AYDINLATMA YÖNETMELİĞİ

10 Temmuz 2009 CUMA   Resmî Gazete     Sayı : 27284

YÖNETMELİK

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:

AYDINLATMA YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Genel aydınlatma yükümlülüğü ile görev ve sorumlulukların belirlenmesi amacıyla hazırlanan bu Yönetmelik, aydınlatma yükümlülüğünün kapsamı, aydınlatma tüketimlerinin ölçülmesine ilişkin kurallar ile ödemeye, kesinti yapılmasına, uygulamaya ve denetime ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun Geçici 17 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bulvar: Yerleşim yeri içindeki geniş, trafikte gidiş geliş yönleri ayrılmış caddeyi,

b) Cadde: Yerleşim yeri içindeki geniş ve uzunca sokağı,

c) Meydan: Yerleşim yerlerinde caddelerin veya büyük yolların, bulvarların birleştiği geniş alanları,

ç) Otoyol: Özellikle transit trafiğe tahsis edilen, belirli yerler ve şartlar dışında giriş ve çıkışın yasaklandığı, yaya, hayvan ve motorsuz araçların giremediği, ancak, izin verilen motorlu araçların yararlandığı ve trafiğin özel kontrole tabi tutulduğu karayolunu,

d) Sokak: Bir veya iki tarafına binaların sıralandığı, yayaların ve/veya araçların geçmesi için ayrılan, başı ve sonu belirli bir yolu,

e) Yerleşim yeri: İl, ilçe, kasaba, köy, mezra veya bunların bağlısı gibi, sürekli veya geçici olarak ikamet edilen, yol, su, elektrik, ulaşım, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma gibi hizmetlerden istifade edilen yerler ile bu yerlerin etrafındaki 500 metre uzaklıktaki mesafeyi içeren bölgeyi ifade eder.

(2) Bu Yönetmelikte geçen diğer ifade ve kısaltmalar Elektrik Piyasası Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak çıkarılan ikincil mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.

İKİNCİ BÖLÜM

Uygulama Esasları

Aydınlatma yükümlülüğü

MADDE 4 – (1) Dağıtım şirketi, dağıtım bölgesindeki yerleşim yerlerinde bulunan otoyollar hariç, kamunun genel kullanımına yönelik meydan, bulvar, cadde ve sokak aydınlatmasından ve bunlara ait gerekli aydınlatma sistemleri ve ölçüm sistemlerinin tesis edilmesi ve işletilmesinden sorumludur. Bu sorumluluk, imar planlarında cadde veya sokak olarak belirlenen meskûn yerlerin tamamını kapsar.

(2) OSB içerisindeki genel aydınlatma yükümlülüğü OSB tüzel kişiliğine aittir.

(3) Kamuya ait park, bahçe, tarihî yerler ve ören yerleri gibi halka açık yerler ile reklam, ilan ve benzeri amaçlı panoların genel aydınlatmaları, ilgisine göre ilgili belediye veya il özel idaresinin yükümlülüğündedir. Bu kapsamda gerekli sistemler, ilgisine göre ilgili belediye veya il özel idaresi tarafından tesis edilir, işletilir ve aydınlatma giderleri ödenir.

(4) Güvenlik amacıyla yapılan sınır aydınlatmaları için gerekli sistemler İçişleri Bakanlığı tarafından tesis edilir, işletilir ve aydınlatma giderleri ödenir.

(5) Toplumun ibadetine açılmış ve ücretsiz girilen ibadethanelerin içlerinin ve çevrelerinin aydınlatılması için gereken sistemler Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından tesis edilir, işletilir ve aydınlatma giderleri ödenir.

(6) Trafik sinyalizasyonu amacıyla tüketilen elektrik enerjisi giderleri; belediye sınırları içerisinde ilgili belediye, belediye sınırları dışarısında ilgili il özel idaresi tarafından ödenir.

(7) Dağıtım şirketleri, bu madde kapsamındaki aydınlatma ve ölçüm sistemlerinin belirlenmiş standartlara uygunluğunu kontrol eder. Bu madde kapsamında gerekli ölçüm sistemlerinin tesis edilmemesi veya ölçüm sistemlerinin doğru ölçüm yapmamasından kaynaklanan maliyetler ilgili dağıtım şirketi tarafından karşılanır.

Sınıflandırma ve aydınlatma değerleri

MADDE 5 – (1) Kamunun genel kullanımına yönelik meydan, bulvar, cadde ve sokakların aydınlatılması, aydınlatma sınıflarının seçimi, yol aydınlatması özellikleri ve hesapları ile ölçme standartları TS EN 13201-1 Yol Aydınlatması Bölüm 1: Aydınlatma Sınıflarının Seçimi adlı Türk Standardına, TS EN 13201-2 Yol Aydınlatması Bölüm 2: Performans Özellikleri adlı Türk Standardına, TS EN 13201-3 Yol Aydınlatması Bölüm 3: Performansın Hesaplanması adlı Türk Standardına ve TS EN 13201-4 Yol Aydınlatması Bölüm 4: Aydınlatma Performansını Ölçme Metotları adlı Türk Standardına uygun olarak yapılır.

(2) Mahallin en büyük mülki amiri tarafından farklı bir uygulama yapılması istenmedikçe kamunun genel kullanımına yönelik bulvar ve caddelerdeki aydınlatma düzeyleri saat 02.00’den sonra birinci fıkraya göre belirlenen değerlerin yarısına düşürülür.

(3) Bu madde kapsamında yapılacak aydınlatmalarda ışık kirliliğine yol açılmaması için dağıtım şirketleri tarafından gerekli önlemler alınır. Bu kapsamda;

a) Aydınlatılacak yere ve amaca en uygun çözümün elde edilebileceği aydınlatma ölçütleri belirlenir.

b) Sadece aydınlatılacak alana ışık gönderen armatür tip ve sayıları saptanır.

c) Aydınlık şiddeti algılayıcılı ve/veya zaman kontrollü tesisat ile aydınlatmanın gerek duyulan zamanlarda gerektiği ölçüde yapılması sağlanır.

(4) Dağıtım şirketleri, aydınlatma tesislerinin kurulacağı yerlerin tarihi ve kültürel özellikleriyle uyumu için ilgili kurumlarla gerekli koordinasyonu sağlar.

Bağlantı ve bildirim yükümlülüğü

MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki yerlerin aydınlatılması için sorumlu kişilerce, 5 inci madde hükümleri dikkate alınarak hazırlanan ve onaylanan projelere göre müstakil bağlantı noktası tesis edilir ve ilgili kişi ile dağıtım şirketi arasında bağlantı anlaşması yapılır.

(2) Dağıtım şirketi, kamunun genel kullanımına yönelik meydan, bulvar, cadde ve sokakların aydınlatılmasına ilişkin olarak; tüketim bilgilerini iller bazında her fatura tahakkuk döneminde Kuruma bildirir, tesis edilen sayaçlara ilişkin sayaç numarası, sayaç yeri, sayaca erişim koşulları, sayaç özellikleri vb. bilgileri, Kurum tarafından istenilmesi halinde sunulmak üzere derler ve muhafaza eder.

Aydınlatma giderleri hesabı

MADDE 7 – (1) Teknik nedenlerle müstakil bağlantı noktası tesis edilemeyen ve meydan, bulvar, cadde ve sokakların aydınlatılması için tesis edilen hat veya tesislerden beslenen ışıklı reklam veya ilan panosu vb. yerler ile dekoratif amaçlı aydınlatma giderleri EK-1’e uygun olarak tespit edilir ve tahakkuk hesaplarına dâhil edilmez.

(2) 4 üncü maddenin ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralarında belirlenen aydınlatma giderleri dağıtım şirketleri tarafından 4 üncü maddede tanımlanan sorumlu kurum ve kuruluşlara tahakkuk ettirilir.

Denetim

MADDE 8 – (1) Kurum, gerekli gördüğü hallerde, herhangi bir zaman kısıtlaması olmaksızın dağıtım şirketi tarafından bildirilen, dağıtım şirketinin kendisine ait ölçüm noktalarındaki ölçüm sistemleri veya aydınlatma değerlerini kontrol edebilir veya ettirebilir. Bu kontroller sırasında, ölçüm noktasındaki sayaç değerleri, yetkili Kurum personeli veya Kurum tarafından yetkilendirilen kişi veya temsilcisi tarafından tutanak altına alınır. Tutanağa bağlanmış ölçüm değerleri ile dağıtım şirketi tarafından bildirilen ölçüm değerleri arasında fark olması halinde, 28/1/2003 tarihli ve 25007 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasasında Yapılacak Denetimler ile Ön Araştırma ve Soruşturmalarda Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri çerçevesinde işlem yapılır.

Kesinti yapılabilecek haller

MADDE 9 – (1) Aşağıdaki haller dışında kamunun genel kullanımına yönelik meydan, bulvar, cadde ve sokakların aydınlatılması kesintisiz sürdürülür:

a) Arıza, yenileme ve genişletme durumları,

b) Doğal afetler,

c) Seferberlik ve savaş durumu,

ç) Kamu güvenliği çerçevesinde mahallin en büyük mülki amirinin isteği,

d) Türkiye Elektrik İletim A.Ş. tarafından ilgili mevzuat çerçevesinde istenecek talep kontrolü.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Hazine Müsteşarlığınca yapılacak ödemeler

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Kamunun genel kullanımına yönelik meydan, bulvar, cadde ve sokakların aydınlatılması ile trafik sinyalizasyonlarına ait tüketim giderleri, ödemeye ilişkin Hazine Müsteşarlığınca belirlenecek esaslar çerçevesinde, 1/1/2009 ila 31/12/2015 tarihleri arasındaki dönem için Hazine Müsteşarlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır. 1/1/2016 tarihinden itibaren aydınlatma giderleri ilgili mevzuat hükümlerine göre tahakkuk ve tahsil edilir.

(2) 1/1/2009 ila 31/12/2015 tarihleri arasında Hazine Müsteşarlığı, gerekli görmesi halinde, aydınlatma giderlerinin tespitine yönelik denetim yapabilir veya yaptırabilir. Bu dönem zarfında dağıtım şirketleri, istenen bilgi ve belgeleri Hazine Müsteşarlığına vermekle yükümlüdür.

Mevcut aydınlatma tesislerinin standardizasyonu

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Dağıtım şirketleri, yerleşim yerlerinde bulunan otoyollar hariç, kamunun genel kullanımına yönelik meydan, bulvar, cadde ve sokak aydınlatılması amacıyla tesis edilmiş tesis ve teçhizatın bu Yönetmeliğin amacına ve yürürlükteki diğer mevzuata uygunluğu konusunda gerekli iş ve işlemleri 31/12/2009 tarihine kadar tamamlar.

(2) Birinci fıkrada belirlenen tarihe kadar gerekli ölçüm sistemlerinin tesis edilmemesi durumunda, tesis tarihine kadar olan süre boyunca bu madde kapsamındaki yerlerde tüketilen elektrik enerjisinin gideri, ilgili dağıtım şirketi tarafından karşılanır.

Aydınlatma tesislerinin devri

GEÇİCİ MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce belediyeler veya il özel idareleri tarafından 4 üncü maddenin birinci fıkrasında tanımlanan yerlerde tesis edilmiş aydınlatma tesisleri, taraflar arasında imzalanacak bir protokolle, mülkiyeti Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş.’ye ait olmak üzere, 31/12/2009 tarihine kadar ilgili dağıtım şirketine devredilir.

Mülga mevzuat kapsamında yapılan uygulamalar

GEÇİCİ MADDE 4 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce, 19/2/2003 tarihli ve 25025 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Dağıtım Yönetmeliğinin 55 ve 56 ncı maddeleri kapsamında yapılan uygulamalar, bu Yönetmelik hükümlerine tabidir.

Yürürlük

MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik 1/1/2009 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanı yürütür.

EK–1

IŞIKLI REKLAM VEYA İLAN PANOSU VB. YERLER İLE DEKORATİF

AMAÇLI AYDINLATMA GİDERLERİNİN TESPİTİ USULÜ

1. Dağıtım şirketi tarafından tesis edilen kamunun genel kullanımına yönelik meydan, bulvar, cadde ve sokak aydınlatmasına ilişkin hat veya tesislerden beslenen ışıklı reklam veya ilan panosu vb. sistemler ile dekoratif amaçlı aydınlatma sistemleri, ilgili mevzuat çerçevesinde dağıtım şirketinin belirlediği standartlara göre projelendirilir ve bu sistemleri kurmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler tarafından tesis edilir.

2. Bu kapsamda bu tür sistemleri kuran gerçek veya tüzel kişilerce bağlantı hattı ve bağlantı varlıkları mülkiyeti edinilemez.

3. Dağıtım şirketi, bu sistemlerin tesis edilmesine yönelik maliyetleri üstlenemez.

4. Bu tür sistemlerin elektrik enerjisi tüketimlerinin müstakil sayaçlarla yapılması esastır. Ancak, sayaç tesis edilmesinin mümkün olmaması durumunda, bu sistemlerin elektrik enerjisi tüketimleri aşağıda belirtilen yöntemle hesaplanarak tespit edilir:

a) Sistemin onaylı projelerindeki kurulu güçleri esas alınır.

b) Sistemin günlük çalışma süresi 11,5 saat olarak kabul edilir.

c) Her bir fatura tahakkuk döneminde, her bir sistemin tükettiği elektrik enerjisi miktarı aşağıdaki formüle göre belirlenir;

M = P * 11,5 * GS

Bu formülde geçen;

M         kWh cinsinden tüketim miktarını,

P          kW cinsinden sistemin onaylı projesindeki kurulu gücünü,

GS        İlgili fatura tahakkuk dönemindeki gün sayısını,

ifade eder.

5. Tespit edilen tüketim miktarı, tahakkuk dönemi için geçerli ticarethane abone grubuna uygulanan nihai tarife (iletim sistemi kullanım fiyatı, dağıtım sistemi kullanım fiyatı ve perakende satış hizmeti fiyatı dâhil) ile çarpılarak her sistemin tüketim gideri hesap edilir. Bu şekilde belirlenen miktarın üzerine yasal vergi, fon vs. ilave edilir.

6. 5 inci maddeye göre tespit edilen miktarlar konsolide edilerek bu ek kapsamdaki sistemlerin toplam tüketim gideri belirlenir.

7. 24 saat esasına göre çalışan ışıklı reklam veya ilan panosu vb. sistemler ile dekoratif amaçlı aydınlatma sistemleri gibi sistemler için müstakil bağlantı noktası ve ölçüm sistemi tesis edilmesi zorunludur. Olağanüstü hallere münhasır olmak üzere, bu madde kapsamındaki sistemler için ölçüm sistemi tesis edilememesi halinde, tüketilen elektrik enerjisi miktarı, yukarıdaki formülde günlük çalışma süresi 24 saat alınarak hesaplanır.

TÜTÜN ÜRETİMİ, İŞLENMESİ, İÇ VE DIŞ TİCARETİ İLE İLGİLİ USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

10 Temmuz 2010 CUMARTESİ       Resmî Gazete     Sayı : 27637

YÖNEMELİK

Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumundan:

TÜTÜN ÜRETİMİ, İŞLENMESİ, İÇ VE DIŞ TİCARETİ İLE İLGİLİ USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; tütün üretimi, üretici tütünlerinin alım satımı, tütünlerin işlenmesi, depolanması, tütün işleme tesislerinin kurulması, tütün iç ve dış ticareti, denetimi ve üretici ile alıcının hak ve yükümlülükleri ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik; tütün tohumunun taşınması, ithali ve ihracı, tütün üretimi, üretici tütünlerinin alım-satımı ve denklenmesi, tütün satış merkezlerinin kurulması, açık artırma başlangıç fiyatının teknik olarak saptanması, tütünlerin işlenmesi, depolanması, iç ve dış ticareti ile tütün fireleri, tütün işleme tesislerinin kurulması, üretim izni, proje tadilatı ve devir işlemleri, tütün üretim, alım ve satımına dair yazılı sözleşmelerin düzenlenmesi ile bunların yürürlükteki mevzuat dahilinde izlenmesi ve denetimlerine ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik; 3/1/2002 tarihli ve 4733 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 9 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Alıcı: Tütün ticareti yetki belgesine sahip gerçek ve tüzel kişileri,

b) Fire: Tütünlerde; taşıma, depolama ve işleme faaliyetleri sırasında fiziksel ve kimyasal etkilerle meydana gelen toz, çürük, rutubet, kuru madde kaybı şeklinde ve fermantasyon sonucu madde dönüşümü nedeniyle ortaya çıkan, ekonomik değeri olmayan ve bu Yönetmelik ekinde yer alan azami oranları aşmayan kayıplar toplamını,

c) İşlenmemiş tütün: Üreticiler tarafından tarlaya dikilen, yetişerek olgunlaşan, daha sonra kırımı yapılarak değişik yöntemlerle kurutulan denklenmemiş veya kaba bir tasnife tabi tutularak çeşitli şekillerde denklenmiş tam ve yırtıklı tütün yapraklarını,

ç) İşlenmiş tütün: İşlenmemiş tütünlerin alıcılar tarafından, işleme tesislerinde çeşitli işlemlerden geçirilerek, belirli kriterlere göre yeniden tasnife tabi tutulması sonucu elde edilen ambalajlanmış tütün yapraklarını ve yaprak parçalarını,

d) Kurul: Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulunu,

e) Kurum: Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumunu,

f) Tam mahsul: Aynı parselden olmak üzere bir üretici tarafından üretilen tütünlerin tamamını,

g) Tütün eksperi: Tütün eksperliği yüksek okullarından veya muadili yerli ve yabancı okullardan lisans düzeyinde yüksek öğrenim diploması alarak mezun olmuş, tütün alım ve satım muayenelerini yaparak tütünlerin vasıf, değer ve nevilerini belirleyen, tütün işlemesi, bakımı ve fabrikasyonu konularında uzman olan, tütün eksperi veya tütün teknolojisi mühendisi unvanına sahip teknik elemanları,

ğ) Üretici: Tütün tarımı ile uğraşan ve çiftçi belgesine sahip gerçek ve tüzel kişileri,

h) Üretim merkezi: Tütün üretimi yapılan ilçeyi,

ı) Yazılı sözleşme: Alıcı ile üreticinin veya bunların temsilcilerinin ad ve adres bilgileri, tütünün cinsi, üretim yeri ve alanı, üretim miktarı, nevi tanımları ile nevi fiyatları, teslim şartları, ödemeyle ilgili hususlar, tarafların karşılıklı diğer yükümlülüklerinin yanı sıra özel hükümler de içeren ve Kurumca belirlenen esaslara göre düzenlenen Tütün Üretim ve Alım-Satım Sözleşmesini ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Tütün Üretimi, Tütün Tohumu ve Fideleri ile İzne Tabi Tütün Üretimi

Tütün üretimi

MADDE 5 –

(1) Üreticiler, yazılı sözleşme usulüyle veya tütün satış merkezlerinde açık artırma usulü ile satış yapmak üzere menşe özellikleri Türk Standardında belirlenmiş tütün çeşitlerinin üretimini yapabilirler. Alıcının talebi halinde Türk Standardında yer almayan tütün çeşitleri de yazılı sözleşmeli üretim esasına göre üretilebilir.

(2) Türk Standardında tanımlanmış menşeler ve üretim merkezleri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-1 sayılı Türk Tütünleri Standardında Tanımlanmış Menşeler ve Üretim Merkezleri listesinde gösterilmiştir.

(3) Türk Standardında yer almayan ancak Türkiye’de üretimi yapılan tütün çeşitleri ve fiili üretim merkezleri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 sayılı Türk Standardında Yer Almayan Tütünler ve Üretim Merkezleri listesinde gösterilmiştir.

(4) Üreticilerin, 4/11/2008 tarihli ve 27044 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitkisel Üretimde Kullanılan Kimyasalların Kayıt Altına Alınması ve İzlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri doğrultusunda, tütün üretimi aşamalarında kullanılan bitki koruma ürünleri ve diğer kimyasallarla ilgili olarak Üretici Kayıt Defteri tutmaları zorunludur. Yazılı sözleşme usulüyle yapılan üretimde, üretici kayıt defterinin tutulmasından alıcı da müteselsil olarak sorumludur.

Tütün tohumu ve fideleri

MADDE 6 –

(1) Tütün tohumu ve fidelerinin yurt dışına çıkarılması yasaktır. Bunların ithali ise Kurumun uygun görüşü ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığının izni ile mümkündür. Kurumdan uygun görüş almak amacıyla yapılan ithalat başvurusu bir ay içinde karara bağlanır ve sonuç başvuru sahibine bildirilir. Tohum ithalatının yapılmasını müteakip ithalat bilgileri ithalatçı tarafından bir ay içinde Kuruma gönderilir. Uygun görüş alındıktan sonra, tohum ithalatının gerçekleşmemesi durumunda da Kuruma bilgi verilir.

(2) Kurum, menşe dejenerasyonunu önlemek amacıyla gerektiğinde Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından tescil edilmiş tohumları kullanma zorunluluğu getirebilir.

(3) Bilimsel araştırmalar için yurda tohum getirilmesi bu madde kapsamı dışındadır.

İzne tabi tütün üretimi

MADDE 7 –

(1) Türkiye’de üretilen tütünlerin tohum ve fidelerini üretildikleri merkezlerin dışına taşıyarak veya tohum ithal ederek; ihracat, ithal ikamesi, yurt içi talep ve üretilebilirliğinin araştırılması amacıyla yapılacak tütün üretimlerinde Kurumdan izin alınması şarttır. İzin talebi Kurum tarafından bir ay içinde karara bağlanır ve sonuç başvuru sahibine bildirilir.

(2) İzin başvurusunda; üretim yılı, üretim merkezi, menşei, yerleşim yeri, üretici sayısı ve üretim alanı bilgilerinin belirtilmesi şarttır.

(3) İzne tabi tütün üretiminin en az; bir üretim merkezinde, iki köy veya mahallede, 6 üretici ile yapılması ve üretimin üretici başına bir dekardan az olmaması esastır.

(4) İzne tabi tütün üretiminde kullanılacak tütün tohum veya fidelerinin üreticiye alıcı tarafından verilmesi zorunludur.

(5) İzne tabi tütün üretimi sözleşmeli olarak yapılır ve alıcının yaptığı diğer sözleşmelerden ayrı olarak Kuruma bildirilir.

(6) İzne tabi tütün üretiminde, yaygın üretim izni verilinceye kadar her üretim yılı için Kurumdan izin alınması şarttır.

(7) İzin alındıktan sonra üretimin yapılmaması durumunda, gerekçeleri belirtilmek suretiyle Kuruma bilgi verilir.

(8) İzne tabi tütün üretimi yaptıran alıcının; fidelik, tarla, kırım, kurutma ve ambalajlama dahil üretimin her safhasında yapılan işlerle ilgili olarak üreticilere eğitici her türlü bilgiyi ve teknik desteği vermesi esastır.

(9) İzne tabi tütün üretiminin yapıldığı yerde başka bir tütün menşeinin üretimi yapılıyor ise menşe dejenerasyonunun önlenmesi amacıyla, izne tabi üretimin yapıldığı parsel ile diğer menşein üretiminin yapıldığı parsel arasında en az 400 metre izolasyon mesafesinin olması esastır. Üretimi yapılacak menşelerden herhangi birinde tepe kırma ameliyesi uygulanıyorsa 400 metre mesafe koşulu aranmaz. Ancak bu durumda tepe kırma ameliyesi uygulanacak tütünlerde çiçeklenme görülmeden tepe kırımının yapılması zorunludur. Menşe dejenerasyonu ihtimali bulunan üretim yerlerinde, tohum almak amacıyla belirlenen bitkilerin çiçek tablalarına, alıcılar tarafından torba geçirilmek suretiyle menşe özelliklerinin korunması zorunludur.

(10) İzne tabi tütün üretiminin, fidelik, tarla, kırım, kurutma ve ambalajlama dönemlerinde yapılan işlemler, uygulanan tedbirler ile gözlem, fiziksel ve kimyasal analiz sonuçları genel bir değerlendirme yapılarak hazırlanacak raporla birlikte Kuruma gönderilir.

(11) Kurum, izne tabi tütün üretiminin her aşaması ile bakım ve işleme dönemlerinde her zaman gerekli teknik kontrolleri yaptırabilir.

(12) İzne tabi tütün üretiminde, üretime yönelik hedeflerine ulaşıp geçiş sürecini tamamlayarak yaygın üretime geçmek isteyen alıcının Kurumdan izin alması zorunludur. İzin başvuruları iki ay içinde karara bağlanır. Yaygın üretimine izin verilen tütün menşeinin müteakip yıllardaki üretimi bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine tabidir. Yaygın üretime geçilen üretim merkezinde, farklı alıcının da izin verilen menşeden tütün ürettirmek istemesi durumunda, ilk üretimden önce Kuruma bilgi vermesi esastır.

(13) Bilimsel amaçlı tütün üretimi bu madde kapsamı dışındadır. Ancak bu amaçla yapılacak üretimler önceden Kuruma bildirilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Üretici Tütünlerinin Denklenmesi, Alım ve Satımı, Yazılı Sözleşme Esası, Üreticiden Alınan Tütünlerin Tescili ile Anlaşmazlıkların Çözümü

Üretici tütünlerinin denklenmesi

MADDE 8 –

(1) Üreticilerin alım-satıma konu teşkil eden tütünleri tam mahsul olmalı ve denk haline getirilmelidir. El ve kalite özellikleri aynı olan tütünler birlikte denklenmelidir. Denk içinde yabancı madde ile dip, filiz, kırıntı, yanık, karayeşil ve çürük tütün bulunmamalıdır.

(2) Üretici tütünlerinin menşelerine göre denkleme biçimleri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-3 sayılı Üretici Tütünlerinin Menşelere Göre Denkleme Tarzları listesinde gösterilmiştir.

(3) Alıcının, üreticiden listede yer almayan bir denkleme talebinde bulunması halinde önceden Kurumdan izin alması zorunludur. İzin talebi bir ay içinde sonuçlandırılır.

Üretici tütünlerinin alım ve satımı

MADDE 9 –

(1) Türkiye’de üretilen üretici tütünleri yazılı sözleşme esası veya açık artırma yöntemiyle alınır ve satılır. Üretim, alım, satım, taşıma, depolama, işleme ve ihracat aşamalarında şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen belgelerin alıcı tarafından düzenlenmesi, muhafaza edilmesi ve bir örneğinin süresi içinde Kuruma verilmesi zorunludur.

(2) Üretici tütünlerinin alım-satımının tamamlanması için; yaprak tütün tartı sonuçları ve birim fiyat ile diğer ekspertiz bilgilerinin, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Yaprak Tütün Tartı ve Fiyat Pusulasına uygun olarak tanzim edilmesi, belgenin taraflarca imzalanması ve bir örneğinin üreticiye veya temsilcisine teslim edilmesi şarttır.

Yazılı sözleşme esası

MADDE 10 –

(1) Üretici tütünlerinin yazılı sözleşme esasına göre üretimi, alımı ve satımı, Kurum tarafından tütün ticareti yetki belgesine sahip alıcıya bedeli karşılığında verilen Tütün Üretim ve Alım–Satım Sözleşmesine göre yapılır. Her üretim yılı öncesi bu sözleşmenin usul ve esasları Kurul tarafından belirlenir.

(2) Sözleşmeli üretim esasına göre üretilen tütünlerin fiyatları, tütün mamulleri üreticileri ve/veya alıcılar ile üreticiler ve/veya temsilcileri arasında varılan mutabakata göre belirlenir.

Yazılı sözleşmenin yapılış tarihi, bildirimi ve üreticiden alınan tütünlerin tescili

MADDE 11 –

(1) Yazılı sözleşmeler, Kurum tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde tütünlerin tarlaya dikiminden önce ve en geç nisan ayının sonuna kadar alıcı ile üretici veya bunların temsilcileri arasında akdedilmiş olmalıdır.

(2) Bu şekilde yapılan sözleşmeler, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Sözleşmeli Tütün Üretim Bildirimine uygun olarak liste halinde ve elektronik ortamda ilgili alıcı tarafından en geç mayıs ayının onbeşinci günü sonuna kadar Kuruma verilmelidir. Taraflardan birinin gerekçeli olarak başvurması halinde birinci fıkra ile bu fıkrada belirtilen süreleri uzatmaya Kurum yetkilidir. Bu bildirimler Kurum tarafından yapılacak tescil işlemine esas teşkil eder.

(3) Yaprak Tütün Tartı ve Fiyat Pusulasının usulüne uygun olarak tanzim edilmesi, taraflarca imzalanarak bir örneğinin üreticiye veya temsilcisine teslim edilmesi ile alım satıma konu tütünler alıcının mülkiyetine geçer. Bu safhadan sonraki faaliyetler için mevzuatta belirtilen işlemlerin zamanında usulüne uygun olarak yapılması ve istenen bilgi ve belgelerin alıcı tarafından süresi içinde Kuruma verilmesi zorunludur.

(4) 4733 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi kapsamında gerçekleştirilen tütün satışlarında Kurumca yapılan tescil, gelir vergisi uygulaması bakımından ticaret borsalarına tescil hükmündedir.

(5) Alıcı, alım-satımı tamamlanan tütünler için şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Yazılı Sözleşme Esasına/Açık Artırma Yöntemine Göre Tütün Alım-Satım ve Tescil Beyannamesi ile Kuruma müracaat eder. Beyanname içeriği ile Kurum kayıtlarının birbirini teyit etmesi halinde beyanname onaylanır, bir nüshası alıcıya geri verilerek tescil işlemi tamamlanmış olur. Alıcı, tescil beyannamesini alırken beyannamede yazılı stopaj tutarını ilgili vergi dairesine ödediğini ya da süresi içinde ödeyeceğini taahhüt eden teminat mektubunu Kuruma ibraz etmek zorundadır. Teminat mektubu, ödemenin yapıldığının belgelenmesi halinde alıcıya iade edilir.

(6) Alıcı, alım-satımı tamamlanan tütünlere ait Üretici Hesap Pusulaları Paftasını Kurum tarafından belirlenen şekil ve içeriğe uygun olarak, ödeme tarihinden itibaren on iş günü içinde, kati alım sonuçlarını ise üretici tütünlerinin teslim alınması için belirlenen sürenin bitim tarihinden itibaren yirmi iş günü içinde yazılı ve elektronik ortamda Kuruma vermek zorundadır.

Anlaşmazlıkların çözümü

MADDE 12 –

(1) Üretici ile alıcı arasında yazılı sözleşmeye göre yapılan tütün alım-satımında, alıcının tütün eksperi tarafından yapılan ekspertiz sonucuna üretici veya temsilcisi tarafından itiraz edilebilir.

(2) İtiraz başvurusu üç örnek olarak düzenlenir ve aslı alıcıya, bir örneği de yerel Ziraat Odasına verilir. Ziraat Odasının bulunmadığı yerlerde veya Kurumun bilgilendirilmesi amacıyla bir örnek de üretici tarafından Kuruma gönderilebilir. İtiraz edilen alıcı en geç üç iş günü içinde itirazı Kuruma yazılı olarak intikal ettirir. İtiraz başvurusunun Kurum tarafından bir ay içinde sonuçlandırılması esastır.

(3) Kurumun yetkilendireceği bir tütün eksperinin başkanlığında, üretici ve alıcı temsilcisi tütün eksperlerinden oluşan üç kişilik heyet itirazı inceleyerek üç gün içinde sonuçlandırır. Heyetin vereceği karar kesin olup, aynı itirazla ilgili olarak Kurumdan tekrar inceleme talep edilemez.

(4) Üretici heyete temsilci vermeyeceğini yazılı olarak bildirdiği takdirde, itiraza konu tütünler hazır bulunanlarca incelenir ve sonuçlandırılır. İki kişiyle incelenen itirazlarda oybirliği ile karar alınamadığı takdirde başkanın görüşü esas alınır.

(5) Heyetin verdiği karara rağmen anlaşma sağlanamaması halinde uyuşmazlığın çözümünde tütün üretiminin yapıldığı yer mahkemeleri yetkilidir.

(6) İtiraz başvurusunun süresi içinde Kuruma bildirilmemesi halinde, alıcı itiraza konu tütünleri, ürün miktarının sözleşmede yer alan en yüksek nevi tütün fiyatı ile çarpımından oluşan bedelle satın almayı kabul etmiş sayılır.

(7) İtiraz hakkını kullanan üreticiye alıcı tarafından yazılı sözleşmede yer alan hak ve yükümlülüklerle ilgili zorluk çıkartılamaz, itiraz başvurusu bir sonraki ürün yılı için imzalanacak sözleşmeyle ilişkilendirilemez.

(8) Tütünle ilgili teknik konularda tütün eksperi olmayanlar bilirkişi ve hakem olarak görevlendirilemez.           

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Açık Artırma Yöntemi, Tütün Satış Merkezlerinin Kurulması, Açık Artırmaya Katılım, Açık Artırma Süreci ve Satışı Yapılan Tütün Bedelleri

Açık artırma yöntemi ile alım-satım

MADDE 13 –

(1) Yazılı sözleşme yapılarak üretilen tütünler dışında kalan üretici tütünleri, tütün satış merkezlerinde açık artırma yöntemiyle alınır satılır.

(2) Yazılı sözleşme esası dışında tütün üretimi yapmak isteyen üreticiler, kimlik, açık adres, üretim yapılacak parselin mevki ve alanı ile tahmini üretim miktarı bilgilerini, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Sözleşme Dışı Tütün Üretim Bildirim Formuna yazarak en geç mayıs ayının sonuna kadar, tütün üretiminin yapıldığı ilçedeki ziraat odasına bildirmek zorundadır. Yapılan bildirimler ziraat odası tarafından incelenir ve tütün çiftçisi olan üreticilere ait bilgiler, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Sözleşme Dışı Tütün Üretim Bildirim Listesine kaydedilerek en geç haziran ayının onbeşinci günü sonuna kadar yazılı ve elektronik ortamda Kuruma gönderilir.

(3) Tütünlerin üretici tütünü olduğu, satış merkezlerine başvurma sırasında Ziraat Odasından alınmış üretim yılına ait çiftçi belgesinin bir örneği ibraz edilerek kanıtlanır. Ziraat Odasının bulunmadığı yerlerde Tarım İl/İlçe Müdürlüğünden alınan üretici belgesi geçerlidir.

Tütün satış merkezlerinin kurulması

MADDE 14 –

(1) Tütün satış merkezleri; ziraat odaları, tütün tarım satış kooperatifleri, her türlü üretici birlik, dernek ve kooperatifleri ile diğer gerçek ve tüzel kişiler tarafından Kurumun gözetim ve koordinasyonu altında kurulur ve işletilir.

(2) Tütün satış merkezlerinin kurulması ile ilgili usul ve esaslar, kurulacağı yerler, açık artırmalı satışların başlangıç ve bitiş tarihleri Kurum tarafından belirlenip, ilan edilir.

(3) Tütün satış merkezlerinin kurulması için gerekli şartların oluşmaması ve ihtiyaç duyulması halinde, gerekli görülen yerlerde sözleşme dışı üretilen tütünlerin alım satımının usul ve esasları Kurum tarafından belirlenip ilan edilir.

Tütün satış merkezlerinde açık artırmaya katılım

MADDE 15 –

(1) Tütün satış merkezlerinde açık artırmaya katılmak isteyen alıcı, açık artırmalı satışların başlangıç tarihinden en az yirmi gün önce, açık artırmaya katılacağını ve varsa kanuni vekillerini ilgili tütün satış merkezine bildirmek zorundadır.

(2) Tütün satış merkezlerinde alıcı adına tütünlerin muayene ve ekspertizlerini yapacak kişiler, 4733 sayılı Kanunda belirtilen tütün eksperi unvanına sahip olduklarını gösteren belge örneğini satış merkezine vermekle yükümlüdürler. Tütün eksperi olmayanlar satış merkezlerinde tütünlerin muayene ve ekspertizini yapamazlar, kalite hakkında bildirimde bulunamazlar.

(3) Tütün satış merkezinde açık artırmaya katılmak isteyen alıcı, satış merkezine her yıl Kurumca belirlenecek miktarda teminat yatırmak zorundadır.

(4) Alıcının, tütün satış merkezlerinde adına tescil edilen tütünleri almaktan vazgeçmesi, tütün bedelini satış merkezine ödememesi veya belirlenen süre içinde tütünleri satış merkezi deposundan çekmemesi halinde doğacak tazminat, kira, sigorta bedeli, işçilik ve sair masraflar yatırılan teminattan karşılanır.

Üretici tütünlerinin tütün satış merkezlerine getirilmesi ve ekspertizi

MADDE 16 –

(1) Üreticiler tütünlerini Kurum tarafından belirlenen tütün satış merkezine, satış merkezince ilan edilecek programa göre tam mahsul olarak getirirler. Tütünler tartılır ve Kurum tarafından yetkilendirilmiş satış merkezi tütün eksperince ekspertizi yapılır.

(2) Her bir üretici tütünü için açık artırma başlangıç fiyatı, bu ekspertiz sonuçlarına göre belirlenir.

(3) Tütün satış merkezine, bulunduğu yerde giderilmesi mümkün olmayacak şekilde ağır tavlı veya küflü olarak getirilen tütünler, açık artırma başlangıç fiyatı belirlenmeden geri gönderilir. Bu durumdaki tütünler için Kurum tarafından yetkilendirilmiş satış merkezi tütün eksperinin vereceği karar kesindir.

(4) Geri götürülen tütünler, gerekli bakım işlemleri yapıldıktan sonra satış merkezinin uygun göreceği tarihte tekrar getirilebilir.

Ekspertiz sonuçlarının ilanı ve açık artırma süreci

MADDE 17 –

(1) Her üretici tütünü için, tütün satış merkezinde Kurum tarafından yetkilendirilmiş tütün eksperi tarafından yapılan ekspertiz sonucunda belirlenecek tüm bilgiler, satışa çıkarılan üretici tütünleri üzerindeki karta kaydedilmek suretiyle ilan edilir.

(2) Her kalite nevi tütün için son beş yılda Kurulca seçilecek üç yılın ihraç fiyat ortalamasının yüzde elli eksiği, açık artırma başlangıç fiyatı olarak Kurumca açıklanır. Dünyada ve Türkiye’deki gelişmeler dikkate alınarak bu oranı yüzde yetmişbeşe kadar uygulamaya Kurul yetkilidir.

(3) Tütün satış merkezlerinde açık artırmaya, açık artırma başlangıç fiyatından başlanır. Açık artırma Kurumca her yıl belirlenecek miktar veya katları oranında yapılır. Üretici veya kanuni vekilinin kabul etmesi halinde tütünler en yüksek fiyatı veren alıcı adına tescil edilerek satış işlemi tamamlanır.

(4) Açık artırma başlangıç fiyatını veya açık artırmada oluşan fiyatı kabul etmeyen üreticiler oluşan masrafları karşıladıktan sonra tütünlerini geri götürürler. Tütün satış merkezi, üreticilerin elinde tütün kalması ve alıcıların istekte bulunması halinde, tütün satış merkezinde programlanmış son açık artırma işleminden hemen sonra açık artırma işlemini tekrarlar.

Tütünlerin sigorta ettirilmesi

MADDE 18 –

(1) Tütün satış merkezleri ve depolarına getirilen tütünler, satış merkezi tarafından hırsızlık, yangın, haşere istilası, terör ve halk hareketleri gibi riskler ile sel, su baskını, kasırga, deprem ve benzeri doğal afetler sonucu oluşabilecek zararlara karşı sigorta ettirilir. Sigorta primleri satış merkezi tarafından ödenip alıcıdan tahsil edilir.

Tütün satış merkezlerinde satışı yapılan tütün bedelleri

MADDE 19 –

(1) Satış merkezlerinde satışı yapılan tütünler için alıcı ve üreticiden bir komisyon alınır. Alınacak komisyon oranı ve dağılımı her yıl Kurumca belirlenir. Alıcı, satın aldığı tütünlere ait komisyonu ve tütün bedellerini en geç tescili izleyen iş günü içinde satış merkezince açtırılan banka hesabına yatırır.

(2) Satış merkezi gerekli yasal kesintiler ve üreticinin payına düşen komisyonu çıkardıktan sonra, üreticinin parasını iki iş günü içinde öder.

(3) Alıcı, adına satışı tescil edilen tütünleri, tescili izleyen iş günü içinde satış merkezi deposundan kendi deposuna çekmek zorundadır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Tütünlerin İşlenmesi, Tütün Fireleri, Tütün İşleme Tesislerinin Kurulması, Üretim

İzni, Proje Tadilatı, Yer Değişikliği, Devri, Kapatılması ve Tütünlerin Depolanması

Tütünlerin işlenmesi

MADDE 20 –

(1) Türkiye’de üretilen tütünlerin Türk Standardında belirlenmiş nevi tanımlarına uygun olarak, Kurumdan üretim izni almış tesislerde işlenmesi zorunludur.

(2) İşlenecek tütünlere ait bilgiler, işleme başlangıcından bir iş günü öncesine kadar, işleme sonuçları ise işleme bitişinden itibaren on iş günü içinde, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Yaprak Tütün İşleme Açılış/Kapanış Bildirimine uygun olarak Kuruma bildirilir.

(3) Teknik ve ticari gereklerle, tütünlerin Türk Standardında belirlenen neviyatlandırma, denkleme ve ambalajlama yöntemlerine uyulmadan işlenebilmesi için önceden Kurumdan izin alınması zorunludur. İzin talebi beş iş günü içinde cevaplandırılır. Türk Standardında yer almayan tütün çeşitlerinin işlenmesi de Kuruma bilgi verilerek yapılır.

(4) Çeşitli nedenlerle yeniden işlenmesi planlanan tütünler için gerekçesi ile birlikte Kuruma başvurularak izin alınması şarttır. İzin talebi beş iş günü içinde cevaplandırılır.

Tütün fireleri

MADDE 21 –

(1) Tütünlerin taşınması, depolanması ve işlenmesi sırasında meydana gelebilecek azami fireler, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-4 sayılı Tütünlerde Azami Fire Oranları listesinde belirtilmiştir. Azami fire oranları aşıldığı takdirde, gerekçe belirtilerek en geç on iş günü içinde Kuruma müracaat edilir. Kurumca yapılacak değerlendirmenin sonucu on iş günü içinde ilgiliye bildirilir.

Tütün işleme tesislerinin kurulması

MADDE 22 –

(1) Tütün işleme tesisleri tütün ticareti yetki belgesini haiz gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulabilir. Tesis kurmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler, gerekli izin taleplerini aşağıdaki bilgi ve belgeleri içeren bir takım dosya halinde bir dilekçe ile şahsen veya yetkili temsilcisi vasıtasıyla Kuruma intikal ettirirler.

a) Faaliyet özgeçmişini ve hedeflediği faaliyeti tanımlayan özel beyanı,

b) Kurulacak tesis sahası için yürürlükteki imar mevzuatı çerçevesinde alınmış imar durumunu gösteren belge,

c) Tesiste kullanılacak makine ve cihazların yerleşimini gösterir plan ve planlanan üretim kapasitesini de içeren iş akış şeması,

ç) Kurum tarafından belirlenen içerik ve şekle uygun olarak hazırlanmış fizibilite raporu,

d) Tesis kurma müracaatında bulunan kişi ve kuruluşların yirmidörtbin Türk Lirası uygunluk belgesi bedelini Kurum hesabına yatırdıklarına ilişkin belge.

(2) Eksik bulunan dosyalar bildirim tarihinden itibaren bir ay içinde tamamlanmaz ise yapılan başvuru işleme konulmaz. Eksik bulunan dosyaların bir ay içinde tamamlanmaması veya talepten vazgeçilmesi halinde uygunluk belgesi bedeli iade edilmez.

(3) Tamamlanmış başvurular ilgili mevzuat ile işin ekonomik ve teknik boyutları gözetilerek Kurum tarafından değerlendirilir ve en geç bir ay içinde tesis kurma izin başvurusu karara bağlanır. Uygun bulunanlara şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün İşleme Tesisi Kurma Uygunluk Belgesi verilir.

(4) İşleme tesislerinin kurulması aşamasında veya daha sonra gerçekleştirilecek proje tadilatları kapsamında, tesiste kullanılmak üzere ithal edilecek makineler Kuruma bildirilir.

(5) Birinci fıkranın (d) bendinde yer alan uygunluk belgesi bedeli, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranını geçmemek üzere, Kurul tarafından yeniden belirlenerek Resmî Gazete’de yayımlanır.

Tütün işleme tesislerinin üretim izni

MADDE 23 –

(1) Tütün işleme tesisi kurma izni alarak projesini gerçekleştiren ve ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda alınması gerekli İşletme Belgesi ile İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatını tamamlayarak işletmesini üretime hazır hale getiren alıcılar, ilgili sanayi odasından alınan kapasite raporunu da ekleyerek üretime hazır olduklarını Kuruma yazılı olarak bildirirler.

(2) Kurum tarafından teknik bir heyet görevlendirilir, tesisin kuruluş izninde aranan şartları taşıyıp taşımadığı hususu yerinde incelenerek rapora bağlanır. Bu rapor, Kuruma sunulmasından itibaren bir ay içinde değerlendirilerek uygun bulunanlara şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün İşleme Tesisi Faaliyet Uygunluk Belgesi verilir.

(3) İkinci fıkrada belirtilen Uygunluk Belgesi için kırksekizbin Türk Lirası bedel alınır. Bu bedel her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Kanun uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranını geçmemek üzere, Kurul tarafından yeniden belirlenerek Resmî Gazete’de yayımlanır.

(4) Faaliyet izni verilmesinden önce yasal izinlerin alınmasının sağlanması veya tesisteki makine, cihaz ve ekipmanların test edilmesi amacıyla, deneme üretimi yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişilere, başvuru tarihinden itibaren en geç bir ay içinde Kurumca izin verilir. Deneme üretiminde işlenecek tütün miktarı, tesisin yirmidört saatlik tütün işleme kapasitesinin beş katından fazla olamaz ve deneme üretimi toplamda otuz günü geçemez. Deneme üretimi süresince işlenmiş tütünler, Kurumdan üretim izni alınıncaya kadar bildirimi yapılan bir tütün deposunda muhafaza edilir ve hiçbir ticari faaliyete konu edilemez.

Proje tadilatı, tesislerin yer değişikliği, devri ve kapatılması

MADDE 24 –

(1) İşleme tesisinde kurulu bulunan makineleri devre dışı bırakacak, değiştirecek veya ilave makine getirecek alıcı, değişikliğin teknik ve mali boyutunu açıklayan bir rapor ve tadilat projesi ile Kuruma başvurur. Başvuru değerlendirilerek bir ay içinde karara bağlanır. Uygun bulunan projeye izin verilir. Verilen izin doğrultusunda yapılan proje değişikliği tesiste kapasite değişikliğine sebep olursa, ilgili sanayi odasından alınan yeni kapasite raporu Kuruma gönderilir.

(2) Tütün işleme tesisinde, tütün işleme faaliyetiyle ilgisi bulunmayan makine, cihaz ve ekipmanlar ile tesiste gerçekleştirilecek yedek parça değişimleri birinci fıkra hükmüne tabi değildir.

(3) Tesisin kuruluş yerinin değiştirilmesi, kurulu makinelerini ülke içerisinde kısmen veya tamamen aynı alıcı tarafından kurulan yeni veya eski bir tesise nakli, başka bir gerçek veya tüzel kişiye devri ile ülke dışına çıkarılması Kurumun iznine bağlıdır. Kurum izin taleplerini bir ay içinde sonuçlandırır.

(4) Üretim faaliyetleri sona erdirilen işleme tesisleri Kuruma bildirilir. Kuruma karşı yükümlülükleri işleme tesisi sahibine on iş günü içinde bildirilerek kapatma işlemi sonuçlandırılır. Kapatılan işleme tesislerindeki makine, cihaz ve ekipman Kuruma bilgi verilerek tasfiye edilir.

(5) Tütün Ticareti Yetki Belgesi iptal edilen alıcılara ait işleme tesislerinin gerçek ve tüzel kişilere devri, kiralanması veya sökülerek tasfiyesi Kurumun iznine bağlıdır. İzin talebi Kurum tarafından bir ay içinde karara bağlanır ve sonuç başvuru sahibine bildirilir.

(6) Homojenize tütün, şişirilmiş tütün ve şişirilmiş tütün damarı yapımı amacı ile kurulacak fabrika ve tesisler de 22 nci, 23 üncü ve bu madde hükümlerine tabidir.

(7) Bu maddenin altıncı fıkrasında belirtilen tesisler, Kurum tarafından bu Yönetmelik doğrultusunda daha önce izin verilmiş bir tesise ek olarak da kurulabilir. Bu durumda başvuru sahibi, hedeflediği faaliyeti tanımlayan beyan ile kurulacak makine ve cihazların yerleşim durumu ve planlanan üretim kapasitesini de içeren iş akış şeması ile birlikte Kuruma başvurur. Başvuru değerlendirilir ve uygun bulunanlara bir ay içinde izin verilir. Kurulumu tamamlayan başvuru sahibi ilgili sanayi odasından alınan kapasite raporu ile birlikte üretime hazır olduğunu Kuruma yazılı olarak bildirir. Bildirimden sonraki işlemler, bu Yönetmeliğin 23 üncü maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında yer alan hükümler doğrultusunda sonuçlandırılır. Bu tesislere yeni faaliyet alanıyla uyumlu Faaliyet Uygunluk Belgesi verilir.

Tütünlerin depolanması

MADDE 25 –

(1) Alıcı, stoklarında bulunan tütünlerin muhafazası veya bakımı amacıyla gerek kendisine ait, gerekse kiralık olarak tuttuğu depoları, tütün konulmadan önce Kuruma bildirmek zorundadır.

(2) Kapatılan depolar Kuruma bildirilir.

ALTINCI BÖLÜM

Tütün Ticareti Yetki Belgesi, Tütün Ticareti, İhracatı ve İthalatı

Tütün ticareti yetki belgesi

MADDE 26 –

(1) Tütün ticareti yapabilmek için Kurumdan uygunluk belgesini almış olmak şarttır. Uygunluk belgesi almak isteyen gerçek ve tüzel kişiler Kuruma yapacakları başvuru dilekçelerine;

a) Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde yayımlanmış ana sözleşmesinin aslı veya noter onaylı örneği ile yetkili kişilere ait imza sirkülerini,

b) Son bir ay içinde ticaret ve sanayi odasından alınan faaliyet belgesinin aslı ya da onaylı örneğini,

c) Gerçek kişiler için başvuru sahibinin, tüzel kişiler için yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile tüzel kişiyi temsile yetkili kişinin 4733 sayılı Kanuna, 8/6/1942 tarihli ve 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanununa ve 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa muhalefetten mahkum olmadıklarını belirtir yazılı beyanı,

ç) Yirmidörtbin Türk Lirası uygunluk belgesi bedelini Kuruma yatırdıklarına ilişkin belgeyi, eklemek suretiyle Kuruma başvururlar. Başvurular Kurum tarafından değerlendirilerek en geç bir ay içinde karara bağlanır. Tütün ticareti yapması uygun görülenlere uygunluk belgesi olarak Tütün Ticareti Yetki Belgesi verilir.

(2) Eksik bulunan dosyalar bildirim tarihinden itibaren bir ay içinde tamamlanmaz ise yapılan başvuru işleme konulmaz. Eksik bulunan dosyaların bir ay içinde tamamlanmaması veya talepten vazgeçilmesi halinde belge bedeli iade edilmez.

(3) Tütün Ticareti Yetki Belgesi sahibi gerçek ve tüzel kişilerin başvuru bilgilerindeki değişiklikler onbeş gün içinde Kuruma bildirilir. Tüzel kişilerde yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile yetkili kişilerden herhangi birinde değişiklik olması halinde, katılan yeni kişiler için birinci fıkranın (a) ve (c) bentlerinde belirtilen belgelerin Kuruma ibrazı zorunludur.

(4) Tütün ticareti yetki belgesi almış olanların uygunlukları her yıl temmuz ayında Kurum tarafından vize işlemine tabi tutulur. Bunun için ikibindörtyüz Türk Lirası yıllık uygunluk belgesi bedelinin, temmuz ayının son iş günü mesai saati bitimine kadar Kurum hesabına yatırılması zorunludur. Vize işlemini yaptırmayanlar hakkında 4733 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin altıncı fıkrası doğrultusunda işlem yapılır.

(5) Bu maddede yer alan uygunluk belgesi bedelleri, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Kanun uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranını geçmemek üzere, Kurul tarafından yeniden belirlenerek Resmî Gazete’de yayımlanır.

Tütün ticareti

MADDE 27 –

(1) Üreticiden alınan tütünlerin tütün satış merkezlerine veya Kuruma tescili kaydıyla dahilde alınması, satılması ve nakledilmesi serbesttir.

(2) Alıcılar, aralarında yaptıkları tütün alım ve satımlarını, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün Alım-Satım Bildirimine uygun olarak, fatura düzenleme tarihini takip eden beş iş günü içinde Kuruma bildirmek zorundadırlar.

(3) Alıcı, tütün stokları ile ihracat ve ithalat miktarlarını, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün Mevcut Bildirimine uygun olarak, haziran ve aralık ayları sonu itibariyle takip eden ayın onbeşinci gününe kadar Kuruma bildirmek zorundadır.

(4) Tütün Ticareti Yetki Belgesine sahip alıcılar ticaretinin yapılmaması kaydı ile menşe, nevi ve işleme partisi bazında, içim ekspertizi, numune, fiziksel ve kimyasal analizler için, beş kilograma kadar kıyılmış, öğütülmüş, parçalanmış, ezilmiş tütün bulundurabilirler.

(5) Yazılı sözleşme esasına göre tütün üretenler ile bu Yönetmeliğin 13 üncü maddesi ikinci fıkrasına göre sözleşme dışı tütün üretim bildiriminde bulunarak tütün üretenlerden Kuruma bildirilip kayıt altına alınanlar, ticari amaç olmaksızın, kendi ürettiği yaprak tütünleri kullanarak elli kilogramı aşmayan sarmalık kıyılmış tütün elde edebilirler.

Tütün ihracatı

MADDE 28 –

(1) Kurumdan üretim izni almış tesislerde işlenmiş tütünlerin ihracı serbesttir. Ancak ihraç edilecek tütünlerin, bu Yönetmeliğin 20 nci maddesi çerçevesinde işlenmiş olduğunun, Kurumun yetkilendirdiği bir tütün eksperi tarafından yapılacak ekspertiz sonucunda belirlenmesi ve bu tütünler için tütün ihracatı uygunluk belgesi alınması zorunludur.

(2) Tütün ihraç etmek isteyen Tütün Ticareti Yetki Belgesi sahibi gerçek veya tüzel kişiler, ihracat işlemlerine başlamadan önce Kurumdan parti numarası alır, işlenmiş tütünlerin her bir dengine/kutusuna Türk Standardında belirtilen markalama ve işaretlemeleri yapar, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün İhracatı Uygunluk Belgesi Başvuru Formunu doldurarak tütün ihracatı uygunluk belgesi talebinde bulunurlar. Kurum, talebi inceleyerek ekspertiz yaptırdıktan sonra uygun bulunanlara, beş iş günü içinde şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün İhracatı Uygunluk Belgesini verir.

(3) Tütün tozu ve tütün döküntülerinin ihracatı için bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen başvuru formuna, ihraç edilecek toz ve döküntü tütünlerle ilgili olarak bir tütün eksperi tarafından düzenlenen rapor da eklenerek Kuruma başvurulur. İhracat, tütün ihracatı uygunluk belgesi alınmak suretiyle gerçekleştirilir.

(4) Aynı menşe, nevi ve ürün yılından olmak şartı ile yurt dışına gönderilecek on kilograma kadar numune tütünlerde ihracat uygunluk belgesi şartı aranmaz. Numune tütünlerin Kurum kayıtlarına işlendiğinin belgelenmesi kaydı ile ihracı serbesttir.

(5) Hariçte İşleme Rejimi kapsamında ihraç edilecek tütünler için Kurumdan tütün geçici ihracat uygunluk belgesi alınması zorunludur. Geçici ihracat uygunluk belgesi almak isteyen tütün mamulü üreticisi firmalar, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün Geçici İhracat Başvuru Formu ile Kuruma müracaat eder. Kurumca, tütünlerin ekspertiz muayenesi yaptırılarak, beş iş günü içinde şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün Geçici İhracat Uygunluk Belgesi verilir. Hariçte işlemeye başlamadan en az bir ay önce işlemin yapılacağı ülke ve tesis, başlangıç-bitiş tarihi ile işleme programı Kuruma bildirilir.

(6) İhraç edilecek tütünlerin muayenesi sonucu düzenlenen ekspertiz raporunun olumsuz olması durumunda, ekspertiz masraflarının karşılanması taahhüt edilerek yazılı başvuru ile ekspertiz sonucuna itiraz edilebilir. Bu durumda Kurum bünyesinden tütün eksperi niteliğini haiz bir uzman başkanlığında, Ege Tütün İhracatçıları Birliği ve Tütün Eksperleri Derneğinden istenecek birer tütün eksperinden oluşan heyete tütünler onbeş iş günü içinde yeniden muayene ettirilir. Bu heyetin kararı kesin olup, verilen karar doğrultusunda işlemler yürütülür.

(7) İhraç edilen tütünlerin kısmen ya da tamamen satılmayarak geri getirilmesi halinde, bu maddenin altıncı fıkrasındaki usule göre oluşturulan heyet tarafından tütünler muayeneye tabi tutulur. Heyet, tütünlerin menşei, ürün yılı, nevi ve fiziksel durumunu rapora bağlayarak Kuruma iletir. Kurum raporu inceleyerek tütünlerin yurda giriş iznini beş iş günü içinde karara bağlar.

Tütün ithalatı

MADDE 29 –

(1) İşlendikten sonra ihraç amacıyla olsa dahi tütün ithali ancak, üretim ihtiyaçlarıyla sınırlı olarak tütün mamulleri üretenler tarafından yapılabilir.

(2) Tütün ithalatı yapmak isteyen tütün mamulü üreticilerinin Kurumdan uygunluk belgesi alması zorunludur. İthalatçılar ithal etmek istedikleri tütünlerle ilgili olarak, şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün İthalatı Başvuru Formunu doldurarak, tütün ithalatı uygunluk belgesi talebinde bulunurlar. Kurum başvuruyu inceleyerek, ekspertiz yaptırdıktan sonra talebi uygun bulunanlara, beş iş günü içinde şekli ve içeriği Kurum tarafından belirlenen Tütün İthalatı Uygunluk Belgesini verir.

(3) İthal edilen tütünlerin muayenesi sonucu düzenlenen ekspertiz raporunun olumsuz olması durumunda, ekspertiz masraflarının karşılanması taahhüt edilerek yazılı başvuru ile itiraz edilebilir. Bu durumda Kurum bünyesinden tütün eksperi niteliğini haiz bir uzman başkanlığında, Ege Tütün İhracatçıları Birliği ve Tütün Eksperleri Derneğinden istenecek birer tütün eksperinden oluşan heyete tütünler onbeş iş günü içinde yeniden muayene ettirilir. Bu heyetin kararı kesin olup, verilen karar doğrultusunda işlemler yürütülür.

(4) Tütün İthalatı Uygunluk Belgesi alındıktan sonra, gümrük işlemleri tamamlanmayarak ithalatı gerçekleşmeyen tütünler en geç yıl sonu itibariyle Kuruma bildirilir.

(5) Kurum veya Gümrük İdaresi tarafından ithaline izin verilmeyen tütünler ithalatçı tarafından mahrecine iade edilir veya üçüncü bir ülkeye gönderilir ya da Gümrük İdaresinin kabul etmesi koşuluyla, masrafları ithalatçı tarafından karşılanmak suretiyle, yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde tasfiye edilmek üzere gümrüğe terk edilir.

(6) Homojenize veya yeniden tertip edilmiş tütün, şişirilmiş tütün ve şişirilmiş tütün damarı ithalatında da tütünün tabi olduğu esaslar uygulanır.

(7) Bu madde uyarınca Kurumdan uygunluk belgesi alınması, ithalata ilişkin mevzuatta öngörülen diğer şartların yerine getirilmesi zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.

(8) Tütün ithalatı yapan tütün mamulü üreticilerinin, aşağıda belirtilen kayıtları günlük olarak tutmaları zorunludur:

a) İthal edilen ve üretimde kullanılan tütün miktarları,

b) İthal edilen tütünlerden, yurtiçine ve yurtdışına satışı yapılan tütün miktarları.

YEDİNCİ BÖLÜM

Belge Saklama Süresi ve Denetim

Belge saklama süresi

MADDE 30 –

(1) İlgili mevzuatında daha uzun bir saklama süresi öngörülmediği sürece, bu Yönetmelik uyarınca tutulması gereken tüm kayıtlar, verilen izin ve uygunluklar, talepler, stok listeleri, raporlar ile sair bilgi ve listeler, elektronik ortama aktarılmış kopyaları da dahil olmak üzere, tütün ticaret yetki belgesi sahibi gerçek ve tüzel kişiler tarafından düzenlendikleri yılı takip eden yıldan itibaren beş yıl süreyle saklanmak zorundadır.

Denetim

MADDE 31 –

(1) Kurum, alıcıya ait tütün alım yerleri, işleme tesisleri ve depoları ile mevzuat gereği tutulması gereken kayıtları her zaman denetlemeye yetkilidir. Denetim amacıyla Kurum tarafından istenecek her türlü bilgi ve belgelerin verilmesi zorunludur.

(2) İthal edilen tütünlerle ilgili olarak Kurum tarafından istenecek bilgi ve belgeler ile yapılacak gözlem ve denetimlere, sınai veya ticari gizlilik mülahazalarıyla engeller konulamaz.

(3) Bu Yönetmelikte alıcılar tarafından Kuruma bildirimi istenilen bilgi, belge ve raporlar için ilgili maddede bir süre düzenlemesi yapılmamış ise, söz konusu bildirimlerin bir ay içinde Kuruma gönderilmesi zorunludur.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Cezai Hükümler

Cezalar

MADDE 32 –

(1) Kurumdan tesis kurma ve faaliyet izni almadan tütün işleyenlere 4733 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrası hükmü uygulanır.

(2) Tütün piyasasında mal veya hizmet üreten, işleyen, ihraç veya ithal eden, pazarlayan, alan veya satan gerçek ve tüzel kişilere aşağıda yazılı idari yaptırımlar uygulanır:

a) 4733 sayılı Kanun veya ilgili mevzuat gereğince Kurum tarafından istenilen ticari faaliyetlerini gösterir satış veya faaliyet raporlarını veya bilgi, belge ve numuneleri yazılı uyarıya rağmen belirlenen süre içinde vermeyenlere, yanlış veya yanıltıcı bilgi veya belge verenlere, gerekli tesis ve yerleri incelemeye açmayanlara 4733 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin beşinci fıkrası (a) bendi hükmü uygulanır.

b) Üreticiden satın aldıkları tütünleri satış merkezlerine veya Kuruma tescil ettirmeyenlere, yazılı sözleşme yapma tarihine uymayanlara, işleme açılış ve kapanışları ile tütün stoklarını ve tütün depolarını süresi içinde bildirmeyenlere, izinsiz standart dışı işleme yapanlara, 4733 sayılı Kanunda tütün eksperi unvanına sahip olanlar tarafından yapılması öngörülen işleri yetkisiz kişilere yaptıranlara, yazılı sözleşme esası veya açık artırma yöntemi ile yapılan alım satım kapsamındaki yükümlülüklerini süresi içinde yerine getirmeyenlere 4733 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin beşinci fıkrası (b) bendi hükmü uygulanır. Bu hüküm Kurumdan izin almadan bir yere mahsus tütün çeşidinin tohum veya fidelerini başka çeşitlere ayrılmış olan yerlere ekenler, dikenler veya bu amaçlarla taşıyanlar hakkında da uygulanır.

c) Kurumdan izin almaksızın işleme tesislerinde proje tadilat kapsamındaki işlemleri yapan, kurulu makinelerini ülke içerisinde kısmen veya tamamen aynı firma tarafından kurulan yeni veya eski bir fabrikaya nakleden, başka bir firmaya devreden ya da ülke dışına çıkaranlara veya bildirimde bulunmaksızın faaliyetini sona erdirenlere 4733 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin beşinci fıkrası (d) bendi hükmü uygulanır.

ç) Kurumdan yetki belgesi almadan veya bildirimde bulunmadan tütün ticareti yapanlara 4733 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin beşinci fıkrası (h) bendi hükmü uygulanır.

d) Bu Yönetmeliğin 27 nci maddesi beşinci fıkrasında izin verilenler haricinde, Kurumdan uygunluk belgesi almadan ticari amaçla sarmalık kıyılmış tütün üreten, satan veya satışa arz edenlere 4733 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin beşinci fıkrası (ı) bendi hükmü uygulanır.

(3) Yukarıda sayılan fiiller dışında, 4733 sayılı Kanuna veya bu Yönetmeliğe ya da Kurumca verilen belgelerde yer alan şartlara uyulmadığının tespiti halinde, ilgili gerçek ve tüzel kişiler uyarılır ve aykırılığın giderilmesi için uygun bir süre verilir. Her işlem için verilecek süre Kurumca belirlenir. Verilen süre sonunda aykırılığın devam etmesi halinde veya aykırılığın giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde süre verilmeksizin Kurumca verilen belgeler iptal edilir.

(4) İdari para cezaları, fiillerin tekrarı halinde, bir önceki cezanın iki katı olarak verilir. İkinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde sayılan fiillerin, ilk fiilin işlenmesinden sonraki beş yıl içinde üçüncü defa işlenmesi halinde ise belgelerin iptaline karar verilir.

(5) 4733 sayılı Kanuna, 4250 sayılı Kanuna veya 5607 sayılı Kanuna aykırılıktan dolayı yargılanması devam edenler ile mahkum olanlara veya aynı kanunlara aykırılıktan dolayı iki defadan fazla ön ödemede bulunması nedeniyle haklarında kamu davası açılmamış ya da düşmüş olanlara uygunluk belgesi verilmez; verilmiş olanlar da iptal edilir.

(6) İkinci fıkranın (ç) ve (d) bentlerinde yazılı fiiller hakkında idari yaptırım uygulamaya ve bu fiillerin konusunu oluşturan her türlü eşyanın mülkiyetinin kamuya geçirilmesi kararını vermeye mahalli mülki amirler, diğer bentlerde yazılı fiiller hakkında idari para cezası vermeye Kurum yetkilidir. Mahalli mülki amirlerce uygulanan idari yaptırımlar onbeş gün içinde Kuruma iletilir.

(7) 4733 sayılı Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerine göre verilen idari yaptırım kararlarına karşı 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine göre kanun yoluna başvurulabilir. Ancak, idare mahkemesinde dava, işlemin tebliği tarihinden itibaren onbeş gün içinde açılır. İdare mahkemesinde iptal davası açılmış olması, kararın yerine getirilmesini durdurmaz.

(8) İdari yaptırımlara ilişkin olarak 4733 sayılı Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanır.

DOKUZUNCU BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Tütün eksperine yaptırılacak işler

MADDE 33 –

(1) Tütün eksperi olmayanlar, tütün alım ve satım muayenelerini, tütün vasıf, değer ve nevilerinin belirlenmesini ve tütün işleme, bakım, fabrikasyon eksperliği yapamazlar.

(2) Tütün ticareti yetki belgesi sahibi gerçek ve tüzel kişiler, tütün alım ve satım muayenelerini, tütün vasıf, değer ve nevilerinin belirlenmesi iş ve işlemlerini tütün eksperlerine yaptırmak zorundadır.

(3) Tütün işlemesi ve bakımı ile tütün mamullerinin üretildiği iş yerlerinde mevzuatla tütün eksperinin yapması öngörülen işler tütün eksperine yaptırılır. Tütün Ticareti Yetki Belgesi sahibi gerçek ve tüzel kişiler iş yeri, iş saati ve kapasite ile uyumlu olarak tütün eksperi çalıştırmak zorundadır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 34 –

(1) 4/12/2002 tarihli ve 24956 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tütün Üretimi, Üretici Tütünlerinin Pazarlanması, İç ve Dış Ticareti, Denetimi ve Tütün Eksperliği ile İlgili Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Mevcut yönetmeliğin uygulanması

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce alınan yetki ve uygunluk belgeleri geçerli olup, yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde Kurumca güncellenir.

Yürürlük

MADDE 35 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 36 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.

EK-1

TÜRK TÜTÜNLERİ STANDARDINDA TANIMLANMIŞ MENŞELER VE ÜRETİM MERKEZLERİ

MENŞEİÜRETİM MERKEZLERİ
İzmirBozdoğan, Buharkent, Çine, Didim, Germencik, Karacasu, Kuyucak, Nazilli, Söke
Balıkesir, Ayvalık, Bigadiç, İvrindi, Savaştepe, Sındırgı
Denizli, Acıpayam, Bekilli, Beyağaç, Bozkurt, Buldan, Çardak, Çivril, Güney, Kale, Serinhisar, Tavas
Bayındır, Bergama, Beydağ, Buca, Dikili, Foça, Gaziemir, Karaburun, Kemalpaşa, Kınık, Kiraz, Menderes, Menemen, Ödemiş, Seferihisar, Selçuk, Tire, Torbalı, Urla
Emet
Manisa, Ahmetli, Akhisar, Alaşehir, Demirci, Gölmarmara, Gördes, Kırkağaç, Köprübaşı, Kula, Salihli, Sarıgöl, Saruhanlı, Selendi, Soma, Turgutlu
Muğla, Bodrum, Fethiye, Kavaklıdere, Milas, Ula, Yatağan
Eşme, Karahallı, Sivaslı, Ulubey
DüzceDüzce, Çilimli
BursaBursa, İnegöl, Keles, Mudanya, Mustafakemalpaşa, Orhaneli, Yenişehir, Bandırma, Karamürsel, Geyve, Bilecik, Söğüt
AgonyaYenice
EdirneKeşan, Kırklareli, Tekirdağ, Malkara, Şarköy
ArtvinArdanuç, Borçka
TrabzonTrabzon, Akçaabat, Şebinkarahisar, Alaçam, Bafra
Samsun-MadenSamsun
Samsun-EvkafSamsun, Kavak, Ondokuzmayıs
Samsun-CanikSamsun, Çarşamba, Havza, Tekkeköy, Vezirköprü
BafraBafra, Alaçam, Yakakent, Sinop, Gerze
GümüşhacıköyGümüşhacıköy, Merzifon
TaşovaTaşova, Tokat, Erbaa, Niksar
BasmaGümüşhacıköy, Merzifon, Taşova, Havza, Vezirköprü, Tokat, Erbaa, Niksar, Yenice
BucakBucak, Çeltikçi
YayladağıYayladağı, Altınözü, Antakya, İskenderun, Samandağ, Bahçe
AdıyamanAdıyaman, Besni, Çelikhan, Gölbaşı, Kahta, Samsat, Malatya, Akçadağ, Doğanşehir
SilvanSilvan, Bismil, Hazro, Kulp, Lice, Batman, Beşiri, Kozluk, Sason, Baykan, Kurtalan
MardinKızıltepe, Mazıdağı, Savur
BitlisBitlis, Hizan, Mutki, Tatvan
MuşMuş, Hasköy, Güroymak, Solhan
ŞemdinliŞemdinli

EK-2

TÜRK STANDARDINDA YER ALMAYAN TÜTÜNLER VE ÜRETİM MERKEZLERİ

TÜTÜN TİPİÜRETİM MERKEZLERİ
HasankeyfŞahinbey, Şehitkamil
Tömbekiİskenderun, Samandağ
VirginiaDüzce, Cumayeri, Çilimli, Gölyaka, Gümüşova, Kaynaşlı, Yığılca
Kırklareli, Babaeski, Lüleburgaz, Pınarhisar
Burdur, Çeltikçi, Bucak
BurleyAdapazarı, Akyazı, Erenler, Ferizli Geyve, Hendek, Karasu, Pamukova, Serdivan, Söğütlü
Balya, Gönen, Manyas
PurolukPazar

EK-3

ÜRETİCİ TÜTÜNLERİNİN MENŞELERE GÖRE DENKLEME TARZLARI

Tütünler, boyut ve su tutma özelliklerine göre, üreticiler tarafından aşağıdaki biçimlerde denklenirler.

(1) Ege Bölgesi Tütünleri: İzmir tarzı dizi dengi, kalıp biçiminde veya yaprakların kutu içine serpilmesi suretiyle karton kutu biçiminde denklenir. İzmir tarzı dizi denklerin boyu 70 cm, eni 40 cm, denk ağırlığı 50-55 kg’dır. Karton kutunun ağırlığı azami 30 kg’dır.

(2) Karadeniz Bölgesi Tütünleri: Trabzon ve Artvin tütünleri, İskenderiye tarzı bağsız demet veya sırapastal; Taşova tütünleri İskenderiye tarzı bağsız demet veya sırapastal veya Rumeli tarzı dizi, diğerleri Rumeli tarzı dizi biçiminde veya yaprakların kutu içine serpilmesi suretiyle  karton kutu biçiminde denklenir.

a) Bu bölgeye giren Trabzon tütünleri denk boyu 100 cm, eni yaprak boyutuna göre 45-55 cm, denk ağırlığı 30-40 kg’dır.

b) İskenderiye tarzında denklenen diğer tütünlerin denk boyu 100 cm, eni yaprak boyutuna göre 40-50 cm, denk ağırlığı 20-30 kg’dır.

c) Rumeli tarzı dizi olarak denklenen tütünlerin denk boyu 60 cm, eni  yaprak boyutuna göre 15-30 cm, denk ağırlığı 15-25 kg’dır.

ç) Bu bölgedeki Gümüşhacıköy ve Basma tütünlerinin denk boyu 50 cm, eni yaprak boyutuna göre 15-25 cm, denk ağırlığı 15-25 kg’dır.

d) Karton kutu biçiminde yapılacak denklemede kutu ağırlığı azami 25 kg’dır.

(3) Marmara Bölgesi Tütünleri: Rumeli tarzı demet veya sırapastal veya Rumeli tarzı dizi veya yaprakların kutu içine serpilmesi suretiyle karton kutu biçiminde denklenir. Demet veya sırapastal olarak denklenecek tütünlerde denk boyu 50 cm, eni yaprak boyutuna göre 15-35 cm, denk ağırlığı 15-30 kg’dır. Dizi olarak denklenecek tütünlerde ise denk boyu 60 cm, eni yaprak boyutuna göre 15-30 cm, denk ağırlığı 15-25 kg’dır. Karton kutu biçiminde denklenecek tütünlerde kutu ağırlığı azami 25 kg’dır.

(4) Doğu ve Güney-Güneydoğu Anadolu Bölgesi Tütünleri: İskenderiye tarzı bağsız demet veya sırapastal veya yaprakların kutu içine serpilmesi suretiyle karton kutu biçiminde  denklenir. Denk boyu 100 cm, eni yaprak boyutuna göre 40-50 cm, denk ağırlığı 30-40 kg’dır. Karton kutu biçiminde yapılacak denklemelerde kutu ağırlığı azami 25 kg’dır.

(5) Türk Tütünleri standardında tanımlanmamış menşelere ait üretici tütünleri, yaprak boyutu ve su tutma özelliklerine bağlı olarak yukarıda sayılan denkleme tarzlarından herhangi birine göre denklenebilir.

EK-4

TÜTÜNLERDE AZAMİ FİRE ORANLARI

MENŞEİDEPO (BAKIM) FİRELERİİŞLEMEFİRELERİ(%)
BİRİNCİ 6 AYİÇİNDE(%)İKİNCİ 6 AYİÇİNDE(%)
İzmir5310
Artvin, Bafra, Basma, Samsun (Canik, Evkaf, Maden)5410
Gümüşhacıköy, Taşova, Trabzon6410
Agonya, Bursa, Düzce, Edirne6510
Bitlis7510
Muş10611
Bucak, Mardin, Şemdinli, Silvan10611
Adıyaman8610
Yayladağı7410
Tömbeki9610
Virginia9411
Burley10411

(1) İşlenmemiş tütünlerin depo (bakım) firesi hesaplarında birinci altı ayın başlangıcı olarak, tütünlerin üreticiden alıcının zimmetine intikal tarihi ve bu tarihteki tartı kilosu esas alınır. Takip eden her yıl için depo (bakım) firesi %1,5 olarak hesaplanır.

(2) İşlenmiş tütünlerde, işleme çıkış tarihinden itibaren birinci yıl içinde uygulanacak depo (bakım) firesi, işleme çıkış kilosu esas alınarak, çizelgedeki ikinci altı aya ilişkin rakamlar üzerinden hesaplanır. Takip eden her yıl için depo (bakım) firesi %1,5 olarak hesap edilir.

(3) Homojenize tütün, şişirilmiş tütün, şişirilmiş tütün damarı ve kıyılmış tütünlerde, üretim çıkış tarihinden itibaren uygulanacak depo (bakım) firesi, üretimden çıkış kilosu esas alınarak, birinci altı ay içinde %1, ikinci altı ay içinde %0,5 ve takip eden her yıl için %1 olarak hesaplanır. Anılan tütünlerin ithal edilmesi durumunda, ithalat kilosu üzerinden yıllık %1 fire hesap edilir.

(4) Sak ile hasat edilen Hasankeyf tipi tütünlerde, işleme (çöp) firesi %45 olarak hesap edilir. İşlenmiş Hasankeyf tipi tütünlerde, işleme çıkış tarihinden itibaren uygulanacak depo (bakım) firesi, işleme çıkış kilosu esas alınarak, birinci yıl içinde %20, ikinci yıl içinde %12 ve takip eden her yıl için %2 olarak hesaplanır.

(5) Tütünlerin taşınmasında; her taşıma için, ambalaj karton kutu ise %0,5 farklı ambalajlamalarda ise %1,5 oranları üzerinden yol firesi hesaplanır.

(6) Çizelgede yer alan menşelerin dışında, farklı bir tütün tipine yaygın üretim izni verildiğinde, gerekli düzenleme Kurum tarafından yapılır.

TARIM ARAZİLERİNİN KORUNMASI VE KULLANILMASINA DAİR YÖNETMELİK

10.08.2001 Cuma Resmi Gazete Sayı:24489

TARIM ARAZİLERİNİN KORUNMASI VE KULLANILMASINA DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç

Madde 1 —

Bu Yönetmeliğin amacı; 3202 sayılı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca, tarım arazilerinin korunmasını ve amacına uygun bir şekilde kullanılmasını sağlamak ve bu alanların hangi zorunlu hallerde tarım dışı amaçlarla kullanılabileceğine dair usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

Madde 2 —

Bu Yönetmelik, tarım arazilerinin korunması ve yerleşim birimlerinin kurulması, geliştirilmesi, askeri, sanayi, ulaştırma, eğitim, sağlık, turizm, depo ve antrepolar, haberleşme, sportif ve tarımsal tesisler ile benzeri amaçlar için kullanılmasına ihtiyaç duyulan tarım arazilerinin, tarım dışı amaç ile kullanılmasına izin verilmesiyle ilgili hususları kapsar. 6831 sayılı Orman Kanunu ile orman sayılan yerler, 4342 sayılı Mera Kanunu uygulama alanları, 3573 sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun ile belirlenen zeytinlikler ve 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu uyarınca uygulama alanı veya bölgesi ilan edilen yerlerde bu Yönetmelik hükümleri uygulanmaz.

Tanımlar

Madde 3 — Bu Yönetmelikte geçen terimlerin tanımları aşağıda belirtilmiştir.

a) Devlet Bakanlığı: Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünün bağlı olduğu Devlet Bakanlığıdır.

b) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığıdır.

c) Bölge Müdürlüğü: Köy Hizmetleri Bölge Müdürlükleridir.

d) İl Müdürlüğü: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İl Müdürlükleridir.

e) Arazi Kullanma Kabiliyeti Sınıflaması: Toprağı korumak ve özelliklerine uygun olarak planlı ve dengeli bir şekilde kullanılmasını sağlamak amacıyla birden sekize kadar yapılan Arazi Kullanma Kabiliyeti Sınıflamasıdır.

f) Mutlak Tarım Arazisi: Bölge özelliklerine göre ortalama üretim gücüne sahip, tarımsal üretim için; toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerinin kombinasyonu en iyi olan; topoğrafik sınırlamalar olmayan veya çok az olan ve bu amaçla kullanıma elverişli arazilerdir.

g) Sınıf: Arazi Kullanma Kabiliyeti Sınıfıdır.

h) Tarım Arazileri: Çayır, mera, yaylak, otlak, kışlak, zeytinlik ve orman sınırları dışında kalan, I., II., III., IV., V., VI. ve VII. sınıf araziler tarım arazileridir.

i) Toprak İşlemeli Tarıma Elverişli Araziler: I., II., III. ve IV. sınıf arazilerdir.

j) Toprak İşlemeli Tarıma Elverişsiz Araziler: Toprak muhafaza tedbirleri almak suretiyle tarım yapılabilir V., VI., ve VII. sınıf arazilerdir.

k) Tarıma Elverişsiz Araziler: VIII. sınıf arazilerdir.

l) Sulu ve Sulanabilir Tarım Arazisi: Bitki yetiştirme devresinde lüzumlu olan, fakat yağışlarla karşılanamayan su ihtiyacı, yerüstü veya yeraltı su kaynaklarından temin edilen sulama suyu ile karşılanmakta olan araziye “sulu tarım arazisi”, halen sulanamamakla birlikte, mevcut su kaynaklarından istifade ile sulanması mümkün olan arazi, sulanabilir tarım arazisidir.

m) Kuru Tarım Arazisi: Halen sulanmayan ve ekonomik olarak sulanma imkanı bulunmayan, sadece yağışa bağlı arazi veya arazi parçasına “kuru tarım arazisi” denir.

n) Dikili Araziler: Arazi sınıflamasına bağlı kalmaksızın, üzerinde Bakanlıkça tür ve cinsine göre belirlenecek asgari sayıda meyve, asma, fındık, fıstık, gül, çay ve benzeri gibi çok yıllık ağaç, ağaçcık ve çalı formundaki bitkilerin dikildiği arazilerdir.

İKİNCİ BÖLÜM

Tarım Dışı Faaliyetlere Arazi Tahsisinde Genel Esaslar

Uygulama Alanları İzin Mercii

Madde 4 — Madde 2’de belirtilen kanunlar kapsamı dışında kalan alanlarda, her ölçekteki bölge planları, çevre düzen planları, nazım imar planları, uygulama imar planları ve bunların eki imar planları ile yerleşme alanlarındaki her türlü arazinin tarım dışı amaçlı faaliyetlere tahsisi Bakanlığın iznine tabidir. Bölge planları, çevre düzeni planları ve nazım imar planları gibi küçük ölçekli planlar hazırlanmadan önce ilgili kuruluşlar, planlanacak alanlar için sınırlarını gösteren 1/25.000 ölçekli haritalarla birlikte, Bakanlık veya İl Müdürlüğüne müracaat eder. İl Müdürlükleri hazırlayacakları tarımsal özellikleri gösterir raporla birlikte, müracaatları toprak etütleri yapılmak üzere Köy Hizmetleri Bölge Müdürlüklerine gönderir. Bölge Müdürlüklerince hazırlanan toprak etüt raporu ve 1/25.000 ölçekli toprak haritaları Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünce onaylandıktan sonra, tarım dışı faaliyetlerle ilgili izinlendirme için Bakanlığa iletilir. Bakanlık kararını gereği için ilgili kuruluşlara, bilgi için Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğüne bildirir.

Arazinin Sınıf Tespiti

Madde 5 — Arazinin tarım dışına çıkarılır nitelikte olup olmadığının değerlendirilmesinde, sınıf tespiti, kullanım şekli ve tarımsal özellikler esas alınır. Mutlak tarımda kullanılması gerekli araziler ile ilgili talepler İl Müdürlüklerince doğrudan reddedilir. Diğer talepler, İl Müdürlüklerinin hazırlayacağı tarımsal özellikleri belirtir rapor ile birlikte, 7472 sayılı Ziraat Yüksek Mühendisliği Hakkında Kanun ve buna bağlı olarak yürürlüğe konulmuş bulunan Tüzüğün yetki verdiği teknik elemanlarca, “TE- Standart-1” dahilinde toprak etütleri yapılmak üzere, Köy Hizmetleri Bölge Müdürlüklerine gönderilir. Bölge Müdürlüğünce en kısa sürede hazırlanan toprak etüt rapor ve haritaları, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünce onaylandıktan sonra, il müdürlüğü raporları ile birlikte tarım dışı faaliyetlerle ilgili izinlendirme için Bakanlığa iletilir. Bakanlık kararını gereği için ilgili kuruluşlara, bilgi için Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğüne bildirir.

Arazinin Doğal Yapısında Değişiklik Yapılması

Madde 6 — Tarım dışı maksatla arazi kullanmak için yapılacak izin talepleri, arazinin doğal durumu ve mevcut kullanma şekli bozulmadan önce yapılır. Bozulan arazinin sınıfının tespit edilemediği durumlarda ve dikili alanlarda kesme veya sökme yapılarak arazinin mevcut kullanma şekli bozulduktan sonra izin talebinde bulunulması halinde, toprak etüt raporu düzenlenmez, uygun görüş verilmez.

Ancak, arazinin doğal durumunun kazı, dolgu ve benzeri fiillerle tahrip edilmesi halinde, arazinin bozulmayan kısmı ve bitişik konumdaki arazilere göre toprak etüt raporu düzenlenerek, tarım dışı amaçla kullanılıp kullanılamayacağı, bu Yönetmeliğe göre değerlendirilir.

Tarım Dışı Amaçlarla Kullanılamayacak Araziler

Madde 7 — Bu Yönetmeliğin 9, 10 ve 11 inci maddelerinde belirtilen istisnalar hariç olmak üzere, tarım dışı amaçlarla kullanılmaya tahsis edilemeyecek araziler şunlardır.

a) I., II., III ve IV. sınıf sulu ve sulanabilir araziler, I ve II. sınıf kuru tarım arazileri, ekonomik olarak verimli olan dikili araziler.

b) Drenaj yetersizliği, taşlılık veya tuzluluk gibi sebeplerle III. sınıf üzerindeki arazi özelliğinde bulunan, kullanılmaya açılmış veya açılmamış olsun, ıslah edilmek suretiyle I ve II. sınıf tarım arazisine dönüştürülebilecek araziler.

c) Özellikleri itibarıyla tarım dışı kullanımlara tahsis edilebilir durumda olmakla birlikte sulama, drenaj, toprak muhafaza ve benzeri planlama veya uygulama projeleri kapsamında yer alan ve bir proje kapsamı içinde olmasa bile tarım dışı maksatlı kullanımlara tahsisleri halinde proje bütünlüğünü veya çevre arazilerdeki tarımsal kullanma bütünlüğünü bozacak durumda olan araziler.

Tarım Dışında Kullanılacak Arazilerde Öncelik Sırası

Madde 8 — Tarım dışı amaçlı arazi kullanım ihtiyaçları öncelikle VIII. sınıf arazilerden karşılanır. Bu sınıf arazilerden karşılanamaması halinde VII., VI., V., IV. ve III. sınıf kuru tarım arazilerinden karşılanabilir. Ancak , bu durumda VII. sınıftan III. sınıfa doğru bir öncelik sırasının gözetilmesi zorunludur.

Tarım Dışı Amaçlarla Kullanılabilecek Kuru Tarım Arazileri

Madde 9 — VIII. sınıf arazilerden başlamak kaydıyla, daha uygun alternatif araziler bulunmadığı takdirde, sırasıyla VII., VI., IV. ve III. sınıf araziler ile su altında bulunan alan niteliğinde olup yalnız taşlılık ve sığlık nedeniyle V. sınıfa dahil edilen arazilerden başka araziler bulunamadığı takdirde, aşağıda belirtilen genel maksatlar için gerçek ihtiyaca cevap verecek miktarlardaki II. ve I. sınıf kuru tarım arazileri, kamu yararının gözetilmesi ve tarımsal faaliyetlere zarar vermeyecek tedbirlerin alınması kaydıyla, tarım dışı faaliyetlere tahsis edilebilir.

a) Köylerin planlı yerleşimi için mevcut yerleşik alanların çevresinde,

b) Konut ihtiyacı için belediye ve mücavir alan sınırları içinde bulunan yerleşim alanlarına ilave olarak iskana açılmak istenen yerlerde,

c) Belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında kurulacak küçük sanayi siteleri, organize sanayi bölgeleri,

d) Milli savunma tesisleri ve hava alanları.

Tarım Dışı Amaçlarla Kullanılabilecek Sulu Tarım Arazileri ve Diğer Araziler

Madde 10 — Özel imkanlarla veya kamu yatırımları ile sulamaya açılmış veya açılacak sulu tarım arazileri tarım dışı amaçlı kullanımlara tahsis edilemez. Ancak, daha uygun alternatif alanlar tespit edilemediği durumlarda aşağıda belirtilen genel amaçlar için sınıf ayrımı gözetmeksizin ihtiyaca cevap verecek miktarlardaki kuru tarım arazileri ile birlikte sulu tarım arazileri de, tarımsal faaliyete zarar vermeyecek tedbirlerin alınması şartıyla tarım dışı faaliyetlere tahsis edilebilir.

a) Karayolları, demiryolları, köy yolları ve benzeri yollar, trafik kontrol ve güvenlik istasyonları.

b) Sulama ve enerji üretim tesisleri ile ilgili baraj, gölet ve bunlara ait ek tesisler, santral yolu, şalt merkezi, direk, pilon, kök, trafo, enerji nakil hatları, cebri boru güzergahı, arıtma pompaj tesisleri ve güzergahları.

Tarımsal Amaçlı Yapılar

Madde 11 — Entegre nitelikte olmayan, çiftçi ailesine ait tarımsal işletmenin ekonomik olarak yürütülmesini sağlamak için gerekli boyut, hacim ve vasıfta; kümes, ahır, ağıl, depo, yemlik ve yem hazırlama tesisleri, mandıra, balık üretim tesisleri, gübre ve silaj çukuru ve seralarla ilgili olarak Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne yapılan müracaatlar, projesiyle birlikte İl Müdürlüğüne intikal ettirilir. İl Müdürlüğü bu talepleri inceler ve bu tesislerin, yukarıda belirtilen özelliklere uyan tesislerden olması halinde, toprak etüdüne gerek olmadan, tesisin kurulabileceğini Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerine bildirir.

Tarımsal üretimi teşvik etmek maksadıyla, alternatif alan bulunamaması halinde, plan ve projeleri Bakanlıkça incelenip, tarımsal nitelikli olduğuna karar verilen, tarımsal ürünlerin işlenmesiyle ilgili tesisler için ihtiyaç duyulan tarım arazileri, işletmenin toplam arazi varlığının 1/100’ini geçmeyecek şekilde, toprak etüdüne gerek duyulmadan Bakanlıkça tarım dış kullanıma tahsis edilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Tarım Dışı Faaliyetler İçin Arazi Tahsisinde Uygulanacak Esaslar

Hazine Arazilerinde Tarım Dışı Amaçlı Münferit Kullanımlar

Madde 12 — Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan arazilerin tarım dışı maksatlarla kullanılmak istenmesi halinde, ilçelerde Kaymakamlıklara ve illerde Valiliklere müracaat edilir. Yapılan müracaat, aşağıdaki belgelerle birlikte İl Müdürlüğüne intikal ettirilir. Bu talep, İl Müdürlüğünce bu Yönetmeliğin 5 inci maddesi hükmüne göre incelenerek arazinin tarım dışına çıkarılıp çıkarılmayacağı hakkındaki karar, Bakanlıkça Valiliklere bildirilir.

a) Arazinin tapu kaydını gösteren krokisi ve en az 1/5000 ölçekli kadastral haritası.

b) Üzerinde arazinin yeri işaretli ve koordinat değerli 1/ 25000 ölçekli haritası.

c) Tapudan alınacak arazi vasfını gösterir belge.

Diğer Arazilerde Tarım Dışı Amaçlı Münferit Kullanımlar

Madde 13 — Gerçek kişilerle kamu tüzel kişilikleri adına kayıtlı aşağıda belirtilen arazinin tarım dışı amaca tahsisi için, 12 nci maddede belirtilen belgeler alınır ve aşağıdaki işlemler yapılır;

a) Arazi belediye sınırları ve mücavir alan içinde ise, sanayi tesisi kurulması dışındaki maksatlar için ilgili Belediye Başkanlıklarına müracaat edilir. Belediyeler, müracaatı Valilikler kanalıyla İl Müdürlüklerine havale eder. İl Müdürlüğü tarafından hazırlanan rapor tasdik için Bakanlığa gönderilir.

b) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında kalan alanlardaki her tür1ü tarım dışı kullanım ile Belediye ve mücavir alan sınırları içinde kurulacak sanayi tesisleri için Valilikler kanalı ile İl Müdürlüğüne müracaat edilir. İl Müdürlüğü tarafından Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre işlem yapılır.

Plan Değişikliği Yapılmasının Esasları

Madde 14 — Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce onaylanmış olan her tür ve ölçekteki planlarda, tarım alanı olarak kalan alanlarda ve mücavir alan ve Belediye sınırları içinde ve dışında yapılacak her tür ve planlardaki değişiklikler ve bu alanlarda yer alan tarım arazilerinin kullanımına ait kararlar alınmadan önce Bakanlığın uygun görüşünün alınması esastır. Planlarda ve sınırlarda yapılacak değişiklikler için, 1/25000 ölçekli haritalarla birlikte İl Müdürlüğüne müracaat edilir.

İl Müdürlüğünce, arazi kullanım planlarında ve 1/25000 ölçekli haritalarda “tarım alanları” olarak ayrılan alanların, planlarda aynen korunması veya zorunlu olarak başka amaçlı bir kullanıma tahsisinde Bakanlığın uygun görüşünün alınması esastır.

İtiraz

Madde 15 — Tarım dışı amaçlı münferit arazi kullanımları için verilen karar ile toprak etütlerine yapılacak itiraz, ilgili Valilik kanalıyla Bakanlığa yapılır. Kararla ilgili itiraz, Bakanlık tarafından değerlendirilir. Toprak etütleri için yapılan itiraz değerlendirilmek üzere Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğüne gönderilir. Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü itirazı inceledikten sonra görüşünü Bakanlığa bildirir. İtiraz için yatırılacak ücretler bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde bahsedilen ücretlerin iki katı olarak ilgili döner sermaye işletmelerine yatırılır. İtiraz sahibi itirazında haklı olur ise, itiraz ücretleri iade edilir.

Etüdün Ücretlendirilmesi

Madde 16 — Kamu kuruluşları, özel kuruluşlar ile şahısların tarım dışı amaçlarla kullanmak istedikleri arazilerde yapılacak incelemeler için, Bakanlıkça tespit edilecek ücret, İl Müdürlüğü döner sermaye işletmelerine, toprak etütleri için ise, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünce tespit edilecek ücret, Köy Hizmetleri Bölge Müdürlüğü döner sermaye işletmelerine yatırılır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Sorumluluk

Madde 17 — Bu Yönetmeliğin uygulanması ile ilgili olarak yapılan değerlendirmelerden ve verilen kararlardan Bakanlık, yapılan toprak etütlerinden ise, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü sorumludur.

Etüt Raporlarının Verilmesi

Madde 18 — Bu Yönetmeliğin uygulanmasına esas olmak üzere düzenlenen toprak etüdü raporları, görüşlerin kesinleşmesinden sonra istenmesi halinde ilgili taraflara, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünce belirlenecek ücret karşılığı verilir.

Yürürlük

Madde 19 — Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 20 — Bu Yönetmelik hükümlerini Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğünün bağlı olduğu Devlet Bakanı ile Tarım ve Köyişleri Bakanı birlikte yürütür.

KARAYOLU TAŞIMA YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK

10 Ağustos 2011 ÇARŞAMBA         Resmî Gazete     Sayı : 28021

YÖNETMELİK

Ulaştırma Bakanlığından:

KARAYOLU TAŞIMA YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK

MADDE 1 – 11/6/2009 tarihli ve 27255 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 15 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “olması halinde talep edilen yetki belgesi düzenlenerek verilir.” ifadesi, “olması halinde talep edilen yetki belgesi, belge ücretinin ödendiği tarih veriliş tarihi olarak kabul edilir ve düzenlenerek verilir.” şeklinde; dokuzuncu fıkrası ise aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(9) Adi ortaklıklara yetki belgesi verilmez.”

MADDE 2 – Aynı Yönetmeliğin 18 inci maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(2) Yetki belgesi sahipleri tarafından yetki belgelerinin yenilenmesi için yetki belgesinin geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren:

a) 60 gün içinde Bakanlığa yazılı olarak müracaat edilmesi halinde; yetki belgesi, yenileme ücretinin ödendiği tarih esas alınarak yenilenir. Yenileme ücretinin, söz konusu 60 günlük süre içinde ve ödeme tarihindeki geçerli yenileme ücreti olarak ödenmesi şarttır.

b) 61 inci gün ile 90 ıncı gün arasında Bakanlığa yazılı olarak müracaat edilmesi halinde ise; yetki belgesi, yenileme ücreti ödeme tarihindeki geçerli tam ücretin yarısı olarak alınır ve bu ücretin ödendiği tarih esas alınarak yetki belgesi yenilenir. Söz konusu yenileme ücretinin belirtilen 61 inci gün ile 90 ıncı gün arasında ve ödeme tarihinde geçerli ücret esas alınarak ödenmiş olması şarttır.

(3) Yetki belgesi sahipleri tarafından yetki belgesinin geçerlilik süresinin sona erdiği tarihten itibaren, bu maddenin birinci ve ikinci fıkrasında belirtilen süreler içinde müracaat edilmemesi veya müracaat edildiği halde yetki belgesi yenilemenin şartlarının yerine getirilmemesi halinde yetki belgesi yenileme hakkı kaybedilir.

(4) Bu maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarında yer alan süreler, sadece yetki belgesi yenileme hakkı olup; bu süreler bu durumdaki kişilere faaliyette bulunma hakkı vermez.”

MADDE 3 – Aynı Yönetmeliğin 19 uncu maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki (ç) bendi eklenmiştir.

“ç) Yetki belgesi sahiplerinin 18 inci maddenin ikinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirtilen süreler içerisinde yapacakları yetki belgesi değişim talepleri, bu Yönetmelikte ön görülen şartları sağlamaları halinde de karşılanır. Bu şekilde karşılanan değişim taleplerinde yeni verilen yetki belgesinin geçerlilik süresinin başlangıç ve bitiş tarihi, önceki yetki belgesinin bitiş tarihi olarak düzenlenir.”

MADDE 4 – Aynı Yönetmeliğin 24 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “kaydedilecek/kayıtlı” ibaresi “kaydedilecek” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 5 – Aynı Yönetmeliğin 28 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “yetki belgesi sahipleri,” ibaresinden sonra gelmek üzere, “varsa” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 6 – Aynı Yönetmeliğin 43 üncü maddesinin onbeşinci fıkrasının (c) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen kişi/kişilerin herhangi bir sebeple ayrılmaları halinde; yetki belgesi sahiplerinden kamu tüzel kişiliğine sahip olanların en geç bir yıl, diğerlerinin ise otuz gün içinde bu eksikliği gidermeleri,”

MADDE 7 – Aynı Yönetmeliğin 76 ncı maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Terörle Mücadele Kanunu” ifadesinden sonra gelmek üzere, “ile 31/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu” ifadesi eklenmiştir.

MADDE 8 – Aynı Yönetmeliğin 78 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Terörle Mücadele Kanunu” ifadesinden sonra gelmek üzere, “ile 31/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu” ifadesi eklenmiştir.

MADDE 9 – Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 8 – (1) Bu maddenin yayımlandığı tarihten önce adi ortaklıklar adına düzenlenmiş B3, C1, D3 ve K2 yetki belgeleri, sürelerinin bitimine kadar geçerli olur, ancak geçerlilik süresinin bitiminde yenilenmez.”

MADDE 10 – Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 11 – Bu Yönetmelik hükümlerini Ulaştırma Bakanı yürütür.

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
11/6/200927255
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
121/8/200927326
225/12/200927443
331/12/201027802

KAMU İDARELERİNE AİT TAŞINMAZLARIN TAHSİS VE DEVRİ HAKKINDA YÖNETMELİK

10 Ekim 2006 SALI         Resmî Gazete     Sayı : 26315YÖNETMELİKMaliye Bakanlığından:KAMU İDARELERİNE AİT TAŞINMAZLARIN TAHSİS VE DEVRİ HAKKINDA YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaç ve kapsamMADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı; kamu idarelerinin mülkiyetlerindeki taşınmazların birbirlerine bedelsiz olarak tahsis ve devri ile; Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin kamu idarelerine tahsis ve devir işlemlerinin usul ve esaslarını belirlemektir.DayanakMADDE 2 –(1) Bu Yönetmelik, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 45, 47 ve geçici 12 nci maddeleri ile 13/12/1983 tarihli ve 178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 3 –(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;a) Bakanlık: Maliye Bakanlığını,b) Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler: Türk Medeni Kanunu ile belirlenen ve diğer kanunlarda Devletin hüküm ve tasarrufu altında sayılan yerleri,c) Devir: Düzenleyici ve denetleyici kurumlar hariç kamu idarelerinin, görmekle yükümlü olduğu kamu hizmetlerinde kullanılacağına ve amacına uygun kullanılmaması hâlinde geri alınacağına dair tapu kütüğüne şerh konulması kaydıyla, taşınmazların mülkiyetinin diğer kamu idarelerine bedelsiz olarak devredilmesini,ç) Hazine: Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin tüzel kişiliğinin adını, Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin, bu Yönetmeliğe göre tahsis ve devri ile tahsisin kaldırılması ve devir edilen yerin geri alınması açısından Maliye Bakanlığı (Millî Emlâk Genel Müdürlüğü) ile defterdarlıklar ve malmüdürlüklerini,d) Hazineye ait taşınmaz: Tapuda Maliye Hazinesi adına kayıtlı taşınmazları,e) Kanun: 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununu,f) Kamu idaresi: Tahsis açısından, Yönetmelik ekindeki idareler ile kendilerine tahsis yapılması açısından köy tüzel kişiliklerini; devir açısından, Yönetmelik ekindeki idarelerden, düzenleyici ve denetleyici kurumlar hariç, diğer idareleri,g) Kamu idarelerinin özel mülkiyetindeki taşınmaz: Taşınmazın tapu sicilinde kamu idaresi adına tescilli olma durumunu,ğ) Tahsis: Mülkiyeti kendilerinde kalması koşuluyla kamu idarelerince, kanunlarında belirtilen kamu hizmetlerinin yerine getirilebilmesi amacıyla mülkiyetlerindeki taşınmazların, birbirlerine veya köy tüzel kişiliklerine; Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin ise, Maliye Bakanlığınca hizmetin devamı süresince kamu idarelerinin veya köy tüzel kişiliklerinin bedelsiz olarak kullanımına bırakılmasınıh) Yönetmelik: Bu Yönetmeliğiifade eder.İKİNCİ BÖLÜMTahsis İşlemleriTahsis yetkisiMADDE 4 –(1) Özel bir hüküm olmaması durumunda kamu idareleri, tahsis işlemini Kanunun 47 nci maddesine dayanarak yapabilirler. Ancak mülkiyetlerinde bulunan taşınmazların tahsisini; belediyeler, 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 15 inci maddesinin (h) bendine, il özel idareleri ise, 22/2/2005 tarihli ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 64 üncü maddesinin (d) bendine göre yaparlar.(2) Özel hükümler, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 47 nci maddesine göre, öncelikle uygulanır.(3) Özel kanunları uyarınca, amacı belirtilerek kamu idarelerine tahsis edilmiş sayılan taşınmazlar hakkında ayrıca tahsis işlemi yapılmaz ve bu taşınmazların tahsisi, hizmetin devamı süresince devam eder. Ancak bu taşınmazların tahsis amacının ortadan kalkması veya amacı dışında kullanılması halinde, genel hükümlere göre maliki kamu idaresince tahsisleri kaldırılabilir veya tahsis amacı değişikliği yapılabilir.(4) Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin tahsis yetkisi özel bir hüküm olmadıkça Bakanlık ve taşra birimlerine aittir.(5) İlgili kanunlarında tahsis yetkisine ilişkin özel hüküm bulunduğu hallerde tahsis işlemi, yetki verilen kurum, kuruluş veya kamu idaresi tarafından yapılır.(6) 26/6/1939 tarihli ve 3653 sayılı Yalova Termal Kaplıcalarının İdaresi ve işletilmesi Hakkında Kanunun 1 inci maddesi gereğince Yalova Kaplıcaları bölgesinde, Yalova Kaplıcaları İşletme İdaresine arazi tahsisi ile 30/4/1992 tarihli ve 3796 sayılı İstanbul Kentinde Yapılacak Olimpiyat Oyunları Kanununun 6 ncı maddesi gereğince Olimpiyat Köyü düzenlenmesi için, İstanbul’da Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğüne arazi tahsisine Bakanlığın teklifi ile Bakanlar Kurulu yetkilidir.(7) 25/2/1998 tarihli ve 4342 sayılı Mera Kanununun 6 ncı maddesi gereğince mera, yaylak ve kışlakların belediye veya köylere tahsisine Tarım ve Köyişleri Bakanlığı yetkilidir.(8) 15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanunun ek 10 uncu maddesi uyarınca afetzedelerin iskânı amaçlarında kullanılmak üzere, orman sınırları içinde veya dışına çıkarılmış ya da çıkarılacak yerlerin Bayındırlık ve İskân Bakanlığına tahsisine Çevre ve Orman Bakanlığı yetkilidir.(9) 9/5/1985 tarihli ve 3202 sayılı Köye Yönelik Hizmetler Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin (e) bendi gereğince, köylere ve askerî garnizonlara su tahsisine İstanbul İlinde İstanbul Büyük Şehir Belediye Başkanlığı, Kocaeli İlinde İzmit Büyük Şehir Belediye Başkanlığı, diğer illerde ise İl Özel İdareleri yetkilidir.(10) Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden çıkan kaynak suları ile umuma ait suların belediyelere tahsisine Bakanlık yetkilidir.Paylı taşınmazların tahsisiMADDE 5 –(1) Kamu idarelerinin paydaş bulunduğu taşınmazların tahsisi yapılmaz.(2) (Değişik: RG: 14.08.2014-29088) Ancak, diğer paydaş veya paydaşlar tarafından uygun görülmesi halinde taşınmazın tahsisi yapılabilir.Ön ve kesin tahsis ile süresiMADDE 6 –(1) Kamu idareleri, üzerinde tesis yapılması plânlanan ve tahsis talebinde bulunulan taşınmazları, talepte bulunan kamu idarelerine, tahsis amacına yönelik olarak yatırım projesinin hazırlanması, yatırım programına alınması ve tesis/ bina inşaatına başlanması amacıyla iki yıla kadar ön tahsis yapabilirler. Adına ön tahsis yapılan kamu idaresi tarafından, ön tahsis süresi içerisinde bu iş/işlemlerin yapılması ve buna ilişkin belgeler ile mahallinde düzenlenen tespit tutanağının gönderilerek talepte bulunulması halinde ön tahsis, hizmetin devamı süresince olmak üzere kesin tahsise dönüştürülür. Ancak, tahsise konu taşınmazın aynen kullanılmak üzere tahsisi durumunda ön tahsis işlemi yapılmaksızın doğrudan kesin tahsis işlemi yapılabilir.(2) Birinci fıkrada yer alan koşulların yerine getirilerek kesin tahsis talebinde bulunulmaması, süresiz tahsis edilen taşınmazın iki yıl süre ile tahsis amacına uygun olarak kullanılmaması veya tahsis amacı dışında kullanılması halinde, tahsis işlemi herhangi bir yazışmaya gerek kalmaksızın kendiliğinden kalkmış sayılır.Tahsisli taşınmaza ilişkin giderlerMADDE 7 –(1) Tahsisli taşınmazlarla ilgili olarak harcamalara katılma payı da dâhil olmak üzere her türlü malî yükümlülükler ve diğer giderler, tahsis yapılan kamu idaresi tarafından ödenir.İşgallere karşı korumaMADDE 8 –(1) Adına tahsis yapılan kamu idaresi, tahsisli taşınmazın işgal ve tecavüzlere karşı korunması ile ilgili her türlü tedbiri almak, işgal ve tecavüz halinde yasal yollara başvurmak ve durumu; Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler için defterdarlık veya malmüdürlüklerine, diğerlerinde taşınmaz maliki kamu idaresine bildirmek zorundadır.Tahsisin kaldırılmasıMADDE 9 –(1) Tahsis işlemi;a) Kamu hizmetinin sona ermesi,b) Taşınmazın tahsis amacı dışında kullanılması veya maliki kamu idaresinin izni olmaksızın üçüncü kişilere kullandırılması,c) Taşınmazın en az iki yıl boş bırakılması veya hiç kullanılmaması,ç) Taşınmazın tahsis amacının değişmesi,d) İmar plânıyla, taşınmazın başka bir amaca ayrılması,e) Yönetmeliğin 8 inci maddesinde belirtilen tedbirleri alma ve bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi,f) Tahsis amacının ortadan kalkması halinde,durumlarında, tahsis yapılan kamu idaresinin görüşü alınmaksızın tahsisi yapan kamu idaresinin merkez veya taşra birimlerince resen kaldırılabilir.(2) Birinci fıkranın (d) bendine göre tahsisin kaldırılması işlemlerinde, imar planının yapımı aşamasında tahsisli kamu idaresinin uygun görüşünün alınmamış olması durumunda ilgili kamu idaresinin görüşü alınır.(3) Birinci fıkranın (f) bendine göre tahsisin kaldırılması işlemi, adına tahsis yapılan idarenin isteği üzerine de, tahsisi yapan malik kamu idaresi tarafından yapılabilir.Tahsissiz kullanımlarda harcamalarMADDE 10 –(1) Tahsis işlemi yapılması gerektiği hâlde, tahsis işlemi yapılmamış taşınmazlar için, kullanmakta olan kamu idaresi bütçesinden 11 inci maddede belirtilen tazminat ve ecrimisil hariç ödeme yapılmaz.(2) Ancak; hükümet konaklarında olduğu gibi bir kamu idaresine tahsis edilip birden fazla kamu idaresi tarafından kullanılmakta olan binalarda, hizmet vermekte olan kamu idarelerinin kullanımlarındaki mahallerin küçük onarım ve bakım giderlerine ilişkin harcamalar kullanan kamu idaresince yapılır.İzinsiz kullanımlarda bedel alınmasıMADDE 11 –(1) Kamu idaresine ait bir taşınmazın tahsis işlemi yapılmadan bir başka kamu idaresi tarafından kullanımı hâlinde, taşınmazın maliki olan kamu idaresince, kendi taşınmaz kira ihalesi komisyonunca belirlenen tutardaki tazminat taşınmazı kullanan kamu idaresinden alınır. Bu tazminat, tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde taşınmazı kullanan kamu idaresince ödenir. Bu sürenin geçmesi ile tazminat kesinleşir. Bu tazminatlar, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu hükümlerine göre icra dairelerince tahsil olunur.(2) Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler için ise; Maliye Bakanlığı yerel birimince ilgili mevzuatına göre tespit edilen ecrimisil alınır. Rızaen ödenmeyen ecrimisil, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre tahsil edilir. Ancak, Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler için (Değişik: RG: 14.08.2014-29088) genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinden ecrimisil alınmaz.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMDevir İşlemleriDevir ve geri almaMADDE 12 –(1) Özel bir hüküm olmaması durumunda, düzenleyici ve denetleyici kurumlar hariç olmak üzere kamu idareleri, Kanunun 45 inci maddesine göre, mülkiyetlerinde bulunan taşınmazları, görmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinde kullanılacağına ve amacına uygun kullanılmaması halinde geri alınacağına dair tapu kütüğüne şerh konulması kaydıyla bedelsiz olarak birbirlerine devredebilirler.(2) Özel hükümler, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 45 inci maddesine göre, öncelikle uygulanır.(3) Kamu idarelerine devredilen bu taşınmazlar, hizmetin devamı süresince kullanılabilir. Ancak bu taşınmazların devir amacının ortadan kalkması veya amacına uygun kullanılmaması halinde, maliki kamu idaresince geri alınabilir.(4) Devir amacının ortadan kalkması halinde geri alma işlemi, adına devir yapılan idarenin isteği üzerine de, devreden malik kamu idaresi tarafından yapılabilir.(5) Devir yetkisi taşınmazın maliki kamu idaresine aittir. Hazineye ait taşınmazların devir yetkisi ise, özel bir hüküm olmadıkça Bakanlığa aittir.Tapu kütüğüne konulacak şerhMADDE 13 –(1) Bedelsiz devredilen taşınmazın tapu kütüğüne; “Bu taşınmazın mülkiyeti …………. (bu boşluğa, devir eden kamu idaresinin ismi yazılır)’e/a ait iken, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 45 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince; ……….… (bu boşluğa, taşınmazın hangi kamu hizmetinde kullanılacağı yazılır)’de/da kullanılmak kaydı ile ……….… (bu boşluğa, kendisine devir yapılan kamu idaresinin adı yazılır)’e/a bedelsiz olarak devredilmiştir. Bu taşınmaz devir amacı dışında kullanılamaz ve aynı amaçla dahi olsa üçüncü kişilere devredilemez. Devir amacına uygun olarak kullanılmadığının tespiti veya üçüncü kişilere devredilmesi hâlinde, eski maliki kamu idaresinin talebi üzerine, devralan kamu idaresinin muvafakatına veya her hangi bir hükme gerek olmaksızın tapu idaresince devreden kamu idaresi adına resen tescil edilir.” şeklinde şerh konulur.DÖRDÜNCÜ BÖLÜMTahsis ve Devir Talepleri ile İstenilecek Bilgi ve BelgelerTahsis veya devir talebinin yapılmasıMADDE 14 –(1) Tahsis yapılması veya devredilmesi istenilen taşınmaz hakkında;a) Hazineye ait veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında ise, bulunduğu yer defterdarlığı veya malmüdürlüğüne ya da Maliye Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğüne,b) Belediyeler ve il özel idareleri ile bunların kurdukları veya üye oldukları birlik ve idarelere ait ise, ilgili belediye ve il özel idaresi ile bunların kurdukları veya üye oldukları birlik ve idareye,c) Diğer kamu idarelerine ait ise, maliki kamu idarelerinin merkez birimine, müracaat edilerek tahsis veya devir talebinde bulunulur.Tahsis veya devir talebine eklenecek bilgi ve belgelerMADDE 15 –(1) Tahsis veya devir talebinde bulunan kamu idaresi, taşınmazı hangi kamu hizmetinde kullanacağını talep yazısında açık olarak belirtir.(2) Talep yazılarında aşağıdaki bilgilere yer verilir ve belgeler yazıya eklenir:Taşınmazın;a) Tapuda kayıtlı olduğu ili, ilçesi, mahallesi veya köyü, mevkii, pafta, ada ve parsel numarası veya cilt, sayfa ve sıra numarası, cinsi, yüzölçümü,b) Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer ise, bulunduğu ili, ilçesi, mahallesi veya köyü, mevkii, sınırlarını ve yüzölçümünü gösterir ölçekli kroki,c) Tamamının mı, bir kısmının mı istendiği, bir kısmı isteniyorsa, miktarı ile paftası üzerinde yeri işaretlenmiş basit krokisi,ç) İmar planı içinde olması halinde, onaylı plan örneği, planda ayrıldığı amaç,d) Üzerinde inşaat yapılacak ise, avan projesi, yatırım programına alınıp alınmadığı, alınmış ise proje numarası ve proje için gerekli arazi veya arsa miktarı.Yerel birimlerce merkez birimlerine gönderilecek bilgi ve belgelerMADDE 16 –(1) Tahsis veya devir yetkisi; kamu idarelerinin il biriminde ise, ilçe birimi tarafından il birimine, merkez biriminde ise, il birimi tarafından merkez birimlerine yazılacak talep yazılarında, istenilen taşınmazla ilgili aşağıdaki bilgilere yer verilir ve belgeler yazıya eklenir:Taşınmazın;a) Yönetmeliğin 20 nci maddesi gereğince, tahsisine veya devrine engel bir durumunun olup olmadığı, varsa neler olduğu,b) İmar planı içinde kalıp kalmadığı, plan içinde ise, plan türünün (çevre düzeni planı, nazım plan, uygulama imar planı gibi) ne olduğu, planda ne kadarının hangi amaca ayrıldığı,c) 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanunu kapsamında kalıp kalmadığı,ç) Hangi amaçlarda kullanılmak için istenildiği,d) Herhangi bir kamu hizmetine tahsisli olup olmadığı,e) Halen hangi amaçta ve ne şekilde kullanıldığı,f) Üzerinde muhdesat varsa, cinsi ve kime ait olduğunu da belirleyen mahallinde düzenlenmiş tespit tutanağı,g) Üzerinde inşaat yapılacak ise, yatırım programına alınıp alınmadığı, alınmış ise yatırım proje numarası,ğ) Kısmen talep ediliyor ise, istenen kısmın ifrazının mümkün olup olmadığı,h) Hazineye ait veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında ise genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerine, diğer kamu idarelerine ait ise malik kamu idaresine gerekli olup olmadığı,ı) Merkezde dosyasının olup olmadığı, varsa dosya numarası ile en son yapılan yazışmanın tarih ve sayısı,i) Tapuda kayıtlı olması halinde, en son durumu gösteren, beyanlar ve şerhleri de içeren tapu kayıt örneği ile tapu senedi veya çaplı tasarruf vesikası,j) Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer ise, bulunduğu ili, ilçesi, mahallesi veya köyü ve mevkii, sınırlarını ve yüzölçümünü gösterir ölçekli krokisi,k) İmar planı içinde kalması halinde plan örneği,l) 3621 sayılı Kıyı Kanunu kapsamında kalması halinde, kıyı kenar çizgisi işlenmiş pafta örneği,m) Tahsisini veya devrini talep eden kamu idaresinin mahallî birimlerinin, merkez birimlerinden alacağı uygun görüş yazısının örneği,n) Tahsisi veya devri konusunda yerel birimin görüşü.(2) Taşınmazın tahsis ya da devrine engel bir durum varsa, yukarıdaki bilgi ve belgeler yerine bunu tespit eden bilgi ve belge yeterli olup diğer bilgi ve belgeler gönderilmez.Su tahsisi taleplerinde gönderilecek bilgi ve belgelerMADDE 17 –(1) Su tahsis taleplerinde, Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen bilgi ve belgeler yerine, aşağıdaki bilgi ve belgeler gönderilir:a) Tahsis talebine konu edilen su kaynağının litre/saniye olarak debisi,b) Talep sahibi kamu idaresinin, su kaynağının ne kadar litre/saniye debilik kısmına ihtiyacının olduğu,c) Çevrede bulunan diğer yerleşim birimlerinin, tahsisi talep edilen su kaynağına ihtiyacının bulunup bulunmadığı, ihtiyaçları var ise litre/saniye olarak ihtiyaç miktarı,ç) İstanbul ve Kocaeli illerinde büyükşehir belediyelerinin, diğer illerde il özel idarelerinin uygun görüşü ile Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün uygun görüşü.Tahsis veya devir değişikliğinde gönderilecek bilgi ve belgelerMADDE 18 –(1) Adına tahsis yapılan veya devredilen kamu idaresi tarafından tahsise veya devre konu taşınmazın tahsis veya devir amacının değiştirilmesinin istenilmesi halinde, taşınmaz hakkında bu Yönetmeliğin 15 inci maddesinin (ç) ve (d) bentleri ile 16 ncı maddesinin (ç), (e), (k), (m) ve (n) bentlerinde belirtilen bilgi ve belgelerle birlikte, taşınmazın özelliklerinde değişiklik olmuş ise buna ilişkin bilgi ve belgeler gönderilir.(2) Bir kamu idaresine tahsis edilen veya devredilen bir taşınmazın başka bir kamu idaresi tarafından tahsisinin veya devrinin talep edilmesi halinde, bu Yönetmeliğin 15 ve 16 ncı maddelerinde belirtilen bilgi ve belgeler yeniden gönderilir. Ayrıca, taşınmazın tahsisli olduğu veya devir edilmiş bulunduğu kamu idaresinin, değişiklik konusunda uygun görüşünün olup olmadığı bildirilir.Tahsisin kaldırılması veya devredilen yerin geri alınması halinde gönderilecek bilgi ve belgelerMADDE 19 –(1) Tahsis edilen veya devredilen taşınmazın tahsis veya devir amacının ortadan kalkması halinde, taşınmazın tahsisinin kaldırılması veya geri alınması amacıyla, adına devir veya tahsis yapılan kamu idaresi tarafından, taşınmazın tahsisini ve devrini yapan malik kamu idaresine; taşınmazın maliki kamu idaresi tarafından, tahsisi yapılan veya devredilen taşınmaz hakkında yapılacak periyodik kontrollerde, bu Yönetmeliğin 9 ve 12 nci maddelerinde belirtilen sebeplerle, tahsis veya devir edilen taşınmazın tahsisinin resen kaldırılmasının veya geri alınmasının gerekmesi halinde, malik kamu idaresinin bu işle görevli alt birimleri tarafından, tahsise veya devre yetkili birimlerine aşağıdaki bilgiler gönderilir.Taşınmazın;a) Tahsis veya devir yazısının tarih ve sayısı,b) Tahsisinin kaldırılması veya geri alınması talebinin gerekçesi ve en son kullanım durumu,c) Tahsisinin kaldırılması veya geri alınmasına ilişkin yerel birimin görüşü.BEŞİNCİ BÖLÜMOrtak HükümlerTahsis yapılamayacak ve bedelsiz devredilemeyecek taşınmazlarMADDE 20 –(1) Aşağıda belirtilen taşınmazların tahsis ve devri yapılamaz;a) Tapu kayıtlarında devredilemeyeceğine ilişkin şerh veya tedbir bulunan taşınmazlar,b) Kadastro Mahkemesinde mülkiyeti ihtilaflı olan taşınmazlar,c) İmar planı ve imar düzenleme işlemi davalı olan taşınmazlar,ç) (Değişik: RG: 14.08.2014-29088) Diğer paydaş veya paydaşları tarafından tahsisine veya devrine muvafakat edilmeyen paylı taşınmazlar,d) Devir durumunda elbirliği mülkiyetinde bulunan taşınmazlar,e) Tapu tahsis belgesi şerhi bulunan taşınmazlar,f) Kamu idarelerince üzerinde irtifak hakkı tesis edilmiş taşınmazlar,g) İmar planında öngörülen amaç dışındaki kullanımlar için talep edilen taşınmazlar,ğ) İmar planlarında meydan, yol, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılan ve tapudan terkin edilecek olan ve başka kullanımlar için talep edilen taşınmazlar,h) Kıyı tanımına giren ve tapu kayıtlarının, kıyı mevzuatına göre terkini gereken taşınmazlar,ı) Özel kanunları gereğince, gerçek kişilerle kamu ve özel hukuk tüzel kişilerine tahsisi, devri, emirlerine ve kullanımlarına bırakılması, satışı, irtifak hakkı veya trampa yoluyla verilmesi gereken taşınmazlar,i) Kullanımı, tahsisi, devri, tasarrufu ve benzeri işlemleri özel düzenlemelere veya ilgili kurum ve kuruluşların iznine tabi olan taşınmazlar.Tahsis ve devre engel olmayan durumlarMADDE 21 –(1) Taşınmazların tapu kütüğünde bulunan ve aşağıda belirtilen şerhler, tahsis ve devir işlemi yapılmasına engel değildir:a) Vakıf şerhi,b) Kamulaştırma şerhi,c) İşgal ve zilyetlik şerhi,ç) Muhdesat şerhi,d) İpotek şerhi,e) Kamu idareleri lehine konulan “… intifaı … aittir” biçimindeki şerhler,f) Mülga Arsa Ofisi Genel Müdürlüğünce veya Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca konulan şuf’a (ön alım) hakkı şerhleri.Yetki devriMADDE 22 –(1) Kamu idareleri tahsis ve devir yetkilerini sınırlarını açıkça belirtmek suretiyle alt birimlerine veya yerel birimlerine devredebilirler. Tahsis veya devir yetkisi yerel birimlere devredilmiş ise; tahsis, devir, tahsis kaldırma ve geri alma talepleri merkeze gönderilmeksizin mevcut mevzuata göre yerel birimlerce değerlendirilerek sonuçlandırılır.Tahsis ve devirde öncelikMADDE 23 –(1) Aynı taşınmaz hakkında birden fazla kamu idaresinin tahsis ve devir talebinin bulunması halinde;a) Taşınmazın imar planı ile kullanım durumu belli ise, planda belirtilen kamu hizmetini yapacak kamu idaresinin,b) Taşınmaz plansız alanda veya plandaki kullanım amacı “kamu hizmet alanı” olarak belirlenip ayrıntılı bilgi verilmemiş ise, sırasıyla genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, özel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, devir talepleri hariç düzenleyici ve denetleyici kurumlar, sosyal güvenlik kurumları, belediyeler, il özel idareleri, köy tüzel kişilikleri, belediyelere bağlı ve belediyelerin kurdukları veya üye oldukları birlik ve idarelerin, il özel idarelerine bağlı ve il özel idarelerinin kurdukları ve üye oldukları birlik ve kamu idarelerin, talepleri öncelikle değerlendirilir.Taşınmazın teslimi, tahsisin kaldırılması ve geri almanın sonuçlarıMADDE 24 –(1) Tahsisi yapılan taşınmaz, maliki kamu idaresi tarafından tahsis işleminden sonra adına tahsis yapılan kamu idaresine, devredilen taşınmaz ise, maliki kamu idaresi tarafından tapudaki devir işleminden sonra devralan kamu idaresine, bir tutanak düzenlenmek suretiyle teslim edilir. Tutanakta; teslim tarihi, taşınmazın durumu, varsa üzerindeki bina ve tesisler, özelliklerinin neler olduğu ayrıntılı biçimde belirtilir.(2) Tahsisi kaldırılan taşınmaz, maliki kamu idaresi tarafından tahsisin kaldırılması işleminden sonra, geri alınan taşınmaz ise, maliki kamu idaresi tarafından tapudaki geri alma işleminden sonra, bir tutanak düzenlenmek suretiyle teslim alınır. Tutanakta, teslim alınma tarihi ile teslim tarihindeki durumuna göre, noksanlıklar ve fazlalıklar ayrıntılı biçimde belirtilir.(3) Tahsisi kaldırılan veya geri alınan taşınmazın üzerine adına tahsis yapılan veya devralan kamu idaresi tarafından yapılan bina ve tesisler, bedelsiz olarak maliki kamu idaresine geçer. Bunlar için malik kamu idaresince her hangi bir bedel veya tazminat ödenmez.Devir yerine tahsisMADDE 25–(1) Görmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinde kullanılmak amacıyla Kamu idarelerince devralınması istenilen taşınmazların devri yerine tahsisinin yapılması suretiyle kamu hizmetlerinin görülmesi sağlanabiliyor ise, taşınmazın devri yerine tahsisi yapılır.MasraflarMADDE 26 –(1) Tahsise veya devre konu taşınmazın ifraz, tevhit, tescil, tespit ve benzeri tüm işlemlerin masrafları tahsis veya devir talebinde bulunan kamu idaresi tarafından karşılanır.ALTINCI BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerGörüş alınmasıMADDE 27 –(1) Bu Yönetmeliğin uygulanması ile ilgili olarak ortaya çıkacak tereddütlerde, Maliye Bakanlığının görüşü alınır.İzinsiz kullanımlarda bedel alınmasının istisnasıTahsis yapılmadan kullanılan taşınmazlarda ecrimisilGEÇİCİ MADDE 1 –(Ekli: RG: 14.08.2014-29088)(1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce genel bütçe kapsamındakiler hariç genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri tarafından tahsis işlemi yapılmadan kullanılan Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden, görmekle yükümlü oldukları kamu hizmetleri için kullanılanlar hakkında bir yıl içinde Bakanlığa tahsis talebiyle başvuruda bulunulması ve Bakanlık tarafından da tahsisin uygun görülmesi halinde, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra ecrimisil alınmaz, ancak bu taşınmazlardan belirtilen amaç dışında ve gelir getirici faaliyetlerde kullanılanlardan ecrimisil alınır.”GEÇİCİ MADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinde belirtilen tazminat ve ecrimisil bedelleri, taşınmazı tahsis işlemi yapılmadan kullanan kamu idaresinin, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren üç ay içerisinde tahsis talebinde bulunması ve taşınmazın tahsisinin mümkün olması halinde alınmaz.YürürlükMADDE 28 –(1) Sayıştayın görüşü alınarak hazırlanan bu Yönetmelik, yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 29 –(1) Bu Yönetmelik hükümlerini, ekinde yer alan kamu idareleri yürütür.

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
10/10/200626315

EK-1:CETVELLER(I) SAYILI CETVELGENEL BÜTÇE KAPSAMINDAKİ KAMU İDARELERİ1) Türkiye Büyük Millet Meclisi2) Cumhurbaşkanlığı3) Başbakanlık4) Anayasa Mahkemesi5) Yargıtay6) Danıştay7) Sayıştay8) Adalet Bakanlığı9) Millî Savunma Bakanlığı10) İçişleri Bakanlığı11) Dışişleri Bakanlığı12) Maliye Bakanlığı13) Millî Eğitim Bakanlığı14) Bayındırlık ve İskân Bakanlığı15) Sağlık Bakanlığı16) Ulaştırma Bakanlığı17) Tarım ve Köyişleri Bakanlığı18) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı19) Sanayi ve Ticaret Bakanlığı20) Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı21) Kültür ve Turizm Bakanlığı22) Çevre ve Orman Bakanlığı23) Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği24) Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı25) Jandarma Genel Komutanlığı26) Sahil Güvenlik Komutanlığı27) Emniyet Genel Müdürlüğü28) Diyanet İşleri Başkanlığı29) Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı30) Hazine Müsteşarlığı31) Dış Ticaret Müsteşarlığı32) Gümrük Müsteşarlığı33) Denizcilik Müsteşarlığı34) Avrupa Birliği Genel Sekreterliği35) Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu36) Devlet Personel Başkanlığı37) Özürlüler İdaresi Başkanlığı38) Türkiye İstatistik Kurumu39) Gelir İdaresi Başkanlığı40) Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü41) Karayolları Genel Müdürlüğü42) Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü43) Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü44) Tarım Reformu Genel Müdürlüğü45) Petrol İşleri Genel Müdürlüğü46) Basın-Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü47) Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü48) Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü49) Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğü50) Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü (II) SAYILI CETVELÖZEL BÜTÇELİ İDARELERA) YÜKSEKÖĞRETİM KURULU, ÜNİVERSİTELER VE YÜKSEK TEKNOLOJİ ENSTİTÜLERİ 1) Yükseköğretim Kurulu 2) Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi 3) İstanbul Üniversitesi 4) İstanbul Teknik Üniversitesi 5) Ankara Üniversitesi 6) Karadeniz Teknik Üniversitesi 7) Ege Üniversitesi 8) Atatürk Üniversitesi 9) Orta Doğu Teknik Üniversitesi10) Hacettepe Üniversitesi11) Boğaziçi Üniversitesi12) Dicle Üniversitesi13) Çukurova Üniversitesi14) Anadolu Üniversitesi15) Cumhuriyet Üniversitesi16) İnönü Üniversitesi17) Fırat Üniversitesi18) Ondokuz Mayıs Üniversitesi19) Selçuk Üniversitesi20) Uludağ Üniversitesi21) Erciyes Üniversitesi22) Akdeniz Üniversitesi23) Dokuz Eylül Üniversitesi24) Gazi Üniversitesi25) Marmara Üniversitesi26) Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi27) Trakya Üniversitesi28) Yıldız Teknik Üniversitesi29) Yüzüncü Yıl Üniversitesi30) Gaziantep Üniversitesi31) Abant İzzet Baysal Üniversitesi32) Adnan Menderes Üniversitesi33) Afyon Kocatepe Üniversitesi34) Balıkesir Üniversitesi35) Celal Bayar Üniversitesi36) Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi37) Dumlupınar Üniversitesi38) Gaziosmanpaşa Üniversitesi39) Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü40) Harran Üniversitesi41) İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü42) Kafkas Üniversitesi43) Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi44) Kırıkkale Üniversitesi45) Kocaeli Üniversitesi46) Mersin Üniversitesi47) Muğla Üniversitesi48) Mustafa Kemal Üniversitesi49) Niğde Üniversitesi50) Pamukkale Üniversitesi51) Sakarya Üniversitesi52) Süleyman Demirel Üniversitesi53) Zonguldak Karaelmas Üniversitesi54) Eskişehir Osmangazi Üniversitesi55) Galatasaray Üniversitesi56) Ahi Evran Üniversitesi57) Kastamonu Üniversitesi58) Düzce Üniversitesi59) Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi60) Uşak Üniversitesi61) Rize Üniversitesi62) Namık Kemal Üniversitesi63) Erzincan Üniversitesi64) Aksaray Üniversitesi65) Giresun Üniversitesi66) Hitit Üniversitesi67) Bozok Üniversitesi68) Adıyaman Üniversitesi69) Ordu Üniversitesi70) Amasya Üniversitesi B) ÖZEL BÜTÇELİ DİĞER İDARELER 1) Savunma Sanayi Müsteşarlığı 2) Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu 3) Türkiye ve Orta-Doğu Amme İdaresi Enstitüsü 4) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu 5) Türkiye Bilimler Akademisi 6) Türkiye Adalet Akademisi 7) Yükseköğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu 8) Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü 9) Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü10) Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü11) Orman Genel Müdürlüğü12) Vakıflar Genel Müdürlüğü13) Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü14) Elektrik İşleri Etüd İdaresi Genel Müdürlüğü15) Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü16) Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü17) Türk Akreditasyon Kurumu18) Türk Standartları Enstitüsü19) Millî Prodüktivite Merkezi20) Türk Patent Enstitüsü21) Ulusal Bor Araştırma Enstitüsü22) Türkiye Atom Enerjisi Kurumu23) Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı24) İhracatı Geliştirme Etüt Merkezi25) Türk İşbirliği ve Kalkınma İdaresi Başkanlığı26) Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı27) GAP Bölge Kalkınma İdaresi28) Özelleştirme İdaresi Başkanlığı29) Ceza ve İnfaz Kurumları ile Tutukevleri İş Yurtları Kurumu (III) SAYILI CETVELDÜZENLEYİCİ VE DENETLEYİCİ KURUMLAR1) Radyo ve Televizyon Üst Kurulu2) Telekomünikasyon Kurumu3) Sermaye Piyasası Kurulu4) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu5) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu6) Kamu İhale Kurumu7) Rekabet Kurumu8) Tütün, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Düzenleme Kurumu (IV) SAYILI CETVELSOSYAL GÜVENLİK KURUMLARI1) Sosyal Güvenlik Kurumu2) Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü (V) SAYILI CETVELMAHALLÎ İDARELER1) Belediyeler2) Belediyelere bağlı ve belediyelerin kurdukları ve üye oldukları birlik ve idareler3) İl özel idareleri4) İl özel idarelerine bağlı ve il özel idarelerinin kurdukları ve üye oldukları birlik ve idareler.

TARIMA DAYALI İHTİSAS ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ UYGULAMA YÖNETMELİĞİ

10 Kasım 2009 SALI           Resmî Gazete     Sayı : 27402

YÖNETMELİK

Sanayi ve Ticaret Bakanlığından:

TARIMA DAYALI İHTİSAS ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ UYGULAMA YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri için iletilen talepleri değerlendirmek ve bu bölgelerin yer seçimi, kuruluşu, imar planı onayı, faaliyeti ve işletilmesi ile denetlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik, bitkisel ve hayvansal üretimin ve bunlara dayalı sanayinin desteklenmesi, geliştirilmesi, ürünlerin paketlenmesi, işlenmesi, muhafaza edilmesi ile pazarlama yöntemleri konusunda teknik destek verilmesi, rekabet edebilirliğini artırıcı nitelikte uygun ve kaliteli hammaddenin temini için tarım-sanayi entegrasyonunun geliştirilmesini kapsar.

Dayanak

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, 8/1/1985 tarihli ve 3143 sayılı Sanayi ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun, 9/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 18/4/2006 tarihli ve 5488 sayılı Tarım Kanunu ile 12/4/2000 tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun 26/A maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Alternatif alan: TDİOSB proje teklifinde önerilen TDİOSB’nin kurulabileceği bir ya da birden fazla alanı,

b) Banka: STB bütçesinden tahsis edilen kredilerin ödenmesi ile geri alınması ve bu konu ile ilişkili işlemleri yürüten 5411 sayılı Bankacılık Kanunu gereğince Türkiye’de faaliyet gösteren bir bankayı,

c) Bitki koruma ürünü: Tüm zararlı organizmalara karşı bitkileri ve bitkisel ürünleri korumak veya bu tür organizmaların etkilerini engellemek, besin maddesi dışında bitkilerin yaşam fonksiyonlarını etkilemek (büyüme düzenleyicileri gibi), istenmeyen bitki veya bitki kısımlarını yok etmek, istenmeyen bitki gelişimini kontrol etmek veya önlemek amaçları çerçevesinde, bir veya daha fazla aktif madde içeren bir formülasyon halinde kullanıcıya sunulan, aktif madde ve preparatları,

ç) Genel yerleşim planı: İmar planına esas olmak üzere hazırlanan TDİOSB arazi kullanım durumunu gösteren TKB’ce onaylı planı,

d) Özel TDİOSB: 4562 sayılı Kanunun 26/A maddesi hükümleriyle uyumlu olarak özel hukuk tüzel kişilerince veya gerçek kişilerce kurulması talep edilen TDİOSB’yi,

e) STB: Sanayi ve Ticaret Bakanlığını,

f) TDİOSB (Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgesi): Tarım ve sanayi sektörünün entegrasyonunu sağlamaya yönelik tarıma dayalı sanayi girdisini oluşturan bitkisel ve hayvansal üretimin ve bunların işlenmesine yönelik sanayi tesislerinin yer aldığı mal ve hizmet üretim bölgesini,

g) TDİOSB Proje Değerlendirme Komisyonu: TKB İl Müdürlüğü bünyesinde, ilgili birimlerden konu uzmanı elemanların katılımı ile en az üç üyeden valilik oluru ile oluşturulan komisyonu,

ğ) TDİOSB Proje İnceleme ve Onay Komisyonu: Bitkisel ve hayvansal üretim ile ilgili TDİOSB projelerinin incelenmesi ve onaylanması amacıyla, TKB’nin ilgili Genel Müdürlüklerinin ihtisas daire başkanlıkları temsilcilerinden oluşan komisyonu,

h) TDİOSB proje teklifi: İçeriği Ek-1’e göre hazırlanan proje teklifini,

ı) TKB: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

i) Üst yapı modül projesi: Parsel iç kullanımını gösteren ve ihtisas konusuna göre hazırlanan tip projeyi,

j) Yer Seçimi Komisyonu: Ek-2’de yer alan kurumlardan oluşan komisyonu, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Yer Seçimi

Müracaat

MADDE 4 –

(1) TDİOSB kurmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerce dört nüsha olarak TDİOSB proje teklifi hazırlanarak, teklifte yer alan alternatif alanlar hakkında il özel idaresinin, belediye sınırları veya mücavir alan sınırları içerisinde olması halinde ilgili belediyenin uygun görüşü ile birlikte Valilik kanalıyla Tarım İl Müdürlüğüne müracaat edilir. Söz konusu proje teklifi proje değerlendirme komisyonunca değerlendirilir.

(2) Hayvancılık konulu proje teklifi, konu uzmanı ziraat mühendisleri tarafından veteriner hekim ve çevre mühendisinin görüşü alınarak proje tekniğine göre hazırlanır.

(3) Seracılık konulu proje teklifi, konu uzmanı ziraat mühendisleri tarafından mimar veya inşaat mühendisi görüşü alınarak proje tekniğine göre hazırlanır.

(4) Yeni bir TDİOSB ve ilave alan yer seçimi taleplerinin değerlendirmeye alınabilmesi için, il genelindeki aynı sektör grubunu içeren TDİOSB’lerde bulunan toplam parsellerin en az %75’inde üretim ve/veya inşaata başlanmış olması gerekmektedir. Ancak, özel TDİOSB’ler ve Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansının yatırımcı temin edeceği projelerde bu oran aranmaz.

Proje teklifinin incelenmesi

MADDE 5 – (1)

TKB İl Müdürlüğü bünyesinde kurulan TDİOSB proje değerlendirme komisyonunca, TDİOSB proje teklifi ve teklifte yer alan alternatif alanlar için TKB görev alanına giren mevzuat ile projenin il/ilçe için gerekliliği ve uygulanabilirliliği açısından ön inceleme yapılır.

a) Ön incelemede, süt ve besi sığırcılığı faaliyeti yapacak TDİOSB’ler için aşağıdaki şartlar aranır:

1) İl/ilçe belediye mücavir alanları içerisinde insan sağlığını tehdit eder şekilde hayvancılık yapılması ve bu işletmelerle ilgili mülki ve mahalli idarelerce veya diğer bakanlıklarca yerleşim alanı dışına çıkarılmasına ilişkin karar alınması,

2) Belediye mücavir alan içerisinde hayvancılık yapmakta olan ticari amaçlı işletmelerden en az 50 işletmenin kurulacak olan bölgeye taşınmayı yazılı olarak taahhüt ettiğine dair belgenin bulunması,

3) TDİOSB’lerinde kurulacak hayvancılık işletmelerinin, süt sığırcılığı için her bir işletmede en az 25 baş, besi sığırcılığı için en az 50 baş olarak planlanması,

4) Süt sığırcılığı ve besi sığırcılığı faaliyetinin aynı TDİOSB içerisinde yer alması halinde TKB’ce mevzuat ile belirlenen gerekli sağlık, teknik ve idari tedbirlerin alınması,

5) TKB’ce kuruluş izni verilmiş kanatlı damızlık ve kuluçkahane işletmelerine bir km’den yakın mesafede TDİOSB kurulmaması,

6) Her işletmede 9/8/2006 tarihli ve 26254 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvancılık İşletmelerinin Kuruluş Çalışma Denetleme Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik hükümlerine uyulması,

7) Mevsim, yağış durumu ve yapılacak ahır şeklinin de göz önüne alınarak; TDİOSB’de süt sığırcılığı veya besicilik hangi tip ahırlarda yapılırsa yapılsın, hayvanlardan elde edilen gübrelerin bölgenin uygun bir yerinde seçilen ve tüm işletmelerin ortaklaşa kullanacakları merkezi gübre toplama deposunda biriktirilmesi ve ayrıca gübrenin toplanma işlemi ile değerlendirilmesi işlerinin nasıl yapılacağının ve bölgeden hangi sıklıkla uzaklaştırılacağının projede belirtilmesi,

8) Sıvı atıkların, sıvılara karşı geçirgen olmayan zemin ve kapalı kanallardan geçirilerek ahırların dışında kapalı konteynırlarda veya eşdeğer emisyon azaltma tedbirleri alınmış merkezi yerlerde bertaraf edilecek şekilde projelendirilmesi,

9) TDİOSB’de kurulacak sanayi tesisleri kapasitelerinin, bölgenin üretim kapasitesinden fazla planlanmaması ve TDİOSB dışından bu bölgeye süt, kesim amaçlı hayvan, işleme amaçlı et ve et ürünleri vb. girişinin planlarda yer almaması,

10) Her bir hayvancılık işletmesinin günlük su ve elektrik sarfiyatı, nasıl ve ne şekilde temin edileceği, yerleşim biriminin mevcut kaynaklarının yeterlilik durumu ile ilgili yetkili kurum/kuruluşların yerel teşkilatlarının görüşlerinin alınarak müracaat dosyasında bulundurulması,

11) Çiftlik gübresi hariç olmak üzere hayvancılık işletme atıkları ve imhası gereken hayvan ve hayvansal ürünlerin diğer alanlara bulaşmadan imha edilebileceği mevzuata uygun özel bir alanın ayrılması ve projesinde belirtilmesi.

b) Ön incelemede, bitkisel üretim olarak seracılık faaliyeti yapacak TDİOSB’ler için aşağıdaki şartlar aranır:

1) Seracılık için öngörülen TDİOSB alanının en az 500 dekar olması ve en az 30 farklı müteşebbisin yazılı olarak proje kapsamında yer alacağına dair taahhüdünün bulunması,

2) Su deposu, alet ekipman deposu, bitki koruma ürünleri deposu, ön soğutma ünitesi ve soğuk hava deposu, ürün işleme tasnif ve ambalajlama ünitesi, işletme binası, laboratuar binaları gibi işletme tesisleri vb. için TDİOSB alanının en fazla % 10’ unun kullanılması,

3) Geriye kalan % 90’lık alanda ise her bir sera işletmesinin sahip olacağı arazi büyüklüğünün en az 10 dekar olması ve işletmelere ayrılan sera parsel büyüklüğünün de en az 3 dekar olacak şekilde planlanması,

4) Her bir sera işletmesinin günlük su ve elektrik sarfiyatı, nasıl ve ne şekilde temin edileceği, yerleşim biriminin mevcut kaynaklarının yeterlilik durumu ile ilgili yetkili kurum/kuruluşların yerel teşkilatlarının görüşlerinin alınması,

5) Jeotermal kaynakların ısıtma amaçlı kullanılması halinde, kullanımdan dönen suyun deşarj ve reenjeksiyon işleminin, 5686 sayılı Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu Uygulama Yönetmeliğinin ilgili hükümleri çerçevesinde yapılması, ayrıca TDİOSB’nin kurulacağı alana yakın jeotermal kaynağının debisi, sıcaklığı ve proje için yeterliliği konularında, ilgili Bakanlığın görüşünün alınması, kullanılan suyun reenjekte yöntemiyle tekrar yeraltına verilebilmesi için yeraltında uygun kırıkların ve boşlukların bulunması, ayrıca TDİOSB’nin kurulacağı alana yakın jeotermal kaynağının debisi, sıcaklığı ve proje için yeterliliği konularında, ilgili bakanlığın görüşünün alınması,

6) Bitkisel atıklar ile zararlı organizmalarla bulaşık olan ve imhası gereken bitki ve bitkisel materyalin diğer alanlara bulaşmadan imha edilebileceği mevzuata uygun özel bir alanın ayrılması ve projesinde belirtilmesi,

7) Sera tesis edilecek alanlarda, toprakların nematod yönü ile tahlil ettirilmesi ve proje teklif formu ekine tahlil sonucuna ilişkin belgenin konulması.

c) Her iki ihtisas konusunda kurulacak TDİOSB’lerde ortak olarak aşağıdaki şartlar aranır:

1) TKB’ce mevzuat ile belirlenen gerekli sağlık, teknik ve idari tedbirlerin alınması,

2) Toplam alanın en az %5’inde faaliyet gösterecek sanayi tesislerine ilişkin potansiyel araştırması ve yatırım taahhütnamesi alınması,

3) Bölgede kurulacak sanayi tesislerinin, bölgenin kuruluş amacından farklı olmaması,

4) TDİOSB yeri olarak önerilen alan/alanların büyüklük olarak en az %75’inin mülkiyetinin Maliye Hazinesine ait olması, zorunludur.

ç) Proje teklifi üzerinde yapılan incelemelerde bulunan eksiklikler başvuru sahibi tarafından giderilir.

d) Ön inceleme sonucu uygun bulunmayan TDİOSB proje teklifi müracaatları Valilik kanalıyla Tarım İl Müdürlüğünce başvuru sahibine bildirilir.

e) TDİOSB proje teklifinin TDİOSB proje değerlendirme komisyonunca uygun bulunması halinde, iki nüshası onaylanan proje teklifi, il özel idaresi, ilgili belediyenin olumlu görüşü ve Valiliğin uygunluk görüşü ile birlikte Valilikçe TKB’ye intikal ettirilir.

f) TKB’de ilgili Genel Müdürlüğün bünyesindeki konu ile ilgili daire başkanlığı koordinatörlüğünde, TDİOSB proje inceleme ve onay komisyonu oluşturulur.

g) Söz konusu TDİOSB proje teklifinin ve teklifte yer alan alternatif alanların, TKB bünyesinde kurulan TDİOSB proje inceleme ve onay komisyonunca uygun görülmesi halinde, TKB’nin uygunluk görüşünü de içeren yazı ile STB’ye bildirilmesini takiben, STB ve TKB’ce yer seçimi çalışmalarına başlanır. Değerlendirme sonucunda uygun görülmeyen müracaatlar gerekçesi ile birlikte TKB’ce Valiliğe bildirilir.

Mahallinde yapılan inceleme çalışması

MADDE 6 –

(1) TDİOSB proje teklifinde yer alan alternatif alanlar TKB ile STB’ce mahallinde incelenir. Diğer kurum ve kuruluşların yatırım ve proje alanına girmeyen alternatif alanların, özellikleri belirlenir ve yerlerini gösterir 1/25000 ölçekli topoğrafik haritası, 1/5000 ölçekli kadastral paftası ve TDİOSB yeri olarak uygun olup olmadığını içeren tutanak, TKB İl Müdürlüğü ve STB teknik elemanlarınca mahallinde imza altına alınır.

(2) Mahallinde yapılan inceleme sırasında alan/alanların özellikleri;

a) Mevkii,

b) Şehir merkezine uzaklığı ve hangi yönde kaldığı,

c) Çevresinde bulunan diğer yerleşim merkezlerinin neler olduğu, uzaklıkları ve hangi yönde kaldığı,

ç) Büyüklüğü,

d) Karayolu, havaalanı, liman ve demiryolu bağlantısı, uzaklığı,

e) Mülkiyet durumu,

f) Kadastro durumu,

g) Belediye ya da mücavir alan sınırları içinde olup olmadığı,

ğ) Mevcut imar planına ve varsa çevre düzeni planına göre durumu,

h) Mevcut arazi kullanım durumu,

ı) Çevresindeki alanların mevcut ve planlama durumu,

i) Eğimi ve yönü,

j) Bulunduğu deprem kuşağı,

k) Su ihtiyacının nereden sağlanabileceği,

l) Enerji ihtiyacının nereden sağlanabileceği,

m) Atık su ve yağmur suyu deşarj ortamı,

n) Hâkim rüzgâr yönü,

o) Gelişme ve genişleme olanağının bulunup bulunmadığı,

ö) Çevresinde konut ve yan sanayi yerleşimine imkân olup olmadığı,

p) Bölgedeki flora ve fauna özellikleri,

r) Varsa özel çevre koruma bölgeleri, 1/12/1984 tarihli ve 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu kapsamındaki alanlar, sit alanları, milli parklar, sulak alanlar, yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları, doğal anıtlar gibi koruma alanları ile uluslararası sözleşmeler gereği korunması gereken alanlara göre konumu,

s) Drenaj durumu,

ş) Taşkına maruz kalma durumu,

t) Önceden belirlenmiş jeolojik sakıncalı bir alan olup olmadığı,

u) Varsa yeraltı ve yüzeysel içme ve kullanma suyu kaynaklarına göre konumu,

ü) Varsa katı atık depolama alanlarına göre konumu,

v) Mevcut ya da planlanan havaalanları ile varsa askeri alanlara, askeri güvenlik yasak bölgelerine, havaalanı mania planına göre konumu,

y) Su ürünleri üreme ve istihsal sahalarına olan konumu,

z) Doğal kaynak potansiyeli ve jeotermal kaynak durumu, reenjeksiyon olanakları, başlıkları kapsamında belirlenir.

(3) TKB ve STB’ce mahallinde tutulan tutanakta incelenen alternatif alanların TDİOSB yeri olarak uygun görüldüğünün belirtilmesi halinde, söz konusu alternatif alanlar incelenmek üzere STB’ce yer seçimi komisyonu toplantıya çağırılır.

(4) Yapılan inceleme neticesinde alternatif alanların uygun görülmediğinin tutanakta belirtilmesi halinde yer seçimi komisyonu toplanmaz ve bu durum TKB’ce ilgili valiliğe bir yazı ile bildirilir.

Yer seçimi komisyonunun oluşturulması

MADDE 7 –

(1) STB tarafından tespit edilen yer seçimi tarihi ve her iki Bakanlıkça mahallinde incelenen alternatif alanlara ait haritalar ve bilgiler, Ek-2’deki kurum ve kuruluşlara, yeterli süre verilerek önceden gönderilir. Bu kurum ve kuruluşların yetki ve görev alanlarına giren konular hakkında kurum ve kuruluşları adına nihai görüş vermek üzere komisyona yetkili temsilcilerini göndermeleri istenir.

(2) STB tarafından gerekli görülmesi durumunda, komisyona üye gönderecek kurum ve kuruluşlar listesinin kapsamı genişletilebilir.

(3) Ek-2’deki listede belirtilen kurum ve kuruluşların temsilcileri dışında hiç kimse yer seçimi komisyonuna katılamaz. Ancak talep olması halinde STB tarafından belirlenecek sivil toplum kuruluş temsilcileri gözlemci olarak yer seçimi komisyonuna katılabilir.

Yer seçimi komisyonunun görevi ve işleyişi

MADDE 8 –

(1) Komisyonun Başkanlığını ve sekretarya işlerini STB yürütür.

(2) Ek-2’de yer alan kurum ve kuruluş temsilcilerinden oluşan yer seçimi komisyonu, belirlenen tarih ve yerde toplanır. İlgili kurum ve kuruluş temsilcileri komisyon toplantısına katılır, alternatif alanlarla ilgili tüm araştırmaları yapar, toplantı sonuçlanıncaya kadar toplantı yerinde kalır, kurum ve kuruluşu adına görüş bildirir.

Alternatif alanların incelenmesi

MADDE 9 –

(1) Yer seçimi komisyonu, alternatif alanları yerinde inceler.

(2) STB ve TKB’ce incelenmemiş alanlar yer seçimi komisyonunca değerlendirmeye alınmaz.

Yer seçimi komisyon raporu

MADDE 10 –

(1) Yer seçimi komisyonu, incelediği alanlardan birini komisyona katılan üyelerin oy birliği kararı ile TDİOSB yeri olarak belirler. Yer seçimi komisyon toplantısı sırasında, alan ya da alanların özelliklerini, kurum ve kuruluş görüşlerini ve sonuç bölümünü içeren yer seçimi komisyon raporu yazılır. Rapora, TDİOSB yeri olarak seçilen alanın 1/25000 ölçekli haritası ve kadastral pafta sureti eklenir.

(2) Yer seçimi komisyonuna temsilcisi katılmayan ve komisyonda daha sonra görüş bildireceğini ifade eden kurum ve kuruluşların komisyon toplantısından sonra en geç otuz gün içinde nihai görüşlerini STB’ye bildirmeleri zorunludur. Bu süre içerisinde görüşünü bildirmeyen kurum ve kuruluşların görüşü STB tarafından olumlu kabul edilir.

Uygun alan bulunamaması durumu

MADDE 11 –

(1) Yer seçimi komisyonu çalışmaları sırasında incelenen alternatif alanlar, komisyonca TDİOSB yeri olarak uygun bulunmayabilir. Bu durum raporun sonucunda belirtilir ve komisyon kararı ilgili valiliğe STB tarafından bildirilir. Olumsuz görüş veren kurum ve kuruluşların olumlu görüşlerinin, daha sonra Valilikçe STB’ye gönderilmesi halinde işlemlere devam edilir ve bilgisi TKB’ye STB tarafından iletilir.

TDİOSB yerinin kesinleşmesi

MADDE 12 –

(1) Hazırlanan yer seçimi komisyon raporu ve varsa STB’ye sonradan gönderilen kurum ve kuruluş görüşleri doğrultusunda TDİOSB yeri;

a) Bayındırlık ve İskan Bakanlığının ilgili alt düzenleyici işlemleri doğrultusunda gözlemsel jeolojik etüt raporunun hazırlanmasını,

b) Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) gerekli değildir ya da ÇED olumlu belgesinin alınmasını,

c) Seçilen arazi içerisinde mera vasfında parsel olması durumunda ilgili kuruma yapılacak başvuru ile vasıf değişikliğinin yapılarak hazine adına tescil edilmesini,

ç) Seçilen arazi içerisinde devletin hüküm ve tasarrufunda tescil harici yerler bulunması halinde hazine adına tescilinin yapılmasını, müteakip STB tarafından kesinleştirilir.

(2) Kesinleşen TDİOSB yerinin uygun bulunduğu, yer seçimi komisyon raporu ve varsa STB’ye sonradan gönderilen kurum ve kuruluş görüşlerinde belirtilen şartlarla birlikte, TKB’ye, ilgili valiliğe ve ilgili kurum ve kuruluşlara bildirilir.

(3) TDİOSB yerinin kesinleştirilememesi durumunda, bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde belirtilen alternatif alanlar değerlendirmeye alınır.

(4) Yer seçiminin sonuçlandırılmasına kadar olan faaliyet, başvuru sahibi tarafından en az bir ziraat mühendisi danışmanlığında Valilik kanalıyla yürütülür.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kuruluş

Kuruluş ve tüzel kişilik

MADDE 13 –

(1) TDİOSB; kurulması öngörülen yerde varsa sanayi odası, yoksa ticaret ve sanayi odası, o da yoksa ticaret odasından en az biri ile talepleri halinde ihtisas konusuna göre mesleki kuruluş ve teşekküller ile il özel idaresi veya TDİOSB’nin içinde bulunacağı il, ilçe veya belde belediyesinin, büyükşehirlerde büyükşehir belediyesinin temsilcilerince imzalı ve valinin olumlu görüşünü içeren kuruluş protokolünün STB’ce onaylanması ve sicile kaydı ile tüzel kişilik kazanır.

(2) Özel TDİOSB’nin tüzel kişilik kazanabilmesi için bölgeyi kuracak gerçek ve tüzel kişilerin, adlarına kayıtlı tapularını ibraz etmeleri ve yer seçiminin kesinleştirilmesini takiben TDİOSB kuruluş protokolünü onaylatmaları gerekmektedir.

Kuruluş protokolü

MADDE 14 –

(1) Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliğinde içeriği belirlenen kuruluş protokolü üç nüsha olarak tanzim edilir, onaylandıktan sonra STB’ce OSB Sicil Defterine kaydedilerek sicil numarası verilir, bir nüshası STB’de muhafaza edilir, bir nüshası TKB’ye, diğer nüshası da TDİOSB’ ye gönderilir.

(2) Kuruluş protokolü değişiklik talepleri ise mevcut kuruluş protokolü ile birlikte STB’ye yapılır. Kuruluş protokolü ilk genel kurulda ana sözleşme olarak değiştirilir ve STB onayından sonra yürürlüğe girer. Onaylanan ana sözleşmenin birer nüshası TKB’ye ve TDİOSB’ye gönderilir.

Kamu yararı kararı

MADDE 15 –

(1) Kamu yararı kararı, TDİOSB’nin tüzel kişiliğini kazanmasını müteakip müteşebbis heyetin, yer seçimi kesinleşen alan ile onaylı sınırda TDİOSB’nin gerçekleşebilmesi için zorunlu olan ve STB ile TKB’nin uygun gördüğü teknik altyapılarla ilgili alanlar için 1/5000 veya 1/2000 ölçekli mahalli kadastro müdürlüğünce onaylı kadastral pafta ve 1/25000 ölçekli topoğrafik harita ile birlikte başvurusu üzerine STB tarafından verilir.

(2) Kamulaştırma işlemleri 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre yürütülür.

Temsil ve ilzam

MADDE 16 –

(1) TDİOSB’nin temsil ve ilzam yetkisi yönetim kuruluna aittir.

(2) TDİOSB’ler Yönetim Kurulu Başkanı veya başkan vekili tarafından temsil edilir. TDİOSB’yi ilzam edici her türlü işlem ve yazılar, yönetim kurulu başkanı veya vekili ile birlikte bir yönetim kurulu üyesi veya yetkilendirilmiş ise TDİOSB bölge müdürü tarafından imzalanır.

(3) Yönetim Kurulu tarafından belirlenen temsil ve ilzama yetkili üyelerin işlem yapma yetkisi, noter onaylı imza sirkülerinin çıkarılmasıyla yürürlüğe girer. Noter onaylı imza sirkülerinin bir örneği, en geç 7 gün içinde TKB ve STB’ ye gönderilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

İmar Planı Onayı

Üst yapı modül projeleri ve genel yerleşim planı

MADDE 17 –

(1) TKB tarafından belirlenen kriterlere göre, talep sahibi tarafından, TDİOSB proje teklifinde yer alan esaslar dahilinde, Serbest Müşavirlik Mühendislik Bürosu Büro Tescil Belgesine sahip, bünyesinde aşağıdaki meslek disiplinlerini barındıran kurum ya da kuruluşlar detaylı TDİOSB projesi ile parsel bazında üst yapı modül projesi ve alanın büyüklüğüne göre 1/5000 veya 1/2000 ölçekli genel yerleşim planı hazırlatırlar.

(2) TDİOSB Projesinin hazırlanmasında;

a) Hayvancılık projelerinde; konu uzmanı ziraat mühendisleri, şehir plancısı, veteriner hekim, çevre mühendisi, mimar ve/veya inşaat mühendisi,

b) Seracılık projelerinde; konu uzmanı ziraat mühendisleri, şehir plancısı, mimar ve/veya inşaat mühendisi, yer alır.

(3) TDİOSB, projeye ilişkin TKB İl Müdürlüğünün görüş ve onayını alarak TKB’ye gönderir. Projeyi hazırlayanlara ait son dört aylık Sosyal Güvenlik Kurumu bildirgeleri veya hizmet satın alma sözleşmeleri ile projeye ilişkin gerekli tüm bilgi ve belgeler dosyasına eklenir. Projeler, TKB bünyesinde kurulan TDİOSB proje inceleme ve onay komisyonunca değerlendirilir. Yapılan değerlendirmelerde görülen eksiklikler TDİOSB’ce giderilir. Uygun görülen projeler onaylanarak STB’ye gönderilir.

Genel yerleşim planı hazırlama çalışması

MADDE 18 –

(1) Genel yerleşim planlarının hazırlama sürecinde;

a) STB tarafından onaylanmış TDİOSB sınırı,

b) TDİOSB Yer seçimi komisyonuna katılan kurumların verdiği şartlı görüşler,

c) TDİOSB’ye ait ilgili kurumca onaylı jeolojik ve jeoteknik etüt raporu,

ç) Mülkiyet durumu,

d) Varsa onanlı üst ölçekli plan,

e) TDİOSB alanında mevcut altyapı ve enerji durumu,

f) TDİOSB alanına erişilebilirlik,

g) ÇED raporu,

ğ) Arazinin topoğrafik yapısı,

h) Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen sağlık koruma bandı,

ı) Proje teklif formatında yer alan kriterler, esas alınır.

(2) Genel yerleşim planında TDİOSB proje özelliğine göre toplam alanın en az %5’inin sanayi alanı olarak ayrılması zorunludur.

(3) Hayvancılık konulu TDİOSB’lerde hayvancılık alanına giriş ile sanayi alanına giriş noktaları ayrı olarak planlanır.

Planlama sınırı

MADDE 19 –

(1) TDİOSB imar planı sınırı, kesinleşen yer seçimi sınırlarına uygun olarak hazırlanan ve TKB tarafından onaylanan genel yerleşim planı sınırlarına uygun olarak belirlenir.

(2) Bölge içinde uygun alan bulunmaması veya arada bırakılması gereken tampon mesafeler nedeniyle büyük arazi kayıpları oluşarak işletme ve sanayi alanlarına bölgenin % 40’ından daha az yer ayrılabilmesi durumunda; karantina alanı, gübre bertaraf tesisi, atık su arıtma tesisi, trafo merkezi gibi bölgenin gerçekleşmesi için zorunlu altyapı tesisleri, yer seçimi komisyonu tarafından belirlenen alan dışında, konusuna göre TKB veya STB tarafından teknik olarak uygun görülen yerde kurulabilir. Bu alanlar onaylı sınır içine dâhil edilir.

İmar planlarının ölçeği

MADDE 20 –

(1) TDİOSB imar planı, TKB tarafından onaylı genel yerleşim planı ölçeğine uygun olarak 1/5000 veya 1/2000 ölçeğinde nazım imar planı ve 1/1000 ölçeğinde uygulama imar planı olmak üzere iki aşamada hazırlanır. İmar planları, plan açıklama raporu ile bir bütündür. Genel yerleşim planı, 1/1000 ölçekli imar planı ile birlikte uygulamaya esastır.

İmar planı yapımı ve onayı

MADDE 21 –

(1) TKB tarafından onaylı genel yerleşim planına göre plan müellifi tarafından hazırlanan imar planı, TDİOSB’yi ilzama yetkili en az iki kişi tarafından imzalanarak STB onayına sunulur.

(2) İmar planları ve değişiklikleri STB tarafından onaylanarak, İl İdare Kurulu kararı ile yürürlüğe girer. Planlar, Valilikçe tespit edilen ilan yerinde bir ay süre ile ilan edilir. Bu süre içinde itirazlar Valiliğe yapılır. Valilik varsa itirazları ve planları STB’ye iletir. STB itirazları inceleyerek ve gerekçeleri de belirterek kesin karara bağlar ve bu tarihten itibaren on beş gün içinde ilgiliye yazı ile bildirir. Kesinleşmiş TDİOSB imar planlarının birer kopyası bilgi için ilgili kurumlara gönderilir.

(3) Plan ana kararlarını bozucu plan değişikliği yapılamaz. Uygulamadaki aksaklıkların giderilmesi amacıyla yapılması zorunlu değişikliklerde, gerekçeli teknik rapor hazırlanarak öncelikle konunun genel yerleşim planı kapsamında TKB tarafından değerlendirilmesi, genel yerleşim planında değişikliğin uygun görülmesi halinde, imar planının da değiştirilmesi esastır.

Parselasyon planı yapımı ve onayı

MADDE 22 –

(1) Onaylı TDİOSB imar planı sınırı esas alınarak gerekli hallerde uygulama bütünlüğünü sağlayacak şekilde etaplar halinde de düzenleme sınırı belirlenebilir.

(2) Seçilen alan içerisinde özel mülkiyete konu alanlar bulunması halinde, söz konusu yerler rızaen satın alınarak veya kamulaştırılarak TDİOSB adına iktisap edilmeden imar uygulaması aşamasına geçilemez. Düzenleme sınırı içinde kalan kadastral yolların ihdası herhangi bir bedel ödenmeksizin TDİOSB adına yapılır.

(3) Düzenleme sahasına ait uygulama haritaları yapılırken veya revize edilirken, güncel tapu kayıtları, teknik rapor, kadastral durum haritası, düzenleme saha krokisi, koordinat ve alan hesabı cetvelleri, aplikasyon özet çizelgesi, röleve ölçü krokileri, ada anahtarı, tescil bildirimi ve gerekli görülen diğer bilgi ve belgeler, 15/7/2005 tarihli ve 25876 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği ve 6/8/1973 tarihli ve 14617 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tescile Konu Harita ve Planlar Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenir.

(4) Parselasyon planı, düzenleme işlerine ait belgelerle beraber TKB’nin görüşünün alınmasına müteakip, STB onayı alındıktan sonra, İl İdare Kurulu kararı ile yürürlüğe girer. Kesinleşen parselasyon planı tescil işlemi için bilgi ve belgelerle beraber mahalli tapu ve kadastro müdürlüklerine gönderilir.

(5) TDİOSB imar planı hudutları içinde kalan imar yolları ve parklar terk edilir, idari ve sosyal tesis alanları, sağlık koruma bandı, karantina alanı gibi ortak yerlerin TDİOSB adına tescili yapılır.

(6) Tescili tamamlanan parselasyon planlarının bir nüshası STB’ye bir nüshası da TKB’ye gönderilir.

Parselasyon planı değişiklikleri

MADDE 23 –

(1) İki veya daha fazla parselin tevhidi ya da onaylı imar planındaki TKB tarafından belirlenen minimum parsel büyüklüğü korunmak şartıyla ifrazı taleplerinde, öncelikle talebin genel yerleşim planı esasında TKB tarafından değerlendirilerek uygun görülmesi halinde değişikliğin STB tarafından onaylanması esastır.

(2) Parsel ifraz ve tevhit işlemlerinde gerekçeli yönetim kurulu kararı ile STB onayı alınır ve İl İdare Kurulu kararı ile yürürlüğe girer.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Faaliyet

Temel faaliyet alanları

MADDE 24 –

(1) TDİOSB’ler ilgili mevzuat ile belirlenmiş görevleri yerine getirmek üzere oluşturdukları organları marifetiyle; teşkilatlanır, ruhsat verir, kredi kullanır ve geri öder, arsa tahsisi ve satışını gerçekleştirir, altyapı tesislerini kurar, kullanır ve işletir.

Ruhsat ve izin yetkisi

MADDE 25 –

(1) Yürürlüğe giren imar planına göre arazi kullanımı, yapı ve tesislerinin projelendirilmesi, inşası ve kullanımıyla ilgili ruhsat ve izinler TDİOSB tarafından verilir ve denetlenir.

(2) TDİOSB’lerinde ayrılmış olan sanayi alanlarına kurulacak tesisler için TDİOSB tarafından TKB’den olumlu görüş alınır.

İşyeri açma ve çalışma izni

MADDE 26 –

(1) TDİOSB içinde kurulacak işletmelere işyeri açma ve çalışma ruhsatları ile çalışma izni, ilgili kanun ve yönetmelik hükümleri çerçevesinde TDİOSB tarafından verilir.

(2) İlgili mevzuatı gereği TKB’den alınacak ruhsat ve izin hükümleri saklıdır.

Yatırım programına alınma

MADDE 27 –

(1) STB yatırım programında yer alan TDİOSB projelerinin sayısı, TDİOSB hariç, mevcut OSB proje stokunun %10’unu geçemez. Yılı yatırım programına alınacak yeni TDİOSB projeleri bu kapsamda değerlendirilir. Ancak, Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansının yatırımcı temin edeceği projeler de bu oran aranmaz.

Kredi kullanımı ve koşulları

MADDE 28 –

(1) Yatırım programında yer alan TDİOSB’lere talepleri halinde arsa, altyapı ve genel idare giderleri kredisi STB bütçesinde yer alan ödeneklerden karşılanır. Kredinin teminatı birinci derece ve sırada gayrimenkul ipoteği olarak, tapuya “kredinin kullanım amacına uygun olarak” şerhi verilerek ve TDİOSB’ye yıllar itibariyle yapılan kredi tahsisini karşılayacak miktarda banka tarafından STB adına tesis edilir.

(2) Kredinin güvencesini oluşturacak arsa ve arazilerin, kredi lehdarı tarafından detaylı bir dökümü, bankaya onaylı listelerle bildirilir. Banka listelerde belirtilen arsa ve araziler üzerinde STB adına gerekli teminatı oluşturur.

(3) Henüz mülkiyetinde arsa bulunmayan TDİOSB’lerde teminat, TDİOSB’yi oluşturan kurum ve kuruluşlara ait gayrimenkuller üzerine ipotek tesisi veya bankalardaki nakitleri üzerine bloke konularak da tesis edilebilir.

(4) Arsa ve arazilerden üzerinde ihtilaf olanlar teminat kapsamı dışında bırakılır, ihtilaf bitince teminat kapsamı içine alınır.

(5) Banka, peşin veya teminat mektubuna bağlanarak satılan araziler üzerindeki ipoteklerin kaldırılması için, STB’nin talimatına göre gerekli işlemi yapar.

(6) Kredinin zamanında geri ödenmemesi veya sözleşme hükümlerinin yerine getirilmemesi halinde, gerekli işlemler yapılır.

(7) TDİOSB, STB’den almış olduğu kredinin dışında üstyapı, altyapı, işletme ve diğer ihtiyaç duyulacak işler için TKB ile diğer kurum ve kuruluşlardan kaynak kullanabilir.

Temel vasıflar

MADDE 29 –

(1) TDİOSB kuruluş protokolü şartlarına uygun katılımcılara arsa tahsisi yapılır.

İhale

MADDE 30 –

(1) TDİOSB’lerin; altyapı etüt mühendislik ve yapım işleri Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliğinin ihale ile ilgili maddelerine göre STB tarafından yürütülür. TKB kaynaklarından veya yönlendireceği diğer kurum ve kuruluş kaynaklarından yapılacak harcamalarda ise ilgili kurum ve kuruluşun tabii olduğu mevzuat hükümleri uygulanır.

ALTINCI BÖLÜM

İşleyiş ve Denetim

İşleyiş

MADDE 31 –

(1) TDİOSB’lerdeki iş ve işlemler, TKB tarafından onaylanan TDİOSB projesi ile birlikte aşağıda belirlenen şartlarla yürütülür.

a) Bölge faaliyete geçtiğinde atanacak bölge müdürünün, süt ve besi faaliyeti yapacak olan TDİOSB’lerde asgari beş yıl mesleki tecrübeye sahip ziraat mühendisi veya veteriner hekim, seracılık faaliyeti yapacak olan TDİOSB’lerde ise asgari beş yıl mesleki tecrübeye sahip ziraat mühendisi olması zorunludur.

b) Bölgeye girecek olan sığırların yurt içi veteriner sağlık raporu veya menşei şahadetnamesi ve hayvan pasaportu aranır, ayrıca karantina merkezi faaliyete geçmeden TDİOSB’ye hayvan girişi yapılamaz.

c) TDİOSB tarafından hayvan giriş ve çıkışı bilgisayar kayıtları tutulmak suretiyle kayıt altına alınır, bilgi işlem merkezi faaliyete geçmeden TDİOSB’ye hayvan girişi yapılamaz.

ç) Süt sığırcılığı yapılan TDİOSB’lerde sığırların Ulusal Hayvan Kayıt Sistemine ve Soykütüğü-Önsoykütüğü Sistemine kayıtlı olmaları, besi sığırcılığı yapılan TDİOSB’lerde ise sığırların Ulusal Hayvan Kayıt Sistemine kayıtlı olmaları ve TKB hayvan hastalıkları ile mücadele programında belirtilen aşıların ve/veya TKB’nin belirleyeceği aşıların yapılması zorunludur.

d) Seralarda kullanılacak bitki koruma ürünleri uygulamalarının; 15/5/1957 tarihli 6968 sayılı Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Kanunu kapsamında Zirai Mücadele Teknik Talimat ve Tavsiyeleri ile Bitki Koruma Program ve Prensipleri doğrultusunda, 4/11/2008 tarihli ve 27044 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitkisel Üretimde Kullanılan Kimyasalların Kayıt Altına Alınması ve İzlenmesi Hakkında Yönetmelik ile 12/2/2009 tarihli ve 27139 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Reçeteli Satış Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik kapsamında yapılması zorunludur.

e) TDİOSB tarafından her türlü faaliyet TKB’nin belirlediği kriterler esas alınarak elektronik ortamda kayıt altına alınır. Hayvancılık TDİOSB’lerinde kayıtların tutulacağı bilgisayar programında;

1) Uygulanan ve uygulanacak aşıların tarihleri, isimleri, aşının menşei, kim tarafından yapıldığı gibi bilgiler,

2) Suni tohumlama,

3) Her bir işletme için çalışma izni ve Turkvet veri tabanından alınan işletme tescil belgesi, işletme numarası, gibi bilgiler bulunmalıdır.

f) Teknik işlerin yürütülmesi amacıyla, seracılık konusunda, her 100 dekar sera üretim alanı için konu uzmanı en az bir ziraat mühendisi, hayvancılık konusunda; salgın nitelikli ve ihbarı mecburi hayvan hastalıklarının önlenmesi amacı ile koruyucu hekimlik hizmetlerinin yürütülmesi için besi sığırcılığı için 1000 baş hayvan için en az bir veteriner hekim ve 500 baş sağmal süt sığırcılığı için en az bir veteriner hekim istihdam edilir.

g) Bölgede yer alacak işletmeler işletme içi kararlarında bağımsız olmakla birlikte, hayvan sağlığı ve veteriner hekimlik hizmetleri, mühendislik hizmetleri, güvenlik hizmetleri, idari hizmetler, arıtma tesisi yapımı ve işletme masrafları, gübre ve atık toplama ve işlenmesi gibi ortak hizmetler TDİOSB tarafından yerine getirilir.

ğ) Tüm katılımcılar, ortak olarak yürütülmesi gereken iş ve işlemlere maddi katkıda bulunmak ve TDİOSB’ce alınan önlemleri yerine getirmek zorundadırlar.

h) Bölgede açılan ahırlar ve seralar amacı dışında başka bir iş yeri olarak kullanılamaz.

Denetim

MADDE 32 –

(1) TDİOSB’nin her türlü hesap ve işlemleri, STB tarafından denetlenir. TDİOSB’deki işletmelerin denetimi ise, kuruluş kanunları ve görev alanları gereği STB ve TKB tarafından kendi mevzuatları çerçevesinde yerine getirilir.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli Hükümler

Bölge müdürlüğü tip teşkilat şeması

MADDE 33 –

(1) Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliğinde yer alan tip teşkilat şemasında belirtilen sayıları geçmemek kaydıyla OSB’nin ihtisas konusuyla ilgili STB ve TKB’nin uygun gördüğü yeterli sayıda nitelikli personel istihdam edilir. İstihdam edilecek personelin unvanı, sayıları, nitelikleri ve gerekçeleri belirtilmek şartıyla müteşebbis heyetin teklifi ve STB’nin onayı ile oluşturulur ve değiştirilir. Tip teşkilat şemasında aşağıda belirtilen;

a) Hayvancılık işletmelerinde, sorumlu en az iki veteriner hekim ile en az iki konu uzmanı ziraat mühendisi,

b) Seracılık işletmelerinde sorumlu konu uzmanı en az üç adet ziraat mühendisi, personelin istihdamı zorunludur.

Sorumluluklar

MADDE 34 –

(1) Çalıştırılan personelden;

a) Sorumlu veteriner hekim; bu Yönetmelik hükümlerine uygun sağlıklı üretim yapılmasından, çalışan personelin sağlık kontrolü ve hayvan hastalıklarının yayılmasının engellenmesi ve toplum sağlığına zarar vermesini önleyecek doğru tedbirlerin alınmasından,

b) Hayvancılıkla ilgili sorumlu konu uzmanı ziraat mühendisi; TDİOSB’de kayıtların düzenli tutulmasının sağlanması, yetiştiricilere hayvancılığa ilişkin teknik destek verilmesi gibi mesleki konuların yürütülmesinden,

c) Seracılıkla ilgili sorumlu ziraat mühendisi; TDİOSB’de kayıtların düzenli tutulmasının sağlanması, yetiştiricilere teknik destek verilmesi gibi mesleki konuların yürütülmesinden, sorumludur.

(2) TDİOSB, sorumlu veteriner hekim ve ziraat mühendislerinin öneri ve görüşleri doğrultusunda gereğini yapmakla mükelleftir. Yerine getirilmeyen görüş ve öneriler sonucu meydana gelen her türlü aksaklık ve doğacak zararların tazmininden TDİOSB sorumludur.

Diğer hususlar

MADDE 35 –

(1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği ve diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır. STB ile TKB tarafından gerekli görülmesi halinde TDİOSB kuruluş ve işleyişlerine ilişkin olarak alt düzenleme yapılabilir.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Son Hükümler

Yürürlük

MADDE 36 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 37 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Sanayi ve Ticaret Bakanı ile Tarım ve Köyişleri Bakanı birlikte yürütür.

Ekler için tıklayınız.

YEMLERİN RESMÎ KONTROLÜ İÇİN NUMUNE ALMA VE ANALİZ METOTLARINA DAİR YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

11 Şubat 2012 CUMARTESİ                Resmî Gazete                                    Sayı : 28201

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

YEMLERİN RESMÎ KONTROLÜ İÇİN NUMUNE ALMA VE ANALİZ METOTLARINA DAİR YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

MADDE 1 – 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yemlerin Resmî Kontrolü İçin Numune Alma ve Analiz Metotlarına Dair Yönetmeliğin 7 nci maddesinin ikinci fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Laboratuvara gönderilmek üzere, Ek-1’in A.4 satırında ya da Ek-1’in B.4 satırında belirtilen miktarda eşit ve aynı özellikleri taşıyacak şekilde en az üç numune oluşturulur.”

MADDE 2 – Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3 – Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
27/12/201128155

ARAÇ MUAYENE İSTASYONLARININ AÇILMASI, İŞLETİLMESİ VE ARAÇ MUAYENESİ HAKKINDA YÖNETMELİK

Resmi Gazete Tarihi: 23.09.2004 Resmi Gazete Sayısı: 25592

ARAÇ MUAYENE İSTASYONLARININ AÇILMASI, İŞLETİLMESİ VE ARAÇ MUAYENESİ HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

Madde 1-

Bu Yönetmeliğin amacı, karayolunda seyreden motorlu ve motorsuz araçlarının teknik muayenelerini daha etkin ve sağlıklı bir şekilde yapmak, bu suretle araçlar bakımından karayolu trafik güvenliğini sağlamaktır.

Kapsam

Madde 2-

Bu Yönetmelik motorlu ve motorsuz araçların muayenesini yapacak olan gerçek veya tüzel kişilere ait muayene istasyonlarını ve bunların açılması, işletilmesi, işletme belgesi ile yetki verilmesini ve muayene istasyonlarında bulunacak makine, araç/gereç, personel ve bunların niteliklerini, işletme, çalışma ve denetlenmelerine dair usul ve esasları kapsar.

Dayanak

Madde 3-

Bu Yönetmelik 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun değişik 35 inci maddesine dayanılarak çıkarılmıştır.

Tanımlar

Madde 4-

Bu Yönetmelikte geçen;

a) (Değişik: RG-15/1/2019-30656 Mükerrer) Bakanlık: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığını,

b) İdare: Özelleştirme İdaresi Başkanlığını,

c) (Değişik: RG-16/4/2016-29686) Genel Müdürlük: Genel Müdürlük: Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğünü,

d) (Değişik: RG-18/08/2007-26617) İşletici: İdare tarafından 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun çerçevesinde yapılan ihaleyi kazanan ve Bakanlık tarafından geçici işletme yetki belgesi veya işletme yetki belgesi ile yetki verilen gerçek ve tüzel kişileri,

e) (Değişik: RG-18/08/2007-26617)  Alt İşletici: Bakanlığın onayı ve aynı standart ve şartların sağlanması kaydıyla; İşletici tarafından yetki devri yapılabilecek gerçek ve tüzel kişileri,

f) İhale: Özelleştirme Yüksek Kurulunun araç muayene istasyonlarının/hizmetinin özelleştirilmesine ilişkin kararlarına istinaden, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından yapılacak olan ihaleyi,

g) Araç Muayene İstasyonu: Araçların niteliklerinin tespit ve kontrol edildiği, bunun için gerekli cihaz ve personeli bulunan ve araç muayenesinin yapıldığı ve muayene kanallarının olduğu sabit yapıdaki tesisleri,

h) Seyyar Muayene İstasyonu: Taşınabilir/mobil nitelikte olan ve üzerinde fren, far, egzoz emisyon ölçüm cihazları ile diğer ölçü alet ile cihazların bulunduğu ve araçların muayenesinin yapıldığı muayene araçlarını,

i) Muayene Kanalı: Muayeneye gelen araçların bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar dahilinde tüm muayenelerinin yapıldığı, muayene araç ve gereçleri ile donatılan peronu,

j) Muayene İstasyonu Amiri: Her muayene istasyonunda bulunması zorunlu olan; araçların muayenesinden, muayene istasyonu işleteni ile birlikte sorumlu olan ve nitelikleri bu Yönetmeliğin 12 inci maddesinde belirtilen personeli/kişiyi,

k) Muayene İstasyonu Amir Yardımcısı: Her muayene istasyonunda bulunması zorunlu olan; araçların muayenesinden, muayene istasyonu işleteni ile birlikte sorumlu olan ve nitelikleri bu Yönetmeliğin 12 inci maddesinde belirtilen personeli/kişiyi,

l) Muayene İstasyonu Teknisyeni: Her muayene istasyonunda bulunması zorunlu olan ve nitelikleri bu Yönetmeliğin 12 inci maddesinde belirtilen personeli/kişiyi,

m) Muayene Bölgesi: Bu Yönetmelik kapsamındaki hizmetlerin etkin ve verimli bir şekilde yürütüleceği, Türkiye’nin il ve ilçeler itibarı ile Güney ve Kuzey olmak üzere iki bölgeye ayrılmış ekte yer alan halini,

n) Araç Muayene Raporu: Karayolu araçlarının özellikleri ve teknik bilgiler ile muayene sonuçlarının yer aldığı/işlendiği belgeyi,

o) (Ek: RG-18/08/2007-26617) İmtiyaz Sözleşmesi: Bakanlık, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ve İşletici arasında imzalanan araç muayene istasyonlarının yapımı, bakımı ve işletilmesi hizmetlerine ilişkin sözleşmeyi,

p) (Ek: RG-18/08/2007-26617) Geçici İşletme Yetki Belgesi: Her bir araç muayene istasyonu için bu Yönetmelikte ve İmtiyaz Sözleşmesinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi halinde Bakanlık tarafından işleticiye verilecek bir yıl süre ile geçerli belgeyi,

r) (Ek: RG-18/08/2007-26617) İşletme Yetki Belgesi: Her bir araç muayene istasyonu için işleticinin geçici işletme yetki belgesini almasını müteakip en geç bir yıl içinde ilgili muayene istasyonunun bir akreditasyon kurum/kuruluşuna akredite ettirilmesi halinde verilecek belgeyi,

İfade eder.

Bu Yönetmelikle ilgili diğer terimlerin tanımları için 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, Karayolları Trafik Yönetmeliği, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, Karayolu Taşıma Yönetmeliği ve Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik ile diğer ilgili mevzuatlarda belirtilen tanımlar esas alınır.

(Değişik başlık: RG-18/08/2007-26617)

İKİNCİ BÖLÜM

Araçların Muayeneleri

Araçların Muayeneleri

MADDE 5 – (Başlığı ile birlikte değişik: RG-18/08/2007-26617) (Değişik: RG-9/9/2008-26992)

Araçların muayeneleri; Bakanlığa ait araç muayene istasyonlarında veya Bakanlıkça yetkilendirilmesi halinde işletici veya alt işleticilere ait araç muayene istasyonlarında veya seyyar muayene istasyonlarında yapılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

İşletme Şartları, İşletme Süresi ve Muayene Esasları

İşletme Şartları

Madde 6-

İşletici ve Alt İşletici, aşağıdaki hususlara uymakla yükümlüdür. İşleticinin yetkilerini Alt İşleticiye devretmesi halinde dahi sorumluluğu devam eder.

Araç muayene istasyonlarının (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617)  TS EN ISO/IEC 17020 “Çeşitli Tipteki Muayene Kuruluşlarının Çalıştırılmaları İçin Genel Kriterler” (A tipi muayene kuruluşu) standardına uygun olması ve işletmeye açılış tarihinden itibaren en geç 1 yıl içinde yetkili(Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617)  akreditasyon kurum/kuruluşu arafından akredite edilmesi şarttır. Akreditasyon şartı faaliyet süresince aranır.

a) Araç Muayene İstasyonlarında ve/veya seyyar muayene istasyonlardaki araç muayenelerinde kullanılacak kontrol cihazları devamlı hizmet verecek şekilde faal bulundurulur, cihazlardan herhangi birinin arızalanması halinde, bu arıza giderilmeden muayeneye cihazsız devam edilmez.

b) Araç Muayene İstasyonları ve/veya seyyar muayene istasyonları her türlü aracın muayenesini model, marka ve tür gözetmeksizin yapmak zorundadırlar.

c) Araç Muayene İstasyonları ve muayene kanalları, kurulu bulunduğu arazi üzerinde ayrı bir bölüm halinde yer alır. Bu bölüm araç muayenesi dışında başka bir amaç veya ticari faaliyet için kullanılamaz.

d) Araç Muayene İstasyonlarında ve istasyonlara ait alanlardaki işçilerin sağlığı ve iş güvenliği ile çalışma şartları, ilgili mevzuata uygun olarak muayene istasyonu işleteni tarafından sağlanır. İstasyonlarda kullanılabilir durumda ilk yardım dolabı ve yeterli sayıda yangın söndürme cihazı bulundurulması şarttır.

e) Her muayene istasyonunca; gerekli olan her türlü açıklayıcı/yönlendirici panolar ve levhalar, işletmenin niteliğine göre istasyonun uygun yerlerine asılmak zorundadır.

f) (Değişik: RG-18/08/2007-26617) İşletici, işletmeye açılan araç muayene istasyonunun plan ve projesinde yapılacak her türlü tadilat için Bakanlıktan önceden onay almak zorundadır.

g) Araç Muayene İstasyonlarında her türlü güvenlik önlemi, İşletici veya Alt İşletici tarafından alınacaktır.

İşletme Süresi

Madde 7- (Değişik: RG-18/08/2007-26617)

6 ncı maddede belirtilen şartlara uygun faaliyet göstermek kaydıyla, işletme süresi  İmtiyaz Sözleşmesi hükümlerine tabidir. Yetki  iptaline ilişkin hükümler saklıdır.

Muayene Esasları

Madde 8-

Araç muayeneleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, Karayolları Trafik Yönetmeliği, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca yürürlüğe konulan Tip Onay Yönetmelikleri, Araçların İmal Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik ile bu Yönetmelikte yapılan düzenlemeler dikkate alınarak Ek-1’de belirtilen sınıflara göre ve asgari Ek-2’de verilen cetveldeki hususları kapsayan kontrol ve testleri içerir. Bu kontrol ve testlerin yapılması zorunludur.

Araçların muayenelerinde Ek-1’de belirtilen sınıflar esas alınır. Bakanlık bu sınıflar ile muayene kurallarında düzenleme ve değişiklikler yapabilir. Yapılan değişiklikler ve düzenlemeler genelgelerle İşletici veya Alt İşleticilere duyurulur.

Araçlarda kullanılan lastiklerin dış yüzeylerinin ana yivlerindeki (oluklar) diş derinlikleri, 4 adetten az tekerlekli araçlarda en az 1 mm, 4 ve daha fazla tekerlekli araçlarda en az 1,6 mm olacaktır. Ana yivler, lastiklerin yer ile temas eden yüzeyinin yaklaşık ¾ ünü kapsayan, lastiklerin yer ile temas eden yüzeyinin merkezi kısmındaki yivlerdir.

(Değişik fıkra: RG-16/4/2016-29686) İşletici veya alt işletici egzoz emisyon ölçümü yapmak isterse; egzoz emisyon ölçümleri, 30/11/2013 tarihli ve 28837 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Egzoz Gazı Emisyonu Kontrolü ile Benzin ve Motorin Kalitesi Yönetmeliği esasları doğrultusunda yapılır. Bu durumda, işletici veya alt işletici söz konusu Yönetmeliğe göre ayrıca yetki almak zorundadır. Egzoz emisyon ölçümleri ücreti, bu konu ile ilgili mevzuat hükümlerine göre uygulanır.

Muayene sonuçları bilgisayar ağında da yer alacak bir Araç Muayene Raporuna işlenir.

Araç muayene sonuçları dört grupta değerlendirilecektir :

1- KUSURSUZ: Muayene edilen araçta herhangi bir eksikliğin bulunmaması halidir. Bu durumda Araç Trafik Belgesinin ilgili kısmına bir sonraki muayene tarihi yazılarak istasyon amiri veya yardımcısı tarafından imzalanmak ve mühürlenmek suretiyle onaylanır.

2- HAFİF KUSUR: Aracın yapılan muayenesi sonrasında yeniden muayenesine gerek duyulmayan bir eksikliğin bulunması halinde, eksiklikler Araç Muayene Raporunda gösterilip raporun bir örneği araç sahibine veya aracı muayeneye getirene, söz konusu eksikliklerin giderilmesi için verilir. Araç Trafik Belgesinin ilgili kısmına bir sonraki muayene tarihi yazılarak istasyon amiri veya yardımcısı tarafından imzalanmak ve mühürlenmek suretiyle onaylanarak muayenesi bitirilir.

3- (Değişik: RG-16/4/2016-29686) AĞIR KUSUR: Aracın muayenesi sonucunda tamirine ihtiyaç duyulacak derecede eksiklikler tespit olunması halinde, söz konusu eksiklikler Araç Muayene Raporuna, ağır kusur olarak işlenir. Bu eksikliklerin giderilerek aracın yeniden muayeneye tekrarına gelmesi amacıyla, muayenenin yapıldığı tarihten itibaren Araç Muayene Raporunda bir aylık süre tanındığı belirtilerek aracın muayenesi ve Araç Trafik Belgesi onaylanmaz. Söz konusu Raporun bir örneği aracı getirene verilir ve verilen rapordaki eksikliklerin giderilip giderilmediği muayene tekrarı esnasında kontrol edilir. Bir aylık süre içinde muayenenin yapıldığı istasyona veya aynı ilde yer alan diğer sabit muayene istasyonlarına gelinen muayene tekrarından muayene ücreti alınmaz. Muayenenin yapıldığı tarihten itibaren, bir aylık sürenin dolmasından sonra gelinen muayeneden veya bir aylık süre dolmadan gelinen muayene tekrarından sonraki muayeneden muayene ücreti tam olarak alınır. Eksiklikler tamamlanmadığı sürece muayene işlemi tamamlanmış sayılmaz.

4- (Değişik: RG-16/4/2016-29686) EMNİYETSİZ: Aracın, can ve mal emniyeti ile trafik güvenliği açısından tehlikeli olacak derecede kusurlarının/eksikliklerinin tespiti halinde muayenesi onaylanmaz. Emniyetsiz araçların muayene tekrarı ve muayene ücretleri hakkında ağır kusurlu araçlar için bu maddenin altıncı fıkrasının (3) numaralı bendinde belirtilen hükümler uygulanır.

Araçların muayeneleri sonucunda tespit edilen eksikliklerden nelerin hafif kusur, ağır kusur ve emniyetsiz grubuna girdiği Bakanlık tarafından belirlenir.

Araç Muayene Raporlarının İşleticide veya Alt İşleticide kalan nüshaları İşletici tarafından bilgisayar ağına girilir ve ayrıca arşivlenip saklanır.

Muayeneleri süresi içinde yaptırılmayan veya geç yaptırılan araçlara ilişkin bilgiler, şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenecek bir tutanak ile en yakın trafik kuruluşuna bildirilir. Bu tutanaklar gerektiğinde/imkanlar ölçüsünde elektronik ortamda da bildirilebilir.

Yurt dışında ikamet eden veya ticari faaliyet nedeni ile sürekli yurt dışında bulunan araçların yasal süresi içinde muayenesinin yapılamaması durumunda, bu durumun belgelendirilmesi halinde, yurda giriş tarihinden itibaren bir ay içinde muayenesini yaptıran araçlara 2918 sayılı Kanunun 35 inci maddesinde yer alan %5 fazla ücret tahsili hususu uygulanmaz.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yetki verilmesi

Yetki Verme

Madde 9-

Yapılan ihale sonucunda yetki verilmesi uygun görülen gerçek veya tüzel kişiler, (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617) imtiyaz sözleşmesinin imza tarihinden itibaren bir ay içinde; kuracakları istasyonlar için ihale ilanına, idari ihale şartları belgesine, tesis ve işletme teknik şartnamesine uygun olarak yapacakları iş programını işletmeye hazır hale geliş sıra ve süresini de içerecek şekilde Bakanlığa verirler. Bakanlık programı 15 gün içinde değerlendirerek cevaplar. Söz konusu gerçek veya tüzel kişiler Bakanlığın bu programı değiştirerek onaylaması halinde de buna uymak durumundadırlar.

(Değişik: RG-18/08/2007-26617) Yetki verilen gerçek veya tüzel kişiler, İmtiyaz Sözleşmesinin imzalanmasının ardından, onaylanan iş programına göre İmtiyaz Sözleşmesinin imza tarihinden itibaren 18 (on sekiz) ay içinde bölgesindeki tüm istasyonları şartnamelere, İmtiyaz Sözleşmesine ve bu Yönetmeliğe uygun şekilde yapmak/açmak ve araç muayenesine başlayacak hale getirmek zorundadırlar.

(Değişik: RG-18/08/2007-26617) İşletici muayene istasyonu açma ve işletme yetkisini, Bakanlığın onayı ve aynı standart ve şartları sağlamak kaydıyla Alt İşleticilere devredebilir, ancak İşleticinin sorumluluğu aynen devam eder.

Bu Yönetmelikte ve (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617)  imtiyaz sözleşmesinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi halinde İşletici Bakanlık tarafından “Geçici İşletme Yetki Belgesi” ile yetkilendirilir. Geçici İşletme Yetki Belgesi verilen İşleticiler ve alt işleticiler en geç 1 (bir) yıl içinde muayene istasyonlarını akredite ettirmek durumundadır. Akredite edilen istasyonların “Geçici İşletme Yetki Belgesi”, “İşletme Yetki Belgesi”ne dönüştürülür. Yetki verilen işleticinin ve varsa alt işleticinin adı, soyadı, ticari unvanı ve diğer ilgili bilgiler muayene istasyonunda herkesin görebileceği bir yere asılır.

Yetki Belgeleri Bakanlıkça 50 (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617) Yeni Türk Lirası ücret alınarak verilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Muayene İstasyonunda Bulundurulacak Araç ve Gereçler

Bulundurulacak Araç ve Gereçler

Madde 10-

Araç Muayene İstasyonlarında;

a) Fren, far, lastik diş derinliği, gürültü kontrol, gaz kaçağı kontrol ve ölçüm cihazları ile gerekli diğer alet ve edevatın bulundurulması, (egzoz emisyon ölçümü yapılmak istenmesi halinde egzoz emisyon ölçüm cihazı)

b) Her muayene istasyonunda, yeterli kapasitede, uygun bir ortama kayıt yapan bilgi işlem sistemi kurulması, ana merkez bağlantısı olan bilgisayar ağının oluşturulması,

c) Muayene kanalında muayene çukuru bulunmaması halinde, araç kaldırıcı lift bulundurulması, (hem çukur hem de lift olabilir)

d) Seyyar muayene istasyonunda en azından; fren, far, lastik diş derinliği, gürültü kontrol, gaz kaçağı kontrol ve ölçüm cihazları ile gerekli diğer alet ve edevatın bulunması,

zorunludur.

Bakanlık tarafından gerekli görülmesi halinde ön düzen kontrol cihazının bulundurulması İşleticiden istenebilir.

Teknik gelişmelere bağlı olarak, gerekli görülecek diğer ölçü ve kontrol cihazlarını belirlemeye Bakanlık yetkilidir.

ALTINCI BÖLÜM

Personel ve Nitelikleri İle İlgili Hükümler

Çalıştırılacak Personel

Madde 11- (Değişik: RG-9/9/2008-26992) Araç muayene istasyonunda,  en az bir istasyon amiri ve bir yardımcısı ile her muayene kanalı için en az bir olmak üzere yeterli sayıda muayene teknisyeni bulundurulur. Ayrıca, teknolojik gelişmelere bağlı olarak Bakanlıkça belirlenecek yeterli sayıda gerekli diğer personel çalıştırılır.

Muayene istasyonu işleteni ile istasyon amirinin farklı kişiler olması halinde, muayene istasyonu amiri veya yardımcısı işletenin bu istasyonla ilgili tüm sorumluluklarını üstlenmiş sayılır.

Seyyar muayene istasyonlarında araç muayeneleri, ilgili araç muayene istasyonlarında görevli istasyon amiri, istasyon amir yardımcısı veya teknisyenler tarafından yapılır.

Personelde Aranacak Nitelikler

Madde 12- Araç muayene istasyonlarında çalıştırılacak personelde aşağıdaki şartlar aranır.

a) (Değişik: RG-16/4/2016-29686)  Öğrenim şartları:

1. Muayene istasyonu amiri: Mühendislik veya teknoloji fakültelerinin makine, endüstri, mekatronik, elektrik, elektronik, elektrik-elektronik, otomotiv bölümü veya teknik eğitim fakültelerinin makine, makine eğitimi, otomotiv öğretmenliği, otomotiv teknik öğretmenliği, otomotiv teknolojisi öğretmenliği bölümü veya otomotiv eğitimi ana bilim dalı veya otomotiv ana bilim dalı mezunu olmaları.

2. Muayene istasyonu amiri yardımcısı: Mühendislik veya teknoloji fakültelerinin makine, endüstri, mekatronik, elektrik, elektronik, elektrik-elektronik otomotiv bölümü veya teknik eğitim fakültelerinin makine, makine eğitimi, otomotiv öğretmenliği, otomotiv teknik öğretmenliği, otomotiv teknolojisi öğretmenliği bölümü veya otomotiv eğitimi ana bilim dalı veya otomotiv ana bilim dalı mezunu veya meslek yüksekokullarının makine, motor, mekatronik, motor teknolojileri, otomotiv teknolojisi, iş makineleri, elektrik, elektronik, elektrik-elektronik, otomotiv bölümü mezunu olmaları.

3. Muayene Teknisyeni:

3.1 Meslek yüksekokullarının makine, motor, mekatronik, motor teknolojileri, otomotiv teknolojisi, iş makineleri, otomotiv bölümü mezunu veya teknik lise, endüstri meslek lisesi, mesleki ve teknik eğitim merkezi, mesleki açık öğretim lisesi veya dengi meslek liselerinin makine, motor, tesviye, otomotiv bölümü, motorlu araç teknolojisi (otomotiv, eletromekanik) alanı, makine teknolojisi (makine bakım onarım, bilgisayarlı makine imalatı) alanı  mezunu olmaları veya,

3.2 Meslek yüksekokullarının elektrik, elektronik, elektrik-elektronik bölümü mezunu veya teknik lise, endüstri meslek lisesi, mesleki ve teknik eğitim merkezi, mesleki açık öğretim lisesi veya dengi meslek liselerinin metal işleri, elektrik, elektronik, elektrik-elektronik bölümü, elektrik-elektronik teknolojileri alanı veya motorlu araç teknolojisi alanı veya makina teknolojisi alanı mezunu olmaları,

şarttır.

3.3 Bir muayene istasyonunda bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinin (3) numaralı alt bendinin (3.2) numaralı alt bendi kapsamında çalıştırılacak muayene teknisyeni sayısı, (3.1) numaralı alt bendi kapsamında çalıştırılan muayene teknisyeni sayısının yarısını geçemez. Hesaplamalarda ortaya çıkan yarım değerler bir üst tam sayıya dönüştürülür.

b) (Değişik: RG-16/4/2016-29686)  Sürücü belgesine sahip olma şartları:

1. Muayene istasyonu amirleri ve amir yardımcılarının (B) sınıfı sürücü belgesine,

2. Hafif vasıta muayene teknisyenlerinin (B) sınıfı, ağır vasıta muayene teknisyenlerinin (C) ve (D) sınıfı sürücü belgelerine sahip olmaları,

gerekir.

c) (Değişik: RG-16/4/2016-29686) Mesleki Eğitim Şartları: Muayene istasyonu amiri, yardımcısı, muayene teknisyenleri ve diğer çalışanların; Bakanlığın şekli, içeriği, zamanı ve süresini belirterek düzenleyeceği veya düzenleteceği eğitimleri almaları gerekir.

d) (Mülga: RG-18/08/2007-26617)

d) (Teselsül: RG-18/08/2007-26617) Resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, kaçakçılık, dolandırıcılık, dolanlı iflas, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, uyuşturucu ve silah kaçakçılığı, hırsızlık, rüşvet, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ile 4422 sayılı Çıkar Amaçlı Suç Örgütleri ile Mücadele Kanununa giren suçlardan hürriyeti bağlayıcı ceza ile hükümlü bulunmamaları şarttır.

Çalışma Süresi

Madde 13- Muayene istasyonları günde en az 7 saat 30 dakika, haftada en az 45 saat açık ve hizmete hazır halde bulundurulur. Çalışma gün ve saatlerini gösteren panolar istasyon girişinde uygun yerlerde asılır.

YEDİNCİ BÖLÜM

Araçların Muayeneleri ile İlgili Hükümler

Muayene Süresi

Madde 14-

Araçlar cinslerine, kullanma amaç ve şekillerine uygun olarak periyodik muayeneye tabidir. Buna göre;

a) Hususi otomobiller ile bunların her türlü römorkları ilk üç yaş sonunda ve devamında her iki yılda bir,

b) Resmi otomobiller ile bunların her türlü römorkları (Değişik ibare: RG-7/1/2010-27455) ilk üç yaş sonunda ve devamında iki yılda bir,

c) Lastik tekerlekli traktörler ile bunların her türlü römorkları ilk üç yaş sonunda ve devamında üç yılda bir,

d) İki veya üç tekerlekli araçlar ve bunların her türlü römorkları, ilk üç yaş sonunda ve devamında iki yılda bir,

e) Diğer bütün motorlu araçlar ile bunların her türlü römorkları ilk bir yaş sonunda ve devamında yılda bir, periyodik muayeneye tabi tutulur.

Askeri araçlarla, iş makinesi türünden araçların muayeneleri, tescilini yapan kuruluşlarca yapılır.

Muayene süresi dolmasa bile kazaya karışması sonucu yetkili zabıtaca muayenesi gerekli görülenler ile üzerinde değişiklik yapılan araçların ayrıca özel muayenesi zorunludur.

Karayoluna çıkmış olan araçların, teknik şartlara uyup uymadığı trafik zabıtasınca kontrol edilerek uygunsuzluk tespit edilenler, her an muayene istasyonlarına sevk edilip muayeneleri yaptırılabilir. Bu durumda trafik zabıtasınca bir “Uygunsuzluk Tespit Tutanağı” düzenlenir. Bu tutanak olmaksızın muayene istasyonuna sevk yapılamaz.

Muayene Ücreti

Madde 15-

Araç muayeneleri için 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 35 inci maddesi hükmünce tespit ve ilan olunan ücretler alınır. Tespit edilmiş olan muayene ücret tarifesi, araç muayene istasyonunun herkesçe görülebilecek uygun yerlerine asılır.

Bu madde ile 9 uncu maddede belirtilen ücretler, her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca tespit ve ilan olunan yeniden değerleme oranlarında arttırılır.

Muayenelerin Kaydı

Madde 16-

Araçların muayeneleri bir Araç Muayene Raporuna işlenir. Bu rapor sonucuna göre, Araç Trafik Belgesi onaylanır veya onaylanmaz.( Ayrıca aracın uygun bir kısmında seyir halinde en iyi görülebilecek şekilde belli bir tarihe kadar araç muayenesinin yapıldığını gösteren bir muayene işareti yer alır. Bu muayene işaretinin şekli ve niteliği Bakanlık, Emniyet Genel Müdürlüğü ve İşleticinin mutabakatı ile belirlenir.)

Araç Muayene Raporuna işlenen muayene sonuçları bilgisayar ortamına geçirilir. Bu araç muayene raporu ana merkez bilgisayar ağının yanı sıra,Bakanlık, Maliye Bakanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğü bilgisayar ağlarına on line olarak elektronik ortamda aktarılır.

Seyyar muayene istasyonlarında yapılan muayene sonuçları da araç muayene raporuna işlendikten sonra aynı şekilde söz konusu olan bütün bilgisayar ağlarına aktarılır.

Muayene Raporuna her işleten kendi logosunu koyacaktır.

Bilgisayar sistemlerinde muayenelerin kaydı hususunda aşağıdaki şartlar aranır.

1) Bilgisayar sisteminin /ağının bilgilerin doğruluğunu, gizliliğini ve güvenliğini her seviyede sağlayacak nitelikte olması şarttır.

2) Bilgisayar sistemlerinde meydana gelebilecek arızalar en fazla iki iş gününde giderilir.

3) Bütün muayene işlemleri kayıtlarının, bilgisayar ortamında olması şarttır.

4) Kullanılacak yazılımda girilecek bilgiler, Bakanlık, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Maliye Bakanlığınca belirlenecek formdaki tüm bilgileri içermesi şarttır.

5) Muayene Raporuna işlendikten sonra kaydedilen bilgiler üzerinde değişiklik <ı>yapılmaz.

6) Bilgilerin aktarım formatı; Bakanlık, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Maliye Bakanlığınca belirlenecek bilgi dosyası şeklinde olmalı ve bu dosya muayene istasyonunda muayenesi gerçekleştirilen araçlara ilişkin tüm bilgilerin yanı sıra, muayene istasyonunu tanımlayan gerekli bilgileri de içermelidir.

Yola Elverişlilik Muayene Belgesi Verilmesi

Madde 17-

Araç Muayene İstasyonları İşleticileri, muayene istasyonunun Akredite edilmesi ve ayrıca Bakanlıktan gerekli izinin alınması şartıyla motorlu taşıt ve römork/yarı römorklar için Yola Elverişlilik Muayene Belgesi de düzenleyebilirler.

Aracın muayenesi sonucunda yola elverişlilik belgesi düzenlenmesinin istenilmesi halinde, araç muayene ücreti ve egzoz emisyon ölçüm ücretinden ayrı olarak muayene ücretinin %50 si (yüzde elli) karşılığında bir ücret alınarak bu belge verilir.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Denetim, Yetkinin iptali ve İdari Müeyyide

Denetim (Değişik: RG-18/08/2007-26617)

Madde 18-

Muayene istasyonları, (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617) TS EN ISO/IEC 17020, “Çeşitli Tipteki Muayene Kuruluşlarının Çalıştırılmaları İçin Genel Kriterler”de yer alan A tipi muayene istasyonları olarak faaliyet gösterir ve tüm istasyonların işetmeye açılışından itibaren en geç bir yıllık süre içinde yetkili bir (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617) akreditasyon kurum/kuruluşu tarafından akredite edilmesi şarttır ve faaliyet süresince akreditasyon sağlanır.

Araç muayene istasyonlarının;

a) Bu Yönetmelikte yer alan araç muayenelerinin yapılmasıyla ilgili teknik ve idari koşulları sağlayıp sağlamadığı,

b) Buralarda bu Yönetmeliğe uygun muayene yapılıp yapılmadığı,

c) Buralardaki makine ve teçhizatı ile çalıştırılan personelin nitelik ve niceliğinin uygun olup olmadığı,

d) Her türlü araç muayene kayıtlarının usulüne uygun tutulup tutulmadığı,

e) Mevzuat kapsamına giren diğer hususların yerine getirilip getirilmediği,

Bakanlığın belirleyeceği periyotlarla, Bakanlığın yetkilendireceği kendi personeli veya yine Bakanlığın yetkilendireceği başka kurum/kuruluşların personeli tarafından yapılacak denetimler ile belirlenir.

Bakanlıkça gerekli görülmesi halinde, muayene istasyonlarında periyodik denetimlerin dışında da her zaman denetim yapılabilir.

Araç muayene istasyonu amiri veya yardımcısı; denetime gelen yetkililere her türlü kolaylığı sağlar, istenen bütün bilgi ve belgeleri verir.

Denetim sonucu Bakanlıkça, işletme belgesiyle yetki verildiği halde bu Yönetmelikte belirtilen işletme şartlarına uymayan veya muayeneleri gerektiği şekilde yapmayan muayene istasyonu işletenleri hakkında 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 35 inci maddesi ile bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.

Yetkinin İptali

Madde 19 — (Değişik: RG 18/12/2004 – 25674)

İşleticinin veya Alt İşleticinin yükümlülüklerini yerine getirmemesi, infisahı veya iflası hallerinde verilen yetki iptal edilir ve yeni yetkilendirme Bakanlık tarafından ihale ile yapılır. Ayrıca, İşletici veya Alt İşleticinin herhangi bir araç muayene istasyonunda işletme şartlarına uymaması ve araç muayenelerini 8 inci maddeye uygun şekilde yapmaması halinde, İşleticiye ilk seferinde bu istasyon için 3 (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617) bin TL para cezası ile 15 gün eksikliklerini düzeltme müddeti verilir. İkinci tekrarında aynı istasyon için 5 (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617) bin TL para cezası ile 15 gün eksikliklerini düzeltme müddeti verilir. 1 yıl içinde üçüncü tekrarında 10 (Değişik ibare: RG-18/08/2007-26617) bin TL para cezası verilir ve bu istasyonun işletme belgesi iptal edilir. Bu halde muayene istasyonu İşletici tarafından yeni işletme izni alınıncaya kadar Bakanlık gözetiminde çalıştırılır. Bu durumda muayene istasyonunun personel giderleri dahil her türlü işletme masrafı işletici tarafından karşılanır. Bu istasyondan elde edilen gelirin tamamı hazine payı olarak ilgili vergi dairesine yatırılır.

Alt İşleticinin yükümlülüklerini yerine getirmemesinden İşletici de sorumludur.

Herhangi bir bölgede bulunan istasyonların dört yıllık bir süre içinde % 20 sinin  işletme belgesi iptal edildiği taktirde o bölgeye ait yetkilendirme tamamen iptal edilir. Bu durumda yeni yetkilendirme Bakanlık tarafından ihale ile yapılır. Bu takdirde İşletici veya Alt İşletici/İşleticiler hiçbir talepte bulunamaz.

İdari Müeyyide

Madde 20-

İşletme şartlarına uyulmaması ve/veya araç muayenelerinin 8 inci maddeye uygun bir şekilde yapılmaması durumunda üçüncü şahısların uğrayacağı zararlar konusunda emniyeti suiistimal veya kasıt yönünden ilgili mevzuat ve kanun hükümleri uygulanır.

Bilgilerin Gizliliği (Ek: RG-18/08/2007-26617)

MADDE 20/A – Araçlara ve muayene raporuna ilişkin İşletici veya Alt İşletici tarafından oluşturulan veri tabanında yer alan her türlü veriler ve bilgiler ile Bakanlık, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Maliye Bakanlığı tarafından İşletici veya Alt İşleticinin kullanımına açılan araçlara ilişkin veriler ve bilgiler, Bakanlığın onayı alınmadan üçüncü kişilere açıklanamaz, verilemez ve kullandırılamaz.

Bakanlık, İşletici veya Alt İşleticinin Maliye Bakanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğünden aldığı bilgilerin açıklanmasına ilişkin taleplerde adı geçen kurumlardan izin alır.

DOKUZUNCU BÖLÜM

Geçici Hükümler, Yürürlük ve Yürütme

Karayolları Genel Müdürlüğünce Yapılmakta Olan Araç Muayene İşlemleri

GEÇİCİ MADDE 1 – (Değişik: RG-18/08/2007-26617)

Bu Yönetmelik hükümlerine göre herhangi bir ilde kurulması gereken araç muayene istasyonlarının tamamına “Geçici İşletme Yetki Belgesi” verildiği tarihten itibaren, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun geçici 18 inci maddesi uyarınca, söz konusu ilde Karayolları Genel Müdürlüğünce yapılmakta olan araç muayene işlemlerine son verilir.

GEÇİCİ MADDE 2 – (Ek: RG-3/4/2020-31088)

Dünya Sağlık Örgütü tarafından pandemi ilan edilen COVID-19 salgını nedeniyle, bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesi gereğince muayene süresi gelen araçlarının muayenesini bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içerisinde gerçekleştiremeyen motorlu taşıt sahipleri, araç muayene işlemlerini bu sürenin bitiminden itibaren 45 gün içerisinde gerçekleştirebilirler. Bu süreler gerektiğinde Bakanlıkça uzatılabilir.

Yürürlük

Madde 21- Bu Yönetmelik 1/1/2005 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 22- (Değişik: RG-15/1/2019-30656 Mükerrer)

Bu Yönetmelik hükümlerini Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütür.

Ek-1

TAŞIT SINIFLARI:

1) (Değişik: RG-16/4/2016-29686) Yolcu taşımacılığında kullanılan, sürücüsü dahil dokuzdan fazla oturma yeri olan motorlu taşıtlar, ( Sürücüsü dahil oturma yeri on yediyi aşmayan otobüslere minibüs denir.)

2) Yük taşımak için kullanılan ve azami müsaade edilebilir ağırlığı 3500 kg’dan fazla olan motorlu taşıtlar,

3) Azami müsaade edilebilir ağırlığı 3500 kg’dan fazla olan römorklar ve yarı römorklar,

4) Taksiler ve ambulanslar,

5) (Değişik: RG-16/4/2016-29686) Normal olarak karayolunda yük taşımak için kullanılan ve azami yüklü ağırlığı 3500 kilogramı geçmeyen tarım ve orman traktörleri haricindeki en az dört tekerlekli motorlu taşıtlar ve tarım traktörleri haricindeki en az iki tekerlekli motorsuz taşıtlar,

6) (Değişik: RG-16/4/2016-29686) Yapısı itibarıyla, Sürücüsü dahil en fazla dokuz oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş bulunan motorlu taşıtlar,

7) Traktörler,

8) Motosikletler, Motorlu Bisikletler,

1, 2 ve 3 numarada yer alan taşıtlar ağır araçlar, 4, 5, 6, 7 ve 8 numarada yer alan taşıtlar hafif araçlar sınıfına girer.

Ek-2 (Değişik: RG-19/12/2007-26735)

ZORUNLU OLARAK TESTE TABİ TUTULACAK PARÇALAR 
1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflardaki Taşıtlar 
1.Fren sistemleri 
Kontrol Edilecek/Deneye Tabi Tutulacak ParçalarKusur Kabul Edilecek Durumlar 
1.1.Mekanik Durum ve Çalışma 
1.1.1.Ayak freni pedal mili (Sınıf 3 hariç)– Çok sıkı 
– Yatak aşınması 
– Aşırı aşınma/oynama 
1.1.2.Pedaldurumu ve fren çalıştırma cihazı hareketi (Sınıf 3 ve 8 hariç)– Aşırı veya yetersiz geri dönüş hareketi 
– Tam serbest bırakmayan fren kumandası 
– Fren pedalı üzerinde kaymayı önleyici kaplama yok, bozulmuş veya aşınarak düzleşmiş 
1.1.3.Vakum pompası veya kompresör ve rezervuar– Frenlerin etkin çalışması için gerekli hava basıncının / vakumun oluşturulması için geçen zamanın aşırı/uzun/geç olması 
–    İkaz cihazı çalıştıktan sonra freni en az iki kere uygulamak için gerekli hava basıncının / vakumun yetersiz olması (veya bu durumu ölçen ölçme cihazının güvensiz değer göstermesi) 
– Basıncın fark edilir şekilde düşmesine neden olan hava kaçağı veya duyulabilir derecede kaçaklar 
1.1.4.Düşük basınç ikaz göstergesiveya ölçme aygıtı (Sınıf 7 ve 8 hariç)– Düşük basınç göstergesi/hava basınç ölçme aygıtı hatalı çalışıyor veya arızalı 
1.1.5.El freni kontrol/kumanda valfi/elektrikli kumanda devresi– Çatlamış veya hasar görmüş valf, aşırı aşınma 
– Kontrol valfinin hatalı çalışması 
– Valf milinde güvensiz kumanda veya kumanda birimi güvensiz 
– Sistemdeki bağlantılar gevşek veya sızdırıyor 
– Yetersiz çalışma, işlevsiz 
1.1.6.El freni, kumanda levyesi, el freni mandalı (Sınıf 8 hariç)– El freni mandalının tam tutmaması 
– Levye milinde veya mandal mekanizmasında aşırı aşınma 
– Ayar bozukluğunu gösteren aşırı levye hareketi 
1.1.7.Fren Valfleri (Ayak valfleri, boşaltıcılar, düzenleyiciler, vs.)– Hasarlı, aşırı hava kaçağı 
– Kompresörden aşırı yağ akması 
– Güvensiz /uygun olmayan montaj 
– Hidrolik fren yağının akması 
1.1.8.Römork frenleri için bağlantılar (Sınıf 8 hariç)– Kusurlu yalıtım tıpaları veya kendiliğinden kapanan valf 
– Güvensiz/uygun olmayan montaj 
– Aşırı sızdırma 
1.1.9.Basınç tankı enerji depolama rezervuarı (Sınıf 8 hariç)– Hasarlı, çürümüş, hava kaçırıyor 
– Tahliye cihazı çalışmıyor 
– Güvensiz/uygun olmayan montaj 
1.1.10.Fren yardımcı üniteleri ana silindir  (Hidrolik sistemlerde)– Yardımcı ünite kusurlu veya etkin değil 
– Ana silindir kusurlu veya sızdırıyor 
– Ana silindir güvensiz 
– Yetersiz miktarda fren sıvısı 
– Ana silindir rezervuar kapağı yok 
– Fren sıvısı ikaz lambası yanıyor veya kusurlu 
– Fren sıvısı seviye ikaz cihazı düzgün çalışmıyor 
1.1.11.Katı/sert fren boruları– Yetersizlik veya kırılma riski 
– Borulardan veya aktarma bağlantılarından sızdırma 
– Hasarlı veya aşırı çürümüş 
– Yerinden oynamış 
1.1.12.Esnek fren hortumları– Yetersizlik veya kırılma riski 
– Hasarlı , sürtünme ile yaralanmış , çok kısa veya burkulmuş fren hortumları 
– Hortumlardan veya bağlantı parçalarından sızdırma 
– Basınç altında hortum sişkinliği 
– Geçirgen 
1.1.13.Fren baskı pabuçları– Aşırı aşınma 
– Kirlenmiş (Yağ, gres yağı, vs.) 
1.1.14.Fren kampanaları, fren diskleri– Aşırı aşınma, aşırı yarılma, çatlama, güvensiz veya kırılmış 
– Kirlenmiş (Yağ,gres yağı,vs.) 
– Arka plaka güvensiz, koruma sacı güvensiz veya yok 
1.1.15.Fren kabloları, rotları, levye bağlantıları– Hasarlı veya birbirine dolaşmış kablolar 
– Aşırı aşınmış veya çürümüş 
– Kablo veya rot bağlantıları güvensiz 
– Fren teli klavuzu arızalı 
– Fren sisteminin serbest hareketinin herhangi bir şekilde engellenmesi 
– Levye / rot / bağlantıları hatalı ayarlanmış 
1.1.16.Fren tahrik birimleri (Körükleri),  (Yaylı frenler veya hidrolik tekerlek frenleri dahil olmak üzere)– Çatlak veya hasarlı 
– Sızdırıyor 
– Güvensiz / uygun olmayan montaj 
– Aşırı çürümüş 
– Çalıştırma pistonu veya diyafram mekanizmasının aşırı hareketi (kursu) 
– Toz koruyucu muhafaza yok veya aşırı hasarlı 
1.1.17.Fren kuvveti algılayıcı valf  (Sınıf 7 ve 8 hariç)– Kusurlu bağlantı 
– Hatalı ayar 
-Yatak sarmış, paslanmış, yağ kaçırıyor, çalışmıyor 
– Yok 
1.1.18.Otomatik gevşeklik ayarının gösterimi  (Sınıf 7 ve 8 hariç)-Yatak sarmış veya normal olmayan hareket, aşırı aşınmış veya hatalı ayarlanmış 
– Kusurlu 
1.1.19.Yavaşlatıcı sistemler  (takılmış veya gerekli ise) (Sınıf 7 ve 8 hariç)– Güvensiz bağlayıcılar veya montaj 
– Kusurlu, çalışmıyor 
1.2.Servis freni etkinliği veverimi 
1.2.1.Etkinlik  (Azami güce kademeli olarak ulaşma)– Bir veya daha fazla tekerlekte uygunsuz frenleme kuvveti 
– Herhangi bir tekerlekteki frenleme kuvveti, aynı dingildeki bir başka tekerlekte kaydedilen en yüksek değerin %70 inden daha az ise karayolunda yapılan frenleme deneyi sırasında taşıtın düz bir çizgiden aşırı sapması 
 
– Fren kuvvetinde hiçbir kademeli değişiklik olmaması (kızaklama) 
– Herhangi bir tekerlekte frenin çalışmasının normal olmayan gecikmesi 
– Şekli bozulmuş diskler veya oval kampanalar nedeniyle fren kuvvetindeki aşırı dalgalanma 
1.2.2.VerimAzami müsaade edilen kütleye göre veya yarı römorklarda uygulanabilirse, müsaade edilen dingil yüklerinin toplamına göre frenleme oranı aşağıdaki değerlerden az olması: Asgari  Frenleme Verimliliği: Sınıf 1 : % 50(1)Sınıf 2 : % 43(2)Sınıf 3 : % 40(3)Sınıf 4 : % 50Sınıf 5 : % 45(4)Sınıf 6 : % 50Sınıf 7 : % 40Sınıf 8 : % 50veyaTaşıt imalatçısı taşıt dingil için referans değerler belirtmişse, bu değerlerden daha az  bir frenleme kuvveti olması.(5)(1) ABS ile donatılmamış sınıf 1 araçları veya tip onayı 1 Ekim 1991 tarihinden önce onaylanan taşıtlar için %48(2) 1988 tarihinden sonra tescil edilmiş taşıtlar için %45(3) 1988 tarihinden sonra tescil edilmiş yarı römorklar ve çekme çubuklu römorklar için %43(4) 1988 tarihinden sonra tescil edilmiş sınıf 5 taşıtlar için %50(5) Araç aksı için referans değeri, aracın sunulduğu belirli ağırlıkta öngörülen minimum frenleme gücünü elde etmek üzere gerekli frenleme kuvveti (Newton cinsinden)’ dir 
1.3.İkincil (acil durum) fren etkinliği ve verimliliği (farklı bir sistem kullanılıyorsa) 
1.3.1.Etkinlik– Bir tarafta frenin çalışmaması 
– Herhangi bir tekerlekteki frenleme kuvveti aynı dingildeki bir başka tekerlekle kaydedilen en yüksek değerin %70’inden daha az olması 
– Verimlilikte hiçbir kademeli değişiklik olmaması (kızaklama) 
– Römorklarda otomatik fren sisteminin çalışmaması 
1.3.2.Verim– Bütün taşıt sınıfları için Madde 1.2.2 ‘de azami müsaade edilebilir kütleye göre veya yarı römorklarda müsaade edilen dingil yüklerinin toplamına göre, belirtilen servis fren etkinliğinin %50 (6) sinden az bir frenleme oranı olması (6)Asgari fren etkinliği Sınıf 2 ve Sınıf 5 taşıtlar için 2.2 m/sn2,Sınıf 7 taşıtlar için 1.2 m/sn2, Sınıf 8 taşıtlar için 2.2 m/sn2olmalıdır. 
1.4.El freni etkinliği ve verimliliği 
1.4.1.Etkinlik (Sınıf 8 hariç)Bir tarafta fren çalışmaması 
1.4.2.Verim (Sınıf 8 hariç)Bütün taşıt sınıfları için ,azami müsaade edilebilir kütleye göre %16’sından az veya motorlu taşıtlar için,taşıtın azami müsaade edilebilir kütle kombinasyonuna göre %12’sinden az (hangisi büyükse) bir frenleme oranı 
1.5.Yavaşlatıcı veya egzoz freni sistemi etkinliği– Verimlilikte hiçbir kademeli değişiklik olmaması (yavaşlatıcı) 
– Kusurlu 
1.6.Anti-Blokaj (ABS) frenleme (Kilitlemeyen frenleme) (Sınıf  7 hariç)– Anti-Blokaj ikaz cihazının hatalı çalışması 
– Kusurlu 
ZORUNLU OLARAK KONTROL EDİLECEK PARÇALAR
1, 2, 3. Sınıflarındaki Taşıtlar4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflarındaki Taşıtlar
2.Direksiyon ve Direksiyon Simidi (Sınıf 3 hariç)2.Direksiyon
2.1.Mekanik durum2.1.Mekanik durum
2.2.Direksiyon simidi2.2.Direksiyon boşluğu
2.3.Direksiyon boşluğu2.3.Direksiyon sistemi bağlantısı
2.4.Direksiyon simidi yatağı  
 
3.Görüş Özellikleri (Sınıf 3 hariç)3.Görüş Özellikleri
3.1.Görüş alanı3.1.Görüş alanı (Sınıf 8 hariç)
3.2.Camın durumu3.2.Camın durumu (Sınıf 7 ve 8 hariç)
3.3.Dikiz aynası3.3.Dikiz aynası
3.4.Ön cam silecekleri3.4.Ön cam silecekleri (Sınıf 7 ve 8 hariç)
3.5.Cam yıkayıcılar3.5.Cam yıkayıcılar (Sınıf 7 ve 8 hariç)
 
4.Lambalar, Yansıtıcılar ve Elektrik Teçhizatı (Sınıf 3 hariç)4.Aydınlatma teçhizatı
4.1.Uzun ve kısa hüzmeli farlar4.1.Uzun ve kısa hüzmeli farlar
4.1.1.Durum ve çalışma4.1.1.Durum ve çalışma
4.1.2.Ayar4.1.2.Ayar
4.1.3.Düğmeler4.1.3.Düğmeler
4.1.4.Görüş yeterliliği  
ZORUNLU OLARAK KONTROL EDİLECEK PARÇALAR
1, 2, 3. Sınıflarındaki Taşıtlar4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflarındaki Taşıtlar
4.2.Yan lambalar ve dış hat uç işaret lambaları4.2.Aşağıdaki lambaların durum ve çalışması, merceklerin durumu, renk ve görüş yeterliliği
4.2.1.Durum ve çalışma4.2.1.Yan ve arka lambalar
4.2.2.Renk ve görüş yeterliliği4.2.2.Stop (fren) lambaları
  4.2.3.Yön belirtme lambaları
  4.2.4.Geri vites lambaları (Sınıf 7 ve 8 hariç)
  4.2.5.Sis lambaları
  4.2.6.Plaka lambaları
  4.2.7.Geri yansıtıcılar
  4.2.8.Tehlike ikaz lambaları
   
4.3.Stop (fren) lambaları 
4.3.1.Durum ve çalışma 
4.3.2.Renk ve görüş yeterliliği 
   
4.4.Yön belirtme lambaları 
4.4.1.Durum ve çalışma 
4.4.2.Renk ve görüş yeterliliği 
4.4.3.Düğmeler 
4.4.4.Yanıp sönme sıklığı 
 
4.5.Ön ve arka sis lambaları 
4.5.1.Konum 
4.5.2.Durum ve çalışma 
4.5.3.Renk ve görüş yeterliliği 
ZORUNLU OLARAK KONTROL EDİLECEK PARÇALAR
1, 2, 3. Sınıflarındaki Taşıtlar4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflarındaki Taşıtlar
4.6.Geri vites lambası 
4.6.1.Durum ve çalışma 
4.6.2.Renk ve görüş yeterliliği 
4.7.Plaka lambaları 
   
4.8.Geri yansıtıcılar 
 
4.9.İkaz düzenleri 
 
4.10.Çekici taşıt römork veya yarı römork arasındaki elektrik bağlantıları 
   
4.11.Elektrik kabloları 
   
5.Dingiller, tekerlekler, lastikler, süspansiyon5.Dingiller, tekerlekler, lastikler, süspansiyon
5.1.Dingiller5.1.Dingiller
5.2.Tekerlekler, lastikler5.2.Tekerlekler, lastikler
5.3.Süspansiyon5.3.Süspansiyon
 
6.Şasi ve şasi bağlantıları6.Şasi ve şasi bağlantıları
6.1.Şasi veya çerçeve ve bağlantıları6.1.Şasi veya çerçeve ve bağlantıları
6.1.1.Genel durum6.1.1.Genel durum
6.1.2.Egzoz boruları ve susturucular (Sınıf 3 hariç)6.1.2.Egzoz boruları ve susturucular
6.1.3.Yakıt tankı ve borular (Sınıf 3 hariç)6.1.3.Yakıt tankı ve borular
6.1.4.Ağır kamyonlardaki arka koruyucular tertibatın geometrik özellikleri ve durumu6.1.4.Yedek tekerlek taşıyıcı (Sınıf 7 ve 8 hariç)
6.1.5.Yedek tekerlek taşıyıcısı6.1.5.Varsa, bağlantı mekanizmasının güvenliği (Sınıf 8 hariç)
6.1.6.Çekici taşıtlar,römorklar ve yarı römorklar üzerindeki bağlantı mekanizması 
ZORUNLU OLARAK KONTROL EDİLECEK PARÇALAR
1, 2, 3. Sınıflarındaki Taşıtlar4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflarındaki Taşıtlar
6.2.Kabin ve karoser6.2.Karoser
6.2.1.Genel durum6.2.1.Yapısal durum
6.2.2.Montaj6.2.2.Kapılar ve kilitler (Sınıf 7 ve 8 hariç)
6.2.3.Kapılar ve kilitler6.2.3Kumanda panelleri
6.2.4.Taban 
6.2.5.Sürücü koltuğu (Sınıf 3 hariç) 
6.2.6.Kumanda panelleri (Sınıf 3 hariç) 
 
7.Diğer teçhizat7.Diğer teçhizat
7.1.Emniyet kemerleri (Sınıf 3 hariç)7.1.Sürücü koltuğunun montajı
7.2.Yangın söndürücü (Sınıf 3 hariç)7.2.Akümülatörün montajı
7.3.Kilitler ve hırsızlığa karşı tertibatlar7.3.Sesli ikaz cihazı
7.4.İkaz üçgeni (reflökter)7.4.İkaz üçgeni (reflökter)
7.5.İlkyardım çantası (Sınıf 3 hariç)7.5.Emniyet kemerleri (Sınıf 7 ve 8 hariç)
7.5.1.Montajın güvenliği7.6İlk yardım çantası (Sınıf 7 ve 8 hariç)
7.5.2Kullanılabilirlik Durumu7.7Yangın söndürme cihazı (Sınıf 7 ve 8 hariç)
  7.8Hız göstergesi
7.6.Tekerlek takozu (Takozlar) 
7.7.Sesli ikaz cihazı (Sınıf 3 hariç) 
7.8.Hız göstergesi (Sınıf 3 hariç) 
ZORUNLU OLARAK KONTROL EDİLECEK PARÇALAR 
1, 2, 3. Sınıflarındaki Taşıtlar4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflarındaki Taşıtlar 
7.9. (Değişik: RG-9/9/2008-26992)Takograf (Mühürlerin varlığı ve bütünlüğü)(Karayolları Trafik Yönetmeliğine göre bulundurulması zorunlu olan araçlar için)  
– Takograf plakasının uygunluğunun kontrolü  
– Şüphe varsa, takograf plakasının üzerinde bulunan verilerin tekerleğin anma çevresi veya büyüklüğü ile aynı olup olmadığının kontrolü  
– Mümkünse takograf mühürlerinin veya varsa bağlantıları yanıltıcı müdahalelere karşı koruyan diğer başka araçların olup olmadığının kontrolü  
7.10.Hız sınırlayıcı tertibat  
* Mümkünse hız sınırlayıcı tertibatın 92/6/AT sayılı yönetmelikte istenildiği şekilde takılıp takılmadığının kontrolü  
* Hız sınırlayıcı plakasının geçerliliğinin kontrolü  
* Uygulanabilirse, hız sınırlayıcının mühürlerinin veya varsa bağlantıları yanıltıcı müdahalelere karşı koruyan diğer başka araçların yerinde olup olmadığının kontrolü  
 
ZORUNLU OLARAK KONTROL EDİLECEK PARÇALAR
1, 2, 3. Sınıflarındaki Taşıtlar4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflarındaki Taşıtlar
8.Gürültü Kirliliği (Sınıf 3 hariç)8.Gürültü Kirliliği
8.1Motor gürültüsü8.1Gürültü şiddeti
8.2Egzoz gürültüsü 
8.3Sesli ikaz cihazları gürültüsü 
8.4.Radyo girişiminin önlenmesi (Elektronik frekans karışımının önlenmesi) 
 
9.Sınıf 1’deki taşıtlar için ilave kontroller 
9.1.Acil çıkış (çıkışlar) cam kırmaya yarayan çekiçler, acil çıkış (çıkışları) gösteren işaretler 
9.2.Isıtma sistemi 
9.3.Havalandırma sistemi 
9.4.Koltuk düzeni 
9.5.İç aydınlatma 
 
10.Taşıt tanıtımı10.Taşıt tanıtımı
10.1.Tescil plakası10.1.Tescil plakası
10.2.Şasi numarası10.2.Şasi numarası
10.3Motor numarası10.3Motor numarası

Dış Proje Kredilerinin Dış Borç Kaydı, Bütçeleştirilmesi ve Muhasebeleştirilmesine İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik

11 Temmuz 2002 Tarihli Resmi Gazete

Dış Proje Kredilerinin Dış Borç Kaydı, Bütçeleştirilmesi ve

Muhasebeleştirilmesine İlişkin Esas ve

Usuller Hakkında Yönetmelik

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

Madde 1 — Bu Yönetmelik, herhangi bir dış finansman kaynağından sağlanarak ikraz veya tahsis yoluyla, genel ve katma bütçeli kuruluşlar ile genel ve katma bütçe dışı kuruluşlara, dış proje kredisi olarak kullandırılacak kredilerin dış borç kaydı, bütçeleştirilmesi ve muhasebeleştirilmesine ilişkin esas ve usulleri düzenler.

Kapsam

Madde 2 — Genel, katma ve özerk bütçeli kurum ve kuruluşlar kamu iktisadi teşebbüsleri, özel hukuk hükümlerine tabi olmakla beraber sermayesinin yüzde ellisinden fazlası kamuya ait olan kuruluşlar, fonlar, kamu bankaları, yatırım ve kalkınma bankaları, büyükşehir belediyeleri, belediyeler ve bunlara bağlı kuruluşlarla sair yerel yönetim kuruluşları bu Yönetmeliğe tabidir.

Dayanak

Madde 3 — Bu Yönetmelik, 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 14 üncü maddesi uyarınca hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4 — Bu Yönetmelikte yer alan;

Bakan: Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanı,

Müsteşarlık: Hazine Müsteşarlığını,

Akreditif : Akreditifleri ve akreditif dışı sonradan ödeme taahhütlerini,

Aktarım: Herhangi bir dış finansman kaynağından, anlaşma hükümlerine göre, doğrudan veya Müsteşarlık veya kullanıcı kuruluşların talebi üzerine Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdindeki proje özel hesaplarına ve Hazine hesaplarına aktarılan tutarları,

Borçlanma limiti: Yılı bütçe kanununda belirtilen başlangıç ödenekleri toplamı ile tahmin edilen gelirler arasındaki fark kadar net iç ve dış borçlanma yapılabileceğini,

Bütçeleştirme : Yılı içinde kullanılacak dış proje kredisi tutarlarının;

a) İlgili bütçe tertiplerinde gerekli ödeneğin tefrik edilmesini ve/veya yılı içinde ortaya çıkacak zorunlu sebeplerle ve borçlanma limiti dahilinde Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığınca yapılacak proje ödeneği revizyonlarına istinaden ödenek eklenmesini ve ödeneğinin serbest bırakılmasını, ödeme emri işlemlerini, kullanıcı kuruluş saymanlığı tarafından Bütçeye gider kaydedilmesini, doğrudan dış proje kredilerinden ve Proje Özel Hesabından kullanımlarında yılı ödeneği saklı tutulmak kaydıyla, avans verilen tutar ile açılmış akreditiflerde cari yıl içerisinde mal ve hizmet sağlayana ödenecek tutarın ilgili hesaba kaydını,

b) Genel ve katma bütçe dışı kuruluşlarca kullanılacak dış proje kredileri karşılığında, bütçe ve muhasebe sistemleri içerisinde ödenek ayrılmasını ve ilgili hesaplarla ilişkilendirilerek, gerekli muhasebe kayıtlarının yapılmasını,

Dış borcun ikrazı: Müsteşarlık tarafından herhangi bir dış finansman kaynağından sağlanan dış finansman imkanlarının ekonominin çeşitli sektörlerinde gelişmeyi sağlamak ve/veya finansman ihtiyacını karşılamak üzere genel ve katma bütçe dışındaki kamu kurum ve kuruluşları ile yatırım ve kalkınma bankalarına gerektiğinde anlaşmanın mali şartlarına bağlı kalmaksızın aktarılmasını,

Dış borcun tahsisi: Müsteşarlık tarafından herhangi bir dış finansman kaynağından sağlanan dış finansman imkanlarının ekonominin çeşitli sektörlerindeki gelişmeyi sağlamak ve/veya finansman ihtiyacını karşılamak üzere, genel ve katma bütçeli kamu kurum ve kuruluşlarına anlaşmadaki amaca sadık kalınarak kullandırılmasını,

Dış finansman kaynağı: Dış finansman sağlayan yabancı ülkeler, ülkelerce oluşturulan birlikler, resmi finansman fonları, uluslararası ve bölgesel kuruluşlar ile uluslararası sermaye ve finans piyasalarında faaliyet gösteren yatırım bankaları da dahil olmak üzere bankalar, satıcı ve alıcı kredisi sağlayan kuruluşlar ile firmalar veya münferiden bunların herbirini,

Dış finansman kod numarası : Kullanıcı kuruluşun kodu, Proje kodu ve Dış Finansman Numarasının belirtildiği numaralar dizinini,

Dış proje kredisi: Projelerin gerçekleşmesi için herhangi bir dış finansman kaynağından sağlanan finansman imkanını,

Hazine hesabı : Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Ankara Şubesi nezdinde yer alan 85 76..000 nolu döviz hesabını ve 33 01 08 001 nolu Türk Lirası hesabı ile açılacak yeni hesapları,

Kullanım:

a) Kullanıcı ve/veya uygulayıcı kuruluşlarca, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdindeki proje özel hesaplarından ve Hazine hesaplarından yapılan kredi çekişlerini,

b) Kullanıcı ve /veya uygulayıcı kuruluşlarca Hazine hesapları ile ilişkilendirilen kredi çekişlerini,

c) (a) ve (b) bendinde belirtilen kullanımlar dışındaki, Hazine hesaplarına girmeden doğrudan dış finansman kaynağına başvurmak suretiyle gerçekleştirilen (kullanım tutarı üzerinden hesap edilerek dış finansman kaynağı tarafından kullanıma ilave edilen her türlü komisyon, prim ve ücretler bu tutara dahildir) kredi çekişlerini,

Kullanıcı kuruluş: Herhangi bir dış finansman kaynağından sağlanan imkanların tahsis veya ikraz yoluyla kullandırıldığı kuruluşu,

Net borç kullanımı: Yılı içinde yapılan iç ve dış borçlanmalardan yıl içinde vadesi gelen anapara ödemelerinin düşülmesi ile elde edilen tutarı,

Proje özel hesabı: İlgili anlaşmalara göre, Hazine Müsteşarlığı tarafından Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasında veya uygun görülen diğer bankalarda açtırılan, dış proje kredilerine ilişkin her türlü harcamaların karşılanabildiği her bir proje hesabını,

Saymanlık: Kullanıcı kuruluş merkez saymanlık müdürlüğünü veya saymanlık yetkisi bulunan bütçe dairesi başkanlıklarını,

Uygulayıcı kuruluş : Projenin yürütülmesinden ve uygulanmasından sorumlu kuruluşu,

ifade eder.

İlkeler

Madde 5 — Dış proje kredisi kullanacak genel ve katma bütçeli kuruluşlarla, genel ve katma bütçe dışı kuruluşların dış kredi kullanımlarında aşağıda belirtilen ilkelere uymaları esastır.

a) Genel ve katma bütçeli kuruluşlarca kullanılacak dış proje kredilerinde;

– Dış proje kredilerinden kullanılacak tutarlar için, kredi anlaşmalarında öngörülen kullanım dönemleri ve tutarları da dikkate alınarak kurum bütçelerinin ilgili tertiplerinde yeterli ödenek tahsis edilir.

– Dış proje kredilerinin kullanılması, dış borç kaydının yapılması ve bütçeleştirilmesi işlemleri, yıllık yatırım programı ile ilişkisi kurulmak suretiyle yürütülür.

– Kullanıcı kuruluşlarca mali yıl içerisinde kullanılacak dış proje kredisi tutarları için yılı yatırım programında yeterli ödeneğin önceden tahsis edilmesi esas olmakla birlikte, mali yıl içerisinde gündeme gelebilecek dış proje kredileri kapsamındaki yeni ve/veya ek kullanımlar ile kur farklarından kaynaklanan miktarlar, Devlet Planlama Teşkilatınca yapılacak proje ödeneği revizyonlarını takiben gerçekleştirilebilecektir. Revizyon işlemini takiben bütçeleştirme işlemi yapılır.

– Devlet Planlama Teşkilatınca yapılacak dış proje ödeneği revizyonlarında borçlanma limit dikkate alınır.

– Dış proje kredilerinde bütçeleştirilme işlemi tamamlanmadan kullanım yapılamaz. Ancak, yeterli ödenek mevcut olmasına rağmen gider kaydı yapılmadan gerçekleşen kredi kullanımlarında, dış finansman kaynağına kullanım emrini verenlerin idari ve mali sorumlulukları saklı kalmak üzere kullanımın gider kaydı sonradan yapılabilir. Kullanım emri Müsteşarlık tarafından verileceği hallerde, kullanıcı kuruluş Müsteşarlığa müracatı esnasında söz konusu kullanımın bütçeleştirildiğini yazılı olarak bildirir.

– Kullanılacak dış proje kredileri için bütçede tertiplenen toplam ödeneğin ve her bir proje için öngörülen yatırım ödeneğinin aşılmaması gerektiğinden kurum ve kuruluşlar bu konuda gerekli tedbirleri alırlar.

– Dış proje kredileri ile satın alınacak malzeme ve hizmetlere ait taahhüt ve sözleşme tasarıları kapsamındaki harcamalar, mevzuatında aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde Maliye Bakanlığınca vize edilmeden yapılmayacaktır. Sözkonusu her türlü sözleşme ve bağıtlar kayıt ve tescil için Sayıştay Başkanlığına gönderilir.

– Dış kredi kullanımlarında, dış borç kaydı ve bütçeleştirme işlemleri tamamlanan tutarların tamamının ilgili mali yıl içerisinde harcanarak kullanılması esas olmakla birlikte, hakediş hesabından doğan ihtilaflar veya işlemlerin yılın son günlerinde talep edilmesi gibi gecikmelere neden olan hallerle sınırlı olarak harcanamayan tutarlar, Devlet Planlama Teşkilatınca yılı yatırım programı ile ilişkilendirilmesi kaydıyla gelecek yıla devredilir.

– Dış proje kredileri ile finansmanı sağlanan savunma harcamaları kapsamında yapılan kullanımlar Savunma Amaçlı Dış Proje Kredisi Kullanım İzleme Formu (Ek:5) ile Müsteşarlık Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne gönderilir.

b) Genel ve katma bütçe dışındaki kuruluşlar tarafından proje kredisi olarak kullanılacak her türlü imkanın, kuruluşların kendi bütçe ve muhasebe sistemleri içinde bütçeleştirme ve muhasebeleştirme işlemleri yapıldıktan sonra kullanılmaları zorunludur.

c) Kullanıcı ve/veya uygulayıcı kuruluşlar, dış proje kredisi ile ilgili işlemlerde ve bildirimlerde, Müsteşarlıkça belirlenen “Dış Finansman Kod Numarası”nı temin etmek ve kullanmak zorundadır.

İKİNCİ BÖLÜM

Dış Borç Kaydı Yapılması Esas ve Usulleri

Dış Proje Kredi Anlaşmaları

Madde 6 — Dış finansman kaynağı ile yapılan anlaşma üzerine, Hazine Müşteşarlığı Dış Ekonomik İlişkiler Genel Müdürlüğünce Genel ve Katma Bütçeli Kuruluşlar ve Genel ve Katma Bütçe Dışı Kurum ve Kuruluşlar Dış Finansman Bildirim Formu (Ek:1) düzenlenip, Devlet Borçları Saymanlığı’na iletilmek üzere Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne ve örneği de genel ve katma bütçeli veya ilgili genel ve katma bütçe dışı kuruluşlara gönderilir.

Dış finansman kaynağından sağlanan krediler ile bu kredilerden yapılan kullanımlar ilgili hesaplara kaydedilir.

Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları

Madde 7 — Genel ve katma bütçeli kuruluşlar ile bunların dışındaki kurum ve kuruluşların doğrudan dış proje kredisi kullanımlarında; dış finansman kaynağından gelen kullanım bilgisi üzerine, Devlet Borçları Saymanlığınca dış borç kaydının yapılması esas olup, mali yükümlülük karşılığı kullanıcı kuruluş tarafından edinilen mal veya sağlanan hizmet karşılığının ise, bütçeleştirildiğinin teyit edilmesi zorunludur.

a) Genel ve katma bütçeli kullanıcı kuruluşlarca, Genel ve Katma Bütçeli Kuruluşlar Doğrudan Dış Proje Kredisi Kullanım İzin/Bildirim Formu’nun (Ek:2) kendilerine ilişkin bölümü Dış Finansman Bilgi Formunda yer alan bilgiler de esas alınarak düzenlenir. Saymanlığa bütçeleştirme kaydına esas belgelerle birlikte gelen form, muhasebe kaydını takiben ilgili bölümü doldurulduktan sonra, kullanıcı kuruluşa ve Devlet Borçları Saymanlığı’na iletilmek üzere Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne gönderilir.

b) Genel ve Katma Bütçe Dışı Kurum ve Kuruluşların kullanımlarına ilişkin dış borç kaydı dış finansman kaynağından gelen kullanım bilgisi üzerine yapılır. Genel ve Katma Bütçe Dışı Kurum ve Kuruluşlar Dış Proje Kredisi Kullanım İzleme Formunu (Ek:4) teyit amacıyla Devlet Borçları Saymanlığına iletilmek üzere Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne gönderilir.

Proje Özel Hesabına Aktarım

Madde 8 — Dış finansman kaynağından, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdindeki Proje Özel Hesaplarına yapılan aktarıma ilişkin hesap özetinin Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne gelmesi üzerine dış borç kaydı yapılır. Genel ve Katma Bütçe Dışı Kurum ve Kuruluşlarda ise dış borç kaydı kurum borçlandırılarak yapılır.

Genel ve Katma Bütçeli kuruluşlar ve Genel ve Katma Bütçe Dışı Kurum ve Kuruluşlarda Proje Özel Hesabı kullanımları, Genel ve Katma Bütçeli Kuruluşlar ile Genel ve Katma Bütçe Dışı Kurum ve Kuruluşlar için Proje Özel Hesabı Kullanım Emri (Ek:3) ile yapılır.

Hazine Hesaplarına Aktarım

Madde 9 — Dış finansman kaynağından hazine hesabına yapılan aktarım üzerine, Devlet Borçları Saymanlığınca dış borç kaydı yapılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Devlet Borçları Saymanlığınca Dış Proje Kredi

Anlaşmalarının Muhasebeleştirme İşlemleri

Kredi Anlaşmaları Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 10 — Dış proje kredisi olarak dış finansman kaynağıyla yapılan anlaşma ve ek taahhüt üzerine düzenlenen Dış Finansman Bilgi Formu esas alınarak, anlaşma tarihi itibariyle Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Kullanılacak Dış Krediler Hesabına borç, Kredi Anlaşmaları Hesabına alacak kaydı yapılır.

Dış finansman kaynağından gelen aktarım veya kullanım bilgisi esas alınarak dış borç kaydedilen tutarlar aynı kur üzerinden, Kredi Anlaşmaları Hesabına borç, Kullanılacak Dış Krediler Hesabına alacak kaydedilir.

Krediden yapılan kısmi iptaller veya anlaşma veya kredi iptalleri halinde, iptal tarihindeki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Kredi Anlaşmaları Hesabına borç, Kullanılacak Dış Krediler Hesabına alacak kaydedilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Genel ve Katma Bütçeli Kuruluşlarda Dış Proje Kredi

Kullanımlarının Muhasebeleştirme İşlemleri

Devlet Borçları Saymanlığınca Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 11 — Saymanlıklardan alınan Doğrudan Dış Proje Kredisi Kullanım Bilgi/İzin Formunda (Ek:2) yer alan bütçeleştirilen tutara eşit miktarda dış finansman kaynağı kullanım bilgisi geldiğinde, saymanlıkça muhasebe kaydının yapılmasında esas alınan kur üzerinden, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydı yapılır.

Dış finansman kaynağı kullanım bilgisi gelmesine rağmen, saymanlıkça bütçeleştirme yapılmadığının anlaşılması üzerine kullanım tarihi itibariyle, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınarak Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydolunur. Kullanım bilgisi kuruluşa gönderilerek, Doğrudan Dış Proje Kredisi Kullanım Bilgi/İzin Formunun doldurulup, bir örneğinin saymanlığa verilmesi istenir. Kullanım tarihi kuru esas alınarak, bütçeleştirme bilgisi geldiğinde, anılan kur üzerinden Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına borç, Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına alacak kaydolunur.

Saymanlıktan anılan form geldiğinde, dış finansman kaynağı kullanım bilgisi, bildirilen tutardan fazla ise; saymanlık muhasebeleştirme kuru üzerinden, bütçeleştirilmiş tutar, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına, bütçeleştirilmeyen fark Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına borç, Dış finansman kaynağı kullanım bilgisi tutarı, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydedilir. Anılan farkın bütçeleştirilmediğinin anlaşılması halinde, kullanım bilgisi kuruluşa gönderilerek, Doğrudan Dış Proje Kredisi Kullanım Bilgi/İzin Formunun (Ek:2) doldurularak, bir örneğinin saymanlığa verilmesi istenir. Bütçeleştirilmeyen kısmı içeren form saymanlıktan geldiğinde ise Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına borç, Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına alacak kaydedilir.

Saymanlıkça bütçeleştirildiği bildirilen tutar dış finansman kaynağından gelen kullanım tutarından fazla ise bu tutar dış finansman kaynağından gelen kullanım bilgisi esas alınarak, saymanlıkça muhasebe kaydının yapılmasında esas alınan kur üzerinden Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydedilip, durum saymanlığa bildirilir.

Devlet Borçları Saymanlığınca Proje Özel Hesabından Kullanımların, Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 12 — Dış finansman kaynağından, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdindeki özel hesaba aktarım yapıldığında, hesap özetinin Devlet Borçları Saymanlığına gelmesini takiben, aktarım tarihindeki döviz kuru üzerinden Proje Özel Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydedilir.

Proje Özel Hesabı kullanımına ilişkin hesap özetleri geldiğinde, ay sonu itibariyla, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden, Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabına borç, Proje Özel Hesabına alacak kaydedilerek aynı kur üzerinden Proje Özel Hesabı borç bakiyesinin değerlemesi yapılır.

Kullanıcı kuruluşun talebi üzerine, Proje Özel hesabından, kullanım yapılmayıp Dış finansman kaynağına geri gönderilmesi talep edilen tutarlar, gönderme tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Dış Borçlar Hesabına borç, Proje Özel Hesabına alacak kaydolunur.

Kullanıcı kuruluşun gerçekleştirdiği kullanımdan Proje Özel Hesabına yaptığı iadeler Proje Özel Hesabına borç, Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabına alacak kaydedilir.

Devlet Borçları Saymanlığınca Hazine Hesaplarından Kullanımların Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 13 — Dış proje kredisi olarak Dış finansman kaynağıyla yapılan anlaşma gereği Hazine hesabına yapılan aktarım üzerine Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Döviz veya Banka Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydı yapılır.

Proje Özel Hesabından Hazine hesaplarına aktarılarak yapılan kullanımlarda Banka/Döviz Hesabı borç, Proje Özel Hesabına alacak kaydı yapılır.

Kullanıcı Kuruluşlarca Yapılacak İşlemler

Madde 14 — a) Doğrudan kullanımlarda, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bilgi/İzin Formunun (Ek:2) bütçeleştirme işleminden sonra, ilgili bölümü onaylanıp örneğinin kullanıcı kuruluşa verilmesi üzerine, kredi anlaşmaları ile belirlenen görevlilerce dış finansman kaynağına kullanım emri verilir.

Mal ve hizmet teslim alınmadan kullanım sözkonusu ise; bütçeleştirme işlemi, ödeneği saklı kalmak üzere, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Avans ve Akreditif hesabına kayıtla gerçekleşir. Açılan akreditiflerde, akreditif tutarının tamamı yerine, cari yıl içerisinde kullanılacak tutar, (Ek:2) de yer alan form ve mevcutsa proforma fatura ve benzeri belgeler eklenerek, ödeneği karşılığında bütçeleştirme yapılır.

b) Proje Özel Hesabından kullanımlarda, muhasebeleştirme işleminden önce, Proje Özel Hesabından Kullanım Emri (Ek:3) düzenlenip, saymanlığa ilgili belgelerle birlikte verilir.

Proje Özel Hesabından kullanımlarda, mal ve hizmet teslim alınmadan kullanıcı kuruluş tarafından kullanım sözkonusu ise; bütçeleştirme işlemi, ödeneği saklı kalmak üzere, Proje Özel Hesabından Avans ve Akreditif Hesabına kayıtla gerçekleşir. Açılan akreditiflerde, akreditif tutarının tamamı yerine, cari yıl içerisinde kullanılacak tutar, (Ek:3) de yer alan form ve mevcutsa proforma fatura ve benzeri belgeler eklenerek, ödeneği karşılığında bütçeleştirme yapılır.

c) Avrupa Konseyi Kalkınma Bankası Kredileri kapsamında hazine hesaplarından yapılan kullanımlarda Müsteşarlık Makamından alınan onayda belirlenen kur esas alınır.

Saymanlıklarca Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 15 — Mal ve hizmet sağlanması sonucu verile emrine bağlanmış, kanıtlayıcı belgeler saymanlığa verildiğinde tahakkuka esas alınan tarihteki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Bütçe Giderleri Hesabına borç, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirimleri Hesabına alacak kaydedilir.

Mal ve hizmetin teslim alınmadan kullanıcı kuruluş tarafından kullanımı söz konusu ise, muhasebeleştirmeye esas alınan tarihteki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Avans ve Akreditifleri Hesabına borç, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına alacak kaydedilir. Mal ve hizmet teslimi üzerine kullanıcı kuruluş tarafından mahsup işlemi için, belgeler verile emrine bağlanarak saymanlığa gönderildiğinde aynı kur üzerinden, Bütçe Giderleri Hesabına borç, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Avans ve Akreditif Hesabına alacak kaydı yapılarak ertesi mali yıl sonuna kadar mahsup işlemi yapılır. Yılı içerisinde mahsup edilemeyen avans ve akreditif karşılığı ödenek ertesi yıla devredilir.

Gider ve ödeneği karşılığı avans ve akreditif kaydı yapılmasını takiben, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bilgi/İzin Formu (Ek:2) onaylanarak, Devlet Borçları Saymanlığına verilmek üzere Kamu Finasmanı Genel Müdürlüğüne gönderilir.

Saymanlıklarca Proje Özel Hesabından Kullanımların Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 16 — Muhasebeleştirme işlemini takiben Proje Özel Hesabından Kullanım Emrinin (Ek:3) ilgili bölümü sayman tarafından onaylanarak mal ve hizmet sağlayana ödeme yapılması için Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına gönderilir.

Mal ve hizmet sağlanması sonucu, verile emrine bağlanmış kanıtlayıcı belgeler saymanlığa verildiğinde tahakkuk tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Bütçe Giderleri Hesabına borç, Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabına alacak kaydedilir.

Proje Özel Hesabından avans verilmesi veya akreditif açılması şeklinde yapılan kullanımlar muhasebeleştirme tarihine esas Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden, Proje Özel Hesabından Avans ve Akreditif Hesabına borç, Proje Özel Hesabından Kullanımlar hesabına alacak kaydedilir. Kullanıcı kuruluş tarafından belgeler mahsup için saymanlığa gönderildiğinde, saymanlıkça muhasebe kaydının yapıldığı tarihteki kur üzerinden, Bütçe Giderleri Hesabına borç, Proje Özel Hesabından Avans ve Akreditifler Hesabına alacak kaydı yapılarak ertesi mali yıl sonuna kadar mahsup işlemi yapılır. Yılı içerisinde mahsup edilemeyen avans ve akreditifler karşılığı ödenek ertesi yıla devredilir.

Hesap özetleri, Proje Özel Hesabından Kullanım Emri (Ek:3) ile birlikte saymanlığa geldiğinde ay sonu itibariyle, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden, Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabının alacak bakiyesi değerlenir.

Saymanlıklarca Hazine Hesaplarından Kullanımların Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 17 — Saymanlıkça Hazine Hesabından yapılan kullanımlar dış finansman kaynağından Hazine Hesabına aktarıldığı tarihdeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınarak bütçeleştirilir. Saymanlıkça Hazine Hesabından yapılan kullanımlarda Bütçe Giderleri Hesabı borç, Ödenecek Çekler Hesabına alacak kaydedilerek bütçeleştirilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Genel ve Katma Bütçe Dışı Kuruluşlara İlişkin Dış Proje Kredi

Kullanımlarında Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Devlet Borçları Saymanlığı Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 18 — Genel ve katma bütçe dışı kurum ve kuruluşlara ilişkin, dış finansman kaynağından gelen kullanım bilgisi üzerine, kullanım tarihi itibariyle Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden, Genel ve Katma Bütçe Dışı Daire ve Kurum Borçları Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydedilir. Genel ve Katma Bütçe Dışı Doğrudan Dış Proje Kredisi Kullanım İzleme Formu (Ek:4) kullanıcı kuruluştan gelene kadar kullanım tarihi kuru üzerinden Genel ve Katma Bütçe Dışı Kuruluşlar Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına borç, Genel ve Katma Bütçe Dışı Kuruluşlar Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına alacak kaydedilerek, anılan form ile kullanım doğrulandığında, kullanım tarihi döviz kuru üzerinden, Genel ve Katma Bütçe Dışı Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirimleri Hesabına borç, Genel ve Katma Bütçe Dışı Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına alacak kaydedilir.

Devlet Borçları Saymanlığınca Proje Özel Hesabından Kullanımların Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 19 — Dış finansman kaynağıyla yapılan anlaşma gereği, Proje Özel Hesaplarına yapılan aktarımın, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından gönderilen hesap özeti üzerine, aktarım tarihindeki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden, Genel ve Katma Bütçe Dışı Daire ve Kurum Borçları Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydolunur.

Kullanıcı kuruluşun talebi üzerine, Proje Özel Hesabından, kullanım yapılmayıp dış finansman kaynağına geri gönderilmesi talep edilen tutarlar, iade tarihi döviz alış kuru üzerinden Dış Borçlar Hesabına borç, Genel Katma Bütçe Dışı Daire Kurum ve Kuruluşlar Hesabına alacak kaydedilir.

Devlet Borçları Saymanlığınca Hazine Hesaplarından Kullanımların Muhasebe Kayıt ve İşlemleri

Madde 20 — Dış finansman kaynağından, Hazine Hesabına yapılan aktarım, aktarım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden, Döviz veya Banka Hesabına borç, Dış Borçlar Hesabına alacak kaydedilir. Kullanıcı kuruluş başvurusu üzerine kuruluş hesabına gönderme yapıldığında, Genel ve Katma Bütçe Dışı Daire ve Kurum Borçları Hesabına borç, Döviz veya Banka Hesabına alacak kaydedilir.

Genel ve Katma Bütçe Dışı Kuruluşlarca Yapılacak İşlemler

Madde 21 — Genel ve katma bütçe dışı kuruluşlarca kullanılacak dış proje kredileri karşılığında, bütçe sistemleri içerisinde ödenek ayrılması ve kullanımdan önce muhasebe sistemleri içerisinde mevcut hesaplara, ihtiyaç bulunması halinde, alt hesaplara veya yeni açılacak hesaplara kayıtların yapılarak, mali tablolara yansıtılması zorunludur. Yerel idare bütçelerinde İçişleri Bakanlığı onayında, diğerlerinde ise mevzuatı çerçevesinde bütçeleri onaylayan ve denetleyen makamlarca bu hususlar aranır.

ALTINCI BÖLÜM

Diğer Hususlar

Süre

Madde 22 — Kanunun 14 üncü maddesi gereğince;

Bütçeleştirme işlemini takiben genel ve katma bütçeli kuruluşlar/saymanlıkları (Ek:2) de yer alan formu, genel ve katma bütçe dışı kurum ve kuruluşlar ise (Ek:4) de yer alan formu 10 iş günü içinde göndermekle yükümlüdür.

Bütçeleştirilmeden Yapılan Kullanımlar

Madde 23 — Yıl sonu itibarıyla, Devlet Borçları Saymanlığında kaydedilen, Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabının borç bakiyesi, Genel ve Katma Bütçe Dışı Kuruluşlar Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabının borç bakiyesi, genel ve katma bütçeli kuruluşlar ile genel ve katma bütçe dışı kurum ve kuruluşlar için bütçeleştirilmeden yapılan kullanımları ifade eder. Yıl sonu itibarıyla bütçeleştirilmeden yapılan kullanımlar için düzenlenecek cetveller, tüm kurum ve kuruluşlarla ilgili olarak Sayıştay’a, genel ve katma bütçeli kuruluşlarla ilgili olarak da Maliye Bakanlığına gönderilir.

Bütçeleştirme bilgisi gelmeyen kullanımlar için, genel ve katma bütçeli kuruluşlar ve saymanlıkları ile genel ve katma bütçe dışı kurum ve kuruluşlara, belirli dönemler itibarıyla (Ek:6) da yer alan form gönderilir. Genel ve katma bütçeli kuruluşlar saymanlıkları vasıtasıyla, diğer kullanıcı kuruluşlar ise doğrudan cevaplarını 15 iş günü içinde Devlet Borçları Saymanlığına iletilmek üzere Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne göndermekle yükümlüdürler.

Katma Bütçeli Kuruluşlarda Hazine Yardımı ile İlişkilendirme

Madde 24 — Katma bütçeli kuruluş saymanlıklarınca, doğrudan dış proje kredi kullanımlarında; Bütçe Giderleri Hesabı veya ödeneği karşılığı Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Avans ve Akreditifleri Hesabına kaydedilerek bütçeleştirilen tutarları gösteren Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabı alacak bakiyesi ile Proje Özel Hesabından kullanımlarda; Bütçe Giderleri Hesabı veya ödeneği karşılığı Proje Özel Hesabından Avans ve Akreditif Hesabına kaydedilerek bütçeleştirilen tutarları gösteren, Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabı alacak bakiyesi tutarları Hazine Yardımı ile ilişkilendirilir.

Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımlarında, Devlet Borçları Saymanlığınca teyit amaçlı gönderilen listeler de dikkate alınarak, sözkonusu kullanımlara ilişkin ilgili saymanlıklarca üçer aylık dönemler itibarıyla cetvel hazırlanır ve Devlet Borçları Saymanlığına gönderilir. Devlet Borçları Saymanlığınca doğrudan dış proje kredi kullanımları için, Saymanlıklar Arası İşlemler Hesabına borç, Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına alacak, Proje Özel Hesabından kullanımlar için Saymanlıklar Arası İşlemler Hesabına borç, Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabına alacak kaydedilerek, Hazine İç Ödemeler Saymanlığına bildirilir. Hazine İç Ödemeler Saymanlığı tarafından, Maliye Bakanlığınca hazine yardımı ile ilişkilendirildiğine ait verile emri geldiğinde her kullanım için ayrı ayrı Bütçe Giderleri Hesabına borç, Saymanlıklar Arası İşlemler Hesabına alacak kaydedilir.

Katma bütçeli kuruluşlarda ise, hazine yardımı ile ilişkilendirilen tutar kuruluş saymanlıklarınca; doğrudan dış proje kredi kullanımlarında Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına borç Bütçe Geliri Hesabına alacak, Proje Özel Hesabından kullanımlarda ise Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabına borç Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

Hazine hesabından kullanımlarda ise; kuruluş saymanlığına gönderim esnasında Hazine İç Ödemeler Saymanlığınca hazine yardımı ile ilişkilendirilir.

Sorumluluk ve Denetim

Madde 25 — a) Dış borç kaydına, bütçeleştirilmesine ve muhasebeleştirilmesine ilişkin belgelerin doğru, düzenli ve zamanında gönderilmesinden kuruluşların dış proje kredisi ile ilgili birimleri, tahakkuk memurlukları, saymanlıklar ve ilgili işlemleri onaylayanlar sorumludur.

b) Kuruluşlar kullandıkları dış kredilere ait bütün belgeleri, ilgili kredinin geri ödemesi tamamlanıncaya kadar muhafaza etmekle yükümlüdürler.

c) Bu Yönetmelik ekinde yer alan formların doğru, düzenli ve zamanında gönderilmemesi halinde, ilgili kurum ve projenin değerlendirilerek gerekli denetim mekanizmasının harekete geçirilmesi ve buna bağlı olarak kredi kullanımının devamına karar verme yetkisi Hazine Müsteşarlığına aittir.

Madde 26 — Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesi ile birlikte 28/4/1999 tarihli ve 23679 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Dış Proje Kredilerinde Dış Borç Kaydı ve Muhasebeleştirme İşlemlerinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Tebliğ” ile 30/12/1999 tarihli ve 23922 sayılı Resmî Gazete’de yayınlanan “Dış Proje Kredilerinde Genel ve Katma Bütçeli Kuruluşlar Dışındaki Kurumların Dış Borç Kaydı ve Muhasebeleştirme İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkındaki Tebliğ” yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçici Madde 1 — Dış proje kredilerinin muhasebeleştirilmesine ilişkin oluşturulan hesapların ayrıntılı tanımları ve diğer hususlar Devlet Muhasebesi Yönetmeliğinde düzenlenir.

Yürürlük

Madde 27 — Bu Yönetmelik 1/1/2003 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 28 — Bu Yönetmelik hükümlerini Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan ile Maliye Bakanı birlikte yürütür.

HAL HAKEM HEYETİ VE TOPTANCI HAL KONSEYİ HAKKINDA YÖNETMELİK

Resmi Gazete Tarihi: 11.07.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28350

HAL HAKEM HEYETİ VE TOPTANCI HAL KONSEYİ HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 − (1) Bu Yönetmeliğin amacı, hal hakem heyeti ile Toptancı Hal Konseyinin kuruluş ve çalışmalarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik, hal hakem heyetinin kuruluşunu, görev ve yetkilerini, kararlarını, bu kararlara karşı yapılacak itirazların şekil ve süresini, üyelerinin belirlenmesi ile bunların nitelikleri ve görev süresini, üyeliğin sona ermesini, Toptancı Hal Konseyinin oluşumunu, görevlerini, toplantı ve çalışma esaslarını, üyelerinin sayı ve niteliklerini ve hal hakem heyeti ile Toptancı Hal Konseyine ilişkin diğer hususları kapsar.

Dayanak

MADDE 2 − (1) Bu Yönetmelik, 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 10 ve 15 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 − (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gümrük ve Ticaret Bakanlığını,

b) Hakem heyeti: İl merkezlerinde veya Bakanlıkça gerekli görülen ilçe merkezlerinde oluşturulan hal hakem heyetlerini,

c) İlgili birim: İç Ticaret Genel Müdürlüğünü,

ç) İlgili yönetmelik: Kanuna istinaden çıkarılan bu Yönetmelik dışındaki diğer yönetmelikleri,

d) İl müdürlüğü: Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Ticaret İl Müdürlüğünü,

e) İl müdürü: Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Ticaret İl Müdürünü,

f) Kanun: 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu,

g) Konsey: Toptancı Hal Konseyini,

ğ) Mal: Organik ve iyi tarım uygulamaları kapsamında üretilen sertifikalı ürünler dâhil ticarete konu sebze ve meyveleri,

h) Meslek mensubu: Malların ticaretiyle iştigal eden ilgili meslek odalarına kayıtlı kişileri,

ı) Pazar yerleri: Belediyelerce tespit edilecek yer ve günlerde kurulan üretici ve semt pazarlarını,

i) Sistem: Bakanlık bünyesinde elektronik ortamda kurulan ve internet tabanlı çalışan merkezi hal kayıt sistemini,

j) Toptancı hali: İlgili yönetmelikte belirtilen asgarî koşulları taşıyan projeler çerçevesinde belediyeler ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından kurulan, malların toptan alım ve satımı ile kaydının yapıldığı yerleri,

k) Tüketici örgütü: Tüketicinin korunması amacıyla kurulan dernekleri,

l) Üretici: Malları üretenleri,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Hal Hakem Heyeti

Kuruluş ve yetki alanı

MADDE 4 − (1) Hakem heyeti il merkezlerinde kurulur. Bakanlıkça gerekli görülen ilçe merkezlerinde de hakem heyeti kurulabilir.

(2) İlçe merkezlerinde hakem heyeti kurulmasında, o yerdeki toptancı hali ve pazar yeri adedi, üretici ve meslek mensubu sayısı, işlem hacmi, uyuşmazlık sayısı ile bütçe imkânları gibi hususlar dikkate alınır.

(3) İl hakem heyetinin yetki alanı il, ilçe hakem heyetinin yetki alanı ilçe sınırlarıdır. İlçe hakem heyetinin yetki alanı, bulunduğu il sınırları içindeki diğer ilçeleri kapsayacak şekilde il müdürlüğünün görüşü alınarak Bakanlıkça genişletilebilir veya daraltılabilir.

Görev ve yetkileri

MADDE 5 − (1) Hakem heyeti, üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak ortaya çıkan uyuşmazlıklara çözüm bulmakla görevli ve yetkilidir.

(2) Kanunun 14 üncü maddesinde öngörülen idari para cezası dışındaki tüm uyuşmazlıklar, hakem heyetinin görev ve yetkisi kapsamındadır. Toptancı hali yönetimi veya personelinin uygulamalarından veyahut toptancı hallerinin ve pazar yerlerinin yönetim ve işleyişinden kaynaklanan uyuşmazlıklar da bu kapsama dâhildir.

Hakem heyeti başkanı ve üyeler

MADDE 6 − (1) Hal hakem heyeti, mülki idare amirinin onayı ile başkan ve ikinci fıkrada belirtilen üyelerden oluşur. Heyetin başkanlığı, illerde il müdürü veya en az şube müdürü seviyesinde görevlendirilecek bir müdürlük personeli, ilçelerde ise kaymakam veya görevlendireceği bir kamu görevlisi tarafından yürütülür.

(2) Hakem heyetinin başkan dışındaki üyeleri şunlardır:

a) Gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüğünün görevlendirdiği konuyla ilgili bir müdürlük personeli,

b) Belediyenin görevlendirdiği konuyla ilgili bir belediye personeli,

c) Baronun görevlendirdiği baroya kayıtlı bir avukat,

ç) Ziraat odasının görevlendirdiği odaya kayıtlı bir sebze veya meyve üreticisi,

d) İlgili mühendis odasının görevlendirdiği odaya kayıtlı bir mühendis,

e) Ticaret ve sanayi odasının görevlendirdiği sebze veya meyve ticaretiyle uğraşan odaya kayıtlı bir meslek mensubu,

f) Esnaf ve sanatkârlar odaları birliğinin görevlendirdiği sebze veya meyve ticaretiyle uğraşan odaya kayıtlı bir meslek mensubu,

g) En fazla üyeye sahip tüketici örgütünün üyeleri arasından seçtiği bir temsilci,

ğ) Komisyoncu veya tüccarların ayrı ayrı ya da birlikte oluşturduğu, federasyonlara üye derneklerden en fazla üyeye sahip olan derneğin üyeleri arasından seçtiği bir temsilci.

(3) Ticaret ve sanayi odalarının ayrı ayrı kurulduğu yerlerde, her iki odadan da birer üye görevlendirilir.

(4) Esnaf ve sanatkârlar odaları birliği tarafından heyete yapılacak görevlendirmeler ihtisas odalarından, ihtisas odası bulunmayan yerlerde ise karma odalardan yapılır.

(5) İlgili mühendis odasınca heyete yapılacak görevlendirmeler, en fazla üyeye sahip ziraat mühendisleri ya da gıda mühendisleri odası tarafından yapılır.

(6) Tüketici örgütü bulunmayan yerlerde tüketiciler, tüketim kooperatifleri tarafından temsil edilir. Aynı yerde birden fazla tüketim kooperatifi bulunması durumunda, en fazla ortağa sahip kooperatif tarafından görevlendirme yapılır.

(7) Hakem heyetinin, o yerde ilgili kuruluşun bulunmamasından kaynaklanan noksan üyelikleri, ilgili kuruluş kurulana kadar il müdürlüğü veya kaymakamlığın yazılı talebi üzerine belediye encümenince resen doldurulur.

(8) En fazla üyeye sahip komisyoncu ve/veya tüccar derneğinin belirlenmesinde toptancı halindeki işyerlerinde faaliyet gösteren sisteme kayıtlı üye sayıları dikkate alınır.

(9) Hakem heyetine üye seçecek veya görevlendirecek tüketici örgütü, mühendis odası ile komisyoncu ve/veya tüccar derneğinin belirlenmesinde, bu kuruluşların o yerdeki üye sayıları esas alınır.

(10) Hakem heyeti başkanı dışında, bu maddeye göre yapılacak seçim ve görevlendirmelerde, asıl üye ile birlikte yedek üye de belirlenir.

Üyelerde aranacak şartlar

MADDE 7 − (1) Hakem heyeti üyelerinin 6 ncı maddede belirtilenlerin yanı sıra aşağıda belirtilen şartları taşımaları zorunludur:

a) T.C. vatandaşı olmak,

b) Kamu haklarından mahrum bulunmamak,

c) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak,

ç) Askerlikle ilgisi bulunmamak, askerlik çağına gelmemiş bulunmak, askerlik çağına gelinmiş ise muvazzaf askerlik hizmetini yapmış yahut erteletmiş veya yedek sınıfa geçirilmiş olmak,

d) Görevini devamlı yapmasına engel olabilecek akıl hastalığı bulunmamak,

e) On sekiz yaşından küçük, altmış beş yaşından büyük olmamak,

f) En az ön lisans mezunu olmak.

(2) Ön lisans mezunu bulunamaması halinde, illerde en az lise, ilçelerde ise en az ilköğretim okulu veya denkliği Milli Eğitim Bakanlığınca kabul edilen eğitim kurumlarından birini bitirmiş olanlar da hakem heyeti üyesi olabilir.

Üyelerin görev süresi ve üyeliğin sona ermesi

MADDE 8 − (1)(Değişik cümle:RG-7/2/2016-29617) Başkan dışındaki hakem heyeti üyelerinin görev süresi iki yıldır.Üyeler, aynı hakem heyetinde üst üste en fazla iki dönem görev yapabilir.

(2) İstifa veya vefat eden, mazeretsiz olarak üst üste üç toplantıya ya da mazeretli veya mazeretsiz bir takvim yılında altı toplantıya katılmayanlar ile 7 nci maddede belirtilen şartları taşımadığı veya sonradan kaybettiği anlaşılanların hakem heyeti üyeliği kendiliğinden sona erer.

(3) Belediye encümenince resen görevlendirilenlerin üyeliği, ilgili kuruluşça yerine seçim veya görevlendirme yapıldığında kendiliğinden sona erer.

(4) Üyeliği sona erenin yerine, hakem heyeti başkanı tarafından beş iş günü içinde ilgili yedek üye çağırılır.

(5) Üçüncü ve dördüncü fıkraya göre göreve başlayan üye, yerine geçtiği üyenin görev süresini tamamlar.

Hakem heyeti başkanının görev ve yetkileri

MADDE 9 − (1) Başkanın görev ve yetkileri şunlardır:

a) Hakem heyetini temsil ve idare etmek,

b) Hakem heyeti toplantılarına başkanlık etmek ve toplantıyı yönetmek,

c) Toplantı gündemini belirlemek ve gündemin toplantıdan önce üyelere dağıtılmasını sağlamak,

ç) İhtiyaç duyulduğunda, hakem heyeti üyelerini olağanüstü toplantıya çağırmak,

d) Toplantı katılım çizelgesinin tutulmasını sağlamak ve bunu muhafaza etmek,

e) Görevi sona eren hakem heyeti üyesinin yerine ilgili yedek üyeyi çağırmak,

f) Karar defterini muhafaza etmek,

g) Heyetin faaliyetlerine ilişkin olarak Bakanlıkça istenecek raporların düzenlenmesini sağlamak,

ğ) İlgili mevzuatla verilen diğer görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.

(2) Başkanın görevde bulunamadığı izin, hastalık ve diğer hallerde bu Yönetmelik çerçevesinde başkana verilmiş olan görev ve yetkiler, başkan vekili tarafından yerine getirilir ve kullanılır. Başkan vekili, hakem heyetinin yapacağı ilk toplantıda kendi üyeleri arasından toplantıya katılanların çoğunluğuyla seçilir.

Raportör

MADDE 10 − (1) Hakem heyetinde, heyetin çalışma ve kararlarına yönelik olarak bu maddede belirtilen görevleri yürütmek üzere bir raportör görevlendirilir. İşlem yoğunluğu fazla olan hakem heyetlerinde, Bakanlığın izni ile birden fazla raportör görevlendirilebilir.

(2) İl hakem heyetinde görev yapacak raportör, müdürlük personeli arasından il müdürünce, ilçe hakem heyetinde görev yapacak raportör ise ilçedeki kamu görevlileri arasından kaymakamca görevlendirilir. Raportörün, 7 nci maddedeki şartları taşıması zorunludur.

(3) Raportörün görevde bulunamadığı izin, hastalık ve diğer hallerde bu maddede belirtilen görevleri yapmak üzere yedek bir kişi de ikinci fıkraya göre görevlendirilir.

(4) Raportörün görevleri şunlardır:

a) Uyuşmazlığa ilişkin dosya ve raporu hazırlamak,

b) Toplantı gündemine ilişkin hazırlık yapmak ve gündemi heyet başkanının onayına sunmak,

c) Oy kullanmamak şartıyla toplantılara katılmak,

ç) Toplantı katılım çizelgesini tutmak ve heyet başkanının onayına sunmak,

d) Karar defterini tutmak ve kararlara ilişkin bilgileri sisteme aktarmak,

e) Hakem heyeti üyelerine ilişkin bilgileri sisteme aktarmak ve bu bilgileri güncellemek,

f) Hakem heyeti veya başkanca uygun görülen diğer iş ve işlemleri yapmak.

(5) İl müdürlüğü veya kaymakamlık bünyesinde, hakem heyetine ilişkin diğer iş ve işlemleri yürütmek üzere yeterli sayıda personel görevlendirilir.

Başvuru ve karar süresi

MADDE 11 − (1) Hakem heyetine, uyuşmazlık konusunu içeren bir dilekçe ile başvurulur. Uyuşmazlığa ilişkin delil teşkil eden belgeler de dilekçeye eklenir.

(2) Değeri elli bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda, hakem heyetine başvuru zorunludur.

(3) Başvurular, mal alım satım işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda malı alan ya da satanın faaliyet gösterdiği, diğer uyuşmazlıklarda ise müracaat sahibinin faaliyet gösterdiği veya ikamet ettiği yerdeki hakem heyetine yapılır.

(4) Tarafları ve konusu aynı olan uyuşmazlıklarla ilgili olarak farklı hakem heyetlerine ya da aynı hakem heyetine birden fazla başvuru yapılamaz. Aksi takdirde diğer taraf lehine derdestlik itirazında bulunma hakkı doğar.

(5) Başvurular, müracaat tarih ve sırasına göre en geç dört ay içinde görüşülüp karara bağlanır.

(6) Yetki alanı dışında kaldığı raportörün tespiti ve heyet başkanının onayı ile belirlenen uyuşmazlıklara ilişkin başvurular, ilgili hakem heyetine intikal ettirilir ve başvuru sahibine yazılı olarak bilgi verilir.

Toplantı zamanı ve yeri

MADDE 12 − (1) Toplantılar, her ayın birinci ve on altıncı gününde yapılır. Bu günlerin resmi tatil günlerine rastlaması durumunda toplantı, takip eden ilk iş günü yapılır.

(2) Gündemde görüşülecek uyuşmazlık konusu bulunmadığı takdirde toplantı yapılmaz.

(3) Hakem heyeti başkanının çağrısı üzerine olağanüstü toplantı yapılabilir. Bu durumda, toplantı tarihi iki gün önceden üyelere yazılı olarak bildirilir.

(4) Toplantılar, illerde il müdürlüğü, ilçelerde ise kaymakamlık binasında veya hakem heyetine tahsis edilen uygun bir yerde yapılır.

Toplantı gündemi

MADDE 13 − (1) Toplantı gündemi, raportör tarafından yapılacak hazırlık üzerine hakem heyeti başkanı tarafından belirlenir.

(2) İvedi olarak sonuçlandırılması gereken başvurular, hakem heyeti başkanının veya en az dört üyenin talebi üzerine öncelikle gündeme alınabilir.

(3) Toplantı gündemi, toplantı başlamadan önce üyelere dağıtılır.

Katılım çizelgesi

MADDE 14 − (1) Toplantı yeter sayısını ve üyelerin toplantılara katılımını tespit etmek amacıyla, tüm üyelerin isim ve imza bölümlerini içeren katılım çizelgesi tutulur ve hakem heyeti başkanı tarafından muhafaza edilir.

(2) Katılım çizelgesi, toplantıya katılan üyeler tarafından imzalanır. Toplantıya katılmayan üyelerin isimlerinin karşısına toplantıya katılmadığı yazılır.

Toplantılara katılım

MADDE 15 − (1) Hakem heyeti başkan ve üyelerinin bütün toplantılarda bulunmaları esastır. Toplantıya katılamayacak üyeler, hukuken geçerli mazeretlerini toplantıdan önce hakem heyeti başkanına yazılı olarak bildirir.

(2) Hakem heyeti üyeleri, münhasıran kendileri, eşleri, ikinci derece dâhil kan veya kayın hısımları ve evlatlıkları ile bunların ortak veya üyesi oldukları tüzel kişiliklerini ilgilendiren işlere ilişkin gündem maddesi görüşülürken toplantılara katılamaz ve oy kullanamaz. Aksi halde, bu gündem maddesine ilişkin alınan karar ve bu karar uyarınca yapılan işlemler hükümsüz kalır.

(3) Bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen sebeplerden dolayı toplantı yeter sayısının sağlanamaması halinde yedek üyeler münhasıran bu toplantı için çağırılır. Üyenin bu şekilde toplantının bir bölümüne katılmamış olması toplantının tamamına katılamayacağı veya katılmadığı sonucunu doğurmaz.

Toplantı ve karar yeter sayısı

MADDE 16 − (1) Hakem heyeti en az altı üye ile toplanır ve katılanların yarısından bir fazlasının oyu ile karar alır. Oyların eşitliği durumunda heyet başkanının bulunduğu taraf çoğunluk sayılır. Toplantılarda çekimser oy kullanılamaz.

İnceleme şekli

MADDE 17 − (1) Uyuşmazlığa ilişkin inceleme, raportör tarafından hazırlanan rapor ve ilgili belgelerin yer aldığı dosya üzerinden yapılır. Gerekli görülen durumlarda uyuşmazlıklar birleştirilerek incelenebilir.

(2) Hakem heyeti, tarafları dinleyebilir veya uyuşmazlığa ilişkin konularla sınırlı olmak kaydıyla heyet başkanı aracılığıyla ilgili kişi veya kuruluşlardan yazıyla bilgi ve belge isteyebilir. Bu istekler gecikmeksizin yerine getirilir. Bu süre, on beş iş gününü geçemez.

Heyetin kararları

MADDE 18 − (1) Değeri elli bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklara ilişkin hakem heyetinin vereceği kararlar ilam hükmündedir. Bu kararlar, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir.

(2) Hakem heyetinin, 5 inci maddenin ikinci fıkrası kapsamındaki uyuşmazlıklar ile değeri elli bin Türk Lirası ve üstündeki uyuşmazlıklar hakkında vereceği kararlar, ilgili mahkemelerde delil olarak ileri sürülebilir.

(3) Hakem heyetinin kararları, yalnızca bu karara esas teşkil eden uyuşmazlıklar için hüküm ifade eder.

(4) Bu maddede yer alan parasal sınırlar her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında arttırılır. Artırılan parasal sınırlar, her yıl Aralık ayı içinde Bakanlıkça Resmî Gazete’de ilan edilir.

Kararların bildirimi

MADDE 19 − (1) Kararlar, alındığı tarihten itibaren yedi gün içinde taraflara yazılı olarak bildirilir. Bu bildirimde, kararın tarihi, gerekçesi ve sonucu belirtilir. 18 inci maddenin birinci fıkrası kapsamında verilen kararlara ilişkin bildirimde, itirazın süresi ve itiraz mercii de belirtilir.

(2) Birinci fıkrada belirtilen kararlardan toptancı halinde faaliyet gösterenlerin teminatlarından kesilmesine ilişkin olanlar, gereği için ayrıca ilgili toptancı hali yönetimine de bildirilir.

(3) Bu Yönetmelik hükümlerine göre ilgililere yapılması gereken her türlü bildirim, yazılı olarak ilgilinin bizzat kendisine imza karşılığı elden teslim veya iadeli taahhütlü mektup ya da Bakanlıkça uygun görülecek diğer yöntemlerle adresine tebligat şeklinde yapılır.

(4) Bu maddede hüküm bulunmayan hallerde 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uygulanır.

Karara itiraz

MADDE 20 − (1) Taraflar, değeri elli bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklara ilişkin hakem heyeti kararlarına karşı Kanunun 10 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tebellüğ tarihinden itibaren on beş gün içinde hakem heyetinin bulunduğu yerde ticarî davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine itiraz edebilir.

(2) İtiraz, hakem heyeti kararının icrasını durdurmaz. Ancak, talep edilmesi şartıyla hâkim, hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir.

(3) Hakem heyeti kararlarına yapılan itiraz üzerine asliye ticaret mahkemesinin vereceği karar kesindir.

Karar defteri ve tutanaklar

MADDE 21 − (1) Hakem heyeti toplantıları için bir karar defteri tutulur. Bu defter, kullanılmaya başlanmadan önce sayfa numaraları verilmek ve kaç sayfadan ibaret olduğu belirtilmek suretiyle illerde il müdürü, ilçelerde kaymakamca onaylanır. Karar defterinin her sayfası mühürlenerek hakem heyeti başkanınca paraflanır ve bu defter başkanca muhafaza edilir.

(2) Hakem heyeti toplantılarına ve toplantılarda alınan kararlara her yıl (1) numaradan başlamak üzere yıl sonuna kadar teselsül eden numaralar verilir.

(3) Toplantıda alınan kararlar, en az iki nüsha olarak düzenlenen tutanakla tespit edilir. Bu nüshalardan biri dosyasında muhafaza edilir, diğeri ise karar defterinin sayfalarına ayrı ayrı yapıştırılarak il müdürlüğü veya kaymakamlık mührü ile köşelerinden mühürlenir. Tutanaklar, toplantıya katılan üyeler tarafından imzalanır. İmza işlemi, isimlerin bulunduğu sayfanın imzalanması ve diğer sayfaların paraflanması suretiyle yapılır.

(4) Karar tutanaklarının her sayfasına toplantı tarihi ve numarası yazılır. Ayrıca, alınan kararlara ilişkin oy sayısı ve varsa ret oyu veren üyelerin muhalefet şerhi de belirtilir. Bu tutanaklarda, istemin özeti, yapılan inceleme ve alınan kararlar ile dayanılan mevzuat hükümleri ve delillere de yer verilir.

(5) Kararlara ilişkin bilgiler sisteme aktarılır. Kararlara ilişkin Bakanlıkça uygun görülen bilgiler, uygun vasıtalarla ilan edilebileceği gibi, sistem üzerinden herkes tarafından da incelenebilir.

(6) Karar defteri süresiz, karar tutanaklarının bir örneği ile kararlara ilişkin ekler beş yıl süreyle muhafaza edilir ve bunlar idari ve adlî mercilerin talepleri dışında hizmet binası dışına çıkarılamaz. Diğer mevzuatla daha uzun bir süre belirlenmesi halinde bu sürelere uyulur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Toptancı Hal Konseyi

Kuruluş

MADDE 22 − (1) Malların ticaretinin Kanunun amacına uygun olarak yapılmasının sağlanması hususunda karşılıklı bilgi ve görüş alışverişinde bulunmak, sorunları incelemek ve önlemleri tespit etmek, uygulamayla ilgili kurum ve kuruluşlar arasında işbirliğini sağlamak üzere Toptancı Hal Konseyi oluşturulmuştur.

Konseyin üyeleri

MADDE 23 – (1) Konsey, Bakanlık Müsteşarının başkanlığında;

a) Bakanlıktan iki,

b) İçişleri Bakanlığından bir,

c) Maliye Bakanlığından bir,

ç) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından bir,

d) Ekonomi Bakanlığından bir,

e) Türk Standardları Enstitüsü Başkanlığından bir,

f) Türk Akreditasyon Kurumundan bir,

g) Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinden bir,

ğ) Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonundan bir,

h) Türkiye Ziraat Odaları Birliğinden bir,

ı) Türkiye Belediyeler Birliğinden bir,

i) Komisyoncu veya tüccarların ayrı ayrı ya da birlikte oluşturduğu derneklerin mensup olduğu en fazla üyeye sahip federasyondan bir,

j) Tüketici örgütlerinin mensup olduğu en fazla üyeye sahip federasyondan bir,

k) En fazla üyeye sahip üretici örgütünden bir

temsilci olmak üzere on altı kişiden oluşur.

(2) Birinci fıkranın; (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde sayılan temsilciler en az genel müdür seviyesindeki idareciler arasından, diğer bentlerinde sayılan temsilciler ise başkan, başkan yardımcıları veya genel sekreterler arasından belirlenir.

(3) Birinci fıkranın (i) bendinde belirtilen federasyonun belirlenmesinde ülke genelinde bu federasyona bağlı derneklere kayıtlı toptancı hali içinde faaliyet gösteren toplam üye sayısı, (j) bendinde belirtilen federasyonun belirlenmesinde ülke genelinde bu federasyona bağlı derneklere kayıtlı toplam üye sayısı, (k) bendindeki üretici örgütünün belirlenmesinde ise kayıtlı üretici sayısı dikkate alınır.

Konseyin görevleri

MADDE 24 – (1) Konseyin görevleri şunlardır:

a) Malların ticaretinin Kanunun amacına uygun olarak yapılmasının sağlanması hususunda bilgi ve görüş alışverişinde bulunmak,

b) Sektörün gelişmesine ilişkin araştırma ve çalışmalar yapmak,

c) Sektördeki gelişmeleri izlemek ve değerlendirmek,

ç) Sektörde yaşanan sorunları incelemek ve alınacak önlemleri tespit etmek,

d) Bakanlıkça uygun görülmesi halinde, toptancı halleri ve pazar yerleri ile Kanun kapsamındaki diğer konulara ilişkin başarılı uygulamaları olduğu tespit edilen kişi, kurum ve kuruluşları ödüllendirmek,

e) Kuruluş amaçları doğrultusunda diğer görevleri yapmak.

Konsey başkanı

MADDE 25 − (1) Konsey başkanının görev ve yetkileri şunlardır:

a) Konseyi temsil etmek,

b) Konsey toplantılarına başkanlık etmek ve toplantıyı yönetmek,

c) Konseyin toplantı gündemini belirlemek,

ç) İhtiyaç duyulduğunda, Konsey üyelerini olağanüstü toplantıya çağırmak,

d) İlgili mevzuatla verilen diğer görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak.

(2) Başkanın bulunmadığı durumlarda, bu Yönetmelik çerçevesinde başkana verilmiş olan görev ve yetkiler, görevlendirilen ilgili müsteşar yardımcısı tarafından yerine getirilir ve kullanılır.

Sekretarya

MADDE 26 − (1) Konseyin sekretarya hizmetleri, ilgili birim tarafından yerine getirilir.

(2) Sekretaryanın görevleri şunlardır:

a) Toplantı gündemine ilişkin hazırlık yapmak ve Konsey başkanının onayına sunmak,

b) Toplantı davetiyelerini ve gündemini üyelere göndermek,

c) Konseyin raportörlük, dosyalama, evrak ve arşiv işlerini yürütmek,

ç) Başkanın veya Konseyin uygun göreceği diğer iş ve işlemleri yapmak.

Toplantı ve kararlar

MADDE 27 − (1) Konsey, Başkanın çağrısı üzerine yılda bir kez Ankara’da toplanır. Başkanın uygun görmesi halinde Ankara dışında da toplantı yapılabilir. Konsey ihtiyaç halinde Başkanın çağrısı üzerine olağanüstü olarak da toplanabilir.

(2) Toplantı gündemi başkan tarafından belirlenir ve toplantıdan en az iki hafta önce üyelere bildirilir. Toplantı sırasında uygun görülen hususlar, toplantıya katılanların çoğunluğunun oyuyla gündeme alınabilir.

(3) Konsey kararları, toplantıya katılanların yarısından bir fazlasının oyu ile alınır. Oyların eşitliği durumunda başkanının bulunduğu taraf çoğunluk sayılır.

(4) Konsey toplantılarında alınan kararlar tavsiye niteliğinde olup, öncelikle ele alınmak üzere ilgili mercilere iletilir.

(5) Diğer kurum ve kuruluş temsilcileri ile uzman kişiler, gündemdeki konularla ilgili olarak toplantılara katılmak ve görüş bildirmek üzere davet edilebilir.

Komisyonlar

MADDE 28 − (1) Konsey, araştırma ve çalışmalarda bulunmak üzere, gerekli görülen hallerde geçici olarak çalışma komisyonları kurabilir. Bu komisyonların çalışma usul ve esasları, Konsey tarafından belirlenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Huzur hakkı ve diğer giderler

MADDE 29 − (1) Hakem heyeti üyeleri ile raportörlere, katıldıkları her toplantı için huzur hakkı ödenir. Ancak, huzur hakkı ödenecek toplantı sayısı bir ayda ikiden fazla olamaz.

(2) Toplantı başına ödenecek huzur hakkının hesaplanmasında, (1.500) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak miktar esas alınır.

(3) Hakem heyeti üyeleri ve raportörlerine yapılacak huzur hakkı ödemeleri ile hakem heyetine ilişkin bu Yönetmeliğin uygulanmasından kaynaklanacak diğer bütün giderler, Bakanlık il müdürlükleri bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.

(4) Toptancı Hal Konseyine ilişkin bu Yönetmeliğin uygulanmasından kaynaklanacak bütün giderler, Bakanlık ilgili birim bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.

Denetim

MADDE 30 − (1) Bakanlık, hakem heyetinin çalışmaları ile ilgili olarak her türlü araştırma, inceleme ve denetim yapmaya yetkilidir. Uyuşmazlıklara ilişkin hakem heyeti kararları, denetim kapsamı dışındadır.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 31 – (1) 26/8/1998 tarihli ve 23445 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Toptancı Hal Hakem Kurulları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçiş hükümleri

GEÇİCİ MADDE 1 − (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir ay içinde hakem heyetinin oluşturulması ve faaliyete geçmesine yönelik iş ve işlemler il müdürlüklerince tamamlanır.

(2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce Kanuna göre oluşturulan hakem heyetlerinin üyelerine ve raportörlere, 29 uncu madde hükümleri çerçevesinde huzur hakkı ödenir.

(3) 6 ncı maddenin sekizinci fıkrasında belirtilen, sisteme kayıtlı üye sayılarının dikkate alınma zorunluluğu 1/1/2014 tarihine kadar aranmaz.

(4) Hakem heyeti üyelerine ilişkin bilgiler ile heyet kararlarının, 10 uncu maddenin dördüncü fıkrası ile 21 inci maddenin beşinci fıkrası uyarınca sisteme aktarılma zorunluluğu 1/1/2014 tarihine kadar aranmaz.

(5) Bakanlığın il müdürlüklerinin teşkilatlanması tamamlanıncaya kadar, bu Yönetmeliğe göre Bakanlık il müdürlüklerince yapılması gereken iş ve işlemler, 3/6/2011 tarihli ve 640 sayılı Gümrük ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 4 üncü maddesine istinaden Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının il müdürlükleri tarafından yerine getirilir.

Yürürlük

MADDE 32 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 33 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük ve Ticaret Bakanı yürütür.

 Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
TarihiSayısı
11/7/201228350
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
TarihiSayısı
17/2/201629617
2  
3