer alan bütün birimleri kapsayan, ortaya çıkan yanma ısısını geri kazanabilen veya kazanamayan, atıkların oksitlenme yoluyla yakılması, piroliz, gazlaştırma veya plazma işlemleri gibi diğer termal bertaraf işlemleri de dahil olmak üzere termal yolla bertarafına yönelik her türlü sistemi,
Tıbbi Atık Torbası veya Kabı: Tıbbi atıkların toplanması ve biriktirilmesi amacıyla kullanılan, teknik özellikleri 13 üncü maddede belirtilen, kırmızı renkli, güvenli kapatılabilir, plastik biriktirme kabını,
Otoklav Torbası: Tıbbi atıkların basınçlı buhar ile sterilizasyon işlemine tabi tutulması durumunda, tıbbi atıkların toplanması ve biriktirilmesi amacıyla kullanılan ve teknik özellikleri 13 üncü maddede belirtilen, kırmızı renkli, güvenli kapatılabilir, plastik biriktirme kabını,
Kesici-Delici Atık Kabı: Kesici ve delici atıkların toplanması ve biriktirilmesi amacıyla kullanılan, teknik özellikleri 13 üncü maddede belirtilen biriktirme kabını,
Uluslararası Biyotehlike Amblemi: Tıbbi atık torbaları veya kapları ile kesici-delici atık kapları, bunların taşınmasında kullanılan konteyner ve araçlar ile geçici depolama birimlerinin üzerlerinde bulundurulması gereken ve bir örneği EK-3’de verilen amblemi,
Ünite İçi Taşıma: Atıkların üretildiği yerlerden uygun taşıma araçları ile alınarak geçici depolama birimlerine götürülmesi işlemini,
Taşıma: Atıkların geçici depolama birimlerinden uygun taşıma araçları ile alınarak bertaraf alanına götürülmesi işlemini,
Konteyner: Paslanmaz metal, plastik veya benzeri malzemeden yapılmış, tekerlekli, kapaklı, kapakları kilitlenir, en az 0.8 m3 hacminde geçici depolama birimini,
Sterilizasyon: Bakteri sporları dahil her türlü mikrobiyal yaşamın fiziksel, kimyasal, mekanik metotlar veya radyasyon (irradiation) yoluyla tamamen yok edilmesini veya bu mikroorganizmaların seviyesinin % 99,9999 oranında azaltılmasını,
Sterilizasyon Yükü: Sterilizatörde eş zamanlı olarak sterilize edilecek veya edilmiş atığı,
Maruz Bırakılma Süresi: Sterilizatörde belirli sıcaklık, basınç ve nem sağlandıktan sonra, bu koşullarda atığın işlem gördüğü süreyi,
Biyolojik İndikatör: Sterilizasyon etkinliğinin araştırılmasında, kağıt şerit (strip) veya benzeri bir taşıyıcı mekanizmaya inoküle edilmiş standart/bilinen bir mikroorganizmayı,
Kimyasal İndikatör: Sterilizasyon etkinliğinin araştırılmasında kağıt bant veya benzeri bir taşıyıcıya emdirilmiş, yüksek ısı ile renk değiştiren kimyasal maddeyi,
Yerleşme Alanı: İmar planı sınırı içindeki yerleşik ve iskân edilmiş alanların tümünü,
Ön Lisans: (Mülga:RG-30/3/2010-27537)(1) (…)
(Değişik:RG-30/3/2010-27537)(1) Çevre lisansı: 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelikte düzenlenen lisansı,
ifade eder.
İKİNCİBÖLÜM
Genel İlkeler, Görev, Yetki ve Yükümlülükler
Genel ilkeler
Madde 5-Tıbbi atıkların yönetimine ilişkin ilkeler şunlardır;
a) Tıbbi atıkların çevre ve insan sağlığına zarar verecek şekilde doğrudan veya dolaylı olarak alıcı ortama verilmesi yasaktır.
b) Tıbbi, tehlikeli ve evsel atıkların oluşumunun ve miktarının kaynağında en aza indirilmesi esastır.
c) Tıbbi atıkların, tehlikeli ve evsel atıklar ile karıştırılmaması esastır.
d) Tıbbi atıkların kaynağında diğer atıklardan ayrı olarak toplanması, biriktirilmesi, taşınması ve bertarafı esastır.
e) Tıbbi atıkların yarattığı çevresel kirlenme ve bozulmadan doğan zararlardan dolayı tıbbi atık üreticileri, taşıyıcıları ve bertarafçıları kusur şartı olmaksızın sorumludurlar.
f) Tıbbi atıkların yönetiminden sorumlu kişi, kurum/kuruluşlar, bu atıkların çevre ve insan sağlığına olabilecek zararlı etkilerinin azaltılması için gerekli tedbirleri almakla yükümlüdürler.
g) Tıbbi atık üreticileri atıklarının bertarafı için gerekli harcamaları karşılamakla yükümlüdürler.
h) Tıbbi atık üreten sağlık kuruluşları ile bu atıkların taşınması ve bertarafından sorumlu belediyelerin/özel sektör firmalarının tıbbi atık yönetimiyle ilgili personelinin periyodik olarak eğitimden ve sağlık kontrolünden geçirilmesi ve tıbbi atık yönetimi kapsamındaki faaliyetlerin bu personel tarafından yapılması esastır.
Bakanlığın görev ve yetkileri
Madde 6- Bakanlık;
a) Tıbbi atıkların çevreyle uyumlu bir şekilde yönetimine ilişkin program ve politikaları saptamak, bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik işbirliği ve koordinasyonu sağlamak ve gerekli idari tedbirleri almakla,
b) Tıbbi atıkların oluşumundan bertarafına kadar yönetimlerini kapsayan bütün faaliyetlerin kontrolünü ve periyodik denetimlerini yapmakla,
c) Tıbbi atıkların çevreyle uyumlu yönetimine ilişkin en yeni sistem ve teknolojilerin uygulanmasında ulusal ve uluslar arası koordinasyonu sağlamakla,
d) Tıbbi atık bertaraf tesisleri ile sterilizasyon tesislerine (Değişik ibare:RG-30/3/2010-27537) (1) çevre lisansı vermekle,
yükümlüdür.
Mülki amirlerin görev ve yetkileri
Madde 7-Mahallin en büyük mülki amiri;
a) Tıbbi atıkların oluşumundan bertarafına kadar yönetimlerini kapsayan bütün faaliyetlerin kontrolünü ve periyodik denetimini yapmak, ilgili mevzuata aykırılık halinde gerekli yaptırımın uygulanmasını sağlamakla,
b) İl sınırları içinde oluşan, toplanan ve bertaraf edilen tıbbi atıkların miktarı ile ilgili bilgileri sağlık kuruluşlarından ve belediyelerden temin etmek, değerlendirmek ve yıl sonunda rapor halinde Bakanlığa göndermekle,
c) (Değişik:RG-5/11/2013-28812)Tıbbi atık taşıma araçlarına taşıma lisansı vermekle ve faaliyetlerini denetlemekle,
d) Tıbbi atıkların toplanması, taşınması ve bertarafında uygulanacak ücreti mahalli çevre kurulu aracılığıyla belirlemekle,
e) Lisans verilen tıbbi atık bertaraf tesisleri ile sterilizasyon tesislerinin faaliyetlerini izlemek, denetlemek, ilgili mevzuata aykırılık halinde gerekli yaptırımın uygulanmasını sağlamakla,
görevli ve yetkilidir.
Tıbbi atık üreticilerinin yükümlülükleri
Madde 8- Tıbbi atık üreticileri;
a) Atıkları kaynağında en aza indirecek sistemi kurmakla,
b) Atıkların ayrı toplanması, taşınması ve geçici depolanması ile bir kaza anında alınacak tedbirleri içeren ünite içi atık yönetim planını hazırlamak ve uygulamakla,
c) Tıbbi, tehlikeli ve evsel nitelikli atıklar ile ambalaj atıklarını birbirleri ile karışmadan kaynağında ayrı olarak toplamakla,
d) Tıbbi atıklar ile kesici-delici atıkları toplarken teknik özellikleri bu Yönetmelikte belirtilen torbaları ve kapları kullanmakla,
e) Ayrı toplanan tıbbi ve evsel nitelikli atıkları sadece bu iş için tahsis edilmiş araçlar ile ayrı ayrı taşımakla,
f) Atıkları geçici depolamak amacıyla geçici atık deposu inşa etmek veya konteyner bulundurmakla, yataksız ünite olması durumunda ise atıklarını en yakındaki geçici atık deposuna/konteynerine götürmek veya bu atıkları toplama aracına vermekle,
g) Tıbbi atıkların yönetimiyle görevli personelini periyodik olarak eğitmekle/eğitimini sağlamakla,
h) Tıbbi atıkların yönetimiyle görevli personelinin özel giysilerini sağlamakla,
i) Tıbbi atıkların toplanması, taşınması ve bertarafı için gereken harcamaları atık bertarafçısına ödemekle,
j) Oluşan tıbbi atık miktarı ile ilgili bilgileri düzenli olarak kayıt altına almak, yıl sonu itibari ile valiliğe göndermek, bu bilgileri en az üç yıl süre ile muhafaza etmek ve talep edilmesi halinde Bakanlığın incelemesine açık tutmakla,
yükümlüdürler.
Belediyelerin yükümlülükleri
Madde 9-Belediyeler;
a) Tıbbi atıkların geçici atık depolarından veya konteynerlerinden alınarak toplanması, taşınması, sterilizasyon işlemine tabi tutulması ve bertarafı ile ilgili detayları içeren Tıbbi Atık Yönetim Planı’nı hazırlamak, uygulamak ve halkın bilgilenmesini sağlamakla,
b) Tıbbi atıkları geçici atık depolarından alarak bertaraf sahasına taşımak/taşıttırmakla,
c) Tıbbi atık bertaraf/sterilizasyon tesislerini kurmak/kurdurmak, işletmek/işlettirmekle,
d) Kuracakları tıbbi atık bertaraf tesisleri ile sterilizasyon tesisleri için (Değişik ibare:RG-30/3/2010-27537) (1) çevre lisansı almakla,
e) Tıbbi atık taşıma araçları için taşıma lisansı almakla,
f) Geçici atık depolarına yapı ruhsatı vermekle,
g) Tıbbi atıkların yönetimiyle görevli personelini periyodik olarak eğitmekle/eğitimini sağlamakla,
h) Tıbbi atıkların yönetimiyle görevli personelin özel giysilerini sağlamakla,
i) Sağlık kuruluşlarından toplanan, taşınan ve bertaraf edilen tıbbi atık miktarlarını kayıt altına almak, bu bilgileri yıl sonu itibari ile valiliğe göndermek ve talep edilmesi halinde Bakanlığın incelemesine açık tutmakla,
yükümlüdürler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Atıkların Ünite İçinde Ayrılması, Toplanması ve Taşınması
Ünite içi atık yönetim planı
Madde 10- Üniteler, EK-2’de belirtilen atıkların kaynağında ayrı toplanması ve biriktirilmesi, atıkların toplanması ve taşınmasında kullanılacak ekipman ve araçlar, atık miktarları, toplama sıklığı, geçici depolama sistemleri, toplama ekipmanlarının temizliği ve dezenfeksiyonu, kaza anında alınacak önlemler ve yapılacak işlemler, bu atıkların yönetiminden sorumlu personel ve eğitimleri başta olmak üzere detaylı bilgileri içeren Ünite İçi Atık Yönetim Planı’nı hazırlamak ve uygulamak zorundadır.
Evsel nitelikli atıklar
Madde 11-EK-2’de A grubu altında yer alan evsel nitelikli atıklar, tıbbi, tehlikeli ve ambalaj atıklarından ayrı olarak siyah renkli plastik torbalarda toplanırlar. Ayrı toplanan evsel nitelikli atıklar, ünite içinde sadece bu iş için ayrılmış taşıma araçları ile taşınarak geçici atık deposuna veya konteynerine götürülür ve ayrı olarak geçici depolanırlar. Evsel nitelikli atıklar toplanmaları sırasında tıbbi atıklar ile karıştırılmazlar. Karıştırılmaları durumunda tıbbi atık olarak kabul edilirler.
Toplanan evsel nitelikli atıkların, Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda taşınmaları ve bertaraf edilmeleri sağlanır.
Ambalaj atıkları
Madde 12-EK-2’de B grubu altında yer alan kağıt, karton, plastik ve metal ambalaj atıkları, kontamine olmamaları şartıyla diğer atıklardan ayrı olarak mavi renkli plastik torbalarda toplanırlar. Serum ve ilaç şişeleri gibi cam ambalaj atıkları ise yine kontamine olmamaları şartıyla cam ambalaj kumbaralarında, kumbara olmaması halinde ise diğer ambalaj atıkları ile birlikte mavi renkli plastik torbalarda toplanırlar. Kullanılmış serum şişeleri ayrı toplanmadan önce, uçlarındaki lastik, hortum, iğne gibi hasta ile temas eden kontamine olmuş materyallerden ayrılır. Kontamine materyaller diğer tıbbi atıklar ile birlikte 13 üncü maddede belirtilen esaslara göre toplanır.
(Değişik:RG-3/12/2011-28131) Toplanan ambalaj atıklarının, 24/8/2011 tarihli ve 28035 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda geri kazanımısağlanır.
Tıbbi atıklar
Madde 13-EK-2’de C, D ve E grupları altında yer alan tıbbi atıklar, başta doktor, hemşire, ebe, veteriner, diş hekimi, laboratuvar teknik elemanı olmak üzere ilgili sağlık personeli tarafından oluşumları sırasında kaynağında diğer atıklar ile karıştırılmadan ayrı olarak biriktirilir. Toplama ekipmanı, atığın niteliğine uygun ve atığın oluştuğu kaynağa en yakın noktada bulunur. Tıbbi atıklar hiçbir suretle evsel atıklar, ambalaj atıkları ve tehlikeli atıklar ile karıştırılmaz.
Tıbbi atıkların toplanmasında; yırtılmaya, delinmeye, patlamaya ve taşımaya dayanıklı; orijinal orta yoğunluklu polietilen hammaddeden sızdırmaz, çift taban dikişli ve körüksüz olarak üretilen, çift kat kalınlığı 100 mikron olan, en az 10 kilogram kaldırma kapasiteli, üzerinde görülebilecek büyüklükte ve her iki yüzünde “Uluslararası Biyotehlike” amblemi ile “DİKKAT TIBBİ ATIK” ibaresini taşıyan kırmızı renkli plastik torbalar kullanılır. Torbalar en fazla ¾ oranında doldurulur, ağızları sıkıca bağlanır ve gerekli görüldüğü hallerde her bir torba yine aynı özelliklere sahip diğer bir torbaya konularak kesin sızdırmazlık sağlanır. Bu torbalar hiçbir şekilde geri kazanılmaz ve tekrar kullanılmaz. Tıbbi atık torbalarının içeriği hiçbir suretle sıkıştırılmaz, torbasından çıkarılmaz, boşaltılmaz ve başka bir kaba aktarılmaz.
Tıbbi atıkların basınçlı buhar ile sterilizasyon işlemine tabi tutulması durumunda atıklar otoklav torbaları ile otoklavlanabilir kesici-delici tıbbi atık kaplarına konulurlar. Otoklav torbalarının yukarıda belirtilen teknik özelliklerin yanı sıra 1400C’a kadar nemli-basınçlı ısıya dayanıklı ve buhar geçirgenliğine haiz olması zorunludur.
Sıvıtıbbi atıklar da uygun emici maddeler ile yoğunlaştırılarak yukarıda belirtilen torbalara konulur.
Kesici ve delici özelliği olan atıklar diğer tıbbi atıklardan ayrı olarak delinmeye, yırtılmaya, kırılmaya ve patlamaya dayanıklı, su geçirmez ve sızdırmaz, açılması ve karıştırılması mümkün olmayan, üzerinde “Uluslararası Biyotehlike” amblemi ile “DİKKAT! KESİCİ ve DELİCİ TIBBİ ATIK” ibaresi taşıyan plastik veya aynı özelliklere sahip lamine kartondan yapılmış kutu veya konteynerler içinde toplanır. Bu biriktirme kapları, en fazla ¾ oranında doldurulur, ağızları kapatılır ve kırmızı plastik torbalara konur. Kesici-delici atık kapları dolduktan sonra kesinlikle sıkıştırılmaz, açılmaz, boşaltılmaz ve geri kazanılmaz.
Tıbbi atık torbaları ve kesici-delici atık kapları ¾ oranında dolduklarında derhal yenileri ile değiştirilirler. Yeni torba ve kapların kullanıma hazır olarak atığın kaynağında veya en yakınında bulundurulması sağlanır.
Tehlikeli atıklar
Madde 14-EK-2’de F grubu altında yer alan genotoksik atıklar, farmasötik atıklar, ağır metal içeren atıklar, kimyasal atıklar ve basınçlı kaplar diğer atıklardan ayrı olarak toplanırlar. Bu atıkların bertarafı Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğine göre yapılır.
Bu grupta yer alan kimyasal atıklar, toksik, korozif (pH<2 ve pH>12), yanıcı ve reaktif (su ile reaksiyon verebilen, şoklara hassas) özelliklerden en az birine sahip olmaları durumunda tehlikeli atık olarak kabul edilirler. Bu özelliklerden hiçbirine sahip olmayan tehlikesiz kimyasal atıklardan katı olanlar evsel atıklar ile birlikte toplanırlar, sıvı olanlar ise kanalizasyon sistemi ile uzaklaştırılırlar.
Ünitelerde oluşan röntgen banyo suları, Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda geri kazanılır veya bertaraf edilir.
Tehlikeli atıklar kesinlikle kanalizasyon sistemine boşaltılmaz, doğrudan havaya verilmez, düşük sıcaklıklarda yakılmaz, evsel atıklarla karıştırılmaz ve depolanarak bertaraf edilmez.
Radyoaktif atıklar
Madde 15-Radyoaktif atıklar hakkında bu Yönetmelik hükümleri uygulanmaz. Bu atıkların bertarafı Türkiye Atom Enerjisi Kurumu mevzuatı doğrultusunda yapılır.
Tıbbi atıkların ünite içinde taşınması
Madde 16-Tıbbi atık torbaları ünite içinde bu iş için eğitilmiş personel tarafından, tekerlekli, kapaklı, paslanmaz metal, plastik veya benzeri malzemeden yapılmış, yükleme-boşaltma esnasında torbaların hasarlanmasına veya delinmesine yol açabilecek keskin kenarları olmayan, yüklenmesi, boşaltılması, temizlenmesi ve dezenfeksiyonu kolay ve sadece bu iş için ayrılmış araçlar ile toplanır ve taşınırlar. Tıbbi atıkların ünite içinde taşınmasında kullanılan araçlar turuncu renkli olacak, üzerlerinde “Uluslararası Biyotehlike” amblemi ile “Dikkat! Tıbbi Atık” ibaresi bulunacaktır.
Tıbbi atık torbaları ağızları sıkıca bağlanmış olarak ve sıkıştırılmadan atık taşıma araçlarına yüklenir, toplama ve taşıma işlemi sırasında el veya vücut ile temastan kaçınılır. Atık torbaları asla elde taşınmazlar. Taşıma işlemi sırasında atık bacaları ve yürüyen şeritler kullanılmaz.
Tıbbi atıklar ile evsel nitelikli atıklar aynı araca yüklenmez ve taşınmazlar. Atık taşıma araçları her gün düzenli olarak temizlenir ve dezenfekte edilirler. Araçların içinde herhangi bir torbanın patlaması veya dökülmesi durumunda atıklar güvenli olarak boşaltılır ve taşıma aracı ivedilikle dezenfekte edilir.
Tıbbi atıkların ünite içinde taşınması ile görevlendirilen personelin, taşıma sırasında 26 ncı maddede belirtilen şekilde özel nitelikli turuncu renkli elbise giymesi ve bunun ilgili ünite tarafından karşılanması zorunludur.
Ünite içinde uygulanan toplama programı ve atık taşıma araçlarının izleyeceği güzergah, hastaların tedavi olduğu yerler ile diğer temiz alanlardan, insan ve hasta trafiğinin yoğun olduğu bölgelerden mümkün olduğunca uzak olacak şekilde belirlenir.
Küçük miktarlarda üretilen tıbbi atıkların toplanması
Madde 17-EK-1 c’de belirtilen ünitelerde oluşan tıbbi atıklar, diğer atıklardan ayrı olarak 13 üncü maddede özellikleri belirtilen tıbbi atık torbaları ve kesici-delici atık kapları ile toplanırlar ve 22 nci maddede açıklandığı şekilde geçici depolanırlar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Atıkların Geçici Depolanması
Geçici depolama
Madde 18-EK-1’de yer alan ve en az 20 yatak kapasitesine sahip üniteler geçici atık deposu inşa etmekle, daha az yatağa sahip üniteler ise aynı işlevi görecek konteyner bulundurmakla yükümlüdürler.
Atıklar, bertaraf sahasına taşınmadan önce 48 saatten fazla olmamak üzere bu depolarda veya konteynerlerde bekletilebilir. Bekleme süresi, geçici atık deposu içindeki sıcaklığın 4 °C nin altında olması koşuluyla bir haftaya kadar uzatılabilir.
Geçici atık deposu
Madde 19-Geçici atık deposunun özellikleri şunlardır:
a) Geçici atık deposu iki bölmeli kapalı bir mekan olarak inşa edilir. Birinci bölmede tıbbi atıklar, ikinci bölmede ise evsel nitelikli atıklar depolanır.
b) Geçici atık deposunun hacmi en az iki günlük atığı alabilecek boyutlarda olur.
c) Deponun tabanı ve duvarları sağlam, geçirimsiz, mikroorganizma ve kir tutmayan, temizlenmesi ve dezenfeksiyonu kolay bir malzeme ile kaplanır.
d) Depolarda yeterli bir aydınlatma ve pasif havalandırma sistemi bulunur ve sıcak bölgelerde depo özel olarak soğutulur.
e) Depo kapıları dışarıya doğru açılır veya sürmeli yapılır. Kapılar daima temiz ve boyanmış durumda olur. Tıbbi atıkların konulduğu bölmenin kapısı turuncu renge boyanır, üzerinde görülebilecek şekilde ve siyah renkli “Uluslararası Biyotehlike” amblemi ile siyah harfler ile yazılmış “Dikkat! Tıbbi Atık” ibaresi bulunur.
f) Depo kapıları kullanımları dışında daima kapalı ve kilitli tutulur, yetkili olmayan kişilerin girmelerine izin verilmez. Depo ve kapıları, içeriye herhangi bir hayvan girmeyecek şekilde inşa edilir.
g) Geçici atık depolarının içi ve kapıları görevli personelin rahatlıkla çalışabileceği, atıkların kolaylıkla boşaltılabileceği, depolanabileceği ve yüklenebileceği boyutlarda inşa edilir.
h) Geçici atık deposu, atık taşıma araçlarının kolaylıkla ulaşabileceği ve yanaşabileceği yerlerde ve şekilde inşa edilir.
i) Geçici atık deposu, hastane giriş ve çıkışı ve otopark gibi yoğun insan ve hasta trafiğinin olduğu yerler ile gıda depolama, hazırlama ve satış yerlerinin yakınlarına inşa edilemez.
j) Tıbbi atıkların konulduğu bölmenin temizliği ve dezenfeksiyonu kuru olarak yapılır. Bölme atıkların boşaltılmasını müteakiben temizlenir, dezenfekte edilir ve gerekirse ilaçlanır. Tıbbi atık içeren bir torbanın yırtılması veya boşalması sonucu dökülen atıklar uygun ekipman ile toplandıktan, sıvı atıklar ise uygun emici malzeme ile yoğunlaştırıldıktan sonra tekrar kırmızı renkli plastik torbalara konulur ve kullanılan ekipman ile birlikte bölme derhal dezenfekte edilir.
k) Evsel nitelikli atıkların konulduğu bölmede kanalizasyona bağlı ızgaralı bir drenaj sistemi ve bölmenin kolaylıkla temizlenebilmesi için basınçlı bir su musluğu bulunur. Bölme atıkların boşaltılmasını müteakiben temizlenir, gerekirse dezenfekte edilir ve ilaçlanır.
l) Temizlik ekipmanı, koruyucu giysiler, atık torbaları ve konteynerler geçici atık depolarına yakın yerlerde depolanırlar.
Geçici atık depolarına ruhsat alınması
Madde 20-18 inci madde uyarınca geçici atık deposu kurmakla yükümlü olan ünitelere yapı ruhsatı vermeye;
a) Belediye ve mücavir alan sınırları içinde kalan ve büyükşehir belediyesi olan yerlerde büyükşehir belediye başkanlığı, diğer yerlerde belediye başkanlıkları,
b) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında kalan yerlerde valilikler,
yetkilidir.
Konteynerlerin geçici atık deposu olarak kullanılması
Madde 21-EK-1’de belirtilen ve 20’den az yatağa sahip üniteler, geçici atık deposu olarak konteyner kullanmak zorundadırlar. Bu amaçla kullanılacak konteynerlerin aşağıdaki teknik özelliklere haiz olması zorunludur:
a) Konteynerler ünitenin en az iki günlük tıbbi atığını alabilecek boyutta ve sayıda olur.
b) Konteynerler, kullanıldıkları ünitenin bulunduğu parsel sınırları içinde; doğrudan güneş almayan; hastane giriş-çıkışı, otopark ve kaldırım gibi yoğun insan ve hasta trafiğinin olduğu yerler ile gıda depolama, hazırlama ve satış yerlerinden uzağa yerleştirilirler.
c) Konteynerlerin iç yüzeyleri yükleme-boşatma sırasında torbaların hasarlanmasına veya delinmesine yol açabilecek keskin kenarlar ve dik köşeler içermez. Kesişen yüzeyler yumuşak dönüşlerle birbirine birleşir.
c) Konteynerlerin kapakları kullanımları dışında daima kapalı ve kilitli tutulur, yetkili olmayan kişilerin açmasına izin verilmez. Kapaklar, konteynerin içine herhangi bir hayvan girmeyecek şekilde dizayn ve inşa edilir.
d) Konteynerlerin dış yüzeyleri turuncu renge boyanır, üzerlerinde görülebilecek uygun büyüklükte ve siyah renkli “Uluslararası Biyotehlike” amblemi ile siyah harfler ile yazılmış “Dikkat! Tıbbi Atık” ibaresi bulunur.
e) Konteynerler daima temiz ve boyanmış durumda olur.
f) Konteynerler, atıkların boşaltılmasını müteakiben her gün veya herhangi bir kazadan hemen sonra temizlenir ve dezenfekte edilir.
EK-1’de belirtilen ve 20’den az yatağa sahip üniteler, istedikleri takdirde geçici atık deposu da inşa edebilirler.
Küçük miktarlarda üretilen tıbbi atıkların geçici depolanması
Madde 22-EK-1 c’de belirtilen ünitelerde oluşan ve tıbbi atık torbaları ile kesici-delici atık kapları ile toplanan tıbbi atıklar, teknik özellikleri 16 ncı maddede belirtilen taşıma araçları ile en yakında bulunan geçici atık deposuna veya konteynerine götürülür. Böyle bir imkanın olmaması halinde üretilen tıbbi atıkların ilgili belediyenin tıbbi atık toplama ve taşıma aracı tarafından alınması sağlanır. Bu durumda tıbbi atıklar güvenli bir şekilde muhafaza edilir ve gerekirse ikinci bir tıbbi atık torbasının içine konulur. Atıklar, tıbbi atık toplama aracı gelmeden önce kesinlikle dışarıya bırakılmaz, evsel atıklar ile karıştırılmaz ve evsel atıkların toplandığı konteynerlere konulmaz.
Bu sağlık kuruluşları, ilgili mercilerden çalışma izni almadan önce, atıklarının geçici depolanması konusunda en yakında bulunan geçici atık deposu veya konteynerin ait olduğu sağlık kuruluşu ya da atıklarının toplanması konusunda ilgi belediye ile anlaşma yapmak ve bu anlaşmayı valiliğe ibraz etmekle yükümlüdür.
Atık bertarafında mali yükümlülük
Madde 23-Tıbbi atık üreticileri, ürettikleri atıkların toplanması, taşınması ve bertarafı için gereken harcamaları, bertaraf eden kurum ve kuruluşa ödemekle yükümlüdürler. Bu Yönetmelikteki teknik kriterlere uygun olmak şartıyla, toplama, taşıma ve bertaraf harcamalarına esas olacak tıbbi atık bertaraf ücreti, her yıl tıbbi atık üreticileri ve bertaraf edecek kurum ve kuruluşların görüşleri de alınarak il mahalli çevre kurulu tarafından tespit ve ilan edilerek Bakanlığa bildirilir. Ücretin ödenmemesi tıbbi atıkların bertarafıiçin bir engel oluşturmaz. Tıbbi atık bertaraf ücretinin ödenmemesi durumunda, bu bedel 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tıbbi atık üreticilerinden tahsil edilir.
BEŞİNCİBÖLÜM
Tıbbi Atıkların Bertaraf Alanına Taşınması
Ünitelerin sorumluluğu
Madde 24-EK-1’de belirtilen üniteler, tıbbi atıkların bertaraf sahasına güvenli bir şekilde taşınmasının sağlanması amacıyla, tıbbi atıkları bu Yönetmelikte belirtilen teknik kriterlere haiz torba ve kaplar içinde, belirtilen usul ve esaslara uygun şekilde biriktirmek ve ambalajlamak zorundadırlar.
Geçici atık deposu veya konteynerler içinde, başta görevli personel olmak üzere çevre ve insan sağlığı ile taşımayı olumsuz etkileyecek şekilde ağzı bağlanmamış, yırtılmış, patlamış, dökülmüş tıbbi atık torbaları ve kapları ile tıbbi atık torbası haricinde başka bir torba ile tıbbi atık atıldığının veya tıbbi atıkların konteynerlere doğrudan boşaltıldığının tespit edilmesi halinde, tespit edilen olumsuzluk giderilene kadar hiçbir suretle tıbbi atıklar toplanmaz ve taşınmazlar.
Tıbbi atıkların taşınması
Madde 25-Tıbbi atıkların geçici atık depoları ve konteynerler ile EK-1 c’de belirtilen diğer ünitelerden alınarak bertaraf tesisine taşınmasından büyükşehirlerde büyükşehir belediyeleri, diğer yerlerde ise belediyeler ile yetkilerini devrettiği kişi ve kuruluşlar sorumludur.
Bu kurum ve kuruluşlar, tıbbi atıkların taşınması ile görevli personeli periyodik olarak eğitmek, sağlık kontrolünden geçirmek ve diğer koruyucu tedbirleri almakla yükümlüdürler.
Personelin özel giysileri
Madde 26-Tıbbi atıkları taşımakla görevlendirilen temizlik personeli çalışma sırasında eldiven, koruyucu gözlük, maske kullanır; çizme ve özel koruyucu turuncu renkli elbise giyer. Taşıma işleminde kullanılan özel giysi ve ekipmanlar ayrı bir yerde muhafaza edilir. Bunların temizlenmesi belediyece veya belediyenin görevlendireceği kuruluşça yapılır.
Tıbbi atıkların taşınmasına ilişkin kurallar
Madde 27- (Değişik:RG-5/11/2013-28812)
Tıbbi atıkların;
a) Emniyetli bir şekilde, etrafa yayılmadan ve sızıntı suları akıtılmadan nihai bertaraf sahasına getirilmesi,
b) Taşınması sırasında transfer istasyonlarının kullanılmaması,
c) Taşıma araçlarının günde en az bir kere temizlenmesi ve dezenfekte edilmesi,
d) Konulduğu kırmızı torbaların patlaması veya başka bir nedenle etrafa yayılması durumlarında derhal temizlenmesi ve dezenfekte edilmesi,
e) Toplanması ve taşınması için kullanılan araçların başka işlerde kullanılmaması,
zorunludur.
(2) Tıbbi atık torbaları doğrudan tıbbi atık taşıma aracına yüklenebileceği gibi, tekerlekli/kapaklı plastik veya metal konteynerler içinde de atık taşıma aracına yüklenebilirler. Taşımanın bu şekilde yapılması durumunda konteynerler de günde en az bir kez temizlenir ve dezenfekte edilir.
(3) Tıbbi atıkların geçici atık depolarından bertaraf tesislerine taşınması sırasında Ulusal Atık Taşıma Formunun kullanılması zorunludur. EK-1’de yer alan (c) bölümünde belirtilen ünitelerden kaynaklanan tıbbi atıkların taşınması sırasında Ulusal Atık Taşıma Formu kullanılması şartı aranmaz; ancak tıbbi atıkların ünitelerden alınması esnasında tıbbi atık alındı belgesi/makbuzu kullanılması zorunludur.
(4) Ulusal Atık Taşıma Formlarının kullanılmasına ilişkin hususlar Bakanlıkça diğer düzenleyici işlemler ile belirlenir.
Tıbbi atık taşıma araçlarının teknik özellikleri
Madde 28- (Mülga:RG-5/11/2013-28812)
Tıbbi atık taşıma araçlarına lisans alınması
Madde 29- (Değişik:RG-5/11/2013-28812)
Tıbbi atık taşıma araçları için tıbbi atık taşıma lisansı alınması zorunludur. Tıbbi atık taşıma lisansı alınmasına ilişkin hususlar Bakanlıkça diğer düzenleyici işlemler ile belirlenir.
Tıbbi atık alındı belgesi/makbuzu
Madde 30-Tıbbi atıkların ünitelerden alınması sırasında; atıkların ünite tarafından taşıyıcıya verildiğinin, taşıyıcı tarafından teslim alındığının ve taşıyıcıtarafından da bertaraf tesisine verildiğinin belgelenmesi amacıyla ünite ile taşıyıcı/bertaraf eden kurum/kuruluş arasında tıbbi atık alındı belgesi/makbuzu düzenlenir. Bu belge/makbuz üzerinde atığı üreten ünitenin ismi, adresi, sorumlu kişinin ismi ve irtibat telefonu, tarih, atığın miktarı, taşıyıcı kurum/kuruluşun ismi, şoförün ismi, aracın plakası, lisans numarası ve bertaraf tesisi ile ilgili bilgiler bulunur.
Yukarıdaki bilgileri içeren tıbbi atık alındı belgesi/makbuzu üç nüsha olarak hazırlanır; bir nüshası atık üreticisi sağlık kuruluşunda, ikinci nüshası taşıma işlemi yapan kurum/kuruluşta, üçüncü nüshası ise bertaraf tesisi işletmecisi kurum/kuruluşta kalır ve ilgili görevliler tarafından imzalanır.
İnceleme ve denetim sırasında bu belgenin ilgili tüm taraflarca denetim elemanlarına gösterilmesi zorunludur. Tıbbi atıkların taşınması sırasında kullanılan bu belge en az bir yıl süre ile muhafaza edilir ve talep edilmesi durumunda yetkili otoritelerin incelemesine açık tutulur.
ALTINCI BÖLÜM
Tıbbi Atıkların Bertaraf Edilmesi
Belediyelerin sorumluluğu
Madde 31- (Değişik:RG-3/12/2011-28131) Tıbbi atıkların yakılması suretiyle bertaraf edilmesinden büyükşehirlerde büyükşehir belediyeleri veya yetkilerini devrettiği kişi ve kuruluşlar, sterilizasyon işlemine tabi tutularak zararsız hale getirilmesinden büyükşehirlerde büyükşehir belediyeleri veya yetkilerini devrettiği kişi ve kuruluşlar, büyükşehir belediyesi olmayan yerlerde ise belediyeler veya yetkilerini devrettiği kişi ve kuruluşlar müteselsilen sorumludurlar.
Tıbbi atık bertaraf tesisi işletmecisi kişi, kurum ve kuruluşlar, tıbbi atıkların bertarafı ile görevli personeli periyodik olarak eğitmek, sağlık kontrolünden geçirmek ve diğer koruyucu tedbirleri almakla yükümlüdürler.
Tıbbi atık yönetim planı
Madde 32-Büyükşehirlerde büyükşehir belediyeleri, büyükşehir belediyesi olmayan yerlerde ise belediyeler; tıbbi atık oluşumuna neden olan sağlık kuruluşları ile bunların tıbbi atık miktarları ve geçici depolama sistemleri, tıbbi atıkların toplanması ve taşınmasında kullanılacak ekipman ve araçlar, toplama rotaları, araç temizleme ve dezenfeksiyon, kaza anında alınacak önlemler ve yapılacak işlemler, sorumlular, eğitim ve tıbbi atıkların bertarafında uyguladıkları sistemler başta olmak üzere detaylı bilgileri içeren Tıbbi Atık Yönetim Planı’nı hazırlamak ve uygulamak zorundadır. Büyükşehirlerde bu plan ilçe ve ilk kademe belediyelerinin görüşleri alınmak suretiyle büyükşehir belediyesi tarafından hazırlanır ve uygulanır.
Belediyeler, her bir sağlık kuruluşundan toplanan ve bertaraf edilen tıbbi atık miktarını kayıt altına alırlar ve yıl sonu itibari ile valiliğe bildirirler.
Tıbbi atıkların yakılması
Madde 33-Tıbbi atıklar yakılarak bertaraf edilebilir. Yakma sistemleri büyükşehirlerde büyükşehir belediyeleri, büyükşehir belediyesi olmayan yerlerde ise belediyeler veya yetkilerini devrettiği kişi ve kuruluşlar tarafından kurulur ve işletilir. Evsel nitelikli atıkların yakılması için kullanılan yakma tesisleri tıbbi atıkların yakılması için kullanılmaz. Üniteler tarafından münferit yakma tesisleri kurulamaz ve işletilemez.
Tıbbi atıkların yakılması sırasında uyulacak esaslar
Madde 34- (Değişik:RG-3/12/2011-28131) Tıbbi atıkların yakılarak bertaraf edilmesinde, 6/10/2010 tarihli ve 27721 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atıkların Yakılmasına İlişkin Yönetmeliğin ilgili maddelerinde belirtilen esaslara uyulur.
Yakma işlemine tabi tutulacak tıbbi atıklar içinde; başta kırılmış termometreler, kullanılmış piller/bataryalar gibi yüksek düzeyde civa ve kadmiyum içeren atıklar olmak üzere, gümüş tuzları içeren radyolojik atıklar, ağır metaller içeren ampuller ve basınçlı kaplar bulunmaz. Yakma işlemine tabi tutulacak tıbbi atıklar içinde büyük miktarlarda genotoksik atık mevcutsa, sıcaklığın en az 1100 ºC olması zorunludur.
(Değişik:RG-3/12/2011-28131) Tıbbi atıklar, acil durumlarda Bakanlığın izni dahilinde, afet durumlarında ise Valilik onayı ile çevreye zarar verilmemesi, gereken tedbirlerin alınması, Atıkların Yakılmasına İlişkin Yönetmelik hükümlerinin sağlanması ve sürekli olmamak şartıyla yakma veya beraber yakma tesislerinde yakılabilir.
Yakma tesislerine yer seçimi izni verilmesi
Madde 35- (Mülga:RG-3/12/2011-28131)
Tıbbi atıkların düzenli depolanması
Madde 36- (Mülga:RG-26/3/2010-27533) (1)
Düzenli depolama tesislerine yer seçimi izni verilmesi
Madde 37- (Mülga:RG-26/3/2010-27533)
Düzenli depolama tesislerinde depo tabanı teşkili ve sızıntı suyunun toplanması
Madde 38- (Mülga:RG-26/3/2010-27533) (1)
Düzenli depolama tesislerine dolgu yapılması
Madde 39- (Mülga:RG-26/3/2010-27533) (1)
Düzenli depolama tesisi üst örtüsünün teşkili
Madde 40- (Mülga:RG-26/3/2010-27533) (1)
Düzenli depolama tesislerinin işletilmesi ve kontrolü
Madde 41- (Mülga:RG-26/3/2010-27533) (1)
Atık kabul prosedürü
Madde 42 – (Mülga:RG-26/3/2010-27533) (1)
Düzenli depolama tesislerinin kapatılması
Madde 43 – (Mülga:RG-26/3/2010-27533) (1)
Yerleşme yasağı
Madde 44- (Mülga:RG-3/12/2011-28131)
Bertaraf tesislerine ön lisans ve lisans alınması
Madde 45- (Mülga:RG-30/3/2010-27537) (1)
Enfeksiyöz atıkların sterilizasyonu
Madde 46-Enfeksiyöz atıklar ile kesici-delici atıklar, sterilizasyon işlemine tabi tutularak zararsız hale getirilebilirler. Zararsız hale getirilen atıklar, evsel atık depolama alanlarında depolanarak bertaraf edilebilirler. Sterilizasyon sistemleri büyükşehirlerde büyükşehir belediyeleri, büyükşehir belediyesi olmayan yerlerde ise belediyeler veya bunların yetkilerini devrettiği kişi ve kuruluşlar tarafından kurulur ve işletilir. Üniteler tarafından münferit sterilizasyon tesisleri kurulamaz ve işletilemez.
Sterilizasyon sistemlerinin, başta mekanik güvenlik (yüksek kabin içi basınç, sıcaklığa dayanıklılık ve benzeri) ve sterilizasyon performansı açısından uluslar arasıkabul edilmiş standartlara (ISO, CE ve benzeri) uygun olduğu belgelendirilir.
Sterilizasyon tesislerinde atıkların işleme tabi tutulmadan önce, çevre ve insan sağlığına zarar vermeden güvenli bir şekilde geçici olarak depolanabileceği, +4 °C’de soğutulan bir depo yeri bulunur. Bu deponun, 19 uncu maddenin birinci fıkrasının (b), (c), (d), (e), (f), (g), (h) ve (j) bentlerinde belirtilen şartları taşıması zorunludur.
Sterilizasyon işlemine tabi tutulacak atıklar içinde patolojik atıklar ile başta uçucu ve yarı uçucu organik maddeler ve civa olmak üzere kimyasal maddeler, genotoksik/sitotoksik ajanlar, radyolojik atıklar ve basınçlı kaplar bulunmaz.
Sterilizasyon tesislerinde atık parçalama (shredding) mekanizmasının bulunması zorunludur. Parçalama ünitesi sterilizasyon bölümünün sonunda veya önünde yer alır. Atık parçalama ünitesinin sterilizasyon ünitesinden önce kullanılması durumunda, işlem sonunda bu ünite de sterilizasyon işlemine tabi tutulur.
Sterilizasyon işlemi sırasında ve sonrasında hava ve su ortamında hiçbir kontaminasyon ve toksisite olmayacak şekilde tedbir alınır, atık su ve hava arıtılarak/sterilize edilerek alıcı ortama verilir. Başta miktar, basınç, sıcaklık ve atığın işleme maruz kalma süresi olmak üzere bütün işlem elektronik olarak kayıt altına alınır ve talep edildiği durumda bütün bilgiler Bakanlığa gönderilir.
Belediyelerce veya yetkilerini devrettiği kuruluşlar tarafından yapılan sterilizasyon işlemi ile zararsız hale getirilen atıklar, evsel atık depolama alanlarında depolanarak bertaraf edilebilirler.
Sterilizasyon işleminin geçerliliği
Madde 47- Sterilizasyon işlemine tabi tutulan enfeksiyöz atıkların zararsız hale getirilip getirilmediği kimyasal ve biyolojik indikatörler kullanılarak test edilir.
Kimyasal indikatörler; enfeksiyöz atığın otoklav sterilizasyonunda kullanılır. Sterilizasyon tamamlandığında, atık ile birlikte otoklava konulmuş kimyasal indikatör taşıyıcısında renk değişikliği saptanmalıdır.
Biyolojik indikatörler olarak; nemli yüksek sıcaklıklara hastalık yapıcı mikroorganizmalardan daha dayanıklı, insanda hastalık yapıcı etkisi olmayan, sporlu bakteriler Bacillus stearothermophilus veya Bacillus subtilis var. niger standart kökenleri kullanılır. Sterilizasyon etkinlik testleri için kullanılacak standart kökenler, Bacillus stearothermophilus ATCC12980 veya NCTC10007 ya da Bacillus subtilis var. niger ATCC9372 olmalıdır. Sterilizasyon işleminden çıkan atıkta potansiyel enfeksiyöz tüm mikroorganizmaların yok edildiğini saptamak için, atıkla beraber işleme konan biyolojik indikatörün canlı kalıp kalmadığını inceleme yönteminden yararlanılır. Sterilizasyon işleminin geçerli kabul edilmesi için Bacillus stearothermophilus veya Bacillus subtilis bakteri sporlarında minimum 4 log10 – 6 log10 azalma sağlanması zorunludur. Bunun kontrolü için belli sayıda Bacillus stearothermophilus veya Bacillus subtilis sporları inoküle edilmiş test stripleri veya benzeri uygun taşıyıcı,sıcağa dayanıklı ve buhar geçirgenliği olan bir kap içinde atığın ortasına yerleştirilir ve sistem normal şartlarda çalıştırılır. İşlemin sonunda atığın içinden test mikroorganizmaları alınır; biyolojik indikatörün üreticisi tarafından kılavuzda tarif edilmiş olan besiyerine ekim yapılır. Bu esnada işleme konmamış en az bir biyolojik indikatör stripi de pozitif kontrol olarak paralel kültüre alınır ve Bacillus subtilis için 30°C’de, Bacillus stearothermophilus için 55°C’de olmak üzere 48 saat süreyle inkübasyona bırakılır. Süre sonunda sterilizasyondan çıkan biyolojik indikatörde mikrobiyal üreme olup olmadığı kontrol edilir ve sonuçları veri kayıt sistemine ilave edilir.
Biyolojik indikatörler kullanılarak uygulanan sterilizasyon geçerlilik testleri, o gün sterilize edilen atık ile birlikte sterilizatöre konulan biyolojik indikatörlerin incelenmesi suretiyle haftalık olarak yapılır. Sterilizasyondan çıkan sterilize edilmiş ve evsel atık karakterizasyonu kazanmış atıklar, atık bertaraf sahasında depolanmadan önce sterilizasyon tesisinin bulunduğu sahanın uygun bir yerinde çevreye zarar vermeyecek şekilde kapalı konteynerler içinde biyolojik indikatör testleri sonuçlanıncaya kadar muhafaza edilir ve bekletilir. Test sonucu olumlu ise atık depolanmak üzere depolama sahasına gönderilir. Test sonucu olumsuz ise sistem kontrol edilir ve sterilizasyon işlemi tekrarlanır.
(Değişik:RG-30/3/2010-27537)(1)Ayrıca, altı ayda bir Çevre Denetim Yönetmeliği hükümlerine göre yaptırılacak testler ile belediyeler veya yetkilerini devrettiği kuruluşlarca yapılan sterilizasyon işleminin geçerliliği kontrol edilir. Analiz için gerekli numune, ilgili standart prosedürlere göre, analizi yapacak laboratuar tarafından valiliğin gözetiminde alınır ve analiz sonuçları Bakanlığa gönderilir. Analizler ile ilgili masraflar, tesis işletmecisi tarafından karşılanır.
Madde 48-Sterilizasyon işleminin başarılı bir şekilde tamamlandığının gösterilmesi amacıyla, her sterilizasyon yükünün verileri kayıt ve muhafaza edilir. Bu verilerin en az üç yıl süre ile muhafaza edilmesi ve talep edildiğinde yetkili otoritelerin incelemesine açık tutulması zorunludur. Bu veriler aşağıdakileri ihtiva eder;
a) Sterilizatörün cinsi, seri numarası,
b) Uygulanan sterilizasyon türü,
c) Her sterilizasyon devri için sterilizasyon esnasında gerçek zamanlı (real time) olarak kaydedilmiş sıcaklık, basınç, uygulama süresi gibi parametrik izleme değerleri,
d) Yüklenen atık miktarı,
e) Haftalık olarak yapılan biyolojik indikatör testlerinin karşılaştırmalı sonuçları,
f) Cihazın periyodik bakım-onarım sözleşmesi çerçevesinde üretici veya dağıtıcı firma tarafından yapılmış son altı aya ait ayar kontrollerine dair belge.
Sterilizasyon tesislerine ön lisans verilmesi
Madde 49- (Mülga:RG-30/3/2010-27537) (1)
Çevre lisansı alınması
MADDE 50 – (Başlığıyla birlikte değişik:RG-30/3/2010-27537) (1)
Tıbbi atık sterilizasyon ve/veya bertaraf tesisi kurmak ve işletmek isteyen kişi, kurum ve kuruluşlar Bakanlıktan çevre lisansı almak zorundadır. Çevre lisansı alınması işlemlerinde Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.
Çevre lisansı almış olan tesis işletmecileri tesisin işletme koşulları, tesisle ilgili ölçümler ve mevzuata uygun çalıştığına ilişkin bilgi ve belgeleri içeren raporları Bakanlığın belirleyeceği periyotlarda Bakanlığa sunmakla yükümlüdür.
Lisans iptali
Madde 51- (Mülga:RG-30/3/2010-27537) (1)
Eğitim
Madde 52-Tıbbi atıkların ünite içinde toplanması, taşınması, geçici atık deposuna taşınması ile geçici atık deposu veya konteynerlerin işletilmesinden sorumlu ünite personeli ile bu atıkların geçici atık depolarından alınarak bertaraf sahasına taşınmasından sorumlu belediye personeli, bu işlerin hizmet alımı yoluyla yapılması durumunda ise özel temizlik ve taşıma firmalarının ve personellerinin, tıbbi atıkların toplanması, taşınması, geçici depolanması ve bertaraf sahasına taşınması aşamalarında uyulacak kurallar ve dikkat edilmesi gereken hususlar, bu atıkların yarattığı sağlık riskleri ve neden olabilecekleri yaralanma ve hastalıklar ile bir kaza veya yaralanma anında alınacak tedbirleri içeren bir eğitim programına periyodik olarak tabi tutulması ve bu eğitimin alındığının belgelenmesi zorunludur. Toplama ve taşıma işlemlerinin hizmet alımı yoluyla yapılması durumlarında, çalışacak personelin bu eğitimi alması ve bunun belgelenmesi gerektiği ilgili ihale şartnamelerinde belirtilir.
Eğitim ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.
Denetleme
Madde 53-Bu Yönetmelik kapsamına giren bütün faaliyetlerin, bu Yönetmelik ve diğer çevre mevzuatına uygun olarak yapılıp yapılmadığını denetleme yetkisi Bakanlığa aittir.
Düzenleme yetkisi
Madde 54-Bakanlık bu Yönetmeliğin uygulanmasını sağlamak üzere her türlü alt düzenlemeyi yapmaya yetkilidir.
Yönetmeliğe aykırılık hali
Madde 55-Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenler hakkında 2872 sayılı Çevre Kanununun 15 ve 16 ncı maddelerinde belirtilen merciler tarafından gerekli işlemler yapılır ve aynı Kanunun 20, 21, 22 ve 24 üncü maddelerinde belirtilen cezalar verilir.
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
Madde 56-20/5/1993 tarihli ve 21586 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçici Madde 1-Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinde belediyeler tarafından işletilmekte olan mevcut tıbbi atık yakma tesisleri, işletmeye alındıkları tarihte geçerli olan işletme şartlarına göre faaliyetlerini sürdürürler. Ancak bu tesisler, en geç beş yıl içinde 34 üncü maddede belirtilen şartları sağlayacak şekilde gerekli tedbirleri alırlar.
Geçici Madde 2-Üniteler, 10 uncu maddede öngörülen Ünite İçi Atık Yönetim Planı’nı, bu Yönetmeliğin yayımı tarihini takip eden altı ay içinde hazırlamak ve uygulamaya geçirmek zorundadır.
Geçici Madde 3-Büyükşehirlerde büyükşehir belediyeleri, büyükşehir belediyesi olmayan yerlerde ise belediyeler, 32 nci maddede belirtilen Tıbbi Atık Yönetim Planı’nı, bu Yönetmeliğin yayımı tarihini takip eden altı ay içinde hazırlamak, uygulamaya geçirmek ve bu planın bir örneğini valiliğe göndermek zorundadırlar.
Geçici Madde 4-Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinde geçici atık deposu olarak konteyner kullanmakta olan en az 20 yataklı üniteler, bu Yönetmeliğin yayımı tarihini takip eden bir yıl içinde 18 inci madde hükmü gereğince geçici atık depolarını inşa etmekle yükümlüdürler.
Geçici Madde 5-20’den az yatağa sahip olan üniteler, bu Yönetmeliğin yayımı tarihini takip eden altı ay içinde 21 inci madde hükmü gereğince geçici atık deposu olarak konteyner sistemlerini veya istedikleri takdirde geçici atık depolarını kurmak zorundadırlar.
Geçici Madde 6-Tıbbi atık taşıma araçları için, bu Yönetmeliğin yayımı tarihini takip eden altı ay içinde tıbbi atık taşıma lisansı alınması zorunludur.
Yürürlük
Madde 57-Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 58- (Değişik:RG-5/11/2013-28812)
Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.
__________________
(1) Bu değişiklik 1/4/2010 tarihinde yürürlüğe girer.
(2) Bu değişiklik 1/7/2012 tarihinde yürürlüğe girer.
ENDÜSTRİ TESİSLERİNDEN KAYNAKLANAN HAVA KİRLİLİĞİNİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve İstisnalar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, sanayi ve enerji üretim tesislerinin faaliyeti sonucu atmosfere yayılan is, duman, toz, gaz, buhar ve aerosol halindeki emisyonları kontrol altına almak; insanı ve çevresini hava alıcı ortamındaki kirlenmelerden doğacak tehlikelerden korumak; hava kirlenmeleri sebebiyle çevrede ortaya çıkan umuma ve komşuluk münasebetlerine önemli zararlar veren olumsuz etkileri gidermek ve bu etkilerin ortaya çıkmamasını sağlamaktır.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; tesislerin kurulması ve işletilmesi için gerekli olan ön izin, izin, şartlı ve kısmi izin başvuruları, tesisten çıkan emisyonun ve tesisin etki alanı içerisinde hava kirliliğinin önlenmesi tetkik ve tespiti ile, tesislerin, yakıtların, ham maddelerin ve ürünlerin üretilmesi, kullanılması, depolanması ve taşınmasına ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 1, 3, 8, 9, 10, 11, 12 ve 13 üncü maddelerine ve 1/5/2003 tarihli ve 4856 sayılı Çevre ve Orman Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 1, 2, 3, 9, 10, 13, 29 ve 30 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte gecen;
a) Dış Hava: Çalışma mekanları hariç, troposferde bulunan dış ortamlardaki havayı,
b) Kirletici: Doğrudan veya dolaylı olarak insanlar tarafından dış havaya bırakılan ve insan sağlığı üzerinde ve/veya bütün olarak çevre üzerinde muhtemel zararlı etkileri olan her türlü maddeyi,
c) Hava Kalitesi: İnsan ve çevresi üzerine etki eden çevre havasında, hava kirliliğinin göstergesi olan kirleticilerinin artan miktarıyla azalan kaliteleri,
ç) Emisyonlar: Yakıt ve benzerlerinin yakılmasıyla; sentez, ayrışma, buharlaşma ve benzeri işlemlerle; maddelerin yığılması, ayrılması, taşınması ve diğer mekanik işlemler sonucu bir tesisten atmosfere yayılan hava kirleticileri,
d) Tesis: Atmosfere emisyon veren her bir üniteyi,
Makineler, aletler ve diğer sabit düzenekleri,
Üzerinde madde depolanan, boşaltılan ve iş yapılan mülkleri, (Tesislerin bütünü, işletme olarak adlandırılır).
e) Yakma Tesisi: Sıcak su, buhar ve benzeri üreterek enerji sağlayan tesisleri,
f) Üretim Prosesi: Yakıtın ham madde ile birlikte muamele gördüğü veya yakıttan elde edilen enerjinin ham maddeyi veya ürünü kurutma, kavurma ve benzeri işlemlerde kullanıldığı ve bacasından proses kaynaklı baca gazı emisyonlarının ve yanma gazlarının birlikte çıktığı tesisler veya sadece proses kaynaklı baca gazı emisyonlarının çıktığı tesisleri,
g) Biyokütle: İhtiva ettiği enerjiyi kazanmak için yakıt olarak kullanılabilen tarım veya ormancılıktan sağlanan bitkisel bir maddenin kendisi, tamamı ya da bir kısmından elde edilen ürünlerdir. Bu ürünler tarım ve ormancılık kaynaklı bitkisel atıklar, gıda işleme sanayinden kaynaklanan bitkisel atıklar, ham kağıt hamuru ve hamur kağıt üretiminden kaynaklanan bitkisel atıklar, şişe mantarı, ahşap atıklarını, (Ahşap koruyucuları tatbik edilmiş veya kaplama işlemine bağlı olarak halojenli organik birleşikler ihtiva eden ve bu tür atıkları içeren özellikle inşaat ve yıkımdan kaynaklanan ahşap atıklar hariç).
ğ) Yetkili Merci: Çevre ve Orman Bakanlığı ve Valiliği,
h) İzin: Emisyon Ön İzni ve Emisyon İznini,
ı) Teknolojik Seviye: Sürekli işletilmesinde başarısı tecrübeyle sabit, kıyaslanabilir metotlar, düzenekler ve işletme şekilleriyle kontrolleri yapılabilen; emisyon sınırlama tedbirlerini pratikleştiren ve kullanışlı hale getiren, ileri ve ülke şartlarında uygulanabilir teknolojik metotlar, düzenekler, işletme biçimleri ve temizleme metotlarının geldiği seviyeyi, (Az Atıklı Teknolojiler: Teknolojik seviye tanımında kirletmeyen, temiz üretim teknikleri temel alınır, bu tür temiz ve az atıklı teknolojiler, tercih sıralamasında arıtmaya dayanan teknolojik seviye tanımından daha önce gelir).
i) Üretmek: Ürün elde etmek, işlemek, üretim amacıyla tüketmek ve diğer kullanımlarını, (İthalat ve diğer amaçlara yönelen nakliyatlar aynı anlamda mütalaa edilir).
j) Emisyon Envanteri: Sınırları belirlenmiş herhangi bir bölgede, hava kirletici kaynaklardan belli bir zaman aralığında atmosfere verilen kirleticilerin listesi, miktarı ve bunların toplam kirlilik içindeki paylarını gösteren bilgileri,
k) Kritik Bölge: Bir yıl boyunca yapılan hava kalitesi ölçüm sonuçlarına göre kısa vadeli sınır değerlerin en az 15 gün aşıldığı yerleri,
l) Kısa Vadeli Sınır Değer: Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliğinde belirtilen sınır değeri,
m) Uzun Vadeli Sınır Değer: Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliğinde belirtilen sınır değeri,
n) Bakanlık: Çevre ve Orman Bakanlığını,
o) Belge: Emisyon İzin Belgesini,
ö) Yönerge: Emisyon Ön İzni ve Emisyon İzni almaya esas teşkil edecek dokümanları içeren Yönergeyi,
p) Emisyon İzin Dosyası: Bu Yönetmeliğe göre hazırlanan Yönergede belirtilen tüm belge, bilgi ve dokümanları içeren emisyon iznine esas dosyayı,
r) Bu Yönetmelik: Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğini,
s) Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolu Yönetmeliği (EKHKKY) : 7/10/2004 tarihli ve 25606 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmeliği,
ş) Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliği (HKKY): 2/11/1986 tarihli ve 19269 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmeliği,
t) İçten Yanmalı Motorlar: Gaz Motorları ve Dizel Motorlarını,
u) Gaz Motorları: Otto çevrimi, kıvılcım ateşlemeli ateşleme sistemine sahip motorları,
v) Kritik Meteorolojik Şartlar: Atmosferde alt sınırı yerden yediyüz metre veya daha az yüksekte olan bir enversiyon tabakası mevcutsa ve bu tabakada hava sıcaklığı bu yükseklikle en azından 2°C/100m artıyorsa, ayrıca yerden 10m yükseklikte ölçülen rüzgar hızı oniki saatlik ortalamada 1,5 m/s’den az ise bu durum kritik meteorolojik durumu,
y) İş Termin Planı : Tesis sahibi tarafından hazırlanacak ve bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülükleri ve sınır değerleri sağlayacak proses ve baca gazı arıtım tesislerinin gerçekleştirilmesi sürecinde yer alan proje, ihale, inşaat ve işletmeye alma gibi işlerin zamanlamasını gösteren planı,
z) Emisyon Ölçüm Raporu Geçerlilik Süresi: Bu Yönetmeliğin Ek-8 (İzne Tabi Tesisler) Listesine göre A grubu emisyon izne tabi tesisler için emisyon ölçüm raporu geçerlilik süresi iki yılı, B grubu emisyon izne tabi tesisler için emisyon ölçüm raporu geçerlilik süresi üç yılı,
aa) Mevcut Tesis: Bu Yönetmeliğin yayınlanmasından önce kurulmuş veya kurulmakta olan tesisleri
bb) Yeni Tesis: Bu Yönetmeliğin yayınlanmasından sonra kurulacak olan tesisleri
ifade eder.
İstisnalar
MADDE 5 – (1) Bu Yönetmelik;
a) 9/7/1982 tarihli ve 2690 sayılı Kanun ile Türkiye Atom Enerjisi Kurumuna verilen yetki alanına giren, insan sağlığı ve çevrenin nükleer yakıt ve diğer radyoaktif maddelerin radyasyonundan korunmasında; ilgili tesis, alet ve düzeneklerde,
b) İş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamına giren işyeri ortam havası (açık ortam hariç),
c) Hava alıcı ortamına baca, kapı, pencere ya da benzeri açıklıklardan herhangi bir emisyonun söz konusu olmadığı tesis, alet ve düzeneklerde, uygulanmaz.
İKİNCİ BÖLÜM
İzne Tabi Tesisler, İzin Alma, İzne Tabi Olmayan Tesisler İçin Uyulması Gereken Esaslar
İzne tabi tesisler
MADDE 6 – (1) Çalışmaları ve yapısı nedeniyle insan sağlığı ve çevre üzerinde önemli olumsuz etkisi olan Ek 8, A ve B listelerinde yer alan tesislerin kurulması ve işletilmesi için, bu Yönetmelik hükümlerine göre Emisyon Ön İzni (planlama aşamasında) ve Emisyon İzni (işletme aşamasında) alınması gerekir.
(2) Ek 8 Liste A’da yer alan tesislerin izni, Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından verilir. Bakanlık bu yetkisini taşra teşkilatına devredebilir.
(3) Ek 8, Liste B’de verilen tesislerin izni, İl Mahalli Çevre Kurulunun uygun görüşü alınarak, Valilik tarafından verilir.
İzne tabi tesislerin kurulması ve işletilmesinde uyulması gereken esaslar
MADDE 7 – (1) İzne tabi tesislerin kurulması ve işletilmesinde;
a) Tesisin kamuya ve çevreye zararlı etkilerinin teknolojik seviyeye uygun olarak azaltılması ve tehlike yaratmaması,
b) Bu Yönetmelikte belirtilen şartlara uyulması,
c) Bu Yönetmelikte belirtilen emisyon sınırlarının aşılmaması,
ç) Tesis etki alanında HKKY’de verilen hava kalitesi sınır değerlerinin aşılmaması,
d) Mevcut tesislerin baca gazı emisyonlarının bu Yönetmelikte belirtilen usullere uygun olarak tesisi işleten tarafından ölçülmesi, baca dışından emisyon yayan tesisler için hesaplama yöntemi kullanılarak saatlik kütlesel debilerin tespit edilmesi, (kg/saat-m2)
e) Mevcut tesisler için, Ek-2, Tablo 2.1.’deki kütlesel debilerin aşılması halinde tesisi işleten tarafından, tesis etki alanında, Ek-2’de belirtilen esaslar çerçevesinde hava kirliliği seviyesinin ölçülmesi ve tesisin kirleticiliğinin değerlendirilmesi amacıyla Uluslar arası kabul görmüş bir dağılım modeli kullanılarak, Hava Kirlenmesine Katkı Değerinin Hesaplanması,
f) Yeni kurulacak tesislerin baca gazı emisyonlarının (kg/saat ve mg/Nm3 olarak) ve baca dışından emisyon yayan tesislerin atmosfere verdiği emisyonların saatlik kütlesel debilerinin tespit edilmesi, (kg/saat-m2)
g) Yeni kurulacak tesisler için; Ek-2 Tablo-2.1 ’deki kütlesel debilerin aşılması halinde tesisi işleten tarafından; tesis etki alanında, tesisin kirleticiliğinin değerlendirilmesi amacıyla bir dağılım modeli kullanılarak hava kirlenmesine katkı değerinin hesaplanması, tesisin kurulacağı alanda hava kirliliğinin önemli boyutlara ulaştığı kuşkusu varsa, hava kalitesinin bu Yönetmelikte belirtilen usullere uygun olarak ölçülmesi,
ğ) İşletmede meydana gelen artık ve atık maddelerin kullanılması, teknik yönden mümkün değilse usulüne uygun olarak arıtılması ve bertaraf edilmesi,
h) Tesisin kurulu bulunduğu bölgede hava kirleticilerin HKKY’de belirlenen hava kalitesi sınır değerlerini aşması durumunda, tesis sahibi ve/veya işleticisi tarafından, Valilikçe hazırlanan eylem planlarına uyulması, gerekmektedir.
Emisyon ön izni
MADDE 8 – (1) Emisyon ön izni verilirken aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) 16/12/2003 tarihli ve 25318 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamında yer alan tesisler için ÇED Yönetmeliğine göre alınan ÇED Olumludur Kararı veya ÇED Gerekli Değildir Kararı, Emisyon Ön İzni yerine geçer. ÇED Olumlu Kararı veya Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir Kararının iptal edilmesi halinde Emisyon Ön İzni de iptal edilmiş sayılır. ÇED Yönetmeliği kapsamında yer almayan ancak bu Yönetmeliğin Ek 8, A ve B listelerinde yer alan tesisler emisyon ön iznine tabidir.
b) Emisyon ön izni tesislerin planlama aşamasında verilir.
c) Emisyon Ön İzni; tesisin çevrede oluşturabileceği etkilerin değerlendirilmesine esas teşkil edecek bilgi ve belgeler sağlanmışsa ve tesisin çevre üzerine olabilecek zararlı etkilerine karşı gerekli tedbirin alınacağı öngörülüyor ve garanti ediliyorsa yetkili merciler tarafından verilir.
ç) Ek 8, Liste A ve B’de yer alan tesislere Emisyon Ön İzni almak için bir dilekçe ile Ek 10, Ek 11 ve Yönerge’de belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak Emisyon Ön İzin Başvuru Formu’nda belirtilen dokümanlarla birlikte Valiliğe başvuru yapılır.
1) Valilik tarafından emisyon ön izin dosyası ve dokümanlar incelenir. Dosya eksik ve yetersiz bulunursa dosyanın tamamlanması için başvuru sahibine 3 ay ek süre verilir.
2) Dosya tamamlandıktan sonra, sadece Ek-8 Liste A’da yer alan tesisler için tesis sahibi tesisin kurulacağı bölgede dağıtımı yapılan ve yüksek tirajlı yurt çapında yayın yapan en az bir gazete ile bir yerel gazetede ilan verir. İlanda;
2.1 Tesisin yeri, üretimi, kapasitesi ve kullanacağı yakıt türünü,
2.2 İtiraz süresinin 15 gün olduğunu,
2.3 İzin başvurusunun ve eklerinin ne zaman ve nerede inceleneceğini,
2.4 İtirazların inceleme süresi içerisinde yapılması gerektiği hususunu ve itirazın yapılması gereken makamı,
2.5 İtiraz sahibi hazır bulunmasa bile gerekçeli itirazların değerlendirileceğini ve değerlendirme tarihini,
2.6 100 kişiden fazla itiraz sahibi varsa kararın ilan yoluyla tebliğ edilebileceğini, belirtir.
Tesis için yapılan itirazlar Valilik tarafından değerlendirilir ve emisyon ön izin dosyasına eklenir. Valilik itirazları değerlendirirken gerekli gördüğünde itiraz edenler ve faaliyet sahibi ile görüşür. İtiraz süresinden sonra yapılacak itirazlar dikkate alınmaz.
3) Dosya tamamlandıktan sonra tesis Ek 8, Liste B’de yer alıyor ise Valilik tarafından yirmi işgünü içerisinde değerlendirme yapılarak sonuçlandırılır. Ek 8, Liste B’de verilen tesislerin izni, İl Mahalli Çevre Kurulunun uygun görüşü alınarak, Valilik tarafından verilir. Tesis Ek 8, Liste A’da yer alıyor ise Valilik tarafından dosya Bakanlığa gönderilir ve Bakanlık tarafından kırk işgünü içerisinde değerlendirme yapılarak sonuçlandırılır. Belirtilen süre, dosya Bakanlığa ulaştıktan sonra başlar. Eksikliklerin tamamlanması için verilen süreler buna dahil değildir.
d) Yetkili Merci bu Yönetmeliğin 19 uncu maddesinde belirtilen iptal yetkisini Emisyon Ön İzni için de kullanabilir.
e) 3194 sayılı İmar Kanununun 26 ncı maddesi uyarınca verilecek ön izin için, bu Yönetmelikte söz konusu edilen Emisyon Ön İzninin alınması şarttır.
f) Emisyon ön izin verilen tesisler, iş yeri açma ve çalışma ruhsatlarının alınarak üretime geçilmesini takiben bir yıl içinde Emisyon İzni için başvurmazlar ise Emisyon Ön İzni kendiliğinden geçersiz sayılır.
Emisyon izni başvurusu
MADDE 9 – (1) Emisyon izni başvurusu aşağıda belirtilen hususlar çerçevesinde yapılır.
a) Ek-8, Liste A ve B’de yer alan tesislere Emisyon İzni almak için dilekçe ile Ek 10, Ek 11 ve Yönergede belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak Emisyon İzin Başvuru Formunda belirtilen dokümanlarla birlikte Valiliğe başvuru yapılır.
b) Başvuru Valilikçe; yirmi işgünü içerisinde incelenir. Dosya eksik ve yetersiz bulunursa dosyanın tamamlanması için başvuru sahibine 10 uncu maddenin 1 inci fıkrasının (e) bendi ve tesisin kapasitesi dikkate alınarak süre verilir.
c) Emisyon izni alınması sırasında yapılabilecek itirazlar, ÇED sürecinde, Emisyon Ön İzni alma safhasında yapılmamışsa dikkate alınmaz. Ancak tesisin kurulması esnasında veya daha sonra tesisin kurulu bulunduğu yörede yapılan ölçümlere dayalı olarak tesisten daha önceden bilinmeyen çevre kirlenmesinin ortaya çıkması halinde Yetkili mercii tarafından emisyon izni verilmeyebilir.
ç) Ek 8, Liste A ve B’de yer alan tesis, çalışma usul ve esasları Valilikçe belirlenen en az bir üyesi İl Çevre ve Orman Müdürlüğü teknik elemanı olmak üzere Valilikçe oluşturulan Komisyon Tarafından bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yerinde incelenir, hazırlanan teknik rapor Emisyon İzni Dosyasına eklenir. Valilik tarafından gerekli görülmesi halinde ilgili kurum/kuruluş ve belediyelerden komisyona teknik eleman talep edilebilir.
Emisyon izni dosyasının incelenmesi ve karar verilmesi
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde belirtilen hususlar yerine getirildikten sonra, aşağıda belirtilen hususlar çerçevesinde emisyon izin dosyası incelenmesi yapılır ve karar verilir.
a) Tesis Ek 8, Liste B’de ise hazırlanmış olan Emisyon İzin Dosyası Valilik tarafından bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yirmibeş iş günü içerisinde değerlendirilir ve uygun bulunması halinde il mahalli çevre kuruluna sunulur. İl mahalli çevre kurulunun uygun görüşü alınarak, emisyon izni Valilik tarafından verilir.
Eksikliklerin tamamlanması için geçen süreler belirtilen süreye dahil değildir.
b) Tesis Ek 8, Liste A da ise Yönetmelikte belirtilen hususlar çerçevesinde hazırlanmış olan emisyon izin dosyası Valilik tarafından oluşturulacak komisyonca incelenerek uygun bulunması halinde Bakanlığa gönderilir. Bakanlık tarafından emisyon izin dosyası Yönetmelik hükümleri çerçevesinde başvuru evraklarının tam olarak Bakanlığa sunulmasından sonra kırkbeş işgünü içerisinde incelenerek sonuçlandırılır. Gerektiği hallerde yerinde inceleme yapılır. Belirtilen süreler, dosya Bakanlığa ulaştıktan sonra başlar. Eksikliklerin tamamlanması için geçen süreler belirtilen süreye dahil değildir.
c) İzin vermeye yetkili merci, gerekirse konu ile ilgili uzman kişi ve kuruluşların da görüşünü alır.
ç) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinde ve bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediği incelenir.
d) Sunulan dokümanlar ticari ve endüstriyel sırları ihtiva ediyorsa işaretlenerek ayrı bir grup halinde sunulur. Bu durumda diğer dokümanların tesisin çevreye olan etkilerini açıkça ortaya koyacak özellikte olmasına dikkat edilir.
e) Söz konusu tesise ait başvuru evraklarının yetkili mercie sunulmasından sonra bir yıl içerisinde emisyon izin dosyasında belirtilen eksiklikler tamamlanamazsa dosya ile ilgili işlem ve değerlendirmeler iptal edilerek dosya tesis sahibine iade edilir. Bu durumda emisyon ve hava kalitesi ölçümleri de tekrarlanarak emisyon iznine yeniden başvurulması gerekir.
f) Yukarıda belirtilen hususlar çerçevesinde yapılan inceleme ve değerlendirme sonucuna göre emisyon izninin verilip verilmeyeceğine karar verilir.
Emisyon izni belgesi verilmesi
MADDE 11 – (1) Emisyon izni verilmesine karar verildikten sonra emisyon izni emisyon izni belgesi ile belgelendirilir ve tesis sahibine verilir. Emisyon izin belgesi muhtevası ve gerekli hususlar yetkili merci tarafından belirlenir. Emisyon izin belgesi açılma ve çalışma ruhsatı yerine kullanılmaz, yalnızca tesisin bu Yönetmelik hüküm ve sınır değerlerine uygun olduğuna ilişkin belgedir
(2) Ek 8 Liste A’da yer alan tesisler için emisyon izin belgesi Bakanlık tarafından verilir. İzin kararı ve gerekçeleri, talep edilmesi halinde ilgililere bildirilir.
(3) Ek 8 Liste B’de yer alan tesisler için emisyon izin belgesi Valilik tarafından verilir. İzin kararı ve gerekçeleri, talep edilmesi halinde Valilik tarafından ilgililere bildirilir.
Şartlı ve kısmi izin
MADDE 12 – (1) Faaliyet sahibinin başvurusu üzerine işletmenin tümü veya bir bölümünün kurulmasına ve işletilmesine şartlı veya kısmi izin verilir.
a) Baca gazı emisyon sınır değerlerini sağlaması kaydıyla, işletmenin test edilmesi amacı ile bir defaya mahsus kısa süreli kısmi veya şartlı izin verilir. Bu süre altı ayı geçemez.
b) Tesisin bir kısmının kurulması ve işletmenin baca gazı emisyonlarının sınırlarını sağlaması şartı ile kısa süreli olarak şartlı ve kısmi izin verilebilir. Bu süre altı ayı geçemez.
c) Bu Yönetmeliğin 7 nci ve 10 uncu maddesinde öngörülen esasların yerine getirildiğinin belirlenmesi durumunda gerekirse şartlı ve süreli izin verilir.
Diğer kararlar
MADDE 13 – (1) Bir tesisten kaynaklanan emisyonların etkilerinin komşu bir taşınmaza zarar vermesini önlemek amacıyla daha önce verilen ve kesinleşen bir izin kaldırılamaz. Ancak bu zararlı etkinin ortadan kaldırılması için gerekli tedbirlerin alınması faaliyet sahibinden istenir.
İzne tabi tesislerde yapılacak değişiklikler
MADDE 14 – (1) İzne tabi tesislerde yapılacak değişiklikler aşağıda belirtilmiştir:
a) Tesisin işletilmesinde, yakıtında, yakma sisteminde ve prosesinde yapılan değişiklik ve iyileştirmeler; Bakanlıkça emisyon ölçümü yapma konusunda yetki verilen kurum veya kuruluşlara hazırlattırılacak ek raporda belirtilir ve bu rapor emisyon raporu ile birlikte altı ay içerisinde yetkili mercie sunulur.
b) İzne tabi bir tesisin konumunda, özelliklerinde ya da işletiminde bir değişiklik planlandığı (veya yapıldığı ) bildirildiğinde, değişikliğin bu Yönetmeliğin hükümlerine göre izne tabi olup olmadığı izni veren yetkili merci tarafından incelenir.
c) İzne tabi bir değişikliğin incelenmesi yapılan değişiklikler kapsamında emisyon izni için uygulanan prosedür çerçevesinde yapılır. Eğer yapılan değişiklik ve iyileştirmeler izne tabi ise bu Yönetmeliğin 9 uncu 10 uncu ve 11 inci maddedeki hususlar uygulanır.
ç) Yapılan değişiklikler sonucu hava kirliliğini artıran ek emisyon ve bundan kaynaklanan herhangi bir tehlike hasıl olmuyorsa, izin vermeye yetkili merci dokümanların kamu incelemesine açılması ve gazete ilanı verilmesi hususlarını uygulamayabilir.
Teyit zorunluluğu
MADDE 15 – (1) Tesis yetkilileri, emisyon izni alan Ek 8, Liste A’da yer alan tesisler için her iki yılda bir, Ek 8, Liste B’de yer alan tesisler için her üç yılda bir, izin anında öngörülen verilerden herhangi bir sapma olup olmadığını ve tesiste yapılan iyileştirmeleri rapor etmek zorundadır. Rapor, Bakanlık tarafından belirlenen veya uluslar arası kabul görmüş ISO, EPA, DIN ve benzeri standartlara uygun numune alma koşulları ve ölçüm metotları dikkate alınarak, emisyon ölçümleri yapılarak hazırlanır. Raporun bir nüshası tesiste muhafaza edilir, bir nüshası da tesisin bulunduğu valiliğe sunulur ve valilikçe değerlendirilir. Ek 8, Liste A’da yer alan tesisler için emisyon ölçüm raporu, valilik görüşü ile birlikte Bakanlığa gönderilir. Ayrıca tesis yetkilileri tesiste yapılan iyileştirmeleri raporda sunmak zorundadır.
Ek düzenlemelerin uygulanması
MADDE 16 – (1) Ek düzenlemelerin uygulanmasında;
a) Bu Yönetmeliğin esaslarını yerine getirmek amacı ile izin vermeye yetkili merci izin verildikten sonra gerektiğinde ek düzenlemeler isteyebilir. Bu ek düzenlemede Ek 9’daki esaslar dikkate alınır.
b) Yapılacak ek düzenleme, işletici ve işletilen tesis için aşırı ekonomik yük getiriyorsa ve teknolojik seviye bakımından uygulanabilir değilse bu konuda bir mecburiyet getirilemez. Ek düzenleme teknolojik olarak uygulanabilir olmakla beraber ancak belli bir süre sonra ekonomik hale gelecekse yetkili merci ek düzenlemenin bu süreden sonra uygulanmasını kabul edebilir. Bir ek düzenleme teknolojik olarak uygulanabildiği halde, ekonomik sebeplerle tesisi işleten tarafından uygulanamazsa izin bu yönetmeliğin 19 uncu madde hükümlerine göre iptal edilebilir.
c) Ek düzenleme tesisin yeri, yapısı ve işletmesi üzerinde önemli değişiklikler gerektiriyorsa, yapılacak değişiklikler bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesinde öngörülen hükümlere tabidir.
ç) Ek düzenlemeler, bu Yönetmeliğin Geçici 1 inci maddesi ile sözü edilen tesislere de getirilebilir.
İznin sona ermesi veya uzatılması
MADDE 17 – (1) İznin sona ermesi veya uzatılmasında;
a) İzin;
1) İzin verilen tesis, öngörülen zamanda işletmeye alınmamışsa,
2) Bir tesis üç yıldan daha fazla bir süre sürekli olarak işletme dışı bırakılmışsa,
sona erer.
b) (1) inci fıkranın (a) bendinde sözü edilen süreler geçtikten sonra bu Yönetmeliğin ve bu Yönetmeliğe esas teşkil eden Kanunun amacına aykırı düşmediği takdirde, izin süresi yetkili merci tarafından uzatılabilir veya izin yenilenebilir.
Yasaklama, kapatma ve kaldırma
MADDE 18 – (1) İzne tabi tesisin işleticisi bu Yönetmelikte belirtilen esas ve standartlara ve ek düzenlemelere uymazsa faaliyetten men edilir.
(2) Gerekli izin alınmadan kurulan, işletilen veya değişikliğe uğratılan tesisler kısmen veya tamamen faaliyetten men edilir.
İznin iptal edilmesi
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik esasları dahilinde verilen bir izin, aşağıdaki hususlardan birisi ile karşılaşılırsa;
a) İzin bu Yönetmeliğin 12 nci maddesine göre verilmişse ve izin sahibi bu şartlara uymamışsa,
b) İzin verilmesinde esas alınan emisyon sınırları aşılmışsa sürekli emisyon ölçümü yapabilen tesislerde, bir yıl içinde yapılan ölçümlerin zamanın % 5’inde limit değerleri aşması halinde veya tesisi işleten bu Yönetmeliğin 15 inci maddesinde belirtilen sürelerde, izin anında öngörülen verilerden herhangi bir sapma olup olmadığını emisyon raporu ile izin vermeye yetkili mercie bildirmediği takdirde,
c) Yetkili merci tarafından bu Yönetmelik hükümlerine göre izin verilmesinden sonra, izin verilmesine mani olacak ek bilgiler edinilmişse ve/veya iznin kaldırılmaması kamu menfaatini tehlikeye sokuyorsa,
ç) Daha önce verilen izin henüz uygulamaya konulmadan, yetkili merci izin esaslarının değiştirilmesi sonucu izin veremiyor ise ve iznin kaldırılmaması kamu menfaatini tehlikeye sokuyorsa,
d) Çevre ve insan sağlığı yönünden tehlike arz ediyorsa,
iptal edilir.
(2) İzin iptal kararının tebliğ edildiği tarihte, izin geçersiz sayılır.
Tesisin işletilmesine son verilmesi
MADDE 20 – (1) İşletmeci tarafından, izne tabi bir tesisin işletmesine son verildiği takdirde, altmış gün içerisinde yetkili mercie yazılı olarak bilgi verilir.
El ve isim değiştirme
MADDE 21 – (1) Bir işletme transfer, kira veya satış yoluyla el veya isim değiştirirse, işletme yetkilileri tarafından değişikliğin gerçekleştiği tarihten itibaren altmış gün içerisinde izin vermeye yetkili mercie kapasite, proses değişikliği olup olmadığına ilişkin bilgi verilir.
(2) İşletmenin emisyon iznine esas raporunun geçerlilik süresi içinde yapılan başvurularda ilave ölçüm istenmeksizin yeni emisyon izin belgesi düzenlenir.
(3) İşletme sahibi tesiste herhangi bir değişiklik yapılmaması halinde bu Yönetmeliğin 15 inci maddesi, değişiklik yapılması halinde bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesi uyarınca Yetkili Mercie başvuru yapmak zorundadır.
(4) Söz konusu tesislerde bu Yönetmeliğin 15 inci maddesi ile ilgili teyit zorunluluğu, el veya isim değişikliği yapılmadan önce düzenlenmiş olan belgede yer alan tarih esas alınarak uygulanır.
İzne tabi olmayan tesisleri işletenlerin yükümlülükleri
MADDE 22 – (1) İzne tabi olmayan tesislerin kurulması ve işletilmesinde aşağıdaki şartlara uyulur:
a) Çevreye olan zararlı etkilerin teknolojik seviyeye uygun olarak azaltılmasına çalışılır.
b) İleri teknoloji uygulanarak, kirleticilerin çevreye olan zararlı etkileri asgari düzeyde tutulur.
c) Tesislerin işletilmesi aşamasında ve sonunda açığa çıkan atıklar ve artıklar uygun metotlarla bertaraf edilir.
İzne tabi olmayan tesislerin kurulması, yapısal özellikler ve işletilmesinde aranacak şartlar
MADDE 23 – (1) İzne tabi olmayan tesisler:
a) Bu tesislerden yayılan emisyonlar bu Yönetmelikte belirtilen hüküm ve sınırların üzerinde olamaz.
b) Türk Standartları Enstitüsü (TSE) tarafından Resmî Gazete’de yayımlanmış standartlar ile Başbakanlık, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ve diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan yönetmelik, tebliğ ve yönergelerle tespit edilen teknik özelliklere uyulur. Hava kirliliğinin yoğun olduğu günlerde Valilikçe alınan kararlara uyulur.
c) Yetkili merci tarafından gerekli görülmesi durumunda tesisten kaynaklanan emisyonların ölçümleri ile bu ölçümler için yapılacak harcamaların karşılanması, bu Yönetmeliğin 31 inci maddesinde belirtildiği şekilde yapılır.
İzne tabi olmayan tesislerin denetlenmesi
MADDE 24 – (1) İzne tabi olmayan tesislerin bu Yönetmeliğin 23 üncü maddesinde belirtilen esaslara uygun olarak faaliyet gösterip göstermediği Valilikçe bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak gerekli görülmesi halinde denetlenir.
İzne tabi olmayan tesisler için ek düzenlemeler
MADDE 25 – (1) Yetkili merci bu Yönetmeliğin 23 üncü maddesindeki hususların uygulanması için ek düzenlemeler getirebilir.
Yasaklama
MADDE 26 – (1) Bu Yönetmeliğin 25 inci maddesine göre getirilen ek düzenlemeye bir tesisin işleticisi uymazsa, işletme, yetkili merci tarafından getirilen düzenlemeye uyuluncaya kadar kısmen veya tamamen faaliyetten men edilir.
(2) Bir tesisin çevre üzerinde yarattığı zararlı etkiler insan hayatı, sağlığı ve mal varlığı üzerinde tehlike yaratıyorsa ve kamu menfaati başka metotlarla yeterince korunamıyorsa, Valilik tarafından tesisin kurulması durdurulur ve tesis kısmen veya tamamen faaliyetten men edilir.
Emisyon tespiti ve sınırlaması
MADDE 27 – (1) Emisyon tespiti ve sınırlamasında:
a) Bir tesisin çevreye zararlı etkilerinin tespiti amacıyla yetkili merci, izne tabi veya izne tabi olmayan bir tesisin işleticisine, yetkili merci tarafından belirlenmiş uzman bir kurum/kuruluş veya kişiye tesisinden çıkan emisyonun ölçtürmesini ve/veya bu emisyonun hava kirlenmesine katkı değerinin hesaplatmasını ve/veya hava kirliliği seviyesinin ölçümünü yaptırmasını ister; böylece bir emisyon raporu hazırlanır ve bedeli bu Yönetmeliğin 31 inci maddesinde belirtildiği şekliyle karşılanır.
b) Hava kirliliğinin önemli boyutlarda olduğu kritik bölgelerde, izne tabi tesislerden kaynaklanan emisyonların miktarı ile zamana ve yere göre dağılımını gösteren Hava Kirlenmesine Katkı Değerini içeren bir Emisyon Raporu yetkili merci tarafından istenebilir. Bu raporun her yıl yenilenmesi istenebilir.
c) Emisyonların ölçümünde Ek-2’de belirtilen, tesis etrafında yapılması gerekli görülen hava kirliliği ölçümlerini düzenleyen ilgili mevzuattaki esaslar dikkate alınır. Tesis etki alanında hava kirliliğinin ölçümünde ise Ek-2’de yer alan esaslar dikkate alınır.
ç) Tesis etki alanında hava kirliliğinin tespitine yönelik yapılacak ölçümlerle ilgili koordinasyonu valilik sağlar, bu ölçümler için yapılacak harcamalar bu Yönetmeliğin 31 inci maddesinde belirtildiği şekilde karşılanır.
Emisyon ölçüm raporu
MADDE 28 – (1) Bakanlık, bu Yönetmeliğin 15 inci maddesinde ve 27 nci maddesinin (1) inci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirtilen Emisyon Ölçüm Raporunun içeriğini tespit eder (Ek 11). Emisyon Ölçüm Raporundaki bilgilerde tesisin endüstriyel ve ticari sırları varsa tesis sahibinin veya işleticisinin talebi üzerine Emisyon Ölçüm Raporundaki bu bilgiler umuma ifşa edilemez.
(2) Bilimsel araştırmalarda kullanılmak üzere ve bilim kuruluşları tarafından talep edilmesi halinde, tesis ait endüstriyel ve ticari sırları dışında kalan bilgiler ve emisyon ölçüm sonuçları, tesis sahibi veya işleticisi tarafından aksi bir ifade emisyon izin dosyasında belirtilmediği takdirde, bilgiyi talep eden kurum/kuruluş tarafından, tesis sahibi veya işleticisinden yazılı onay alınmak kaydıyla tesis ismi belirtilmeksizin, tesisin kurulu bulunduğu ilde, valilik tarafından görevlendirilen personel denetiminde bilgilerin arşivlendiği bina dışına çıkarılmadan ve kopyalanarak çoğaltılmaksızın incelemeye açılabilir.
İzne tabi tesislerde yapılacak ilk ve periyodik ölçümler
MADDE 29 – (1) İzne tabi tesisleri işletenler;
a) Tesisin işletmeye alınmasından sonra veya bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesinde sözü edilen değişikliklerden sonra altı ay içerisinde,
b) Bu Yönetmeliğin 15 inci maddesinde belirtilen süreler içerisinde, ölçümlerini yaptırıp yetkili mercie sunmak zorundadır.
Sürekli ölçümler
MADDE 30 – (1) Sürekli ölçümlerde:
a) Yetkili merci, sürekli ölçüm yapılmasına karar verilirken esas alınan limit değerlerde geçerli olmak üzere, izne tabi tesislerden bu Yönetmeliğin 27 nci ve 29 uncu maddesi kapsamındaki ölçümlerin yerine, bu ölçümleri kayıt cihazlı ölçüm aletleriyle sürekli olarak yapılmasını isteyebilir.
b) Tesis etki alanında kritik bölgelerde ve kirlenme ihtimalinin olduğu hallerde yetkili merci gerekli gördüğü takdirde izne tabi olmayan tesislerden de emisyon ve hava kalitesi ölçümlerinin yapılmasını isteyebilir.
(2) Bu ölçümler için yapılacak harcamalar bu Yönetmeliğin 31 inci maddesinde belirtildiği şekilde karşılanır.
Ölçümler için yapılacak harcamalar
MADDE 31 – (1) Emisyon ve tesis çevresindeki hava kalitesinin belirlenmesi için yapılacak ölçümlerin masrafları tesisi işleten tarafından karşılanır.
Ölçüm sonuçları hakkında bilgi verilmesi
MADDE 32 – (1) Bu Yönetmeliğin 27 nci, 29 uncu ve 30 uncu maddesinde belirtilen ölçümlerin sonuçları tesisi işleten tarafından yetkili mercie verilir. Ölçüm kayıtları tesisi işleten tarafından en az beş yıl muhafaza edilir.
Toplam emisyon sınırlaması
MADDE 33 – (1) Valilik, sanayi tesislerinin yoğun olarak bulunduğu, kritik bölgelerde faaliyet gösteren tesislerin tümünden herhangi bir anda dış havaya verilen toplam emisyonu sınırlandırıcı tedbirler isteyebilir. Kritik bölgeler Valilik tarafından belirlenir. Valilik, bu bölgelere kurulacak izne tabi olan veya olmayan yeni bir tesisin toplam emisyon miktarıyla ilgili olarak geçici veya sürekli sınırlandırma kararları alabilir veya yeni bir tesisin bölge içinde kurulmasına Planlama, ÇED ve Ön İzin aşamalarında yapılan değerlendirmelerde dikkate alınarak izin vermeyebilir. Gerekli görülmesi halinde Bakanlık bu yetkiyi kullanır.
Belirli bölgelerin korunması
MADDE 34 – (1) Belirli bölgelerin korunması’nda:
a) Bir bölgedeki tesislerden, ulaşımdan ve ısınmadan kaynaklanan hava kirliliği insan ve çevresi üzerindeki zararlı etkileri normal tedbirlerle ortadan kaldırılamıyorsa bu bölgeler yetkili merci tarafından koruma bölgesi olarak ilan edilebilir.
1)Yetkili merci koruma bölgelerinde:
a) Hareketli ve sabit tesisleri çalıştırmamaya,
b) Sabit tesisleri kurdurmamaya,
c) Hareketli ve sabit tesisleri sadece belirli zamanlarda çalıştırmaya veya bunlardan yüksek işletme teknikleri talep ederek çalıştırmaya,
ç) Tesislerde yakıt kullandırmamaya veya sınırlı olarak kullandırmaya, yetkilidirler.
b) Yetkili merci, kritik meteorolojik şartların mevcut olduğu veya olacağı, hava kirlenmelerinin çok hızlı artış gösterdiği bölgelerde, insan ve çevresi üzerinde meydana gelecek zararlara karşı;
1) Hareketli veya sabit tesisleri sadece belirli zamanlarda çalıştırmaya,
2) Önemli ölçülerde hava kirlenmelerine yol açabilen yakıtların tesislerde kullanılmasını yasaklamaya veya sadece kısıtlamaya, yetkilidirler.
c) Hava kirliliğinin çok hızlı artış gösterdiği durumlarda HKKY de belirlenen uyarı kademeleri uygulanır.
Hava kalitesi sınır değerleri aşılarak, hava kirliliği HKKY de belirtilen değerlere ulaştığında, bölge özelliklerine göre alınacak tedbirler valiliklerce tebliğ halinde yayımlanır. Valiliklerce bu tebliğleri belirlerken Bakanlık görüşü alınır.
(ç) Her kademe için alınacak tedbirler düzenlenirken meteorolojik veriler göz önüne alınır. Sis, enverziyon, durgun meteorolojik şartlar ve izotermal durumlarda bir sonraki kademenin tedbirleri veya ilave tedbirler uygulanabilir. Nisbi nem miktarının % 90’ın üzerine çıkması halinde uyarı kademelerinin belirlenmesinde HKKY de verilen kirlilik derecelerinin % 10 eksiği esas alınır.
Yakıt ve hammadde sınırlaması
MADDE 35 – (1) Yetkili merci, hava kirliliğinin ciddi boyutlara eriştiği zamanlarda ve bölgelerde, yakıt ve hammaddesi değiştirilebilen tesislerde hava kirliliğinin azaltılması amacıyla uygun evsafta yakıt veya hammadde kullanılmasını belirleyebilir.
Kaza sonucu emisyon
MADDE 36 – (1) Bir tesisten ihmal sonucu veya ihmale dayalı gereken tedbirlerin alınmaması sonucu normal çalışmasında öngörülenden fazla ve hava kirliliğine yol açacak şekilde emisyon yayılırsa veya özel, sakıncalı kimyasal maddeler ortama atılırsa, tesisi çalıştıran, emisyonun en kısa sürede normal seviyeye inmesi için gerekeni yapar. Yetkili merci, kaza sonucu çıkan emisyonun normal seviyeye indirilmesi için tesisin sahibine veya işletmecisine gerekli tedbirleri almasını ister. Bu durumda Çevre Kanununda belirtilen yaptırımlar uygulanır.
Yakıt özellikleri
MADDE 37 – (1) Hava kirliliğinin azaltılması amacıyla sanayi tesislerinde kullanılacak olan katı, sıvı ve gaz yakıtların özellikleri Bakanlık tarafından ilgili kamu kurum ve kuruluşların görüşleri de alınarak belirlenir.
(2) Katı yakıtlar ithal ediliyorsa ithal işlemleri, Dış Ticaret Müsteşarlığı tarafından yayımlanan Dış Ticaret Standardizasyon Tebliği kapsamında ve ithal izni veren yetkili merci tarafından belirlenen hususlar çerçevesinde yapılır.
(3) İthal yakıtı kullanan kuruluş ithalat iznine ilişkin belgenin bir kopyasını muhafaza eder denetimlerde yetkili merci tarafından istenmesi halinde ibra eder.
(4) İthal edilen sıvı yakıtlar için yetkili kurum ve kuruluşlardan uygunluk belgesi alınmalıdır.
(5) Yakıt olmayan ancak yakıt olarak değerlendirilebilen biyokütlenin kullanım esasları Bakanlıkça belirlenir.
(6) Biyokütleyi yakıt olarak kullanan tesis bu Yönetmelik hükümlerine uymak zorundadır.
İzne tabi tesislerin denetlenmesi
MADDE 38 – (1) İzne tabi tesislerin denetlenmesinde:
a) Bu Yönetmelik kapsamında izne tabi tesisler, faaliyetlerin Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yerine getirilip getirilmediğinin tespiti amacıyla yetkili merciin görevlendirdiği konusunda uzman kişilerce denetlenir. Bakanlık bu yetkisini (denetleme ve ceza yetkisini) 2872 sayılı Çevre Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair 5491 sayılı Kanunun 12 nci maddesi gereğince devredebilir.
b) Tesis sahipleri ve işleticileri;
1) Yetkili merciin görevlendirdiği kişilerin veya yetkili mercii temsil eden kişilerin tesislere girmesi için izin vermeye,
2) Emisyon ve hava kalitesi değerlerinin belirlenmesi maksadı ile görevli kişiler tarafından testler yapılmasına, izin vermeye ve kolaylık göstermeye,
3) Görevli kişilere çevre mevzuatı kapsamında istenen ve gerekli olan doküman ve bilgileri vermeye, mecburdur.
Yetkili merciin isteği üzerine, kuruluşların işleticileri yukarıdaki (1) inci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki çalışmalar sırasında tesiste gerekli düzenlemeleri yapmak üzere istek üzerine çalışan görevlileri hizmete tahsis ederler. Yukarıdaki (1) inci fıkranın (a) ve (b) bentlerindeki çalışmaların yapılabilmesi için tesisi işletenler ve sahipleri iş güvenliği açısından gerekli olan koruyucu malzemeleri ve ulaşım araçlarını temin ederler.
c) Yukarıdaki (1) inci fıkranın (a) bendi hükümleri, 37 nci madde kapsamına giren yakıtlar, ürünler, maddeler ve tesisleri de içine alır. Bu durum tesis sahipleri ve işleticileri için de geçerlidir. Bu işleticiler veya sahipler yetkili merciin görevlendirdiği kişilerin veya yetkili merciyi temsil eden kişilerin örnek almasına, tesis içinde ve bacasında kontroller yapmasına izin verirler.
ç) Denetim işlemleri ile ilgili olarak yapılan testler ve ölçümlerin masrafları, yukarıdaki (1) inci fıkranın (a) ve (b) bentlerinin hükümlerine göre örnek alınması, bunların analizi, test yapılması dolayısıyla ortaya çıkan masraflar, tesisi işleten veya tesis sahibi tarafından karşılanır.
d) Bilgi vermekle zorunlu taraf sorulan sorulara cevap vermekten kaçınırsa bu husus tutanakla kayda geçirilir.
e) Bu maddenin (1) inci fıkrasının (b), (c) ve (d) bentlerine göre elde edilen bilgi ve belgeler başka amaçlar için kullanılamaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Sera gazlarının azaltılması
MADDE 39 – (1) Tesis sahipleri veya işleticileri tesislerinde üretimden, yakıt tüketiminden ve yakma sistemlerinden kaynaklanan sera gazları (Karbondioksit-CO2, Metan-CH4, Nitrozoksit-N2O, Hidrofloro karbonlar-HFCs, Perfloro karbonlar-PFCs, Kükürt hegzaflorid SF6 ve kloro floro karbonlar CFCs) miktarlarını (ton/yıl-ton/ay) belirlemek ve alınan sera gazlarını azaltma önlemlerini açıklamakla yükümlüdür. Sera gazları ile ilgili bilgiler emisyon izin dosyasında ayrı bir bölüm olarak verilmelidir. Bu Yönetmelikte belirtilen teyit zorunluluğundan bağımsız olarak her yıl bu bilgilerin Bakanlığa gönderilmesi zorunludur.
İdari yaptırımlar
MADDE 40 – (1) Bu Yönetmelik kapsamına giren tesisleri işletenler ve/veya sahipleri;
a) Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre izin almaksızın bir tesis kurarsa,
b) İzne tabi tesislerin işletilmesi sırasında bu Yönetmeliğin 12 nci maddesindeki şartların yerine getirilmesi için yetkili mercinin bu Yönetmelik sınırları içindeki taleplerine uymazsa,
c) Bu Yönetmeliğin 12 nci maddesine göre koyulan bir şartı, icra edilebildiği halde zamanında yerine getiremezse,
ç) İzne tabi bir tesisin işletilmesi veya yapısı ile ilgili olarak bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesinde öngörülen şartları yerine getirmeden değişiklik yaparsa,
d) Bu Yönetmeliğin 16 ncı, 25 inci, 27 nci, 30 uncu ve 33 üncü maddesi ile getirilen icrası mümkün şartları ve talepleri zamanında yerine getirmezse,
e) Bu Yönetmeliğin 26 ncı maddesine göre getirilen icrası mümkün bir yasaklama kararına rağmen bir tesisi işletirse,
f) Bu Yönetmeliğin 23 üncü, 30 uncu ve 37 nci maddesine göre getirilen şartlara ve taleplere icrası mümkün olduğu halde uymazsa,
g) Bu Yönetmeliğin 15 nci maddesinde öngörülen bilgileri zamanında vermezse,
ğ) Bu Yönetmeliğin 27 nci ve 28 inci maddesine göre verilmesi gereken emisyon raporunu eksiksiz ve zamanında vermezse,
h) Bu Yönetmeliğin 32 nci maddesine göre ölçüm sonuçlarını bildirmez veya ölçüm aleti grafiklerini ve ölçüm kayıtlarını muhafaza etmezse,
ı) Bu Yönetmeliğin 38 inci maddesine göre; görevlilerin meskun yerlere veya taşınmazlara girmelerine veya test ve incelemeler yapmalarına izin vermezse; doğru ve tam bilgiyi, belgeleri veya kayıtları zamanında ibraz etmezse; iş gücü veya yardımcı malzemeleri hazır tutmazsa; örnek almaya izin vermezse,
2872 sayılı Çevre Kanununun ilgili maddeleri uyarınca cezai işlem uygulanır.
Emisyon sınır değerler
MADDE 41 – (1) Organik, inorganik ve diğer özel toz emisyonları organik, inorganik gaz ve buhar emisyonları ve kanserojen maddeler ve bunlar için verilen sınır değerler için 1/1/2010 tarihinden itibaren Ek-7’deki tablolar ve sınır değerler uygulanır.
Emisyon izni almış tesisler
MADDE 42 – (1) 7/10/2004 tarihli ve 25606 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğine göre emisyon izni almış olan tesisler Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğinin 15 inci maddesi uyarınca faaliyetlerini sürdürürler.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 43 – (1) 7/10/2004 tarihli ve 25606 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayım tarihinden önce kurulmuş ve Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliğine göre emisyon izni almış olan tesisler, bu Yönetmelikte yer alan esas ve sınır değerlere, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 2 yıl içinde uymak için gerekli tedbirleri alarak Ek-11’de verilen formata uygun emisyon ölçüm raporu hazırlayarak Emisyon İzin Belgesini yenilemek amacıyla Valiliğe başvurur. Yetkili merci, bu başvuruları altı ay içinde değerlendirir ve sonuca bağlar.
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) 7/10/2004 tarihli ve 25606 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğinin yürürlüğe girdiği 7/10/2004 tarihinden önce yetkili mercie intikal etmiş emisyon izin dosyaları 7/10/2006 tarihine kadar 2/11/1986 tarihli ve 19269 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliği’ne (HKKY) göre değerlendirilir. Emisyon izin dosyasını yetkili mercie teslim etmiş olan bu tesisler 7/10/2006 tarihinden itibaren iki yıl içerisinde Endüstri Tesislerden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğinin hüküm ve sınır değerlerine uymak ve emisyon izin belgesi almak zorundadır.
GEÇİCİ MADDE- 3 – (1) Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliğine göre emisyon izni alma yükümlülüğü bulunan ancak bu yükümlülüğünü yerine getirmeyen tesisler bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 1 yıl içerisinde iş termin planı hazırlayarak mülki amir kanalı ile yetkili mercie sunmak ve iş termin planının yetkili mercie sunulmasından itibaren 4 yıl içerisinde iş termin planında yer alan işleri tamamlamak suretiyle emisyon izni almak için emisyon izin dosyası hazırlayarak yetkili mercie başvurmak zorundadır.
(2) Bu tesisler iş termin planı ile birlikte tesis etrafında, Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğinde belirtilen hükümlere uygun olarak Hava Kirlenmesine Katkı Değerinin Dağılım Modellemesini hazırlayarak yetkili mercie sunmakla yükümlüdürler. Bu tesisler faaliyetlerini yukarıda belirtilen süreler içinde, Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinde yer alan Hava Kalitesi sınır değerlerinin sağlanması ve Hava kalitesinin ölçüm cihazları ile sürekli izlenmesi ve ölçüm sonuçlarının kayıt altına alınması koşulu ile iş termin planlarına bağlı olarak sürdürebilir.
(3) Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinde yer alan hava kalitesi sınır değerleri sağlanamadığı takdirde Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği 27, 34, 35 ve 36 ncı maddelerinde yer alan hükümler uygulanır. Hava kalitesi ile ilgili kritik koşulların ortaya çıkması halinde Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğinin 33 üncü maddesi ile ilgili hükümler geçerlidir.
(4) Bu maddede belirtilen sürelerde iş termin planı hazırlayarak yetkili mercie sunmayan ve iş termin planına uymayan tesisler hakkında Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğinin hükümleri uygulanır.
Yürürlük
MADDE 44 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 45 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı yürütür.
