22 Aralık 2011 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28150

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

EVCİL HAYVAN GENETİK KAYNAKLARININ KORUNMASI VE SÜRDÜRÜLEBİLİR KULLANIMI HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Türkiye’de bulunan evcil hayvan genetik kaynakları kapsamında, bu kaynakların korunması ve sürdürülebilir kullanımı ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 10 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Alt komite: Evcil hayvan genetik kaynaklarının korunması ve sürdürülebilir kullanımı ile ilgili olarak Ulusal Komitenin belirleyeceği uzmanlardan oluşturulan geçici komiteyi,

b) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

c) Evcil hayvan genetik kaynakları: Türkiye’de yetiştiriciliği yapılan evcil hayvan türlerine ait; ırk, tip, hat,ekotip ve toplulukları,

ç) Genel Müdürlük: Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğünü,

d) Hayvan gen bankası: Embriyo, sperma, ovum, hücre, doku, DNA ve diğer hayvansal genetik materyallerin yapay yöntemlerle ve ağırlıklı olarak dondurularak koruma altına alındığı yeri,

e) HGK: Evcil hayvan genetik kaynaklarını,

f) HGK çalışma grubu: Hayvancılık ve Su Ürünleri Daire Başkanlığı bünyesinde oluşturulan, hayvan genetik kaynakları ile ilgili iş ve işlemlerden sorumlu Genel Müdürlük birimini,

g) Koordinatör: HGK Ulusal Koordinatörünü,

ğ) Koruma: HGK’nın korunmasını,

h) Sürdürülebilir kullanım: HGK’nın arz, talep, ekonomik, teknik ve teknolojik olanaklarının geliştirilerek, nakdi destekleme olmaksızın yetiştirilip, uzun dönemde çeşitliliklerinin azalmasına yol açmayacak şekilde ve oranda kullanımını,

ı) Ulusal Komite: Evcil Hayvan Genetik Kaynaklarını Koruma Ulusal Komitesini,

i) Tavsiye komisyonları: Ulusal Komitenin belirleyeceği konularda çözüm, planlama ve uygulama önerileri oluşturmak üzere ilgili uzmanlardan oluşturulan sürekli komisyonları, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

HGK Çalışma Grubu Görevleri,

Ulusal Komite ve Tavsiye Komisyonlarının Kuruluşu, Çalışma Esasları ve Görevleri

HGK çalışma grubunun görevleri

MADDE 4 – (1) Korunma ve sürdürülebilir kullanım ile ilgili iş ve işlemler Genel Müdürlüğün HGK çalışma grubu tarafından yürütülür.

(2) HGK çalışma grubunun görevleri aşağıda belirtilmiştir.

a) HGK’nın tanımlanması, dökümünün yapılması, risk ve eğilimlerinin belirlenip izlenmesi, koruma ve sürdürülebilir kullanımı, politika, kurum ve altyapı geliştirme çalışmalarının yürütülmesi için gerekli eşgüdümü sağlar.

b) HGK’nın mevcut tüm yöntemlerle canlı olarak ve gen bankalarında korunması ve sürdürülebilirliğinin sağlanması amacıyla tedbirler alır.

c) Korumada karşılaşılan sorunları belirler ve önceliklendirir. Ulusal Komite ve ilgili tavsiye komisyonu ile birlikte çözüm önerileri geliştirir, uygulamaya koyar ve denetler.

ç) Uluslararası platformlarda Bakanlığı temsilen, Genel Müdürlük sorumluluğundaki görevleri yürütür, ülke raporlarını hazırlar, teknik işbirliği sağlar, gelişmeler hakkında ilgili paydaşları bilgilendirir, çalışma konularında ilgili birim, kurum ve kuruluşlar arasında eşgüdüm ve işbirliği sağlar.

d) Eğitime yönelik gereksinim ve konularını belirler ve yurt içi veya yurt dışı eğitimleri organize eder.

e) HGK ve korumanın kamuoyuna tanıtımı, benimsetilmesi, yetiştirici katkı ve desteğinin sağlanması amacıyla her türlü yayım faaliyetini düzenler.

f) Ulusal Komite toplantı gündemi ve ilgili bilgi ve belgeleri olağan toplantılarda toplantı tarihinden en az otuz gün, olağanüstü toplantılarda ise en az onbeş gün önceden üyelere gönderir.

Ulusal Komitenin kuruluşu

MADDE 5 – (1) Ulusal Komite Bakanlık ilgili Müsteşar Yardımcısı başkanlığında ve aşağıda belirtilen üyelerden oluşur.

a) Bakanlık ilgili birimlerinden sekiz temsilci,

1) Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğünden; Genel Müdür, ilgili Genel Müdür Yardımcısı, Hayvancılık ve Su Ürünleri Araştırmaları Dairesi Başkanı ve Koordinatör,

2) Hayvancılık Genel Müdürlüğünden ilgili Genel Müdür Yardımcısı,

3) Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünden ilgili Genel Müdür Yardımcısı,

4) Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğünden ilgili Genel Müdür Yardımcısı,

5) Tarım Reformu Genel Müdürlüğünden ilgili Genel Müdür Yardımcısı.

b) Çevre ve Şehircilik Bakanlığından bir temsilci,

c) Orman ve Su İşleri Bakanlığından bir temsilci,

ç) Ziraat ve veteriner fakültelerinden altı temsilci,

d) TÜBİTAK’tan bir temsilci,

e) İlgili meslek kuruluşlarından üç temsilci,

f) İlgili sivil toplum kuruluşlarından üç temsilci.

Ulusal Komitenin çalışma esasları

MADDE 6 – (1) Ulusal Komitenin çalışma esasları aşağıda belirtilmiştir:

a) Ulusal komite, Mayıs ve Kasım aylarında olmak üzere yılda iki kez olağan olarak, gerektiğinde Bakanlığın daveti veya üyelerin en az 1/3’ünün Genel Müdürlüğe yazılı olarak toplantı talebinde bulunması halinde olağanüstü olarak toplanır.

b) Ulusal komite, toplam üye sayısının en az 2/3’ü ile toplanır.

c) Kararlar, toplantıya katılan üyelerin 2/3 çoğunluğu ile alınır.

Ulusal Komitenin görevleri

MADDE 7 – (1) Ulusal Komitenin görevleri aşağıda belirtilmiştir.

a) Koruma faaliyetleri ile ilgili ilkeleri, hedefleri ve politikaları belirlemek,

b) Önceki dönem çalışmalarını değerlendirmek ve sonraki dönem çalışma programını yapmak,

c) Uygulamada karşılaşılan sorunlar ile ilgili çözüm önerileri hazırlamak,

ç) Koruma ve HGK’nın yetiştirilmesi faaliyetleri ile ilgili araştırma ve eğitim çalışmalarında ana hedefleri belirlemek,

d) Koruma amaçlı olarak, hayvan varlığının envanteri, tespiti, değerlendirilmesi ve hedeflere ulaşılabilmesi için önerilerde bulunmak,

e) Gerektiğinde, HGK’nın koruma ve sürdürülebilir kullanımı ile ilgili konularda tavsiye komisyonları ve alt komiteler oluşturmak ve bu komisyon ve komitelerin çalışma konularını belirlemek,

f) HGK’nın yurt içi ve yurt dışı kullanımı, ithalatı ve ihracatı ile ilgili kararlar almak.

Tavsiye komisyonlarının kuruluşu

MADDE 8 – (1) Tavsiye komisyonları; Ulusal Komite tarafından koruma ve sürdürülebilir kullanım ana başlığı altında gerekli görülen konularda ve belirlenecek en az üçer üyeden oluşmak üzere ve Bakanlık oluruyla oluşturulur.

Tavsiye komisyonlarının çalışma esasları

MADDE 9 – (1) Tavsiye komisyonlarının çalışma esasları aşağıda belirtilmiştir.

a) Tavsiye komisyonları, HGK çalışma grubu koordinasyonunda yılda bir kez Şubat ayında olağan, en az iki komisyon üyesinin kararı ile olağanüstü olarak toplanır.

b) İlk toplantıda kapalı oylama ile en çok oy alan üye, tavsiye komisyonu başkanı olarak seçilir.

c) Her tavsiye komisyonu çalışma yöntemini kendisi belirleyebilir.

ç) Tavsiye komisyonları, toplam üye sayısının en az 2/3’ü ile toplanır.

d) Tavsiye komisyonlarının kararları, toplantıya katılan üyelerin çoğunluğu ile alınır.

e) Tavsiye komisyonlarının görüşleri rapor halinde Ulusal Komiteye sunulur.

Tavsiye komisyonlarının görevleri

MADDE 10 – (1) Tavsiye komisyonlarının görev konuları Ulusal Komite tarafından belirlenir.

(2) Görevli olduğu konuda; Bakanlığa ve Ulusal Komiteye danışmanlık yapar ve önerilerde bulunur.

(3) Ulusal Komite tarafından görevlendirildiği hususlardaki faaliyetler ile ilgili mevcut durumu tespit ederek ilkeleri, hedefleri ve çalışma esaslarını belirler. Etkin uygulama tekniklerini saptar ve değerlendirir, karşılaşılan sorunlar ve bunların çözümleri ile ilgili rapor hazırlar, görüş geliştirir ve hedeflere ulaşılabilmesi için Ulusal Komiteye önerilerde bulunur.

(4) Bir sonraki toplantının gündemini oluşturur ve yapılacak çalışmaları belirler.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Uygulama ve Uluslararası İşbirliği

Uygulama

MADDE 11 – (1) Onaya sunulacak Ulusal Komite tavsiye kararları Bakanlığa bildirilir. Bakanlığın onayı ile yürürlüğe girer.

Uluslararası işbirliği

MADDE 12 – (1) Koruma altına alınan HGK’nın yurt dışına çıkarılması ile yabancı kişi ve kuruluşların bu kaynaklar üzerinde yapacakları çalışmalar; mevzuata uygunluğa, Ulusal Komitenin tavsiyesine ve Bakanlığın iznine bağlıdır.

(2) Genel Müdürlük, HGK’nın korunması ile ilgili uluslararası kuruluşlarının faaliyetlerine katılarak Bakanlığın bu kuruluşlar nezdinde temsil edilmesini sağlar. Bu kuruluşlar ile işbirliği halinde araştırma, eğitim ve bilimsel faaliyetler gerçekleştirebilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 13 – (1) 21/6/2003 tarihli ve 25145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvan Gen Kaynaklarının Korunması Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 14 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

22 Aralık 2011 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28150

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

EVCİL HAYVAN GENETİK KAYNAKLARININ TESCİLİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinin tesciline ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinin tescili ile ilgili hususları ve bunlarla ilgili sınai mülkiyet haklarını kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 10 uncu maddesi ile 21/12/1967 tarihli ve 969 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Merkez ve Taşra Kuruluşlarına Döner Sermaye Verilmesi Hakkında Kanunun 3 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Alt komiteler: Tüm evcil hayvan türleri için ayrı oluşturulan, evcil hayvan tescil alt komitelerini,

b) Araştırma enstitüsü: Bakanlığa bağlı araştırma enstitülerini,

c) Araştırma istasyonu: Bakanlığa bağlı araştırma istasyonlarını,

ç) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

d) Çalışma grupları: Evcil hayvan tescil çalışma gruplarını,

e) Danışman: Tescil edilecek HGK ile ilgili olarak alt komiteye başkanlık, Genel Müdürlük ve Komiteye danışmanlık yapan, görevli olduğu tür ile ilgili uzmanı,

f) Ekotip: Sınırlı bir alanda mevcut çevresel koşullara, doğal seleksiyon ve yetiştirici tercihleri sonucunda uyum sağlamış ve bu nedenle türünün diğer bireylerinden fizyolojik veya morfolojik farklılıklara sahip olmuş hayvan topluluğunu,

g) Evcil hayvan milli tescil listesi: Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinden Komite tarafından tesciline karar verilmiş ve tescili Resmî Gazete’de yayımlananların yer aldığı listeyi,

ğ) Evcil Hayvan Tescil Sorumlusu: HGK çalışma grubunda görev yapan HGK tescili ile ilgili iş ve işlemlerden sorumlu olan kişiyi,

h) Genel Müdürlük: Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğünü,

ı) Hat: Bir ırk içinde akrabalı yetiştirme ile elde edilen veya doğal koşullarda yöresel izolasyon nedeniyle akrabalık derecesi artmış ve bu nedenle genotipik benzerlikleri yüksek olan hayvanların oluşturduğu grubu,

i) HGK: Evcil hayvan genetik kaynaklarını,

j) HGK çalışma grubu: Hayvancılık ve Su Ürünleri Daire Başkanlığı bünyesinde oluşturulan, hayvan genetik kaynakları ve tescili ile ilgili iş ve işlemlerden sorumlu Genel Müdürlük birimini,

k) Hibrit: Irklar veya hatlar arasında melezleme sonucu elde edilebilen, üstün nitelikleri olan fakat sahip oldukları bu nitelikleri döllerine aktaramayan hayvanları,

l) Irk: Bir türün içerisinde yer alan, yetiştiricilik uygulamaları ve yetiştirilme ortamının etkisiyle ayırıcı ortak özelliklere sahip olmuş ve bu özelliklerini döllerine geçirebilen hayvan gruplarını,

m) Komite: Evcil hayvan tescil komitesini,

n) Melezleme: İki veya daha fazla ırk veya hattan hayvanların çiftleştirilmesini, bu ırk ve hatların genotipleriniçeşitli oranlarda taşıyan hayvanlar elde edilmesini,

o) Referans: Evcil hayvan tescil başvurusundaki bilgileri doğrulamak amacıyla başvuruya eklenmesi gereken belgeleri,

ö) Sınai mülkiyet hakkı: Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinin adına tescil olunduğu gerçek veya tüzel kişilere sağlanan ticari hakları,

p) Tescil: Fenotipik ve genotipik olarak özgün niteliklere sahip, bu özellikleri bakımından bir örnek olduğu ve bunları döllerine geçirebildiği bilimsel olarak tespit edilmiş olan; Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinin, türü içerisinde farklı bir hayvan grubu olduğunun Komite tarafından kabulü ve bilinen tüm özelliklerinin kayda alınıp Resmî Gazete’de yayımlanması ile resmiyet kazanan işlemi,

r) Tip: Bir ırk içinde bazı özellikler bakımından farklılaşmış veya melezleme ile elde edilmiş ve özelliklerinidöllerine aktaran hayvan gruplarını,

s) Tür: Ortak özelliklere sahip olan, aralarında çiftleştiklerinde döl verimli döller veren ve ortak özelliklerini döllerine aktaran hayvan gruplarını,

ş) Yeni oluşturulan ırk: Melezleme sonucu elde edilen çeşitli özellikleri bakımından bir örnek ve bu özelliklere sahip döl verimli döller veren hayvan gruplarını,

t) Yerli ırk: Bulunduğu bölgede çok uzun bir zaman dilimi boyunca yetiştirilme sonucu ortaya çıkmış, yetiştirme bölgesinin koşullarına adapte olmuş, bu özelliklerini döl verimli döllerine aktaran, aynı türden ve bir örnek hayvan gruplarını,

u) Yöresel tip: Bir ırk içinde yöresel şartlar etkisiyle bazı özellikler bakımından farklılaşmış ve bu özellikleridöllerine aktaran hayvan gruplarını,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

HGK Çalışma Grubunun Görevleri, Komite, Alt Komite ve

Çalışma Gruplarına İlişkin Hükümler

HGK çalışma grubunun görevleri

MADDE 5 – (1) HGK’nın tescili ile ilgili iş ve işlemler HGK çalışma grubu tarafından yürütülür.

(2) HGK çalışma grubunun görevleri aşağıda belirtilmiştir.

a) HGK’nın tescili ile ilgili her türlü iş ve işlemleri yapmak,

b) Komite, alt komiteler ve çalışma gruplarının eşgüdümünü sağlamak ve toplantıları düzenlemek,

c) Alt komiteleri ve çalışma gruplarını oluşturmak,

ç) Çalışma gruplarının çalışma talimatını alt komite ile birlikte oluşturmak,

d) Komitenin toplantı gündemini ve tescili talep edilen genotiple ilgili bilgi ve belgeleri olağan toplantılarda toplantı tarihinden en az otuz gün, olağanüstü toplantılarda ise en az onbeş gün önceden üyelere göndermek,

e) Gerektiğinde tescil talebinde bulunan gerçek veya tüzel kişileri ilgili toplantıya davet etmek.

Komitenin kuruluşu

MADDE 6 – (1) Komite, Bakanlık Müsteşar Yardımcısı başkanlığında ve aşağıda belirtilen kurum ve kuruluşların temsilcilerinden oluşur.

a) Bakanlığın ilgili birimlerinden yedi temsilci,

1) Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğünden; Genel Müdür, ilgili Genel Müdür Yardımcısı, Hayvancılık ve Su Ürünleri Araştırmaları Dairesi Başkanı, HGK Ulusal Koordinatörü, Evcil Hayvan Tescil Sorumlusu,

2) Hayvancılık Genel Müdürlüğünden ilgili Genel Müdür Yardımcısı,

3) Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünden ilgili Genel Müdür Yardımcısı,

b) Ziraat ve veteriner fakültelerinden dört temsilci,

c) Türk Patent Enstitüsünden bir temsilci,

ç) Türk Standartları Enstitüsünden bir temsilci,

d) İlgili meslek kuruluşlarından üç temsilci,

e) İlgili sivil toplum kuruluşlarından bir temsilci.

Komitenin çalışma esasları

MADDE 7 – (1) Komitenin çalışma esasları aşağıda belirtilmiştir.

a) Komite, Mayıs ayında olağan, Bakanlığın daveti veya en az altı Komite üyesinin talebi üzerine olağanüstü olarak toplanır.

b) Komite, toplam üye sayısının en az 2/3’ü ile toplanır.

c) Kararlar, toplantıya katılan üyelerin 2/3 çoğunluğu ile alınır.

Komitenin görevi

MADDE 8 – (1) Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinin tesciline ilişkin her türlü iş ve işlemleri yapmak veya yaptırmak ile görevlidir.

Alt komitelerin kuruluşu

MADDE 9 – (1) Alt komiteler, tüm evcil hayvan türleri için; HGK çalışma grubu tarafından Bakanlık oluruyla görevlendirilen bir danışman, konusunda uzman en az bir üye ve Evcil Hayvan Tescil Sorumlusu olmak üzere en az üç üyeden oluşturulur.

Alt komitelerin çalışma esasları

MADDE 10 – (1) Alt komiteler, danışman başkanlığında alt komite üye/üyeleri ve Evcil Hayvan Tescil Sorumlusunun katılımıyla gerekli görülen durumlarda toplanır.

(2) Alt komitenin çalışma takvimi, alt komite toplantısı öncesinde, alt komite danışmanı ve Evcil Hayvan Tescil Sorumlusu tarafından oluşturulur.

Alt komitelerinin görevleri

MADDE 11 – (1) Alt komitelerinin görevleri aşağıda belirtilmiştir.

a) Komitenin verdiği görevleri yapmak ve sonuçlarını Komiteye sunmak,

b) Gerektiğinde HGK çalışma grubu ile birlikte, tescil edilecek; Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritleri ile ilgili çalışma gruplarını oluşturmak,

c) Çalışma grubunun hazırladığı tescile esas listeleri incelemek, bilgileri kontrol etmek, eksik verileri tamamlamak veya tamamlanmasını sağlamak ve Komiteye sunulacak şekilde düzenlemek,

ç) Çalışma gruplarının çalışma ilkelerinin belirlenmesinde HGK çalışma grubuna yardımcı olmak.

Çalışma gruplarının kuruluşu

MADDE 12 – (1) Çalışma grupları; araştırma enstitü/istasyonunda görevli, konu ile ilgili en az iki araştırmacı üyeden oluşmak üzere Genel Müdürlük oluru ile oluşturulur. Üyeler, HGK çalışma grubu tarafından belirlenir.

Çalışma gruplarının çalışma esasları

MADDE 13 – (1) Çalışma grubu üyeleri, Genel Müdürlüğün yazılı talebi doğrultusunda Evcil Hayvan Tescil Sorumlusu ile birlikte çalışır.

Çalışma gruplarının görevleri

MADDE 14 – (1) Alt komite ve HGK çalışma grubu tarafından verilen görevleri yapar ve sonuçlarını ilgili alt komiteye sunar.

(2) Tescil edilecek Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile ilgili yayımlanmış kaynakları belirler, temin eder ve ilgili tescil formunu doldurur.

(3) Görevlendirildiği Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile ilgili kaynakların arşivini, araştırma enstitü veya istasyonunda oluşturur, yapılan yeni araştırmaları takip eder, arşivi günceller ve bu kaynakların birer örneğini HGK çalışma grubuna gönderir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Tescil Uygulama Esasları

Tescil başvurusu ve inceleme

MADDE 15 – (1) Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinin tescili için başvuru şartları aşağıda belirtilmiştir.

a) Yerli evcil hayvan ırkı, yöresel tipi, ipekböceği hattı, arı ekotipleri veya oluşturulan ırkların tescili Bakanlık adına yapılır, gerçek ve tüzel kişiler kendi adlarına başvuruda bulunamazlar.

b) Oluşturulan saf veya melez tipler ile hat, ekotip ve hibritlerin tescili için gerçek ve tüzel kişiler, her birinden ikişer adet olmak üzere bilimsel belge, makale ve genotipi geliştiren tarafından onaylanmış veya yayımlanmış referansı ile Genel Müdürlük internet sayfasında yer alan tescil talep formlarını doldurmuş olarak Genel Müdürlüğe ibraz eder.Belgelerin tesliminden sonra inceleme süreci aşağıdaki sıraya göre gerçekleştirilir.

1) HGK çalışma grubu ön inceleme yapar, başvuru yapan gerçek veya tüzel kişilerden, varsa eksik bilgi ve belgelerin tamamlanmasını talep eder ve eksiksiz tescil başvurularını Komiteye sunar.

2) Komite, referansları yeterli bulması halinde tescile karar verir. Gerekli gördüğü hallerde, tescil başvurusunu incelemek üzere ilgili alt komiteyi görevlendirir.

3) Alt komite, beyan edilen bilgileri ve referansı inceler, varsa başvuruya ilişkin eksik bilgilerin tamamlanması için gerekli koşulları belirler. Gerekli gördüğünde bilgilerin doğruluğunu test eder veya ettirir. Tescil başvurusunun incelenmesi ve testler nedeniyle doğacak masraflar, başvuru sahibince karşılanacak olup Genel Müdürlük uzmanlarınca belirlenecek ücret ilgili araştırma enstitüsü veya araştırma istasyonu müdürlüğü döner sermaye işletmesine yatırılır.

4) Tescil sürecinde, oluşturulan tip, hat, ekotip ve hibritlere ilişkin pedigrili yetiştiricilik uygulamalarının ve beyan edilen bilgilerin doğruluğu, tescili izleyen süreçte yetiştiriciliğin uygun şekilde sürdürülmesi ve tescili yapılmışgenotipin devamlılığı Komitenin yetkilendirdiği hayvan ıslahı konusunda uzman kişi veya kuruluşlarca denetlenir.

5) Alt komite, tescil başvurusu ile ilgili olarak hazırladığı raporu Komiteye sunar.

6) Komitenin tescil kararları, Resmî Gazete’de yayımlanır. Tescil kararına itirazlar, gerekçesiyle birlikte en geç iki ay içinde Genel Müdürlüğe yapılır.

7) İtirazın incelenme sürecindeki masrafların karşılığı olarak Genel Müdürlük tarafından belirlenecek ücret, itiraz sahibinden başvurusu sırasında ilgili araştırma enstitüsü veya istasyonu müdürlüğü döner sermaye işletmesine yatırılır.

8) Gerekçeli itiraz, ilgili alt komite tarafından incelenir.

9) İtiraz ve gerekçeler tescil başvuru sahibine iletilir. Tescil başvuru sahibi iki ay içerisinde itiraz ile ilgili savunma ve görüşlerini veya bu hakkını kullanmayacağını Genel Müdürlüğe yazı ile bildirir.

10) Alt komite tarafından hazırlanacak itirazla ilgili rapor, savunma için verilen sürenin bitiminden sonra en geç üç ay içerisinde veya türün ve inceleme konusunun gereği olarak üç aydan daha fazla süre gerektiğinde, incelemeyi yürüten uzmanlarca talep edilen ve HGK çalışma grubu tarafından kabul edilmiş olan ek süre sonunda Komiteye sunulur.

11) Alt komitenin itirazla ilgili raporunun görüşülmesi Komitenin izleyen ilk toplantısında gündeme alınır. Tescil başvuru sahibi ve itiraz sahibi, iddialar ve savunmalar alınmak üzere Komite toplantısına davet edilir. Bu aşamada Komite tarafından alınacak karar kesin olup, tescile aynı veya benzer gerekçelerle itiraz edilemez.

Evcil hayvan milli tescil listesi

MADDE 16 – (1) Türkiye yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, hattı ve ekotipleri ile yeni oluşturulan evcil hayvan ırkı, tipi, hattı, ekotipi ve hibritleri tescili Resmî Gazete’de yayımlandıktan sonra evcil hayvan milli tescil listesine kaydedilir.

Sınai mülkiyet hakları

MADDE 17 – (1) Sınai mülkiyet hakları, tescilden sonra kazanılır.

a) Sınai mülkiyet haklarının korunmasında; ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

b) Yerli evcil hayvan ırkı, tipi, yöresel tipi, ipekböceği hattı, arı ekotipleri veya oluşturulan ırkların sınaimülkiyet hakkı, devlet adına Bakanlığa aittir.

c) Yeni oluşturulan hayvan tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinin her türlü ticari üretim ve satış hakları tescil ettirene aittir. Tescil sahibinin yazılı izni olmaksızın başkaları tarafından ticari amaçlı üretilip satılması yasaktır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 18 – (1) 17/6/2003 tarihli ve 25141 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvan Irklarının Tesciline İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Tescil başvuruları

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 15 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, kamu kuruluşları tarafından oluşturulan evcil hayvan tipi, hattı, ekotipi ve hibritlerinden bu Yönetmeliğin yayınlanmasından önce başvuru koşullarına sahip olanlar, tescil başvurularını 31/12/2012 tarihine kadar yapabilir.

Yürürlük

MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

22 Aralık 2011 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28150

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

HAYVANLARIN TANIMLANMASI İLE VETERİNER BİYOLOJİK ÜRÜNLERİN UYGULAMA ÜCRETLERİ YÖNETMELİĞİ

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; ihbarı mecburi hayvan hastalıkları ve diğer hayvan hastalıklarına karşı resmî, yetkilendirilmiş veteriner hekim veya yardımcı sağlık personeli tarafından Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının programlı veya projeli çalışmaları kapsamında hayvanlara uygulanacak veteriner biyolojik ürünler ile hayvanların tanımlanmasında kullanılan kulak küpesi, mikroçip gibi tanımlama araçları için hayvan sahipleri veya bakıcıları tarafından uygulayıcıya ödenecek uygulama ücretlerinin belirlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının programlı veya projeli çalışmaları kapsamında resmî, yetkilendirilmiş veteriner hekim veya yardımcı sağlık personeli tarafından yapılan veteriner biyolojik ürün uygulamalarını ve hayvanların tanımlanmasında kullanılan kulak küpesi, mikroçip ve benzeri tanımlama araçları ile ilgili uygulamaları kapsar.

(2) Bu Yönetmelik, püskürtme, dumanlama, pulverize ve içme suyu şeklinde yapılan kanatlı aşılamaları kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası ile 14 üncü maddesinin üçüncü fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) Hayvan: Suda yaşayan hayvanlar, sürüngenler ve amfibik hayvanlar dâhil omurgalı ve omurgasız canlıları,

c) Hayvan sahibi: Hayvanların mülkiyet hakkını üzerinde bulunduran gerçek veya tüzel kişiyi,

ç) Makbuz: Hayvanların tanımlanması ve veteriner biyolojik ürün uygulamasından sonra resmî, yetkilendirilmiş veteriner hekim veya yardımcı sağlık personeli tarafından hayvan sahiplerine veya bakıcılarına verilen ve uygulama ücretlerinin alındığını gösteren belgeyi,

d) Resmî veteriner hekim: 5996 sayılı Kanun kapsamında verilen görevleri Bakanlık adına yapan Bakanlık personeli veteriner hekimi,

e) Uygulayıcı: Hayvanların tanımlanması ve veteriner biyolojik ürün uygulamalarında görev alan resmî veteriner hekimi, yetkilendirilmiş veteriner hekimi ve yardımcı sağlık personelini,

f) Veteriner biyolojik ürünleri: Hayvanlarda aktif veya pasif bağışıklık oluşturmak, bağışıklığın seviyesini ölçmek veya hastalık teşhisi için hazırlanmış aşı, serum gibi ürünler ile teşhis kitlerini,

g) Yardımcı sağlık personeli: Resmî veya yetkilendirilmiş veteriner hekime, hayvan sağlığı hizmeti sırasında yardımcı olan ve resmî veya yetkilendirilmiş veteriner hekim sorumluluğunda görev yapan hayvan sağlık teknisyeni/teknikerini, veteriner sağlık teknisyeni/teknikerini, laborantı,

ğ) Yetkilendirilmiş veteriner hekim: Bakanlıkta görevli veteriner hekimler dışında, verilecek resmî görevleri yürütmek üzere Bakanlık tarafından yetki verilen veteriner hekimi,

ifade eder.

Hayvanların tanımlanması ile veteriner biyolojik ürün uygulamaları

MADDE 5 – (1) Koruyucu ve tedavi edici maksatla yurt içinde üretilen veya ithal edilen, hayvanlarda aktif veya pasif bağışıklık oluşturmak, bağışıklığın seviyesini ölçmek veya hastalık teşhisi için hazırlanmış aşı, serum gibi ürünler ile teşhis kitlerinin uygulandığı ihbarı mecburi hayvan hastalıkları ve diğer hayvan hastalıklarında bu Yönetmelikte belirtildiği şekilde hayvan sahipleri veya bakıcılarından veteriner biyolojik ürün uygulama ücreti alınır.

(2) Hayvanların kulak küpesi, mikroçip ve benzeri tanımlama araçları ile tanımlanması durumunda bu Yönetmelikte belirtildiği şekilde hayvan sahipleri veya bakıcılarından tanımlama ücreti alınır.

Hayvanların tanımlanması ile veteriner biyolojik ürün uygulama ücreti

MADDE 6 – (1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen şekilde hayvanlara yapılan her türlü veteriner biyolojik ürün uygulamalarının ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen tanımlama uygulamalarının ücretleri her yıl Bakanlık tarafından tespit edilir.

(2) Hayvanların tanımlanması ve veteriner biyolojik ürün uygulaması sonunda uygulayıcılar tarafından alınan ücret için Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslara göre makbuz düzenlenir.

(3) Hayvanların tanımlanma ile veteriner biyolojik ürün uygulama ücretleri uygulamayı yapana aittir.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 7 – (1) 24/6/1989 tarihli ve 20205 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Aşılama ve Serumlama Ücretleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 8 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 9 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

22 Aralık 2011 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28150

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

RUAM HASTALIĞINA KARŞI KORUNMA VE MÜCADELE YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Ruam hastalığına karşı hastalıktan korunma ve hastalıkla mücadele edilmesini sağlamaktır.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; Ruam hastalığından şüphe edilmesi durumunda hastalığın bildirimi, şüphe edilen ve hastalık teyidi yapılan işletmelerde hastalığın kontrolü ve hastalıktan korunmak için alınması gereken önlemleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 4 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) Gözetim: Herhangi bir hayvancılık işletmesinin, işletmecisinin veya bunların faaliyetlerinin dikkatli bir şekilde gözlemlenmesini,

c) Hastalık teyidi: İntradermik Mallein ya da laboratuvar sonuçlarına dayalı olarak yetkili otorite tarafından hastalık varlığının ilanını,

ç) Hayvan sahibi veya bakıcısı: Hayvanların mülkiyetini haiz veya ücret karşılığında veya ücretsiz, muhafaza etmekle görevlendirilen, gerçek veya tüzel kişi veya kişileri,

d) İl/ilçe müdürlüğü: İl gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüğü ile ilçe müdürlüğünü,

e) İmha: Öldürülen hayvanların veya öldürülen hayvanlara ait ürünlerin toplanması, nakil edilmesi, depolanması ve çukura gömülerek veya yakma ünitelerinde yakılarak yok edilmesini,

f) İşletme: İçinde hayvanların yetiştirildiği veya muhafaza edildiği herhangi bir kuruluşu,

g) Karantina: Bulaşıcı bir hayvan hastalığına yakalanmış hayvanların, hastalığın yayılmasının önlenmesi için geçici olarak diğerlerinden ayrılması biçiminde alınan önlemi,

ğ) Mihrak: Yetkili otorite tarafından hastalık varlığının doğrulandığı, hastalığın seyrettiği işletmeyi,

h) Resmî veteriner hekim: Bakanlık adına görev yapan Bakanlık personeli veteriner hekimi,

ı) Ruam hastalığı (mankafa hastalığı): Burkholderia mallei isimli bakteri tarafından oluşturulan, insanlara da bulaşabilen, tektırnaklı hayvanların bulaşıcı hastalığını,

i) Serbest veteriner hekim: 6343 sayılı Kanuna göre mesleğini serbest olarak icra etme yeteneğine sahip veteriner hekimi,

j) Veteriner Kontrol Enstitüsü Müdürlüğü: Hastalığın teşhisinden, mücadelesinden ve gözetim programlarından sorumlu olan doğrudan Bakanlığa bağlı Enstitü Müdürlüğünü,

k) Yetkilendirilmiş veteriner hekim: Bakanlıkta görevli veteriner hekimler dışında, verilecek resmî görevleri yürütmek üzere Bakanlık tarafından yetki verilen veteriner hekimi, 

l) Yetkili otorite: İl ve ilçe müdürlüğünü, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Hastalık Bildirimi, Hastalıktan Şüphe Edilmesinde ve Hastalığın Tespitinde Alınacak Önlemler, Epidemiyolojik Araştırma

Hastalığın bildirimi

MADDE 5 – (1) Ruam hastalığının varlığı ya da varlığından şüphelenildiğinde, hastalığın; hayvan sahibi, bakıcısı veya hastalığı takip eden serbest veteriner hekim tarafından yetkili otoriteye bildirilmesi zorunludur.

Hastalıktan şüphe edilmesi halinde alınacak önlemler

MADDE 6 – (1) Tektırnaklı hayvanlardaki burun akıntısı, burunda ülser, çene altı lenf yumrularının ağrısız şişkinliği veya deride ağrısız şişkinlikler yahut sebepsiz zayıflayan, vücut harareti değişiklik gösteren, öksüren ve yapılan tedaviye cevap vermeyen, testisleri şişmiş ve iltihaplı hayvanlar Ruam hastalığından şüpheli kabul edilir.

(2) Hastalıktan şüpheli tektırnaklı hayvanlar ayrı bir yerde muhafaza edilir.

(3) Şüpheli hayvanlara resmi veteriner hekim veya yetkilendirilmiş veteriner hekimler tarafından mallein testi uygulanır.

(4) İşletmeye tektırnaklı hayvan giriş çıkışı yasaklanır.

(5) Şüpheli hayvanların bulunduğu işletmede alınan önlemler, Ruam hastalığının varlığının veya şüphe durumunun ortadan kalktığının resmi olarak tespit edilmesine kadar devam eder.

Hastalık tespit edilmesi halinde alınacak önlemler

MADDE 7 – (1) Mihraktaki şüpheli hayvanlara uygulanan mallein testi pozitif ise resmi veteriner hekim ya da yetkilendirilmiş veteriner hekim hastalık raporu düzenler. Toplanan hayvan sağlık zabıtası komisyonu hastalık çıkış kararı alır ve ilan eder.  Hastalık teyit edilen işletmede karantina tedbirleri uygulanır. Ruam hastalığında uygulanan karantina tedbirleri hastalık teyit edilen işletmeyle sınırlıdır.     

(2) Mallein uygulaması sonunda hasta oldukları anlaşılan tektırnaklı hayvanlar öldürülür ve imha edilir. Şüpheli hayvanlar sahibinin göstereceği ve resmi veteriner hekim veya yetkilendirilmiş veteriner hekim tarafından uygun bulunan bir yerde gözetim altına alınarak yirmi gün sonra yeniden teste tabi tutulur. Bu test sonucunda müspet ve şüpheli çıkanlar ruamlı kabul edilerek öldürülür; menfi çıkanlar ise serbest bırakılır.

(3) Ruam tespit edilen hayvanla aynı işletmede bulunan tüm tek tırnaklı hayvanlar hastalıktan şüpheli olarak intradermik mallein testine tabi tutulur. İşletmelerde, birinci teste menfi reaksiyon veren hayvanlara yirmi gün sonra tekrar test uygulaması yapılır. Bu uygulamada menfi çıkanlar serbest bırakılır. Müspet çıkanlar öldürülür. Şüpheli çıkanlar yirmi gün sonra tekrar teste tabi tutulur. Bu üçüncü test sonucunda müspet ve şüpheli bulunanlar öldürülür, menfi sonuç verenler serbest bırakılır.

(4) Ruam hastalığından ölen veya öldürülmesine karar verilen hayvanlar imha edilecekleri yerlere kapalı vasıtalarla sevk edilir. Nakil sırasında burun akıntılarının çevreye bulaşmaması için gerekli tedbirler alınır. Üzerine sönmemiş kireç dökülerek derin çukurlara gömülür. Nakilden sonra vasıtalar dezenfekte edilir.

(5) Ruam hastalığı çıkan veya hasta hayvanların muhafaza edildiği işletmeye dışarıdan hastalığa duyarlı hayvan girişine izin verilmez. Hastalık teyit edilen işletmeden her türlü madde ve malzeme ile hayvan yemlerinin çıkarılması yasaklanır, hasta hayvanlara ait gübreler yakılır.

(6) Bulaşmadan şüpheli olarak gözetim altına alınan hayvanların bulundukları yerden çıkarılmaları yasaktır.

(7) Hasta hayvanların bulundukları yerdeki yemlikler, zemin ve duvarlar ile alet, eşya ve malzemeler dezenfekte edilir.

(8) Ruam hastalığı insan sağlığı için tehlikeli olduğundan hastaların bulundukları yerlere bütün vücudu kapatan koruyucu giysi, maske ve eldiven olmadan girilmesine izin verilmez. Daha sonra bu kıyafetlerin uygun koşullarda imha edilmesi gerekir.

Epidemiyolojik araştırma

MADDE 8 – (1) Epidemiyolojik araştırma aşağıda belirtilen hususları sağlar.

a) Hastalığın işletmede farkına varılmadan veya kuşkulanılmadan önce mevcut olabileceği sürenin uzunluğu,

b) İşletmede hastalığın muhtemel kaynağı ve enfekte olmuş veya bulaşmış olabilecek hastalığa duyarlı türden hayvanların bulunduğu işletmelerin belirlenmesi.

(2) Bakanlık tarafından bu Yönetmelikte yer alan önlemlere benzer ek kontrol önlemlerinin uygulanıp uygulanmayacağına ve bu Yönetmelikteki istisnai durumların uygulanmasına karar verilirken yapılan epidemiyolojik araştırmalar dikkate alınır.

Karantinanın kaldırılması

MADDE 9 – (1) Hastalar dışındaki hayvanlarda test sonucu menfi ise test yirmi gün sonra tekrarlanır. İkinci test sonucu menfi olanlar hastalıksız kabul edilir ve karantina temizlik ve dezenfeksiyon yapılarak kaldırılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

İntradermik Mallein Uygulama ve Değerlendirilmesi,

Serolojik Muayene ve Kontroller

İntradermik Mallein uygulama ve değerlendirilmesi

MADDE 10 – (1) Mallein uygulanırken aşağıdaki hususlara dikkat edilir.

a) Mallein testi uygulanacak hayvanlara ve sahiplerine ait bilgiler EK-1’e göre deftere kaydedilir.

b) Uygulama yeri olan hayvanın boynunun iki tarafındaki orta kısımdan biri üzerinde 10 cm2 büyüklüğünde bir sahanın kılları kırpılır ve dezenfekte edilir.

c) Elin baş ve işaret parmakları arasında deride bir kıvrım yapılarak uygulama yeri kompasla ölçülür ve uygulama yerindeki deri kalınlığı deftere yazılır.

ç) Test uygulanacak bölgeye, 0,2 ml. Mallein deri içine enjekte edilir. Enjeksiyon yerinde mercimek büyüklüğünde bir şişkinliğin olması gerekir. Şayet şişlik görülmez ve malleinin tamamının enjekte edilmediğine veya deri altına enjekte edildiğine dair bir şüphe hasıl olursa, test boynun diğer tarafındaki bölgeye aynı şekilde yeniden uygulanır ve bu değişiklik deftere yazılır.

(2) Test sonuçları aşağıdaki hususlara göre değerlendirilir.

a) Testin sonucu mallein tatbikinden yetmiş iki saat sonra okunur.

b) Öncelikle genel reaksiyonlar değerlendirilir. Vücut ısısı kontrol edilir. Ağrı veya aşırı duyarlılık, sıcaklık ve şişkinlikle karakterize ödem gibi lokal reaksiyonlar dikkatle muayene edildikten sonra deri kalınlığı kompasla ölçülerek defterdeki yerine yazılır.

c) Mallein tatbikinden önceki ölçüye göre;

1) 0-3 mm. ye kadar olan (2,9 mm. dahil) deri kalınlaşmaları, menfi,

2) 3-5 mm. ye kadar olan (4,9 mm. dahil) deri kalınlaşmaları, şüpheli,

3) 5 mm. ve daha yukarı deri kalınlaşmaları, müspet,

olarak değerlendirilir. 

Serolojik muayene

MADDE 11 – (1) Ruam teşhisinde serolojik test yapılmasına karar verildiği takdirde kan alma işi Mallein uygulamasından önce yapılır. Mallein uygulaması yapılmış ise uygulama tarihinden iki ay sonra kan numunesi alınarak serolojik test yapılır.

(2) Ruam hastalığının serolojik teşhisi, Bakanlıkça uygulamaya konulan teşhis kılavuzuna uygun olarak Veteriner Kontrol Enstitüsü Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilir.

Kontroller

MADDE 12 – (1) Daha önce teste tabi tutulmamış olduğu tespit edilen hayvanlar ile riskli değerlendirilen veya kimlik belgesi bulunmayan tektırnaklı hayvanlar mallein testine tabi tutulur; eşekler klinik muayeneden geçirilir.

(2) Kaçak yollarla yurda girdiği tespit edilen at ve katırlar sağlık kontrollerinde mallein testine tabi tutularak müspet bulunanlar Bakanlığın belirlediği usul ve esaslara göre öldürülerek imha edilir.

(3) Damızlık, yarış veya atlı spor gibi sportif amaçla yetiştirilen tek tırnaklı hayvanlarda yapılacak olan ruam tarama muayenelerinde uygulanacak hükümler Bakanlıkça belirlenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Son Hükümler

Yürürlük

MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 14 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

Eki için tıklayınız.

ZİRAİ KAZANÇ ÖLÇÜLERİNİN TESPİTİ HAKKINDA YÖNETMELİK

Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi   : 12.2.1987, No : 87/11549

Dayandığı Kanunun Tarihi           : 4.1.1961, No: 213

Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi   : 23.3.1987, No: 19409

Yayımlandığı Düsturun Tertibi      :  5, Cildi : , S.

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Esaslar

Amaç

Madde 1 –

Zirai kazanç ölçüleri; gerçek veya götürü usulde vergiye tabi çiftçilerin beyan ettikleri hâsılat ile ziraat birimlerinden (dekar, hayvan ve meyve ağacı sayısı gibi) almaları gereken ürünler arasında randıman, fiyat, işçilik ve maliyet açısından karşılaştırma ve kontrolü sağlamak amacıyla tespit edilir. Tespit edilecek ölçüler, zirai kazançlarını bilanço veya işletme hesabı esasına göre tespit edenlerin beyan ettikleri giderlerin kontrolü amacıyla da kullanılabilir.

Götürü gider usulünde vergiye tabi çiftçilerin beyan ettikleri hâsılata uygulanacak götürü gider emsalleri için Vergi Usul Kanununun 45 inci maddesinin ikinci bendindeki oranlar esas alınır.

Madde 2 –

Zirai Kazanç Ölçüleri;

a) Yıllık istihsal değeri,

b) Götürü gider emsali,

c) Ortalama randıman miktarı,

d) Ortalama işçilik tutarı,

e) Ortalama maliyet bedeli,

f) Ortalama satış fiyatından, meydana gelir.

Bu ölçüler Vergi Usul Kanununun 45 inci maddesinde ayrı ayrı tanımlanmıştır.

Zirai Kazanç Ölçülerinin Tespiti

Madde 3 –

Zirai Kazanç ölçülerinin tespiti Vergi Usul Kanununun 46 ncı maddesinde öngörülen esaslar çerçevesinde Zirai Kazançlar İl Komisyonlarınca takdir ve tespit olunur.

Bu ölçülerin tespitinde dekar (dönüm) bin metrekarelik toprak parçası olarak kabul edilir.

Zirai Kazançlar İl Komisyonu

Madde 4 –

Zirai Kazançlar İl Komisyonu Valinin başkanlığında Defterdar, Gelir Müdürü, Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığı İl Müdürü, il merkezindeki T.C. Ziraat Bankası şube müdürü ve seçilmiş üç üyeden oluşur. Ormancılığa ilişkin konuların görüşülmesinde komisyona ayrıca Orman İşletme Müdürü veya tevkil edeceği bir temsilci katılır.

Zirai Kazançlar İl Komisyonu üyelerinin seçilmesi ile ilgili esaslar Vergi Usul Kanununun 84 üncü maddesinde belirtilmiştir.

Zirai Ürün Çeşitleri ve Birimleri

Madde 5 –

Zirai ürün çeşitlerini ve birimlerini gösterir bir liste Zirai Kazançlar Merkez Komisyonu tarafından hazırlanarak (Ek 6 cetvel halinde) bu Yönetmeliğe eklenmiştir.

İl komisyonları tarafından zirai kazanç ölçülerinin takdir ve tespiti, bu listelerde kayıtlı ürün çeşitleri ve birimleri esas alınmak suretiyle yapılacaktır.

Zirai kazanç ölçüleri tespit edilen her bölge için ürün çeşitlerine göre aynı mahiyetteki listeler il komisyonları tarafından hazırlanacaktır.

Listede bulunmayan bir ürün türüne rast gelindiğinde, bu ürün listeye eklenecek ve birimi Merkez Komisyonundan sorulacaktır.

İlin Bölgelere Ayrılması

Madde 6 –

Bir ilin çeşitli bölgelerinde, doğal ve ekonomik şartların değişik olmasından dolayı zirai kazanç ölçüleri farklı olabilir. Bu durumda, aralarında önemli farklar bulunan bölgeler ayrılmak ve her bölge için ürün çeşitleri ve birimleri listesi ayrı ayrı hazırlanmak veya zirai kazanç ölçüleri ayrıca gösterilmek suretiyle takdir ve tespitler yapılır.

Bölge Ayırımında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Madde 7 –

a) Doğal Şartlar

Zirai üretimi etkileyecek doğal şartların başında arazi durumu, iklim, bölgenin doğal zenginlikleri ile bitki örtüsü gelir. Araziler tarımsal açıdan kıraç, taban ve sulu olmak üzere üçe ayrılır. Bu ayırım, bölgelerin ayrılmasında olduğu kadar aynı bölge içinde ürün verimini tespit ederken de kullanılabilir.

Bölge ayırımı yapılırken;

i) Toprağın; yükseklik, yöney (maraz) ve eğimi ile fiziksel ve kimyasal özellikleri,

ii) Bölgenin iklim (sıcaklık, yağış, rüzgâr gibi) durumu,

iii) Doğal şartların meydana getirdiği bitki ve hayvan ürünlerinin özellikleri (Niğde`nin dermason fasulyesi, Samsun`un kokulu tütünü gibi), dikkate alınacaktır.

b) Ekomonik Şartlar

Bölgesel ayırım yapılırken, zirai faaliyetleri etkilemesi bakımından önemli farklar doğurabilecek:

i) Ulaşım durumu (yol ve araç imkânları),

ii) Ürünlerin korunması, depolanması, sürüm ve satış şartları, satış organizasyonu,

iii) Çiftçilerin teşkilatlanma durumu (kooperatifleri ve birlikleri),

iv) Maliyet unsurlarındaki farklar,

v) Ürün fiyatları, dikkate alınacaktır.

İKİNCİ BÖLÜM

Zirai Kazanç, Ölçülerin Tesbit Şekli

Ortalama Randıman Miktarının Tesbiti

Madde 8 –

Ortalama randıman: Zirai faaliyetlerde birim olarak kabul edilen ölçüler başına, yıl içinde elde edilebileceği tahmin olunan ürün ve yan ürün veya ürünlerin ortalama miktarıdır.

a) Tarla, bağ, bahçe ziraatında dekar, birim olarak kabul edildiğinden, bir dekardan alınabilecek ürün ile sap, saman gibi yan ürünlerin miktar olarak tamamı ortalama randımanı verir.

Meyve ziraatında birim, ağaç adedi veya dekar olduğundan, bir ağaçtan veya dekardan alınabileceği tahmin ve takdir edilen ortalama meyve miktarı, o ürün için ortalama randımanı gösterir.

b) Hayvancılıkta birim hayvan adedi olduğundan, bir hayvandan alınabilecek süt, yavru, kıl, yapağı, tiftik gibi ürünler, o hayvan türü için ortalama randıman, ifade eder.

c) İşlenmiş zirai ürünlerde hammadde birim; kilogram, litre, adet gibi ölçülerden oluştuğundan, mamul veya yarı mamul maddeler toplamı ortalama randımanı verecektir. Bir kilogram zeytinden ikiyüzelli gram yağ, bir kilogram sütten dokuz yüz gram yoğurt gibi,

d) Su ürünlerinde ortalama randıman tespiti,

i) İç sularda (göl, gölet ve akarsular dâhil),

ii) Denizlerde, olmak üzere ayrı ayrı yapılır.

Su ürünlerinde randıman tespiti, denizlerdeki sınırları belirlenebilen ürün alanlarında (Dalyan, Voli yerleri ve benzeri) hektar veya dekar, iç sularda (Göl, gölet ve akarsularda) dekar, balık yetiştiriciliği yapılan kültür işletmeciliğinde m² olarak birim alandan alınabilen balık miktarı üzerinden yapılır.

Sınırları belirlenemeyen üretim alanlarında randıman tespiti yapılmaz.

Satış birimi su ürünlerinde kg.`dır.

Ortalama randıman belirlenirken Tarım, Orman ve Köyişleri Bakanlığının ve diğer ilgili kamu kuruluşlarının bu yöndeki çalışmalarından yararlanılır. Bağ, bahçe, meyve ve hayvan gibi, ürün vermeleri belli zamana bağlı ziraat kollarında, ortalama randımanı belirlerken her bölgenin özelliklerine göre normal ürün çağına ermiş, belli verim yaşına gelmiş birimlerin dikkate alınması gerekir.

Orman ürünlerinde ise; amenajman planları yapılmış ormanlarda randıman planlarda verilen artımın (eta) ortalama miktarı kabul edilir.

Orman ürünlerinde kullanılacak olan (tomruk, direk, kâğıt ve selüloz odunu, ambalajlık odun ve diğer sınai odunları) m³, yakacak odunlar ise kg. olarak gösterilir.

Öte yandan zirai alet ve makinelerin ücret karşılığında kiraya verilmesinde de ayrı ölçüler tespit edilir.

Ortalama İşçilik Tutarının Tespiti

Madde 9 –

Ortalama İşçilik Tutarı: Bir ziraat biriminden (dekar, ağaç ve hayvan adedi gibi) yıl içinde elde edilebilecek ortalama ürün çeşidine isabet eden ortalama işçilik tutarı olup, ortalama maliyetin içinde yer almıştır.

Zirai Kazanç Ölçüleri ile ilgili olarak ortalama maliyet bedeline uygulanacak işçilik oranları aşağıda gösterilmiştir.

1 Nolu Cetvel: Hayvan ve Orman Ürünleri

Hayvan Ürünlerinde:
– Büyükbaş (Besi) hayvanları için	% 10,
– Büyükbaş (Süt) hayvanları için	% 25,
– Koyun, Keçi	% 35,
– Tavuk, Bıldırcın (Damızlık % 15)	% 10,
– İpek Böceği (Kutu)	% 45,
– Arı (Kovan)	% 20,
– Tavşan, Vizon	% 10, olarak tespit edilmiştir.
Orman ürünlerinde ise % 16`dır.

2 Nolu Cetvel: Tarla, Bağ, Bahçe Ürünleri ve Meyveler

– Tahıllarda:
a) Mekanize işletmelerde	% 5,
b) Diğer işletmelerde	% 20,
– Çapa Bitkileri	% 35,
– Sebzeler	% 60,
– Meyveler	% 50,
– Şeker Pancarı	% 40,
– Diğerleri	% 50,

3 Nolu Cetvel:

Kiraya verilen ziraat alet ve makineleri Zirai alet ve makinalar için ortalama işçilik söz konusu değildir.

4 Nolu Cetvel:

İşlenmiş Zirai Ürünler

Bu cetvelde yer alan zirai ürünler için uygulanacak ortalama işçilik oranı % 20`dir.

5 Nolu Cetvel:

Hayvan Satışları

Bu cetvelde yer alan hayvan satışları ile ilgili olarak uygulanacak olan ortalama işçilik tutarı % 20`dir.

6 Nolu Cetvel:

Su Ürünleri

Bu cetvelde yer alan su ürünleri ile ilgili olarak uygulanacak ortalama işçilik tutarı (Kültür Balıkçılığı dahil) % 25`dir.

Ortalama Maliyet Bedelinin Tespiti

Madde 10 –

Ortalama Maliyet:

Ziraat birimi başına (Dekar, ağaç ve hayvan adedi gibi) yılda elde edilebilecek ürünler için bunların üretiminden satışa sunuluncaya kadar ki aşamalarda yapılan veya yapılması mutad olan ve İl Komisyonlarınca ortalama olarak takdir ve tespit edilen -işçilikler dahil- bütün giderlerin toplamıdır.

Ortalama maliyet, büyük ve küçükbaş hayvanlar (kümes hayvanlar, dâhil) ve bunların ürünleri ile kara ve su avcılığı ile su ürünleri için hâsılatın yüzde 80`i; diğer zirai ürünlerde ise yüzde 70`idir. Ancak, tevsik edilmek ve beyannamede gösterilmek şartıyla zirai faaliyette kullanılan arazi ve binalarla ilgili kiralar, ayni vergi, resim ve harçlarla işletme için alınan ve işletmeye harcanan borç paraların faizleri ayrıca maliyete eklenebilir.

Ortalama Satış Fiyatının Tespiti

Madde 11 –

Ortalama satış fiyatı;

Ticari teamüllere göre beher satış birimi için (örneğin kilo ile satılan ürünlerde kilo, litre ile satılan ürünlerde litre, sayıyla satılanlarda adet gibi) Zirai Kazançlar İl ve Merkez Komisyonlarınca belirlenen satış fiyatıdır. Ancak: Resmi Kuruluşlar ve Birliklerce tespit ve ilan olunan (destekleme alımları gibi) ürünler için her yıl açıklanan enson fiyatlar ortalama satış fiyatı olarak esas alınır.

Ortalama satış fiyatının tespitinde Borsalardan, Belediyelerden ve diğer Kamu Kuruluşlarından sağlanacak bilgilerden yararlanılabilinir.

Ücret Karşılığı Başka Çiftçilerin Zirai İşlerinde Çalıştırılan Zirai Alet ve Makineler İçin Ortalama Hâsılat ve Gider Tespiti

Madde 12 –

Zirai alet ve makinelerin başka çiftçilerin zirai işlerinde ücretle çalıştırılması zirai bir faaliyet sayılmış ve bu suretle sağlanan hâsılat vergi kapsamına alınmıştır.

Bu konuda takdir yapılırken yerine göre ayrı ayrı ortalama hâsılat takdir ve tespit olunabilir. Bunun için kamu kuruluşlarından ve mahalli sair teşekküllerden rayiçler alınabilir.

Ziraat makine ve aletleriyle başka çiftçilerin zirai istihsal işlerinin yapılması karşılığında alınan ücretlerin (hâsılatın) yüzde 70`i ortalama maliyeti (gideri) oluşturur. Ancak, tevsik edilmek ve beyannamede gösterilmek şartıyla zirai faaliyette kullanılan zirai alet ve makinelerin iktisabı ile ilgili borç paraların faizleri ayrıca maliyete eklenebilir.

Su Ürünlerinde Zirai Kazanç Ölçülerinin Tesbiti

Madde 13 –

Su Ürünleri hayvansal (Deniz, içsu ve yumuşakça, kabuklular) ve bitkisel su ürünleri olarak ayırıma tabi tutulmuştur.

Ticari teammüle göre; ortalama satış fiyatları belediye balıkhane müzayedelerinden, balıkhane bulunmayan yerlerde, balıkların karaya çıkarıldığı yerlerde tespit edilebilir. Balıkhane müzayedelerinde satılmayan ürünler için fiyatlar 11 inci maddedeki esaslar dâhilinde tespit olunur.

Su ürünlerinde ortalama maliyet 10 uncu maddedeki esaslara göre tespit edilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Son Hükümler

Yönetmeliğin Dayanağı

Madde 14 –

Bu Yönetmelik 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 46 ncı maddesi gereğince hazırlanmıştır.

Kaldırılan Hükümler

Madde 15 –

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 46 ncı ve geçici 2 nci maddelerine dayanılarak aynı kanunun 85 inci maddesi gereğince tadil olunan Zirai Kazançlar Merkez Komisyonunca hazırlanan ve Bakanlar Kurulunun 31/5/1961 tarihli ve 5/1247 sayılı Kararı ile 1/4/1961 tarihinden itibaren yürürlükte olan Zirai Kazanç Ölçülerinin tespiti hakkındaki yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

Madde 16 –

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 17 –

Bu Yönetmelik Maliye ve Gümrük Bakanlığı tarafından yürütülür.

23 Mart 2010 SALI           Resmî Gazete     Sayı : 27530

YÖNETMELİK

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:

BİTKİ KORUMA ÜRÜNLERİNİN SINIFLANDIRILMASI, AMBALAJLANMASI VE ETİKETLENMESİNE DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, piyasaya arz edilen bitki koruma ürünlerinin insan sağlığı ve çevre üzerinde yaratabilecekleri olumsuz etkilere karşı etkin kontrolünü ve gözetimini sağlamak üzere sınıflandırılmasına, etiketlenmesine ve ambalajlanmasına ilişkin idari ve teknik usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri saklı kalmak kaydıyla, bitki koruma ürünlerine ilişkin hususlarda Bakanlığa ruhsat müracaatında bulunanlar ve ruhsat sahiplerinin yükümlülükleri ile ilgililerce yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 15/5/1957 tarihli ve 6968 sayılı Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Kanununun 38, 40 ve 64 üncü maddeleri ile 4/2/1959 tarihli ve 10126 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Zirai Mücadele İlaç ve Aletleri Hakkında Nizamnamenin 42 ve 43 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte yer alan;

a) Aktif madde: Bitki koruma ürünü içinde bulunan ve zararlı organizmalar üzerinde biyolojik etki yapan maddeyi,

b) Ambalaj: Satışa sunulan veya piyasaya verilmeye hazır bitki koruma ürününü içinde bulunduran her türlü muhafazayı,

c) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

ç) Bitki: Her türlü bitki ile bunların tohum, fide, fidan, çelik, aşı kalemi, aşı gözü, yumru, kök, soğan, meyve, çiçek, yaprak, doku ve diğer parçalarını,

d) Bitkisel ürün: İşlenmemiş veya bitki özelliğini kaybetmeyecek kadar basit bir işlem geçirmiş bitkisel orijinli ürünleri,

e) Bitki koruma ürünü: Bitkileri veya bitkisel ürünleri tüm zararlı organizmalara karşı korumak veya bu tür organizmaların etkilerini engellemek, büyüme düzenleyicileri gibi maddelerin besin ögesi olarak fonksiyonu hariç, bitkilerin yaşam fonksiyonlarını etkilemek, kendisine ait özel düzenlemesi bulunmayan ancak, bitkisel ürünleri koruyucu olarak kullanılan, istenmeyen bitki veya bitki kısımlarını yok etmek, istenmeyen bitki gelişimini kontrol etmek veya önlemek amacıyla kullanıcıya bir veya daha fazla aktif madde içeren bir formülasyon halinde sunulan, aktif madde ve preparatları,

f) Etiket: Bitki koruma ürününü tanıtmak, kullanmak, yer ve şekillerini belirtmek, korunma tedbirlerini göstermek amacıyla ürün ambalajı üzerine yapıştırılan veya basılan Türkçe düzenlenmiş, kolayca okunan yazı, işaret ve rakam şeklindeki açıklamaların tamamını ihtiva eden veya bu açıklamaların tamamının bitki koruma ürünü ambalajı üzerinde gösterilmesi mümkün olmayan çok küçük ambalajlarda aynı hususları bir prospektüste belirtmek üzere hazırlanan her türlü yazılı veya basılı etiketi,

g) Firma: Zirai mücadelede kullanılmak üzere piyasaya arz edilen bitki koruma ürünlerinin ruhsatına sahip olan gerçek veya tüzel kişileri,

ğ) Formülasyon veya preparat: Aktif madde ile birlikte inaktif yardımcı ve dolgu maddelerinin ilavesiyle uygulanabilir hale getirilmiş karışımı,

h) Genel Müdürlük: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

ı) Örnek etiket: Firma tarafından hazırlanan ve Genel Müdürlükçe uygun görülerek onaylanan etiketi,

i) Ruhsatname: Bitki koruma ürünlerinin ithaline, Türkiye’de imaline ve kullanılmasına 6968 sayılı Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Kanununa göre Bakanlıkça izin verilen belgeyi,

j)  Prospektüs: Etikete konulması zorunlu bilgilerin tamamını bulunduran, beyaz renkli zemin üzerine basılmış 6 puntodan küçük olmayan yazı karakteri taşıyan bilgi ve kullanma formunu, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Genel esaslar

MADDE 5 –

(1) Ek–1 de yer alan özelliklere sahip bitki koruma ürünleri insan sağlığı ve çevre açısından tehlikeli kabul edilir.

(2) Bitki koruma ürünlerinin, insan sağlığı ve çevre üzerinde sebep olabileceği risklerin en aza indirilerek, insan sağlığı ve çevre açısından yeterli seviyede koruma sağlanması esastır.

(3) Bu Yönetmeliğin ilgili hükümlerine uygun olarak sınıflandırılmış, ambalajlanmış ve etiketlenmiş olarak piyasaya arz edilen bitki koruma ürünleri, Bakanlığın izni dışında yasaklanamaz, sınırlanamaz ve engellenemez.

(4) Bu Yönetmeliğin tüm koşullarını yerine getirdiği kabul edilen maddenin, yeni bilgiler ışığında, artık geçerli olmayan sınıflandırma, ambalajlama veya etiketleme nedeniyle insan sağlığına ve çevreye yönelik tehlike oluşturduğuna dair haklı sebeplerin ortaya çıkması halinde, Bakanlık bu maddeyi geçici olarak yeniden sınıflandırabilir. Bu sınıflandırmaya uygun olarak etiketlenmemiş ve ambalajlanmamış maddenin piyasaya arz edilmesini yasaklayabilir veya özel koşullara tabi tutabilir.

(5) Bu Yönetmeliğin tüm koşullarını yerine getirdiği kabul edilen bitki koruma ürününün, bu Yönetmeliğin hükümleriyle ilgili sebeplere dayanarak insan sağlığına ve çevreye yönelik tehlike oluşturduğuna dair haklı sebeplerin ortaya çıkması halinde, Bakanlık bitki koruma ürününün piyasaya arz edilmesini yasaklayabilir veya özel koşullara tabi tutabilir.

(6) Firma tarafından sunulan ve Genel Müdürlükçe onaylanan örnek etikette yer alan bilgi, beyan ve bunlardan kaynaklanabilecek olumsuzluklardan ruhsat sahibi firma sorumludur.

(7) Bakanlık tarafından yasaklanan bitki koruma ürünlerinin etiket örnekleri üzerinde değişikliklerle ilgili onay başvuruları dikkate alınmaz.

(8) Satışa hazır olan veya piyasaya verilen bitki koruma ürünü ambalajlarında, Genel Müdürlük tarafından onaylı etiket bulunması zorunludur.

(9) Etiket dış etkilerden kolayca bozulmayacak şekilde ve bitki koruma ürünü ambalajının göze çarpan yerine yapıştırılır veya basılır.

(10) Etikette yer alan bilgiler, gerçeğe aykırı, bitki koruma ürününün etkisi hakkında yanıltıcı veya yanlış kanaat uyandıracak nitelikte olamaz.

(11) Tanıtım amacıyla hazırlanacak materyallerde, Genel Müdürlük tarafından onaylı etiket ve prospektüste yer alan bilgiler dışında bitki koruma ürününün tavsiye dışı kullanımına sebep olabilecek yanıltıcı veya yanlış kanaat uyandıracak açıklamalar kullanılamaz.

(12) Etiketler, bitki koruma ürününün ruhsatını almak isteyen veya ruhsatına sahip olan firmalar tarafından bu Yönetmelikteki esaslara göre hazırlanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yükümlülükler

Bitki koruma ürünü ruhsatına sahip firmaların yükümlülükleri 

MADDE 6 –

(1) Bitki koruma ürünü ruhsat müracaatında bulunanların etiket, sınıflandırma ve ambalajlama ile ilgili yükümlülükleri şunlardır:

a) Yönetmelik hükümlerine uygun olarak bitki koruma ürünlerinin sınıflandırılması için gerekebilecek testleri yapmak veya yaptırmak,

b) Yönetmelik hükümlerine göre bitki koruma ürünlerinin sınıflandırılması, etiketlenmesi ve ambalajlanmasını sağlamak,

c) Genel Müdürlüğün talebi halinde bitki koruma ürününün bileşimi ve diğer özelliklerine ilişkin bilgileri vermek,

ç) Genel Müdürlüğün talebi halinde aşağıda yer alan bilgileri temin etmek;

1) Bitki koruma ürününün sınıflandırılması ve etiketlendirilmesi için kullanılan veriler,

2) Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmeliğin Ek–7 sinde yer alan Kısım II Bölüm A’ya uygun olarak alınmış uygunluk belgesi de dahil olmak üzere, aynı Yönetmeliğin 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ve 23 üncü maddesinin birinci fıkrasına göre ambalajlama gerekleri ile ilgili olan her türlü bilgi,

3) Ek-1’e göre güvenlik bilgi formu için kullanılan veriler.

d) Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmeliğin Ek-2’sinde yer almasa dahi, tehlike özelliği bulunan maddeler için ruhsat müracaatında bulunan firmalar aynı Yönetmeliğin 12 nci maddesinde yer alan hükümleri uygularlar.

Özel yükümlülük

MADDE 7 –

(1) Bu Yönetmelik kapsamında sağlık üzerine etkileri ve fiziko-kimyasal özellikleri nedeniyle tehlikeli olarak belirlenen bitki koruma ürünlerini piyasaya arz eden ruhsat sahibi firmalar, bitki koruma ürününün kimyasal bileşimine ve tehlike özelliklerine ilişkin ayrıntılı bilgiyi Sağlık Bakanlığı Ulusal Zehir Danışma Merkezine vermek ve bu bilgiyi verdiğini gösteren belgeyi Genel Müdürlüğe sunmak ile yükümlüdürler.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Bitki Koruma Ürünlerinin Sınıflandırılması, Ambalajlanması, Etiketlenmesi

Sınıflandırılma

MADDE 8 –

(1) Bitki koruma ürünlerinin sınıflandırılması, Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik esaslarına dayanılarak yapılır.

Ambalajlama

MADDE 9 –

(1) Bitki koruma ürünlerinin ambalajlanması, Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmeliğin 20, 22 ve 23 üncü maddelerine dayanılarak yapılır.

(2) Bitki koruma ürünü ambalajına bu Yönetmelik esaslarına göre onaylanan etiket ya da Genel Müdürlük tarafından kabul edilen prospektüs dışında yazı, resim, şekil ve bilgi konulamaz.

Etiketleme

MADDE 10 –

(1) Bitki koruma ürünlerinin etiketlenmesi, yapılacak sınıflandırma sonrasında tehlikeli madde ve müstahzarlar sınıfına giren ürünlerin; Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmeliğin 27, 28, 29, 30, 31 ve 32 nci maddelerinde belirtilen hükümleri ile bu Yönetmeliğin diğer madde hükümlerine göre, tehlikeli madde ve müstahzarlar sınıfında yer almayan ürünlerin etiketlenmesi ise; bu Yönetmeliğin 17, 18 ve 19 uncu maddelerine göre yapılır.

Tanıtma bilgileri ve esasları

MADDE 11 –

(1) Etikette yer alması zorunlu olan tanıtma bilgileri ve bunlara ilişkin esaslar şunlardır.

a) Bitki koruma ürününün ticari adı:

1) Bitki koruma ürününün ticari adı, ürünü yanlış tanıtan veya ürün hakkında yanıltıcı bilgi verecek şekilde olamaz.

2) Bitki koruma ürünlerine uluslar arası yaygın adı, grup adı ile hastalık, zararlı ve diğer etmen adları verilemez.

3) Bitki koruma ürününün ticari adı, önceden ruhsat almış bitki koruma ürünlerinin adları ile aynı olamaz.

4) Bitki koruma ürününün ticari adı, 10 puntodan küçük yazılamaz.

5) Bir isim, 24/6/1995 tarihli ve 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye göre tescil edilmiş olsa bile, bu Yönetmelik esaslarına göre düzenlenecek bir etiket üzerinde bitki koruma ürünü adı olarak kullanılması için hak teşkil etmez.

b) Bitki koruma ürününün içerdiği aktif madde adı ve oranı:

1) Aktif madde miktarı, sıvı bitki koruma ürünü dışındakilerde ağırlık/ağırlık, sıvı bitki koruma ürünlerinde ise ağırlık/hacim olarak yazılır, bunun yanına yaygın adı ve kimyasal adı belirtilir.

2) Yabancı ot ilaçlarında varsa eşdeğer asit yüzde oranı ile safener adı ve oranı belirtilir.

3) Bitki koruma ürünü birden fazla aktif madde içeriyorsa, aktif maddelerin adları azalan oran sırasına göre yazılır.

4) Aktif maddenin adı, o maddeye Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmeliğin Ek-2’sinde tahsis edilen şekilde olmalıdır. Aktif madde Ek-2’de yer almıyorsa uluslararası düzeyde kabul edilmiş adı verilir.

5) Bitki koruma ürününün ticari adı, aktif maddenin müşterek ismi ile aynı olamaz.

c) Bitki koruma ürününün formülasyonunu belirtmek için ıslanabilir toz, emülsiyon, solüsyon, granül, tablet, süspansiyon konsantre, kapsül süspansiyon, pellet vb. terimlerden uygun olanı kullanılır.

ç) Bitki koruma ürününün kontrol ettiği etmene göre sınıfı, Ek-3’e göre bitki koruma ürününün ticari adının altına yazılır.

d) Ruhsatname tarih ve numarası için, Genel Müdürlük tarafından verilmiş ve halen yürürlükte olan kullanma ruhsatnamesinin tarih ve numarası yazılır.    

e) Bitki koruma ürününün net ve brüt ağırlıkları, ürünlerin ambalajlama, etiketleme ve işaretleme kuralları 10/4/2002 tarihli ve 24722 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hazır Ambalajlı Mamullerin Ağırlık ve Hacim Esasına Göre Net Miktar Tespitine Dair Yönetmelik (76/211/AT) ile 1/7/2006 tarihli ve 26215 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hazır Ambalajlı Sıvı Mamullerin Hacim Tespitine Dair Yönetmelik (75/106/AT) esaslarına uygun olarak yazılır.

f) Firmasınca belirlenen ve Genel Müdürlük tarafından uygun görülen azami perakende satış fiyatları TL olarak bitki koruma ürünü etiketi veya ambalajı üzerinde bulunur. 

g) Etikete veya şişe/ambalaja, bitki koruma ürününün imal ve son kullanma tarihleri ay ve yıl olarak yazılır, bu bilgiler şişe üzerinde ise etikete bu bilgilerin şişe üzerinde bulunduğuna dair bir ibare konulur ve bununla ilgili işlemlerde belirtilen ayın son günü esas alınır.

ğ) Etiket veya şişe/ambalaj üzerinde her imalata ait şarj numarası bulunur.   

h) İmalatçı ve/veya ruhsat sahibi firmanın unvanı, adres ve telefon numarası.

ı) Taşıma ve nakliye sırasında dikkat edilecek hususlar.

i) İthal edilmiş mallarda, yurt dışındaki üretici firmanın unvanı ve açık adresi.

Kullanma bilgileri ve esasları

MADDE 12 –

(1) Etikete konulması zorunlu olan kullanma bilgileri şunlardır:

a) Bitki koruma ürününün, tavsiye edildiği bitki, zararlı organizma ve kullanma dozu, Bakanlık veya Bakanlığın uygun gördüğü kişi ve kuruluşlarca yapılan denemelerden sonra Bakanlık tarafından belirlenir ve bu bilgiler etikette yer alır.

b) Son ilaçlama ile hasat arasında geçmesi gerekli asgari sürenin gün olarak, etiketinde bulunması zorunludur. Bu süre, yurt içi veya yurt dışında yapılan araştırmalara dayanan bilgilere göre Bakanlık tarafından belirlenir.

c) Bitki koruma ürününün kullanılmasıyla ilgili olarak etiketinde ürünün uygulamaya hazırlanması, uygulamadan iyi sonuç alınması için gerekli önlemler, ürünün uygulamasına olumsuz etki yapacak dış etkenlerle ürünün diğer ürünlerle karışma durumu konularında kullanma şekli adı altında bilgi verilir. Ayrıca, Bakanlık veya firma tarafından uygun görülecek diğer bilgiler de etikete eklenir.

ç) Bitki koruma ürününün kullanılması ve depolanmasıyla ilgili uyarılar, bitki koruma ürününün özelliklerine bağlı olarak çevre sağlığı, depolama sırasında, ilaçlamadan önce veya sonra meydana gelebilecek tehlikeler bakımından Ek-4’de yer alan uyarılardan birkaçı veya tamamı ile Bakanlık tarafından uygun görülecek diğer uyarılar etiketine yazılır.

d) Bitki koruma ürününe ait aktif madde/maddelerin etki mekanizmalarını gösteren sınıflar (2A, 2B… vb.) etikete yazılır.

Korunma bilgileri ve esasları

MADDE 13 –

(1) Etikete konulması zorunlu olan korunma bilgileri ve uyarıları şunlardır:

a) Sıcakkanlıların korunması; bitki koruma ürününün zehirlilik özelliklerine göre, sıcakkanlıları ürünün olumsuz etkilerinden korumak için Ek-5’de belirtilen ve gerekli olabilecek diğer uyarılardan, Bakanlık tarafından uygun görülenler etikete büyük harflerle yazılır. Ayrıca, her etikette bitki koruma ürününün toksikolojik özellik ve sınıflandırılmasına uygun işaret ve uyarılar da konur.

b) Zehirlenme belirtileri; Etikete, bitki koruma ürününe ait zehirlenme belirtileri ve gelişmesi yazılır.

c) İlk yardım önlemleri; zehirlenme halinde yapılacak ilk yardım açıklanır. Bu kısmın ilk cümlesinin “zehirlenme anında, aşağıda belirtilen ilk yardım tedbirlerini alınız, doktor çağırınız, bitki koruma ürününün ambalaj veya etiketini birlikte götürünüz” uyarısı ile başlaması zorunludur.

ç) Antidotu ve gerekli bilgiler; bitki koruma ürününün antidotu büyük harflerle ilk cümlede yazılır. Ayrıca büyük harflerle “Zehirlenme durumlarında; Ulusal Zehir Danışma Merkezi (UZEM)’ nin 114 no’lu telefonunu arayınız.” ifadesi etikete eklenir.

Kısıtlama bilgileri ve esaslar

MADDE 14 –

(1) Bakanlık tarafından, bitki koruma ürününün toksikolojik özellikleri ve kalıntısıyla ilgili sorunlar veya direnç gibi nedenlerle, gerek bölgelerin ve gerekse ürünlerin bir veya bir kaçında kullanılması, aynı nedenlerle özel bir kullanılış şeklinin belirlenmesi ya da satış zamanının kısıtlanması gibi durumlarda, bu belirleme ve kısıtlamalar Bakanlığın tespit edeceği şekilde etikete yazılır.

Bilgilerin etikette yer alış şekli

MADDE 15 –

(1) Bu Yönetmelikte belirtilen esaslara göre verilmesi gerekli bilgilerin Ek–2 de belirtilen örneğe uygun olarak etikete konulması zorunludur. Bu örnek üzerinde aşağıda açıklanan esaslara göre değişiklik yapılabilir.

a) Korunma uyarıları ve tedbirleri, bütünlüğü bozulmadan etiketin uygun görülecek başka bölümlerine üst bölümler hariç aktarılabilir. Kullanma ile ilgili hususlar birbirini izleyerek yazılabilir.

b) (a) bendine uyulmak ve Ek-2’ye bağlı kalmak kaydıyla bölümleri ayıran yatay ve dikey sütunların yerleri değiştirilerek bölümlerin alanlarında gerekli düzeltmeler yapılabilir.

c) Tehlike özelliği ve tehlike sembolünün bulunduğu çerçeve, etiketin uygun kısmına yerleştirilebilir.

Etikette renk ve şekil

MADDE 16 –

(1) Etiket, renk ve şekil bakımından aşağıdaki esaslara göre hazırlanır.

a) Etiketlerin zemin renkleri bitki koruma ürünü gruplarına göre Ek-6’daki şekilde düzenlenir. Eğer bitki koruma ürünü birden fazla gruba etkili ise, asıl etkili olduğu grubun zemin rengi esas alınır. Bu etiket üzerine, etkili olduğu diğer grubun rengi 1–3 cm genişlikte renk bandı şeklinde basılır. Ek–6’da yer alan tablo dışında kalan bitki koruma ürünlerinin etiket renkleri, Genel Müdürlüğün bilgisi dahilinde kullanım amacına göre düzenlenir.

b) Kullanılacak renkler, etiketteki açıklamaların kısmen de olsa kolayca okunmasına engel olamaz.

c) Etikette bulunması gerekli bilgiler, fondan açıkça göze çarpacak ve kolaylıkla okunabilecek büyüklükte ve aralıkta yazılır.

ç) Etikete, firmanın amblemi ve sınıflandırma işaretleri dışında herhangi bir şekil veya resim konulamaz.

d) Etiketlerin alt bölümünde bitki koruma ürününün formülasyon özelliğine bağlı olarak güvenlik ve korunma ile ilgili piktogramların bulunması zorunludur.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Etiketin Düzenlenmesi, Onaylanması ve Değiştirilmesi

Etiketin düzenlenmesi

MADDE 17 –

(1) Bu Yönetmeliğin ilgili maddelerinde yer alan hususların tamamının, Ek-2’ye uygun şekil ve düzende etikette olması zorunludur. Zorunlu hususların dışındaki ilaveler Genel Müdürlüğün iznine tabidir.

(2) Etikette yer alacak hususların tamamının ambalaj etiketlerine sığmaması halinde,  prospektüs hazırlanarak ambalaj içine konulması veya ambalaja yapışık katlı etiket olarak bulundurulması zorunludur.

Etiket örneğinin incelenmesi ve onaylanması

MADDE 18 –

(1) Bitki koruma ürününün ruhsat başvurusuna esas bilgilerle birlikte Ek-2’deki örneğe uygun olarak hazırlanan iki nüsha basılı etiket örneği Genel Müdürlüğe sunulur. Önceden doldurulması mümkün olmayan kısımlar (şarj numarası, imal tarihi, fiyatı vb.) etiket örneğine yazılmaz.

(2) Etiket, Genel Müdürlük tarafından kapsam ve şekil bakımından incelenir. Genel Müdürlük, etiket örneği ile ilgili olarak ek bilgi isteminde bulunabileceği gibi uygun görülmeyen etiket örneğini, nedenlerini de belirterek başvuru sahibine düzeltmesi için iade eder.

(3) Bitki koruma ürününe ruhsat verilmesi ve etiketin kapsam ve şekil yönünden uygun bulunması halinde, iki adet etiket örneği üzerine KABUL EDİLMİŞTİR damgası ve kabul tarihi yazılarak onaylanır. Onaylı etiketin bir örneği ruhsatname ile birlikte başvuru sahibine verilir. Onaylı diğer etiket ise Genel Müdürlük tarafından muhafaza edilir.

Etiketin kullanımı

MADDE 19 –

(1) Bitki koruma ürünü ambalajlarında bu Yönetmelik hükümlerine göre firmasınca hazırlanan Genel Müdürlük tarafından incelenerek uygun bulunan ve onaylanan etiketlerde bulunan bilgilerin kullanılması zorunludur.

Örnek etiketin duyurulması

MADDE 20 –

(1) Bakanlık tarafından onaylanan örnek etiketlerden yeni ruhsat ve tavsiye alanlar Genel Müdürlük web sayfasında yayımlanır.

Etiketlerde yapılacak değişiklikler ve değişikliklerin onayı

MADDE 21 –

(1) Genel Müdürlük onaylı etiketin, yeni bilgi ve bulgulara göre kısmen veya tamamen değiştirilmesini ruhsat sahiplerinden isteyebilir. Genel Müdürlük aksini bildirmediği takdirde, değişikliğin ruhsat sahibi tarafından en geç bir ay içerisinde yerine getirilmesi gereklidir. Ruhsat sahibi bu süre içerisinde itiraz hakkını kullanabilir.

(2) İtiraz, Genel Müdürlük tarafından kabul edilmediği takdirde etiketin değiştirilmesi zorunludur.

(3) Onaylanmış etiketlerde düzenleme veya değişiklik, Genel Müdürlük tarafından ve/veya firmasının isteği ve Genel Müdürlüğün izni ile yapılabilir. Bu değişikliklere göre firması tarafından yeniden düzenlenen örnek etiket Genel Müdürlük tarafından onaylanır.

(4) Bir etiketin tamamen değiştirilmesi durumunda 18 ve 20 nci maddedeki işlemler aynen uygulanır.

(5) Bir etiketin bir kısmının değiştirilmesi veya bazı bilgilerin mevcut etikete ilavesini isteyen ruhsat sahipleri, bu isteğin nedenlerini açıklayan bilgilerle birlikte, değişiklik veya ilavenin yer ve şeklinin gösterildiği iki nüsha etiket örneğini Genel Müdürlüğe gönderir.

(6) Değişiklik veya ilave isteği Genel Müdürlük tarafından incelendikten sonra uygun görüldüğü takdirde değişikliği kapsayan etiket onaylanarak başvuru sahibine iade edilir. Kabul edilmiş şekliyle basılan etiket hakkında 20 nci maddeye göre işlem yapılır.

Etikette fiyat değişikliği

MADDE 22 –

(1) Azami perakende satış fiyatı değişimleri etiketin Genel Müdürlük tarafından yeniden onaylanmasını gerektirmez.

ALTINCI BÖLÜM

Bitki Koruma Ürünlerinin Etiketlenmesi, Ambalajlanmasındaki İstisnalar ve Reklam

Prospektüs hazırlanması

MADDE 23 –

(1) Ambalaja sığmayan ve etikete konulması zorunlu bilgilerin tümü Bakanlığın uygun görmesi şartıyla prospektüs haline getirilerek bitki koruma ürünü ambalajının içine yerleştirilir.

(2) Bakanlık tarafından uygun görülerek prospektüslü şekilde piyasaya arz edilen bitki koruma ürünlerinin ambalajları üzerinde onaylı etiketindeki tavsiye bilgileri dışında diğer bütün bilgiler yer alır.

Taşıma ve nakliye sırasında kullanılacak dış ambalajların üzerinde bulunması gerekli bilgiler

MADDE 24 –

(1) Taşıma ve nakliye sırasında kullanılacak koli, varil gibi dış ambalajların üzerinde, içinde bulundurduğu bitki koruma ürününe ait tehlike özellikleri, tehlike sembolleri, bitki koruma ürünü olduğuna dair bilgiler ile firma adı ve iletişim bilgileri yer alır.

Bitki koruma ürünlerinin tanıtımı

MADDE 25 –

(1) Bir bitki koruma ürününün tanıtılması amacıyla yapılan ve onaylı etiketindeki bilgilerden farklı bilgileri taşıyan, yanlış yorum ve uygulamalara sebep olabilecek sözlü, yazılı ve görsel yayınlar yapılamaz ve reklamlarda kullanılamaz.

YEDİNCİ BÖLÜM

Denetim, Kontrol ve Yaptırım

Denetim ve kontrol

MADDE 26 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine ilişkin denetim ve kontroller, 22/6/1995  tarihli ve 22321 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Zirai Mücadele İlaçları Kontrol Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda Bakanlık tarafından yürütülür.

Yaptırım

MADDE 27 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davranan ruhsat sahibi firma ve diğer ilgililer hakkında durumlarına uygun olarak 6968 sayılı Kanunun 60, 61 ve 62 nci madde hükümlerine göre yaptırım uygulanır.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Geçici ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 28 –

(1) 21/9/1984 tarihli ve 18495 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Zirai Mücadele İlaçları Etiket Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Daha önce ruhsat alınmış bitki koruma ürünlerinin durumu

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin yayımından önce Bakanlıktan ruhsat alınmış bitki koruma ürünlerinin etiketlerinin bu Yönetmelik hükümlerine göre onaylanması amacıyla yapılacak müracaatlar Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren en geç altı ay içerisinde Bakanlığa yapılır.

Daha önce onaylı etiketlerin durumu

GEÇİCİ MADDE 2 –

(1) Firma stoklarında bulunan eski etiket ve ambalajların firmalarca en son kullanım tarihi 31/12/2010’dur. Bu tarihten itibaren Onaylı Etiket örneğine uygun etiketlerin kullanılması zorunludur.

Yürürlük

MADDE 29 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinden itibaren altı ay sonra yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 30 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

Yönetmelik eklerini görmek için tıklayınız

ZİRAİ KAZANÇ ÖLÇÜLERİNİN TESPİTİ HAKKINDA YÖNETMELİK

Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi   : 12.2.1987, No : 87/11549

Dayandığı Kanunun Tarihi           : 4.1.1961, No: 213

Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi   : 23.3.1987, No: 19409

Yayımlandığı Düsturun Tertibi      :  5, Cildi : , S.

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Esaslar

Amaç

Madde 1 –

Zirai kazanç ölçüleri; gerçek veya götürü usulde vergiye tabi çiftçilerin beyan ettikleri hâsılat ile ziraat birimlerinden (dekar, hayvan ve meyve ağacı sayısı gibi) almaları gereken ürünler arasında randıman, fiyat, işçilik ve maliyet açısından karşılaştırma ve kontrolü sağlamak amacıyla tespit edilir. Tespit edilecek ölçüler, zirai kazançlarını bilanço veya işletme hesabı esasına göre tespit edenlerin beyan ettikleri giderlerin kontrolü amacıyla da kullanılabilir.

Götürü gider usulünde vergiye tabi çiftçilerin beyan ettikleri hâsılata uygulanacak götürü gider emsalleri için Vergi Usul Kanununun 45 inci maddesinin ikinci bendindeki oranlar esas alınır.

Madde 2 –

Zirai Kazanç Ölçüleri;

a) Yıllık istihsal değeri,

b) Götürü gider emsali,

c) Ortalama randıman miktarı,

d) Ortalama işçilik tutarı,

e) Ortalama maliyet bedeli,

f) Ortalama satış fiyatından, meydana gelir.

Bu ölçüler Vergi Usul Kanununun 45 inci maddesinde ayrı ayrı tanımlanmıştır.

Zirai Kazanç Ölçülerinin Tespiti

Madde 3 –

Zirai Kazanç ölçülerinin tespiti Vergi Usul Kanununun 46 ncı maddesinde öngörülen esaslar çerçevesinde Zirai Kazançlar İl Komisyonlarınca takdir ve tespit olunur.

Bu ölçülerin tespitinde dekar (dönüm) bin metrekarelik toprak parçası olarak kabul edilir.

Zirai Kazançlar İl Komisyonu

Madde 4 –

Zirai Kazançlar İl Komisyonu Valinin başkanlığında Defterdar, Gelir Müdürü, Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığı İl Müdürü, il merkezindeki T.C. Ziraat Bankası şube müdürü ve seçilmiş üç üyeden oluşur. Ormancılığa ilişkin konuların görüşülmesinde komisyona ayrıca Orman İşletme Müdürü veya tevkil edeceği bir temsilci katılır.

Zirai Kazançlar İl Komisyonu üyelerinin seçilmesi ile ilgili esaslar Vergi Usul Kanununun 84 üncü maddesinde belirtilmiştir.

Zirai Ürün Çeşitleri ve Birimleri

Madde 5 –

Zirai ürün çeşitlerini ve birimlerini gösterir bir liste Zirai Kazançlar Merkez Komisyonu tarafından hazırlanarak (Ek 6 cetvel halinde) bu Yönetmeliğe eklenmiştir.

İl komisyonları tarafından zirai kazanç ölçülerinin takdir ve tespiti, bu listelerde kayıtlı ürün çeşitleri ve birimleri esas alınmak suretiyle yapılacaktır.

Zirai kazanç ölçüleri tespit edilen her bölge için ürün çeşitlerine göre aynı mahiyetteki listeler il komisyonları tarafından hazırlanacaktır.

Listede bulunmayan bir ürün türüne rast gelindiğinde, bu ürün listeye eklenecek ve birimi Merkez Komisyonundan sorulacaktır.

İlin Bölgelere Ayrılması

Madde 6 –

Bir ilin çeşitli bölgelerinde, doğal ve ekonomik şartların değişik olmasından dolayı zirai kazanç ölçüleri farklı olabilir. Bu durumda, aralarında önemli farklar bulunan bölgeler ayrılmak ve her bölge için ürün çeşitleri ve birimleri listesi ayrı ayrı hazırlanmak veya zirai kazanç ölçüleri ayrıca gösterilmek suretiyle takdir ve tespitler yapılır.

Bölge Ayırımında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Madde 7 –

a) Doğal Şartlar

Zirai üretimi etkileyecek doğal şartların başında arazi durumu, iklim, bölgenin doğal zenginlikleri ile bitki örtüsü gelir. Araziler tarımsal açıdan kıraç, taban ve sulu olmak üzere üçe ayrılır. Bu ayırım, bölgelerin ayrılmasında olduğu kadar aynı bölge içinde ürün verimini tespit ederken de kullanılabilir.

Bölge ayırımı yapılırken;

i) Toprağın; yükseklik, yöney (maraz) ve eğimi ile fiziksel ve kimyasal özellikleri,

ii) Bölgenin iklim (sıcaklık, yağış, rüzgâr gibi) durumu,

iii) Doğal şartların meydana getirdiği bitki ve hayvan ürünlerinin özellikleri (Niğde`nin dermason fasulyesi, Samsun`un kokulu tütünü gibi), dikkate alınacaktır.

b) Ekomonik Şartlar

Bölgesel ayırım yapılırken, zirai faaliyetleri etkilemesi bakımından önemli farklar doğurabilecek:

i) Ulaşım durumu (yol ve araç imkânları),

ii) Ürünlerin korunması, depolanması, sürüm ve satış şartları, satış organizasyonu,

iii) Çiftçilerin teşkilatlanma durumu (kooperatifleri ve birlikleri),

iv) Maliyet unsurlarındaki farklar,

v) Ürün fiyatları, dikkate alınacaktır.

İKİNCİ BÖLÜM

Zirai Kazanç, Ölçülerin Tesbit Şekli

Ortalama Randıman Miktarının Tesbiti

Madde 8 –

Ortalama randıman: Zirai faaliyetlerde birim olarak kabul edilen ölçüler başına, yıl içinde elde edilebileceği tahmin olunan ürün ve yan ürün veya ürünlerin ortalama miktarıdır.

a) Tarla, bağ, bahçe ziraatında dekar, birim olarak kabul edildiğinden, bir dekardan alınabilecek ürün ile sap, saman gibi yan ürünlerin miktar olarak tamamı ortalama randımanı verir.

Meyve ziraatında birim, ağaç adedi veya dekar olduğundan, bir ağaçtan veya dekardan alınabileceği tahmin ve takdir edilen ortalama meyve miktarı, o ürün için ortalama randımanı gösterir.

b) Hayvancılıkta birim hayvan adedi olduğundan, bir hayvandan alınabilecek süt, yavru, kıl, yapağı, tiftik gibi ürünler, o hayvan türü için ortalama randıman, ifade eder.

c) İşlenmiş zirai ürünlerde hammadde birim; kilogram, litre, adet gibi ölçülerden oluştuğundan, mamul veya yarı mamul maddeler toplamı ortalama randımanı verecektir. Bir kilogram zeytinden ikiyüzelli gram yağ, bir kilogram sütten dokuz yüz gram yoğurt gibi,

d) Su ürünlerinde ortalama randıman tespiti,

i) İç sularda (göl, gölet ve akarsular dâhil),

ii) Denizlerde, olmak üzere ayrı ayrı yapılır.

Su ürünlerinde randıman tespiti, denizlerdeki sınırları belirlenebilen ürün alanlarında (Dalyan, Voli yerleri ve benzeri) hektar veya dekar, iç sularda (Göl, gölet ve akarsularda) dekar, balık yetiştiriciliği yapılan kültür işletmeciliğinde m² olarak birim alandan alınabilen balık miktarı üzerinden yapılır.

Sınırları belirlenemeyen üretim alanlarında randıman tespiti yapılmaz.

Satış birimi su ürünlerinde kg.`dır.

Ortalama randıman belirlenirken Tarım, Orman ve Köyişleri Bakanlığının ve diğer ilgili kamu kuruluşlarının bu yöndeki çalışmalarından yararlanılır. Bağ, bahçe, meyve ve hayvan gibi, ürün vermeleri belli zamana bağlı ziraat kollarında, ortalama randımanı belirlerken her bölgenin özelliklerine göre normal ürün çağına ermiş, belli verim yaşına gelmiş birimlerin dikkate alınması gerekir.

Orman ürünlerinde ise; amenajman planları yapılmış ormanlarda randıman planlarda verilen artımın (eta) ortalama miktarı kabul edilir.

Orman ürünlerinde kullanılacak olan (tomruk, direk, kâğıt ve selüloz odunu, ambalajlık odun ve diğer sınai odunları) m³, yakacak odunlar ise kg. olarak gösterilir.

Öte yandan zirai alet ve makinelerin ücret karşılığında kiraya verilmesinde de ayrı ölçüler tespit edilir.

Ortalama İşçilik Tutarının Tespiti

Madde 9 –

Ortalama İşçilik Tutarı: Bir ziraat biriminden (dekar, ağaç ve hayvan adedi gibi) yıl içinde elde edilebilecek ortalama ürün çeşidine isabet eden ortalama işçilik tutarı olup, ortalama maliyetin içinde yer almıştır.

Zirai Kazanç Ölçüleri ile ilgili olarak ortalama maliyet bedeline uygulanacak işçilik oranları aşağıda gösterilmiştir.

1 Nolu Cetvel: Hayvan ve Orman Ürünleri

Hayvan Ürünlerinde:
– Büyükbaş (Besi) hayvanları için	% 10,
– Büyükbaş (Süt) hayvanları için	% 25,
– Koyun, Keçi	% 35,
– Tavuk, Bıldırcın (Damızlık % 15)	% 10,
– İpek Böceği (Kutu)	% 45,
– Arı (Kovan)	% 20,
– Tavşan, Vizon	% 10, olarak tespit edilmiştir.
Orman ürünlerinde ise % 16`dır.

2 Nolu Cetvel: Tarla, Bağ, Bahçe Ürünleri ve Meyveler

– Tahıllarda:
a) Mekanize işletmelerde	% 5,
b) Diğer işletmelerde	% 20,
– Çapa Bitkileri	% 35,
– Sebzeler	% 60,
– Meyveler	% 50,
– Şeker Pancarı	% 40,
– Diğerleri	% 50,

3 Nolu Cetvel:

Kiraya verilen ziraat alet ve makineleri Zirai alet ve makinalar için ortalama işçilik söz konusu değildir.

4 Nolu Cetvel:

İşlenmiş Zirai Ürünler

Bu cetvelde yer alan zirai ürünler için uygulanacak ortalama işçilik oranı % 20`dir.

5 Nolu Cetvel:

Hayvan Satışları

Bu cetvelde yer alan hayvan satışları ile ilgili olarak uygulanacak olan ortalama işçilik tutarı % 20`dir.

6 Nolu Cetvel:

Su Ürünleri

Bu cetvelde yer alan su ürünleri ile ilgili olarak uygulanacak ortalama işçilik tutarı (Kültür Balıkçılığı dahil) % 25`dir.

Ortalama Maliyet Bedelinin Tespiti

Madde 10 –

Ortalama Maliyet:

Ziraat birimi başına (Dekar, ağaç ve hayvan adedi gibi) yılda elde edilebilecek ürünler için bunların üretiminden satışa sunuluncaya kadar ki aşamalarda yapılan veya yapılması mutad olan ve İl Komisyonlarınca ortalama olarak takdir ve tespit edilen -işçilikler dahil- bütün giderlerin toplamıdır.

Ortalama maliyet, büyük ve küçükbaş hayvanlar (kümes hayvanlar, dâhil) ve bunların ürünleri ile kara ve su avcılığı ile su ürünleri için hâsılatın yüzde 80`i; diğer zirai ürünlerde ise yüzde 70`idir. Ancak, tevsik edilmek ve beyannamede gösterilmek şartıyla zirai faaliyette kullanılan arazi ve binalarla ilgili kiralar, ayni vergi, resim ve harçlarla işletme için alınan ve işletmeye harcanan borç paraların faizleri ayrıca maliyete eklenebilir.

Ortalama Satış Fiyatının Tespiti

Madde 11 –

Ortalama satış fiyatı;

Ticari teamüllere göre beher satış birimi için (örneğin kilo ile satılan ürünlerde kilo, litre ile satılan ürünlerde litre, sayıyla satılanlarda adet gibi) Zirai Kazançlar İl ve Merkez Komisyonlarınca belirlenen satış fiyatıdır. Ancak: Resmi Kuruluşlar ve Birliklerce tespit ve ilan olunan (destekleme alımları gibi) ürünler için her yıl açıklanan enson fiyatlar ortalama satış fiyatı olarak esas alınır.

Ortalama satış fiyatının tespitinde Borsalardan, Belediyelerden ve diğer Kamu Kuruluşlarından sağlanacak bilgilerden yararlanılabilinir.

Ücret Karşılığı Başka Çiftçilerin Zirai İşlerinde Çalıştırılan Zirai Alet ve Makineler İçin Ortalama Hâsılat ve Gider Tespiti

Madde 12 –

Zirai alet ve makinelerin başka çiftçilerin zirai işlerinde ücretle çalıştırılması zirai bir faaliyet sayılmış ve bu suretle sağlanan hâsılat vergi kapsamına alınmıştır.

Bu konuda takdir yapılırken yerine göre ayrı ayrı ortalama hâsılat takdir ve tespit olunabilir. Bunun için kamu kuruluşlarından ve mahalli sair teşekküllerden rayiçler alınabilir.

Ziraat makine ve aletleriyle başka çiftçilerin zirai istihsal işlerinin yapılması karşılığında alınan ücretlerin (hâsılatın) yüzde 70`i ortalama maliyeti (gideri) oluşturur. Ancak, tevsik edilmek ve beyannamede gösterilmek şartıyla zirai faaliyette kullanılan zirai alet ve makinelerin iktisabı ile ilgili borç paraların faizleri ayrıca maliyete eklenebilir.

Su Ürünlerinde Zirai Kazanç Ölçülerinin Tesbiti

Madde 13 –

Su Ürünleri hayvansal (Deniz, içsu ve yumuşakça, kabuklular) ve bitkisel su ürünleri olarak ayırıma tabi tutulmuştur.

Ticari teammüle göre; ortalama satış fiyatları belediye balıkhane müzayedelerinden, balıkhane bulunmayan yerlerde, balıkların karaya çıkarıldığı yerlerde tespit edilebilir. Balıkhane müzayedelerinde satılmayan ürünler için fiyatlar 11 inci maddedeki esaslar dâhilinde tespit olunur.

Su ürünlerinde ortalama maliyet 10 uncu maddedeki esaslara göre tespit edilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Son Hükümler

Yönetmeliğin Dayanağı

Madde 14 –

Bu Yönetmelik 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 46 ncı maddesi gereğince hazırlanmıştır.

Kaldırılan Hükümler

Madde 15 –

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 46 ncı ve geçici 2 nci maddelerine dayanılarak aynı kanunun 85 inci maddesi gereğince tadil olunan Zirai Kazançlar Merkez Komisyonunca hazırlanan ve Bakanlar Kurulunun 31/5/1961 tarihli ve 5/1247 sayılı Kararı ile 1/4/1961 tarihinden itibaren yürürlükte olan Zirai Kazanç Ölçülerinin tespiti hakkındaki yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

Madde 16 –

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 17 –

Bu Yönetmelik Maliye ve Gümrük Bakanlığı tarafından yürütülür.

23 Mayıs 2008 Tarihli Resmi Gazete Sayı: 26884

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Ziraat Mühendisleri Odasından:

TÜRK MÜHENDİS VE MİMAR ODALARI BİRLİĞİ ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI MESLEKÎ DENETİM VE ASGARİ ÜCRET YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; serbest ziraat mühendisliği müşavirlik hizmetlerinin mesleğin ve tekniğin gereklerine, toplumun yararlarına uygun bir şekilde uygulanmasını, koordinasyonunu ve gelişimini sağlamak, ziraat mühendisliği müşavirliği hizmeti üreten gerçek veya tüzel kişiler ve kuruluşların eşit koşullar içinde çalışmalarını sağlamak, haksız rekabeti önlemek, meslekî denetim, yeterlilik ve kapasite yönlerinden değerlendirilmesine esas olacak kayıtların tutulması ve kriterlerin belirlenmesini sağlamak, uygulamaları izlemek, denetlemek, üretilen hizmetler için uygulanacak Asgari Ücret Tarifesini ve meslekî denetim esaslarını düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, ziraat mühendisliği müşavirliği hizmeti üreten gerçek veya tüzel kişiler ile kuruluşların meslekî denetimini, ürettikleri hizmetlerin Asgari Ücret Tarifesine uygunluğunun denetimini ve yaptırımları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 27/1/1954 tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanununun 39 uncu maddesi hükmüne dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar ve kısaltmalar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Asgari Ücret Tarifesi: Oda, SZM faaliyetleri kapsamındaki uzmanlık alanları için belirleyeceği ve daha altında ücretlerle SZM faaliyetlerinin gerçekleştirilmesini yasaklayan ücret tarifesini,

b) Birlik: Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğini (TMMOB),

c) Büro Tescil Belgesi (BTB): SZMH yapacak bürolara, Odaya tescilden sonra verilen belgeyi,

ç) Denetçi: Yönetim Kurulu tarafından, 24/7/2002 tarihli ve 24825 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ziraat Mühendislerinin Hizmet Alanlarındaki Çalışmalarıyla İlgili Meslekî Denetim Uygulamaları ve Disiplin Hükümleri Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca, şube ve temsilcilik görev alanında hizmet üretmek üzere atanmış Meslekî Denetim Görevlilerini,

d) MDU: Meslekî denetim uygulamalarını,

e) Oda: TMMOB Ziraat Mühendisleri Odasını (ZMO),

f) Serbest müşavir, mühendis bürosu (SMMB): SZMH yapmak üzere bünyesinde en az bir SMM’yi ücretli, sözleşmeli veya ortaklık statüsünde bulunduran gerçek veya tüzel kişilere ait büroları,

g) Serbest müşavirlik mühendislik (SMM): SZMH yapmaya yetkili Tescil Belgesi ve Büro Tescil Belgesi sahibi üyeleri,

ğ) Serbest ziraat mühendisi (SZM): Türkiye’deki üniversitelerin ziraat fakültelerinin lisans programlarını tamamlayarak ziraat mühendisi veya ziraat yüksek mühendisi diploması alanlarla, Türkiye’deki fakülte ve yüksekokulların tarımsal nitelikli programlarını bitirerek mühendis diploması alanlar ve yurtdışında öğrenim gören ve diplomasının denkliği Yüksek Öğretim Kurulunca onaylanan mühendisler ile aldıkları eğitim ve uzmanlık konularına göre, yükümlülüklerini yerine getirerek üyelik sıfatını alan ve koruyan, çalışması kısıtlanmamış, kamu görevlilerini veya ücretli çalışanları,

h) Serbest ziraat mühendisliği ve müşavirliği hizmetleri (SZMH): 17/6/1938 tarihli ve 3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanun, 6/5/1960 tarihli ve 7472 sayılı Ziraat Yüksek Mühendisliği Hakkında Kanun ve 18/12/1991 tarihli ve 91/2526 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Ziraat Mühendislerinin Görev ve Yetkilerine İlişkin Tüzüğün verdiği yetki ile serbest çalışarak Odaya kayıt ve tescilini yaptırmış veya kamu kurum ve kuruluşları dışında gerçek veya tüzel kişi hesabına ücretli, sözleşmeli, ortak bir bağlantı içinde bir yatırımın etüt, tasarım, fizibilite, keşif, şartname, hakediş, kesin hesap, ihale dosyası hazırlama, planlama, projeleme, resim ve hesapların hazırlanması ve uygulanması ile bunlarla ilgili araştırma, danışmanlık, bilirkişilik, ekspertiz, her türlü denetim ve kontrollük hizmetleri ile kabule, uygulamaya ve imzaya yalnızca SZM’nin yetkili olduğu mühendislik hizmetlerini,

ı) Şube: Odaya bağlı şubeleri,

i) Teknik uygulama sorumluluğu (TUS): SZMH çalışma alanlarının hizmete ilişkin özellikleri dikkate alınarak, proje, plan, program ve eklerine, ilgili kanun, tüzük ve yönetmeliklere, oda mevzuatına, bilim ve teknik kurallarına ve meslekî yetki ve sorumluluk ilkelerine uygun olarak gerçekleştirilmesinin denetlenmesi hizmetlerinin bütününü,

j) Temsilcilik: Oda il temsilciliklerini,

k) Tescil Belgesi (TB): SZMH yapacak gerçek kişilere, Odaya tescilden sonra verilen belgeyi,

l) Uzmanlık alanı: Eğitim programları, uygulama alanları, meslekî ve bilimsel gelişmeler, ülkenin teknolojik durumu ve üyelerin istemleri dikkate alınarak Oda tarafından belirlenen meslekî uzmanlık konularını,

m) Üye: Oda üyelerini,

n) Yönetim Kurulu: Oda Yönetim Kurulunu, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Serbest Ziraat Mühendisliği Hizmet Alanları ve Asgari Ücret Tarifesi

Serbest ziraat mühendisliği hizmet alanları

MADDE 5 –

(1) Ziraat mühendislerinin tek başına tasarlamaya, uygulamaya, kabule ve imzaya yetkili ve sorumlu olduğu uzmanlık alanlarıyla ilgili olarak, 8/11/2005 tarihli ve 25987 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Ziraat Mühendisleri Odası Meslek İçi Eğitim, Uzmanlık ve Belgelendirme Yönetmeliğinin 6 ncı maddesi hükümleri uygulanır.

Asgari Ücret Tarifesinin belirlenmesi

MADDE 6 –

(1) Yönetim Kurulu, şube ve temsilciliklerin görüşlerini alarak, ziraat mühendislerinin tek başına tasarlamaya, uygulamaya, kabule ve imzaya yetkili ve sorumlu olduğu uzmanlık alanları için bir Asgari Ücret Tarifesi belirler.

(2) Asgari Ücret Tarifesi, SZM hizmetlerinin aşamaları için ayrıntılı bir işlem zinciri içinde fiyatlandırma yapar ve bu fiyatlandırmanın toplamı olarak, ilgili SZM faaliyeti için bir asgari ücret belirlemesi yapar.

Asgari Ücret Tarifesinin belirlenme zamanı, yayımı ve bağlayıcılığı

MADDE 7 –

(1) Asgari Ücret Tarifesi, tarife kapsamı içinde belirtilmek şartıyla bir yıllık olmak üzere her yıl aralık ayı içinde Yönetim Kurulu tarafından belirlenir ve Odanın Haber Bülteni’nde, internet sayfasında veya uygun görülen diğer yayın organlarında duyurulur.

(2) Asgari Ücret Tarifesi, yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, geçerli oldukları SZM faaliyetleri açısından ilgili kişi ve kuruluşları bağlar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Meslekî Denetim Uygulaması

Meslekî denetim uygulamaları

MADDE 8 –

(1) MDU’nun inceleme ve onay yeri, SZMH’nin yapıldığı yerin bağlı olduğu şube başkanlığı veya temsilciliktir.

Asgari Ücret Tarifesine uygunluk

MADDE 9 –

(1) Denetçiler, SZM’nin yaptığı hizmetlerin, uzmanlık alanlarına göre Yönetim Kurulu tarafından belirlenmiş Asgari Ücret Tarifesine uygun olarak yapılıp yapılmadığını inceler.

İnceleme faaliyetleri ve süresi

MADDE 10 –

(1) Denetçi, SZM faaliyetlerini yerinde denetleyebileceği gibi proje kapsamında yapılan işlerde, şubeye veya temsilciliklere teslim edilen projeyi en çok üç iş günü içinde sonuçlandırır. Proje, Asgari Ücret Tarifesine ve ilgili mevzuata uygun olmayan özellikler taşıyorsa, gerekçeleri belirtilmek suretiyle, düzeltilmek üzere ilgilisine verilir. Her yeni inceleme için üç iş günü süre yeniden başlar.

Kaşe ve imza zorunluluğu

MADDE 11 –

(1) SZMH kapsamında gerçekleştirilen MDU, projenin antetli sayfasında “Görülmüştür.” ibaresi ile Odanın kaşesi ve yetkili kişinin imzası ile belirtilir.

Denetimin içeriği

MADDE 12 –

(1) MDU, SZMH’lerde içeriğin denetlenmesi ve onaylanması anlamını taşımaz.

(2) Oda, bu Yönetmelik kapsamı dışındaki eksiklik veya yanlışlıklardan sorumlu değildir.

Gecikmede sorumluluk

MADDE 13 –

(1) Eksikleri giderilmeyen ve usulüne aykırı yapılan SZMH’nin MDU sonucunda geri çevrilmesi nedeniyle doğacak gecikme ve zararlardan Oda sorumlu tutulamaz.

Odaya sunma zorunluluğu

MADDE 14 –

(1) Odanın “Görülmüştür.” ibaresini, Oda kaşesini ve yetkili imzayı taşımayan SZMH, onay ve uygulama için ilgili idarelere verilmez.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yetkiler ve Sorumluluklar

Odanın yetki ve sorumluluğu

MADDE 15 –

(1) Yönetim Kurulu, SZM’lerin uzmanlık alanları kapsamında yürüttüğü her türlü SZMH’nin MDU çerçevesinde incelemesinde, onaylamasında, ücret tarifesinin uygulamasında ve bu hizmetler karşılığında alınacak ücretlerin belirlenmesinde yetkilidir.

(2) Oda, SZMH’nin eşit rekabet koşulları altında yapılarak, kanun, yönetmelik, tüzük ve şartnamelere uygun, ülke ve kamu yararını gözeten, nitelikli hizmet yapılmasını sağlamak üzere gerekli gördüğü önlemleri almaya, meslek ve meslektaşların hak ve çıkarlarını korumak için gerektiğinde işyerinde veya arazide kayıt ve belgeler üzerinde denetimler yapmaya ve yaptırmaya yetkilidir.

SZM’nin sorumluluğu

MADDE 16 –

(1) SZM’ler, ilgili uzmanlık alanlarında yapacağı hizmet sözleşmesinde ve yürüteceği iş ve işlemlerde, meslekî esaslar, ülke ve meslektaş yararları doğrultusunda, ilgili mevzuat çerçevesinde ve Oda tarafından yürürlüğe konulmuş düzenleyici idarî işlemlere uymakla yükümlüdür.

(2) SZM, yaptığı SZMH kapsamındaki her türlü işleri, ilgili idare veya onaylayan kuruluşun isteğine bakmaksızın Odanın ilgili birimlerine sunarak MDU yaptırmak zorundadır.

Denetimde aranacak belge ve bilgiler

MADDE 17 –

(1) SZM, meslekî denetimden geçireceği SZMH’yi içeren aşağıdaki belgeleri Oda birimlerine sunmakla yükümlüdür.

a) SZMH’nin özelliklerine göre, bulunması hâlinde, işveren ve SZM arasında imzalanmış ve Oda tarafından belirlenmiş tip sözleşme.

b) O yıl için onaylanmış büro tescil yenileme belgesi örneği.

c) Yaptığı SZMH’nin ürünü proje, her türlü doküman ve çıktılar.

ç) SZMH’ye ilişkin, Yönetim Kurulu tarafından belirlenmiş ücret tarifesi üzerinden kesilmiş serbest meslek makbuzu veya fatura.

(2) Birinci fıkrada belirtilen belgelerde, SZM üyenin, Oda sicil numarası, kaşesi, imzası, BTB/TB tescil numarası, vergi dairesi adı, vergi numarası, adresi, işverenin adı ve adresi yer alır.

Fatura ibrazı

MADDE 18 –

(1) Kamu kurum ve kuruluşlarınca SMMB’lere yaptırılan SZMH’lere ilişkin kuruma verilen serbest meslek makbuzu veya faturanın Odanın ilgili birimlerince görülmüş olması zorunludur.

Meslekî denetim ücreti

MADDE 19 –

(1) SZM’ler ve SMMB’ler, meslekî denetim hizmeti karşılığı olarak, yapılan SZMH’nin fatura bedeli üzerinden yüzde iki, ihaleli işlerde ihale bedeli üzerinden binde iki oranında meslekî denetim ücreti öderler.

Asgari Ücret Tarifesine uyma yükümlülüğü

MADDE 20 –

(1) SZM’ler ve SMMB’ler, ihaleli işler dışında, Yönetim Kurulu tarafından bu Yönetmelik hükümlerine göre belirlenen ve yayımlanan Asgari Ücret Tarifesine uymakla yükümlüdür.

Tip Sözleşme

MADDE 21 –

(1) Yönetim Kurulu tarafından Tip Sözleşmeye uymanın zorunlu tutulduğunun ilan edildiği uzmanlık alanlarında, SZM, işveren ile Oda tarafından belirlenen Tip Sözleşmeyi imzalamak zorundadır.

Özel bilgilerin gizliliği

MADDE 22 –

(1) SZM, işveren tarafından kendisine verilen özel bilgilerin gizliliğini korumakla yükümlüdür.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Son Hükümler

Yürürlük

MADDE 23 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 24 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Ziraat Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu yürütür.

23 Haziran 2005 PERŞEMBE – Sayı : 25854

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:

KONTROL LABORATUVARLARININ KURULUŞ VE GÖREVLERİ HAKKINDA

YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

Madde 1 —

Bu Yönetmeliğin amacı; gıda, gıda ile temas eden madde ve malzemelerin gıda güvenliği, hijyen ve kalite analizlerini yapmak üzere kurulacak gerçek ve tüzel kişilere ait özel laboratuvarlar ile bu hizmetlerin yanı sıra yem ve yem maddeleri, hayvan hastalıkları teşhis, tohumluk kontrol hizmetlerinin yürütüldüğü kamu laboratuvarlarının kuruluş ve çalışma izni ile denetimlerine dair usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

Madde 2 —

Bu Yönetmelik, kontrol laboratuvarlarının kuruluş ve çalışma izni ile denetimlerine dair usul ve esasları kapsar.

5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 5 inci maddesine göre; Sağlık Bakanlığı ile Türk Silahlı Kuvvetleri yetkileri çerçevesinde bulunan laboratuvarlar bu Yönetmelik kapsamı dışındadır.

Dayanak

Madde 3 —

Bu Yönetmelik: 7/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Teşkilat ve Görevlerine Dair Kanun Hükmünde Kararname, 27/5/2004 tarihli ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun, 29/5/1973 tarihli ve 1734 sayılı Yem Kanunu, 22/3/1971 tarihli ve 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu, 8/5/1986 tarihli ve 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu, 21/8/1963 tarihli ve 308 sayılı Tohumlukların Tescil, Kontrol ve Sertifikasyonu Kanununa dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4 — Bu Yönetmelikte geçen;

Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

Genel Müdürlük: Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

Ulusal referans laboratuvar: Kontrol laboratuvarlarında yapılan hizmetlerin teknik yönden koordinasyonunu yapan, kollaboratif çalışma düzenleyen, analiz yöntemlerinin geliştirilmesi ve standardizasyonunun sağlanması için yurtiçi ve yurtdışı bilimsel kuruluşlarla işbirliği ve ortak çalışma yürüten, eğitim ve araştırma yapan, analiz sonuçlarına itiraz durumunda şahit numune çalışan ve AB referans laboratuvarlarının faaliyetlerine ülke adına ulusal düzeyde katılım sağlayan ve Türk Akreditasyon Kurumu veya Avrupa Akreditasyon Kurumlarına üye kuruluşlarca akredite edilmiş laboratuvarı,

Referans laboratuar: Bakanlıkça yetkilendirildiği konularda şahit numunelerde analiz yapan, eğitim veren, araştırma yapan, yeterli bilgi ve donanıma sahip, Türk Akreditasyon Kurumu veya Avrupa Akreditasyon Kurumlarına üye kuruluşlarca akredite edilmiş olan laboratuvarı,

Kontrol laboratuvarı: Faaliyet konularına göre Bakanlıkça yetkilendirilmiş özel veya kamu laboratuvarı,

Sorumlu yönetici/müdür: Laboratuarın mevzuata uygun olarak yönetilmesinden sorumlu olan ve gıda bilimi konusunda en az lisans düzeyinde eğitim almış; ziraat mühendisi, gıda mühendisi, kimya mühendisi, su ürünleri mühendisi, kimyager, veteriner hekim, biyolog, veya gıda konusunda lisans üstü eğitim almış olan personeli,

Müdür yardımcısı: Kamu kontrol laboratuvarlarının hizmetlerinin yürütülmesinde müdüre teknik ve idari yönden yardımcı olan laboratuvar personeli,

Teknik müdür yardımcısı: Kamu kontrol laboratuvarının ana hizmet bölümleri ile kalite yönetim biriminin yönetim ve koordinasyonunda müdüre teknik yönden yardımcı olan laboratuvar personeli,

İdari müdür yardımcısı: Kamu kontrol laboratuvarının hizmetlerinin yürütülmesinde idari yönden müdüre yardımcı olan laboratuvar personeli,

Bölüm sorumlusu/laboratuvar şefi: Laboratuvar bölümlerinin faaliyet ve görev alanına giren konularda analizlerin yapılmasından sorumlu olan laboratuvar personeli,

Laboratuvar personeli: Laboratuvar bölümlerinin faaliyet ve görev alanına giren konularda analizleri yapan, bölüm sorumlusu/laboratuvar şefi ve idareye karşı sorumlu olan en az lisans düzeyinde eğitim almış ziraat mühendisi, gıda mühendisi, kimya mühendisi, su ürünleri mühendisi, kimyager, veteriner hekim, biyolog ve diyetisyeni,

Laboratuvar yardımcı personeli: Laboratuvar bölümlerinin faaliyet ve görev alanına giren konularda analizlerin yapılmasında yardımcı olan, bölüm sorumlusu/laboratuvar şefi ve idareye karşı sorumlu ve en az lise düzeyinde eğitim almış, laborant, teknisyen ile ön lisans eğitimi almış teknikeri,

Kuruluş izni: Kontrol laboratuvarının bu Yönetmelik esaslarına göre Genel Müdürlükçe ürün/ürün gurupları ve analiz bazında faaliyette bulunmak üzere belirlenmiş adreste uygun bina ve ortamın yeterliliğini belirten izni,

Çalışma izni: Kontrol laboratuvarının bu Yönetmelik esaslarına göre Genel Müdürlük tarafından incelenerek onaylanan ürün/ürün gurupları ve analiz bazında belirlenmiş faaliyet konularını kapsayan izni,

Metot validasyonu/metodun geçerliliği: Bir metodun veya ölçüm prosedürünün performansını belirlemek için yapılan test ve ölçme işlemlerini,

Kalite yönetim birimi : “TS EN ISO/IEC 17025 Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar” standardına göre laboratuvarlarda oluşturulması gereken birimi, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Görev, Yetki, Kuruluş ve Çalışma Esasları, İstihdam, Hizmet Bölümleri

Sorumlu yönetici/müdürün görev ve yetkileri

Madde 5 —

Sorumlu yönetici/müdür, Laboratuvarın mevzuata uygun olarak yönetiminden sorumludur ve bu Yönetmelikte belirtilen hizmetleri, mevzuata göre yürütmekle yükümlü olup, görev ve yetkileri şunlardır:

a) Laboratuvar bölümlerinin işlevine uygun olarak çalışmasını sağlamak ve kontrol etmek.

b) Alet ve ekipmanların bakım, onarım ve kalibrasyon ve performans testlerini yaptırmak.

c) Laboratuvarda metot validasyonu yapılmasını, standart çalışma prosedürlerinin hazırlanmasını ve bunların dokümante edilmesini sağlamak.

d) Numune ve analiz kayıt defterlerinin düzenli tutulmasını ve numunelerin laboratuvarlara dağılımını sağlamak.

e) Laboratuvara giren numunenin tüm analizlerinin onaylanmış metotlara uygun yapılmasını sağlamak.

f) Analiz raporlarını onaylamak.

g) Kontrol laboratuvarlarında denetim tutanağı ile belirtilen hususların yerine getirilmesini sağlamak, denetim tutanaklarının muhafazası için gerekli tedbirleri almak.

h) Personelin eğitimi ile ilgili programlar düzenlemek.

ı) Laboratuvarın ulusal ve uluslararası yeterlilik testlerine katılımını sağlamak.

i) Kayıtların düzenli tutulmasını ve arşivlenmesini sağlamak.

j) Aylık faaliyet raporlarının Genel Müdürlüğe bildirimini sağlamak.

k) Kayıt ve raporlarda gizlilik esasına uyulmasını sağlamak.

Müdür yardımcıları ve görevleri

Madde 6 —

Kamu kontrol laboratuvarlarında teknik ve idari olmak üzere iki müdür yardımcısı istihdam edilebilir.

a) Teknik müdür yardımcısının görevleri: Laboratuvarın ana hizmet bölümleri ile kalite yönetim biriminin yönetim ve koordinasyonunda müdüre teknik konularda yardımcı olmak.

b) İdari müdür yardımcısının görevleri: Laboratuvar hizmetlerinin idari yönden yönetimi, yürütülmesi ve denetimi ile ilgili konularda müdüre yardımcı olmak, laboratuvarın tahakkuk memurluğu görevini yürütmek.

Kalite yönetim birimi

Madde 7 —

Kontrol laboratuvarlarında, kalite yönetim birimi “TS EN ISO/IEC 17025 Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar” standardına göre kalite ile ilgili çalışmaların organizasyon ve takibinden sorumludur.

Kalite yönetim birimi, kalite sistem politikalarını ve hedeflerini ve “TS EN ISO/IEC 17025 Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar” standardı şartlarını karşılayan kalite el kitabı ile sisteme ait prosedür ve talimatları hazırlar veya hazırlatır ve diğer dokümanların hazırlanmasını koordine ve sisteme uygunluğunu kontrol eder.

Kalite yönetim birimi en az bir kişiden oluşur.

Bu kişilerin kontrol laboratuvarlarında en az bir yıl çalışmış ve “TS EN ISO/IEC 17025 Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar” standardının gerektirdiği eğitimleri almış olmaları gerekir.

Kalite yönetim birimi, “TS EN ISO/IEC 17025 Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar” standardı kapsamında kalite yöneticisi olarak görev yapar. Laboratuvar politikası ve kaynaklar hakkında kararların alındığı en yüksek yönetim kademesine doğrudan ulaşır.

İstihdam

Madde 8 —

Kontrol laboratuvarlarında bir sorumlu yönetici/müdür ve her laboratuvar hizmet bölümünde bir bölüm sorumlusu/laboratuvar şefi, yeterli sayıda personel ve yardımcı personel istihdamı zorunludur.

Kontrol laboratuvarlarında faaliyet ve görev alanına giren konulara göre gıda, süt, su ürünleri, zootekni, toprak, bitki koruma, tarla ve bahçe bitkileri bölümü mezunu ziraat mühendisi, gıda mühendisi, kimya mühendisi, kimyager, su ürünleri mühendisi, veteriner hekim, biyolog, polimer mühendisi, diyetisyen, tekniker, teknisyen, laborant, veteriner sağlık teknisyeni teknik ve sağlık hizmetleri sınıfı personeli istihdam edilir.

Hayvan hastalıkları teşhis bölümü oluşturulan kamu kontrol laboratuvarlarında bölüm sorumlusu olarak mikrobiyoloji, patoloji ya da viroloji konusunda uzman veya doktor veteriner hekimler istihdam edilir.

Tohumluk kontrol bölümü oluşturulan kamu kontrol laboratuvarlarında tarla bitkileri ve bahçe bitkileri bölümü mezunu ziraat mühendisi istihdam edilir.

Ayrıca, gerektiğinde elektrik, elektronik, bilgisayar mühendisi veya tekniker, teknisyeni istihdam edilebilir.

Kamu kontrol laboratuvarlarına ilk defa atanacak teknik ve sağlık hizmetleri sınıfı personelin hizmet süresi beş yıldan az olmalıdır. Müdür ve müdür yardımcıları ile hizmet süresi beş yıldan fazla olan teknik ve sağlık hizmetleri sınıfı personelin laboratuvarlara atanabilmesi için daha önce laboratuvarda en az bir yıl çalışmış olması gerekir.

Laboratuvar hizmet bölümleri

Madde 9 —

Laboratuvar, faaliyet konularına göre uygun hizmet bölümlerini içerir. Bu bölümler; numune kabul, fiziksel, kimyasal, mikrobiyoloji, katkı, kalıntı, mikotoksin, gıda ile temas eden madde ve malzemeler, mineral, biyogüvenlik analiz laboratuvarı ve benzeri şeklinde planlanabilir.

Kamu kontrol laboratuvarlarında ayrıca, yem, tohumluk analizlerinin ve hayvan hastalıkları teşhisinin yapıldığı bölümler kurulabilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Laboratuvar Binası, Bölümleri ve Genel Özellikleri

Laboratuvar binası ve yeri

Madde 10 —

Laboratuvarlar insanların ikametgahına mahsus binalarda olmamak üzere, imar mevzuatına uygun yerlerde kurulur.

Laboratuvar binasının bölümleri

Madde 11 —

Kontrol laboratuvarları aşağıdaki bölümlerden oluşur;

a) İdari Bölüm:

1) Yönetici ve diğer personel için ayrı oda.

2) Duş, tuvalet, giyinme odası.

b) Laboratuvar hizmet bölümleri:

1) Numunelerin teslim alındığı numune kabul bölümü.

2) Tartım işleminin yapıldığı çevre şartlarından olumsuz şekilde etkilenmeyecek ayrı veya tek bir bölüm halinde düzenlenen tartım bölümü.

3) Laboratuvarda kullanılacak olan ve yapısına, risk grupları ile saklama koşullarına göre ayrı muhafaza edilmek üzere kimyasal maddeler ve yedek yardımcı malzemeler için depo veya uygun düzenlenmiş dolaplar.

4) Laboratuvarın çalışma konularına göre hizmet bölümleri bulunur. Bu bölümler; fiziksel, kimyasal, mikrobiyoloji, katkı, kalıntı, biyogüvenlik, gıda ile temas eden ambalaj materyali analiz laboratuvarı ve benzeri şeklinde planlanabilir.

Laboratuvarların genel özellikleri

Madde 12 —

Laboratuvarların genel özellikleri ile ilgili hususlar şunlardır:

a) İdari ve analiz yapılan bölümler ayrı olacak şekilde planlanmalıdır.

b) Enstrümantal cihazlarla yapılan analizlerde numune hazırlama ile cihazın bulunduğu alan ayrı planlanmalıdır.

c) Mikrobiyoloji laboratuvarı kontaminasyonu önlemek amacıyla iş akış sırasına göre besiyeri hazırlama, sterilize etme, ekim, inkübasyon işlemleri, kullanılmış malzemelerin temizliği ve sterilizasyonu için ayrı bölümler içeren alanlardan oluşmalıdır.

d) Her hizmet bölümü için en az on beş metrekarelik alan olmalıdır.

e) Laboratuvarlar özel ortam gerektiren analizlerde bu şartları sağlayan alet ve ekipmanlarla donatılmalı ve ayrı bölümler halinde planlanmalıdır.

f) Laboratuvar çalışmalarında analiz sonuçlarının olumsuz etkilenmemesi için ortamın; toz, nem, buhar, titreşim, elektromanyetik etkenler ve zararlı canlılar gibi olumsuz şartlardan korunması sağlanmalıdır. Laboratuvar çalışmalarında analizlerin gerektirdiği ideal ortam sıcaklığının sağlanması için gerekli önlemler alınmalıdır.

g) Çalışan personelin iş güvenliği için uygun giysi ve donanım kullanması sağlanmalıdır.

h) Gerekli durumlarda bu maddenin (e) bendinde belirtilen özel ortam veya alet ve ekipmanlarla çalışılmalıdır.

i) Laboratuvarların her bölümünde temizlik, sanitasyon ve dezenfeksiyon işlemleri yazılı talimatlara göre düzenli olarak yapılmalıdır.

j) Boru sistemleri, radyatörler, aydınlatma sistem ve bağlantıları ile diğer servis noktalarının temizlenmesi kolay olacak şekilde tasarlanmalıdır. Duvar, tavan ve tabanlar kolayca temizlenebilir ve gerektiğinde dezenfekte edilebilir özellikte malzemelerle kaplanmalıdır.

k) Aydınlatma, ısıtma ve havalandırma sistemleri yapılacak analizlere uygun olarak planlanmalıdır.

l) Laboratuvarın analiz yapılan bölümlerine çalışan personel haricindeki kişilerin girişleri önlenmelidir.

m) Yedek yardımcı malzemeler ve kimyasal maddeler yapısına, risk guruplarına ve saklama koşullarına göre havalandırma sistemli kilitlenebilir ayrı oda, dolap veya depolarda bulundurulmalıdır.

n) Laboratuvarda ilk yardım için gerekli ilaç ve malzemelerin bulunduğu ilk yardım dolabı ve talimatı yer almalıdır.

o) Tuvaletlerin laboratuvarın analiz yapılan bölümleri ile doğrudan bağlantısı önlenmelidir.

p) Laboratuvarın boya, badana ve diğer bakımları düzenli olarak hazırlanacak yazılı talimatlara göre yapılmalıdır.

r) Laboratuvarın kapasitesine uygun hacimde olmak üzere, numunelerin analize alınıncaya kadar ve analiz sonrasında kalan örneklerin uygun şekilde muhafaza edileceği depo veya soğutucu cihaz bulundurulmalıdır.

s) Laboratuvarlarda ortaya çıkan atıklar doğrudan alıcı ortama verilmez, gerekli önlemler alındıktan sonra tekniğine ve mevzuatına uygun bir şekilde laboratuvardan uzaklaştırılmalıdır.

t) Laboratuvarda kullanılan patlayıcı, parlayıcı ve boğucu gaz içeren gaz tüpleri bina dışında tekniğine uygun şekilde muhafaza edilmelidir.

u) Laboratuvarlarda analizin yapıldığı birimde atık da dahil olmak üzere ilgili tüm prosedürler ve talimatlar bulundurulmalıdır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Kontrol Laboratuvarlarının Kuruluş ve Çalışma İzni, Yetkilendirme ve Bildirimler

Kuruluş izni

Madde 13 —

Laboratuvar kurmak isteyen kamu, gerçek ve/veya tüzel kişiler aşağıdaki bilgi ve belgeleri içeren başvuru dosyası ile Bakanlığa başvurur:

a) Dilekçe.

b) Laboratuvarın adı, sahibinin adı soyadı veya kurumun adı, açık adresi, telefon, faks numarası ve elektronik posta adresi.

c) Kuruluş ve değişiklikleri içeren Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi, vergi levhası fotokopisi ve ticaret odasından alınan faaliyet belgesi.

d) Sorumlu yönetici/müdür noter onaylı sözleşmesi, diploma sureti, nüfus cüzdanı fotokopisi ve kayıtlı olduğu meslek odasından alınacak belge.

e) Laboratuvarın analiz ve ürün / ürün gurupları bazında belirlenmiş genel faaliyet konularını belirten belge.

f) Laboratuvar yerinin tapusu veya kira sözleşmesi ile yapı kullanma izin belgesinin noter onaylı fotokopisi.

g) Laboratuvar cihaz yerleşim planı.

h) Laboratuvarda yangına karşı gerekli önlemlerin alındığına dair itfaiyeden alınacak belge.

Bakanlıkça, gönderilen bilgi ve belgeleri içeren başvuru dosyasına istinaden en az bir kişi Genel Müdürlükten olmak üzere Genel Müdürlüğün belirleyeceği ve konusunda uzman en az üç kişiden oluşan bir komisyon tarafından laboratuvar yerinde incelenir ve bu Yönetmeliğe uygun olması halinde laboratuvara kuruluş izin belgesi verilir.

Yerinde yapılan incelemede laboratuvarın bu Yönetmeliğe uygun bulunmaması halinde denetim raporunda belirtilen eksikliklerin giderilmesi için laboratuvara süre verilir. Eksikliklerin giderildiğine dair müracaatla yeniden yerinde inceleme yapılır ve bu Yönetmeliğe uygun olması halinde laboratuvara kuruluş izin belgesi verilir.

Kuruluş izni verilen kontrol laboratuvarının yeni bir bölüm açması durumunda yeni açılacak bölüm/bölümlere ait belgeler istenir, yukarıda belirtilen işlemler yapılır ve kuruluş izni yenilenir.

Kuruluş izni amacıyla başvuruda bulunan kamu kontrol laboratuvarlarından bu maddenin (c), (d) ve (f) bendlerinde belirtilen belgeler istenmez.

Çalışma izni

Madde 14 —

Bakanlıktan kuruluş izni belgesi alan laboratuvar, çalışma izni almak için, aşağıdaki bilgi ve belgelerle yeniden Bakanlığa başvurur:

a) Dilekçe.

b) Laboratuvarın analiz ve ürün ve/veya ürün gurupları bazında belirlenmiş faaliyet konularını belirten belge.

c) Laboratuvar organizasyon şeması.

d) Her bölüm sorumlusu/laboratuvar şefi, laboratuvar personeli ve yardımcı personelinin noter onaylı sözleşmesi, diploma sureti, nüfus cüzdanı fotokopisi varsa meslek odasına kayıt belgesi.

e) Bakanlıkça onaylanmış numune kabul ve analiz defteri.

f) Laboratuvarın çalışma izin başvurusunda belirtilen analizlerin listesi, orijinal analiz metotları ile bu yöntemlerin standart çalışma planı formatındaki metot talimatları.

g) Orijinal metot olarak ulusal/uluslararası kabul görmüş bir metot kullanılmaması durumunda metot validasyon raporu.

h) Laboratuvarda kullanılacak cihaz, alet ve ekipmanların marka, model, üretim yılına ait bilgiler ve kullanım talimatları ve kalibrasyon belgeleri.

ı) Laboratuvar atıklarının bertaraf edilmesi için ilgili kuruluş ile yapılan sözleşme.

Bakanlık, gönderilen başvuru dosyasını teknik yönden inceler ve/veya referans laboratuvara incelettirir. İnceleme sonucu uygun bulunan kontrol laboratuvarı, en az bir kişi Genel Müdürlükten olmak üzere Genel Müdürlüğün belirleyeceği konusunda uzman en az üç kişiden oluşan bir komisyon tarafından yerinde incelenir ve bu Yönetmeliğe uygun olan kontrol laboratuvarına çalışma izin belgesi verilir.

Yerinde yapılan incelemede laboratuvarın bu Yönetmeliğe uygun bulunmaması halinde denetim raporunda belirtilen eksikliklerin giderilmesi için laboratuvara süre verilir. Eksikliklerin giderildiğine dair müracaatla yeniden yerinde inceleme yapılır ve bu Yönetmeliğe uygun olması halinde laboratuvara çalışma izin belgesi verilir.

Çalışma izni verilen kontrol laboratuvarının faaliyet konularını genişletmek istemeleri halinde faaliyet genişletmeye esas belgeler istenerek yukarıda belirtilen işlemler yapılır ve çalışma izni yenilenir.

Yetkilendirme

Madde 15 —

Bakanlıktan kuruluş ve çalışma izin belgesi alan kontrol laboratuvarı, ürün/ürün gurubu ve analiz bazında belirtilen faaliyet konularında Bakanlık il müdürlüklerince gönderilecek yurt içi denetim, ithalat ve ihracat numuneleri ile özel istek amaçlı numunelerde analiz yapmaya yetkilidir.

Laboratuvarlar izin verilen faaliyet konusu dışında analiz raporu düzenleyemezler.

Faaliyet konusu dışında analiz raporu düzenleyen laboratuvarlar için bu Yönetmeliğin 18 inci maddesine göre işlem yapılır.

Bildirimler

Madde 16 —

Kuruluş ve çalışma izni alan kontrol laboratuvarının kapatılması, sahibi, sorumlu yönetici, adresi ve adının değişmesi, çalışma izninde belirtilen faaliyet konularının değiştirilmesi, genişletilmesi, laboratuvarda yeni bir bölüm açılması veya laboratuvarın yapısını temelden değiştirecek tadilatların yapılması halinde, on beş gün içinde değişiklikleri içeren bilgi, belgeler, kuruluş ve çalışma izin belgelerinin asılları ile birlikte Bakanlığa başvurulur. Laboratuvarın başvuru dosyası incelendikten sonra gerekli görüldüğünde Bakanlıkça, en az bir kişi Genel Müdürlükten olmak üzere Genel Müdürlüğün belirleyeceği konusunda uzman en az üç kişiden oluşan bir komisyon tarafından laboratuvar yerinde incelenir ve bu Yönetmeliğe uygun olması halinde laboratuvarın kuruluş ve/veya çalışma izin belgesi yenilenir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Kontrol Laboratuvarlarının Denetlenmesi,

Kuruluş ve Çalışma İzni İptali, Cezai Hükümler, Belge ve Kayıtların Tutulması

Denetim

Madde 17 —

Kontrol laboratuvarı, Genel Müdürlüğün belirleyeceği komisyon tarafından bu Yönetmelik esasları dahilinde şikayet dışında yılda en az bir defa denetlenir. Denetimlerde gizlilik esastır. Sorumlu yönetici, denetlemeye gelen görevlilere her türlü bilgi ve belgeyi göstermek zorundadır.

Denetim tutanağı iki nüsha halinde düzenlenerek bir nüshası sorumlu yöneticiye verilir. Denetim tutanağı daha sonraki denetimlerde sorumlu yönetici tarafından istenildiğinde denetim görevlilerine gösterilir. Denetimden sonra, kontrol laboratuvarında eksiklik veya uygunsuzluk bulunduğu takdirde, ilgili laboratuvar denetim tutanağında belirtilen süre içerisinde eksikliklerini tamamlayarak Bakanlığa bildirir. Belirlenen eksikliklerin; kontrol laboratuvarının eksikliği görülen konuda analiz yapmasına engel teşkil etmesi durumunda, Genel Müdürlük kontrol laboratuvarının o bölümü ya da analizi konusundaki analiz yapma yetkisini eksiklik veya uygunsuzluğun giderilmesine kadar durdurabilir. Laboratuvar bu süre sonunda yeniden Genel Müdürlüğün belirleyeceği komisyon tarafından gerektiğinde yeniden denetlenir.

Genel Müdürlükçe analiz sonuçlarının kabul edilebilir hata sınırları içerisinde olup olmadığının kontrolü amacıyla, gerektiğinde belirlenen bir referans laboratuvar tarafından hazırlanarak gönderilen test numunesi kontrol laboratuvarına analiz ettirilir ve analiz sonuçları referans laboratuvar tarafından değerlendirilir. Referans laboratuvar tarafından değerlendirme ve analiz sonuçları ile ilgili olarak Genel Müdürlüğe bilgi verilir. Analiz sonuçlarının hata sınırları dışında olması halinde, Genel Müdürlük kontrol laboratuvarının hata sınırları dışında olduğu belirlenen analizlerle ilgili analiz yapma yetkisini, ulusal veya uluslar arası yeterlilik testleri düzenleyen kuruluşlarca analiz sonuçlarının yeterliliği onaylanana kadar durdurabilir. Ayrıca, gerektiğinde Genel Müdürlük, laboratuvarda analiz edilen numunelerden birine ait şahit numuneyi analiz sonuçlarının kabul edilebilir hata sınırları içinde olup olmadığının kontrolü amacıyla referans bir laboratuvara analiz ettirir.

Kontrol laboratuvarları her yıl Genel Müdürlüğün belirleyeceği konularda ulusal veya uluslar arası yeterlik testlerine katılarak test sonuçlarını Genel Müdürlüğe bildirirler.

Yapılan denetimler sırasında belirlenen eksikliklerin bildirilen süre içerisinde tamamlanmaması durumunda bu Yönetmeliğin 18 inci maddesine göre işlem yapılır.

Kuruluş ve çalışma izni iptali ile cezai hükümler

Madde 18 —

Kontrol laboratuvarının, Bakanlıktan kuruluş ve/veya çalışma izni almadan faaliyette bulunduğunun tespitinde; 5179 sayılı Gıdaların Üretimi Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 29 uncu maddesinin (b) fıkrasında belirtilen hükme göre laboratuvar faaliyetten men edilir ve on bin YTL idari para cezası verilir.

Kontrol laboratuvarının;

a) Çalışma izin belgesinde belirtilen ve Bakanlıkça onaylanan faaliyet konusu dışında çalışması,

b) Bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde yer alan konularla ilgili olarak belirlenen süre içerisinde bildirimlerde bulunmaması,

c) Bu Yönetmeliğin 17 nci maddesine göre yapılan denetim sırasında denetim elemanlarınca tespit edilen eksikliklerin belirlenen süre içerisinde tamamlanmaması,

Hallerinde laboratuvar faaliyetten men edilir ve on bin YTL idari para cezası verilir. Faaliyetten men edilen laboratuvarın tekrar faaliyete geçebilmesi için yeniden kuruluş ve/veya çalışma izni alması zorunludur.

Bu madde hükümleri Kamu kontrol laboratuvarları için uygulanmaz.

Belge ve kayıtlar

Madde 19 —

Laboratuvarın işleyişiyle ilgili olarak aşağıdaki doküman ve kayıtlar tutulur:

a) Genel numune kayıt defteri (Ek-1).

b) Bölümlere ait numune kayıt defteri (Ek-2).

c) Bölümlere ait analiz ile ilgili çalışma detaylarını gösteren analiz defteri (Ek-3).

d) Muayene ve analiz defteri (Ek-4).

d) Yurtiçi denetim muayene ve analiz raporu (Ek-5).

e) Özel istek muayene ve analiz raporu (Ek-6).

f) İhracat muayene ve analiz raporu (Ek-7).

g) İthalat muayene ve analiz raporu (Ek-8).

h) Yem muayene ve analiz raporu (Ek-9).

ı) Hayvan hastalıkları teşhis raporu (Ek-10).

i) Ulusal ve/veya Uluslar arası yeterlilik test sonuçlarına ait kayıtlar.

j) Alet, ekipman bakım, onarım ve kalibrasyon çizelgesi (Ek-11).

k) Alet ve ekipman listesi (Ek-12).

l) Alet, ekipmanların kullanım talimatları.

m) Enstrümental analizlerde elektronik yedekleri veya kromotogram çıktıları.

n) Analiz metotlarına ve cihazlara ait validasyon raporları.

o) Personel bilgi kayıtları.

ö) Eğitim kayıtları.

p) Kimyasal madde kayıtları.

r) İlk yardım talimatı.

s) Aylık faaliyet raporu (Ek-13).

ş) Standart çalışma planı (Ek-14).

t) Kimyasal madde kayıt defteri (Ek-15).

u) Kimyasal madde kullanım kayıt defteri (Ek-16).

Yukarıda belirtilen doküman ve kayıtlar en az beş yıl muhafaza edilir.

ALTINCI BÖLÜM

Analiz Metotları, Analiz Raporları ve Ücretleri

Analiz metotları

Madde 20 —

Kontrol laboratuvarlarında öncelikle Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinde belirtilen analiz metotları kullanılır. Analiz metotları Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinde mevcut değilse, Bakanlık tarafından izin verilecek, ulusal/uluslararası kabul edilmiş bir analiz metodu kullanılır. Ulusal/uluslararası kabul edilmiş bir analiz metodu kullanıldığında, laboratuvar tarafından ilgili metodun laboratuvarda uygulanabilirliğinin verifikasyon çalışması ile teyit edilmesi yeterlidir. Ulusal/uluslararası kabul edilmiş bir analiz metodu kullanılmadığında, laboratuvar tarafından ilgili metodun validasyon çalışmaları yapılarak dokümante edilir. Yapılan validasyon metotta tanımlanmış olan ürün/ürünler için geçerlidir. Metotta belirtilenin dışında farklı özelliklere sahip bir matriksteki ürün çalışıldığında metot yeniden valide edilir. Elde edilen validasyon sonuçlarına göre metodun optimum şartlarda ve en yüksek performansta kullanılması için gerekli olan uyarıların, dikkat edilecek noktaların, kritik nokta ve kritik işlemlerin tanımlandığı rutin uygulamalara yönelik metot talimatları standart operasyon prosedürü olarak hazırlanır.

Yem ile ilgili analizlerde 1734 sayılı Yem Kanununda belirtilen yöntemler uygulanır. Tohumlukların tescil ve sertifikasyonu ile ilgili muayene ve analizler ise 308 sayılı Tohumlukların Tescil, Kontrol ve Sertifikasyonu Kanunu ile ilgili 1/2/1964 tarihli ve 11622 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tohumlukların Tescil, Kontrol ve Sertifikasyonu Hakkındaki Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğe göre yapılır.

Özel istek numuneleri müşteri talep ettiği metoda göre analiz yapılabilir ve analiz raporunda “Yukarıda belirtilen analizler numune sahibinin talep ettiği analiz metoduna göre yapılmıştır” ifadesi yer alır. Bu rapor adli-idari işlemlerde ve reklam amacıyla kullanılamaz.

Analiz raporları

Madde 21 —

Kontrol laboratuvarlarında düzenlenen analiz raporları; denetim (Ek-5), ihracat (Ek-7), ithalat (Ek-8)’e göre en az üç nüsha halinde ve özel istek numuneleri için ise (Ek-6)’ya göre en az iki nüsha düzenlenir.

Laboratuvarların düzenleyecekleri raporlar reklam amacıyla kullanılamaz. Laboratuvar tarafından analiz raporlarının gizliliği esastır.

Analiz raporlarının hazırlanmasında aşağıdaki hususlara dikkat edilir:

a) Enstrümantal cihazlarla yapılan analizlerde kullanılan cihaz, metot adı ve miktar olarak verilebilen en düşük limit ölçüm limiti olarak analiz raporuna yazılır.

b) İthalat, ihracat ve denetim amaçlı numunelerde analiz sonuçları ile ilgili herhangi bir değerlendirme yapılmaz.

c) Numunede yapılan bütün analizler aynı raporda belirtilir.

d) Analiz raporunda raporun kısmen kullanılamayacağına dair uyarıcı ifade ve “Analiz Sonuçları Yukarıda Belirtilen Numune İçin Geçerlidir” ifadesi yer almalıdır.

e) Bakanlığın yetki verdiği hususlarda ilgili mevzuata göre analiz raporlarında değerlendirme yapılır.

Analiz ücretleri

Madde 22 —

Kamu kontrol laboratuvarlarında uygulanacak numune analiz ücretleri, her yıl Genel Müdürlüğün belirleyeceği esaslara göre oluşturulacak bir komisyon tarafından, analiz maliyetleri dikkate alınarak analiz bazında belirlenir.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

Madde 23 —

4/9/2000 tarihli ve 24160 Sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan Özel Gıda Kontrol Laboratuvarlarının Kuruluş ve Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Geçici Madde 1 –

Halen faaliyet gösteren kontrol laboratuvarları bu Yönetmeliğin yayımından itibaren bir yıl içinde bu Yönetmelik hükümlerine uymak zorundadır.

Yürürlük

Madde 24 —

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 25 —

Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

Ekleri İçin Tıklayınız

22 Kasım 2007 PERŞEMBE             Resmî Gazete                 Sayı : 26708

YÖNETMELİK

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:

KÖY BAZLI KATILIMCI YATIRIM PROGRAMLARI KAPSAMINDA YATIRIMCILAR TARAFINDAN YAPILACAK HİBE BAŞVURULARININ DESTEKLENMESİ YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK

MADDE 1 –

9/5/2006 tarihli ve 26163 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Köy Bazlı Katılımcı Yatırım Programları Kapsamında Yatırımcılar Tarafından Yapılacak Hibe Başvurularının Desteklenmesi Yönetmeliğinin 12 nci maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 2 –

Aynı Yönetmeliğe aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“Tamamlanamamış uygulamalar

GEÇİCİ MADDE 1 –

(1) 15/10/2007 tarihine kadar hiçbir faaliyet göstermeyen projeler hariç olmak üzere, uygulanmasına başlanmış ancak tamamlanamamış yatırımlara ait uygulamalar, hibe sözleşmesi ve hibe protokolü imzalanma tarihine bakılmaksızın 15/9/2008 tarihine kadar tamamlanır.”

MADDE 3 –

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4 –

Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazetenin                                  Tarihi                                                                   Sayısı
9/5/2006	26163
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Düzenlemelerin Yayımlandığı Resmî Gazetenin                                  Tarihi                                                                   Sayısı
1-	28/8/2007	26627