Kategori: Yönetmelikler

3 Temmuz 2015 CUMA                  Resmî Gazete                            Sayı : 29405

YÖNETMELİK

Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumundan:

BEŞERÎ TIBBİ ÜRÜNLERİN TANITIM FAALİYETLERİ

HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, ürünlerin tanıtım faaliyetlerinde uyulması gerekli kuralları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, beşeri tıbbi ürünlerin, enteral beslenme ürünlerinin ve tıbbi mamaların tanıtım faaliyetlerini kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 14/5/1928 tarihli ve 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu ile 11/10/2011 tarihli ve 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 27 ve 40 ıncı maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Sağlık Bakanlığını,

b) Beşerî tıbbi ürün: Hastalığı tedavi etmek veya önlemek, bir teşhis yapmak veya bir fizyolojik fonksiyonu düzeltmek, düzenlemek veya değiştirmek amacıyla, insana uygulanan doğal veya sentetik kaynaklı etkin madde/maddeler kombinasyonunu,

c) Bilim servisi: Ruhsat/izin sahibinin, kendi kuruluşu bünyesinde oluşturduğu, ruhsatına veya iznine sahip olduğu ürünlerin tanıtımının ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütülmesini sağlayan ve sadece hekim/diş hekimi/eczacının çalıştığı birimini,

ç) Bilimsel toplantı: Bilimsel bir konuda bilgi vermek amacı ile Bakanlık, sağlık meslek mensuplarının üyesi bulundukları ulusal ve uluslararası dernekler, sağlık kurum ve kuruluşları, üniversiteler, hekim/diş hekimi/eczacı meslekî örgütleri veya ruhsat/izin sahipleri tarafından düzenlenen yurt içi veya yurt dışı kongreleri, sempozyumları, çalıştayları, seminerleri, kursları ve toplantıları,

d) Demo cihazı: Beşerî tıbbi ürünle birlikte ruhsatlandırılan ve ürünün kullanımının gösterilmesine yönelik olarak hazırlanan etkin madde içermeyen aparatı,

e) Kısa Ürün Bilgisi (KÜB): Beşerî tıbbi ürünün ruhsat dosyasında bulunan kısa ürün bilgilerini,

f) Kullanma Talimatı (KT): Beşerî tıbbi ürün ile birlikte sunulan, kullanıcı için hazırlanmış yazılı bilgileri,

g) Kurum: Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunu,

ğ) Ruhsat/izin: Bir ürünün belirli bir formül ile belirli bir farmasötik form ve dozda, kabul edilen ürün bilgilerine uygun olarak üretilip pazara sunulabileceğini gösteren, Kurumca düzenlenen belgeyi,

h) Ruhsat/izin sahibi: Kurumca ürünleri için adlarına, ruhsat/izin belgesi düzenlenen gerçek veya tüzel kişileri,

ı) Sağlık meslek mensupları: Hekim, diş hekimi, eczacı, hemşire, ebe ve 11/4/1928 tarihli ve 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanunun Ek 13 üncü maddesinde tanımlanan diğer meslek mensuplarını,

i) Sözleşmeli firma: Hukukî her türlü sorumluluk ruhsat/izin sahibinde kalmak kaydıyla, ruhsat/izin sahibi tarafından sözleşme ile tanıtım faaliyetlerine yönelik iş ve işlemleri kendi adına veya birlikte yürütmekle yetkili kılınan ve Kuruma ruhsat/izin sahibi tarafından bildirilmesi zorunlu olan tüzel kişiyi,

j) Tanıtım: Bu Yönetmelik kapsamındaki ürünlerin tıbbi-bilimsel özellikleri hakkında ruhsat/izin sahipleri tarafından düzenlenen veya ruhsat/izin sahiplerinin adı, talebi, katkısı, desteği ile sağlık meslek mensuplarına gerçekleştirilecek bütün bilgi verme faaliyetlerini; bu çerçevede ürün tanıtım temsilcilerinin aktivitelerini, tıbbi ve mesleki kitap ve dergilere verilecek ilanları, doğrudan postalama veya diğer iletişim araçları yoluyla yapılacak duyuruları, bilimsel toplantıları ve ürün tanıtım toplantılarını ve benzeri etkinlikler ile yapılacak faaliyetleri,

k) Tanıtım malzemeleri: Parasal değeri yürürlükteki aylık brüt asgarî ücretin % 2,5’ini aşmayan hekim, diş hekimi ve eczacının mesleğini icrası sırasında kullanabileceği sembolik hatırlatıcı ziyaret malzemelerini; ürün hakkında yeterli ve gerekli bilgiyi ihtiva eden kitap, kitapçık ve broşür gibi basılı materyalleri; film ve slaytları; elektronik depolama araçları ile sunulan görsel/işitsel malzemeleri; bilgi/veri/başvuru kaynağı olarak kullanılabilecek her türlü yayını veya bu yayınlara elektronik erişim imkânını, bedelsiz numuneleri, demo cihazları ve hasta eğitimine yönelik materyalleri,

l) Ürün: Beşerî tıbbi ürünü, enteral beslenme ürününü ve tıbbi mamayı,

m) Ürün tanıtım temsilcisi: Hekim, diş hekimi ve eczacıya ziyaret yoluyla ürünün tanıtımını yapan yeterlilik belgesi almış kişiyi,

n) Ürün tanıtım toplantısı: Ruhsat/izin sahibinin ürününün tanıtımına yönelik düzenlediği toplantıyı,

o) Yeterlilik belgesi: Üniversitelerin ürün tanıtım temsilcisi yetiştiren bölümlerinden mezun olanlara doğrudan verilen veya Kurum tarafından belirlenen müfredata göre yapılan eğitim sonrası Kurumca yapılacak veya yaptırılacak sınav sonucunda başarılı olanlara Kurumca verilen belgeyi,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Ürünlerin Tanıtım Faaliyetlerinin Kapsamı ve Esasları

Tanıtımın kapsamı

MADDE 5 – (1) Tanıtım, bu Yönetmelik kapsamındaki ürünlerin hekim, diş hekimi ve eczacıya tanıtım faaliyetlerini kapsar.

(2) Sağlık meslek mensuplarına yönelik tanıtım;

a) Hekim, diş hekimi ve eczacıya tanıtım malzemeleri kullanılarak,

b) Bilimsel toplantılar ve ürün tanıtım toplantıları düzenlenerek veya desteklenerek,

c) Hekim, diş hekimi ve eczacılara ürün tanıtım temsilcileri tarafından ziyaret yapılarak,

gerçekleştirilir.

(3) Ürünlerin internet dâhil halka açık yayın yapılan her türlü medya ve iletişim ortamında program, film, dizi film, haber ve benzeri yollarla doğrudan veya dolaylı olarak topluma tanıtımı yapılamaz. Kurumun izni ile yapılan ve sağlık meslek mensuplarına ürünün pazara arz edildiğini duyuran gazete/dergi ilanları bu hükmün kapsamı dışındadır.

(4) Ürünlerin Kurumca onaylanmış KT/kullanım alanları, sadece Kurumca tanımlanmış mecralarda ve ruhsat/izin sahibinin kendi internet sitesinde yayınlanabilir. Bu mecra dışında Kurumca onaylanmış KÜB/KT/kullanım alanları kısmen veya tamamen kullanılmak suretiyle ürünlerle ilgili topluma yönelik tanıtım ve bilgilendirme faaliyeti yapılamaz.

(5) Sağlık meslek mensupları, Bakanlığın izni alınmadıkça ürünlerin tanıtımında oyuncu olarak rol alamazlar. Aynı şekilde üniversiteler, sağlık alanında faaliyet gösteren meslek kuruluşları, dernek veya vakıflar da Bakanlığın izni olmadıkça ürünlerin tanıtım faaliyetlerinde yer alamazlar.

Tanıtımın temel ilke ve esasları

MADDE 6 – (1) Toplum sağlığı açısından önem arz eden aşılama kampanyaları ve salgın hastalıklarla mücadele gibi durumlarda veya sağlıklı olmanın teşviki amacıyla Bakanlıkça gerçekleştirilen kampanyalarda kullanılacak ürünler hakkında, Bakanlıktan izin alınarak ve Bakanlığın belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde toplum bilgilendirilebilir.

(2) Yurt içinde düzenlenen uluslararası kongrelerde yapılacak tanıtımlar ile hekim/diş hekimi/eczacının yazılı isteği üzerine ruhsat/izin sahibinin bilim servisi tarafından bizzat yapılan bilgilendirmeler hariç olmak üzere;

a) İlgili mevzuata göre ruhsatlandırılmamış ya da izin verilmemiş ürünlerin,

b) İlgili mevzuata göre ruhsatlandırılmış ya da izin verilmiş ürünlerin Kurumca onaylanan kullanım alanları dışında,

c) Yurt dışı tedarikçiler aracılığıyla temin edilen ürünlerden Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından alternatif geri ödeme modelleri kapsamında satın alınan ve Kuruma bildirilen ürünlerin farmakovijilansa yönelik yürüttükleri tanıtım faaliyetleri hariç olmak üzere ilgili mevzuata göre ruhsatlandırılmış ya da izin verilmiş ancak ülke piyasasında bulunamadığı için reçete karşılığında yurt dışından teminine Kurum tarafından izin verilen ürünlerin,

tanıtımı yapılamaz.

(3) Bir ürünün tanıtımı, Kurumca onaylanan kullanım alanlarında yer alan bilgi ve verilere uygun olmak zorundadır.

(4) Tanıtım, ürünün terapötik değeri hakkında sağlık meslek mensuplarının kendi görüşlerini oluşturmasına yardımcı olacak yönde ve ürünün özellikleri hakkında bilgilendirici ve kanıta dayalı tıbbi bilgiler içerir.

(5) Tanıtımın, tıp dergilerinden veya diğer bilimsel çalışmalardan yapılacak alıntılar, tablolar ve diğer görsel materyaller kullanılarak hazırlanan bir dokümantasyonla yapılması durumunda, bu materyaller aslına sadık kalınarak ve kaynakları tam olarak belirtilmek suretiyle kullanılır.

(6) Tanıtım, ürün kullanımını gereksiz yönde teşvik edecek veya beklenmeyen riskli durumlara neden olabilecek yanıltıcı, abartılı ya da doğruluğu kanıtlanmamış bilgiler vermek suretiyle veya ilgi çekici ve ürünün kendisi ile doğrudan ilgisi olmayan görüntüler kullanılarak yapılamaz.

(7) Çekiliş, şans oyunları gibi araçlar ile tanıtım yapılamaz.

(8) Ürünlerin; hekim, diş hekimi ve eczacıya tanıtımı yapılırken, herhangi bir nakdî veya aynî avantaj sağlanamaz, teklif dahi edilemez ve söz verilemez. Adı geçen sağlık meslek mensupları da kendilerine yapılan tanıtım faaliyetleri esnasında herhangi bir teşviki kabul veya talep edemezler.

(9) Sağlık meslek mensupları, ruhsat/izin sahiplerinden aldıkları her türlü desteği;

a) Her makale yazdığında makalenin sonunda,

b) Sunum yaptığında sunumun başında,

beyan etmek zorundadır.

(10) Ruhsat/izin sahipleri, aşağıdaki şartları sağlamaları durumunda kamuya ait sağlık kurum ve kuruluşları ile kâr amacı gütmeyen sağlık kurum, kuruluş ve organizasyonlarına bağışta bulunabilirler:

a) Bu Yönetmelik kapsamındaki ürünlerin ihale kararlarını etkilememek, haksız rekabete yol açmamak,

b) Ürün satışı ile ilişkilendirilebilecek etik dışı bir uygulamaya yol açmamak,

c) Spesifik bir ürün hakkında reçete yazımını teşvik edici olmamak,

ç) Araştırma, eğitim, sağlık ve hasta bakımını iyileştirmek amaçlarından birini taşımak,

d) Sadece bir bireyin kullanımına değil kurum veya kuruluşun genel kullanımına yönelik olmak,

e) Bağışlanan malzemede ruhsat/izin sahibinin adının bulunabilmesine karşılık ürünün ismini yazmamak,

f) Yapılan bağışı, ruhsat/izin sahibinin resmî kayıtlarına işlemek,

g) Klinik araştırmada kullanılması amacıyla yapılacak ürün ve benzeri bağışları doğrudan koordinatöre veya sorumlu araştırmacıya yapmak.

(11) Sağlık kurum ve kuruluşları ancak merkez teşkilatlarından izin alarak veya merkez teşkilatlarının bu konuda yayınladığı kurallar çerçevesinde bağış kabul edebilirler.

Bilimsel toplantılar ve ürün tanıtım toplantıları

MADDE 7 – (1) Bilimsel toplantılar ve ürün tanıtım toplantıları, sağlık meslek mensubunun uzmanlık/görev alanı ile ilgili olmak zorundadır. Bu toplantılar, ürünler ile ilgili var olan tıbbi bilgileri aktarmak veya yeni bilgileri sunmak amacı ile yapılır.

 (2) Ruhsat/izin sahipleri; yurt içi ve yurt dışı bilimsel toplantılara katılacak sağlık meslek mensuplarının kayıt, konaklama ve ulaşım masraflarını aşağıdaki şartlara uymak kaydıyla destekleyebilirler:

a) Bir sağlık meslek mensubu aynı yıl içerisinde toplam dört kez ruhsat/izin sahiplerinin desteğinden yararlanabilir; bu dört desteğin sadece iki tanesini aynı ruhsat/izin sahibi sağlayabilir ve yine bu desteğin yalnızca ikisini yurt dışında yapılan toplantılarda kullanabilir. Sağlık meslek mensuplarının ruhsat/izin sahiplerinin desteğiyle; konuşmacı, yazılı veya sözlü bildiri sunan araştırmacı olarak katılım sağladıkları toplantılar bu kapsamda değerlendirilmez.

b) Bakanlık tarafından düzenlenen veya desteklenen bilimsel toplantılarda, bu toplantılara iştirak eden katılımcılar bu fıkranın (a) bendindeki katılım sayısı sınırlamasından muaftır.

c) Destek doğrudan kişiye değil toplantıyı düzenleyen organizasyona veya organizasyonlara yapılır.

(3) Ruhsat/izin sahipleri tarafından düzenlenen ürün tanıtım toplantılarında konuşmacılar hariç katılımcıların ulaşım ve konaklama masrafları ruhsat/izin sahiplerince karşılanamaz. Ancak ruhsat/izin sahipleri, yurt içinde bulunan ürün imalathanelerine yapılacak ziyaretlere bu maddenin ikinci fıkrası kapsamında destek verebilirler.

(4) Ruhsat/izin sahipleri, yurt dışında yapılan bilimsel toplantıları; toplantının uluslararası nitelikte olması veya katılımcıların çoğunluğunun ülkemizde görev yapmayan sağlık meslek mensuplarından oluşması durumunda destekleyebilir veya düzenleyebilirler. Bakanlık tarafından yurt dışında düzenlenen veya desteklenen bilimsel toplantılarda bu şartlar aranmaz.

(5) Bilimsel toplantılara, ruhsat/izin sahibi tarafından destek verilerek toplantının mahiyetine göre sağlık meslek mensubu yetiştiren fakülte veya yüksekokullarında okuyan öğrencilerin de katılımı sağlanabilir.

(6) Ruhsat/izin sahipleri, düzenledikleri veya katkıda bulundukları bilimsel toplantıları ve ürün tanıtım toplantılarını ve destek verecekleri sağlık meslek mensuplarının ve sağlık meslek mensubu yetiştiren fakülte veya yüksekokullarında okuyan öğrencilerin bilgilerini, Kuruma bildirmek zorundadırlar. Kurum, bu bilgileri oluşturacağı veri tabanında toplar.

(7) Ruhsat/izin sahibinin desteklediği ulusal ve uluslararası klinik araştırmaların yurt içi ve yurt dışında yapılacak araştırmacı toplantıları, bilimsel toplantı katılımı olarak değerlendirilmez. Bu kapsamda olan toplantılar için Kurumun ilgili birimine izin başvurusunda bulunulur.

(8) Her defasında başka bir ülkede düzenlenen uluslararası bilimsel toplantılar hariç olmak üzere; kayak merkezi tatil beldelerinde 1 Aralık-1 Mart tarihleri arasında ruhsat/izin sahipleri tarafından toplantı organizasyonları düzenlenemez ve desteklenemez. Deniz kenarı tatil beldelerinde ise 2015 ve 2016 yıllarında 1 Haziran-1 Eylül tarihleri arasında, 2017 ve sonraki yıllarda da 15 Haziran-15 Eylül tarihleri arasında ruhsat/izin sahipleri tarafından toplantı organizasyonları düzenlenemez ve desteklenemez. Bakanlık tarafından düzenlenen veya desteklenen bilimsel toplantılarda bu şartlar aranmaz.

 (9) Ruhsat/izin sahibinin düzenlediği veya katkıda bulunduğu toplantılarda, farmakovijilans konusunda farkındalığı artırmak amacıyla Kurum tarafından hazırlanmış sunum veya eğitici videonun yer alması sağlanır. Ayrıca, bu amaçla  Kurum tarafından hazırlanan afiş ve broşürler kolaylıkla görülebilecek alanlarda sergilenir.

 (10) Bir takvim yılı içerisinde ruhsat/izin sahiplerinin düzenlediği veya katkıda bulunduğu altı saati aşan toplantıların en az % 60’ında akılcı ilaç kullanımı ilke ve hedefleri kapsamında, toplantının konusu ile ilgili bir oturum konulur. Bu oturumdaki sunumların içeriği, Bakanlıkça onaylanmış eğitim materyalleri ve tanı tedavi rehberleri çerçevesinde olur ve bu sunumlar Kurum resmî internet sitesi üzerinden kaynak belirtilerek kamuya açık şekilde yayınlanabilir.

(11) Toplantılara sağlık meslek mensupları dışındaki kişiler davet edilemez ve masrafları karşılanamaz; ancak protokol davetlileri bu hükmün dışındadır.

(12) Kurumca görevlendirilmiş sağlık denetçileri, denetim amacıyla önceden haber vererek veya haber vermeden bu toplantılara katılabilirler.

Tanıtım malzemeleri

MADDE 8 – (1) Sadece bu Yönetmelikte tanımlanan materyal ve malzemeler tanıtım malzemesi olarak kullanılır.

(2) İlgili idarî amir, sağlık kuruluşlarında tanıtım malzemelerinin hastaların göreceği şekilde sergilenmemesi için gerekli tedbirleri alır.

Bedelsiz numune

MADDE 9 – (1) Bedelsiz numuneler, aşağıdaki şartlar yerine getirilmek kaydıyla sadece hekim, diş hekimi ve eczacıya dağıtılabilir:

a) Ruhsat/izin sahipleri, bedelsiz ürün tanıtım numunelerinin imalat, ithalat ve dağıtımına yönelik olarak yeterli bir kayıt ve kontrol sistemini kurar, sorumlularını belirler. Bu kayıtlar, ilgili geri çekme mevzuat hükümlerine göre oluşturulur ve talep edilmesi hâlinde Kuruma bildirilir.

b) Bedelsiz numuneler, azaltılmış miktarlar içerir. Ancak, enteral beslenme ürünlerinde ve teknik nedenlerle azaltılamayan ürünlerin tanıtım numunelerinde bu şart aranmaz.

c) Tanıtım numunelerinin dış ambalajları üzerinde “Tanıtım numunesidir, satılamaz” ibaresi, en geniş yüzeyde ve dikkat çekici nitelikte yer alır. Basılması mümkün olan durumlarda aynı ifadeler, iç ambalajda da yer alır.

ç) Tanıtım numunesi ile birlikte varsa KT ve KÜB’ün bir örneği sunulur.

d) Uluslararası sözleşmeler kapsamında olan uyuşturucu ve psikotrop maddeler içeren ürünler ile ulusal kontrole tabi maddeleri havi ürünlerin numuneleri dağıtılamaz ve verilemez.

e) Kurumun resmî internet sayfasında ilan edilen “Numune Dağıtımı Yapılamayacak Olan İlaçlar” listesinde yer alan ürünlerin numuneleri dağıtılamaz ve verilemez.

f) Her bir ürün için piyasaya çıkış tarihinden itibaren ilk takvim yılında aylık satış gerçekleşmeleri izlenmek suretiyle yıllık toplam satışın % 5’i geçilmeyecek miktarda; ikinci takvim yılında bir önceki yıla ait satış miktarının % 5’ini; üç, dört ve beşinci takvim yıllarında bir önceki yıla ait satış miktarının % 3’ünü; beşinci takvim yılından sonra ise bir önceki yıla ait satış miktarının %1’ini geçmeyecek miktarda bedelsiz ürün numuneleri dağıtılabilir. Enteral beslenme ürünleri bu fıkrada belirlenen azalan miktar sınırlamasından muaftır. Farklı aromalar içeren enteral beslenme ürünlerine ait tanıtım numunelerinin yıllık dağıtım miktarları, aromadan bağımsız olarak tek bir ürün gibi değerlendirilerek hesaplanır.

g) Tanıtım numuneleri klinik araştırmalarda araştırma ürünü olarak kullanılamaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Ürün Tanıtım Temsilcileri

Ürün tanıtım temsilcileri

MADDE 10 – (1) Üniversitelerin, ürün tanıtım temsilcisi yetiştiren bölümlerinden mezun olanlara diplomalarını ibraz etmeleri hâlinde veya en az yüksekokul mezunu olup Kurum tarafından yapılan veya yaptırılan sınavı başarı ile geçenlere Kurum tarafından yeterlilik belgesi düzenlenir.

 (2) Ürün tanıtım temsilcileri;

a) Yeterlilik belgelerinin olması kaydıyla firmalarda  ürün tanıtım temsilcisi unvanı ile çalışabilirler.

b) Yeterlilik belgesi almaları durumunda Kurum elektronik kayıt sistemine Kurum tarafından kaydedilirler. Sisteme kayıt olan yeterlilik belgesi sahibi ürün tanıtım temsilcilerine, ruhsat/izin sahibi tarafından formatı Kurumca belirlenmiş bir “Ürün Tanıtım Temsilcisi Kimlik Kartı” düzenlenir. Kimlik Kartı olmaması durumunda ürün tanıtım temsilcisi olarak çalıştırılamazlar.

c) Hekim, diş hekimi ve eczacı haricindeki sağlık meslek mensuplarına herhangi bir ürün ve benzerinin tanıtımını yapamazlar ve tanıtım malzemesi veremezler.

ç) Ürün tanıtımı sırasında ürünle ilgili kendilerine rapor edilen advers etki/olayları firmalarındaki bilim servisine iletirler.

 (3) Ürün tanıtım temsilcilerinin çalışma saatleri içinde kamu hizmeti veren sağlık kurum ve kuruluşlarında beşerî tıbbi ürün tanıtımı yapabilmeleri aşağıdaki kurallara tabidir:

a) İlgili idarî amir, ürün tanıtım temsilcilerinin sağlık meslek mensupları ile yapacakları ürün tanıtımı amaçlı görüşmelerin yapılabilmesini temin etmek üzere, çalışma düzenlerini gözeterek en uygun zamanı tahsis eder. Bu tahsis, eğitim hizmetlerini ve hastalara verilen sağlık hizmetlerini aksatamaz.

b) Ürün tanıtım temsilcileri ziyaretin başında hangi ruhsat/izin sahibini temsil ettiklerini açıklar ve ürün tanıtım temsilcisi kimlik kartlarını gösterirler.

(4) Ürün tanıtım temsilcilerinden bağış ve benzeri gibi adlarla da olsa, sağlık kurum ve kuruluşlarına girişleri için ücret talep edilemez.

(5) Sağlık kurum ve kuruluşlarına, ürün tanıtımı olarak algılanabilecek afiş veya benzeri tanıtım materyalleri konulamaz, asılamaz veya yapıştırılamaz. Ancak aşılama kampanyaları, salgın hastalıklar, sigara veya obeziteyle mücadele gibi konularda sağlıklı yaşamın teşviki amacıyla Bakanlığın gerçekleştirdiği kampanyalarda kullanılacak afiş ve benzeri tanıtım materyalleri bu hükmün dışındadır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Ruhsat/İzin Sahiplerinin Sorumluluğu

Ruhsat/izin sahiplerinin sorumluluğu

MADDE 11 – (1) Ruhsat/izin sahibi, kendi kuruluşu bünyesinde aşağıda belirtilen ilkeler doğrultusunda çalışmak üzere, pazara sunduğu ürünler hakkındaki bilgilerden sorumlu bir bilim servisi kurar ve servis personelleri arasından bu faaliyetlerle ilgili bir sorumlu personel belirler.

(2) Ruhsat/izin sahibi, ruhsatlandırılan veya izin verilen ürünün piyasaya arz edildiğini sağlık meslek mensuplarına basın duyurusu ile ilân etmek istemesi durumunda, hazırladığı ilân metninin birebir örneğini Kuruma göndererek Kurumdan izin alır. Basın duyurusu bir kez yayımlanabilir. Gazetelerde yayımlanacak basın duyurusunun boyutu gazete tam sayfasının 1/8’ini geçemez.

(3) Ruhsat/izin sahipleri tarafından düzenlenecek veya desteklenecek bilimsel toplantılar ve ürün tanıtım toplantıları Kuruma bildirilir. Yurt içi toplantılarda her toplantıdan en az on beş iş günü önce; yurt dışı toplantılarda ise en az otuz iş günü önce toplantının içeriği, muhtemel katılımcı listesi, yapılacak masraf kalemleri ve etkinliklerin Kuruma bildirilmesi zorunludur. Evrak girişi yapılmış bildirimler, Kurum tarafından on iş günü içerisinde sadece elektronik olarak cevaplandırılır, cevaplandırılmaması hâlinde başvuru için onay verilmiş sayılır.

(4) Ruhsat/izin sahibi, desteklediği toplantı gerçekleştikten sonra, katılımcı listesi, masraf kalemleri ve yapılan etkinlikleri, Kurum tarafından belirlenen formatta ve dijital ortamda ayrıntılı olarak en geç otuz gün içerisinde Kuruma bildirir. Katılımcılara verilen destekle ilgili bilgi ve belgelerin örnekleri ilgili ruhsat/izin sahibi tarafından beş yıl süreyle muhafaza edilir.

(5) Ruhsat/izin sahibi;

a) Ruhsatına/iznine sahip olduğu ürüne ait tanıtımın bu Yönetmelikte belirtilen şartlara uygun olmasını sağlamak,

b) Kurumun talebi hâlinde tanıtım faaliyetleri ile ilgili gereken her türlü bilgiyi ve belgeyi ibraz etmek,

c) Kullanılacak tüm tanıtım malzemelerinin birer örneğini beş yıl süreyle saklamak,

ç) Kendi adına ürün tanıtımı hizmeti verecek temsilcilerin isimlerini, çalıştıkları bölgeyi, tanıtım yaptıkları sağlık meslek mensuplarının ve tanıtımını yaptıkları ürün adlarını, işe başlayış veya ayrılış tarihlerini kayıt altına almak, istenildiği takdirde Kuruma ibraz etmek,

d) 6 ncı maddenin ikinci fıkrası kapsamında bilim servisi tarafından hekim/diş hekimi/eczacının yazılı isteği üzerine yapılacak bilgilendirmelere ilişkin bilgi ve belgeleri beş yıl süre ile saklamak,

e) 15/4/2014 tarihli ve 28973 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İlaçların Güvenliliği Hakkında Yönetmelik gereğince Kurum tarafından ilan edilen “Ek İzlemeye Tabi İlaçlar” listesinde yer alan ürünlerin tanıtım malzemelerine; ters eşkenar siyah üçgen sembolünü ve bu sembolü takiben “Bu ilaç ek izlemeye tabidir.” ifadesini eklemek,

zorundadır.

(6) Ruhsat/izin sahibi, sözleşmeli firmalar aracılığı ile tanıtım faaliyeti yürütebilir. Bu kapsamda yürütülecek iş ve işlemlerden ruhsat/izin sahibi müteselsilen sorumludur. Ruhsat/izin sahibi sözleşmeli firmalar aracılığı ile yürüttüğü tanıtım faaliyetinde;

a) Yapılan sözleşmeyi veya sözleşme değişikliklerini imzalanma tarihinden itibaren otuz gün içerisinde Kuruma ibraz etmek,

b) Sözleşme yaptıkları firma aracılığı ile yürütülen tanıtıma yönelik tüm iş ve işlemlerle ilgili bildirimleri Kuruma bizzat yapmak,

c) Yapılacak tüm iş ve işlemlerde kendi adına ürün tanıtımı hizmeti verecek temsilcilerin isimlerini, çalıştıkları bölgeyi, tanıtım yaptıkları sağlık meslek mensuplarının ve tanıtımını yaptıkları ürün adlarını, işe başlayış veya ayrılış tarihlerini kayıt altına almak, istenildiği takdirde Kuruma ibraz etmek,

ç) Bu fıkraya ilişkin tüm bilgi ve belgelerin örneklerini beş yıl süre ile muhafaza etmek,

zorundadır.

(7) Ruhsat/izin sahibi, sağlık kurum ve kuruluşları, üniversiteler, sağlık meslek mensupları ve üyesi bulundukları meslekî örgütler, sendikalar ve sağlık alanında faaliyet gösteren dernekler ve vakıflar ile sağlığın korunması ve geliştirilmesi maksadıyla kurulan sivil toplum kuruluşlarına parasal değeri yürürlükteki aylık brüt asgarî ücretin % 10’unu aşan her türlü değer aktarımlarını sadece aşağıda belirtilen şartlara uymak kaydıyla yapabilir:

a) Ruhsat/izin sahibi, bir takvim yılı içinde yapılan değer aktarımlarını Kurum tarafından belirlenen formatta ve ayrıntılı olarak bir sonraki yılın ilk altı ayı içerisinde Kuruma bildirir.

b) Bu kapsamda yapılacak değer aktarımında, değer aktarımının kabulü ve bu değer aktarımının Kuruma bildirilebilmesi için ruhsat/izin sahibi tarafından sağlık meslek mensubunun, diğer kurum ve kuruluşlarda ise yetkili amirin yazılı onayı alınır. Yazılı onay alınmaması halinde ruhsat/izin sahibi tarafından değer aktarımı yapılamaz.

(8) Ruhsat/izin sahibi tarafından değer aktarımına ilişkin tüm bilgi ve belgelerin örnekleri beş yıl süreyle muhafaza edilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Denetim

MADDE 12 – (1) Kurum, tanıtım faaliyetleri ile bu faaliyetlerde kullanılan her türlü malzeme ve yöntemi re’sen veya şikâyet üzerine denetler. Bu Yönetmelikte belirlenen ilkelere uymayan veya kamu sağlığı yönünden uygunsuz bulunan tanıtımın durdurulmasını, iptalini ya da bu tanıtımla sunulan bilgilerin düzeltilmesini ruhsat/izin sahibinden talep eder. Kurumun bu yöndeki talepleri gecikmeksizin yerine getirilir.

İdarî yaptırımlar

MADDE 13 –  (1) Ruhsat/izin sahibi hakkında yapılan ürün tanıtımlarının 1262 sayılı Kanunun 13 üncü maddesine aykırılık oluşturması veya tanıtımın internet üzerinden yapılması durumunda aynı Kanunun 18 inci maddesinde öngörülen müeyyideler uygulanır.

(2) Ruhsat/izin sahibi;

a) Tanıtım faaliyetlerini bu Yönetmeliğe aykırı şekilde yaptığının tespiti hâlinde Kurum tarafından uyarılır.

b) Uyarı tarihinden sonraki bir yıl içerisinde bu Yönetmeliğe aykırı herhangi bir fiilinin tespiti hâlinde üç ay süreyle tanıtım faaliyeti yapamaz.

c) Üç ay süreyle tanıtım faaliyetinden men yaptırımının uygulandığı tarihten sonraki bir yıl içerisinde aykırı herhangi bir fiilinin tekrarı hâlinde ise bir yıl süreyle tanıtım faaliyeti yapamaz.

(3) Ürün tanıtım temsilcilerinin;

a) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı şekilde yaptıkları tanıtım ihlallerinde, Kurum tarafından ilgili uyarılır.

b) Uyarı tarihinden sonraki bir yıl içerisinde bu Yönetmeliğe aykırı herhangi bir fiilinin tespiti hâlinde Kurum tarafından üç ay süreyle ilgilinin yeterlilik belgesi askıya alınır.

c) Üç ay süreyle yeterlilik belgesinin askıya alınmasına dair yaptırımın uygulandığı tarihten sonraki bir yıl içerisinde aykırı herhangi bir fiilinin tekrarı hâlinde ise ilgilinin yeterlilik belgesi bir yıl süreyle askıya alınır.

ç) Yeterlilik belgesi askıya alınan temsilci, bu süre içerisinde ürün tanıtım temsilcisi olarak görev yapamaz ve çalıştıkları ruhsat/izin sahibi firma tarafından ürün tanıtım temsilcisi kimlik kartı geri alınır.

d) Ruhsat/izin sahibi hakkında bu fıkra kapsamında gerçekleşen ürün tanıtım temsilcisinin aykırı fiillerinden dolayı ikinci fıkra hükümleri uygulanır.

(4) Ruhsat/izin sahibi;

a) 7 nci maddedeki hükümlerden herhangi birine aykırı davranması durumunda Kurum tarafından uyarılır.

b) Uyarı tarihinden sonraki bir yıl içerisinde bu Yönetmeliğin 7 nci maddesine aykırı herhangi bir fiilinin tespiti hâlinde üç ay süreyle 7 nci madde de tanımlanan tanıtım faaliyetlerini yapamaz.

c) Üç ay süreyle 7 nci madde de tanımlanan tanıtım faaliyetlerinden men yaptırımının uygulandığı tarihten sonraki bir yıl içerisinde 7 nci maddedeki hükümlerden herhangi birine aykırı bir fiilinin tekrarı hâlinde ise bir yıl süreyle bilimsel toplantılara ve ürün tanıtım toplantılarına katılamaz ve katkı sağlayamaz.

 (5) Bu Yönetmeliğe aykırı davranan sağlık meslek mensupları hakkında ise bağlı oldukları kurum veya meslek örgütü nezdinde disiplin işlemleri başlatılır.

Kılavuz

MADDE 14 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasını göstermek amacıyla Kurumca gerekli kılavuz/kılavuzlar yayımlanır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 15 – (1) 26/8/2011 tarihli ve 28037 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Beşeri Tıbbi Ürünlerin Tanıtım Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Uyum ve geçiş süreci

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Ürün tanıtım temsilcileri 1/1/2019 tarihine kadar, Kurumca verilen yeterlilik belgesini almak zorundadırlar. Bu tarihten önce yapılan sınav sonrasında yeterlilik belgesi almaya hak kazanan ve en az lise mezunu olanlara Kurum tarafından yeterlilik belgesi düzenlenir. Ancak bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önceki beş yıl içerisinde fiilen iki yıl ürün tanıtım temsilcisi olarak çalışmış olanlarda lise mezunu olma şartı aranmaz.

 (2) Ruhsat/izin sahipleri, sözleşmeli firmalar aracılığı ile yürüttüğü tanıtım faaliyetlerine ilişkin bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce yaptıkları sözleşmeleri, yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde Kuruma ibraz eder.

 (3) Kurum 1/1/2016 tarihine kadar “Numune Dağıtımı Yapılamayacak Olan İlaçlar” listesini hazırlar ve Kurumun resmî internet sayfasında yayınlar.

Yürürlük

MADDE 16 – (1) Bu Yönetmeliğin;

a) 7 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası, 11 inci maddesinin beşinci fıkrasının (e) bendi ile yedinci fıkrası 1/1/2016 tarihinde,

b) 10 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (b) bendi ile üçüncü fıkrasının (b) bendi 1/1/2019 tarihinde,

c) Diğer hükümleri ise yayımlandığı tarihte,

yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu Başkanı yürütür.

12 Eylül 2015 CUMARTESİ               Resmî Gazete                            Sayı : 29473

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

KÜÇÜK MİKTARLARDAKİ YUMURTANIN DOĞRUDAN

ARZINA DAİR YÖNETMELİK

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, üreticisi tarafından küçük miktarlardaki yumurtanın son tüketiciye veya son tüketiciye doğrudan satışını yapan yerel perakendecilere doğrudan arzına ilişkin hususları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, küçük miktarlarda ürettiği yumurtanın, tamamını son tüketiciye veya son tüketiciye doğrudan satışını yapan yerel perakendecilere doğrudan arz eden birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisini kapsar.

(2) Bu Yönetmelik, hayvan sağlığı ve hayvan refahı konusundaki mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmeyecek şekilde uygulanır.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 44 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) 5996 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Gıda Hijyeni Yönetmeliği, Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik ve 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan tanımlara ilave olarak bu Yönetmelikte geçen;

a) İşletme numarası: Bakanlığın bilgisayar destekli veri tabanına kaydedilirken kanatlı işletmelerine Bakanlık il/ilçe müdürlükleri tarafından verilen, iki haneli ülke kodu ve iki haneli il trafik kodunun ardından gelen işletmeye özgü 10 rakamlı bir sayı ile birlikte toplam 14 haneden oluşan numarayı,

b) Hazır ambalajlı yumurta: Satış yapılan yerde tüketicinin talebi doğrultusunda paketlenen yumurtalar veya doğrudan satış için hazır ambalajlı hale getirilmiş yumurtalar hariç olmak üzere; son tüketiciye veya yerel perakendeciye sunulmak üzere ambalajı yumurtayı/yumurtaları tamamen kaplayacak şekilde ambalajlanan, ambalajı açılmadan veya değiştirilmeden içeriği hiçbir şekilde değiştirilemeyecek olan ve satışa sunulmadan önce konulduğu ambalajın içinde bulunan yumurtayı,

c) Kanatlı işletmesi: Aynı adreste yumurta üretimi amacıyla kanatlı hayvanların barındırıldığı, yetiştirildiği, bakım ve beslenmesinin yapıldığı gerçek ve tüzel kişilere ait ticari hayvancılık işletmesini,

ç) Kümes numarası: Bakanlığın bilgisayar destekli veri tabanına kaydedilirken kanatlı işletmelerinde bulunan her bir kümesteki sürülere Bakanlık il/ilçe müdürlükleri tarafından verilen 1, 2, 3, … gibi sıra numarasını,

d) Yerel pazar yeri: Yumurta üretim tesisi merkez kabul edilerek 50 kilometrelik yarıçap içerisinde yer alan ve sadece son tüketiciye doğrudan satışın yapıldığı pazar yerlerini,

e) Yerel perakendeci: Yumurta üretim tesisi merkez kabul edilerek 50 kilometrelik yarıçap içerisinde yer alan ve sadece son tüketiciye doğrudan satış yapan perakende gıda işletmecisini,

f) Yetkili merci: Bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde Bakanlık il müdürlüğünü, il müdürlüğünce yetki verilmesi halinde Bakanlık ilçe müdürlüğünü, bu iş ve işlemlerin tetkik ve denetiminde Bakanlığı,

ifade eder.

Genel hükümler

MADDE 5 – (1) Küçük miktarlardaki yumurtanın doğrudan arzını gerçekleştiren birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi; sadece kendi üretiminden elde ettiği yumurtaları, üretiminin tamamını kapsayacak şekilde son tüketiciye veya yerel perakendeciye doğrudan küçük miktarlarda arz eder.

(2) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, evcil tavuk (Gallus gallus var. Domesticus) ve evcil tavuk dışındaki kanatlılardan elde edilen yumurtaları, üretim yerinde veya yerel pazar yerlerinde doğrudan son tüketiciye arz eder.

(3) Yerel perakendecilere, sadece evcil tavuklardan (Gallus gallus var. Domesticus) elde edilen yumurtalar arz edilir.

(4) Yerel perakendeci; birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisinden bu Yönetmelik kapsamında tedarik ettiği yumurtaları başka bir gıda işletmesine arz edemez, sadece son tüketiciye doğrudan arz eder veya işletmesinde son tüketiciye satış amacıyla işler, muameleye tabi tutar veya depolar.

(5)  Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, bu Yönetmelik kapsamındaki küçük miktarlardaki yumurtaları internet üzerinden arz edemez.

(6) Küçük miktarlardaki yumurtayı doğrudan arz etmek isteyen birincil üretimden sorumlu gıda işletmecileri bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre yetkili merciden izin belgesi ve numarası almak zorundadır.

İzin usul ve esasları

MADDE 6 – (1) Küçük miktarlardaki yumurtayı doğrudan arz etmek isteyen birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi yetkili mercie ek-1’de yer alan dilekçe ve beyanname ile başvuruda bulunur.

(2) Yetkili merci başvuruyu inceler. Beyannamedeki bilgilerin eksik veya yanlış olması durumunda, yetkili merci tarafından eksiklikler resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir. Eksikliklerin bir ay içerisinde tamamlanmaması halinde başvuru reddedilir.

(3) Başvurunun uygun bulunması halinde birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisine ek-2’de yer alan izin belgesi ve numarası verilir. Bu izin belgesi ve numarasına sahip olan birincil üretimden sorumlu gıda işletmecilerine Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 12 nci maddesi hükümlerine göre işlem yapılır.

(4) Yetkili merci küçük miktarlardaki yumurtayı doğrudan arz etmek için Bakanlıktan izin almış birincil üretimden sorumlu gıda işletmecilerinin listesini oluşturur ve bu listeleri güncel tutar.

(5) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun faaliyet göstermeyen birincil üretimden sorumlu gıda işletmecilerinin izin belgeleri iptal edilir.

Küçük miktarlar

MADDE 7 – (1) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi tarafından son tüketiciye ve yerel perakendecilere arz edilebilecek olan yumurtaların toplam miktarı her bir hayvancılık işletmesi için haftalık olarak 1.500 adedi geçemez.

(2) Küçük miktarlardaki yumurta; en fazla 250 adet kanatlı hayvana sahip her bir hayvancılık işletmesinden elde edilen yumurta miktarıdır.

Genel ve özel hijyen gereklilikleri

MADDE 8 – (1) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, yumurtaların bulaşmaya karşı korunmasını sağlamaya yönelik gerekli tedbirleri alır.

(2) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, birincil üretim ve ilgili faaliyetlerde tehlike kontrolüne ilişkin olarak aşağıdaki hususlar da dâhil olmak üzere, ilgili mevzuatta belirtilen hükümleri uymak zorundadır:

a) Yem, veteriner tıbbi ürünleri, depolama ve atıklardan kaynaklanan bulaşmanın kontrolüne ilişkin tedbirleri almak.

b) Zoonozların ve zoonotik etkenlerin kontrolü ve izlenmesini içeren programlar dâhil olmak üzere, insan sağlığını etkileyebilecek hayvan sağlığına ilişkin tedbirleri almak.

(3) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi aşağıdaki hususlarda yeterli tedbirleri alır:

a) Birincil üretim veya ilgili faaliyetlerle bağlantılı bir şekilde kullanılan bütün tesislerin temizlenmesi, temiz tutulması ve gerekli durumlarda dezenfekte edilmesi.

b) Ekipman, kap, konteyner ile araçların temizlenmesi, temiz tutulması ve gerekli durumlarda dezenfekte edilmesi.

c) Bulaşmaya sebep olacak diğer hayvanların, haşere ve kemirgenlerin önlenmesi.

ç) Atıkların bulaşmayı önleyecek şekilde ayrı bir yerde depolanması ve bertaraf edilmesi.

d) Yem katkı maddelerinin ve veteriner tıbbi ürünlerinin, ilgili mevzuatında belirtildiği şekilde kullanılması.

(4) Yumurtalar, uygun durumlarda yumurtlamadan hemen sonra toplanır. Ancak bunun mümkün olmadığı durumlarda yumurtalar günde en az bir kere toplanır.  Toplanan yumurtalar hayvanların bulunduğu ortamdan derhal uzaklaştırılır.

(5) Yumurtalar yıkanamaz veya başka bir yöntemle temizlenemez, yağlama işlemine tabi tutulamaz ve +5⁰C den daha düşük sıcaklıklara soğutulamaz.

(6) Yumurtalar; temiz, kuru, yabancı kokulardan ari olan ve darbelere, bulaşmalara ve doğrudan güneş ışığına maruz kalmayan ortamlarda, büyük sıcaklık dalgalanmalarından korunarak muhafaza edilir, depolanır, taşınır ve satışa sunulur.

(7) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi tarafından doğrudan arz edilecek yumurtalar aşağıdaki gereklilikleri sağlar:

a) Kendine has tat, koku ve renkte olmalı.

b) Çürümüş ve kokuşmuş olmamalı.

c) Yumurta kabukları temiz, yapısal gelişimini tam olarak tamamlamış ve hasarsız olmalı.

ç) Işık muayenesinde; yumurta sarısı, merkezde yuvarlak gölge şeklinde görülmeli, yumurtanın döndürülerek hareket ettirilmesinde merkezden belirgin şekilde ayrılmamalı ve yabancı madde içermemeli ve yumurtanın hava boşluğu sabit olmalı, evcil tavuk yumurtasında 6 mm’den yüksek olmamalı.

d) Yumurta akı; berrak, saydam ve jel kıvamında olmalı, yabancı madde içermemeli.

e) Yumurtalara kuluçka işlemi uygulanmamış olmalı.

f) Yumurta içeriğinde gözle görülebilir embriyo bulunmamalı.

(8) Yumurtaların taşınması ve muamelesinde kullanılan araç ve konteynerler ile ambalaj/paketleme malzemeleri yumurta için bulaşma kaynağı olamaz.

(9) Yumurtalar, yumurtlama tarihinden itibaren en fazla yirmibir gün içerisinde son tüketiciye ulaştırılır. Yumurtaların son tüketim tarihi yumurtlama tarihinden itibaren yirmisekiz günden fazla olamaz. Yumurtlama tarihi farklı olan yumurtaların birlikte satışa sunulması halinde, son tüketim tarihi belirlenirken ilk yumurtlama tarihi dikkate alınır.

Ambalajlama ve etiketleme

MADDE 9 – (1) Yumurtalar son tüketiciye aşağıdaki şekillerde arz edilebilir:

a) Son tüketiciye satış sırasında tüketicinin talebi doğrultusunda, gıda ile temasa uygun tek kullanımlık malzeme veya tüketici tarafından sağlanan malzeme içerisine yerleştirilerek.

b) Doğrudan satış için hazır ambalajlı hale getirilerek.

c) Hazır ambalajlı yumurta olarak.

(2) Yumurtalar yerel perakendeciye, gıda ile temasa uygun tek kullanımlık ambalajlama/paketleme malzemesi içerisinde hazır ambalajlı yumurta olarak arz edilir.

(3) Bu maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirtildiği şekilde yumurtaların son tüketiciye arzı sırasında; aşağıdaki bilgiler, tüketicinin kolaylıkla görebileceği ve okuyabileceği bir şekilde sunulur:

a) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisinin adı ve soyadı veya ticari unvanı, adresi ile işletme ve kümes numarası.

b) Yumurtaların ait olduğu kanatlı türü.

c) Yumurtlama tarihi.

ç) Yumurtaların son tüketim tarihi.

d) İzin belgesi tarihi ve numarası.

(4) Hazır ambalajlı yumurtaların son tüketiciye veya yerel perakendeciye arzında üçüncü fıkradaki bilgiler, gıdanın ambalajı üzerinde veya ambalaja yapıştırılmış bir etiket üzerinde yer alır.

Kayıtların tutulması

MADDE 10 – (1) Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinin birinci ve ikinci fıkrasında belirtilen kayıtlara ilave olarak birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi aşağıdaki kayıtları tutar:

a) İşletmesindeki toplam kanatlı hayvan sayısı.

b) Günlük yumurta üretim miktarı.

c) Doğrudan son tüketiciye sattığı haftalık yumurta miktarı.

ç) Yumurtaları sattığı yerel perakendecilerin işletme kayıt numaraları ile her bir perakendeciye sattığı haftalık yumurta miktarı ve her türlü satış belgesi.

(2) Kayıt ve belgeler birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi tarafından ait oldukları takvim yılının sonundan itibaren en az oniki aylık bir süre muhafaza edilir.

Özel hükümler

MADDE 11 – (1) 20/12/2014 tarihli ve 29211 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yumurta Tebliği kapsamında yer alan yumurtaların sınıflandırılması, damgalanması ve ambalajlanmasına ilişkin hükümler bu Yönetmelik kapsamında arz edilen yumurtalara uygulanmaz.

Yürürlük

MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

Ekler için tıklayınız

19 Eylül 2015 CUMARTESİ               Resmî Gazete                            Sayı : 29480

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

ÇİFTLİKTE KESİLEN KÜÇÜK MİKTARLARDAKİ KANATLI VE TAVŞANIMSI ETLERİNİN DOĞRUDAN ARZINA DAİR YÖNETMELİK

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik, üreticisi tarafından çiftlikte kesilen küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerinin çiğ et olarak son tüketiciye veya son tüketiciye doğrudan satışını yapan yerel perakendecilere doğrudan arzına ilişkin hususları belirler.

(2) Bu Yönetmelik hayvan sağlığı ve hayvan refahı konusundaki mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmeyecek şekilde uygulanır.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 44 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) 5996 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni Yönetmeliği, Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik ve 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan tanımlara ilave olarak bu Yönetmelikte geçen;

a) Hazır ambalajlı et: Son tüketiciye veya yerel perakendeciye sunulmak üzere ambalajı etleri tamamen kaplayacak şekilde ambalajlanan, ambalajı açılmadan veya değiştirilmeden içeriği hiçbir şekilde değiştirilemeyecek olan ve satışa sunulmadan önce konulduğu ambalajın içinde bulunan etleri,

b) Yerel perakendeci: Birincil üretim yeri merkez kabul edilerek 50 kilometrelik yarıçap içerisinde yer alan ve son tüketiciye doğrudan satış yapan perakende gıda işletmecisini,

c) Yetkili merci: Bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde Bakanlık İl Müdürlüğünü, İl Müdürlüğünce yetki verilmesi halinde Bakanlık İlçe Müdürlüğünü, bu iş ve işlemlerin tetkik ve denetiminde Bakanlığı,

ifade eder.

Küçük miktarlar

MADDE 4 – (1) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerinin çiğ et olarak doğrudan arzı için çiftlikte kesilebilecek hayvan sayısı aşağıdaki miktarları geçmez:

a) Aylık 150 adet tavuk.

b) Aylık 300 adet bıldırcın, güvercin, sülün, keklik.

c) Aylık 50 adet ördek veya kaz veya hindi.

ç) Aylık 50 adet tavşanımsı.

Genel hükümler

MADDE 5 – (1) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerinin çiğ et olarak doğrudan arzını sadece hayvanların yetiştirilmesi ile ilgili faaliyetleri yürüten birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi yapabilir.

(2) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, sadece kendi yetiştirdiği ve çiftliğinde kestiği küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerini doğrudan arz edebilir.

(3) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerini çiğ et olarak; birincil üretim yerinde son tüketiciye ve/veya yerel perakendecilere doğrudan arz edebilir.

(4) Yerel perakendeciler; birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisinden çiğ et olarak doğrudan tedarik ettikleri kanatlı ve tavşanımsıların etlerini başka bir gıda işletmesine arz edemez, son tüketiciye çiğ et olarak doğrudan arz edebilir veya işletmesinde son tüketiciye satış amacıyla işleyebilir, muameleye tabi tutabilir veya depolayabilir.

(5) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerini çiğ et olarak doğrudan arz etmek isteyen birincil üretimden sorumlu gıda işletmecileri bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre yetkili merciden izin belgesi ve numarası almak zorundadır.

(6) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, yetiştirdiği kanatlı ve tavşanımsıların periyodik kontrollerini yapmak üzere tam ya da yarı zamanlı en az bir veteriner hekim çalıştırmak zorundadır.

İzin usul ve esasları

MADDE 6 – (1) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerini çiğ et olarak doğrudan arz etmek isteyen birincil üretimden sorumlu gıda işletmecileri aşağıda belirtilen bilgi ve belgelerle yetkili mercie başvuruda bulunurlar:

a) Başvuru dilekçesi ve beyanname (ek-1),

b) Hayvanların kesileceği ve etlerin muamele edileceği tesisin teknik resim kurallarına göre çizilmiş A3 boyutunda yerleşim krokisi,

c) Hayvanların kesimi ve etlerinin muamele sonucu oluşan atıkların uzaklaştırma şekli ve sıklığı hakkında bilgi ve yetkili merci tarafından istenmesi durumunda belge,

ç) İşletmedeki kanatlı ve tavşanımsıların periyodik kontrollerini gerçekleştirecek veteriner hekimin adı ve adresi.

(2) Yetkili merci, başvuru dosyasını inceler:

a) Bilgi ve belgelerin eksik veya yanlış olması durumunda yetkili merci tarafından eksiklikler resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir. Eksiklikleri bir ay içerisinde tamamlanmayan dosya başvuru sahibine iade edilir.

b) Bilgi ve belgelerin tamamlanması ve doğru olması durumunda yirmi iş günü içerisinde kontrol görevlileri tarafından bu Yönetmeliğin 7 nci maddesindeki gerekliliklere uygunluğu açısından işletme yerinde resmi kontrole tabi tutulur.

(3) Yerinde yapılan resmi kontrol sonucunun uygun olması halinde birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisine ek-2’deki izin belgesi ve numarası verilir. Bu izin belgesi ve numarasına sahip olan birincil üretimden sorumlu gıda işletmecilerine Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 12 nci maddesi hükümlerine göre işlem yapılır.

(4) Yetkili merci, izin verilmesini takiben işletmeye kesim yapılan gün ve saatlerde görev yapmak üzere bir resmi veteriner hekim görevlendirir.

(5) Bakanlık, küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerini çiğ et olarak doğrudan arz için izinli birincil üretimden sorumlu gıda işletmecilerinin listesini oluşturur ve bu listeleri güncel tutar.

Genel ve özel hijyen gereklilikleri

MADDE 7 – (1) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerini çiğ et olarak doğrudan arz etmek isteyen birincil üretimden sorumlu gıda işletmecileri bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen istisna dikkate alınarak Gıda Hijyeni Yönetmeliği ile bu maddede yer alan özel hijyen gerekliliklerine uymak zorundadır.

(2) Kesimhane alanı içerisinde personelin günlük kıyafetleri ile çalışma kıyafetlerinin değiştirilmesi ve muhafazası ile tuvalet ve duş için imkânlar mevcut ise ayrıca bu imkânlar kesimhane binasında bulunmayabilir.

(3) Birincil üretim yerinde kanatlı ve tavşanımsılar ile bunlardan elde edilen etler birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi tarafından sadece aşağıda belirtilen işlemlere tabi tutulabilir:

a) Sersemletme ve kanın akıtılması, haşlama ve tüylerin yolunması veya derinin yüzülmesi ve iç organların çıkarılması,

b) Karkasların soğutulması,

c) Kanatlı ve tavşanımsı etlerinin ambalajlanması.

(4) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi kanatlı ve tavşanımsı etinin anatomik bütünlüğünü ve yapısını büyük oranda değiştiren; parçalama, kemiklerden ayırma, dilimleme, kıyma haline getirme veya başka herhangi bir işlemi gerçekleştiremez, kanatlı ve tavşanımsı etlerini donduramaz.

(5) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi; çiftlikte kanatlı ve tavşanımsıların kesimi için, bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen istisna dikkate alınarak Gıda Hijyeni Yönetmeliğinde yer alan gereklilikler ile aşağıdaki gerekliliklere uygun bir kesimhaneye sahip olmalıdır:

a) Kesimhane, hayvanların hijyenik olarak kesimi için uygun ve yeterli büyüklükte olmalıdır.

b) Etin; zemin, duvar ve tüm sabit donanımlarla temasını önleyecek imkânlar bulunmalıdır.

c) Etle teması olan personelin kullanımına yönelik, bulaşmanın yayılmasını önlemek üzere tasarlanmış musluklara sahip en az bir adet el yıkama lavabosu bulunmalıdır.

ç) 82°C’den az olmamak üzere temin edilen sıcak su ile veya eşdeğer bir sistem ile alet ve ekipmanların dezenfeksiyonu için olanaklar bulunmalıdır.

d) Sersemletme ve kanın akıtılması, haşlama, tüy yolma veya derinin yüzülmesi işlemleri için en az bir oda, iç organların çıkarılması ve diğer muameleler için ayrı bir oda bulunmalıdır. Kesim salonunun uygun ve yeterli büyüklükte olması ve çiğ etin muamelesi sırasında etin, kesim sırasında çıkan yan ürünlerle bulaşmasının önlenmesi halinde, iç organların çıkarılması diğer işlemlerle aynı yerde ayrı çalışma alanlarında yapılabilir.

e) Kesimhane, kanatlı ve tavşanımsı etlerinin soğutulması ve muhafazası için yeterli kapasitede soğutma imkânlarına sahip olmalıdır.

(6) Kanatlı ve tavşanımsıların kesimi, etlerinin muamelesi ve arzı aşağıdaki gerekliliklere uygun olarak gerçekleştirilir:

a) Sadece sağlıklı kanatlı ve tavşanımsıların kesimi yapılabilir. Kesim öncesi ölen hayvanların etleri insan tüketimi için kullanılamaz.

b) Kesilecek olan kanatlı ve tavşanımsıların ölüm öncesi muayenesi, uygun şartlar altında resmi veteriner hekim tarafından gerçekleştirilir.

c) Çapraz bulaşmayı önlemek için zaman veya mekân ayrımı yapılarak gerekli tedbirler alınmadığı sürece farklı türdeki kanatlı hayvanlar ile tavşanımsılar aynı kesimhanede kesilemez.

ç) Hayvanların muamelesi ve kesimi sırasında hayvan refahı kurallarına uyulur.

d) Kesim salonuna getirilen kanatlı ve tavşanımsılar gereksiz yere bekletilmeden kesilir.

e) Kesilen kanatlı ve tavşanımsıların ölüm sonrası muayenesi uygun şartlar altında resmi veteriner hekim tarafından gerçekleştirilir.

f) Sersemletme, kanın akıtılması, tüylerin yolunması veya derinin yüzülmesi ve iç organların çıkarılması ve diğer temizleme işlemleri gereksiz yere geciktirilmeden ve ete bulaşmaları önleyecek şekilde yapılır. İç organların çıkarılması sırasında sindirim kanalı içeriğinin etrafa saçılmasını önlemek için gerekli tedbirler alınır.

g) İç organların çıkarılmasından sonra kanatlı ve tavşanımsı karkasları temizlenir ve kesimden hemen sonra son tüketiciye satışın yapıldığı durumlar hariç olmak üzere 4°C’den fazla olmayan bir sıcaklığa mümkün olduğunca çabuk soğutulur. Kanatlı ve tavşanımsı karkaslarının yüzeyindeki bulaşmayı ortadan kaldırmak ve karkasları soğutmak için su kullanılıyorsa su, içilebilir su olmalıdır. Suya daldırılarak karkasların temizlenmesi veya soğutulması yapılamaz.

ğ) İnsan tüketimi için uygun olmayan et, kesimhane artıkları ve diğer hayvansal yan ürünler çiğ etin muamele edildiği yerlerde depolanamaz. Hayvansal yan ürünler, ilgili mevzuatına uygun olarak muamele edilir.

h) Birincil üretim yerinde kesimden hemen sonra son tüketiciye satışın yapıldığı durumlar hariç olmak üzere kanatlı ve tavşanımsı etleri 4°C’den fazla olan sıcaklıklarda depolanamaz, satışa sunulamaz ve nakledilemez.

ı) Kanatlı ve tavşanımsı etleri hiçbir şekilde dondurulamaz.

i) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, kanatlı ve tavşanımsı etlerinin izlenebilirliğini sağlar.

Ambalajlama ve etiketleme

MADDE 8 – (1) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerinin çiğ et olarak doğrudan arzı; gıda ile temasa uygun madde ve malzemeler içerisinde hazır ambalajlı olarak gerçekleştirilir.

(2) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerinin etiketinde aşağıdaki bilgiler kolaylıkla görebilecek ve okunabilecek şekilde yer alır:

a) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisinin adı veya ticari unvanı, adresi,

b) İzin belgesi tarihi ve numarası,

c) Etlerin ait olduğu hayvan türü,

ç) Kesim tarihi,

d) Son tüketim tarihi,

e) Etlerin net miktarı,

f) Muhafaza ve kullanım koşulları hakkında bilgilendirme sağlayan “Satın aldıktan sonra 4°C’den fazla olmayan bir sıcaklıkta muhafaza ediniz”, “Tüketilmeden önce pişirilmelidir” ifadeleri ile kanatlı etlerinde “Pişirme sırasında merkezi sıcaklık en az 72°C’ye ulaşmalıdır” ifadesi.

(3) Küçük miktarlardaki kanatlı ve tavşanımsı etlerinin yerel perakendeciye doğrudan arzı sırasında bu maddenin ikinci fıkrasındaki bilgileri içeren belge, izlenebilirliği sağlayacak şekilde ardışık olarak numaralandırılmış iki nüsha olarak düzenlenir, bir nüshası yerel perakendeci, diğer nüshası da birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi tarafından ait oldukları takvim yılının sonundan itibaren en az on iki aylık bir süre muhafaza edilir.

(4) Yerel perakendeci, birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisinden tedarik ettiği küçük miktarlardaki hazır ambalajlı kanatlı ve tavşanımsı etlerinin çiğ et olarak doğrudan son tüketiciye arzını hazır ambalajı bozulmadan gerçekleştirir.

Kayıtların tutulması

MADDE 9 – (1) Birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi, Gıda Hijyeni Yönetmeliğinde belirtilen kayıtlara ilave olarak; işletmesindeki toplam kanatlı ve tavşanımsı türleri ve sayıları ile aşağıdaki hususlara ilişkin yazılı kayıtları tutar:

a) Kesilen kanatlı ve tavşanımsıların türleri, sayıları ve kesim tarihleri,

b) Kesilen hayvanlara ait ölüm öncesi ve ölüm sonrası muayene bulgularını içeren resmi veteriner hekim raporları,

c) Son tüketiciye sattığı günlük kanatlı ve tavşanımsı eti miktarı,

ç) Kanatlı ve tavşanımsı etlerini sattığı yerel perakendecilerin kayıt numaraları ile her bir perakendeciye sattığı günlük kanatlı ve tavşanımsı eti miktarı ve her türlü satış belgesi.

(2) Kayıt ve belgeler birincil üretimden sorumlu gıda işletmecisi tarafından ait oldukları takvim yılının sonundan itibaren en az on iki aylık bir süre muhafaza edilir.

Yürürlük

MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

20 Eylül 2015 PAZAR                    Resmî Gazete                             Sayı : 29481

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

BELİRLİ CANLI TIRNAKLI HAYVANLARIN İTHALATI VE TRANSİT

GEÇİŞİNE İLİŞKİN HAYVAN SAĞLIĞI KURALLARININ

BELİRLENMESİNE DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, belirli canlı tırnaklı hayvanların ithalatında ve transit geçişlerinde uygulanacak hayvan sağlığı şartları ile izinli ülke listelerinin hazırlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 4 üncü ve 34 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) İzinli ülke: Bu Yönetmeliğin Ek-1’inde listelenen canlı tırnaklı hayvanların Türkiye’ye ithalatı için izin verilen ülke ya da ülkenin bir bölümünü,

c) Resmi veteriner hekim: Canlı hayvanların sağlık denetimlerini ve resmi sertifikasyonunu gerçekleştirmek için ihracatçı ülke veteriner makamı tarafından yetkilendirilen veteriner hekimi,

ç) Tırnaklı hayvan: Ek-1’de listelenen hayvanları,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Belirli Canlı Tırnaklı Hayvanların İthalatı İçin Geçerli

Hayvan Sağlığı Şartları

İzinli ülkeler

MADDE 4 – (1) Canlı tırnaklı hayvanların ithalatına ve transit geçişine yalnızca Bakanlıkça hazırlanan listelerde yer alan ülkelerden izin verilir.

(2) Ek-1’de listelenen hayvanların sağlık durumu ve ihracatçı ülke tarafından bu hayvanlar için verilen garantiler dikkate alınarak, söz konusu ülkenin topraklarının tamamı veya bir bölümü için izin verilebilir. Bu amaçla, ilgili uluslararası standartlar temel alınarak, izinli ülkenin söz konusu standartları, özellikle kendi topraklarındaki bölgeselleştirmeyi nasıl ve ne ölçüde uyguladığı ile diğer ülkelerden yapılan ithalatlarda hangi sağlık şartlarını uyguladığı dikkate alınır.

(3) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen canlı tırnaklı hayvanların ithalatı veya transit geçişi için verilen izin ilgili ülkenin hayvan sağlığı durumuna göre askıya alınabilir veya iptal edilebilir.

İzinli ülke listelerinin hazırlanması

MADDE 5 – (1) İzinli ülke listeleri aşağıda belirtilen hususlar dikkate alınarak hazırlanır.

a) Türkiye’nin sağlık ve çevresel statüsünü riske sokabilecek ihracatçı ülkedeki çiftlik hayvanlarının, diğer evcil ve yabani hayvanların sağlık statüsü, özellikle egzotik hayvan hastalıkları ve her yönüyle genel sağlık ve çevresel durumu,

b) İhracatçı ülkenin hayvan sağlığı ve refahıyla ilgili mevzuatı,

c) Yetkili veteriner makamı ve denetim birimlerinin organizasyon yapısı, bu birimlerin yetkileri, tabi oldukları denetimler ile ulusal mevzuatı etkin bir biçimde uygulamalarını sağlayabilmek adına personel ve laboratuvar kapasitesi de dahil olmak üzere bu birimlerin imkanları,

ç) İhracatçı ülke yetkili veteriner makamı tarafından Türkiye’de uygulanan hayvan sağlığı şartlarının veya eşdeğer hayvan sağlığı şartlarının uygulanabileceğine dair verilen güvenceler,

d) İhracatçı ülkenin Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı (OIE) üyesi olup olmadığı, özellikle OIE tarafından listelenen hastalıklar olmak üzere topraklarında bulaşıcı veya salgın hayvan hastalıklarının varlığına ilişkin ihracatçı ülke tarafından sağlanan bilgilerin düzenli ve hızlı olup olmadığı,

e) Aşağıda belirtilen hususlarda Türkiye’yi doğrudan bilgilendireceğine dair ihracatçı ülke tarafından verilecek garantiler;

1) Ek-2’de listelenen hastalıkların herhangi birinin ortaya çıkışının teyidinin ve bu hastalıklarla ilgili aşılama politikasında yapılan herhangi bir değişikliğin takip eden 24 saat içerisinde bildirimi,

2) İhracatçı ülkenin, özellikle canlı tırnaklı hayvanların ithalatına ilişkin ulusal sağlık kurallarındaki değişiklik önerilerinin uygun bir süre içerisinde bildirimi,

3) Topraklarındaki hayvan sağlığı statüsünün düzenli aralıklarla bildirimi.

f) İhracatçı ülkeden daha önce yapılan canlı hayvan ithalatlarından elde edilen deneyimler ve yapılan ithalat kontrollerinin sonuçları,

g) İhracatçı ülkede Bakanlık tarafından yapılan denetim ve/veya tetkiklerin sonuçları, özellikle yetkili makamların değerlendirme sonuçları ya da Bakanlık tarafından talep edildiği takdirde gerçekleştirdikleri denetimler hakkında yetkili makamlar tarafından düzenlenen raporlar,

ğ) Diğer ülkelerden yapılan ithalatlara ilişkin mevzuatı da kapsayan, bulaşıcı veya salgın hayvan hastalıklarının önlenmesi ve kontrolüyle ilgili ihracatçı ülkede yürürlükte bulunan mevzuat ve bunların uygulamaları.

İzinli ülke listelerinin yayınlanması

MADDE 6 – (1) Bakanlık, 4 üncü maddenin birinci fıkrasında belirtilen listelerin güncel halinin kamuoyu tarafından ulaşılabilir olmasını sağlar. Söz konusu listeler hayvan sağlığı ve halk sağlığı amacıyla oluşturulmuş başka listelerle birleştirilebilir ve sağlık sertifikası modeli içerebilir.

(2) İzinli ülke listeleri Bakanlık resmi internet sitesinde yayınlanır.

Özel hayvan sağlığı şartları

MADDE 7 – (1) Bakanlık, canlı tırnaklı hayvanların izinli ülkelerden ithalatı veya transit geçişleri için özel hayvan sağlığı şartlarını belirler. Bu şartların belirlenmesinde aşağıda yer alan hususlar dikkate alınır.

a) İlgili hayvan türleri,

b) Hayvanların yaşı ve cinsiyeti,

c) Hayvanların planlanan varış yeri ya da kullanım amacı,

ç) Hayvanların ithalatından sonra yurtiçinde uygulanacak ilave tedbirler.

(2) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen özel hayvan sağlığı şartları, hayvanların duyarlı olduğu hastalıklarla ilgili Türkiye’nin mevzuatında düzenlenen kurallar temel alınarak belirlenir.

(3) İhracatçı ülke tarafından verilen resmi sağlık garantilerinin Türkiye tarafından resmen kabul edilebilecek denklikte olması durumunda, özel hayvan sağlığı şartları söz konusu garantiler temel alınarak belirlenebilir.

İzinli ülkeler tarafından verilecek garantiler

MADDE 8 – (1) Canlı tırnaklı hayvanların ithalatına ancak izinli ülkenin aşağıda belirtilen garantileri vermesi halinde izin verilir.

a) Hayvanların, Ek-2’de yer alan temel kriterler uyarınca hastalıklardan ari olan ve Ek-2’deki listelenen hastalıklara karşı aşılanmış hayvanların girişinin yasak olduğu topraklardan gelmesi,

b) Hayvanların, 7 nci maddede belirtilen özel hayvan sağlığı şartlarına uygun olması,

c) Türkiye’ye sevkleri için yüklenmeden önce hayvanların 7 nci maddede bahsedilen özel hayvan sağlığı şartlarıyla belirlenecek olan süre boyunca izinli ülkenin topraklarında kalması,

ç) Türkiye’ye sevklerinden önce, hayvanların sağlıklı olduklarından ve özellikle yem ve su verilmesi olmak üzere, 24/12/2011 tarihli ve 28152 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvanların Nakilleri Sırasında Refahı ve Korunması Yönetmeliğinde belirtilen nakliye şartlarının yerine getirildiğinden emin olmak için resmi veteriner hekim tarafından kontrolden geçirilmiş olması,

d) 10 uncu maddeye uygun olarak Bakanlıkça modeli belirlenen veteriner sağlık sertifikasının hayvanlara eşlik etmesi,

e) Türkiye’ye varışında veteriner sınır kontrol noktasında hayvanların kontrol ettirilmesi.

İstisnai durumlar

MADDE 9 – (1) Bakanlık, aşağıda belirtilen hayvanlar için 7 nci ve 8 inci maddelere istisna olarak veteriner sağlık sertifikası modelleri de dahil olmak üzere, izinli ülkelerden canlı tırnaklı hayvanların ithalatı veya transit geçişleri için özel düzenlemeler getirebilir.

a) Kendilerinin ticari işlemlere konu olmadığı spor etkinliklerine, sirklere, gösterilere ve sergilere katılımı amaçlanan hayvanlar,

b) Hayvanat bahçelerine, eğlence parklarına ve deney laboratuvarlarına gönderilmesi amaçlanan hayvanlar,

c) Hayvan refahı amacıyla gerekli olan ve Bakanlıkça belirlenen yerler haricinde ülke içerisinde hiçbir yerde duraklama yapmaksızın gümrük ile resmi veteriner hekim onayı ve gözetimi altında onaylı veteriner sınır kontrol noktası üzerinden ülke topraklarından transit geçiş yapan hayvanlar,

ç) Ev ve süs hayvanı olarak sahiplerine eşlik eden hayvanlar,

d) Bu maddenin birinci fıkrasının (a) ve (ç) bentlerinde belirtilen amaçlarla Türkiye’den gönderilen ve 30 gün içerisinde geri getirilen hayvanlar,

e) Nesli tehlike altındaki türler.

(2) Bakanlık, 8 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendine istisna olarak Ek-2’de listelenen hastalıkların görüldüğü ve/veya bu hastalıklara karşı aşılamaların uygulandığı izinli ülkelerden canlı tırnaklı hayvanların ithalatı veya transit geçişi için özel şartlar düzenleyebilir. Bu madde kapsamındaki istisnalar her ülke için ayrı olarak belirlenir.

(3) Bakanlık, 8 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendine istisna olarak sağlık durumundaki değişikliklerden dolayı canlı tırnaklı hayvanların ithalat veya transit geçiş izinleri askıya alınmış veya yasaklanmış izinli ülkelere, bu izinlerin yeniden başlatılabilmesi için süre belirleyebilir. Bununla birlikte, ilgili ülke tarafından da her türlü ilave şartın yerine getirilmesi gerekir. Hayvanların ithalat veya transit geçişlerinin yeniden başlatılmasına karar verilmesi durumunda aşağıda belirtilen hususlar dikkate alınır.

a) Uluslararası standartlar,

b) İzinli ülke veya bölgenin coğrafi olarak sınırlı bir kısmında Ek-2’de listelenen hastalıklardan biriyle ilgili bir salgın veya epizootiyolojik olarak birbirleriyle bağlantılı birden fazla salgının görülüp görülmediği,

c) Salgınların belirli bir süre içerisinde başarılı bir biçimde eradike edilip edilmediği.

Veteriner sağlık sertifikaları

MADDE 10 – (1) İthal edilecek veya transit geçiş yapmak üzere Türkiye’ye giriş yapacak her hayvan sevkiyatı için Ek-3’teki şartlara uygun bir biçimde düzenlenmiş veteriner sağlık sertifikasının ibraz edilmesi zorunludur.

(2) Veteriner sağlık sertifikası, bu Yönetmelikte ve hayvan sağlığıyla ilgili diğer mevzuatta belirtilen şartların veya 7 nci maddenin üçüncü fıkrası kapsamına giren durumlarda ise bunlara eşdeğer hükümlerin yerine getirildiğini belgelemelidir.

(3) Veteriner sağlık sertifikası halk sağlığı, hayvan sağlığı ve hayvan refahıyla ilgili diğer mevzuattaki gerekliliklere ilişkin sertifikasyon beyanlarını içerebilir.

(4) Bakanlık, izinli ülkedeki hayvan sağlığı durumuna göre veteriner sağlık sertifikalarının kullanımını askıya alabilir veya iptal edebilir.

İhracatçı ülkelerde yapılacak denetim ve tetkikler

MADDE 11 – (1) Bakanlık, Türkiye’nin yürürlükteki hayvan sağlığı mevzuatına uygunluğun veya eşdeğerliğin sağlanıp sağlanamadığının teyit edilmesi için ihracatçı ülkelerde denetim ve/veya tetkikler yapabilir.

(2) Bakanlık, birinci fıkra kapsamında gerçekleştirilen denetim ve/veya tetkiklerde ciddi bir hayvan sağlığı riski tespit ederse, söz konusu risk denetim ve/veya tetkikinin yapılma amacıyla doğrudan ilgili olmasa bile, ithalat ve transit geçiş izinlerinin askıya alınması veya iptal edilmesi de dahil olmak üzere, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ülkeye Giriş Yapan Canlı Hayvanlarda Yürütülecek Veteriner Kontrollerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmeliğin 18 inci maddesinde belirtilen hayvan sağlığının korunması için gerekli olan önlemleri alır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Avrupa Birliği mevzuatına uyum

MADDE 12 ‒ (1) Bu Yönetmelik, Belirli Canlı Tırnaklı Hayvanların Avrupa Birliğine İthalatı ve Birlik Üzerinden Transit Geçişi İçin Hayvan Sağlığı Kurallarına İlişkin 26/4/2004 tarihli ve 2004/68/AT Sayılı Konsey Direktifi dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında izinli ülke listeleri yayınlanıncaya kadar, sığır cinsi hayvanlar ile koyun ve keçi türü hayvanların ithalat ve transit geçişlerine, Bakanlık tarafından halihazırda resmi internet sitesinde yayınlanan listelerde yer alan ülkelerden izin verilir.

(2) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen türler dışındaki, özellikle de kendilerinin ticari işlemlere konu olmadığı spor etkinliklerine, sirklere, gösterilere ve sergilere katılımı ile hayvanat bahçelerine, eğlence parklarına ve deney laboratuvarlarına gönderilmesi amaçlanan hayvanların ithalat ve transit geçişlerine izin verilip verilmeyeceğine, bu Yönetmelik kapsamında izinli ülke listeleri yayınlanıncaya kadar ve sadece hayvan hastalıkları nedeniyle ithalata kısıtlama uygulanmayan ülkeler için, Bakanlık tarafından yapılan değerlendirmeye göre karar verilir.

Yürürlük

MADDE 13 ‒ (1) Bu Yönetmeliğin;

a) 4 üncü maddesinin birinci fıkrası yayımı tarihinden itibaren üç yıl sonra,

b) Diğer hükümleri yayımı tarihinde,

yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 14 ‒ (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

19 Ekim 2015 PAZARTESİ               Resmî Gazete                            Sayı: 29507

YÖNETMELİK

Mesleki Yeterlilik Kurumundan:

ULUSAL MESLEK STANDARTLARININ VE ULUSAL YETERLİLİKLERİN HAZIRLANMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin hazırlanması, yürürlüğe konulması, güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

(2) Tabiplik, diş hekimliği, hemşirelik, ebelik, eczacılık, veterinerlik, mühendislik ve mimarlık meslekleri ile en az lisans düzeyinde öğrenimi gerektiren ve mesleğe giriş şartları kanunla düzenlenmiş olan meslekler bu Yönetmeliğin kapsamı dışındadır.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 21/9/2006 tarihli ve 5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanununun 21 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;

a) Çalışma Grubu: Ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin hazırlanması ve güncellenmesi çalışmalarını yürütmek üzere Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından oluşturulan grubu,

b) Daire Başkanlığı: Mesleki Yeterlilik Kurumu Meslek Standartları Dairesi Başkanlığını,

c) Genel Kurul: Mesleki Yeterlilik Kurumu Genel Kurulunu,

ç) Kurum: Mesleki Yeterlilik Kurumunu,

d) Kurum Başkanı: Mesleki Yeterlilik Kurumu Başkanını,

e) Öğrenme kazanımı: Herhangi bir öğrenme sürecinin tamamlanmasından sonra bireyin sahip olduğu bilgi, beceri ve yetkinlikleri,

f) Sektör komiteleri: Taslak meslek standartlarının ulusal meslek standardı, taslak yeterliliklerin de ulusal yeterlilik olarak kabul edilebilmesi için inceleme yaparak Mesleki Yeterlilik Kurumu Yönetim Kurulunun onayına sunulmak üzere görüş oluşturan komiteleri,

g) Ulusal Meslek Standardı: Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından yürürlüğe konulan bir mesleğin başarı ile icra edilebilmesi için gerekli görev ve işlemleri içeren belgeyi,

ğ) Ulusal yeterlilik: Ulusal meslek standardı veya uluslararası standartlar temel alınarak hazırlanan, Mesleki Yeterlilik Kurumu Yönetim Kurulu tarafından onaylanan, belgelendirme ve eğitim akreditasyonu süreçlerinde kullanılan belgeyi,

h) Uluslararası Standart: Türkiye’nin üyesi olduğu ya da tanıdığı uluslararası kuruluşlar tarafından bir mesleğin icrasına ilişkin olarak onaylanmış belgeleri,

ı) Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi (TYÇ): 5544 sayılı Kanunun 23/A maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen ve Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi ile uyumlu olacak şekilde tasarlanan; ilk, orta ve yükseköğretim dâhil, genel ve mesleki eğitim ve öğretim programları ve diğer öğrenme yolları ile kazanılan tüm yeterlilik esaslarını gösteren Ulusal Yeterlilik Çerçevesini,

i) Yeterlilik birimi: Ulusal yeterliliklerde zorunlu veya seçmeli olarak yer alan, bağımsız olarak ölçülebilen, transfer edilebilir yeterlilik bölümünü,

j) Yetkilendirilmiş Belgelendirme Kuruluşu: Türk Akreditasyon Kurumu veya Avrupa Akreditasyon Birliği ile çok taraflı tanıma anlaşması imzalamış akreditasyon kurumlarından akredite edilmiş; Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından, ulusal yeterliliklere göre ölçme, değerlendirme ve belgelendirme faaliyetlerini yürütmek üzere yetkilendirilmiş, tüzel kişiliği haiz kurum ve kuruluşları,

k) Yönetim Kurulu: Mesleki Yeterlilik Kurumu Yönetim Kurulunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Meslek Standartlarının ve Yeterliliklerin Hazırlanması

Standardı hazırlanacak mesleklerin belirlenmesi

MADDE 4 – (1) Standardı hazırlanacak meslekler, iş piyasasının ve eğitim ve öğretim kurumlarının öncelikli ihtiyaçları ve sektör komitelerinin önerileri dikkate alınarak Yönetim Kurulunca belirlenir.

Ulusal meslek standardının ve ulusal yeterliliğin şekli ve içeriği

MADDE 5 – (1) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterliliklerin şekli ve içeriği Yönetim Kurulu tarafından onaylanan formata göre hazırlanır.

(2) Meslek standardı ve yeterliliklerin seviyeleri TYÇ seviyelerine uygun olarak belirlenir.

Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler için temel ölçütler

MADDE 6 – (1) Ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin geliştirilmesinde, sektör komitelerinde incelenmesinde ve Yönetim Kurulu tarafından onaylanmasında aşağıdaki ölçütler dikkate alınır:

a) Ulusal meslek standardı, meslekle ilgili faaliyetlerin araştırılması, bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi aşamalarından oluşan iş analizine dayanır.

b) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler katılımcı bir anlayışla hazırlanır ve ilgili tarafların görüş ve katkısı alınır.

c) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler, mesleki alana ilişkin iş sağlığı ve güvenliği, çevre ve kalite ile ilgili hususları kapsar.

ç) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler kullanıcılar tarafından anlaşılacak şekilde yazılır.

d) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler hayat boyu öğrenme ilkesi çerçevesinde bireyin kendini geliştirmesini ve meslekte ilerlemesini teşvik eder.

e) Ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler açık veya gizli hiçbir ayrımcılık unsuru içermez.

f) Ulusal yeterlilikler, bireyin bilgi, beceri ve yetkinliğinin kalite güvencesi dâhilinde ölçülmesini temin eden unsurları içerir.

(2) Taslak meslek standardı ve yeterlilikler ilgili kişi, kurum ve kuruluşlara görüşe gönderilir ve ayrıca Kurum internet sayfası aracılığıyla en az on beş gün süre ile kamuoyunun görüşüne sunulur. Taslakları hazırlayan kuruluşlar veya çalışma grupları alınan görüş ve önerileri değerlendirir ve gerekçelerini belirtmek suretiyle taslaklara son şeklini vererek Kuruma iletir.

Ulusal yeterliliklerin kaynağı

MADDE 7 – (1) Ulusal yeterlilikler, ulusal meslek standartları veya uluslararası standartlara dayalı olarak oluşturulur.

(2) Uluslararası standartların dayanak teşkil ettiği ulusal yeterlilikler, ulusal ihtiyaçlar da dikkate alınarak hazırlanır ve bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara göre ulusal yeterlilik olarak kabul edilir.

(3) Bir ulusal meslek standardından birden çok ulusal yeterlilik hazırlanabileceği gibi birden çok ulusal meslek standardı bir ulusal yeterliliğe kaynak teşkil edebilir.

(4) Aynı ad ve seviyede birden fazla ulusal yeterlilik yürürlüğe konulamaz.

Ulusal meslek standartlarının ve ulusal yeterliliklerin kullanımı

MADDE 8 – (1)  Ulusal meslek standartları Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girer ve ilgili tüm tarafların kullanımına açıktır.

(2) Ulusal yeterlilikler ilgili tüm tarafların kullanımına açıktır. Ancak, Kurumun izin vermediği veya yetkilendirmediği hiçbir kişi, kurum ya da kuruluş ulusal yeterliliklere atıfta bulunarak sınav ve herhangi bir ad altında belgelendirme yapamaz.

(3) Yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşu olma talebinde bulunan kuruluşlar ile yetkilendirme ön sözleşmesi imzalanır. Kuruluş, yetkilendirme ön sözleşmesi çerçevesinde akreditasyon süreciyle sınırlı kalmak kaydıyla ulusal yeterliliklere atıf yaparak sınav ve belgelendirme yapabilir.

(4) Kurum tarafından yetkilendirilen belgelendirme kuruluşları, sınav ve belgelendirme işlemlerini ulusal yeterlilikleri kullanarak yapar.

(5) Kurum tarafından yetkilendirilmediği veya izin verilmediği halde ulusal yeterliliklere atıfta bulunarak sınav ve belgelendirme faaliyetinde bulunduğu tespit edilen kişi, kurum ve kuruluşlar hakkında Kurum tarafından suç duyurusunda bulunulur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Görevlendirme, Onay ve Yürürlük

Meslek standardı ve yeterlilik hazırlayacak kurum ve kuruluşların görevlendirilmesi ve çalışma gruplarının oluşturulması

MADDE 9 – (1) Kurum, görevlendirdiği veya hizmet satın aldığı kurum ve kuruluşlara veya oluşturduğu çalışma gruplarına meslek standartlarını ve yeterlilikleri hazırlatır.

(2) Kurumdan herhangi bir ücret ve başka bir hak talep etmeksizin meslek standardı veya yeterlilik hazırlamak isteyen ve gerekli şartları taşıyan kurum ve kuruluşlar Yönetim Kurulu kararıyla görevlendirilir. Meslek standardı hazırlamış olan kurum ve kuruluşların yeterlilik hazırlama taleplerine ilişkin görevlendirme ise Kurum Başkanı tarafından yapılır. Kurum ve kuruluşların başvurularının değerlendirilmesine ve görevlendirilmesine ilişkin usul ve esaslar Yönetim Kurulunca belirlenir.

(3) Çalışma gruplarında yer alacakların nitelikleri ve grubun çalışma usul ve esasları Yönetim Kurulunca belirlenir.

(4) Kurum tarafından hizmet satın alınarak meslek standardı veya yeterlilik hazırlatılması veya güncellenmesi durumunda, hizmet satın alınacak kurum veya kuruluşlar ilgili mevzuata göre belirlenir.

Meslek standardı ve yeterliliklerin hazırlanması ve onaylanması

MADDE 10 – (1) Meslek standardı ve yeterlilikler, yetkilendirilen kuruluş, çalışma grubu, hizmet satın alınan kurum ve kuruluşlar tarafından bu Yönetmelikte belirtilen temel ölçütlere, esaslara ve Kurum tarafından yayınlanan kılavuzlara göre hazırlanır.

(2) Taslakların ön inceleme ve değerlendirmesi Daire Başkanlığınca gerçekleştirilir. Taslakta uygunsuzluk varsa giderilmesi için hazırlayan kurum veya kuruluşa gönderilir. Uygun bulunan taslaklar ilgili sektör komitesinin inceleme ve değerlendirmesine sunulur.

(3) Sektör komitesi tarafından incelenerek Yönetim Kuruluna sunulması yönünde görüş oluşturulan taslaklar Yönetim Kuruluna sunulur. Sektör komitesinin uygun bulmadığı taslaklar ise sektör komitesi görüşü doğrultusunda işleme alınır.

(4) Yönetim Kurulu, kendisine sunulan taslakları usulen inceler. Yönetim Kurulu tarafından onaylanan ve Resmî Gazete’de yayımlanan meslek standartları, ulusal meslek standardı olarak yürürlüğe girer. Yeterlilikler ise Yönetim Kurulu tarafından onaylanmasını müteakip ulusal yeterlilik olarak yürürlüğe girer.

(5) Meslekî ve teknik eğitim ve öğretime ilişkin orta ve yükseköğretim programları, Millî Eğitim Bakanlığı ve üniversiteler tarafından bir yıl içinde ilgili ulusal meslek standartlarıyla uyumlu hâle getirilerek eğitim ve öğretimin bu programlara göre verilmesi sağlanır.

Yeterlilik birimlerinin hazırlanması ve onaylanması

MADDE 11 – (1) Ulusal yeterlilikler, zorunlu veya seçmeli olarak yer alan, bağımsız olarak ölçülebilen ve transfer edilebilir yeterlilik birimlerinden oluşur.

(2) Yeterlilik birimleri ihtiyaç halinde bağımsız şekilde geliştirilebilir. Yeterlilik birimleri, yeterliliklerin hazırlanması ve onaylanmasındaki süreçler işletilerek hazırlanır ve yürürlüğe girer.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Güncelleme ve Yürürlükten Kaldırma

Ulusal meslek standartlarının güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılması

MADDE 12 – (1) Yürürlükte olan ulusal meslek standartları en geç beş yılda bir yeniden değerlendirilir. Gerekli görülen ulusal meslek standartları, standart hazırlama usulüne göre güncellenir.

(2) Kurum, yürürlüğe girmesinden itibaren beş yıl geçmiş olan ulusal meslek standartlarını yeniden değerlendirilmesi için öncelikle ulusal meslek standardını geliştiren kurum ve kuruluşlara çağrıda bulunur. Bu kurum ve kuruluşların yeniden değerlendirme talebini kabul etmemesi durumunda meslek standardı hazırlama kriterlerini taşıyan kurum ve kuruluşlarla veya oluşturulan çalışma gruplarıyla ulusal meslek standardı yeniden değerlendirilir.

(3) Ulusal meslek standardının yürürlüğünden itibaren beş yıllık süre geçmemekle birlikte alınan ve uygun görülen güncelleme talepleri bu maddenin ikinci fıkrasına göre sonuçlandırılır.

(4) Güncellenme taleplerinin alınması, işleme konulması ve sonuçlandırılmasına ilişkin usul ve esaslar Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.

(5) Yeniden değerlendirme sonucunda ulusal meslek standardında değişiklik önerisi oluştuğunda söz konusu değişiklikler sektör komitesinin görüşüne sunulur ve komite görüşü doğrultusunda işleme alınır.

(6) Ulusal meslek standartlarının yürürlükten kaldırılmasına ilişkin talepler Daire Başkanlığınca değerlendirilir. Uygun bulunan talepler Daire Başkanlığı tarafından ilgili sektör komitesinin görüşüne sunulur ve komite görüşü doğrultusunda işleme alınır.

(7) Ulusal meslek standartlarının yürürlükten kaldırılmasına ilişkin usul ve esaslar Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.

(8) Güncellenen ulusal meslek standardının onayı ve yürürlüğe girmesi bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen hükümlere tabidir.

(9) Yönetim Kurulu tarafından yürürlükten kaldırılması uygun bulunan ulusal meslek standartları Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlükten kaldırılır.

(10) Ulusal meslek standartlarına yönelik yapılan değişiklikler, Millî Eğitim Bakanlığı ve üniversiteler tarafından bir yıl içinde meslekî ve teknik eğitim ve öğretime ilişkin orta ve yükseköğretim programlarına yansıtılarak eğitim ve öğretimin bu programlara göre verilmesi sağlanır.

Ulusal yeterliliklerin güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılması

MADDE 13 – (1) İlgili ulusal yeterliliğe kaynak teşkil eden ulusal meslek standardı veya uluslararası standartta değişiklik olması veya bu standartların yürürlükten kaldırılması durumunda ulusal yeterliliğin veya ilgili bölümünün güncellenmesine ya da yürürlükten kaldırılmasına ilişkin işlemler Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre en geç bir yıl içerisinde yapılır.

(2) Ulusal meslek standardı veya uluslararası standartta herhangi bir değişiklik olmaması durumunda, ulusal yeterliliğe ilişkin gelen güncelleme talepleri gerekçeleriyle birlikte Kuruma iletilir. Talepler Yönetim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslara göre sonuçlandırılır.

(3) Güncellenen ulusal yeterliliğin onayı ve yürürlüğe girmesi bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen hükümlere tabidir.

(4) Yeterlilik birimleri, ulusal yeterliliklerin güncellenmesi ve yürürlükten kaldırılmasındaki süreçler işletilerek güncellenir ve yürürlükten kaldırılır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 14 – (1) 05/10/2007 tarihli ve 26664 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının Hazırlanması Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Kurum Başkanı yürütür.

27 Temmuz 2016 ÇARŞAMBA         Resmî Gazete                             Sayı : 29783

YÖNETMELİK

Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığından:

YURTDIŞI TÜRKLER VE AKRABA TOPLULUKLAR BAŞKANLIĞINCA

VERİLECEK İDARİ VE MALİ DESTEKLERE

DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Başkanlık tarafından sağlanacak idari ve mali desteklerin usul ve esaslarını belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Başkanlık tarafından sağlanacak idari ve mali desteklere ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 24/3/2010 tarihli ve 5978 sayılı Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ile 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (e) bentlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakan: Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığının bağlı bulunduğu Bakanı,

b) Başkan: Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanını,

c) Başkanlık: Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığını,

ç) Başvuru rehberi: Başkanlık tarafından her bir mali destek programı için dönemsel olarak hazırlanan ve sunulacak destekten yararlanabilecek tüzel kişileri, bu kişilerde aranan şartları, başvuru ve yararlanma şekil ve şartlarını, desteklenecek proje konularını, proje başına sağlanacak en az ve en çok destek miktarını, proje kapsamında karşılanabilecek uygun maliyetleri, proje seçim ve değerlendirme kriterlerini, teminat ve eş finansman yükümlülüklerini, başvuru için gerekli belgeleri ve diğer bilgileri kapsayan belgeyi,

d) Bilgi sistemi: Başkanlık tarafından verilecek idari ve mali desteklerin başvuru, değerlendirme ve uygulama ile ilgili tüm süreçlerin gerçekleştirilebileceği çevrim içi ortamı,

e) Eş finansman: Projelere yararlanıcı tarafından sağlanacak aynî ve/veya nakdî katkıyı,

f) Hizmet birimleri: Kanunun 7 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen hizmet birimlerini,

g) İdari destek: Kurum ve kuruluşlara sağlanacak eğitim, bilgilendirme, danışmanlık, atölye çalışması gibi kurumsal kapasiteyi geliştirmeye yönelik nakdî olmayan destekleri,

ğ) Kanun: 24/3/2010 tarihli ve 5978 sayılı Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunu,

h) KİDAB: Kurumsal İlişkiler ve İletişim Daire Başkanlığını,

ı) Kurum ve kuruluş: Yurtiçinde veya yurtdışında kurulmuş, kâr amacı gütmeyen özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişilerini,

i) Mali destek: Kurum ve kuruluşların proje esaslı çalışmalarına Başkanlık tarafından yapılacak nakdî katkıyı,

j) Mali destek programı: Hizmet birimleri tarafından kendi öncelik alanlarına yönelik olarak KİDAB ile koordinasyon içinde hazırlanan; destek sağlanacak projelerin ortak hedeflerini, hedef ülke veya bölgelerini, proje başına sağlanacak en az ve en çok destek miktarını, destekleme takvim ve süresini, başvuru konu ve koşullarını ve potansiyel başvuru sahiplerini belirleyen çerçeve metni,

k) Proje: Belirli bir amaca odaklı, hedefleri, bütçesi ve takvimi belirlenmiş düzenli faaliyetler bütününü,

l) Sözleşme: Başkanlık ile yararlanıcı arasında imzalanan ve desteğe konu olan proje süresince uyulması gereken ilke ve kuralları, ödeme usul ve esaslarını, tarafların hak ve yükümlülükleri ile sözleşme ihlalinin sonuç ve müeyyidelerini düzenleyen anlaşmayı,

m) Usulsüzlük: Proje başvurusu ve/veya uygulaması sırasında yanıltıcı bildirim, hile veya sahtecilik yapılması, desteğin geçici de olsa amacı dışında kullanılması, projeye Başkanlıkça destek sağlanan bütçe kalemleri için başka bir kurum veya kuruluştan mükerrer destek alınması, bu Yönetmelik ve ilgili başvuru rehberlerinde belirtilen ilke ve kurallara aykırı davranışlarda bulunulması ve sözleşme ilişkisinin ihlal edilmesini,

n) Yararlanıcı: Başkanlık tarafından sağlanan idari ve mali desteklerden yararlanan kurum veya kuruluşları,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

İdari ve Mali Destekler

İdari ve mali desteklere ilişkin genel esaslar

MADDE 5 – (1) Başkanlık tarafından sağlanacak idari ve mali desteklerde, kamu yararı çerçevesinde Başkanlığın görev alanındaki hedef kitlelerin ihtiyaçlarının giderilmesi ve sorunlarının çözümüne katkı sağlanması; hedef kitlelerle tarihi, toplumsal ve kültürel değerler çerçevesinde ilişki ve iletişimin artırılması ve bu alanlarda faaliyet yürüten kâr amacı gütmeyen kuruluşların kapasitelerinin geliştirilmesi esastır.

(2) Başkanlık tarafından verilen idari ve mali destekler, yurtiçinde veya yurtdışındaki kâr amacı gütmeyen ve Başkanlığın görev alanlarında faaliyet yürüten özel hukuk ve kamu hukuku tüzel kişilerine sağlanır.

İdari destek

MADDE 6 – (1) Başkanlık, Kanunda belirtilen amaçlara yönelik faaliyette bulunan kurum ve kuruluşlara, Başkanlık personeli eliyle ya da hizmet alımı yoluyla kapasite geliştirmeye yönelik idari destekler sağlayabilir.

(2) Başkanlık görev alanlarında faaliyet gösteren potansiyel yararlanıcıların katılacağı, mali destek programlarına yönelik proje hazırlama ve uygulama ile idari, mali, teknik ve faaliyet kapasitelerinin geliştirilmesine yönelik eğitim programları, ilgili hizmet birimi ile koordineli bir şekilde KİDAB tarafından düzenlenebilir.

(3) İdari destek programları, Başkanlık tarafından re’sen ya da kurum ve kuruluşlarca bilgi sistemi üzerinden talep edilmesi halinde düzenlenebilir. Başkanlık tarafından, bu kapsamdaki programların ilan edilmesi durumunda, yapılan başvurular arasından uygun katılımcılar tespit edilerek programa davet edilir. Başkanlık ayrıca belirlenen kurum ve kuruluşları davet etmek suretiyle de programlar gerçekleştirebilir.

Mali destek

MADDE 7 – (1) Başkanlık, Kanunda belirtilen amaçlara yönelik çalışmalar yürüten kurum ve kuruluşların projelerine mali destek sağlayabilir.

(2) Bu Yönetmelik kapsamında Başkanlık tarafından sağlanan mali destekler hibe niteliğinde olup proje usulüyle verilir.

(3) Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine aktarılan hibeler, aktarılan kurumlar tarafından bütçe gelir ve gider hesapları ile ilişkilendirilerek kullanılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Mali Destekler

Mali desteklere ilişkin genel esaslar

MADDE 8 – (1) Mali destek programları kapsamında Başkanlığa sunulan projelere, her bir program için varsa belirlenen eş finansman oranları ve destek miktarları çerçevesinde, Başkanlık tarafından uygun görülecek oran veya miktarlarda destek sağlanır. Başkanlıkça uygun görülen projelere sağlanacak destek belirli bütçe kalemleriyle sınırlandırılabilir.

(2) Başkanlık ile yararlanıcı arasında sözleşme imzalanır.

(3) Başkanlık, desteklenen projelerin toplam tutarı ya da projeye sağlanan destek tutarına karşılık, yararlanıcıdan projenin gerçekleştiği ülkenin yasal mevzuatına uygun olarak düzenlenmiş mutad harcama ve faaliyet belgelerini talep edebilir.

(4) Yararlanıcı, projelerin uygulama sürecinde ortaya çıkan vergi, sigorta ve benzeri her türlü iş ve işlemleri, tabi oldukları yasal mevzuat çerçevesinde yürütmek, projeyle ilgili tüm evrakları temin etmek ve bu evrakları kayıt altına almakla yükümlüdür.

(5) Yararlanıcı projenin uygulamasını olumsuz etkileyebilecek herhangi bir riski önlemek bakımından gerekli tüm önlemleri alır ve projenin uygulamasını olumsuz bir şekilde etkileyen herhangi bir durumu gecikmeksizin yazılı olarak Başkanlığın bilgisine sunar.

(6) Başkanlık tarafından mali desteklerle ilgili alınan komisyon kararları, Bakan oluruyla onaylanır. Bakan, bu konuda yetkisini Başkana devredebilir.

Mali destek programları

MADDE 9 – (1) Hizmet birimlerinin öncelik alanlarına yönelik programlar KİDAB koordinasyonunda oluşturulur.

(2) Her bir program için, ilgili hizmet birimleri ile koordineli olarak KİDAB tarafından başvuru rehberi hazırlanır.

(3) Hazırlanan programlar ve başvuru rehberleri, Başkanlık tarafından uygun görülen iletişim kanalları aracılığıyla ilan edilerek kamuoyuna duyurulur. Ayrıca KİDAB tarafından potansiyel yararlanıcılara yönelik bilgilendirici materyaller hazırlanır ve ilgili hizmet birimleri ile koordineli bir şekilde yurtiçi veya yurtdışında tanıtım etkinlikleri düzenlenebilir.

(4) Başkanlık, ilan etmiş olduğu programın, başvuru dönemini değiştirme, başvuruyu belirtilen tarihten önce sonlandırma veya belirtilen dönemde başvuruyu açmama; ilan edilen program şartlarında değişiklik yapma, kısmen veya tamamen iptal etme haklarını saklı tutar. Bu durumlarda, Başkanlıktan herhangi bir hak ve tazminat talebinde bulunulamaz.

Doğrudan destekler

MADDE 10 – (1) Başkanlık, ilan edilen programlar dışında, Başkanlığın görev alanlarıyla ilgili stratejik önemi haiz ve uygulanmasında fayda mülahaza edilen proje tekliflerini, bu Yönetmelik çerçevesinde ayrıca değerlendirebilir.

(2) Doğrudan desteklere ilişkin başvuru, değerlendirme ve uygulama süreçleri bu Yönetmelikte belirtilen hükümler çerçevesinde gerçekleştirilir.

Başvuru, değerlendirme ve sonuçların bildirilmesi

MADDE 11 – (1) Başvuruların, başvuru rehberlerinde belirtilen tarihlerde bilgi sistemi üzerinden alınması esastır. Ancak Başkanlıkça uygun bulunması halinde elden, posta veya elektronik posta yoluyla da başvuru alınabilir.

(2) Başvurular, Başkanlık makamı tarafından uygun görülen en az üç üyenin katılımıyla oluşturulan komisyonlar marifetiyle değerlendirilir. Başvurular komisyon toplantılarından önce Başkanlık uzman ve/veya yöneticileri ya da gerekli görülmesi halinde bağımsız değerlendiriciler tarafından incelenerek ön değerlendirmeye tabi tutulabilir.

(3) Değerlendirme sürecinde, kamu kurumlarından görevlendirme yapılabilir veya Kanunun 6 ncı maddesine istinaden bağımsız değerlendirme hizmeti alınabilir.

(4) Değerlendirme sürecinde görev alan kişilerin kimliği ve değerlendirdikleri projelere ilişkin bilgiler gizli tutulur.

(5) Başvuru döneminde her bir programa gelen proje teklifleri, başvuru sahibinin kurumsal ve mali kapasitesi, ilgililik, program öncelikleri, ilgili alanda tecrübe, yöntem ve somut çıktılar bağlamında değerlendirilerek karara bağlanır. Değerlendirmeye ilişkin detaylı kriterler başvuru rehberlerinde belirtilir.

(6) Başkanlık, projenin büyüklüğü, konusu ve benzeri açılardan gerek görmesi halinde ön inceleme yapabilir, projenin sunumunu yapmak üzere başvuru sahibini Başkanlığa davet edebilir, ek bilgi ve belge isteyebilir ve/veya projeye ilişkin değişiklik yapılmasını talep edebilir.

(7) Bakan tarafından onaylanan komisyon kararları resmi yazı, bilgi sistemi veya elektronik posta marifetiyle başvuru sahibine bildirilir.

Sözleşme

MADDE 12 – (1) Başkanlık ile yararlanıcı arasında imzalanacak sözleşmede; projeye ilişkin özel koşullar ile genel, idari ve mali hükümlere dair hususlar yer alır.

(2) Sözleşmede belirtilmesi durumunda Başkanlık, desteğin amaç, hedef ve bütçesine bağlı olarak, yararlanıcılardan eş finansmana ilişkin teminat isteyebilir. Teminat, nihai ödemenin yapılması ve projenin sözleşmeye uygun olarak sonlandırılmasını müteakip serbest bırakılır.

(3) Başkanlık ile yararlanıcı arasında imzalanacak sözleşme, projenin uygulanacağı ülkenin milli para birimi cinsinden düzenlenebilir.

(4) Yararlanıcıların, projelerini sözleşme hükümleri doğrultusunda uygulamaları esastır. Ancak sözleşmenin imzalanmasından sonra faaliyetlerin uygulamasını zorlaştıracak, geciktirecek veya imkânsız hale getirecek mücbir bir sebebin ortaya çıkması halinde, tarafların mutabakatı ile uygulamanın herhangi bir safhasında sözleşme, uygulama rehberinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde değiştirilebilir.

Sözleşmenin askıya alınması ve feshi

MADDE 13 – (1) Projelerin uygulama aşamasında, Başkanlık tarafından istenilen bilgi ve belgelerin zamanında verilmemesi ve/veya eksik teslim edilmesi, izleme ziyaretlerinin engellenmesi veya projenin sözleşmeye ve ilgili mevzuata uygun yürütülmediğinin tespit edilmesi halinde sözleşme askıya alınır. Bu durumda yararlanıcıya, tespit edilen aksaklık bildirilerek düzeltme için en fazla 60 güne kadar süre verilir. Verilen sürenin sonunda, tespit edilen sorunların çözülmemesi halinde sözleşme feshedilir.

(2) Usulsüzlük yaptığı tespit edilen yararlanıcıların sözleşmeleri feshedilir. Usulsüzlük yapan yararlanıcılar, Başkanlıktan 5 yıl süreyle mali destek alamazlar.

(3) Bu maddenin birinci ve ikinci fıkralarında belirtilen nedenlerle sözleşmenin feshedilmesi halinde, sözleşme çerçevesinde sağlanan destek, tahakkuk eden faiz ve sözleşmede öngörülen cezai şart ve sözleşmeden doğan masraflar ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde yararlanıcıdan tahsil edilir.

(4) Mücbir sebepler nedeniyle, projenin sözleşmede belirtilen şekilde sürdürülememesi halinde, karşılıklı mutabakat içinde sözleşme feshedilerek proje sonlandırılabilir. Bu durumda eğer yararlanıcıya fazla bir ödeme yapılmışsa yapılan ödeme yararlanıcıdan tahsil edilir. Ödeme yapılmamışsa, projenin tamamlanan kısmı için Başkanlık ödeme yapabilir.

(5) Usulsüzlük dışında bir nedenden dolayı sözleşmesi feshedilen yararlanıcılar, Başkanlığa karşı tüm mali yükümlülüklerini yerine getirmedikçe Başkanlıktan herhangi bir mali destek alamazlar.

Proje izleme ve ödemeler

MADDE 14 – (1) Başkanlık tarafından destek sağlanan projelerin, sözleşme, öngörülen faaliyetler, takvim, bütçe ve çıktılar ile uyumlu bir şekilde yürütülmesi amacıyla hizmet birimleri tarafından izleme faaliyetleri gerçekleştirilir. Hizmet birimleri tarafından etkin bir izleme faaliyeti yapılabilmesi amacıyla yararlanıcıdan projeye ilişkin bilgi ve belge talep edilebilir ve/veya proje yerinde incelenebilir.

(2) Projeye ilişkin başlangıç ödemesi, sözleşmede belirtilen oranlar çerçevesinde sözleşme imzalandıktan sonra yapılır. Sözleşmede belirtilen ara ve nihai ödemeler ise, belirlenen takvimde yararlanıcılar tarafından, projenin gidişatı veya nihayetiyle ilgili Başkanlığa sunulan raporların uygun görülmesi halinde yapılır. Başkanlık, raporları inceleme neticesinde ek bilgi veya belge isteyebilir. Başkanlık, raporların incelenmesinin akabinde proje faaliyetlerinin kısmi olarak yerine getirilemediği veya belgelendirilemediğinin tespiti halinde sözleşmede belirtilen miktar veya oranların altında ödeme yapabilir.

(3) Nihai rapor ve belgelerin incelenmesi sonucunda faaliyetler, takvim, uygun harcamalar ve benzeri konular başta olmak üzere sözleşmeye aykırılık tespit edilmesi halinde, bunlara karşılık gelen tutarların Başkanlığa iadesi talep edilir.

(4) Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri ve bunlara bağlı döner sermaye işletmelerince yürütülecek projelere ilişkin destekler, ilgili idare bütçesine tahakkuka bağlanmak suretiyle ödenir. Tahsis edilen tutarlar idarenin tabi olduğu mevzuat çerçevesinde kullanılır.

(5) Başkanlık proje ödemelerini, yararlanıcı ya da Başkanlığın uygun görmesi halinde yararlanıcının vekili olarak tayin edilen gerçek kişi adına projeye özel açılmış banka hesabına aktarır.

(6) Sözleşme kapsamındaki uygulamalarla ilgili olarak, yararlanıcının ve proje kapsamında görev alan kişilerin kusur ve ihmalleri sebebiyle doğacak olan ceza, gecikme zammı, faiz ve sair giderler, Başkanlık tarafından karşılanamaz.

(7) Proje kapsamında yararlanıcılara yapılan ödemeler, proje dışında bir maksatla kullanılamaz ve bu ödemelerden herhangi bir şekilde faiz ve benzeri gelir elde edilemez.

Satın alma ve mülkiyet

MADDE 15 – (1) Yararlanıcıların proje kapsamında yapacakları ihale ve satın alma faaliyetleri, sözleşme ve ilgili uygulama rehberinde belirtilen usul ve esaslara göre yapılır.

(2) Bu Yönetmelik çerçevesinde yürütülen projeler kapsamında alımı desteklenen bina, alet, teçhizat, yazılım, malzeme ile yapımı gerçekleştirilen tesislerin mülkiyeti ve diğer yasal hak ve yükümlülükleri sözleşmede belirtilen şekle göre belirlenir.

Görünürlük

MADDE 16 – (1) Başkanlık tarafından destek sağlanan projelerde, sözleşmede aksi bir hüküm olmadığı sürece Başkanlığın görünürlüğü, yayımlanan görünürlük rehberine uygun olarak sağlanır.

Yazışma dili

MADDE 17 – (1) Desteklerle ilgili her türlü yazışmanın Türkçe yapılması esastır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Ortak destek

MADDE 18 – (1) Başkanlık, bu Yönetmelik ve yürürlükteki diğer mevzuat hükümlerine uygun olmak kaydıyla, kurum ve kuruluşlarla ortak destek programları düzenleyebilir.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 19 – (1) 30/11/2011 tarihli ve 28128 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığınca Verilecek İdari ve Mali Destekler Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 21 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanı yürütür.

Resmi Gazete Tarihi: 20.10.2015 Resmi Gazete Sayısı: 29508

RÜZGÂR KAYNAĞINA DAYALI ELEKTRİK ÜRETİMİ BAŞVURULARININ TEKNİK DEĞERLENDİRMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amaç ve kapsamı; elektrik enerjisi üretiminde rüzgar enerjisinin etkin ve verimli kullanımını sağlamak, rüzgar kaynağına dayalı olarak yapılan önlisans veya lisanssız elektrik üretimi başvurularının teknik değerlendirmelerini yapmak, teknik değerlendirmeleri olumlu sonuçlandırılmış olan önlisanslı, lisanslı veya lisanssız projelerin koordinat değişikliği, kapasite artışları ve türbin teknik özellikleri ile ilgili değişiklik talepleri hakkında uygunluk yazısının düzenlenmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Dayanak

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, 19/2/1985 tarihli ve 3154 sayılı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (h) bentleri ve 10/B maddesi ile 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrasının (ç) bendi ve 14 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bağdaşmaz alan: Uygun bulma kararı alınmış, önlisans veya lisans verilmiş, ilgili mevzuatı kapsamında Kurum tarafından önlisans verilmesine yönelik Kurul Kararı alınmış, santral sahası değişikliği talepleri kapsamında Kurum tarafından kamuoyuna ilan edilerek Genel Müdürlük tarafından uygun bulunmuş santral sahalarını ve/veya YEKA Yönetmeliği kapsamında duyurulan alanları,

b) Bağlantı bölgesi: Önlisans başvurusu yapılacak rüzgar enerjisine dayalı bir üretim tesisinin elektrik sistemine noktasal ve/veya bölgesel bazda bağlanabilecekleri il ve/veya illerin idari sınırlarını,

c) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,

ç) Başvurunun yarışmaya gireceği bölge adı: Önlisans başvurusunda belirtilen santral sahasının alansal büyüklük olarak fazla olduğu ilin yer aldığı bölgeyi,

d) Genel Müdürlük: Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğünü,

e) Kullanılamaz alan: Genel Müdürlük ve/veya Kurumun resmi internet sayfalarında duyurulan ve üzerinde ilgili mevzuatı uyarınca RÖİ ve/veya rüzgar türbini bulundurulamayacak alanı,

f) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,

g) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,

ğ) LÜY: 2/10/2013 tarihli ve 28783 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliği,

h) REPA: Genel Müdürlük tarafından yayımlanan Türkiye Rüzgar Enerjisi Potansiyeli Atlasını,

ı) RES: Rüzgar enerjisine dayalı elektrik üretim santralini,

i) RGY-RÖİ (Rüzgar ölçüm noktasındaki rüzgar güç yoğunluğu): Ek-1’de belirtilen yönteme göre hesaplanan düşey serbest atmosfere dik doğrultuda hareket eden hava kütlesinin birim kesit alanındaki gücünü (W/m2),

j) RÖİ: Rüzgar ölçüm istasyonunu,

k) RÖİ kurulum uygunluk belgesi: Genel Müdürlük tarafından düzenlenen ve içeriğinde RÖİ kurulmak istenilen noktanın koordinatları ile kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlarla ilişkisinin gösterildiği belgeyi,

l) Santral sahası: Köşe koordinatları; önlisans ve/veya lisanssız üretim başvurularında yer alan ve Ek-2’de belirtilen usul ve esaslara göre belirlenecek alanı,

m) SSKGY (Santral sahası kurulu güç yoğunluğu): Santral sahası içerisindeki türbinlerin toplam mekanik güçlerinin santral sahasının yüzölçümüne bölünmesi ile elde edilen değeri (MWm/km2),

n) TDR: Önlisans veya lisanssız elektrik üretimi başvuruları için Genel Müdürlük tarafından Ek-3’deki formata göre düzenlenen teknik değerlendirme raporunu,

o) UTM koordinatı: “Universal Transversal Mercator” izdüşümünde altı veya üç derecelik dilim esasına göre verilen koordinatı (ED 50 Datum),

ö) YEKA Yönetmeliği: 27/11/2013 tarihli ve 28834 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Enerjisi Üretimine Yönelik Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanlarının Belirlenmesi, Derecelendirilmesi, Korunması ve Kullanılmasına İlişkin Usul ve Esaslara Dair Yönetmeliği,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Rüzgar Kaynağına Dayalı Elektrik Üretimi Başvurularının Teknik Değerlendirmesi

Önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi

MADDE 4 –

(1) Özel hukuk hükümlerine tabi tüzel kişilerin önlisans başvuruları kapsamında sundukları bilgi ve belgeler arasından Ek-4’te tanımlanmış olanları Kurum tarafından teknik değerlendirme yapılmak üzere Genel Müdürlüğe gönderilir.

(2) Genel Müdürlüğe gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda aşağıda belirtilen durumların tespit edilmesi halinde başvurunun teknik değerlendirmesi uygun bulunmaz ve bu durum Kuruma bildirilir:

a) Bilgi formu, rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporu ve rüzgar ölçüm sonuç raporunda belirtilen RÖİ koordinatlarından herhangi birinin farklı olması,

b) Bilgi formunda belirtilen RÖİ koordinatlarının başvuruda belirtilen santral sahasında bulunmaması,

c) RGY-RÖİ değerinin 150 W/m2 değerinden küçük olması,

ç)  SSKGY değerinin 2 MWm/km2 değerinden küçük olması,

d) Önlisans başvurusunda belirtilen santral sahası köşe koordinatlarının tamamının kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlar içerisinde bulunması,

e) Başvuruda belirtilen santral sahasının, kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlarla kesişmesi durumunda kesişilen alan dışında kalan kısmı içerisinde kalacak şekilde sadece türbin koordinatları kullanılarak yeni bir santral sahasının belirlenemeyecek olması,

f) RGY-RÖİ hesabında kullanılacak ardışık sıralanmış kullanılabilir ölçüm verisinin Genel Müdürlüğe gönderilmemiş olması,

g) Başvuruda belirtilen ve birbirlerine komşu olan türbinler ve/veya RÖİ’ler arasındaki mesafenin 2.800 metreden fazla olması.

(3) Bu Yönetmelik ve eklerinde belirtilen usul ve esaslara göre yapıldığı tespit edilen önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi uygun görülerek başvuruya ait TDR düzenlenir ve Kuruma gönderilir.

(4) Aşağıdaki durumlardan herhangi birinin tespit edilmesi halinde, önlisans başvurusunun teknik değerlendirmesi uygun görülmekle birlikte türbin ve santral sahası köşe koordinatlarına yer verilmeyen ve ilgili hataların belirtildiği TDR düzenlenerek Kuruma gönderilir:

a) Başvuruda belirtilen santral sahasının, ikinci fıkranın (g) bendinde belirtilen durum hariç olmak üzere Ek-2’de belirtilen diğer mesafeler ve usullere göre belirlenmemiş olması,

b) Başvuruda belirtilen herhangi bir türbin koordinatının, Ek-5’te tanımlanan yönteme göre komşu santral sahalarında bulunan ve teknik değerlendirmesi uygun bulunmuş geçerli bir TDR’de belirtilen türbin/türbinleri etkileyen koordinatlarda olması,

c) Başvuruda belirtilen santral sahasının emniyet bandı üzerinde türbin ve/veya RÖİ bulundurulması,

ç) Başvuruda belirtilen santral sahasının kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlarla kesişmesi.

(5) Teknik değerlendirmesi uygun görülerek Kuruma gönderilen TDR’lere ait önlisans başvurularının başvuru kapasitesinden daha az miktarda bağlantı hakkı kazanması halinde santral sahası köşe koordinatları başvuru sahibi tarafından ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisinde kalacak şekilde mevcut veya yeni türbin koordinatlarına göre yeniden belirlenir ve teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanmış olan bilgi ve belgelerin tamamı Kurum üzerinden Genel Müdürlüğe gönderilir.

(6) Teknik değerlendirmesi uygun görülmekle birlikte dördüncü fıkrada belirtilen durumlara yer verilerek Kuruma gönderilen TDR’lere ait önlisans başvurularının bağlantı hakkı kazanması halinde santral sahası köşe koordinatları başvuru sahibi tarafından ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisinde kalacak şekilde mevcut veya yeni türbin koordinatlarına göre yeniden belirlenir ve teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanmış olan bilgi ve belgelerin tamamı Kurum üzerinden Genel Müdürlüğe gönderilir.

(7) Beşinci fıkra ve altıncı fıkra kapsamında yapılan teknik değerlendirme sonucunda bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara uyulmadığının tespit edilmesi halinde başvurunun teknik değerlendirmesi uygun bulunmaz ve bu durum Kuruma bildirilir.

(8) Bağlantı bölgesi başvuruda belirtilen santral sahasının alansal olarak en fazla yer kapladığı ilin bulunduğu bölgedir.

(9) Önlisans ve/veya lisans alınmış bir RES projesi için önlisans ve/veya lisans sahibi tarafından Genel Müdürlükten alınacak uygunluk belgesi, proje onay ve onaylı projelerine göre yapılan tesislerin kabul işlemlerinde ibraz edilmek zorundadır. Uygunluk belgesinin düzenlenebilmesi için her bir türbinin her türlü ve her ölçekteki imar planlarına işlendiğinin belgelendirilmesi gerekir.

(10) Genel Müdürlükten alınacak RÖİ kurulum uygunluk belgesi ibraz edilmeden yetkili hiçbir kamu kurum ve kuruluşlarına kuruluşuna RÖİ kurma izni için başvuru yapılamaz ve rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporu düzenlenemez.

(11) Yetkili kamu kurumları veya akredite kuruluşlar tarafından onaylanmış rüzgar ölçüm istasyonu kurulum raporunun bir örneği ölçüm sahibi kişilerce onay tarihinden itibaren 30 takvim günü içerisinde Genel Müdürlüğe bildirilir. Bildirilmeyen RÖİ’ler ile yapılan önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi yapılmaz.

(12) Genel Müdürlük, RÖİ’lerin standartlarına ve RÖİ kurulum uygunluk belgesine göre kurulup kurulmadığını ve işletme şartlarını denetleyebilir. Denetleme sonucunda eksiklik belirlenmesi durumunda, bu RÖİ’ler kapsamında yapılacak önlisans başvurularının teknik değerlendirmesi yapılmaz.

Önlisans ve/veya üretim lisansı alınmış başvurular için talep edilen değişikliklerin teknik değerlendirmesi

MADDE 5 –

(1) Rüzgar enerjisine dayalı üretim önlisans veya lisansı sahibi şirketlerin ünite bilgilerinde değişiklik amacıyla yaptığı tadil başvuruları hakkındaki teknik değerlendirmenin yapılabilmesi için Ek-4’te tanımlanan bilgi formunun basılı, onaylı ve sayısal ortamda hazırlanarak Kuruma sunulması gerekir. Ek-5’te tanımlanan esaslara göre komşu santral sahalarındaki türbinlerle etkileşime girmeyenler ve Ek-2’de belirtilen yönteme göre uygun yerlerde türbin bulunduranlar için uygunluk yazısı düzenlenerek Kuruma gönderilir.

(2) Önlisans ve/veya lisansta belirtilen santral sahası köşe koordinatlarının tadil edilmek istenmesi durumunda Ek-4’te yer alan birinci ve ikinci maddelerde belirtilenler Kurum tarafından teknik değerlendirme yapılmak üzere Genel Müdürlüğe gönderilir. Talep kapsamında aşağıda belirtilen kriterleri sağlayanlar için uygun TDR düzenlenir:

a) Talep kapsamında belirtilen türbinlerin, Ek-5’te tanımlanan esaslara göre komşu santral sahalarındaki türbinlerle etkileşime girmemesi,

b) Talep kapsamında belirtilen santral sahası köşe koordinatlarından herhangi birinin kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlar içerisinde bulunmaması,

c) Yeni santral sahasına ait SSKGY değerinin, önlisans ve/veya lisans başvurusunun teknik değerlendirmesi kapsamında uygun görülerek Kuruma gönderilmiş olan TDR’de belirtilen SSKGY değerine eşit veya bu değerden büyük olması,

ç) Yeni santral sahasının, Ek-2’de belirtilen santral sahası belirleme yöntemine uygun olarak belirlenmiş olması.

(3) Santral sahaları arasındaki mesafeleri 300 metrenin altında olan önlisans ve/veya lisans almış başvuru sahipleri, 300 metrenin altındaki mesafeleri içeren santral sahalarının sınır çizgilerine ait emniyet bantlarında türbin bulundurabilirler. Bu türden taleplerin önlisans ve/veya lisans sahibi kişilerce birlikte yapılması, komşu sahalardaki türbinlerin birbirlerinden olumsuz etkilenmemesi ve talebin Genel Müdürlük tarafından uygun görülmesi esastır.

(4) İşletmeye alınmış bir RES’e ait türbinler için koordinat değişikliği ile elektriksel ve/veya mekanik kapasite artışları kapsamında santral sahası emniyet bandında aşağıdaki koşullarda türbin bulundurulması mümkündür:

a) Emniyet bandında bulundurulmak istenen her bir türbinin rotor kanat çapının 150 metre olduğu kabul edilerek Ek-5’te belirtilen yönteme göre çizilen elipsler içerisine başka şirketler tarafından önlisans başvurusu kapsamında bir türbin konulamayacağının tespit edilmesi,

b) Emniyet bandındaki her bir türbin koordinatı merkez kabul edilerek yarıçapı 1.000 metre olacak şekilde çizilen dairesel bir alanın santral sahasının dışında kalan kısmına, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca mevzuatı çerçevesinde türbin konulmasına izin verilemeyeceğinin belgelendirilmesi.

(5) Bu madde kapsamında Genel Müdürlük tarafından Kuruma gönderilen uygunluk yazıları veya TDR’ye istinaden verilen önlisans ve/veya lisans tadil kararları Kurum tarafından karar tarihinden itibaren 20 iş günü içinde Genel Müdürlüğe gönderilir.

LÜY kapsamında teknik değerlendirme raporunun düzenlenmesi ve tadilat talepleri hakkında uygunluk yazısının oluşturulması

MADDE 6 –

(1) Genel Müdürlük tarafından rüzgar kaynağına dayalı olarak LÜY kapsamında bağlantı başvurusu olumlu bulunanlar için mevzuatı kapsamında ilgili şebeke işletmecisi tarafından çağrı mektubu verilmeden önce TDR düzenlenmek üzere Genel Müdürlük internet sayfasında duyurulan bilgi ve belgeler Genel Müdürlüğe gönderilir.

(2) LÜY kapsamında rüzgar kaynağına dayalı olarak kurulmak istenen bir tesis için aşağıda belirtilen durumlardan en az birinin tespit edilmesi halinde başvurunun teknik değerlendirmesi olumsuz sonuçlandırılır:

a) Genel Müdürlük internet sayfasında duyurulan bilgi ve belgelerin eksik veya usulüne uygun olmayan şekilde hazırlanmış olması,

b) Başvuruda belirtilen türbinlerin kullanılamaz alanlar ve/veya bağdaşmaz alanlar içerisinde veya LÜY kapsamında geçerliliği devam eden bir TDR’de belirtilen türbin/türbinlerin rüzgarını etkileyecek noktalarda bulunması,

c) Başvuruda belirtilen türbin koordinatları merkez kabul edilerek yarıçapı türbin rotor kanat uzunluğu olacak şekilde çizilecek olan dairesel bir alanın, başvuruda belirtilen arazi sınırının dışına taşması,

ç) Kamu kurum ve kuruluşları hariç olmak üzere başka gerçek veya tüzel kişilerce yapılan lisanssız üretim başvurularında belirtilen santral sahasının, Hazinenin özel mülkiyetindeki veya devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlar üzerinde bulunması.

(3) LÜY kapsamında rüzgar kaynağına dayalı olarak birbirlerine komşu olacak şekilde konumlandırılmak istenen ve Genel Müdürlük tarafından Ek-5’te belirtilen esaslara göre birbirlerinin rüzgarını olumsuz yönde etkilediği belirlenen LÜY başvuruları için başvuru sahiplerinin bu olumsuzluğu kabul ettiklerine dair birbirlerine verecekleri izinler dikkate alınmaz ve bu tür başvurular için TDR düzenlenmez.

(4) Rüzgar kaynağına dayalı olarak yapılan lisanssız elektrik üretimi başvuruları kapsamında Genel Müdürlük tarafından TDR düzenlenmiş olan başvurularda belirtilen türbin teknik özellikleri ve koordinat bilgilerinde yapılabilecek tadilat talepleri için ilk başvuru esnasında ilgili şebeke işletmecisine sunulan mülkiyeti gösteren belgede belirtilen taşınmaz/taşınmazlarda olmak kaydıyla ilgili mevzuatı kapsamında TDR tekrar düzenlenir.

(5) (Değişik: RG-8/11/2016-29882) Önlisans veya üretim lisansı başvurusuna konu üretim tesisi sahası için lisanssız elektrik üretimi başvurusu yapılamaz ve yapılması halinde ilgili başvurular iade edilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 7 –

(1) 9/11/2008 tarihli ve 27049 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgar Enerjisine Dayalı Lisans Başvurularının Teknik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Mevcut önlisans başvurularında SSKGY ve RGY-RÖİ değerlerinin hesaplanması

GEÇİCİ MADDE 1 –  (1) 3/10/2016 tarihinden önce yapılan önlisans başvuruları için aranan asgari SSKGY değeri 0,6 MWm/km2 olup bu başvurular için asgari RGY-RÖİ değeri hesaplanmaz.

Başvuruda belirtilen santral sahasının lisanslı bir santral sahası ile kesişmesi nedeniyle teknik değerlendirmesi yapılmamış olan başvuruların sonuçlandırılması

GEÇİCİ MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce lisans başvurularının teknik değerlendirmeleri kapsamında, başvuruda belirtilen türbin koordinatlarının tamamının kesişilen lisanslı bir santral sahası içerisinde bulunması nedeniyle başvurunun teknik değerlendirmesinin yapılmadığı hususu Kuruma bildirilmiş olan başvurular için sistem bağlantı hakkının halen geçerli olması, ilk lisans başvurusunda belirtilen santral sahasının içerisinde kalınması ve ilk başvuruda belirtilen santral sahası içerisindeki türbinlerin başka santral sahalarındaki türbinlerle etkileşmemesi durumlarında bu Yönetmelik esaslarına göre uygun TDR düzenlenir.

Yürürlük

MADDE 8 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 9 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

	Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
20/10/2015	29508
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
Tarihi	Sayısı
1	8/11/2016	29882
2
3

3 Kasım 2015 SALI                   Resmî Gazete                            Sayı: 29521

YÖNETMELİK

Çevre ve Şehircilik Bakanlığından:

ŞEHİR İÇİ YOLLARDA BİSİKLET YOLLARI, BİSİKLET İSTASYONLARI VE BİSİKLET PARK YERLERİ TASARIMINA VE YAPIMINA DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, şehir içi yollarda bisikletlerin ulaşım amacıyla kullanılmasını sağlamak, bisiklet yolları, bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerlerinin planlanması, tasarlanması, yapılması ve işletilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik, şehir içi yollardaki bisiklet yolları, bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerlerinin tasarım ve yapım kurallarını, bisiklet yollarının şehir içi yollara entegrasyonunu, bisiklet istasyon ve bisiklet park yerlerinin işletilmesini kapsar.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bisiklet istasyonu: Bisikletlerin işletmesinden kiralanabildiği ve gereği halinde bakım ve onarımının yapıldığı, bisiklet ulaşım aksı üzerinde yer alan istasyon noktalarını,

b) Bisiklet park yeri: Bisikletlerin güvenli olarak bırakılabilecekleri, araç trafiğinden arındırılmış ve toplu olarak park edilmesi için tasarlanmış özel alanı,

c) Bisiklet yolu: Ulaşım, gezinti ve spor yapmak amacıyla yaya ve motorlu araç trafiğini aksatmadan bisikletlilerin emniyetli bir şekilde kullandığı, motorlu araç trafiğine kapalı yolları,

ç) Bisiklet: Üzerinde bulunan insanların adale gücü ile pedal veya el ile tekerleği döndürülmek suretiyle hareket eden motorsuz taşıtlar ile azami sürekli anma gücü 0.25 kilovatı geçmeyen, hızlandıkça gücü düşen ve hızı en fazla 25 km/sa’te ulaştıktan sonra veya pedal çevirmeye ara verildikten hemen sonra gücü tamamen kesilen elektrikli bisikletleri,

d) Boyuna eğim: Yol güzergâhında yol ekseni boyunca, yola verilen eğimi,

e) Durma çizgisi: Işıklı veya ışıksız trafik işareti ile durdurulan araçların, durup bekleyeceği yol kaplaması üzerine çizilmiş çizgiyi,

f) Engelli:  Doğuştan veya sonradan herhangi bir hastalık veya kaza sonucu bedensel, zihinsel, ruhsal, duygusal ve sosyal yeteneklerini çeşitli derecelerde kaybetmesi nedeniyle normal yaşamın gereklerine uyamama durumunda olup; bağımsız hareket edebilmesi için yapılarda ve açık alanlarda özel fiziksel ve teknik düzenlemelere gereksinim duyan kişiyi,

g) Enine eğim: Yolun ekseninde yatayda dik iki tarafa veya tek tarafa doğru verilen eğimi,

ğ) İki yönlü yol: Taşıt yolunun her iki yöndeki taşıt trafiği için kullanıldığı yolu,

h) İlgili idare: Mücavir alan dâhilinde belediyeler, mücavir alan haricinde il özel idarelerini,

ı) İşaretleme: Taşıt yolu ile bordür, ada, ayırıcı, oto korkuluk gibi karayolu elemanları üzerindeki belirlenmiş renklerde çizgi, şekil, sembol, yazı, yansıtıcı ve benzeri yardımıyla özel bir talimat, bilgi veya uyarının aktarılmasını sağlayan tertibatı,

i) İşaretler: Yol kaplaması, bordür, ada, refüj, oto korkuluk gibi karayolu elemanları üzerine çizilen çizgiler, oklar, yazılar, sayılar ve şekilleri,

j) Karayolları Teknik Şartnamesi: Karayolları Genel Müdürlüğü Tarafından 2013 yılında yayımlanan Yol Altyapısı, Sanat Yapıları, Köprü ve Tüneller, Üstyapı ve Çeşitli İşler Şartnamesini,

k) Kavşak: Çeşitli yönlerden gelen iki veya daha fazla trafik yolunun birbiri ile birleştiği, ayrıldığı veya kesiştiği ortak alanı,

l) Refüj: Taşıt yollarını veya yol bölümlerini birbirinden ayıran, bir taraftaki taşıtların diğer tarafa geçmesini engelleyen ve düzenleyen karayolu yapısı veya trafik tertibatı,

m) Şehiriçi yolu: Yayaların, motorlu (raylı sistem hariç) ve motorsuz taşıtların hareket ettiği, diğer yollardan farklı olarak gerekli her türlü teknik alt yapı tesislerine sahip yolu,

n) Taşıt yolu: Yolun taşıt trafiğine ayrılmış kısmını,

o) Tek yönlü yol: Taşıt yolunun yalnız bir yöndeki taşıt trafiği için kullanıldığı yolu,

ö) Trafik hiyerarşisi: Trafik akış sistemi içerisinde motorlu ve motorsuz taşıtların birbirlerine geçiş üstünlüklerini,

p) Trafik işaret levhası: Sabit veya taşınabilir bir mesnet üzerine yerleştirilmiş ve üzerindeki sembol, renk ve yazı ile özel bir talimatın bildirilmesini sağlayan trafik tertibatını,

r) TS 10839: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar-Kavşaklarda Bisiklet Yolu Geçişleri Tasarım Kuralları standardını,

s) TS 11782: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar-Bisiklet Park Tesisleri Tasarım Kuralları standardını,

ş) TS 12576: Türk Standart Enstitüsü tarafından Haziran 2012 tarihinde yayımlanan Şehir İçi Yollar-Kaldırım ve Yaya Geçitlerinde Ulaşılabilirlik İçin Yapısal Önlemler ve İşaretlemelerin Tasarım Kuralları standardını,

t) TS 7249: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar Boyutlandırma ve Tasarım Esasları standardını,

u) TS 9826: Türk Standart Enstitüsü tarafından Mart 2013 tarihinde yayımlanan Şehiriçi Yollar-Bisiklet Yolları standardını,

ü) UKOME: Ulaşım Koordinasyon Merkezini,

v) Yaya kaldırımı: Taşıt yolu kenarı ile gerçek veya tüzel kişilere ait mülkler arasında kalan ve bordür taşıyla taşıt yolundan ayrılmış platformun yalnız yayaların kullanımına ayrılmış kısmı,

y) Yaya: Karayolunda hareketsiz duran veya yürüyen kişiyi,

z) Yeşil bant: Kısa boylu ağaçlar ve bitkiler ile bisikletlinin görüşünü etkilemeyecek şekilde tasarlanan hem peyzaj düzenlemesi için hem de ayırıcı olarak kullanılabilen bölgeleri,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Bisiklet Yollarının Genel Esasları

Genel esaslar

MADDE 4 – (1) Bisiklet yolları, kullanıcılarının ulaşım ihtiyaçlarını karşılamak ve trafik akış sistemi içerisinde kavşak ve yol ayrımlarındaki geçişlerini güvenli bir şekilde sağlamak amacıyla öncelikli olarak topoğrafyanın müsait olduğu yerlerde yapılır ve ulaşım noktalarını ve yerleşim yerlerinin merkezi bölgelerini birbiriyle irtibatlandıracak bir ağ oluşturacak şekilde tasarlanır.

(2) Bisiklet yolu ve ağları tasarlanırken bisiklet sürüşüne en uygun güzergâh tercih edilir. Bisiklet yolu ağı, kavşaklar ile kent mobilyaları, peyzaj öğeleri ve yapı parselleri tarafından en az sayıda bölünüp yolun devamlılığı esas alınarak, bisikletlinin bir başlangıç noktasından varış noktasına kesintiye uğramadan gidebilmesini sağlayacak şekilde tasarlanır.

(3) Bisiklet yolu ağı, trafik hiyerarşisi göz önünde bulundurularak motorlu araç yollarından, bisiklet sürücülerinin yol geçişlerinde diğer araçlar tarafından net bir şekilde görünmelerini sağlayacak biçimde tasarlanır.

(4) Bisiklet yolları, bisikletlilere beklenmedik durumlarla karşılaştıklarında durmak için gerekli reaksiyon ve frenleme mesafesini sağlayacak duruş görüş mesafesine göre tasarlanır.

(5) Bisiklet yollarının tasarımında öncelikli olarak trafik akışı ile aynı ve tek yön tercih edilir; ancak, yeterli genişlik ve sinyalizasyon sisteminin sağlandığı durumlarda çift yönlü şeritler de oluşturulur.

(6) Eğim, bisikletliyi tehlikeye sokmayacak şekilde en çok %4 olarak uygulanır ve artan eğimler Ek-2 Tablo 1’de belirtilen eğim ve önerilen maksimum uzunluklar dikkate alınarak tasarlanır. Dik eğimle geçilmesi gereken durumlarda, bisiklet yolu genişliği artırılarak bisikletlilere ekstra manevra yapabilecekleri alan bırakılır.

(7) Bisiklet yolları uzun ömürlü mavi renkli boya ile boyanır.

(8) Bisiklet yolu ağları üzerinde kent bütünündeki ulaşım sistemleri ile uyumlu, güvenliği sağlayacak trafik işaret ve işaretlemeleri ile sinyalizasyon sistemleri oluşturulur.

(9) Bisiklet yolu ağları üzerinde bisiklet kullanıcılarının ihtiyaçlarını karşılayacak sayıda yeterli park istasyonları ve park yerleri yapılır.

(10) Bisiklet yolu ağlarının yapım, bakım ve onarımı ilgili idaresince yapılır veya yaptırılır.

(11) Üniversite kampüslerinde bisiklet yolu yapılması halinde yurt ve eğitim binaları birbirine bağlanacak şekilde tasarlanır ve ihtiyacı karşılayacak yeterlikte yurt ve eğitim binalarına bisiklet park yerleri yapılır.

(12) Yeni yerleşim yerlerinin planlanmasında, arazinin mülkiyet dokusu ve coğrafi özellikleri dikkate alındığında bisiklet yolu yapılması uygun görülen şehir içi yollarda yol genişlikleri TS 9826 standardında belirtilen minimum bisiklet yolu genişlikleri eklenerek planlanır.

(13) Bisiklet yolu ve bisiklet yolunun güzergâhındaki karayolları ile kesişim noktasında, en az 1/500 ölçekli yol projesi yapılıp büyükşehir belediyelerinde UKOME kurul kararı, diğer belediyelerde ise il/ilçe trafik komisyonu kararına istinaden belediye meclisi kararı ile uygulanır. Ayrıca, bisiklet yolları 14/6/2014 tarihli ve 29030 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğine uygun olarak yapılan uygulama imar planında ve varsa ulaşım ana planında gösterilir.

(14) Her bisiklet yolunun güzergahına bir ad veya kod verilir.

(15) Genel olarak bisiklet yolları, gidiş yönünde yolun sağ tarafında yol platformu ile yaya kaldırımı arasında planlanır.

(16) Bisiklet yolları, tek yönlü yollarda motorlu taşıt trafiği ile aynı yönde yolun sağında ve tek yönlü olarak veya yolun sağında iki yönlü olarak; iki yönlü yollarda yolun her iki tarafında, motorlu taşıt trafiği ile aynı yönde tek yönlü olarak; bunun gerçekleştirilemediği kısımlarda ise yolun bir tarafında çift yönlü olarak gerekli ölçülere uygun şekilde tasarlanır.

(17) Bisiklet yolları engelliler tarafından kullanılan ve hız sınırı dâhilinde olan araçlar tarafından da kullanılır.

(18) Sit alanlarında ve korunan alanlarda 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu uyarınca planlama ve uygulama yapılır. Koruma amaçlı imar planlarında aksine hüküm bulunmuyorsa, bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

(19) Kaldırım üzerinde bisiklet yolu teşekkül ettirilmesi halinde, kaldırım üzerinde bisiklet yolu haricinde kalan kaldırım genişliği TS 12576’daki asgari koşullar sağlanır.

(20) Bisiklet yolu kaplamaları ve aydınlatmasında yenilenebilir enerji sistemleri kullanılabilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Bisiklet Yolları Tasarım ve Yapım Kuralları

Yaya kaldırımına yapılacak bisiklet yolları

MADDE 5 – (1) Bisiklet yolu, yol yüzeyi seviyesinde ya da yol yüzeyi ile kaldırım seviyesi arasında olabilir ancak, kaldırımla aynı veya üst seviyede olamaz.

(2) Bisiklet yolunun yaya kaldırımının taşıt yolu tarafında tek şeritli olarak yapılması halinde, bisiklet yolu şerit genişliği TS 9826 standardında belirtildiği şekilde en az 130 cm genişliğinde tasarlanır ve taşıt yolu tarafında 50 cm genişliğinde emniyet mesafesi bırakılır (Ek-1 Şekil 1).

(3) Daraltılmış bisiklet yolu uygulaması için yaya kaldırımında yapılacak bisiklet yollarının tasarımında TS 9826 ve TS 12576’da belirtildiği şekilde manevra payı yaya kaldırımı tarafında bırakılır. Bisiklet yolu şerit genişliği taşıt yolundaki emniyet mesafesi ile birlikte en az 160 cm olacak şekilde tasarlanır. Dar yaya kaldırımında tek şeritli bisiklet yolu yapımında her iki taraftaki manevra payları azaltılarak bu genişlik en az 140 cm olarak uygulanabilir (Ek-1 Şekil 2). Yaya kaldırımı genişliği, bisiklet yolu sebebiyle 150 cm’den daha az olmaz.

(4) Garaj ve bahçe giriş çıkışları gibi kaldırımın motorlu araçlarla kısa süreli olarak ortak kullanım alanına sahip olduğu noktalar haricinde bisiklet yolları bölünmeyecek şekilde tasarlanır.

(5) Yaya kaldırımının taşıt yolu tarafına yapılacak iki şeritli bisiklet yolunun şerit genişliği TS 9826’da belirtildiği üzere, Ek-1 Şekil 3’te gösterildiği gibi üç farklı şekilde yapılır.

(6) Yaya kaldırımı genişliğinin müsait olması durumunda bisiklet yolu ile taşıt yolu arasına emniyet için yeşil bant konulması halinde uygulanacak ölçüler TS 9826’da belirtildiği üzere, Ek-1 Şekil 4’te gösterilmiştir. Yaya kaldırımına bisiklet yolu yapıldığında; bisiklet yolu, yaya kaldırımının taşıt yolu tarafında yapılır.

(7) Yaya kaldırımında bulunan bisiklet yolu yüzey kaplaması TS 9826’da verilen en- kesite ve malzemelere uygun olarak yapılır (Ek-1 Şekil 5).

Taşıt yoluna yapılacak bisiklet yolları

MADDE 6 – (1) Bisiklet yolunun taşıt yolunda yapılması halinde, taşıt yolu ile bisiklet yolu birbirinden en az 25 cm genişliğinde devamlı çizgi ile ayrılır ve bisiklet yolu genişliği TS 10839’a uygun olarak yapılır (Ek-1 Şekil 6).

(2) Ayırıcılı bisiklet yolu yapımı tercih edilmesi durumunda, bisiklet yolu ile motorlu taşıt şeridi arasında mümkün olduğunca fiziksel bariyer ile koruma alanları oluşturulur. Trafik güvenliği göz önüne alınarak en az 60 cm genişliğinde ve en az 10 cm yüksekliğinde bir refüjle bisiklet yoluyla taşıt yolu birbirinden ayrılır (Ek-1 Şekil 7 ve Şekil 8).

(3) Taşıt trafiğinden şerit çizgisi dışında herhangi bir bariyer ile ayrılmadan uygulanacak bisiklet yollarında, bisiklet yolunun araç park yeri yanında bulunması durumunda araç park yeri ile bisiklet yolu arasında 60 cm mesafe bırakılır (Ek-1 Şekil 9).

(4) Taşıt yolundaki bisiklet yollarında bisikletlilerin taşıtlarla güvenli bir şekilde hareketinin sağlanması için araç hız sınırının 50 km/sa’tan fazla olduğu yerlerde taşıt yolu şerit çizgisi ile bisiklet yolu arasında en az 1,5 m güvenlik mesafesi bırakılır.

(5) Taşıt yoluna yapılacak bisiklet yolu kaplamaları, Karayolları Teknik Şartnamesine uygun olacak şekilde taşıt yolunun yapıldığı malzeme ile asgari aynı vasıfta yapılır.

Park ve bahçeler içerisine yapılacak bisiklet yolları

MADDE 7 – (1) Park ve bahçeler içerisindeki bisiklet yolu ulaşım ağı çevreye duyarlı ve araziye uyum sağlayacak şekilde düzenlenir.

(2) Park ve bahçelerin içerisinden geçen bisiklet yolları, trafiğin yoğun olduğu hatlardan ayrı olarak planlanır ve bir alternatif oluşturacak şekilde düzenlenir.

(3) Park ve bahçeler içerisindeki bisiklet yollarının kısa mesafeli toplu taşıma ağına ve sokaklara bağlanarak erişilebilirliği sağlanır ve kent içi trafik düzenlemeleri bu bağlamda yapılır.

(4) Park ve bahçelerde uygulanacak bisiklet yolları 5 inci maddede belirtilen yaya kaldırımına yapılacak bisiklet yolları ile aynı şartlara sahip olarak tasarlanır.

Trafik güvenliği ve hız

MADDE 8 – (1) Bisiklet yolları için hız sınırı azami 25 km/sa olarak uygulanır.

(2) Yaya kaldırımındaki bisiklet yolunda enine eğim TS 9826’da belirtildiği gibi taşıt yolu tarafına doğru %2 olacak şekilde uygulanır (Ek-2 Şekil 1).

(3) Bisiklet yollarında uygulanacak boyuna eğimler Ek-2 Tablo 1’deki değerler göz önüne alınarak tasarlanır.

(4) Bisiklet yolunun yaya kaldırımında olduğu hallerde, taşıt yolundaki garaj giriş-çıkışlarında araç geçişleri için bisiklet yolu TS 7249 ve TS 10839 standartlarında belirtildiği şekilde yapılır ve geçişler 50 cm x 50 cm’lik, 50 cm aralıkla beyaz boyanmış zemin ile belirtilir. Geçişteki kesikli çizgiler arasında kalan bisiklet yolu kısmı sarı ve benzeri uygun renkte aşınmayacak özellikte bir boya ile boyanarak araçlar tarafından fark edilmesi sağlanır (Ek-2 Şekil 2 ve Şekil 4).

(5) Bisiklet yollarının önünde yaya güvenliğini tehlikeye sokacak yerlere hız kesici engeller konulur. Su tahliye ve benzeri amaçlı mazgallar ise bisiklet tekerleklerinin boşluk bölümlerine girerek meydana gelecek kazaların önlenebileceği şekilde tasarlanır.

(6) Bisiklet kullanımında sürücü belgesi, kullanıcı yaşı ve cezalara ilişkin hususlarda 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Kara Yolları Trafik Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Bisiklet yolu işaretlemeleri

MADDE 9 – (1) Taşıt yolundaki bisiklet yolu, taşıtların geçtiği bölümden, TS 10839 standardına uygun şekilde beyaz renkte sürekli çizgi; kavşaklarda, garaj ve bahçe giriş-çıkışında ise kesikli çizgi ile ayrılır (Ek-2 Şekil 2, Şekil 3 ve Şekil 4).

(2) Kavşaklardaki, garaj ve bahçe giriş çıkışlarındaki bisiklet yollarının başlangıç ve bitişlerine uyarıcı levhalar yerleştirilir.

(3) Taşıt yolundaki bisiklet yoluna diğer taşıtların geçmemesi veya park etmemesi için, kavşak girişlerinde kaldırım kenarlarına (Ek-2 Şekil 5 ve Ek-2 Şekil 6) bisiklet yolu ikazı ve gerekli yerlerde park yasağı levhaları konulur.

(4) Trafik ışıkları ile ilgili gerçekleştirilen düzenlemelerde, bisikletlilere sağlanan kolaylıklar ve tercih olanakları, çıkmaz sokaklar, tek yönlü sokaklar, yaya bölgeleri ve benzeri özel durumlar özel trafik işaretleri ile belirtilir.

(5) Bisikletlilere ait trafik ışık sistemleri, uyarı ve yön levhaları, bisiklet yolları zemininde ve/veya kenarında bisiklet yolu zemini ile tabela alt kenarı arasındaki net yükseklik 2.00 m’den az olmamak üzere bisikletlinin kolay görebileceği bir hizada konumlandırılır.

(6) Bisikletliler için belli bir hızda kesintisiz bisiklet sürüşünü sağlamak üzere gerekli altyapı sağlandığı takdirde sinyalizasyon düzenlemeleri yapılarak yeşil dalga sistemi oluşturulur.

(7) Bisiklet yolunun başlangıç ve bitişi, sağa ve sola dönüşler, tehlike ve yasaklar, yönler Ek-2 Şekil 7’de gösterilen levhalarla belirtilir. Mecburi bisiklet yolu işaret levhası sadece bisikletliler için inşa edilmiş olan özel yolun başlangıcına konulur. Diğer yol ve caddelerle olan kesişimlerden sonra ilgili kurumca gerekli görülmesi halinde bu işaret levhasının tekrarlanması sağlanır.

(8) Bisiklet yolu ile ulaşılabilecek en yakın yerleşim birimleri, hastaneler, turistik yerler, kent bütününde görülmeye değer ve bisiklet ile ulaşılabilecek tarihi noktalar, toplu taşım aktarma noktaları, en yakın bisiklet park yeri gibi odak noktalarının mesafe bilgisini veren işaretlemeler ile kavşak giriş ve çıkışlarını gösteren işaret levhaları uygun yerlere yerleştirilir.

(9) Yaya kaldırımında bisiklet yollarına dair yayaları uyarıcı levhalar gerekli yerlere yerleştirilir.

(10) Bisiklet yollarında bulunması gereken levhalar bisikletliyi tehlikeye sokmayacak sayıda gerekli yerlere yerleştirilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Geçişler

Bisiklet yollarında geçişler

MADDE 10 – (1) Otobüs durakları boyunca bisiklet yolu TS 9826 standardına uygun olarak, taşıt yoluna taşmadan, durak arkasından ve durağa 200 cm’lik mesafe bırakılarak yapılır (Ek-3 Şekil 1).

(2) Yaya kaldırımındaki bisiklet yollarının kavşak geçişleri TS 10839 standardında belirtildiği şekilde aşağıdaki özelliklere uygun olarak tasarlanır;

a) Yaya kaldırımında yapılan bisiklet yollarının ışık kontrolsüz kavşak geçişleri Ek-3 Şekil 2’ye,

b) Yaya kaldırımında yapılan bisiklet yollarının ışık kontrollü kavşak geçişleri Ek-3 Şekil 3’e,

c) Kavşaklardaki damla adasından bisiklet yolu geçişleri Ek-3 Şekil 4’e,

ç) Işık kontrollü ve kontrolsüz yollarda bisiklet yolu geçişleri Ek-3 Şekil 5’e,

d) Yaya kaldırımında yapılan bisiklet yollarının tali yoldan geçişleri ve sola dönüşleri Ek-3 Şekil 6’ya,

e) Kavşak dışında düz yollarda, karşıdan karşıya bisiklet yolu geçişleri ışık kontrollü veya kontrolsüz geçiş olmasına göre Ek-3 Şekil 7’ye,

uygun yapılır.

(3) Bisiklet yolunun yaya kaldırımından taşıt yoluna geçmesi halinde, güzergâh değişimi TS 9826 standardında uygun olarak Ek-3 Şekil 8’de gösterilen şekilde yapılır.

(4) Taşıt yolunda çizgi ile ayrılmış bisiklet yollarının kavşak geçişleri Ek-3 Şekil 9’daki gibi TS 10839 standardında belirtilen özelliklerde; taşıt yolundan yaya kaldırımına geçen bisiklet yolu ve yaya kaldırımından taşıt yoluna inen bisiklet yolları ise Ek-3 Şekil 10’daki gibi yapılır.

(5) Sinyalize edilmiş kavşaklarda, bisikletlilerin kırmızı ışık süresince güvenliğinin sağlanması ve diğer yol kullanıcıları tarafından görülebilecek bir şekilde motorlu araç kuyruğunun önüne geçebilmesi için 3 ila 5 metre arasında uzunluğa sahip bisikletli bekleme alanları yapılır. Bisiklet kullanıcılarına, aynı yönde seyreden motorlu taşıtlardan birkaç saniye önce yeşil ışık ile geçiş önceliği sağlanır. Bunu sağlamak üzere sinyalizasyon sistemi yaya, bisiklet ve motorlu araçlar için ayrı ayrı tesis edilir. Bisikletli bekleme alanları motorlu araçların durma çizgisinin önünde ve yaya geçit çizgilerinin gerisinde Ek-3 Şekil 11’deki gibi yapılır.

(6) Geçişler, motorlu taşıtlar ve bisikletliler için ayrı trafik ışıklarının birbiriyle uyumlu çalışması suretiyle, bisikletlilere geçiş önceliği sağlayacak şekilde sağlanır. Geçişlerde sinyalizasyon yardımıyla yolun uygun olması durumunda bisikletli için çapraz geçişler Ek-3 Şekil 12’deki gibi yapılır.

(7) Ana trafik geçişlerinde alt geçitler, rampalı ve döner üst geçitler tercih edildiği takdirde eğim %9’u geçmeyecek şekilde yapılır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Entegrasyonu

Bisikletlilerin ulaşım sistemine entegrasyonu

MADDE 11 – (1) Bisiklet kullanımının ulaşım amaçlı hale getirilebilmesi amacıyla yetkili kurumlarca planlı bisiklet yollarının toplu taşıma ağlarına (metro, tren, otobüs, vapur ve benzeri) bağlanacak şekilde bütünleşmesi sağlanır.

(2) Toplu taşımada ilgili idarelerin belirleyeceği güzergâhlarda ve sayılarda bisiklet taşıma aparatlarına sahip otobüsler kullanılır, otobüs sürücülerine gerekli eğitim verilir ve bilgilendirme yapılır. Bisiklet taşıma aparatına sahip otobüsler öncelikle yokuşun fazla, trafiğin yoğun olduğu yollarda kullanılır.

(3) Şehir içi raylı ulaşım sistemlerinin bisiklet kullanımı ile uyumu, ilgili idarenin uygun görüşü çerçevesinde, yolcu yoğunluğunun fazla olduğu saatlerde günlük sayı sınırlaması dâhilinde, diğer saatlerde ise herhangi bir sayı sınırlamasına tabi olmadan uygulanır.

(4) Şehir içi deniz yolu taşımacılığının bisiklet kullanımı ile uyumu, ilgili idarenin uygun görüşü çerçevesinde, yolcu yoğunluğunun fazla olduğu saatlerde günlük sayı sınırlaması dâhilinde, diğer saatlerde ise herhangi bir sayı sınırlamasına tabi olmadan uygulanır.

(5) Bisiklet sayısı ve ağırlığı dikkate alınarak ulusal veya uluslararası sertifikaya sahip bisiklet taşıma aparatları toplu taşıma araçlarında ilgili idarenin sorumluluğunda kullanılır.

ALTINCI BÖLÜM

Bisiklet İstasyonları ve Bisiklet Park Yerleri

Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri ile ilgili genel hükümler

MADDE 12 – (1) Bisiklet sürücülerinin, bisikletlerini güvenli olarak bırakabilecekleri, aydınlatması olan, hava koşullarına dayanıklı, motorlu taşıt trafiğinden arındırılmış ve bisikletlerin toplu olarak park edilebileceği istasyonlar ile bisiklet park yerleri ihtiyacı karşılayacak oranda yapılır ve yapılan bisiklet park yerlerinde TS 11782 standartları sağlanır.

(2) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri araç ve yaya trafiğine engel olmayacak şekilde, bisiklet yollarına yakın, göz önünde ve hırsızlığa karşı emniyetli olacak şekilde tasarlanır. Ayrıca, şehrin cazibe merkezlerinde ortaya çıkabilecek talep yoğunluğunun karşılanabileceği sayıda bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri oluşturulur.

(3) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri uzaktan görünebilir şekilde yapılır ve bu alanlar bilgilendirici işaret ve levhalarla tanımlanır. Ayrıca istasyonlar ve park yerlerine ulaşım dik rampalar ve merdivenler olmayacak şekilde tasarlanır.

(4) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri; toplu taşıma araçları, raylı sistem, deniz taşımacılığı ve şehirlerarası taşımacılık terminalleri ile kolayca bütünlüğün sağlanabilmesi için söz konusu toplu taşıma ağlarına en kolay erişilebilecek noktalarda inşa edilir.

(5) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerlerinin uzun süreli kullanımı durumunda ilgili idarenin isteği doğrultusunda bisiklet park yeri, üstü kapalı olarak düzenlenir (Ek-4 Şekil 1).

Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri ile ilgili tasarım esasları

MADDE 13 – (1) Bisiklet istasyonları ve bisiklet park yerleri, bisikletlerin belirli bir düzende, güvenli bir şekilde kilitlenip sabitleştirilmesini sağlayıcı bisiklet kilit mekanizmasını içerir ve bisikletlerin park yerlerine kolayca yerleştirilebilecek ve çıkarılabilecekleri şekilde tasarlanır.

(2) Bisiklet park ekipmanları darbelere ve hava koşullarına dayanıklı özellikte olur.

(3) Bisiklet istasyonları ve park yerleri, yer durumuna göre Ek-4’te gösterilen şekilde yola dik veya açılı, tek sıra, iki sıra, dairesel veya yarım daire biçiminde tasarlanır.

a) Tek sıra halinde yola dik olarak oluşturulan bisiklet park yerinde iki bisiklet arası 0,60 – 0,70 m, bisikletin boyuna park yeri genişliği ise 1,90 m olarak tasarlanır (Ek-4 Şekil 2).

b) Tek sıra halinde yola açılı olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, bisikletler yola 45˚ açılı olarak yerleştirilir,  park bandı genişliği 1,35 m ve iki bisiklet arası yatayda 0,85 m olarak tasarlanır (Ek-4 Şekil 3).

c) Tam veya yarım dairesel olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, bisikletler bir ağaç veya direk etrafında dizilir (Ek-4 Şekil 4).

ç) İki sıra halinde oluşturulan bisiklet park yerinde, yaya geçişleri ve manevra alanı için iki sıra arasında 1,75 m açıklık bırakılır (Ek-4 Şekil 5).

d) İki sıralı yola açılı olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, manevra ve yürüme alanının genişliği en az 1,40 m olarak tasarlanır (Ek-4 Şekil 6).

e) Askılı olarak oluşturulan bisiklet park yerinde, bisikletler duvara yarı dik şekilde dayalı olarak park eder (Ek-4 Şekil 7).

(4) İlgili belediye tarafından uygun görülen ulusal veya uluslararası standartlara uygun veya sertifikaya sahip bisiklet park yerleri de tasarlanabilir.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Aydınlatma, kamulaştırma ve güvenlik

MADDE 14 – (1) Bisiklet yolları gece güvenliği ve sürüş konforu için en az Ek-5 Tablo 1’deki değerlere uygun olarak ve bisikletlinin yüzüne ışık yansımayacak şekilde projelendirilerek aydınlatılır.

(2) Bisiklet yollarının yapım sürecinde uygulanacak kamulaştırma işlemleri 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre yapılır.

(3) Bisiklet yolları, bisiklet işletme ve park istasyonlarının bakım, onarım, denetim ve güvenlik işleri, 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu hükümleri saklı kalmak kaydı ile ilgili belediyeye ait olup, istasyonların işletilmesi ilgili belediyece yapılır veya yaptırılır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte mevcut bisiklet yolları 5 yıl içerisinde bu Yönetmelik hükümlerine uygun hale getirilir.

Yürürlük

MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.

Ekler için tıklayınız

4 Şubat 2016 PERŞEMBE                 Resmî Gazete                            Sayı : 29614

YÖNETMELİK

Çevre ve Şehircilik Bakanlığından:

ÇELİK YAPILARIN TASARIM, HESAP VE YAPIM

ESASLARINA DAİR YÖNETMELİK

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı,  yapısal çelik ve çelik-betonarme kompozit yapı elemanlarının ve yapı sistemlerinin, kullanım amaçlarına uygun olarak, yeterli bir güvenlikle tasarımına ve yapımına ilişkin yöntem, kural ve koşullara dair usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; bina türü çelik yapı sistemleri ile düşey ve yatay yük taşıyıcı elemanlar içeren diğer çelik yapı sistemlerini kapsar.

(2) Bu Yönetmelik, cidar kalınlıkları 2.5 mm’den az olmayan çelik boru ve kutu profiller ile eleman kalınlıkları 4 mm’den az olmayan diğer çelik profillerden oluşan yapı sistemlerini kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Uygulanacak esaslar

MADDE 4 – (1) Çelik yapıların tasarım, hesap ve yapımı hakkında bu Yönetmeliğin ekinde yer alan esaslar uygulanır.

Yürürlük

MADDE 5 – (1) Bu Yönetmelik 1/9/2016 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.

3 Mart 2018 CUMARTESİ                 Resmî Gazete                            Sayı : 30349

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

KÜÇÜK KAPASİTELİ KESİMHANELERİN GENEL VE ÖZEL HİJYEN

KURALLARINA DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, küçük kapasiteli kesimhaneler için genel ve özel hijyen gereklilikleri ile bu işletmelerin onay işlemlerine dair usul ve esasları belirlemektir.

(2) Bu Yönetmelik;

a) Hayvan refahı,

b) Hayvanların tanımlanması ve hayvansal gıdaların izlenebilirliği,

c) Nakledilebilir süngerimsi beyin hastalıklarından korunma, kontrol ve yok edilmesi için belirlenen kurallar dâhil hayvan ve halk sağlığı,

konusundaki mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmeyecek şekilde uygulanır.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, küçük kapasiteli olarak faaliyet gösteren evcil tırnaklı hayvanların kesildiği kesimhaneleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 30 uncu, 31 inci, 41 inci ve 44 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) 5996 sayılı Kanunun 3 üncü maddesindeki, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 4 üncü maddesindeki, 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinin 4 üncü maddesindeki ve 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 4 üncü maddesindeki tanımlara ilave olarak bu Yönetmelikte geçen;

a) Kesim ünitesi: Küçük kapasiteli kesimhanelerde kesim kapasitesinin belirlenmesinde kullanılan, 1 baş sığır/manda/deveye veya 3 baş koyun/keçiye veya 1 baş tek tırnaklı hayvana veya 3 baş domuza karşılık gelen birimi,

b) Küçük kapasiteli kesimhane: 5 inci maddenin birinci fıkrasında yer alan sayılarda evcil tırnaklı hayvanların kesiminin yapıldığı ve kesim sürecinin yavaş ilerlediği kesimhaneyi,

c) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi: İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucu uygun bulunan, küçük kapasiteli kesimhanenin faaliyete geçmesi için yetkili merci tarafından verilen, iptal edilebilen veya askıya alınabilen Ek-2’de yer alan İşletme Onay Belgesini,

ç) Küçük kapasiteli kesimhane onay numarası: Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi üzerinde yer alan ve Ek-3’te belirtilen Küçük Kapasiteli Kesimhane Onay Numarası Kodlamasını,

d) Yetkili merci: Bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde Bakanlık il müdürlüğünü, il müdürlüğünce yetki verilmesi halinde Bakanlık ilçe müdürlüğünü, bu iş ve işlemlerin tetkik ve denetiminde Bakanlığı,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Küçük Kapasiteli Kesimhanelerin Hijyen Gereklilikleri ile

İşletmelerin Onay İşlemleri

Genel hükümler

MADDE 5 – (1) Küçük kapasiteli kesimhanede kesilecek olan evcil tırnaklı hayvan sayısı, günlük 8 kesim ünitesini geçemez.

(2) Beşinci fıkradaki durum hariç olmak üzere, küçük kapasiteli kesimhanelerde kesilen hayvanların etleri kesimhanenin bulunduğu ilçe sınırları dışına arz edilmez, sadece ilçe sınırları içerisinde yer alan ve sadece son tüketiciye satış yapan perakendecilere arz edilir.

(3) Küçük kapasiteli kesimhanelerde aynı iş günü içerisinde kesilecek olan hayvanların kesimi gün içerisinde zaman aralığı verilmeksizin ve yetkili merci tarafından belirlenen mesai saatleri göz önünde bulundurularak gerçekleştirilir.

(4) Küçük kapasiteli kesimhanelerde hasta veya hastalıktan şüpheli hayvanların kesimi yapılmaz.

(5) Ölüm öncesi muayenede herhangi bir hastalık bulgusu olmayan ancak ölüm sonrası muayene sonucu hastalık tespit edilen etler imha edilir veya brusella, tüberküloz, salmonella gibi zoonotik etkenlerin eradikasyonu ve kontrolüne yönelik özel şartların uygulanması ile insan tüketimine uygun hale gelebilecek olan etler, bu işlemlerin uygulanabileceği kesimhaneye veya işleme tesisine resmi veteriner hekimin gözetimi altında nakledilir.

Küçük kapasiteli kesimhane onayı usul ve esasları

MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan küçük kapasiteli kesimhane işletmecisi faaliyete geçmeden küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi almak zorundadır.

(2) Kesimhane işletmecisi küçük kapasiteli kesimhane onayı almak üzere aşağıdaki bilgi ve belgelerle yetkili mercie başvurur:

a) Ek-1’de yer alan Küçük Kapasiteli Kesimhane Onay Belgesi Başvuru ve Beyannamesi.

b) Kesimhanenin teknik resim kurallarına göre çizilmiş en az A3 boyutunda yerleşim krokisi.

c) Hayvanların kesimi ve etlerinin muamelesi sonucu oluşan atıkların uzaklaştırma şekli ve sıklığı hakkında bilgi ve yetkili merci tarafından istenmesi durumunda belge.

ç) Tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları/HACCP ilkelerine dayalı oluşturulan prosedürler.

(3) Yetkili merci, başvuru dosyasını başvuru tarihinden itibaren on beş iş günü içerisinde inceler.

a) Bilgi ve belgelerin eksik veya yanlış hazırlanmış olması durumunda, yetkili merci tarafından eksiklikler resmi yazı ile başvuru sahibine bildirilir. Eksiklikleri bir ay içerisinde tamamlanmayan dosya başvuru sahibine iade edilir.

b) Bilgi ve belgelerin tamamlanması ve doğru olması durumunda yirmi iş günü içerisinde kontrol görevlileri tarafından 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerinde belirtilen hükümler ile bu Yönetmelikte yer alan bina, altyapı ve ekipman gerekliliklerine ilişkin hükümlere uygunluğu ile tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları/HACCP ilkelerine dayalı oluşturulan prosedürler açısından işletme yerinde resmi kontrole tabi tutulur.

(4) Yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda;

a) Kesimhanenin uygun bulunmaması halinde eksiklikler belirtilerek başvuru dosyası başvuru sahibine iade edilir.

b) Kesimhanenin uygun bulunması halinde kesimhane işletmesine onay belgesi ve onay numarası verilir.

(5) Domuz ve tek tırnaklı hayvanların kesiminin yapıldığı küçük kapasiteli kesimhanelerin onayı aşağıdaki hususlara uygun olarak gerçekleştirilir:

a) Domuz ve tek tırnaklı hayvanlar dışındaki hayvan türlerinin kesiminin yapıldığı küçük kapasiteli kesimhanelerde domuz ve tek tırnaklı hayvanların kesimi yapılmaz.

b) Domuz ve tek tırnaklı hayvanların kesimi her iki tür için ayrı ayrı onaylı küçük kapasiteli kesimhanelerde yürütülür.

(6) Bakanlık, küçük kapasiteli kesimhanelerin listesini oluşturur ve bu listeleri güncel tutar.

Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin ve numarasının geçerlilik şartları

MADDE 7 – (1) Yetkili merci resmi kontrolleri yürütürken kesimhanenin, küçük kapasiteli kesimhane onay şartlarını gözden geçirir.

(2) Kesimhanenin küçük kapasiteli kesimhane onay şartlarının devam etmediğinin tespit edilmesi durumunda;

a) Yetkili merci tarafından, insan sağlığı ve gıda güvenilirliği açısından tehlike oluşturan ve acil tedbirleri gerektiren durumlar dışında tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için kesimhane işletmecisine altı ayı aşmamak üzere süre verilir. Verilen süre sonunda uygunsuzlukların giderilmemesi durumunda kesimhanenin küçük kapasiteli kesimhane onayı askıya alınır. Küçük kapasiteli kesimhane onayı askıya alınan kesimhanenin uygunsuzlukları askıya alınma tarihinden itibaren bir yıl içerisinde giderilmediği takdirde verilen küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi ve küçük kapasiteli kesimhane onay numarası yetkili merci tarafından iptal edilir.

b) Yetkili merci, insan sağlığı ve gıda güvenilirliği açısından tehlike oluşturan ve acil tedbirleri gerektiren eksiklikler tespit ederse kesimhanenin küçük kapasiteli kesimhane onayını askıya alır. Küçük kapasiteli kesimhane onayı askıya alınan kesimhanenin uygunsuzluklarının bir yıl içerisinde giderilmemesi halinde verilen küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi ve küçük kapasiteli kesimhane onay numarası yetkili merci tarafından iptal edilir.

c) Onayı askıya alınan küçük kapasiteli kesimhane faaliyet gösteremez.

(3) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi üzerinde yazılı olan ticaret unvanı, gerçek veya tüzel kişi, işletme adresi ve faaliyet konusu için geçerlidir. Bu bilgilerden herhangi birinin değişmesi durumunda küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi geçerliliğini kaybeder. Kesimhane işletmecisi, değişiklik durumlarında gerekli bilgi ve belgelerle birlikte küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin aslını bir dilekçeye ekleyerek üç ay içerisinde yetkili mercie başvurur. Yetkili merci, uygun görmesi durumunda küçük kapasiteli kesimhane onay belgesini yeniden düzenler.

(4) Yetkili merciin uygun bulması halinde aşağıdaki durumlarda küçük kapasiteli kesimhane onay belgesi yeniden düzenlenir:

a) Kesimhane işletmecisi;

1) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin kaybolması halinde ülke genelinde dağıtımı yapılan gazetelerden birine zayi ilanı vermek suretiyle belgenin geçersizliğinin ilan edildiği gazetenin aslını,

2) Küçük kapasiteli kesimhane onay belgesinin okunamayacak şekilde tahrip olması hâlinde ise tahrip olmuş belgenin aslını,

dilekçeye ekleyerek yetkili mercie başvurur.

(5) Kesimhane işletmecisi, faaliyeti durdurduğunu üç ay içerisinde yetkili mercie bildirmek zorundadır. Kesimhane işletmecisinin, kesimhanesini yeniden faaliyete geçirmek istemesi durumunda yetkili merci tarafından yerinde resmi kontrol yapılır ve uygun bulunması halinde kesimhanenin faaliyetine izin verilir.

Çalıştırılması zorunlu personel

MADDE 8 – (1) 5996 sayılı Kanuna göre küçük kapasiteli kesimhanelerde çalıştırılması zorunlu olan personel ile ilgili aşağıdaki hususlar uygulanır:

a) Kesimhane işletmecisi, veteriner hekimlik lisans eğitimi almış ise kendi işletmesinde çalıştırılması zorunlu personel olarak çalışabilir.

b) Kesimhane işletmecisi, çalıştırılması zorunlu olan personelin herhangi bir sebeple işten çıkarılması veya çıkması durumunda çalıştırılması zorunlu olan personelin değişikliğine ilişkin yetkili merciin güncel bilgilere sahip olmasını sağlamak zorundadır.

c) Kesimhane işletmecisi, kesimhanenin faaliyette bulunduğu çalışma gün ve saatlerine göre çalıştırılması zorunlu personel istihdam etmek zorundadır. Kesimhanede çalışan zorunlu personel, kesimhanenin faaliyette bulunduğu çalışma gün ve saatleri içerisinde başka bir işte çalışamaz.

Resmi veteriner hekim görevlendirilmesi

MADDE 9 – (1) Yetkili merci, küçük kapasiteli kesimhanelere, küçük kapasiteli kesimhane onayı verilmesini takiben en az bir resmi veteriner hekim görevlendirir. Resmi veteriner hekimin kesimhanedeki mesai saatleri, kesimhanenin çalışma gün ve saatleri dikkate alınarak belirlenir.

(2) Yetkili merci, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik uyarınca, gerekli faaliyetleri yerine getirebilecek özelliklere sahip olan resmi yardımcıyı, resmi veteriner hekimin otoritesi ve sorumluluğu altında çalıştırmak üzere küçük kapasiteli kesimhanelerde görevlendirebilir.

(3) Kesimhane işletmecisi veya yetkili merci tarafından faaliyeti durdurulan bir kesimhanede daha önce görevlendirilmiş olan resmi veteriner hekim yetkili merci tarafından geri çekilir. Kesimhanenin yeniden faaliyete geçirilmek istenmesi ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda uygun bulunması halinde, kesimhaneye yeniden resmi veteriner hekim görevlendirilir.

(4) Kesimhane işletmecisi kesimin başlayacağı saati en az bir iş günü öncesinde resmi veteriner hekime bildirir. Ancak bildirimin belirtilen süreden daha kısa bir süre içerisinde yapılması durumunda, kesim gün ve saati iş programı dikkate alınarak resmi veteriner hekim tarafından belirlenir.

Genel hijyen gereklilikleri

MADDE 10 – (1) Kesimhane işletmecisi, ikinci fıkrada belirtilen istisnayı dikkate alarak Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 5 inci, 6 ncı, 7 nci, 10 uncu, 11 inci, 13 üncü, 14 üncü, 15 inci, 16 ncı, 17 nci, 18 inci, 19 uncu, 21 inci ve 22 nci maddelerinde yer alan gereklilikleri yerine getirir.

(2) Kesimhanede üretim alanında çalışan personel sayısının en fazla 5 kişi olması şartıyla, temiz ve kirli alan olarak adlandırılan bölümlerde çalışan personel için tek bir soyunma ve giyinme odası bulunabilir.

Tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları/HACCP ilkelerine dayanan prosedürlerin amaçları

MADDE 11 – (1) Kesimhane işletmecisi, tehlike analizi sonucunda belirlenen ve Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 22 nci maddesindeki genel gereklilikler ile ikinci fıkrada yer alan özel gereklilikleri içeren prosedürleri oluşturur.

(2) Prosedürler kesimhaneye kabul edilen her bir hayvanın;

a) Uygun bir şekilde tanımlanmasını,

b) Menşe çiftlik bünyesinde yer alan gıda zinciri bilgisinin eşlik etmesini,

c) Bakanlığın gerekli gördüğü durumlar hariç, hayvan veya halk sağlığı nedenleriyle hareket yasağı veya diğer sınırlamanın olduğu çiftlikten veya alandan gelmemesini,

ç) Temiz olmasını,

d) Kesimhane işletmecisinin sahip olduğu bilgiye göre sağlıklı olmasını,

e) Kesimhaneye geldiğinde hayvan refahı açısından uygun durumda olmasını,

sağlar.

Canlı hayvanların kesimhaneye nakli

MADDE 12 – (1) Canlı hayvanları kesimhaneye nakleden gıda işletmecisi hayvanlara, toplama ve nakliye süresince gereksiz strese ve acıya yol açmayacak şekilde davranılmasını sağlar.

(2) Hastalık belirtisi gösteren veya halk sağlığı açısından önemli olan hastalık etkenleriyle bulaşmış olduğu bilinen sürülerden gelen hayvanlar küçük kapasiteli kesimhanelere nakledilmez.

Gıda zinciri bilgisi

MADDE 13 – (1) Kesimhane işletmecisi, kesimhaneye gönderilen hayvanlar için Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinde yer alan gıda zinciri bilgisine ilişkin gereklilikleri yerine getirmek zorundadır.

Hayvan bekleme yerleri için gereklilikler

MADDE 14 – (1) Kesimhaneye getirilen hayvanların hemen kesime alınması halinde kesimhanenin, hayvanların kabulü ve bekletilmesi için kullanılacak olan imkânlara sahip olmasına gerek yoktur.

(2) Hayvanlar hemen kesime alınmayacak ise kesimhanede hayvanların kabulü ve bekletilmesi için imkânlar bulunur ve bu imkânlar aşağıda belirtilen gereklilikleri taşır:

a) Kolay temizlenebilen, dezenfekte edilebilen, havalandırma ve gerektiğinde uygun iklimlendirmeye izin veren, yeterli ve hijyenik, atık suların drenajının gıda güvenilirliğini tehlikeye sokmadan sağlandığı, gerektiğinde yemleme imkânlarının bulunduğu hayvan bekleme yerlerine sahip olur.

b) Hayvan bekleme yerinin büyüklüğü hayvan refahını sağlayacak şekilde belirlenir. Bu yer, hayvanların tanımlanması ve ölüm öncesi muayenesine imkân verecek şekilde yapılır.

Kesimhane binaları için gereklilikler

MADDE 15 – (1) Kesimhane, ete bulaşmaların önlenmesi amacıyla aşağıdaki şartları taşır:

a) Yürütülmekte olan işlemlere uygun ve yeterli sayıda odaya sahip olur.

b) Kanın akıtılması, derinin yüzülmesi, iç organların çıkarılması ve karkasın ileri muamelesi, domuz türü hayvanlarda ise derinin yüzülmemesi halinde haşlama, kılların alınması, kalan kılların kazınması ve hafifçe yakılması için kullanılan oda; karkasların ve etlerin odadan uzaklaştırılmasından sonra sakatatların hazırlanması ve muamelesi işlemleri, yüzülmüş başların muamelesi, mide ve bağırsakların boşaltılması ve temizlenmesi işlemleri, sakatatların paketlenmesi ve etlerin sevkiyatı işlemleri için de kullanılabilir. Ancak bu oda, tüm işlemler arasında ve her kullanımdan önce temizlenir ve gerektiğinde dezenfekte edilir.

c) Etin zemin, duvar ve tüm sabit donanımlarla temasını önleyecek imkânlar bulunur.

ç) Kesimhanede 82 °C’den az olmamak üzere temin edilen sıcak su veya eşdeğer bir etkiye sahip alternatif bir sistem ile aletleri dezenfekte etmek için olanaklar bulunur.

d) Etle teması olan personel tarafından kullanılan el yıkama işleminin yapıldığı lavabolar, bulaşmanın yayılmasını önlemek üzere tasarlanmış musluklara sahip olur.

e) Şüphelenilerek alıkonulan etlerin soğutularak depolanması ile insan tüketimi için uygun olmadığı belirlenen etlerin depolanması için kilitlenebilen ayrı ayrı imkânlara sahip olur.

f) Canlı hayvanların nakliyesinde kullanılan araçların temizlenmesi, yıkanması ve dezenfeksiyonu için kesimhane yakınında resmi izine sahip olan yerler kullanılabilir. Bu durumda kesimhanenin bu tür yer ve imkânlara sahip olmasına gerek yoktur.

g) Resmi veteriner hekimin kullanımına yönelik yeterli donanıma sahip, kilitlenebilir bir oda veya dolap bulunur.

ğ) Gübre veya sindirim kanalı içeriği işletmede depolanacak ise bu amaç için ayrılmış özel bir alan veya yer bulunur.

Kesim hijyeni

MADDE 16 – (1) Hayvanların kesimi aşağıdaki gerekliliklere uygun olarak yapılır:

a) Kesimhaneye kabul edilen hayvanlara ilişkin olarak;

1) (2) numaralı alt bentte belirtilen hayvanların dışında kalan hayvanlar, kesimhanede kesimden önce ölmüş ise etleri insan tüketimi için kullanılmaz.

2) Kesimhanede meydana gelen kaza sonucu kesime tabi tutulan hayvanların etleri, kesimhanede yapılan muayenede kaza sebebiyle meydana gelen lezyonlar dışında hiçbir ciddi lezyon bulunmazsa, insan tüketiminde kullanılabilir.

b) Küçük kapasiteli kesimhane işletmecisi kesim için gönderilen hayvanların menşeini izleyebilmek için kendi izlenebilirlik sisteminin bir parçası olarak hayvanları tek tek tanımlar.

c) Hayvanlar temiz olur.

ç) Kesimhane işletmecisi, kesilecek her hayvanın Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik hükümleri doğrultusunda ölüm öncesi muayenesinin uygun şartlar altında yapılabilmesi için resmi veteriner hekimin talimatlarına uyar.

d) Kesim salonuna alınan hayvanlar, gereksiz yere bekletilmeden kesilir.

e) Kanın akıtılması, deri yüzme, iç organ çıkarma ve karkasın diğer işlemleri; gereksiz yere geciktirilmeden ve ete bulaşmaları önleyecek şekilde yapılır. Özellikle;

1) Deri ve postların uzaklaştırılması esnasında; deri ve postların dış kısmı ile karkas arasında temas önlenir. Deri ve postların dış yüzeyi ile temas eden personel ve ekipman, etlere temas ettirilmez.

2) İç organların çıkarılması sırasında ve sonrasında sindirim kanalı içeriğinin dökülmesinin önlenmesi sağlanır ve sersemletme işlemini takip eden süreçte, mümkün olan en kısa sürede iç organların çıkartılması işlemi tamamlanır.

3) Memelerin uzaklaştırılması sırasında karkasa, süt veya kolostrum bulaştırılmaz.

f) Karkaslar ve gövdenin insan tüketimi için amaçlanan diğer kısımları tamamen yüzülmüş olur. Ancak domuz türü hayvanların tüm gövdesi; koyun, keçi ve danaların başları ile koyun, keçi ve sığır/mandanın ayakları; sığır/mandaların ağız burun bölgesi ile dudakları için bu uygulama zorunlu değildir. Ağız burun bölgesi ve dudaklar dahil olmak üzere baş ve ayaklar bulaşmaya yol açmayacak şekilde muamele edilir.

g) Domuz türü hayvanlar yüzülmediklerinde kılları derhal uzaklaştırılır. Bu işlem için kullanılan haşlama sıcaklığındaki sudan kaynaklanan etin bulaşma riski en aza indirilir. Bu işlem için sadece izin verilen katkı maddeleri kullanılır. Bu işlem sonrasında domuz türü hayvanlar, içilebilir su ile tamamen durulanır.

ğ) Karkaslarda, görünür dışkısal bulaşma engellenir. Herhangi bir görünür bulaşmanın olması durumunda, bulaşık bölge derhal kesilerek veya eşdeğer bir etkiye sahip alternatif yollarla uzaklaştırılır.

h) Karkaslar ve sakatatın zemin, duvar veya çalışma tezgâhları ile temas etmesi önlenir.

ı) Kesimhane işletmecisi, kesilen tüm hayvanların Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik doğrultusunda ölüm sonrası muayenelerinin uygun şartlar altında yapılabilmesi için resmi veteriner hekimin talimatlarına uyar.

i) Hayvanın ölüm sonrası muayenesi tamamlanıncaya kadar kesilen hayvanın parçalarının;

1) Hangi karkasa ait olduğu tanımlanır.

2) Ölüm sonrası muayenesi tamamlanmış olanları dâhil, diğer karkas, sakatat veya iç organlarla temas ettirilmemesi gerekir.

3) Herhangi bir patolojik lezyon göstermediği belirlenen penis hemen atılabilir.

j) Sığır ve domuz türü hayvanlarda böbrek ve böbrek yağları uzaklaştırılır.

k) Ölüm sonrası muayenenin tamamlanmasından önce birkaç hayvanın kanı veya diğer sakatatları, aynı yerde toplanıyorsa ve şayet bu hayvanlardan bir veya birkaç tanesine ait karkasın insan tüketimi için uygun olmadığı belirlenirse tüm bu hayvanlara ait bir arada bulunan kan ve sakatatlar da insan tüketimine sunulmaz.

l) Ölüm sonrası muayeneden sonra;

1) Sığır ve domuz türü hayvanların tonsilleri hijyenik bir şekilde uzaklaştırılır.

2) İnsan tüketimi için uygun olmayan kısımlar, tesisin temiz kısımlarından mümkün olduğunca çabuk uzaklaştırılır.

3) Kesimhane işletmecisi, etin yüzeyindeki bulaşmayı ortadan kaldırmak için, içilebilir su dışında başka bir madde kullanamaz.

4) Hastalık şüphesi olan etler veya insan tüketimi için uygun olmadığı belirlenen etler ve yenmeyen yan ürünler, insan tüketimi için uygun olduğu belirlenen etlerle temas ettirilmez.

5) İç organlar veya karkasta kalan iç organ parçaları tamamen ve mümkün olduğunca çabuk uzaklaştırılır.

m) Hayvanların bütün haldeki karkasları yarım veya çeyrek parçaya, yarım karkaslar ise en fazla üç parçaya ayrılabilir.

n) Kesim işlemleri ve ölüm sonrası muayenenin tamamlanmasından sonra et, 19 uncu maddede belirtilmiş olan gerekliliklere uygun olarak depolanır.

Sağlık işareti

MADDE 17 – (1) Kesimhane işletmecisi, kesimhanesinde kesilen hayvanların karkaslarını bu Yönetmelik hükümlerine uygun sağlık işareti uygulanmadan piyasaya arz edemez.

(2) Resmi veteriner hekim sağlık işareti ile ilgili olarak aşağıdaki hususları temin eder:

a) Sağlık işareti Hayvansal Gıdaların Resmi Kontrollerine İlişkin Özel Kuralları Belirleyen Yönetmelik uyarınca ölüm öncesi ve ölüm sonrası muayeneden geçen ve eti insan tüketimine uygun olan hayvanların karkaslarına uygulanır.

b) Sağlık işareti karkasın yarım karkas veya çeyrek karkasa ayrılması ya da yarım karkasın üç parçaya ayrılması durumunda her bir karkas parçasının dış yüzeyine görülecek şekilde mürekkeple veya sıcak damga olarak uygulanır.

(3) Sağlık işareti 6,5 cm genişliğinde ve 4,5 cm yüksekliğinde oval bir işaret şeklinde olur. Karakterler okunaklı olur ve aşağıdaki bilgileri içerir:

a) İşarette kesimhanenin, küçük kapasiteli kesimhane onay numarası belirtilir.

b) Etin sağlık muayenesini yapan resmi veteriner hekime ait işareti de içerebilir.

(4) Harfler en az 0,8 cm yüksekliğinde, sayılar ise 1 cm yüksekliğinde olur. Küçük kapasiteli kesimhane onay numarasında yer alan ilçe adının uzun olduğu durumlarda harfler okunabilecek uygun yüksekliğe küçültülebilir. İşaretin boyutları ve karakterleri kuzuların, oğlakların ve domuz yavrularının sağlık işaretleri için küçültülebilir.

(5) Sağlık işareti için gıda kodeksine uygun renklendirici kullanılır.

(6) Bu madde, sağlık işaretlemesine ilişkin hayvan sağlığı kurallarına aykırılık oluşturmayacak şekilde uygulanır.

Tanımlama işareti

MADDE 18 – (1) Kesimhane işletmecisi, kesimhanesinde kesilen hayvanların sakatatlarını bu Yönetmelik hükümlerine uygun tanımlama işareti uygulanmadan piyasaya arz edemez.

(2) Kesimhane işletmecisi, sakatatlara tanımlama işaretini bu Yönetmelik şartlarını taşıyan kesimhanelerde üretilmesi halinde uygular.

(3) Tanımlama işaretinin uygulanması aşağıdaki şekildedir:

a) Tanımlama işareti, sakatatlar kesimhaneden ayrılmadan önce uygulanır.

b) Tanımlama işaretinin şekli aşağıdaki gibidir:

1) İşaret; okunaklı, silinemez, anlaşılır şekilde olur ve kolayca görülebilir bir yerde bulunur.

2) İşaret küçük kapasiteli kesimhane onay numarasını içerir.

3) İşaret oval şekilde olur.

c) Tanımlama işaretinin uygulama yöntemleri aşağıda belirtilmiştir:

1) İşaret, pakete yapıştırılarak veya basılarak etikete uygulanır ve bu etiket paket açıldığında işaret bütünlüğü bozulacak şekilde paketin üzerine basılır. Ancak paketi açma işlemi paketin bütünlüğünün ortadan kalkmasına neden olursa, etiket paketin herhangi bir yerine yerleştirilir. Ambalajlamanın, paketleme ile aynı korumayı sağladığı durumlarda etiket ambalajın üzerine yapıştırılabilir.

2) Sakatatlar, son tüketiciye doğrudan arzı için paketlenmişse işaretin sadece o paketin dış yüzeyine uygulanması yeterlidir.

Depolama ve nakliye

MADDE 19 – (1) Kesimhane işletmecisi, aşağıdaki gerekliliklere uygun olarak evcil tırnaklı hayvanların etlerinin depolanmasını ve nakledilmesini sağlar:

a) Kesilen hayvanların etleri ölüm sonrası muayeneyi takiben derhal, etin her tarafında sakatatlar için 3 °C, diğer etler için 7 °C’den fazla olmayan bir sıcaklığa düşürülmek üzere soğutma işlemine tabi tutulur, depolama ve nakliye süresinde de etlerin bu sıcaklık derecesinde kalması sağlanır. Ancak ölüm sonrası muayenenin ardından uygun soğutuculu araçlarla sevkiyatın hemen yapılması halinde soğutma işlemi kesimhanede yapılmayabilir. Bu durumda soğutma işlemi etin arz edildiği işletmede gerçekleştirilir.

b) Açık etler ve paketlenmiş etler ayrı ayrı depolanır ve nakledilir. Ancak depolamanın, farklı zamanlarda veya paketleme materyali ve depolama şeklinin, et için bulaşma kaynağı olmayacak şekilde yapılması durumunda bu gereklilik aranmaz. Bu uygulama nakliye işlemleri için de geçerlidir.

İdari yaptırım

MADDE 20 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerine göre idari yaptırım uygulanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 21 – (1) 7/2/2016 tarihli ve 29617 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Küçük Kapasiteli Kesimhanelerin Genel ve Özel Hijyen Kurallarına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce onay almış küçük kapasiteli kesimhaneler bu Yönetmeliğe göre onay almış sayılır.

Yürürlük

MADDE 22 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 23 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

Ekleri için tıklayınız.