GIDA VE YEM AMAÇLI GENETİK YAPISI DEĞİŞTİRİLMİŞ ORGANİZMALAR VE ÜRÜNLERİNİN İTHALATI, İŞLENMESİ, İHRACATI, KONTROL VE DENETİMİNE DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı, insan yaşamı ve sağlığı, hayvan sağlığı ve refahı, tüketici çıkarları ve çevrenin en üst düzeyde korunması için genetiği değiştirilmiş organizma ve ürünleri ile genetiği değiştirilmiş organizma ve ürünlerini içeren gıda ve yem maddeleri hakkında karar verme, işleme, ithalat, ihracat, izleme, tescil, etiketleme, kontrol ve denetim ile ilgili usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik;
a) Tohumluklar dışındaki genetiği değiştirilmiş organizma ve ürünleri ile genetiği değiştirilmiş organizma ve ürünlerini içeren gıda ve yem maddeleri hakkında karar verme, işleme, ithalat, ihracat, izleme, tescil, etiketleme, kontrol ve denetim ile ilgili usul ve esasları kapsar.
b) Sağlık Bakanlığınca ruhsat veya izin verilen ürünleri kapsamaz.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik; 18/4/2006 tarihli ve 5488 sayılı Tarım Kanununun 10 uncu maddesi, 7/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 27/5/2004 tarihli ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun, 29/5/1973 tarihli ve 1734 sayılı Yem Kanunu ile 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanmasına Dair Kanuna dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Ayırıcı kimlik: Aktarılan her bir gen için bir kod ve her bir GDO için ise, taşıdığı genin kodunu da içeren nümerik ve alfa nümerik kodlama sistemini,
b) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
c) GDO: Genetik yapısı değiştirilmiş organizmayı,
ç) Genetik yapısı değiştirilmiş organizma: Modern biyoteknoloji kullanılarak genetik materyali değiştirilmiş olan, insan haricindeki organizmayı,
d) GDO ve ürünleri: GDO, GDO içeren, GDO’lardan oluşan, GDO içerdiği hâlde GDO lardan oluşmayan ve/veya kısmen veya tamamen GDO lardan elde edilen ürünleri,
e) GDO lu gıda: GDO, GDO içeren veya GDO dan üretilen bileşen içeren veya GDO dan üretilen gıda maddelerini,
f) GDO lu ürün: GDO, GDO içeren veya GDO dan üretilen bileşen içeren veya GDO dan üretilen ürünleri,
g) GDO lu yem: GDO, GDO içeren veya GDO dan üretilen bileşen içeren veya GDO dan üretilen yem maddelerini,
ğ) GDO suz eşdeğer ürün: Genetik değiştirme teknolojisi uygulanmayan eşdeğer gıda veya yemi,
h) Gen sahibi: GDO ve ürünlerinde değiştirilmiş olan gen ya da genlerin patent hakkını elinde tutanı,
ı) İzleme: Bir GDO ve ürününün, biyolojik çeşitlilik, bitki, hayvan ve insan sağlığı üzerindeki etkilerini belirlemek üzere bir program dâhilinde yürütülen gözlem, analiz ve kontrolleri,
i) İzlenebilirlik: GDO ve ürünlerinin, üretim ve dağıtım zinciri boyunca her aşamada geriye dönük takibini, belirlenmesini ve tanımlanmasını,
j) KKGM: Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,
k) Komite: Bu Yönetmelikle kuruluşu öngörülen bağımsız, bilimsel, teknik risk değerlendirme komitesini,
l) Risk değerlendirme: GDO ve ürünlerinin, genetik değişiklikten dolayı, insan, hayvan ve bitki sağlığı, biyolojik çeşitlilik ve çevre üzerinde, doğrudan veya dolaylı, derhal veya gecikmeli sebep olabileceği risklerin ve risk kaynağının olumsuz etkiye sebep olma potansiyelinin test, analiz, deneme gibi bilimsel yöntemlerle belirlenmesi ve değerlendirilmesi sürecini,
m) Risk yönetimi: Risk değerlendirme sonucunda öngörülen ve/veya tahmin edilen olumsuz etkilerin gerçekleşmesini önlemek veya gerçekleşmesi durumunda zararı en az seviyede ve kontrol altında tutarak ortadan kaldırmak, GDO ve ürününün izin verilen amaç ve kurallar dâhilinde kullanılmasını ve muamelesini sağlamak amacıyla alınan önlemleri,
n) TAGEM: Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğünü,
o) TÜBİTAK: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunu,
ö) TÜGEM: Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğünü,
p) Uzmanlar listesi: GDO ile ilgili çalışmalara yön verecek Bakanlık tarafından oluşturulan uzman listesini ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler ve İzin Koşulları
Genel hükümler
MADDE 5 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı olan GDO lu gıda ve yemlerin işleme ve tüketim amacıyla ithali, piyasaya sürülmesi, tescili, ihracatı ve transit geçişleri yasaktır. Gümrük idarelerince bu Yönetmelik kapsamındaki ürünler için GDO ya ilişkin ek bir belge aranmaz.
(2) İthal edilen, üretilen veya dağıtımı yapılan GDO lu gıda veya yemin çevre, insan veya hayvan sağlığı açısından olumsuzluğu tespit edildiğinde, gıda veya yem işletmecisi sağlığı ve çevreyi korumak amacıyla gerekli tedbirleri almak, Bakanlığı, diğer ilgili mercileri ve tüketicileri acilen bilgilendirmek ve söz konusu gıda veya yemi, piyasadan geri çekmek zorundadır.
(3) GDO lu ürünlerin, bebek mamaları ve bebek formülleri, devam mamaları ve devam formülleri ile bebek ve küçük çocuk ek besinlerinde kullanılması yasaktır.
(4) İnsan ve hayvan tedavisinde kullanılan antibiyotiklere karşı direnç genleri içeren GDO ve ürünlerinin ithalatı ve piyasaya sunulması yasaktır.
(5) Bakanlık, GDO lu gıda ve yemlerin ithalat ve ihracat kapılarıyla ilgili gerektiğinde düzenleme yapabilir.
(6) Gıda veya yem, GDO lardan biri ya da birkaçını toplamda en az % 0,9 oranında içeriyor ise, GDO lu olarak kabul edilir.
(7) Gıda veya yemin % 0,5 ten fazla izin verilmeyen GDO içermesi halinde ithalatına, işlenmesine, nakline, dağıtımına ve satışına izin verilmez.
(8) GDO suz ürünlerin etiketinde ürünün GDO suz olduğuna dair ifadeler bulunamaz.
(9) Bu Yönetmelikte yer almayan hususlarda Bakanlık her türlü düzenlemeyi yapmaya ve tedbiri almaya yetkilidir.
İzin koşulları
MADDE 6 –
(1) Her bir GDO için, bilimsel esaslara göre değiştirilmiş gen ya da genler esas alınarak bir defaya mahsus olmak üzere Komiteler tarafından risk değerlendirmesi yapılır.
(2) Her bir risk değerlendirmesinin sonucuna göre GDO lu gıda veya yemin çevre, insan veya hayvan sağlığı ile diğer inceleme konularında herhangi bir olumsuzluğun tespit edilmediğine dair bir karar belgesi hazırlanır. Karar belgesi en az aşağıdaki hususları içerir:
a) İznin geçerlilik süresi,
b) GDO ve ürünlerinin ithalatı için uygulanacak kural ve işlemler,
c) Kullanım amacı ve kısıtlamalar,
ç) Risk yönetimi, piyasa denetimi ve gerektiğinde aşamalı üretim planlaması,
d) İzleme ve izlenebilirlik koşulları,
e) Belgeleme ve etiketleme koşulları,
f) Ambalajlama, taşıma, muhafaza ve nakil kuralları,
g) İşleme ile atık ve artık arıtım ve imha koşulları,
ğ) Güvenlik ve acil durum tedbirleri,
h) Kullanım ile ilgili yıllık raporlama koşulları,
ı) Devir ve/veya kullandırmaya ilişkin koşulları,
i) Tedarik ve amaca göre kullanım ve işleme koşulları.
(3) Bakanlık onaydan önce, GDO ile ilgili Komite kararını kamuoyunun görüşlerine açabilir.
(4) Komitenin kararı, Bakanlık onayından sonra yürürlüğe girer.
(5) Bakanlık, izin verilen GDO ve diğer GDO larla ilgili bilgileri Bakanlık internet sitesinde yayımlar.
(6) İzin verilen GDO ve ürünlerinin kayıt altına alınması ve ürünün her aşamada takibinin sağlanması amacıyla, GDO ve ürünlerini ithal edenler, işleyenler ve piyasaya sunanlar Bakanlığa beyanda bulunmak, GDO ve ürünlerini GDO içerdiğine dair belgeler eşliğinde nakletmek, taşımak ve etiketleme kurallarını uygulamakla yükümlüdür.
(7) İzin, karar belgesinde belirtilen koşulların ihlali veya olası zarar ve risklerle ilgili yeni bilimsel bilgilerin edinilmesi, kullanım sonucunda olumsuz sonuçların ortaya çıkması durumunda, Bakanlıkça iptal edilir. İzni iptal edilen GDO ve ürünleri toplatılır ve imha edilir.
(8) Karar belgesinde belirtilen hususlara uyulmaması hâlinde izin iptal edilir. İznin iptal gerekçesine göre idari yaptırımlar uygulanır.
(9) GDO lu ürünler, izin verilen amaçlar dışında kullanılamaz.
(10) Gen sahibi, GDO ve ürünleriyle ilgili olarak yeni bir risk ya da risk şüphesini öğrendiği takdirde durumu derhal Bakanlığa rapor etmek ve tedbir almakla yükümlüdür.
(11) Gen sahibi, aldığı izne konu olan GDO ve ürünlerinin satışı ve dağıtımı sırasında taşıma, depolama, işleme ve ambalajlama gibi işlemlere ilişkin güvenlik kuralları ve tedbirler hakkında alıcıları bilgilendirmekle yükümlüdür.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Komite, Başvuru ve Çalışma Grupları
Komite
MADDE 7 –
(1) Bakanlık tarafından GDO ile ilgili bilimsel ve teknik verileri araştıracak, yorumlayacak ve görüş oluşturacak, görev süreleri iki yıl olan uzmanlar listesi teşkil edilir. Uzmanlar listesi, Bakanlık TAGEM, TÜGEM, KKGM birimlerinden temsilciler ile üniversiteler, TÜBİTAK ve araştırma enstitülerinde görevli konu ile ilgili uzman veya öğretim üyelerinden oluşur. Uzmanlar listesinden Bakanlık tarafından belirlenecek on bir üyeden oluşacak bir komite her bir başvuru için ayrıca oluşturulur.
(2) Komitenin sekretaryası TAGEM tarafından yürütülür. Komite TAGEM in daveti üzerine toplanır.
(3) Komite en az dokuz üye ile toplanır. Komite her başvuru için bir başkan seçer. Kararlar üye tam sayısının salt çoğunluğu ile alınır. Lehte ve aleyhteki kararların gerekçeleri sahipleri tarafından yazılıp imzalanarak, karar ekinde yer almak üzere başkana teslim edilir.
(4) Komite, başvuruları toplantının ilk gününden başlamak üzere doksan gün içinde karara bağlamak zorundadır. Ek bilgi ve belge istendiğinde bu süre durdurulur. Komite tarafından ek bilgi ve belgenin talep edilmesi durumunda ek bilgi ve belgenin en fazla otuz gün içerisinde tamamlanması zorunludur.
(5) Komitenin başvuruyu reddetmesi durumunda aynı ürün için ret tarihinden itibaren bir yıl dolmadan ve yeni bilimsel veri ve bulgular sunulmadan yeniden başvuru yapılamaz.
(6) Komiteye sunulan bilgilerin üçüncü şahıslarla veya kamuoyuyla paylaşılması, başvuru sahibinin talebi dikkate alınarak Komitenin iznine tabidir.
(7) Komite, her türlü iş ve işlemlerinde Bakanlığa karşı sorumludur.
Komitenin görev ve yetkileri
MADDE 8 –
(1) Komitenin görev, yetki ve yükümlülükleri aşağıda belirtilmiştir:
a) Yapılan başvurularla ilgili değerlendirmeler yapmak, hazırlanan raporu Bakanlığa sunmak,
b) Yapılan bir başvuru ile ilgili olarak işlem sürecinde Bakanlık izni olmadan herhangi bir açıklama yapmamak, bilgi ve belge vermemek,
c) İhtiyaç duyması hâlinde uzmanlar listesinden danışma amacıyla uzmanlardan bir veya birkaçını, en çok iki defa olmak kaydıyla toplantılara davet etmek.
Başvuru
MADDE 9 –
(1) GDO lu ürünün Komite tarafından ilk değerlendirilmesinin yapılması amacıyla gen sahibi, aşağıdaki bilgi ve belgelerle Bakanlığa başvuruda bulunmak zorundadır.
a) GDO nun yapısında değişikliğe neden olan gen veya genlerle ilgili bilgi ve belgeler,
b) GDO nun tespitinde kullanılacak yöntem ve referans materyal ile tespit için yapılacak iş ve işlemleri kolaylaştıracak her türlü bilgi, belge ve destekleyici doküman,
c) Ayırıcı kimlik bilgileri,
ç) GDO ile ilgili risk değerlendirmeye esas bilgi ve bilimsel çalışma sonuçları,
d) Kullanım amacı ve kısıtlamalarla ilgili talep ve bu talebi destekleyen bilgi ve belgeler,
e) Kullanım ve üretim koşullarını açıklayan bilgi ve belgeler,
f) Risk yönetimi, otokontrol ve üretim planlaması ile ilgili bilgi ve belgeler,
g) İzleme ve izlenebilirlik koşullarının nasıl olacağını açıklayıcı bilgi ve belgeler,
ğ) İşleme sonucu atık ve artıkların arıtım ve imha koşullarını açıklayıcı bilgi ve belgeler,
h) Güvenlik ve acil durum tedbir planı ve uygulamaları ile ilgili açıklayıcı bilgi ve belgeler,
ı) Devir veya kullandırmaya müsaade edilip edilmeyeceği, müsaade edilmesi durumunda uyulması öngörülen şartlar,
i) Başvuru yapılan GDO lu gıda veya yemin taşıma, muhafaza ve nakil koşulları,
j) Başvuru yapılan gen veya genlerin, geliştirilmiş oldukları ülkede başvuru yılından en az üç yıl öncesinde tescil edildiğini, piyasada satışının serbest olduğunu gösterir bilgi ve yetkili mercilerden alınmış onaylı belgeler,
k) Çeşidin başta tescil edildiği ülke olmak üzere ilgili mevzuatın uygulanmakta olduğu ülkelerde de ticari olarak üretildiğini gösterir bilgi ve yetkili mercilerden alınmış onaylı belgeler,
l) Türkiye flora ve faunası için potansiyel bir tehlike oluşturmasını engellemek üzere GDO nun Türkiye’de yakın akraba ve yabanileri olan türlere ait olmadığını gösterir bilgi ve belgeler.
(2) Komite, gerek gördüğü durumlarda ek bilgi ve belgeler de isteyebilir.
(3) Komite tarafından istenilen belge ve bilgilerin süresi içinde temin edilmemesi durumunda başvuru reddedilir.
(4) Yapılan bir başvurunun sonucu diğer başvurular için emsal teşkil etmez. Yapılan bir başvuruya verilen izin başvurulan ve takip eden ithalatlar için geçerlidir. Ancak, ithalatın gerçekleştirilebilmesi için ilgili diğer mevzuat hükümlerinin de yerine getirilmesi zorunludur.
Çalışma grupları
MADDE 10 –
(1) Aşağıdaki konularda çalışma yapmak üzere; uzmanlar listesinden oluşan, üye sayısı ve çalışma süresi TAGEM tarafından belirlenen çalışma grupları kurulabilir:
a) Uluslararası gelişmeleri izleyerek ülkenin GDO ve ürünleriyle ilgili politika ve stratejileri için önerilerde bulunmak,
b) Hassas tüketici grupları için GDO ve ürünleriyle ilgili değerlendirmeler yaparak tavsiyelerde bulunmak,
c) Uluslararası kullanımda bulunan GDO ve ürünleriyle ilgili değerlendirmeler yaparak Bakanlığa önerilerde bulunmak,
ç) GDO çalışması yapılmış ve üretime sunulmuş riskli ürünleri belirleyerek ilgili kurumları bilgilendirmek,
d) Biyogüvenlikle ilgili yakın, orta ve uzun vadeli risk senaryoları hazırlamak ve bunlarla ilgili çözüm önerileri sunmak,
e) Ülke ihtiyaçları dikkate alınarak, özellikle acil durum tedbirleri ile ilgili önerilerde bulunmak.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
GDO lu Ürünlerin İthalatı, İşlenmesi ve Depolanması, İhracatı, Etiketlenmesi, İzleme ve İzlenebilirlik, Denetim ve Kontrolü
İthalat
MADDE 11 –
(1) Komite tarafından değerlendirilmesi yapılarak Karar belgesinde ithalatı uygun görülmüş GDO ve ürünlerinin ithalatında aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) GDO ve ürünlerinin üretildiği ülkenin yetkili otoritesinden parti numarası, miktarı ve GDO çeşidini belirten belge aranır.
b) Ürünün üretildiği ülke dışında başka bir ülkeden yüklenmesi durumunda üretici ülkenin vermiş olduğu belgeyle beraber yüklendiği ülkenin yetkili otoritesince düzenlenmiş, parti numarası, miktarı ve GDO çeşidini belirten belge aranır.
c) Bakanlık, kontrol ve denetim amaçlı analizler yapabilir.
ç) Yapılacak analizlerin sıklığı, risk esasına göre Bakanlıkça belirlenir.
(2) GDO riski taşıyan ancak, GDO suz ürün olduğu taahhüt edilen ürünlerin ithalatında aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) İthalatta, GDO riski taşıması nedeniyle analize tabi tutulacak ürünler ve bunların sıklıkları Bakanlık onayı ile belirlenir. Gerektiğinde yine Bakanlık onayı ile güncellenir.
b) Belirlenen analiz sıklıklarına göre ürünlerin analizi yaptırılır. Analiz sonucunun uygun olması durumunda söz konusu ürünlerin ülkeye girişine izin verilir.
c) Yapılan analiz sonucunda GDO lu olduğu tespit edilen ürünün ülkeye girişine izin verilmez. Söz konusu ithalatçı ve ihracatçı firma ve ülke risk listesine alınır.
(3) Tespit ve kontrol işlemleri için istenecek her türlü analiz yöntemi ve analizlerde kullanılan özel ürünler de dâhil, bilgi, belge, ürün ve malzemeyi temin etmekle ithalatçı yükümlüdür.
GDO lu ürünlerin işlenmesi ve depolanması
MADDE 12 –
(1) İthal edilen GDO ve ürünlerinin gıda veya yem maddelerinin üretiminde kullanılabilmesi için bu ürünlerin izin, ruhsat ve tescil başvurularında gıda veya yem işletmecisi, gıda veya yem mevzuatında belirtilenlere ilave olarak aşağıda belirtilen şartları sağlamak zorundadır:
a) Hammadde olarak kullanmak üzere temin ettiği GDO ve ürünleri ile ilgili aşağıdaki bilgi ve belgeleri bir ay içerisinde Bakanlığa vermek;
1) Ürünü kimden, ne miktarda temin ettiği ile ilgili bilgiler,
2) Bu ürünlerin ne amaçla kullanılacağı,
3) Etiket ve/veya GDO ve ürünlerinin beraberinde taşınması zorunlu belgelerin sureti.
b) GDO suz gıda veya yem, GDO lu gıda veya yemin işlendiği hattan farklı bir hatta üretilmeli ve depolanmalıdır. Aynı üretim hattının kullanılması durumunda, üretim hattında gerekli temizliği yapmak,
c) İşleme sonrası risklerin öngörülmesi hâlinde acil tedbir planları, muhafaza ve nakil koşullarıyla ilgili ek tedbirleri Bakanlığa bildirmek,
ç) Atık ve artıkların güvenli arıtım ve imha koşullarını belirleyerek Bakanlığa bildirmek.
GDO lu ürünlerin ihracatı
MADDE 13 –
(1) İhracatta alıcı ülkenin talebi doğrultusunda işlem yapılır. Alıcı ülkenin GDO ile ilgili talebinin olmaması durumunda genel ihracat mevzuatına göre işlemler gerçekleştirilir.
Gıdaların etiketlenmesi
MADDE 14 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre izin verilen GDO lu gıdaların % 0,9 un üzerinde GDO içermesi hâlinde, 16/11/1997 tarihli ve 23172 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinde yer alan gerekliliklere ilave olarak aşağıdaki hususlar çerçevesinde etiketlenmeleri zorunludur.
a) GDO lu gıdanın tek bileşenden oluşması durumunda “genetik olarak değiştirilmiştir” veya ürün ismi ya da hammaddenin ismi “genetik olarak değiştirilmiş ………..’den üretilmiştir” ifadesi ile birlikte etiket üzerinde yer almak zorundadır.
b) GDO lu gıdanın birden fazla bileşen ihtiva etmesi durumunda, ürün ismi ya da bileşen ismi, “genetik olarak değiştirilmiş ……….” veya “genetik olarak değiştirilmiş ……….’den üretilmiştir” ifadeleri ile birlikte bileşen listesinde söz konusu bileşenden hemen sonra gelecek şekilde parantez içerisinde yer almak zorunda olup, parantez içindeki ifade diğer bileşenlerle aynı karakter büyüklüğünde olmalıdır.
c) GDO lu dökme gıdaların beraberinde, etiket bilgilerini içeren belge bulundurulmak zorundadır.
ç) Yukarıda belirtilen etiketleme gerekliliklerinin yanı sıra, GDO lu gıdaların GDO suz eşdeğer ürünlerden; bileşimi, beslenme etkileri veya beslenme değeri, kullanım amacı açısından farklılık gösterdiği durumlarda, bu hususlar etiket üzerinde belirtilmelidir. Besin bileşeninde farklılık gösteren GDO lu gıdalarda, beslenme etiketlemesi yapılması zorunludur.
d) GDO lu gıdaların GDO suz eşdeğer ürünlerden farklı olması durumunda, tüketilmesi sonucunda sağlık riski oluşturabilecek tüketici gruplarına ait uyarıların etiket üzerinde belirtilmesi zorunludur.
e) GDO kullanılarak elde edilen gıdanın GDO suz eşdeğerinin olmaması durumunda, söz konusu ürünün doğası ve özelliklerine ait bilgilerin Türk Gıda Kodeksinde belirtilen hükümlere uygun olarak etiket üzerinde belirtilmesi zorunludur.
Yemlerin etiketlenmesi
MADDE 15 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre, yem veya yemlik madde olarak kullanımına izin verilen GDO lu yemlerin % 0,9 un üzerinde GDO içermesi hâlinde, yem mevzuatında yer alan etiket gerekliliklerine ilave olarak aşağıdaki şekilde etiketlenmesi zorunludur.
a) GDO lu yemin özel adının yanında parantez içinde “genetik olarak değiştirilmiş ………” ifadesi bulunmalıdır. Bu ifade yem bileşen listesi altında dip not olarak da yer alabilir. Bu durumda yazı karakter büyüklüğünün listede belirtilen ürünlerin karakter büyüklüğünden az olmaması gerekir.
b) GDO dan elde edilen yemin adının yanında parantez içinde “genetik olarak değiştirilmiş ………’den elde edilmiştir” ifadesi yer almalıdır. Bu ifade yem bileşen listesi altında dip not olarak da yer alabilir. Bu durumda yazı karakter büyüklüğünün listede belirtilen ürünlerin karakter büyüklüğünden az olmaması gerekir.
c) GDO lu dökme yemlerin beraberinde, etiket bilgilerini içeren belge bulundurulmak zorundadır.
ç) GDO lu yemin GDO suz eşdeğerinden farklı olması hâlinde bileşiminin, besleme özelliklerinin, kullanım amacının, belirli hayvan türü ya da kategorisi için yapılan sağlık beyanlarının etiket üzerinde bulundurulması zorunludur.
d) GDO lu yemin GDO suz eşdeğeri yok ise, o yemin yapısı ve karakteristikleri ile ilgili uygun bilgilerin etiket üzerinde bulundurulması zorunludur.
İzleme ve izlenebilirlik
MADDE 16 –
(1) GDO ve ürünlerini ithal veya ihraç eden, işleyen, depolayan, dağıtan ve tüketime sunanlar, son tüketiciye ulaşıncaya kadar olan süreçte gerekli kayıtları tutmak ve izlenebilirliği sağlamak, ayırıcı kimlik numarası ile ilgili tüm bilgi ve belgeleri ürün ile birlikte bulundurmak zorundadır.
(2) GDO ve ürünlerini ithal veya ihraç eden, işleyen, depolayan, dağıtan ve tüketime sunanların, ürünlerle ilgili bilgi ve belgeleri yirmi yıl saklaması ve bu belgelerle ilgili bir kayıt sistemine sahip olması zorunludur.
(3) GDO ve ürünleri ile ilgili olarak karar belgesinde belirtilen koşullara uyulup uyulmadığı Bakanlık tarafından görevlendirilen birimler tarafından izlenir. Şikâyet durumunda Bakanlık tarafından görevlendirilen birimler bu Yönetmelik hükümleri ile birlikte ilgili mevzuata göre işlem yapar.
Denetim ve kontrol
MADDE 17 –
(1) GDO ve ürünlerinin denetim ve kontrolleri bu Yönetmelik hükümleri ile birlikte ilgili mevzuata göre yapılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Numune alma ve analiz
MADDE 18 –
(1) GDO lu gıda ve yemin numune alma ve laboratuvar analizleri ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.
İdari Yaptırımlar
MADDE 19 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenler hakkında;
a) 4703 sayılı Kanunun 11 inci ve 12 nci maddeleri,
b) 5179 sayılı Kanunun 29 uncu maddesi,
c) 1734 sayılı Kanunun 12 nci, 13 üncü, 14 üncü maddeleri uyarınca işlem tesis edilir.
Yürürlük
MADDE 20 –
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21 –
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.
Ekli “Bilgi Edinme Hakkı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik”in yürürlüğe konulması; 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanununun 31 inci maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nca 19/4/2004 tarihinde kararlaştırılmıştır.
BİLGİ EDİNME HAKKI KANUNUNUN UYGULANMASINA İLİŞKİN ESAS VE USULLER HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Amaç
Madde 1-
Bu Yönetmeliğin amacı, gerçek ve tüzel kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin 9/10/2003 tarihli ve 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanununun uygulanmasına dair esas ve usulleri düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2-
Bu Yönetmelik; merkezi idare kapsamındaki kamu idareleri ile bunların bağlı, ilgili veya ilişkili kuruluşlarının, köyler hariç olmak üzere mahalli idareler ve bunların bağlı ve ilgili kuruluşları ile birlik veya şirketlerinin, T.C. Merkez Bankası, İMKB ve üniversiteler de dahil olmak üzere kamu tüzel kişiliğini haiz olarak enstitü, teşebbüs, teşekkül, fon ve sair adlarla kurulmuş olan bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının faaliyetlerinde uygulanır.
Hukuki dayanak
Madde 3-
Bu Yönetmelik, 9/10/2003 tarihli ve 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanununun 31 inci maddesi uyarınca hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4-
Bu Yönetmelikte geçen;
a) Kurum ve kuruluş: 2 nci maddede geçen ve kapsama dahil olan bilgi edinme başvurusu yapılacak tüm makam ve mercileri,
b) Başvuru sahibi: 4982 sayılı Kanun ve bu Yönetmelik kapsamında bilgi edinme hakkını kullanarak kurum ve kuruluşlara başvuran gerçek ve tüzel kişileri,
c) Bilgi: Kurum ve kuruluşların kayıtlarında yer alan 4982 sayılı Kanun kapsamındaki her türlü veriyi,
d) Belge: Kurum ve kuruluşların sahip oldukları 4982 sayılı Kanun kapsamındaki yazılı, basılı veya çoğaltılmış dosya, evrak, kitap, dergi, broşür, etüt, mektup, program, talimat, kroki, plan, film, fotoğraf, teyp ve videokaseti, harita, elektronik ortamda kaydedilen her türlü bilgi, haber ve veri taşıyıcılarını,
e) Bilgi veya belgeye erişim: İstenen bilgi veya belgenin niteliğine göre, kurum ve kuruluşlarca, başvuru sahibine söz konusu bilgi veya belgenin bir kopyasının verilmesini, kopya verilmesinin mümkün olmadığı hallerde, başvuru sahibinin bilgi veya belgenin aslını inceleyerek not almasına veya içeriğini görmesine veya işitmesine izin verilmesini,
f) Kurul: Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulunu,
g) Kanun: 9/10/2003 tarihli ve 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanununu, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Bilgi Edinme Hakkı, Bilgi Verme Yükümlülüğü ve Bilgi Verme Usulü
Bilgi edinme hakkı
Madde 5-
Herkes, Kanun ve bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usuller çerçevesinde bilgi edinme hakkına sahiptir.
Türkiye’de ikamet eden yabancılar ile Türkiye’de faaliyette bulunan yabancı tüzel kişiler, isteyecekleri bilgi kendileriyle veya faaliyet alanlarıyla ilgili olmak kaydıyla ve karşılıklılık ilkesi çerçevesinde, Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerinden yararlanırlar. Bu kapsamdaki başvurular Türkçe olarak yapılır. Karşılıklılık ilkesi kapsamında bulunan ülkeler Dışişleri Bakanlığınca Resmi Gazetede ilan edilir.
Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden doğan hak ve yükümlülükleri saklıdır.
Bilgi verme yükümlülüğü kapsamında alınacak tedbirler
Madde 6-
Kurum ve kuruluşlar, Kanunda yer alan istisnalar dışındaki her türlü bilgi veya belgeyi, Kanunda ve bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre başvuranların yararlanmasına sunmak ve bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru sonuçlandırmak üzere gerekli idari ve teknik tedbirleri almakla yükümlüdür.
Kurum ve kuruluşlar, ellerinde mevcut olan ve bilgi edinme başvurusuna konu olabilecek bütün bilgi veya belgeleri, bilgi edinme hakkının kullanımını kolaylaştıracak şekilde tasnif ederler. Bu amaçla kurum ve kuruluşların belge kayıt, dosyalama ve arşiv düzeniyle ilgili gerekli idari ve teknik tedbirler alınır.
Bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi edinme başvurularından kaynaklanan iş yükünün en aza indirilebilmesi amacıyla kurum ve kuruluşlar;
a) Görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki bilgi veya belgelerin konularını ve bunların hangi birimde mevcut olduğunu ihtiva eden kurum dosya planlarını,
b) Görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki temel nitelikli karar ve işlemlerini, mal ve hizmet alımlarını, satımlarını, projelerini ve yıllık faaliyet raporlarını,
c) Görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki kanun, tüzük, yönetmelik, Bakanlar Kurulu kararı veya diğer düzenleyici işlemlerin neler olduğunu, yayımlanmışsa hangi tarihli ve sayılı Resmi Gazetede yayımlandığını, görev ve hizmet alanlarıyla ilgili mevzuatın değişiklikleri işlenmiş halini, bilgi iletişim teknolojilerini kullanmak suretiyle kamuoyunun bilgisine sunarlar.
Kesinleşen faaliyet ve denetim raporları uygun vasıtalarla kamuoyunun incelemesine açık hale getirilir.
Kurum ve kuruluşlar, Kanun ve bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi edinme başvurularından kaynaklanan iş yükünün en aza indirilebilmesi amacıyla kurumsal internet sayfalarını bu madde hükümlerine göre yeniden şekillendirir. Bu Yönetmelik kapsamındaki kurum ve kuruluşlar, bu bilgileri tek tek birimler bazında, aynı kurumsal internet sayfası üzerinden; zorunlu hallerde kurumsal internet sayfasından link verilmek suretiyle birime ait internet sayfası üzerinden kamuoyunun bilgisine sunarlar.
Kurum ve kuruluşlar, görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki bilgi veya belgelerin konularını ve bunların hangi birimde mevcut olduğunu ihtiva eden kurum dosya planlarını, konuyla ilgili mevzuatta belirlenmiş ilkelere uygun olarak düzenlerler. Kurum dosya planları, kurum ve kuruluşların basın ve halkla ilişkilerle görevli birimlerinde oluşturulacak bilgi edinme birimlerinde bulundurulur ve bunlardan yeterli sayıda nüsha başvuru sahiplerinin istifadesine sunulur. Kurum dosya planlarının bir örneği de kurum ve kuruluşların kurumsal internet sayfalarından kamuoyunun bilgisine sunulur.
Bilgi edinme hakkının, elektronik ortamda kullanımını kolaylaştırmak maksadıyla, EK-1 ve EK-2’de yer alan başvuru formları ile kurum ve kuruluşların bilgi edinme birimlerinin elektronik posta yoluyla başvuru kabul edecek elektronik posta adresleri, kurum ve kuruluşların internet sayfalarında yayımlanır. Bu başvuru formları ayrıca, başvuru sahiplerinin istifadesi amacıyla bilgi edinme birimlerinde sürekli bulundurulur.
İhtiyari olarak yayımlanabilecek bilgi veya belgeler
Madde 7-
Kurum ve kuruluşlar, bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi edinme başvurularından kaynaklanan iş yükünün en aza indirilebilmesi amacıyla, aşağıdaki türden bilgi veya belgeleri internet sayfaları üzerinden kamuoyunun bilgisine sunabilirler:
a) Teşkilat yapısı, görevler, bütçe, gelir ve giderler hakkındaki bilgi veya belgeler,
b) Personel sayısı ve statüleri hakkındaki bilgiler,
c) Verilen hizmetlere ilişkin bilgiler,
d) Karar alma, hizmet sunma ve politika oluşturma yöntemlerine ilişkin bilgiler,
e) Kamuyu etkileyen kararlar ve gerekçeleri, politikalar, bunlar hakkında idare tarafından yapılan değerlendirmeler ve bu kararların alınmasına dayanak teşkil eden temel bilgiler ve veriler,
f) Kayıt, dosyalama ve arşiv düzeninin tanıtımına ilişkin bilgiler,
g) Şikayet ve başvuruların yapılma usulü ve verileceği merci veya yetkili kişi hakkında bilgiler,
h) İstatistiki veriler, araştırma raporları, makaleler ve diğer belgeler.
Bilgi edinme birimlerinin oluşturulması
Madde 8-
Kurum ve kuruluşların basın ve halkla ilişkilerle görevli birimlerinde, bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi veya belgelere erişimin zamanında sağlanabilmesi amacıyla bilgi edinme birimleri oluşturulur.
Bünyesinde basın ve halkla ilişkilerle görevli birimi veya bu birime benzer görevler ifa eden birim bulunmayan kurum ve kuruluşlar, bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi veya belgelere erişimin zamanında sağlanabilmesi amacıyla, kurum ve kuruluş içindeki bir birim bünyesinde bilgi edinme birimleri oluştururlar veya doğrudan kurum yöneticisine bağlı bilgi edinme yetkilisi görevlendirirler.
Bilgi edinme birimlerinde, yeterli sayıda personel görevlendirilir. Bu birimlerin, bilgi edinme başvurusu yapılabilmesini kolaylaştıracak fiziki mekana ve teknik donanıma sahip olması esastır.
Bu birimlerde görevli personel, bilgi edinme hakkını kullanacak kişilerin istekleri halinde, başvurunun nasıl yapılacağı, talep edilen bilgi veya belgenin kurum ve kuruluşun hangi biriminde bulunabileceği ve başvuru sonrasındaki işlemler konusunda bilgi verir, açıklama yapar, gerekli yardımı sağlar ve bilgi edinme başvurularıyla ilgili işlemleri yapar.
Bilgi edinme başvurusunda bulunan kişilerin, kurum ve kuruluşların ellerinde hangi konularda ve ne türden bilgi veya belgeler bulunduğu konusunda bilgilenmelerini sağlamak amacıyla, 6 ncı madde uyarınca kurum ve kuruluşlarca hazırlanacak kurum dosya planları, bilgi edinme birimlerinde bulundurulur ve bunlardan yeterli sayıda nüsha başvuru sahiplerinin istifadesine sunulur.
Kurum ve kuruluşların teşkilat yapısına, görev ve hizmet alanlarına ilişkin bilgiler, tanıtma veya eğitim amaçlı broşürler ve yayınlar, yıllık faaliyet raporları ile bütçe ve harcamalarına ilişkin raporlar bilgi edinme birimlerinde bulundurulabilir. Kişiler bu tür tanıtıcı yayınlardan istifade edebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bilgi Edinme Başvurusu
Başvuru usulü
Madde 9-
Gerçek kişiler tarafından yapılacak bilgi edinme başvurusu; başvuru sahibinin adı ve soyadı, imzası, oturma yeri veya iş adresini içeren dilekçeyle, istenen bilgi veya belgenin bulunduğu kurum ve kuruluşa yapılır.
Tüzel kişiler tarafından yapılacak bilgi edinme başvurusu; tüzel kişinin unvanı ve adresi ile yetkili kişinin imzasını ve yetki belgesini içeren dilekçeyle, istenen bilgi veya belgenin bulunduğu kurum ve kuruluşa yapılır.
Dilekçede, istenen bilgi veya belgeler açık ve ayrıntılı olarak belirtilir. Bilgi veya belgeye erişimin kısa sürede sağlanabilmesi amacıyla, istenen bilgi veya belgenin konusu, varsa tarihi, sayısı ve kurum veya kuruluşun hangi biriminden istendiği ve ihtiyaç duyulan diğer hususlar dilekçede belirtilir.
Merkezi idarenin taşra teşkilatında bulunan bilgi veya belgelere ilişkin başvurular, valilik veya kaymakamlığa bağlı olarak faaliyette bulunan bilgi edinme yetkililerine veya taşra teşkilatında bulunan ilgili birimlere yapılır. İl ve ilçelerde bulunan birimler arasındaki koordinasyon ve bu işlemlere ilişkin raporların hazırlanması, valilik ve kaymakamlıklardaki bilgi edinme birimlerince sağlanır. Valilik ve kaymakamlıklarda bulunan bilgi edinme birimleri, merkez teşkilatını ilgilendiren konularda kendilerine yapılan başvuruları ilgili idareye gönderir ve durumu başvurana bildirir.
Başka bir kanun uyarınca yapıldığı belirtilmeyen başvurular, Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında yapılmış sayılır.
Başvuru dilekçelerinin veya başvuru formlarının, daktiloyla doldurulması veya bilgisayar çıktısı olması şartı aranmaz. Ancak başvuru dilekçeleri veya formları okunaklı ve anlaşılır bir şekilde yazılır veya doldurulur.
Başvurunun kurum ve kuruluşa ulaştığı tarih başvuru tarihidir.
Başvuru dilekçeleri posta yoluyla da kurum ve kuruluşlara gönderilebilir.
Başvuru üzerine istenen bilgi veya belgeye erişimin kısa sürede sağlanabilmesi ve bilgi edinme taleplerinin kolaylıkla işleme konulabilmesi amacıyla, başvuru sahipleri bilgi edinme başvurusuna dair dilekçelerini verirken, gerçek kişiler için EK-1’de, tüzel kişiler için EK-2’de yer alan formlardan isterlerse yararlanabilirler. Ancak, elektronik posta ve faks yoluyla başvuru yapacak gerçek ve tüzel kişilerin EK-1 ve EK-2’de yer alan formları doldurmaları zorunludur.
Elektronik ortamda veya diğer iletişim araçlarıyla yapılacak başvurular
Madde 10-
Bilgi edinme başvurusu, kişinin kimliğinin ve imzasının veya yazının kimden neşet ettiğinin tespitine yarayacak başka bilgilerin yasal olarak belirlenebilir olması kaydıyla elektronik ortamda veya diğer iletişim araçlarıyla da yapılabilir.
Gerçek kişiler tarafından elektronik posta yoluyla yapılacak başvurular, başvuru sahibinin adı ve soyadı, oturma yeri veya iş adresine ilave olarak kimlik doğrulama amacıyla kullanılacak T.C. kimlik numarası belirtilmek suretiyle, istenen bilgi veya belgenin bulunduğu kurum ve kuruluşun bilgi edinme biriminin elektronik posta adresine EK-1’de yer alan form doldurulmak suretiyle yapılır.
Tüzel kişiler tarafından elektronik posta yoluyla yapılacak başvurular, tüzel kişinin unvanı ve adresi ile yetkili kişinin T.C. kimlik numarası belirtilmek suretiyle ve yetki belgesiyle birlikte, istenen bilgi veya belgenin bulunduğu kurum ve kuruluşun bilgi edinme biriminin elektronik posta adresine EK-2’de yer alan form doldurulmak suretiyle yapılır. Yetki belgesi uygun elektronik araçlarla elektronik ortama aktarılarak gönderilir.
Gerçek veya tüzel kişiler tarafından, 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince elektronik imza kullanılarak gönderilen başvurularda, T.C. kimlik numarası aranmaz.
Elektronik posta yoluyla yapılacak başvurularda, başvuru formunun kurum veya kuruluşun bilgi edinme biriminin elektronik posta adresine ulaştığı tarih, başvuru tarihidir.
Elektronik posta yoluyla yapılacak başvurular için, kurum ve kuruluşların bilgi edinme birimleri, bu amaçla kurumsal bir elektronik posta adresi oluşturur ve internet sayfalarında yayımlar.
Kurum ve kuruluşlar elektronik ortamda yapılan başvuruya elektronik ortamda cevap verebileceği gibi, istenen bilgi veya belgenin niteliğine göre yazıyla da cevap verebilir. İstenen bilgi veya belgenin bu yollarla verilmesinin mümkün olmadığı hallerde, söz konusu bilgi veya belgenin yerinde incelenebilmesi, not alınabilmesi, dinlenebilmesi, görülebilmesi veya izlenebilmesi imkânı sağlanır.
Başvuru dilekçeleri faks yoluyla da, kurum ve kuruluşlara gönderilebilir. Ancak faks yoluyla yapılacak başvurularda ayrıca, gerçek kişiler ile tüzel kişiliği temsile yetkili kişilerin T.C. kimlik numaraları belirtilir. Faks yoluyla iletilen dilekçelerde, dilekçe sahibi kendisine faks yoluyla cevap verilmesini isterse, cevap verilecek faks numarasını dilekçesinde ayrıca belirtir. Kurum ve kuruluşlar, faks yoluyla yapılan başvurulara, faks yoluyla veya elektronik ortamda cevap verebileceği gibi, istenen bilgi veya belgenin niteliğine göre yazıyla da cevap verebilir. İstenen bilgi veya belgenin bu yollarla verilmesinin mümkün olmadığı hallerde, söz konusu bilgi veya belgenin yerinde incelenebilmesi, not alınabilmesi, dinlenebilmesi, görülebilmesi veya izlenebilmesi imkanı sağlanır. Faks yoluyla gelen başvuru dilekçesinin kurum ve kuruluşların bilgi edinme birimlerine ulaştığı tarih, başvuru tarihidir.
Özürlüler tarafından yapılacak başvurular
Madde 11-
Başvuruda bulunan kimsenin kimliğini tespit etmeye yarayacak başka bilgi veya özel işaretlerin bulunması halinde, özürlüler bakımından bu bilgi veya özel işaretler imza yerine geçmek üzere kullanılır.
İstenecek bilgi veya belgelerin niteliği
Madde 12-
Bilgi edinme başvurusu, başvurulan kurum ve kuruluşların ellerinde bulunan veya görevleri gereği bulunması gereken bilgi veya belgelere ilişkin olmalıdır.
Kurum ve kuruluşlar; ayrı veya özel bir çalışma, araştırma, inceleme ya da analiz neticesinde oluşturulabilecek türden bir bilgi veya belge için yapılacak başvurular ile tekemmül etmemiş bir işleme ilişkin bilgi veya belge için yapılacak başvurulara olumsuz cevap verebilirler.
Belli bir tarihte açıklanacağı, duyurulacağı önceden belirtilmiş olup, zamanından önce açıklanması halinde kamu yararını zedeleyecek veya kişisel menfaat temin etmek için kullanılabilecek bilgi veya belgeler, belirtilen tarihten önce açıklanamaz, erişimi sağlanamaz.
Yayımlanmış veya kamuya açıklanmış bilgi veya belgeler
Madde 13-
Kurum ve kuruluşlarca yayımlanmış veya kitap, broşür, ilan ve benzeri yollarla kamuya açıklanmış bilgi veya belgeler, bilgi edinme başvurusuna konu olamaz.
Ancak birinci fıkrada belirtilen yollarla kamuoyuna açıklanmış veya kurum ve kuruluşlarca elektronik ortamda yayımlanmış kamunun erişimine açık bilgi veya belgelerin ne şekilde, ne zaman ve nerede yayımlandığı veya açıklandığı başvurana bildirilir.
Başvuruların kabulü, değerlendirilmesi ve işleme konulması
Madde 14-
Başvuru dilekçeleri veya formları, kurum ve kuruluşların bilgi edinme birimleri tarafından kabul edilir. Bilgi edinme birimleri, başvuru dilekçeleri veya formlarının 9 uncu maddede belirtilen şekilde verilip verilmediğinin kontrolünü yaptıktan sonra bunların evrak kayıtlarını yaparak hazır bulunmaları koşuluyla başvuru sahiplerine, başvurunun tarih ve sayısını gösteren bir makbuz verir.
Kurum ve kuruluşların bilgi edinme birimleri dışındaki herhangi bir birimine ulaşan başvuru dilekçeleri veya formlar, işleme konulmadan derhal bilgi edinme birimlerine gönderilir.
Gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu sonradan anlaşılan başvuru sahiplerinin dilekçeleri veya formları, bu durumun anlaşıldığı tarihte hiç başvuru yapılmamış sayılarak işleme konulmaz.
Elektronik posta yoluyla yapılan bilgi edinme başvurularında, başvuru sahibi gerçek veya tüzel kişilerin verdiği T.C. kimlik numarası, İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün internet sayfasından, başvuru sahibi tarafından verilen ad ve soyadın doğru olup olmadığının tespiti amacıyla gerektiğinde sorgulanır. Gerçeğe aykırı ad ve soyadla yapılan başvurular işleme konulmaz.
Başvuru dilekçesi veya formu kaydedildikten sonra, en geç iki iş günü içinde kurum veya kuruluşun ilgili birimlerine gönderilir. Bu yazıda; başvurunun hangi birim tarafından cevaplanacağı ve başvuru sahibine hangi tarihe kadar cevap verilmesi gerektiği belirtilir. Bu tür yazıların hızlı bir şekilde ilgili birimlere iletilmesi için gerekli yetki devri işlemleri ilgili mevzuata uygun olarak yapılır.
Elektronik posta yoluyla gelen başvurular ilgili birimlere, elektronik ortamda veya başvurunun bilgisayar çıktısı iletilmek suretiyle gönderilir. Ayrıca başvurunun hangi birim tarafından cevaplanacağı ve istenen bilgi veya belge hakkında başvuru sahibine hangi tarihe kadar cevap verilmesi gerektiği belirtilir.
Kurum ve kuruluşlardaki bilgi edinme birimleri, Kanun ve bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre kurum ve kuruluşların ilgili diğer birimleriyle koordinasyon içinde görev ifa ederler.
Elektronik ortamda veya yazılı olarak alınan başvuruların bilgi veya belge güvenliği, kurum ve kuruluşlarda genel hükümlere göre sağlanır.
Başvuru sahiplerine yardım
Madde 15-
Bilgi edinme birimlerinde görevli personel, bilgi edinme başvurusunda bulunan kişilere yol göstermekle ve Kanun kapsamında sahip oldukları hakları kullanabilmeleri için yardımcı olmakla yükümlüdür. Görevli personel bu amaçla, dilekçe veya formlardaki şekil noksanlıklarını başvuru sahiplerine başvuru anında belirtir ve bunların nasıl giderileceği konusunda yol gösterir.
İstenen bilgi veya belgelerin belirsizliği
Madde 16-
Başvuru dilekçesi veya formuyla istenen bilgi veya belgeler, yeterince açık ve anlaşılır değilse, kurum ve kuruluşlar başvurunun hangi nedenlerle yeterince açık ve anlaşılır olmadığını başvuru sahibine bildirebilir ve ek bilgiler sunmasını isteyebilir.
Bu takdirde 20 nci maddedeki on beş günlük süre, belirtilen noksanlıkların tam olarak giderildiği tarihten itibaren başlar.
Başvuru dilekçelerinin diğer kurum ve kuruluşlara yönlendirilmesi
Madde 17-
İstenen bilgi veya belge, başvurulan kurum ve kuruluştan başka bir yerde bulunuyorsa, başvuru dilekçesi veya formu bu kurum ve kuruluşun bilgi edinme birimine gönderilir ve durum ilgiliye bildirilir.
Bu şekilde yönlendirilen başvurunun bilgi veya belgenin bulunduğu kurum ve kuruluşça alındığı tarihte başvuru yapılmış sayılır. Sürelerin başlangıcında önceki başvuru dikkate alınmaz.
Kendisine bilgi edinme başvurusunda bulunulan kurum ve kuruluş, talep edilen bilgi veya belge kendisinde bulunmakla birlikte, istenen bilgi veya belgenin başka bir veya birden fazla kurum ve kuruluştan neşet ettiğini veya görev alanına girdiğini tespit ederse, bilgi veya belgeye erişimi sağlamadan önce, söz konusu kurum ve kuruluşlardan görüş alabilir. Bu takdirde bilgi veya belgeye erişim otuz iş günü içinde sağlanır. Bu durumda, sürenin uzatılması ve gerekçesi başvuru sahibine on beş iş günlük sürenin bitiminden önce bildirilir.
Görüş sorulan kurum ve kuruluşa, görüş bildirmesi için beş iş gününden az süre verilemez. Görüş sorulan kurum ve kuruluş yetkilileri, ilgiliye süresinde cevap verilmesi konusunda, kendisine başvuru yapılan kurum ve kuruluş yetkilileriyle aynı sorumluluğu paylaşır.
Başvuru içeriğinin birden fazla kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumunda, kendisine başvuru yapılan kurum ve kuruluş, diğer kurum ve kuruluşlardan istenen bilgi veya belgenin kendisinde bulunmayan kısmıyla ilgili olarak ilgili kurum ve kuruluşlardan bilgi veya belge talebinde bulunabilir. Bu takdirde bilgi veya belgeye erişim otuz iş günü içinde sağlanır. Bu durumda, sürenin uzatılması ve bunun gerekçesi başvuru sahibine on beş iş günlük sürenin bitiminden önce bildirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Bilgi veya Belgelere Erişim
Başvuruların cevaplandırılması
Madde 18-
Bilgi edinme birimlerince iletilen başvurular, kurum ve kuruluşların ilgili birimlerince cevaplandırılır.
Başvuruya cevap verecek birimin, istenen bilgi veya belgeyi kurum ve kuruluş içindeki başka bir birimden sağlaması, başvuru ile ilgili olarak bir başka kurum ve kuruluşun görüşüne ihtiyaç duyulması veya başvuru içeriğinin birden fazla kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumunda, 17 nci madde hükmü uygulanır.
Kurum ve kuruluşlar, bilgi edinme başvurularıyla ilgili cevaplarını yazılı olarak veya elektronik ortamda başvuru sahibine bildirirler. Ancak, başvuru sahibine elektronik posta yoluyla verilecek cevaplar, kurum ve kuruluşların bilgi edinme birimleri aracılığıyla gönderilir. Bu kapsamdaki bir başvuruya hazırlanan cevap, ilgili birim tarafından bilgi edinme birimlerine yazılı olarak veya elektronik ortamda gönderilir.
Başvurunun cevaplandığı tarih, kurum veya kuruluşun cevap yazısı üzerindeki tarihtir.
Bilgi edinme başvuruları hakkında gerekli inceleme ve araştırma, başvuruya cevap verecek birim tarafından yapılır ve başvurular, 20 nci maddede belirtilen süreler içinde cevaplandırılır.
Bütün başvurular olumlu veya olumsuz olarak cevaplandırılırken, başvuru sahibine gönderilecek yazının bir sureti, yazının ekleri hariç olmak üzere ayrıca bilgi edinme birimlerine gönderilir.
Başvurunun reddedilmesi halinde bu kararın gerekçesi ve buna karşı yapılabilecek başvuru yolları ve süreleri belirtilir.
Kamu görevlilerinin ihmali veya kusurlu davranışları nedeniyle, Kanunda belirtilen süreler içinde başvurunun cevaplandırılmaması, kurum ve kuruluşların cevap verme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
Daha önce cevaplandığı halde aynı kişiler tarafından yapılan tekrar mahiyetindeki başvurular ile soyut ve genel nitelikteki başvurular işleme konulmaz ve durum başvuru sahibine bildirilir.
Bilgi veya belgelere erişim usulü
Madde 19-
Kurum ve kuruluşlardan belge istenmesi halinde, başvuru sahibine istenen belgenin onaylı bir kopyası verilir. Elektronik ortamdaki bilgi veya belgeler, elektronik posta, veri kopyalamaya yarayan diskler ve diğer araçlarla verilebilir.
Bilgi veya belgenin niteliği gereği kopyasının verilmesinin mümkün olmadığı veya kopya çıkarılmasının aslına zarar vereceği hallerde, kurum ve kuruluşlar başvuru sahibinin;
a) Yazılı veya basılı belgeler için, söz konusu belgenin aslını incelemesi ve not alabilmesini,
b) Ses kaydı şeklindeki bilgi veya belgelerde bunları dinleyebilmesini,
c) Görüntü kaydı şeklindeki bilgi veya belgelerde bunları izleyebilmesini,
sağlarlar.
Bu amaçla, erişimin nasıl, ne zaman ve nerede sağlanacağı ile gerekli görülen diğer hususlar, başvuru sahibine erişim süresi içinde bildirilir. Bu şekilde erişim sağlanırken, bilgi veya belgenin değiştirilmesi, imhası, çalınması veya diğer riskler değerlendirilerek, başvuru sahibine en az bir görevli nezaret eder ve gerekli diğer tedbirler alınır.
Bilgi veya belgenin yukarıda belirtilenlerden farklı bir şekilde elde edilmesi mümkün ise, belgeye zarar vermemek şartıyla erişim sağlanır.
Bilgi veya belgeye erişim süreleri
Madde 20-
Kurum ve kuruluşlar, başvuru üzerine istenen bilgi veya belgeye erişimi on beş iş günü içinde sağlarlar.
Ancak istenen bilgi veya belgenin, başvurulan kurum ve kuruluş içindeki başka bir birimden sağlanması; başvuru ile ilgili olarak bir başka kurum ve kuruluşun görüşünün alınmasının gerekmesi veya başvuru içeriğinin birden fazla kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumlarında bilgi veya belgeye erişim otuz iş günü içinde sağlanır. Bu durumda, sürenin uzatılması ve bunun gerekçesi başvuru sahibine on beş iş günlük sürenin bitiminden önce bildirilir.
Gizli bilgileri ayırarak bilgi veya belge verme
Madde 21-
İstenen bilgi veya belgelerde, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler ile açıklanabilir nitelikte olanlar birlikte bulunuyor ve bunlar birbirlerinden ayrılabiliyorsa, söz konusu bilgi veya belge, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler çıkarıldıktan sonra başvuranın bilgisine sunulur. Ayırma gerekçesi başvurana yazılı olarak bildirilir.
Başvuru ücretleri
Madde 22-
Kurum ve kuruluşlar, erişimine olanak sağladıkları bilgi veya belgeler için başvuru sahibinden, bilgi veya belgelere erişimin gerektirdiği inceleme, araştırma, kopyalama, postalama ve diğer maliyet unsurları ile orantılı ölçüde ücret tahsil edebilir. Kurum ve kuruluşlar bu amaçla her yıl bütçe kanununda belirlenecek ilkelere göre bilgiye erişim ücret tarifesi belirler. Kurum ve kuruluşlar elektronik posta yoluyla erişimine olanak sağladıkları bilgi veya belgeler için de, erişimin gerektirdiği inceleme, araştırma ve diğer maliyet unsurlarıyla orantılı ölçüde ücret tahsil edebilir.
Kurum ve kuruluşlar erişimini sağlayacakları bilgi veya belgelerin, erişim maliyeti tutarı ve ödemenin nereye yapılacağı hakkında başvuru sahibini, başvuru tarihinden itibaren on beş gün içinde bilgilendirir. Ancak, istenen bilgi veya belgenin, başvurulan kurum ve kuruluş içindeki başka bir birimden sağlanması; başvuru ile ilgili olarak bir başka kurum ve kuruluşun görüşünün alınmasının gerekmesi veya başvuru içeriğinin birden fazla kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumunda, kurum ve kuruluşlar erişim maliyeti tutarı ve ödemenin nereye yapılacağı hakkında başvuru sahibini, başvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde bilgilendirir.
Bilgi veya belgelere erişim için gereken maliyet tutarının kurum ve kuruluş tarafından başvuru sahibine bildirilmesiyle, on beş veya otuz iş günlük süreler kesilir. Başvuru sahibi, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren on beş iş günü içinde ödemeyi gerçekleştirdiğini gösteren belgeyi sunmadığı takdirde talebinden vazgeçmiş sayılır.
Kamu kurum ve kuruluşlarının, erişimine olanak sağladıkları bilgi veya belgeler için başvuru sahiplerinden talep edecekleri ücretler, ilgili kurum ve kuruluş bütçesine gelir olarak kaydedilmek üzere ilgili saymanlıklara veya bu saymanlıklar adına bankalar ve diğer finans kurumları veya PTT şubelerinde açılan hesaplara yatırılır.
Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının, erişimine olanak sağladıkları bilgi veya belgeler için başvuru sahiplerinden talep edecekleri ücretler, ilgili meslek kuruluşları adına açılan hesaba yatırılır.
Kanunda istisna sayılan bilgi veya belgelere ilişkin talepler
Madde 23-
Kanunda bilgi edinme hakkının istisnaları olarak düzenlenen konularda yapılan bilgi edinme başvuruları reddedilir ve ret kararı başvuru sahibine gerekçeli olarak bildirilir.
İtiraz usulü
Madde 24-
Bilgi edinme istemi Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde öngörülen sebeplerle reddedilen başvuru sahibi, yargı yoluna başvurmadan önce kararın tebliğinden itibaren on beş gün içinde Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna itiraz edebilir. İtiraz yazılı olarak yapılır. Kurul, bu konudaki kararını otuz iş günü içinde verir.
20 nci maddede belirtilen süreler içinde, kurum ve kuruluşlar tarafından başvuru sahibine olumlu veya olumsuz herhangi bir cevap verilmemesi halinde başvuru, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 10 uncu maddesi uyarınca altmış günün geçmesiyle reddedilmiş sayılır.
İkinci fıkra gereğince bilgi edinme istemi Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde öngörülen sebeplerle reddedilmiş sayılan başvuru sahibi, yargı yoluna başvurmadan önce dava açma süresinin başladığı tarihten itibaren on beş gün içinde Kurula yazılı olarak itiraz edebilir. Kurul, bu konudaki kararını otuz iş günü içinde verir.
Kurula itiraz, başvuru sahibinin idari yargıya başvurma süresini durdurur.
Kurul kararları
Madde 25-
Kurul; bilgi edinme başvurusuyla ilgili olarak yapılacak itirazlar üzerine, Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde öngörülen sebeplere dayanılarak verilen kararları inceler ve karara bağlar; kurum ve kuruluşlar için bilgi edinme hakkının kullanılmasına ilişkin olarak kararlar verir.
Kurul, bilgi edinme hakkının kullanılmasına ilişkin hususları düzenlemeye yetkilidir.
Kurul tarafından istenen bilgi veya belgeler
Madde 26–
Bilgi edinme istemi Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde öngörülen sebeplerle reddedilen başvuru sahiplerinin Kurula itirazı üzerine, Kurul başvurunun yapıldığı kurum veya kuruluştan her türlü bilgi veya belgeyi isteyebilir. Kurum ve kuruluşlar, Kurulun istediği her türlü bilgi veya belgeyi on beş iş günü içinde vermekle yükümlüdür.
İtiraz üzerine Kurul ayrıca, başvuru sahibi ile kurum veya kuruluşların, itiraz konusuyla ilgili yazılı veya şifahi görüşlerine başvurabilir, konuyla ilgili uzmanların görüşünü alabilir ve gerekli gördüğü diğer incelemelerde bulunabilir.
Kurula gönderilen bilgi veya belgeler ile Kurul tarafından edinilen görüş, değerlendirme ve incelemelerden gizlilik derecesi bulunanların korunmasında ve saklanmasında gizlilik ilkesine uyulur. Kurul başkan ve üyeleri ile bu bilgileri derleyen ve değerlendiren tüm personel gizlilik ilkesinin gereklerine uymakla yükümlüdür. Bu yükümlülük, Kurul başkan ve üyeleri ile diğer personelin görevlerinden ayrılmalarından sonra da devam eder.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Bilgi Edinme Hakkının Sınırları
Devlet sırrına ilişkin bilgi veya belgeler
Madde 27-
Açıklanması halinde Devletin emniyetine, dış ilişkilerine, milli savunmasına ve milli güvenliğine açıkça zarar verecek ve niteliği itibarıyla Devlet sırrı olan gizlilik dereceli bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Ülkenin ekonomik çıkarlarına ilişkin bilgi veya belgeler
Madde 28-
Açıklanması ya da zamanından önce açıklanması halinde, ülkenin ekonomik çıkarlarına zarar verecek veya haksız rekabet ve kazanca sebep olacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
İstihbarata ilişkin bilgi veya belgeler
Madde 29-
Sivil ve askeri istihbarat birimlerinin görev ve faaliyetlerine ilişkin bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Ancak, bu bilgi ve belgeler kişilerin çalışma hayatını ve meslek onurunu etkileyecek nitelikte ise, istihbarata ilişkin bilgi ve belgeler aşağıda belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde bilgi edinme hakkına konu olurlar:
a) Bilgi edinme başvuruları bizzat ilgilisi veya konuya ilişkin olarak düzenlenen özel vekâletname ile yetkilendirilmiş olmak koşulu ile vekili tarafından yapılır.
b) Sivil ve askeri istihbarat birimlerinin görev ve faaliyetlerine ilişkin bilgi veya belgelerden, sadece kişilerin çalışma hayatını ve meslek onurunu etkileyici nitelikte olan ve ilgilisi hakkında bir işleme dayanak teşkil etmek üzere işlenmiş veya değerlendirilmiş bilgi veya belgeler bilgi edinme hakkı kapsamında değerlendirilir.
c) Kurum veya kuruluşların işlemlerine dayanak teşkil etmek üzere, istihbarat birimlerinden talep edilen ve istihbarat birimlerince değerlendirilmek suretiyle kurum veya kuruluşların istifadesine sunulan istihbari bilgi veya belgelere ilişkin bilgi edinme hakkı kapsamındaki başvurular, söz konusu araştırma veya soruşturmanın yapılmasını talep eden kurum veya kuruluşun bilgi edinme birimine yapılır ve başvuruya erişim bu kurum veya kuruluşça sağlanır.
İdari soruşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler
Madde 30-
Kurum ve kuruluşların yetkili birimlerince yürütülen idari soruşturmalarla ilgili olup, açıklanması veya zamanından önce açıklanması halinde;
a) Kişilerin özel hayatına açıkça haksız müdahale sonucunu doğuracak,
b) Kişilerin veya soruşturmayı yürüten görevlilerin hayatını ya da güvenliğini tehlikeye sokacak,
c) Soruşturmanın güvenliğini tehlikeye düşürecek,
d) Gizli kalması gereken bilgi kaynağının açığa çıkmasına neden olacak veya soruşturma ile ilgili benzeri bilgi ve bilgi kaynaklarının temin edilmesini güçleştirecek,
bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Adli soruşturma ve kovuşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler
Madde 31-
Açıklanması veya zamanından önce açıklanması halinde;
a) Suç işlenmesine yol açacak,
b) Suçların önlenmesi ve soruşturulması ya da suçluların kanuni yollarla yakalanıp kovuşturulmasını tehlikeye düşürecek,
c) Yargılama görevinin gereğince yerine getirilmesini engelleyecek,
d) Hakkında dava açılmış bir kişinin adil yargılanma hakkını ihlal edecek, nitelikteki bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ve diğer özel kanun hükümleri saklıdır.
Özel hayatın gizliliği
Madde 32-
Kişinin izin verdiği haller saklı kalmak üzere, özel hayatın gizliliği kapsamında, açıklanması halinde kişinin sağlık bilgileri ile özel ve aile hayatına, şeref ve haysiyetine, mesleki ve ekonomik değerlerine haksız müdahale oluşturacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Kamu yararının gerektirdiği hallerde, kurum ve kuruluşların kayıtlarında bulunan kişisel bilgi veya belgeler, kurum ve kuruluşlar tarafından, ilgili kişiye en az yedi gün önceden haber verilerek yazılı rızası alınmak koşuluyla açıklanabilir.
Haberleşmenin gizliliği
Madde 33-
Haberleşmenin gizliliği esasını ihlal edecek bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Ticari sır
Madde 34-
Kanunlarda ticari sır olarak nitelenen bilgi veya belgeler ile, kurum ve kuruluşlar tarafından gerçek veya tüzel kişilerden gizli kalması kaydıyla sağlanan ticari ve mali bilgiler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Fikir ve sanat eserleri
Madde 35-
Fikir ve sanat eserlerine ilişkin olarak yapılacak bilgi edinme başvuruları hakkında ilgili kanun hükümleri uygulanır.
Kurum içi düzenlemeler
Madde 36-
Kurum ve kuruluşların, kamuoyunu ilgilendirmeyen ve sadece kendi personeli ile kurum içi uygulamalarına ilişkin düzenlemeler hakkındaki bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkının kapsamı dışındadır. Ancak, söz konusu düzenlemeden etkilenen kurum çalışanlarının bilgi edinme hakları saklıdır.
Kurum içi görüş, bilgi notu ve tavsiyeler
Madde 37-
Kurum ve kuruluşların faaliyetlerini yürütmek üzere, elde ettikleri görüş, bilgi notu, teklif ve tavsiye niteliğindeki bilgi veya belgeler, kurum ve kuruluş tarafından aksi kararlaştırılmadıkça bilgi edinme hakkı kapsamındadır.
Bilimsel, kültürel, istatistik, teknik, tıbbi, mali, hukuki ve benzeri uzmanlık alanlarında yasal olarak görüş verme yükümlülüğü bulunan kişi, birim ya da kurumların görüşleri, kurum ve kuruluşların alacakları kararlara esas teşkil etmesi kaydıyla bilgi edinme istemlerine açıktır.
Tavsiye ve mütalaa talepleri
Madde 38-
Tavsiye ve mütalaa taleplerine ilişkin başvurular bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Gizliliği kaldırılan bilgi veya belgeler
Madde 39-
İlgili mevzuat uyarınca gizliliği kaldırılmış bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkının sınırları olarak Kanunda düzenlenen diğer istisnalar kapsamına girmediği takdirde bilgi edinme başvurularına açık hale gelir.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Arşiv malzemesi ve arşivlik malzemeler
Madde 40–
Başvuru sahiplerinin; Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü veya araştırma hizmeti veren diğer arşivlerde mevcut arşiv malzemesi ve arşivlik malzemeden yararlanma şartları, yükümlülükleri ve arşiv malzemesinin örneklerinin verilmesi hususunda, 31/1/2002 tarihli ve 2002/3681 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile tespit edilen hükümler, süre hariç olmak üzere uygulanır.
Yargı denetimi dışında kalan işlemler
Madde 41–
Yargı denetimi dışında kalan idari işlemlerden kişinin çalışma hayatını ve mesleki onurunu etkileyecek nitelikte olanlar, bilgi edinme hakkı kapsamına dâhildir. Ancak bu şekilde sağlanan bilgi edinme hakkı, işlemin yargı denetimine açılması sonucunu doğurmaz.
Denetim ve ceza hükümleri
Madde 42-
Bilgi edinme hakkının kullanımı kapsamındaki başvurulara ilişkin uygulamalar, kurum ve kuruluş yöneticilerince mevzuat dâhilinde denetlenir.
Kanunun ve bu Yönetmeliğin uygulanmasında ihmali, kusuru veya kastı bulunan memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında, işledikleri fiillerin genel hükümler çerçevesinde ceza kovuşturması gerektirmesi hususu saklı kalmak kaydıyla, tabi oldukları mevzuatta yer alan disiplin cezaları uygulanır.
Kanunda ve bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde erişilen bilgi ve belgeler ticari amaçla çoğaltılamaz, kullanılamaz, erişimi sağlayan kurum ve kuruluştan izin alınmaksızın yayınlanamaz. Bu madde hükmüne aykırı olarak erişilen bilgi veya belgeleri ticari amaçla çoğaltanlar, kullananlar veya yayınlayanlar hakkında kanunların cezai ve hukuki sorumluluğa ilişkin hükümleri uygulanır.
Eğitim
Madde 43–
Kurum ve kuruluşlar, Kanunun ve bu Yönetmeliğin uygulanması konusunda personeline gerekli eğitimi sağlar ve bu amaçla eğitim programları düzenler.
Rapor düzenlenmesi
Madde 44-
Kurum ve kuruluşlar, bir önceki yıla ait olmak üzere;
a) Kendilerine yapılan bilgi edinme başvurularının sayısını,
b) Olumlu cevaplanarak bilgi veya belgelere erişim sağlanan başvuru sayısını,
c) Reddedilen başvuru sayısı ve bunların dağılımını gösterir istatistik bilgileri,
d) Gizli ya da sır niteliğindeki bilgiler çıkarılarak ya da bu nitelikteki bilgiler ayrılarak bilgi veya belgelere erişim sağlanan başvuru sayısını,
e) Başvurunun reddedilmesi üzerine itiraz edilen başvuru sayısı ile bunların sonuçlarını, gösterir bir rapor hazırlayarak, bu raporları her yıl Şubat ayının sonuna kadar Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna gönderirler. Bu raporlar, bilgi edinme birimlerinin koordinasyonunda hazırlanır. Bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşları raporlarını bağlı, ilgili ya da ilişkili oldukları bakanlık vasıtasıyla iletirler. Kurul, hazırlayacağı genel raporu, söz konusu kurum ve kuruluşların raporları ile birlikte her yıl Nisan ayının sonuna kadar Türkiye Büyük Millet Meclisine gönderir. Bu raporlar takip eden iki ay içinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığınca kamuoyuna açıklanır.
Geçici Madde 1-
Kurum ve kuruluşlarda bir ay içinde 8 inci madde hükümlerine uygun olarak bilgi edinme birimleri oluşturulur.
Geçici Madde 2-
Kurum ve kuruluşlar, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde 6 ncı maddede belirtilen kurum dosya planlarını, bilgi edinme hakkının kullanımını kolaylaştıracak şekilde hazırlar ve bilgi iletişim teknolojilerini kullanmak suretiyle kamuoyunun bilgisine sunarlar.
Geçici Madde 3-
Kurum ve kuruluşların belge kayıt, dosyalama ve arşiv düzeninde ihtiyaç duyulan mevzuat değişiklikleri ve diğer düzenleyici işlemler altı ay içinde yapılır.
Geçici Madde 4-
Kurumsal internet sayfası bulunmayan kurum ve kuruluşlar iki ay içinde internet sayfalarını oluştururlar.
Geçici Madde 5-
Kurum ve kuruluşların bilgi edinme birimleri iki ay içinde elektronik posta yoluyla başvuru kabul edecek elektronik posta adreslerini oluşturarak internet sayfalarından kamuoyunun bilgisine sunarlar.
Geçici Madde 6-
22 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen başvuru ücretlerine ilişkin ilkeler belirleninceye kadar, 2004 yılı için uygulanmak üzere kurum ve kuruluşlar tarafından tespit edilecek tarifelere göre ücret tahsil edilebilir. Ancak erişimine olanak sağlanan bilgi veya belgelerin ilk on sayfalarının kopyaları için, postalama maliyeti dâhil herhangi bir ücret alınmaz.
Yürürlük
Madde 45-
Bu Yönetmelik 24/4/2004 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer
Yürütme
Madde 46-
Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
27 Haziran 2009 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 27271
YÖNETMELİK
Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansından:
TÜRKİYE YATIRIM DESTEK VE TANITIM AJANSI MUHASEBE
YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA
DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 – 25/1/2007 tarihli ve 26414 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı Muhasebe Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinin dördüncü ve beşinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(4) Nakden veya mahsuben yapılan harcamalar ile diğer işlemler bu Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-1 “Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı Tahsil Fişi”, EK-2 “Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı Tediye Fişi” ve EK-3 “Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı Mahsup Fişi” ile muhasebeleştirilir.”
“(5) Malî yılın başında, bir önceki hesap dönemi kapanış bilanço ve dipnotları esas alınarak açılış bilançosu düzenlenir. Açılış bilançosuna dayanılarak, açılış yevmiyesinin kayıtlarını sağlamak üzere bilançodaki tutarlar, düzenlenecek “1” yevmiye numaralı muhasebeleştirme belgesiyle ilgili hesaplara borç ve alacak kaydedilir. Açılış kaydına ilişkin muhasebeleştirme belgesine, açılış bilançosunun bir nüshası eklenir. Açılış kaydına esas tutarlar, ilgili hesap için açılacak büyük defter ve yardımcı hesap defterlerine aktarıldıktan sonra hesap yılı işlemlerinin kaydına başlanır.”
MADDE 2 – Aynı Yönetmeliğin 53 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “kamuoyunun da” ibaresi “ilgililerin” olarak değiştirilmiştir.
MADDE 3 – Aynı Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-1 ekteki şekilde değiştirilmiş ve aynı Yönetmeliğe ekteki EK-2 ve EK-3 eklenmiştir.
MADDE 4 – Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 5 – Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı Başkanı yürütür.
YEMLERİN RESMÎ KONTROLÜ İÇİN NUMUNE ALMA VE ANALİZ METOTLARINA DAİR YÖNETMELİK
Amaç ve kapsam
MADDE 1 − (1) Bu Yönetmeliğin amacı;
a) Yemlerin resmî kontrolünde mikroorganizmalar hariç yemin bileşiminin, katkı maddelerinin ve istenmeyen maddelerin tespiti için numune almayı,
b) Numunelerin analiz için hazırlanması ve sonuçların açıklanmasını,
c) Yemlerin resmî kontrolünde uygulanacak analiz metotlarını,
ç) Yemlerin resmî kontrolünde hayvansal kökenli bileşenlerin tespitinde kullanılacak analiz metotlarını,
d) Kanatlı karma yemlerinin enerji değerinin hesaplanmasını,
e) Kullanımı yasaklanan yem katkı maddelerinin yasal olmayan bir şekilde bulunmasının kontrolünde kullanılacak analiz metotlarını,
belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik;
a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 31 inci maddesine dayanılarak,
b) Avrupa Birliğinin 27/1/2009 tarihli ve 152/2009 sayılı Yemin Resmi Kontrolü İçin Numune Alma ve Analiz Metotlarına İlişkin Tüzüğüne paralel olarak,
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Ayırıcı: Birincil numune, azaltılmış numune ve laboratuvar numunelerinin hazırlanması sırasında numuneyi yaklaşık eşit parçalara ayırmak için kullanılan aletleri,
b) Azaltılmış numune: Paçal numuneden azaltma yöntemiyle elde edilen ve paçal numuneyi temsil eden numuneyi,
c) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,
ç) Birincil numune: Numune alınan partinin bir noktasından alınan miktarı,
d) El aletleri: El ile numune alınırken kullanılan kürek, numune alma sondası ve benzeri aletleri,
e) Laboratuvar numunesi: Homojenize edilen paçal numuneden veya azaltılmış numuneden alınan numuneyi,
f) Mekanik aletler: Hareket halindeki yemlerden numune alınırken kullanılan aleti,
g) Numune alan personel: Bakanlık tarafından resmî kontrol yetkisi verilen kişiyi,
ğ) Numune alınan parti: Özelliği itibarıyla bir örnek ve bir birim oluşturan yemi,
h) Numune alma alet ve cihazları: Numune alınan yemde bulaşmaya sebep olmayacak materyallerden yapılmış, Bakanlık tarafından kullanımı uygun görülen alet ve cihazları,
ı) Numune alma sondası: Uzun yarıkları ya da bölmeleri olan numune alınan partinin ve yemin partikül büyüklüğüne uygun, değişik boyutlardaki numune alma aletini,
i) Paçal numune: Numune alınan partiden alınan birincil numunelerin birleştirilmesi ve homojen olarak karıştırılması ile elde edilen numuneyi,
ifade eder.
Numune alımıyla ilgili genel hükümler
MADDE 4 – (1) Katı yemlerden numune alınırken el aletleri, mekanik aletler ve ayırıcılar kullanılır.
(2) Numune alınacak partinin özelliğine ve büyüklüğüne göre, alınması gereken numune sayıları ve miktarları Ek-1’de belirtilmiştir.
(3) Numune alma alet ve cihazları, numune hazırlanacak yüzeyler ve numune kaplarının temiz ve kuru olması gerekir. Yemin özelliğinin değişmemesi ve olası bulaşmanın engellenmesi amacıyla, numuneler, mümkün olan en kısa zamanda alınır ve hazırlanır ve bunun için gerekli tedbirler alınır.
Birincil numunelerin alınması
MADDE 5 – (1) Yem içerisinde homojen dağılım gösteren maddelerin veya ürünlerin kontrolü için alınacak birincil numuneler, numune alınan partiden rastgele ve yaklaşık eşit miktarlarda alınır.
a) Dökme yemlerde numune alınan parti, tahmini ve göz kararı olarak yaklaşık eşit parçalara bölünür ve her bir parçadan olmak üzere Ek-1’in A.2 satırında belirtildiği gibi, gerekli birincil numune sayısı kadar rastgele numune alınır. Gerektiğinde numune alma işlemi yükleme veya boşaltma esnasında da yapılabilir.
b) Paketlenmiş yemlerde, Ek-1’in A.2 satırında belirtilen sayıda gerekli paketler seçildikten sonra, her bir paketin içeriğinin bir kısmı numune olarak kürek ve benzeri el aletleri kullanılarak alınır. Gerektiğinde, paketler ayrı ayrı boşaltıldıktan sonra da numune alınabilir. Şayet alınan numunenin içerisinde kalıplaşmış parçalar varsa bunlar parçalanır ve karıştırılır.
c) Homojenize veya homojenize edilebilir sıvı veya yarı sıvı yemlerde, Ek-1’in A.2 satırında belirtilen kap sayısı dikkate alınır. Gerekli ise içerik homojenize edilir, her bir kaptan gerekli miktar numune alınır. İçerik boşaltılırken de numune alınabilir.
ç) Homojenize edilemeyen sıvı veya yarı sıvı yemlerde, Ek-1’in A.2 satırında belirtilen kap sayısı dikkate alınarak, farklı seviyelerden numuneler alınır. Numuneler içerik boşaltılırken de alınabilir, ancak baştaki ilk kısımları atılarak alınır. Her durumda, alınan numunenin toplam hacmi 10 litreden az olamaz.
d) Yem blokları ve mineral yalama taşlarında, Ek-1’in A.2 satırında belirtilen sayıda blok veya yalama taşları seçilerek her bir blok ya da yalama taşının bir parçası numune olarak alınır.
(2) Yem içerisinde homojen bir şekilde dağılmayan aflatoksin, çavdarmahmuzu, hint yağı bitkisi ve baklagil cinsi olan crotalaria gibi istenmeyen maddelerin veya ürünlerin kontrolüyle ilgili alınacak birincil numuneler için; numune alınacak parti, Ek-1’in B.3 satırında belirtilen paçal numune sayısına göre, tahmini ve göz kararı olarak yaklaşık eşit bölümlere ayrılır. Tahmini ayrılan bölüm sayısı birden fazla ise, her bir bölümden Ek-1’in B.2 satırında belirtilen sayıda farklı yerlerden yaklaşık eşit miktarlarda birincil numune alınır. Her bir bölümden paçal numuneler için alınan birincil numunelerin toplam miktarı 4 kilogramdan az olamaz. Farklı bölümlerden alınan birincil numuneler paçal numune haline getirilmez.
Paçal numunelerin hazırlanması
MADDE 6 – (1) Yem içerisinde homojen dağılım gösteren maddelerin veya ürünlerin kontrolü için alınan birincil numuneler, paçal numune oluşturmak için birleştirilerek karıştırılır.
(2) Yem içerisinde homojen bir şekilde dağılmayan aflatoksin, çavdarmahmuzu, hint yağı bitkisi ve baklagil cinsi olan crotalaria gibi istenmeyen maddelerin veya ürünlerin kontrolü için, Ek-1’in B.3 satırında belirtilen sayıda, paçal numune oluşturmak üzere, her bir bölümden alınan birincil numuneler birleştirilerek karıştırılır. Tahmini ve göz kararı oluşturulan her bölümden alınan paçal numune, alındığı bölüme göre kodlanır.
Laboratuvar numunelerinin hazırlanması
MADDE 7 – (1) Homojen bir numune elde edebilmek için, her bir paçal numune dikkatli ve özenli bir şekilde karıştırılır. Gerekirse paçal numune mekanik veya otomatik ayırıcı kullanılarak veya çeyrekleme metodu ile 2 kilogram veya 2 litreye azaltılarak azaltılmış numune oluşturulur.
(2) Laboratuvara gönderilmek üzere, Ek-1’in A.4 satırında ya da Ek-1’in B.4 satırında belirtilen miktarda eşit ve aynı özellikleri taşıyacak şekilde en az iki numune oluşturulur. Her bir numune uygun kaplara ayrı ayrı konulur. Muhafaza ve nakliye sırasında oluşabilecek bulaşmanın önlenmesi veya numunenin bozularak bileşiminin değişmesine neden olabilecek olumsuzlukların engellenmesi için gereken bütün önlemler alınır.
Laboratuvar numunelerinin paketlenmesi
MADDE 8 – (1) Resmî kontroller için alınan numuneler, mühürlenir ve etiketlenir. Mühürleme işlemi, numune güvenliğini temin amacıyla mühür bozulmadan paket açılamayacak şekilde yapılır.
Numune kayıtları
MADDE 9 – (1) Numunenin ait olduğu parça ve numuneyle ilgili kayıtlar, karışıklığa ve tereddüte meydan vermeyecek şekilde tutulur.
Numunelerin laboratuvara gönderilmesi
MADDE 10 – (1) Analiz yapılmak üzere, her bir paçal numuneden alınan numunelerden en az biri yapılması istenen analizlerle ilgili gerekli bilgiler ile birlikte mümkün olan en kısa sürede yetkili laboratuvara gönderilir.
Analiz için numunelerin hazırlanması
MADDE 11 – (1) Bu Yönetmeliğe göre alınan ve yetkili laboratuvara gönderilen yem numunesinden, analiz metodunda belirtilen miktar kadar, numune tartılarak alınır. Alınan bu miktarın homojen ve numuneyi temsil eder nitelikte olması gerekir.
(2) Analiz için numuneler hazırlanırken dikkat edilecek hususlar aşağıda belirtilmiştir:
a) Numuneler, uygulanan analiz metotlarında belirtilen yönteme göre hazırlanır.
b) Uygulanan tüm işlemler, olası bulaşmayı ve bileşiminde oluşabilecek değişmeyi olabildiğince önleyecek şekilde gerçekleştirilir.
c) Numunenin, hava ve ışığa en az düzeyde maruz kalmasını sağlamak için, yapılacak öğütme, karıştırma ve eleme işlemleri olabildiğince çabuk gerçekleştirilir. Belirgin şekilde numunede ısınmaya neden olan değirmenler ve öğütücüler kullanılmaz.
ç) Özelikle ısıya hassas olan yemler elle öğütülür. Kullanılan aletlerin, numunede iz elementler bakımından bir kontaminasyon kaynağı olmamasına dikkat edilir.
d) Numune hazırlanırken, numunenin nem içeriği muhafaza edilemiyor ve nem içeriğinde değişiklik meydana geliyorsa rutubet tayini; hazırlık öncesi ve sonrasında olmak üzere 13 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen metoda göre yapılır.
(3) Numune, analiz için hazırlanırken uygun ayırma teknikleri kullanılarak analiz ve referans için yeterli alt numunelere bölünür. Alt numunelere bölünürken konileme ve çeyrekleme metotları kullanılmaz. Referans numune; temiz, kuru ve hava sızdırmaz uygun bir kapta saklanır. Yemlerin özelliğine göre en az 100 gr’lık alt numuneler, analiz için aşağıda belirtilen şekilde hazırlanır.
a) Öğütülebilen yemlerde; analiz metodunda farklı bir şekil belirtilmemiş ise, gerektiğinde öğütülür, ancak bu öğütme işlemi yapılırken aşırı öğütmeden sakınılır. Öğütülen numunenin tamamı 1 mm2 gözlü elekten geçirilir (ISO R565’a göre). Elenen numune karıştırılır, temiz, kuru, hava sızdırmaz uygun bir kaba alınır. Analiz yapılmak üzere numune alınacağı zaman, numune tartılmadan hemen önce tekrar karıştırılır.
b) Kurutulduktan sonra öğütülebilen yemlerde; analiz metodunda farklı bir şekil belirtilmemiş ise numune, 13 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen metotdaki ön kurutma işlemine uygun olarak, nem içeriği % 12 – 8 aralığına düşünceye kadar kurutulur. Bundan sonraki işlemler, (a) bendinde belirtildiği şekilde yapılır.
c) Sıvı ya da yarı sıvı yemlerde; numune temiz, kuru ve hava sızdırmaz uygun bir kaba alınır. Analiz yapılmak üzere numune alınacağı zaman, numune tartılmadan hemen önce karıştırılır.
ç) Diğer yemlerde; yemlerin özelliğine göre, yukarıda belirtilen şekillerde hazırlanması mümkün olmayan diğer yemlerin hazırlanmasında farklı diğer yöntemler uygulanabilir. Ancak, analiz için alınan miktar, homojen ve analiz edilecek numuneyi temsil eder şekilde olur.
(4) Numunelerin depolanmasında; numuneler bileşimlerinde herhangi bir değişikliğe neden olmayacak uygun bir sıcaklıkta depolanır. Özellikle vitaminler veya ışığa duyarlılığı olan maddelerin analizleri için alınan numuneler, kahverengi cam kaplarda saklanır.
Analizlerde kullanılan alet ve kimyasallara ilişkin hükümler
MADDE 12 – (1) Analiz metodunda farklı bir şekil belirtilmemiş ise, kullanılan kimyasalların analitik olarak saf olması gerekir. Eser miktardaki maddelerin analizinde kullanılan kimyasalların saflığı, kör test ile kontrol edilir. Elde edilen sonuçlara göre kimyasalların daha da saflaştırılması gerekebilir.
(2) Analiz metodunda özel bir çözücü, seyreltici ya da herhangi bir madde belirtilmemiş ise çözeltilerin, seyrelticilerin, durulama ve yıkama solüsyonlarının hazırlanmasında su kullanılır. Bu işlemlerde kullanılacak su damıtılır veya demineralize edilir. Kullanılan suyla ilgili, analiz metodunda özel bir saflaştırma isteniyor ise belirtilen analiz metoduna göre saflaştırma işlemi yapılır.
(3) Laboratuvarda kullanılan alet ve malzemelerin, analiz metotlarında belirtilen alet ve malzemeler olması ve bu alet ve malzemelerin temiz olması gerekir.
Analiz metotları
MADDE 13 – (1) Bakanlık;
a) Yem maddeleri ve karma yemlerin bileşimlerinin kontrolü,
b) Yemlerde katkı maddelerinin düzeylerinin kontrolü,
c) Yemlerde istenmeyen maddelerin kontrolü,
ç) Yemlerde hayvansal kökenli bileşenlerin tespitinin resmî kontrolü,
d) Kullanımına izin verilmeyen yem katkı maddelerinin kontrolü,
e) Kanatlı karma yemlerinin enerji değerinin hesaplanması,
ile ilgili analiz metotlarını belirleyerek Bakanlığın internet sitesinde yayımlar.
(2) Ekstraksiyon işleminde değişik metotlar uygulanabilir. Analiz metodunda belirtilenden başka bir ekstraksiyon metodu uygulanması halinde, uygulanan bu metot, o ürün için analiz metodunda belirtilen metoda eşdeğerde ekstraksiyon etkinliği sağlanır.
(3) Temizleme işlemi değişik metotlarla yapılabilir. Analiz metodunda belirtilenden başka bir metot uygulanması halinde, uygulanan bu metot, o ürün için analiz metodunda belirtilen metoda eşdeğerde temizleme etkinliği sağlanır.
(4) Gerekli hallerde, Gıda Kontrol Laboratuvarlarının Kuruluş, Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile Çalışma Usul ve Esaslarının Belirlenmesine Dair Yönetmelik kapsamında, bu Yönetmelikte belirtilen metotlar dışında, bilimsel kabul gören ve Bakanlıkça izin verilen farklı diğer metotlar da uygulanabilir.
Analiz sonuçlarının açıklanması
MADDE 14 – (1) Analiz sonucu, analiz metodunda belirtildiği şekilde anlamlı rakamlarla yazılır. Laboratuvara gelen numunenin nem içeriğinde meydana gelen değişime göre, gerektiğinde hazırlık öncesi nem içeriğine göre sonuçta düzeltme yapılır.
(2) Uygulanan metot raporda belirtilir.
(3) Analiz raporunda verilen sonuç değerin elde edildiği çalışılan örnek ve tekrarlama sayıları raporda belirtilir. Sonuç değeri, çalışılan örnek ve tekrarlama sayılarının ortalaması alınarak belirlenir. Paralel çalışma en az iki örnekle yapılır. İstenmeyen maddeler yönünden analiz yapılıyor ise kalite prosedürlerine uyulmuş olması koşuluyla, çalışılan ilk örnekte belirlenen analiz sonucu elde edilen değer, spesifikasyonunda belirtilen değerin yarısından, düşük bir değer ise ikinci bir çalışmaya gerek yoktur. Bir maddenin içeriğinin veya beyan edilen değerin kontrolünde, kalite prosedürlerine uyulmuş olması koşuluyla, çalışılan ilk örnekte belirlenen analiz sonucu, beyan edilen değeri ve içeriği doğruluyor ve kabul edilebilir varyasyon aralığında bulunuyor ise ikinci bir çalışmaya gerek yoktur.
(4) Dioksinler ve dioksin benzeri Polychlorinated biphenyller (PCB’ler) gibi istenmeyen maddelerin yemlerde belirlenmesi ve değerlendirilmesi, genişletilmiş ölçüm belirsizliği ve geri kazanım düzeltmesi hesaba katılarak yapılır. İstenmeyen maddelerin analiz sonucu, belirlenen maksimum düzeyi aşıyor ise bu yem uygun olmayan yem olarak değerlendirilir. Bu değerlendirme ölçüm belirsizliği ve geri kazanım düzeltmesinin analiz metoduna göre hesaplanmasının mümkün olduğu durumlarda yapılır. Bu şekildeki değerlendirme mikroskobik analizler için uygun olmadığından yapılmaz. Analiz sonucunun raporlanmasında ölçüm belirsizliği ve geri kazanım oranı aşağıdaki şekilde belirtilir:
a) Geri kazanım için yapılan düzeltmede, geri kazanım seviyesi belirlenir. Geri kazanım için yapılan düzeltme % 90 ile % 110 arasında olduğu durumlarda gerekli değildir.
b) ‘x +/ – U’ eşitliğinde, “x” analiz sonucunu, “U” genişletilmiş ölçüm belirsizliğini ifade eder. Yaklaşık % 95 güven aralığı için, kapsam faktörü 2 kullanılır. Ancak kalite prosedürlerine uyulmuş olması koşuluyla, belirlenen analiz sonucu elde edilen değer, spesifikasyonunda belirtilen değerin yarısından, düşük bir değer ise analiz sonuç raporunda ölçüm belirsizliği ve geri kazanım düzeltmesinin belirtilmesine gerek yoktur.
Yürürlük
MADDE 15 − (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 − (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, hayvan sağlığı ve halk sağlığının korunması, güvenli hayvansal üretim yapılması ve uluslararası ticaretin sürdürülebilmesi için gerçek ve tüzel kişilere ait işletme veya işletmelerin, Bakanlıkça belirlenen hayvan hastalıklarından ari olarak bölümlendirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, su hayvanları hariç diğer hayvanların, hayvansal ürünlerin, semen, ova ve embriyonun elde edildiği gerçek ve tüzel kişilere ait hayvancılık işletmelerinin Bakanlıkça belirlenen hayvan hastalıkları yönünden ari olarak bölümlendirilmesini, bölümün sahip olması gereken asgari şartları, denetim ve survey çalışmaları ile izin ve sertifika verilmesine ilişkin işlemleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 8/5/1986 tarihli ve 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanununun 2 nci maddesi ile 7/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci ve 10 uncu maddelerinin hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
b) Bakanlık denetim ekibi: Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğünde, hayvan sağlığı hizmetlerinden sorumlu daire başkanlığında görevli ilgili hastalıktan sorumlu iki veteriner hekim, bölge veteriner kontrol ve araştırma enstitüsü müdürlüğünden ilgili hastalıktan sorumlu bir veteriner hekim ile bölüm içerisinde yer alan işletmenin veya işletmelerin niteliği dikkate alınarak gerek görülmesi durumunda halk sağlığı hizmetleri, hayvan hareketleri ve karantina hizmetleri, yem ve gıda hizmetleri ve/veya gıda kontrol hizmetlerinden sorumlu daire başkanlıklarından konu uzmanı bir veya birer temsilcinin katılımı ile oluşan ekibi,
c) Biyogüvenlik planı ve yönetim sistemi: Bölüm içerisinde yer alan işletmelerin idari, teknik ve biyogüvenlik ile ilgili genel kurallarını ve bölüme ait tüm işletmelerde ve bu işletmeler arasındaki ilişkilerde hayvan hastalık ve zararlılarının işletmeye giriş, çıkış ve yayılmasını engelleyici biyogüvenlik tedbirlerini ve yönetimini,
ç) Bölüm: Bir veya birden fazla hastalık için belirli bir sağlık durumuna sahip, survey, kontrol ve biyogüvenlik önlemlerini içeren ortak biyogüvenlik yönetim sistemine haiz epidemiyolojik olarak birbirine bağlı hayvan ve hayvansal üretim ile ilgili işletme veya işletmeleri,
d) Bölüm sorumlusu: Bölüm içerisinde yer alan işletmelerde kontrol ile biyogüvenlik planını ve yönetim sisteminin uygulanması ve izlenmesinden işverenle birlikte sorumlu olan veteriner hekimi veya ilgili biyogüvenlik ve HACCP eğitimlerini almış, bu eğitimleri belgeleyen en az dört yıllık fakülte mezunu kişiyi,
e) Denetim raporu: Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikası tanzimine ve denetimlere esas olmak üzere, müracaatçı işletmelerin denetim ekiplerince yerinde yapılan denetlemeleri sırasında, Bakanlıkça bu Yönetmelik kapsamında yayımlanacak Uygulama Talimatında yer alan raporu,
f) Genel Müdürlük: Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,
g) İl denetim ekibi: İl Müdürlüğünde, hayvan sağlığı hizmetlerinden sorumlu şube müdürlüğünde görevli öncelikle ilgili hastalıktan sorumlu olmak üzere iki veteriner hekim, denetlenecek işletmelerin ilçe sınırları içerisinde olması durumunda İlçe Müdürlüğünde görevli bir veteriner hekim ve bölüm içerisinde yem fabrikası, kesimhane, mezbaha, kombina, paketleme merkezi gibi işletmeler bulunduğunda kontrol hizmetlerinden sorumlu şube müdürlüğünde görevli bu gibi işletmelerin denetiminden sorumlu olan temsilci veya temsilcilerin katılımıyla oluşan heyeti,
ğ) İl Müdürlüğü: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı il müdürlüğünü,
h) İlçe Müdürlüğü: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ilçe müdürlüğünü,
ı) İşletme: Bakanlık tarafından çalışma izni verilmiş, su hayvanları hariç diğer hayvanların ve hayvansal ürünlerin, semen, ova ve embriyonun üretiminden tüketiciye ulaşana kadar gerekli olan tüm faaliyetlerin yürütüldüğü birimleri,
i) Su hayvanları: Su ürünleri işletmelerinde üretim, çevreye bırakma, veya insan tüketimine sunulmak amacı ile doğadan alınmış balık, yumuşakça, kabuklu ve amfibilere ait yumurta ve gametler dahil olmak üzere tüm yaşam dönemlerini kapsayan canlıyı,
j) Survey: Tanımlı bir zaman diliminde, belirli bir popülasyonda sistematik olarak veri toplanmasına dayanan epidemiyolojik araştırmayı
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Bölümlendirme İzin Başvurusu, Biyogüvenlik Planı ve Yönetim Sistemi,
Sertifika Düzenlenmesi
Bölümlendirme izin başvurusu
MADDE 5 – (1) Bölümlendirme izni için dilekçe ve aşağıdaki bilgi ve belgeler ile bölüm merkezinin bağlı bulunduğu İl Müdürlüğüne müracaat edilir.
a) Ek-1’de yer alan beyanname,
b) İşletme veya İşletmelerin çalışma izninin tasdikli fotokopisi,
c) Bölümde yer alan ve Ek-1’de sunulan tüm işletmelerin gösterildiği uygun ölçekli bir harita,
ç) Bölümde yer alan tüm işletmelerin birbirleriyle olan ilişkisini ve bölümün işletmeleri arasındaki işlevsel etkileşimleri ve akış grafiğini gösteren kroki veya şema,
d) Hastalık bulaşmasına sebep olabilecek işletme yakınındaki her türlü evcil ve yabani hayvan varlıkları, tahmini sayıları, türleri, yetiştirilme amaçları ve şekilleri, mesafeleri, bunların barınma ve beslenme, konaklama bilgileri, hayvanların işletmeye temas süreleri, bunun yıl içindeki seyri, coğrafi özellikler, iklim değişiklikleri ve hareketleri ile bu temasa etkileri, halen var olan ya da olması muhtemel hastalıklar, hayvan hareketleri ve hayvancılık tesisleriyle ilgili bilgileri içeren çevresel risk faktörlerinin değerlendirilme raporu,
e) Biyogüvenlik planı ve yönetim sistemi ile ilgili bilgi ve belgeler.
Biyogüvenlik planı ve yönetim sistemi
MADDE 6 – (1) Biyogüvenlik yönetim sistemi aşağıdaki hususları içeren ve bu hususların planlanması, uygulanması, sorumluların belirlenmesi, denetlenmesi ve doğrulanması, izlenmesi, düzeltici ve önleyici faaliyetlerinin bütünüdür.
a) Hastalıkların kontrolü ve önlenmesi için iyi hayvan hijyen uygulamalarını kapsamalıdır.
b) Bölüm içerisinde yer alan işletmeler arasındaki giriş ve çıkışları içeren izlenebilirlik sistemi oluşturulmalı ve söz konusu izlenebilirlik belgelenmeli ve denetim ekiplerince kontrol edilebilir olmalıdır.
c) Tehlike analizi ve kritik kontrol noktalarının (HACCP) ortak planı olmalıdır.
ç) Biyogüvenlik planı ve yönetim sistemi olmalıdır.
(2) Biyogüvenlik yönetim sistemi altındaki biyogüvenlik planları aşağıdaki hususları içeren, tüm biyogüvenlik tedbirleri ile survey aktiviteleri ve izlenebilirlik sistemini garanti eden ve ülke veya bölgede bölümün tanımlandığı hastalık mihrakının görülmesi gibi artan risk durumlarına karşı güncellenebilir önlemlerin bütünüdür.
a) Personel için hijyen planının uygulama sisteminin belgesi, genel ve özel hijyen uygulamaları, kalıcı ve geçici personelin eğitimi ve kontrolünü gösterir belgeler olmalıdır.
b) Personelin bölüm içinde ya da dışında, bölüm içerisinde beslenen aynı türden hayvanlar beslememesi veya yakın temasta olmaması ya da sertifika kapsamındaki hastalıklara karşı hassas hayvanlarla temas içinde olmaması sağlanmalıdır.
c) Bölüm içerisinde yer alan işletmeler etrafında yer alan çit, engel, kilitli kapılar gibi fiziksel bariyerler ile bina planlarında biyogüvenlik dikkate alınarak binalara giriş yerleri tanımlanmalı ve bu giriş çıkışlar biyogüvenlik seviyesine göre sınıflandırılarak renk kodlarıyla şemalandırılmalıdır. Tanımlanan yerler dışında binalara giriş/çıkış noktaları olmamalıdır.
ç) Renk kodları ile şemalandırılan yerlere giriş için yetkili ve yetkisiz kişiler belirlenmeli, yetkisiz kişilerin girişleri engellenmeli veya bir plan çerçevesinde girişlerine müsaade edilmelidir.
d) Bölüme gelen ziyaretçiler, bölümde beslenen aynı türden hayvanlarla veya sertifika düzenlenen hastalığa karşı hassas olan hayvanlarla son kırksekiz saat içerisinde temas etmemiş olmalıdır. Riske bağlı olarak enfekte olmuş veya şüpheli bir bölgeden gelen ziyaretçiler için bu süre daha uzun olmalıdır.
e) Her ne sebeple olursa olsun işletmeye giren tüm araçların hareketlerini düzenleyen bir plan olmalı ve bu plan içerisinde özel, tedarik ve dağıtım araçları da dahil tüm araç hareketleri kayıt edilmelidir.
f) İşletme içerisine, dışına veya işletme içerisindeki tüm hareketlerin takip edilmesini sağlayan girdi ve çıktıları da içeren hayvan ve ürün izlenebilirlik sistemine yönelik kayıtların bulunması gerekir.
g) Bulaşmayı önlemek için paketleme materyali, altlık materyali, yem, su, ölü hayvan ve gübre gibi unsurların tedarik, taşıma, depolama ve dağıtımında dezenfeksiyon, uygun depolanma, imha, bekletme süresi gibi bilgileri içeren uygulama talimatları bulunmalıdır.
ğ) Bölüm içerisinde kullanılan ekipman ve materyallerin temizlik ve dezenfeksiyon planı ile araçların temizlik ve dezenfeksiyonu ile ilgili uygulama talimatları bulunmalıdır.
h) İşletmelerde yabani hayvan, kemirici ve böcekler gibi zararlılara karşı fiziksel bariyerler ve diğer tedbirleri içeren zararlı kontrol planının bulunması gerekir.
ı) Ariliğe konu hastalık veya hastalıklar ile ilgili kritik kontrol noktalarının listesi, kritik sınırlar, izleme yöntemleri, doğrulama, düzeltici faaliyetler ve kayıtlar gibi adımları takip eden HACCP planı;
1) Üretime ait tüm veriler ile belirlenmiş dönemlere ait hastalanma ve ölüm oranı, kullanılan ilaçlar, doğan hayvanlar, yem ve su tüketimi ile ilgili kayıtları,
2) Aktif ve pasif survey ile tarama analizleri için numune alma planları ile numune alma sıklığı, metodları ve sonuçları ile ilgili bilgileri,
3) Tüm ziyaretçileri izleyebilmek ve gerektiğinde temas kurabilmek üzere, işletmeye gelen ziyaretçilerin kayıt ve bilgileri,
4) Kullanılan aşı ile ilgili detay bilgi uygulama tarihleri ile aşılama programları ile ilgili bilgileri,
5) Bölüm içerisindeki işletmelerde çalışan tüm personelin, biyogüvenlik tedbirleri ve yönetim uygulamaları ile HACCP planının kuralları konusunda eğitildiğini gösteren belgeleri,
6) HACCP planı muhtemel tehlikelerin listesini ve bu tehlikelerin ortaya çıkma yollarını göz önünde bulundurmayı,
7) Artan risk durumlarına karşı alınacak önlemleri de içeren uygulamaları,
kapsamalıdır.
Sertifika düzenlenmesi
MADDE 7 – (1) Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikası talebinde bulunan işletmenin/işletmelerin müracaat evrakları il denetim ekibi tarafından otuz gün içerisinde incelenir. Eksik olan bilgi ve belgelerin tamamlanması yazılı olarak işletmeden talep edilir. İl denetim ekibi, yapılan inceleme sonucunda müracaat evraklarında eksiklik bulunmayan işletmeleri onbeş gün içerisinde denetlemeye başlar. Yerinde yapılan denetleme sırasında sertifikalandırılacak hastalıkla ilgili Bakanlıkça yayımlanacak Uygulama Talimatında yer alan denetim raporu düzenlenir. Bölümde yer alan işletmelerin birden fazla il sınırı içerisinde bulunması durumunda her ilde ayrı denetim ekipleri oluşturulur. İl denetim ekibi kendi il sınırındaki işletmeleri denetler. Koordinasyonu başvuru yapılan il müdürlüğü sağlar.
(2) İl denetim ekibi tarafından düzenlenen denetim raporunda, işletmede eksiklik tespit edilmiş ise, eksikliklerin belirtildiği denetim raporunun bir sureti, işletme sahibine/sorumlusuna tutanakla teslim edilir, bölüm sorumlusuna ise resmi yazı ile eksikliklerin giderilmesi için gönderilir. Söz konusu eksiklikleri gideren bölüm sorumlusu durumu il müdürlüğüne yazı ile bildirerek yeni bir denetim yapılmasını talep eder.
(3) Yapılan denetim sonrasında il denetim ekibi tarafından herhangi bir eksiklik tespit edilmezse, işletmede sertifikalandırmaya esas hastalığa özel aktif survey çalışması başlatılır. İşletmede yapılan survey sonucunda sertifikalandırılacak hastalığa ait bulguya rastlanmadığında, müracaat dosyasının bir nüshası, denetim raporları ve survey sonuçları, il müdürlüğü tarafından Genel Müdürlüğe gönderilir.
(4) Genel Müdürlük tarafından müracaat dosyası, denetim raporları ve survey sonuçları incelenir. Genel Müdürlük, il denetim ekibi çalışmalarını esas alarak Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikası düzenleyebileceği gibi Bakanlık denetim ekibini yerinde inceleme için görevlendirebilir. Bakanlık denetim ekibi yerinde inceleme için görevlendirildiğinde, yaptığı inceleme için denetim raporu tanzim eder.
(5) İşletmenin müracaat dosyası, denetim raporları ve survey sonuçlarında herhangi bir olumsuzluk tespit edilmediğinde Genel Müdürlük tarafından bölüm izni verilerek bu Yönetmelikte Ek-2’de yer alan Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikası tanzim edilir ve bölüm sorumlusuna verilmek üzere ilgili İl Müdürlüğüne gönderilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Denetim ve Yaptırım
Bölümün denetimi
MADDE 8 – (1) Genel denetimler, gerek görüldüğünde, Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikasına sahip bölümde, Bakanlık Denetim Ekibi ya da il denetim ekibi tarafından, bu Yönetmeliğin 6 ncı ve 7 nci maddelerinde yer alan ve sertifikalandırmaya esas hususların halen devam ettiğinin teyidi amacıyla yapılır.
(2) Rutin denetimler, Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikasına sahip bölümde il denetim ekibi tarafından yılda en az iki kez yapılır. Ancak, il denetim ekibi iş yoğunluğu nedeniyle Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikasına sahip bölümde yer alan tüm işletmeleri denetleyemeyecek ise, Bakanlıkça yayımlanacak Uygulama Talimatında belirtilen basit tesadüfi örnekleme ya da risk değerlendirmesi yöntemini kullanarak tespit ettiği işletmelerin denetimlerini gerçekleştirir. İl denetim ekibi tarafından gerçekleştirilen denetime işletme sahibi ve/veya bölüm sorumlusu eşlik eder, denetimler sırasında işletmelerde hijyen, izlenebilirlik, HACCP ve biyogüvenlik uygulamaları ile konu ile ilgili tutulan tüm kayıtlar karşılaştırmalı olarak kontrol edilir.
(3) Sürekli denetimler otokontrol amaçlı olarak Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikasına sahip bölümde bölüm sorumlusu tarafından en az üç ayda bir kez yapılır.
(4) Yapılan her denetim için Bakanlık tarafından yayımlanacak Uygulama Talimatında yer alan denetim raporu tanzim edilir.
(5) Sürekli denetimlere ait raporların bir nüshası işletmede, bir nüshası da bölüm sorumlusu tarafından muhafaza edilir ve Bakanlık ya da il denetim ekibi yaptıkları denetim esnasında sürekli denetim sonuçlarını inceler.
(6) İl denetim ekibi tarafından 3 nüsha halinde düzenlenen denetim raporunun bir nüshası denetim yapılan işletmede bırakılır, bir nüshası resmi yazı ile bölüm sorumlusuna gönderilir. Bir nüshası da il müdürlüğünde muhafaza edilir.
(7) Bakanlık denetim ekibi tarafından 3 nüsha düzenlenen denetim raporunun bir nüshası denetimi yapılan bölümün sorumlusuna teslim edilir, bir nüshası İl Müdürlüğüne gönderilir, bir nüshası da Genel Müdürlükte muhafaza edilir.
Yaptırım
MADDE 9 – (1) 8 inci maddenin birinci ve ikinci fıkralarında yer alan genel ve rutin denetimlerde sertifikalandırmaya esas hususlara ait eksikliğin tespiti halinde, eksikliklerin giderilmesi için onbeş gün ile otuz gün arasında bir süre verilir. Bu süre içerisinde bölüm izni askıya alınır. Eksikliklerin verilen süre içerisinde giderilmemesi halinde bölüm izninin iptal edilmesi için durum Genel Müdürlüğe bildirilir. Genel Müdürlük tarafından verilen izin iptal edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Bölüm Çevresinde ve Bölümde Mihrak
Bölüm çevresinde mihrak
MADDE 10 – (1) Bölüme ait işletme veya işletmelerin çevresinde bölüm sertifikasında belirtilen hastalık mihrakı görülürse 3285 sayılı Kanun ve 15/3/1989 tarih ve 20109 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Yönetmeliği kapsamındaki karantina uygulamaları bölüme de uygulanır. Daha sonra mihrak çevresinde yer alan bölüme ait işletmeler il denetim ekibi tarafından riske yönelik olarak denetlenir. Yapılan bu denetimlerde il denetim ekibi söz konusu hastalıkla ilgili herhangi bir bulguya rastlamaz ve işletme sahibi ve/veya bölüm sorumlusu tarafından riske yönelik denetim yapıldığı ve bu Yönetmelik ve Uygulama Talimatı çerçevesinde istenen biyogüvenlik planı ve yönetim sistemi, survey çalışmaları ve diğer önlemlere dikkat edildiği tespit edilirse hastalık mihrakından kaynaklanan hareket sınırlamaları bölüme dahil olan işletmeler için kaldırılabilir.
Bölümde mihrak
MADDE 11 – (1) Bölüme ait işletme veya işletmelerde bölüm sertifikasında belirtilen hastalık tespit edilirse, bölüm izni iptal edilerek, hastalığa yönelik gerekli tüm önlemler 3285 sayılı Kanun ve Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Yönetmelik kapsamında alınır. Hastalığın sönüşünün ardından bu Yönetmelik ve Uygulama Talimatında yer alan hususların varlığı il denetim ekibi tarafından kontrol edilir ve eksiklik tespit edilmediğinde durum sertifika tanzimine esas olmak üzere Genel Müdürlüğe bildirilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Hastalık ve Aşılama Programlarının Surveyi
Hastalık ve aşılama programlarının surveyi
MADDE 12 – (1) Hastalıktan ari bölüm sertifikasının verildiği veya verileceği hastalıklar için yapılacak aktif ve pasif survey çalışmaları Bakanlık tarafından yayımlanan Uygulama Talimatı ile belirlenir. Sertifikalandırılmış bölümler, sertifikanın verildiği hastalığa ait ulusal survey programı içerisinde yer alır.
(2) Hastalıktan ari bölüm sertifikasının verildiği hastalığın tespit edilmesi için erken uyarı sistemi kurulur.
(3) Bakanlık gerek duyduğu zaman Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikası düzenlenen hastalık veya hastalıklarla ilgili aşılama programları yapar, aşılama programı İl Müdürlüklerince işletmelere bildirilir. Bölüme ait işletmelerde aşılama programları uygulanır.
(4) Bölüm sorumlusu bölümün tüm işletmelerindeki herhangi bir hastalık şüphesini derhal İl Müdürlüğüne bildirir.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Sertifika verilen bölümlerin listesinin yayınlanması
MADDE 13 – (1) Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikasına sahip işletmelerin adı ve numarası Genel Müdürlüğün internet sayfasında yayınlanır. Söz konusu bilgi, her değişiklikte değişiklik gerekçeleri belirtilerek güncellenir.
Halihazırda kurulu işletmelerin çalışma izinleri
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Halihazırda kurulu hayvancılık işletmeleri 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde istenen çalışma izin belgesini 9/8/2011 tarihine kadar bölüm merkezinin bağlı bulunduğu il müdürlüğüne sunar.
Yürürlük
MADDE 14 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.
EK-1
BEYANNAME
(Gerçeğe aykırı beyanda bulunulması halinde, beyan sahipleri hakkında ilgili
mevzuat hükümleri ve Türk Ceza Kanununa göre işlem yapılır.)
1- Bölümün Sahibi veya İşleticisinin;
a) Adı ve Soyadı :
b) Ticari adı :
c) İletişim Adresi :
d) Telefon no :
e) Faks no :
f) E-Posta adresi :
2. Bölümden sorumlu olacak Bölüm Sorumlusunun;
a) Adı ve Soyadı :
b) İletişim Adresi :
c) Telefon no :
d) Faks no :
e) E-Posta adresi :
3. Arilik taleb edilen hastalıklar:
4. Bölüm içerisinde yer alan işletmeler; (Bölüm içerisinde yer alan işletmeler kadar satır sayısı arttırılır.)
S.No
İşletme Adı veya İşleticisinin Adı ve Soyadı
Faaliyet alanı
İşletme No’su(Varsa)
Çalışma İzin No’su (Varsa)
Kurulu Kapasitesi
AktifKapasitesi
Tel
Adresi
1
2
3
4
5
Yukarıdaki bilgilerin doğruluğunu beyan ve taahhüt ederim.
Bölüm İzni İçin Başvuran İşletme Sahibi
Adı ve Soyadı
İmza/Tarih
EK-2
TARIM ve KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI
KORUMA ve KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
HASTALIKTAN ARİ BÖLÜM SERTİFİKASI
Sertifika No :….. Tarih …./…/….
Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikası Verilen Hastalık/Hastalıklar:
Hastalıktan Ari Bölümün Faaliyet Alanı:
Hastalıktan Ari Bölümün İletişim Adresi:
Yapılan denetimler sonucunda, yukarıda numaraları belirtilen işletmelerden oluşan bölüme
“Hastalıktan Ari Bölüm Sertifikası” verilmesi uygun görülmüştür.
BAL ARILARININ KÜÇÜK KOVAN KURDU İLE TROPİLEAPS AKARI HASTALIĞINA KARŞI KORUNMA VE MÜCADELE YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı; küçük kovan kurdu ile tropileaps akarı olarak adlandırılan hastalıklardan korunmak ve mücadele etmek için alınması gereken tedbirlere ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –(1) Bu Yönetmelik arılarda küçük kovan kurdu ile tropileaps akarı salgını olduğunda uygulanacak minimum kontrol önlemlerini kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –(1) Bu Yönetmelik; 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 4 üncü maddesi ile 3/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Arılık: Arılı kovanların bulunduğu açık ya da kapalı tesis ve yerleri,
b) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,
c) Gezginci Arıcı: Bitkilerdeki farklı çiçeklenme döneminden üst düzeyde faydalanmak ve kış koşullarından arıyı korumak maksadıyla kolonilerini yer değiştiren arıcıyı,
ç) Hayvan sağlık zabıtası komisyonu: Bulaşıcı hayvan hastalığının resmi olarak teyit edildiği yerde, hastalığın sağlıklı hayvanlara bulaşmasını önlemek ve hastalıkla mücadele etmek, hayvan ve maddelerinin sevkine dair tedbirleri tespit etmek ve uygulamaya konulmasını sağlamak amacıyla kurulan komisyonu,
d) İmha: İtlaf edilen arı ailesi ile çerçevelerin petekleri ile birlikte yakılarak, çukura gömülme yöntemi ile yok edilmesini,
e) İşletme: Arıların beslendiği ve korunduğu üretme çiftliklerini,
f) İtlaf: Yetkili otorite kararı ile hayvanların öldürülme işlemini,
g) Karantina: Hastalık veya zararlı organizmaların ülkeye girişini veya ülke içinde yayılmasını önlemek amacıyla, hayvan, hayvansal ürün, bitki, bitkisel ürün ve diğer maddeler ile bulaşma ihtimali bulunan madde ve malzemelerin kontrol altına alınmasını,
ğ) Koloni: Yumurtlayan ana arısı bulunan ve koloni faaliyetlerinin sürdürüldüğü arı ailesini,
h) Kordon: Hayvan hastalığı görülen alanın gözetim altında tutulması, giriş ve çıkışların kontrol altına alınmasını,
ı) Kovan: Taşınabilir arı ailesi barınağını,
i) Küçük kovan kurdu: Larvaları bal veya polen dolu peteğin içerisinden tünel kazarak peteğe zarar veren veya bunları yok eden, bala dışkı bırakan, balın rengini değiştiren ve balda mayalanmaya ve köpüklenmeye yol açan bir böcek tarafından meydana getirilen enfeksiyonu,
j) Resmi veteriner hekim: Bakanlık adına görev yapan Bakanlık personeli veteriner hekimi,
k) Tropileaps akarı: Yavru arılarda yüksek düzeyde ölümlere, 1 mm’ye kadar uzanan kırmızı kahverengi bir akar tarafından meydana getirilen enfeksiyonu,
l) Veteriner Kontrol Enstitüsü Müdürlüğü: Amerikan yavru çürüklüğü hastalığının teşhisinden, mücadelesinden ve gözetim programlarından sorumlu olan doğrudan Bakanlığa bağlı enstitü müdürlüğünü,
m) Yetkili otorite: Bakanlık il ve ilçe müdürlüklerini ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Hastalık Bildirimi ile Hastalık Şüphesi ve Resmi Teyit
Hastalık bildirimi
MADDE 5 – (1) Küçük kovan kurdu ile tropileaps akarı hastalığından şüphe eden veya bu hastalığın varlığından haberdar olan hayvan sahipleri ve bakıcıları, veteriner hekimler ile muhtarlar, köy korucuları, celepler, çobanlar, gemi kaptanları, istasyon ya da gümrük memur veya idarecileri gibi ilgililer tarafından yetkili otoritelere, yetkili otoriteler tarafından ise derhal Bakanlığa bildirilir.
Hastalık şüphesi
MADDE 6 – (1) Resmi veteriner hekim hastalık şüphesi olan yere gelinceye kadar o yerdeki idari makamlar, belediye veya köy muhtarı hastalıktan şüpheli kovanları muayene ve teşhis için muhafaza altına aldırır.
(2) Kordon konularak hastalıklı kovanların bulunduğu yere giriş ve çıkışlar önlenir. Hastalıklı yerden kovan çıkarılmasına, bu bölgeye başka yerden kovan girmesine ve hastalıklı kovanlarda kullanılan malzemelerin, hastalık mahallinin dışına çıkışına izin verilmez.
(3) Bu hastalığın teşhisi için resmi veteriner hekim tarafından marazi madde alınmadan, herhangi bir işlem yapılmaz.
(4) Alınan tedbirlerin uygulanmasından köylerde muhtarlar ve arı sahipleri, kasabalarda belediyeler, mahalle muhtarı ve arı sahipleri, gezginci arılarda ise arı bakıcısı ve arı sahipleri sorumludur.
(5) Hastalık ihbarını alan resmi veteriner hekim en seri vasıta ile en geç yirmidört saat içinde hastalık yerine gider.
(6) Resmi veteriner hekim hastalık mahallinde hastalığa el koyar, kovanlardaki yavru gözlü petekleri muayene ve kontrol eder, karantina tedbirlerini alır. Gerekli marazi maddeyi alarak bağlı bulunduğu veteriner kontrol enstitüsü müdürlüğüne gönderir.
(7) Hastalığın çıkışı ve seyri hakkında aşağıda belirtilen bilgiler toplanır.
a) Hastalığın çıkış tarihi,
b) Hastalığın başlangıcından bugüne kadar kaç kovanda larva ölümlerinin olduğu,
c) Hastalıklı kovanların diğer arılıklardaki arılarla temasının olup olmadığı,
ç) Arılığa yabancı kovan getirilip getirilmediği,
d) Kordon konmadan önce başka herhangi bir yere koloni nakli yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa kime, nerelere, ne zaman ve ne kadar yapıldığı,
e) İlaç kullanılıp kullanılmadığı, eğer kullanıldıysa hangi ilaçların kullanıldığı.
Resmi teyit
MADDE 7 – (1) Laboratuar raporu ile hastalık teyit edildiğinde hastalık çıkan saha kordon altına alınarak bulaşmaya vasıta olabilecek her türlü alet, malzeme ve ekipmanlar pürmüzle yakılarak kullanımına izin verilir. Kordon altındaki bölgede hastalık görülmeyen işletmelerde resmi veteriner hekimin kontrolünde gerekli tedbirler alındıktan sonra koloni hareketine izin verilir.
(2) Hastalığın varlığı laboratuvar raporu ile teyit edildikten sonra mahallin hayvan sağlık zabıtası komisyonu toplanarak resmi veteriner hekimin düzenlediği hastalık çıkış raporunu görüşür.
(3) Hayvan sağlık zabıtası komisyon kararlarında aşağıda belirtilen hususlar yer alır;
a) Hastalıklı kovanların bulunduğu yerler,
b) Kordon altına alınacak yerler,
c) Komşu köy, kasaba, ilçe, şehir veya arıcılara haber verme şekli,
ç) Hastalık olduğuna dair levhaların dikileceği yerler,
d) Toplanan bilgilerin nasıl değerlendirileceği,
e) Yeni hastalanan ve ölen larvalı kovanlar için yapılacak işlemler,
f) Kordon altındaki bölgede serbest, şartlı serbest veya yasak olan hususlar,
g) Transit geçişlere yapılacak işlemler,
ğ) Kordon bölgesinde zirai mücadele yapılacağı zaman kolonilerin hangi bölgeye taşınacağı.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Arıların İtlafı ve İmha İşlemleri, Hastalığın Sönüşü
Arıların itlafı ve imha işlemleri
MADDE 8 – (1) Hastalığın tespit edildiği kolonilerin ve çerçevelerin petekleri ile birlikte hepsi yakılarak imha edilir.
(2) Arıların itlafında aşağıdaki hususlar dikkate alınır.
a) İtlaf akşam üzeri gerçekleştirilir.
b) İtlaf işlemine kovanın uçma deliği kapatılarak başlanır.
c) Çerçevelerin üzerine kalsiyum siyanid, etilasetat ya da herhangi bir insektisit uygulanarak arılar itlaf edilir.
(3) İmha işleminde aşağıdaki hususlara dikkat edilir.
a) Kazılan çukura, çerçeveler petekleri ile birlikte ve ölmüş arılar toplanır, imha edilir.
b) Yakma işi tamamlandıktan sonra çukur toprakla kapatılır ve bütün bu işlemler arılıktan uzak bir yerde yapılır.
c) Isıya dayanıklı kovanın gövde, kapak ve dip tahtası ile işletmede kullanılan her türlü malzeme yüzeyler iyice kazındıktan sonra pürmüzle yakılarak kullanılmasına izin verilir.
Hastalığın sönüşü
MADDE 9 – (1) Kordon kaldırılmadan önce hastalık görülen koloniler son bir kez daha kontrol edilerek, marazi madde alınır ve bölge veteriner kontrol enstitüsü müdürlüğüne gönderilir.
(2) Laboratuvar muayeneleri ile hastalığın tamamen ortadan kalktığı teyit edilir.
(3) Hastalığın ortadan kalkmasının teyidinden ve hastalık belirtilerinin ortadan kalkmasından iki ay sonra temizlik ve dezenfeksiyon yapılarak kordon ve karantina kaldırılır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Çevre Mühendisleri Odasından:
TÜRK MÜHENDİS VE MİMAR ODALARI BİRLİĞİ
ÇEVRE MÜHENDİSLERİ ODASI SERBEST ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ HİZMETLERİ UYGULAMA, TESCİL, DENETİM VE ASGARİ ÜCRET YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; serbest çalışan ve çevre mühendisliği hizmetleri üreten kişi ve kuruluşların, mesleki etkinliklerinin, bilimsel teknik ve mesleki esaslar dahilinde ülke ve meslektaş yararları yönünde gelişmesini sağlamak, mesleki sorumlulukları tanımlamak, haksız rekabeti önlemek, mesleki değerlendirmeye esas sicilleri tutmak, asgari ücretleri belirlemek ve mesleki denetime ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, serbest çevre mühendisliği hizmetlerini veren, mesleki ürünleri üreten, bu hizmetleri yapan, uygulayan gerçek veya tüzel kişileri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 27/1/1954 tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanununun 39 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Asgari ücret: Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Çevre Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu tarafından her yıl belirlenen, her türden serbest çevre mühendisliği hizmeti için uygulanacak taban ücreti,
b) Birlik (TMMOB): Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğini,
c) Büro tescil belgesi (BTB): Odaya kayıt ve tescilini yaptırmış, serbest çevre mühendisliği hizmetlerini üretmek için kurulan veya faaliyet konuları arasında serbest çevre mühendisliği hizmetleri bulunan bürolara Oda tarafından verilen ve bu hizmetleri üretmeye, yapmaya ve uygulamaya yetkili olduğunu gösteren belgeyi,
ç) ÇM: Odaya karşı tüm yükümlülüklerini yerine getirerek üyelik sıfatını koruyan, TMMOB ve TMMOB Çevre Mühendisleri Odası mevzuatı uyarınca çalışması yasaklanmamış çevre mühendisleri ile çevre yüksek mühendislerini,
d) Çevre mühendisliği hizmetleri (ÇMH): ÇM’nin kabule, uygulamaya, yapmaya ve imzaya yetkili olduğu mühendislik hizmetlerini,
e) İşveren: Serbest çevre mühendisliği hizmeti almak üzere serbest çevre mühendisi veya tescilli serbest çevre mühendisliği bürosuyla sözleşme yapan gerçek ve tüzel kişileri,
f) Mesleki denetim: Serbest çalışan çevre mühendislerinin ve çevre mühendisliği hizmeti üreten büroların birbirleriyle ve işverenle olan ilişkilerinde, dürüstlük ve güvenin hakim kılınması, meslek disiplin ve ahlakının korunması, serbest çevre mühendisliği hizmetlerinin, kanun, yönetmelik, teknik şartname ve standartlara uygun olarak yürütülmesi için bu Yönetmelik kurallarına ve Oda tarafından belirlenmiş asgari ücrete, çizelgelerine uyulduğunun Oda merkezi, şubeleri, temsilcilikleri veya bunların görevlendirdiği kişilerce incelenmesini ve inceleme kayıtlarının Oda tarafından tutulmasını,
g) Oda: TMMOB Çevre Mühendisleri Odasını,
ğ) OYK: Oda Yönetim Kurulunu,
h) SÇMH: Sadece serbest müşavir mühendis belgesi sahibi çevre mühendislerinin yapmaya yetkili olduğu serbest çevre mühendisliği hizmetlerini,
ı) SMM: ÇMH’dan birini veya birkaçını kendi adına, ortak sıfatıyla veya ücretli çalışan olarak yürüten belge sahibi çevre mühendislerini,
i) Şube: TMMOB Çevre Mühendisleri Odası Şubesini,
j) Temsilcilik: TMMOB Çevre Mühendisleri Odası Bölge ve İl Temsilciliklerini,
k) Tescilli Büro: SÇMH yapmak üzere Odaya kayıt ve tescil yaptıran, bünyesinde tam gün çalışan en az bir SMM bulunduran vergiye tabi gerçek kişi ve kuruluşları,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Serbest Çevre Mühendisliği Hizmetleri ve Konuları
Serbest çevre mühendisliği hizmetleri
MADDE 5 – (1) Bu Yönetmelik kapsamına giren SÇMH ile ilgili hizmetler şunlardır;
a) Etüd, fizibilite, proje,
b) Araştırma, geliştirme ve planlama,
c) Danışmanlık ve eğitim,
ç) Kontrollük,
d) Deneme işletmesi, muayene ve kabul,
e) Uygulama ve işletme yönetimi,
f) Keşif-şartname-ihale dosyası hazırlama ve düzenleme,
g) Hakediş ve kesin hesap,
ğ) Numune alma, deney, ölçüm, analiz ve modelleme.
Serbest çevre mühendisliği hizmetleri konuları
MADDE 6 – (1) Serbest çevre mühendisliği hizmetleri şunlardır:
a) Çevre kirliliğinin önlenmesi kapsamındaki çevre mühendisliği hizmetleri,
b) Çevre yönetim sistemleri ve planları kapsamındaki çevre mühendisliği hizmetlerinin ilgili meslek disiplinleri ile birlikte yürütülmesi ve koordinasyonu,
c) Çevresel etki değerlendirme çalışmalarının ilgili meslek disiplinleri ile birlikte planlanması, koordinasyonu, ÇED raporlarının hazırlanması ve uygulanması,
ç) İçme ve kullanma suyu, evsel ve endüstriyel atık sular ile yağmur suları kapsamında, yapıların parsel içi tesisat projeleri hariç, çevre mühendisliği hizmetleri,
d) Katı atıklar,
e) Zararlı ve tehlikeli atıklar,
f) Evsel ve endüstriyel atıklar,
g) Hava kirliliği kontrolü,
ğ) Gürültü kirliliği kontrolü,
h) Toprak ve yeraltı su kaynaklarının kirliliği kapsamındaki çevre mühendisliği hizmetlerinin ilgili meslek disiplinleri ile birlikte planlanması, eşgüdümü ve yürütülmesi.
(2) Yukarıda sayılan hizmetlere ilişkin, TMMOB ve TMMOB’ye bağlı diğer Odaların kendi mevzuatlarında yer alan görev alanları ile ilgili yetki ve sorumlulukları saklıdır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Belgelendirme ve Denetim
SMM belgesi verilmesi
MADDE 7 – (1) ÇMH’dan birini veya birkaçını kendi adına, ortak sıfatıyla veya ücretli çalışan olarak yürüten çevre mühendislerine ÇMH yapmaya yetkili olduklarını gösteren SMM belgesi verilir. Belge verilme şartları şunlardır;
a) Oda üyesi olmak ve aidat borcu bulunmamak,
b) TMMOB veya Oda tarafından herhangi bir mesleki kısıtlamaya uğramamış olmak,
c) OYK tarafından belirlenen SMM belgesi başvuru ücretini ve yıllık ödentisini ödemiş olmak.
(2) Yukarıdaki koşulları taşıyanların, çalışacağı il/ilçenin bağlı bulunduğu Oda şube/temsilciliğine aşağıdaki belgeler ile birlikte yazılı olarak başvurmaları gerekir.
a) Kendi adına serbest çalışıyorsa, serbest meslek sahiplerine ilişkin vergi mükellefi olduğuna dair belge, kira sözleşmesi veya tapu belgesi.
b) Ücretli çalışıyorsa, tam gün zamanlı ilgili sosyal güvenlik kuruluşu kaydı.
c) Noterden onaylı imza sirküsü.
ç) İki adet fotoğraf.
d) T.C. kimlik numarası.
e) Doğru ve eksiksiz doldurularak imzalanmış, Oda tarafından verilen SMM Belgesi başvuru formu.
Büro tescil belgesi verilmesi
MADDE 8 – (1) Odaya kayıt ve tescilini yaptırmış, serbest çevre mühendisliği hizmetlerini yürütmek için kurulan veya faaliyet konuları arasında serbest çevre mühendisliği hizmetleri bulunan bürolara ÇMH yapmaya yetkili olduklarını belirten büro tescil belgesi verilir. Belge verilme şartları şunlardır;
a) Büro adına çalışan en az bir SMM bulunması ve SMM’nin büro adına ne sıfatla tescil edileceğinin (ortak, ücretli, sözleşmeli çalışan ve benzeri) başvuruda belirtilmesi ve belgelenmesi,
b) Vergi levhası fotokopisi,
c) Tescili istenen büroda SMM ücretli çalışıyorsa, SMM’nin aldığı ücretin ve Sosyal Güvenlik Kurumu kaydının belgelenmesi,
ç) SMM’nin noter onaylı imza sirkülerinin verilmesi,
d) Tescili istenen büro eğer sermaye şirketi ise, şirketin Ticaret Sicili Gazetesinde yayınlanmış esas mukavelesinin bir örneğinin Odaya verilmesi,
e) Tescili istenen büro adi ortaklık ise, ortaklık sözleşmesinin bir örneğinin Odaya verilmesi,
f) Tescili istenen büronun kira sözleşmesinin veya büro başvuru sahibinin mülkü ise tapu belgesinin bir örneğinin Odaya verilmesi,
g) Oda tarafından verilen başvuru formunun doğru ve eksiksiz doldurularak imzalanması.
Başvuru ve yenileme işlemleri
MADDE 9 – (1) SMM ve büro tescil belgesi verilmesi veya yenilenmesi işlemleri aşağıdaki kurallara uygun olarak yürütülür.
a) Bu Yönetmeliğin 7 ve 8 inci maddelerinde belirtilen koşulları sağlayan kişi veya kuruluş, işyerinin bulunduğu ilin bağlı olduğu Oda şube/temsilciliğine, yazılı olarak başvuru yaparak gerekli belgeleri verir.
b) Başvurunun yapıldığı şube/temsilcilik tarafından başvurulara ilişkin işlemler tamamlanarak, olumlu/olumsuz birim görüşü ile birlikte belgelerin bir sureti, onbeş gün içersinde OYK’ya iletilir. OYK kendisine iletilen başvuruyu en geç onbeş gün içersinde inceleyip sonuçlandırmak zorundadır. Belge verilmesi uygun görülen kişi ve kuruluşlara belgeleri, ilgili birim veya Oda tarafından verilir.
c) SMM belgesi, her yıl Ocak ayının ikinci haftasına kadar SMM’nin yazılı başvurusu üzerine bu Yönetmeliğin 7 nci maddesindeki koşulların yerine getirilmesi şartı ile yılsonuna dek geçerli olmak üzere yenilenir.
ç) Büro tescil belgesi, her yıl Ocak ayının ikinci haftasına kadar büroların yazılı başvurusu ile o yıla ait ödentinin yatırılması, SMM’nin ortaklığının veya son dört aylık SSK bordrosunun ibraz edilmesi, SMM değişmiş ise yeni SMM’nin imza sirküleri ve SMM’nin o yıla ait ödentisinin yatırılmış olması koşulu ile yıl sonuna dek geçerli olmak üzere yenilenir.
d) SMM ve büro tescil belgeleri süresi içinde yenilenmediği takdirde, gecikmenin olduğu her ay için OYK kararı ile belirlenen gecikme cezası alınır. Belgelerin yenilenmesi süresi OYK kararı ile bir ayı geçmemek üzere uzatılabilir.
e) SMM ve büro tescil belgesinin kaybedilmesi, SMM’nin değişmesi gibi tescile esas koşullarda olan değişikliklerde, SMM’lerin ve büroların en geç bir ay içerisinde yapacağı yazılı başvuru sonucunda, belgeler yenileri ile değiştirilir.
f) Her yeni SMM ve büro tescil belgesi talebinde, eski belgelerin Oda’ya geri verilmesi gereklidir. Eski belgeler verildiği tarihten itibaren Oda’da beş yıl boyunca saklanır.
g) SMM ve büro kayıt ve tescili için, tescil ve onay ücreti alınır. Bu ücretler her yıl Aralık ayı içerisinde OYK tarafından belirlenerek Oda yayınlarında duyurulur.
(2) SMM ve büro tescil belgesinin geçerlilik süresi bir yıldır. Belge sahiplerinin başvurusu üzerine geçerlilik süresi bir yıl daha uzatılır. İlk başvuruda belgenin geçerlilik süresi başvurunun yapıldığı yılın Aralık ayının sonuna kadardır.
(3) SMM veya büro tescil belgesini almayan veya yenileme işlemini yaptırmayan SMM ve tescilli bürolara hiç bir Oda belgesi verilmez.
(4) Belgelerin verilmesi ve yenilenmesi konusunda Oda Yönetim Kurulu yetkilidir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Yetki, Sorumluluk ve Asgari Ücret
SMM ve tescilli büroların yetki ve sorumlulukları
MADDE 10 – (1) SMM ve tescilli büroların yetki ve sorumlulukları şunlardır:
a) SMM ve büro tescil belgesi almak için başvurmuş gerçek ve tüzel kişiler bu Yönetmelik hükümlerine uymak zorundadır.
b) SMM’ler ve tescilli bürolar, kendisi ve birinci derece akrabalarının gerçek kişi işveren konumunda olduğu fakat ticari amacı olmayan durumlarda SÇMH’ni, bir kereye özgün olmak koşuluyla, fatura düzenlemeden asgari ücretler üzerinden kayıt ve onay ücretini ödeyerek yapabilirler.
c) Tescilin yapılmış olması, bir SMM’i ya da büroyu, ilgili mevzuatın zorunlu kıldığı yükümlülüklere uymamasından doğacak sorumluluklardan kurtarmaz.
ç) SMM’ler ve tescilli bürolar, bu Yönetmelik kapsamına giren tüm SÇMH’nde ve yapacağı hizmet sözleşmesinde, ülke ve meslektaş yararı doğrultusunda, mesleki esaslara ve iyi niyet kurallarına, kanun, yönetmelik, standart, teknik şartnameler ve Oda tarafından yayımlanan proje onay usul ve esaslarına uygun davranarak her yıl OYK tarafından tespit edilecek asgari ücret çizelgelerine uymak zorundadırlar.
d) SMM’ler ve tescilli bürolar, bu Yönetmelik kapsamına giren tüm SÇMH’ni işveren, ilgili daire veya onay makamınca proje vizesi istensin veya istenmesin Oda denetiminden geçirecek ve vize ettirecektir.
e) SMM’ler ve tescilli bürolar, mesleki denetimden geçireceği SÇMH’ni bağlı bulundukları Oda birimlerine sunarken; içeriğinde tescilli büronun bağlı olduğu vergi dairesinin adı, vergi numarası, adresi ile işverenin adı, adresi, vergi numarasının yazılı olduğu, SMM ve tescilli büro’nun işveren ile arasında imzalanmış sözleşmeyi, yapılan SÇMH ürününe ait belgeleri, SÇMH için Oda tarafından belirlenmiş asgari ücretler üzerinden kesilmiş serbest meslek makbuzu ya da faturayı ve Oda tarafından istenilen diğer bilgi ve belgeleri vermekle yükümlüdür.
f) SMM ve tescilli bürolar, SÇMH tescil ve onayını içeren mesleki denetimde; OYK tarafından her yılın başında belirlenen ücreti ödemekle yükümlüdür.
g) Tescilli bürolar, dört ayda bir, maaş ve prim bordrolarının onaylanmış bir örneğini Oda’ya iletmekle yükümlüdürler.
ğ) Tescilli bürolar, bünyesinde çalışan SMM’lerin ayrılması durumunda 15 gün içerisinde durumu Oda’ya bildirmekle yükümlüdür.
Odanın yetki ve sorumlulukları
MADDE 11 – (1) Odanın yetki ve sorumlulukları şunlardır:
a) SÇMH’nin yürütülmesinde meslek mensupları arasında haksız rekabeti önlemek, üretilen hizmetlerin nitelik, şartname ve standartlara uygun, ülke ve meslek yararına olmasını sağlamak amacıyla gerekli gördüğü önlemleri alır.
b) Tescil süresi içinde, serbest çevre mühendislerinin hizmetlerini ve bürolarını, denetlemeye ve onaylamaya yetkili ve görevlidir. Ancak bu denetim ve onay mesleki verilerin dışına taşamaz.
c) Denetim ve onay işlemleri Oda veya şube/temsilcilik yönetim kurulunun görevlendirdiği Oda üyesi ÇM’ler tarafından yapılır.
ç) Oda proje müellifinin onayı olmadan kendisine sunulan bir projeyi denetimle görevli şahıslardan başka hiçbir kimseye gösteremez, veremez veya çoğaltamaz.
d) Yönetim Kurulu, bu Yönetmelik gereği verilen belge ve bildirimleri incelerken gereksinim duyması halinde ek bilgi ve belge isteyebilir.
e) Yıllık büro tescil belgesi ücretlerini, mesleki denetim ücretini ve ödeme biçimini belirler ve Oda yayınlarında duyurur.
Asgari ücret
MADDE 12 – (1) SÇMH ve ücretli çalışan SMM’lerin asgari ücretleri OYK tarafından her yıl Ocak ayında belirlenerek, Oda yayınlarında ilan edilir. Asgari ücretlere KDV dahil olmayıp, fatura veya makbuzda ayrıca gösterilip tahsil edilir. Bilirkişilik, hakemlik, ekspertizlik ve teknik müşavirlik hizmetleri ile ilgili asgari ücretler TMMOB tarafından belirlenen tarifeye uygun olarak yürütülür.
(2) SÇMH’nin tümünün yaptırılmasından vazgeçilip bir bölümünün yaptırılmasının istenmesi halinde buna ait SÇMH ücretleri bu bölümün asgari ücretine göre alınır. SÇMH ayrı yıllarda yaptırılsa da ücret sözleşme yılındaki asgari ücrete göre hesaplanır.
(3) Bir tasarıma ait ücretin hizmetin yapıldığı yıl içinde tahsil edilememesi halinde ücret tahsilatın yapıldığı yılın asgari ücret tarifesi ile hesaplanır.
(4) SÇMH’nin, SMM ve Tescilli Büro tarafından ayrı yıllarda yapılması durumunda uygulanacak asgari ücretin saptanmasında projenin Oda’dan onay tarihi geçerlidir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Yaptırımlar
Belge iptali
MADDE 13 – (1) Tescile esas bilgi ve belgelerin Odaya verilmesi aşamasında gerçeğe aykırı bildirimde bulundukları saptanan, SMM veya büro tescil belgesi üzerinde herhangi bir tahrifat yaptıkları tespit edilen, tescile esas koşullarda meydana gelen değişikliği veya yanlarında ücretli olarak çalışan SMM’in aylık maaş ve ilgili sosyal güvenlik kuruluşu prim bordrosunun onaylanmış nüshasını Oda’ya bildirmeyenlerin SMM ya da büro tescil belgeleri iptal edilir.
(2) SMM veya büro tescil belgesi Oda tarafından iptal edilen kişi ve kuruluşlar SÇMH hizmeti veremezler.
Belgenin askıya alınması
MADDE 14 – (1) Tesciller ait oldukları yıl için geçerli olup, her yıl Ocak ayının içinde yenilenmesi gerekir. Süresi içinde yenileme işlemi yaptırmayan SMM ve tescilli büroların kayıtları askıya alınır ve belgeler korunur.
İdari yaptırım
MADDE 15 – (1) SÇMH’ni yürütürken bu Yönetmelik kurallarında belirtilen asgari ücret ve mesleki denetim esaslarına uymadıkları belirlenen SMM’lere ve tescilli bürolara, OYK önce uyarıda bulunur.
(2) Uyarıya karşın, bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davranmaya devam edenler hakkında OYK, belgelerin iptaline karar vermeye yetkilidir.
(3) SMM veya Büro tescil belgesi Oda tarafından iptal edilen kişi ve kuruluşlar SÇMH hizmeti veremezler.
Yaptırımların uygulanması
MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelikle belirtilen idari yaptırımlara ilişkin karar vermeye ve uygulamaya OYK yetkilidir.
(2) Oda; hakkında idari yaptırım uygulanan SMM’i ve tescilli büro ile uygulanan yaptırımı ilgili kurum ve kuruluşlara bildirir, Oda yayınlarında duyurur.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Kayıt kapama
MADDE 17 – (1) Tescilli büroların bünyesinde çalışan SMM’lerin ayrılması ve büroda SMM kalmaması durumunda büronun büro tescil belgeleri geçersiz kılınarak, kaydı kapatılır. Kaydı kapatılan tescilli büroya, koşullarını sağlayarak yeniden başvurması halinde eski tescil numarası verilir.
Hüküm bulunmayan haller
MADDE 18 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 2/12/2002 tarihli ve 24954 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan TMMOB Ana Yönetmeliği ve 14/2/2005 tarihli ve 25727 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan TMMOB Çevre Mühendisleri Odası Ana Yönetmeliği hükümleri uygulanır.
Yürürlük
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Çevre Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu yürütür.
Resmi Gazete Tarihi: 20.03.2007 Resmi Gazete Sayısı: 26468
KULUÇKAHANE VE DAMIZLIK KANATLI İŞLETMELERİ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; kanatlı hayvanlara ait kuluçkahaneler ve damızlık kanatlı işletmelerinin teknik, hijyenik ve sağlıklı şartlarda kurulmalarını sağlamak, işletmenin atık ve artıklarının çevre ve toplum sağlığına zarar vermesini önlemek, biyogüvenlik tedbirlerinin alınmasını temin etmek, kanatlı hayvan hastalıklarının yayılmasını engellemek, bu tür işletmelerin yer seçim, kuruluş ve çalışma izinlerini vermek, Bakanlıkça belirlenen hastalıklardan ari olan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerini sertifikalandırmaktır.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşları tarafından kurulmuş veya kurulacak olan tavuk, hindi, ördek, kaz, devekuşu, bıldırcın ve benzeri çiftlik veya işletme ortamında yetiştiriciliği yapılan damızlık kanatlı işletmesi ve kuluçkahanelerinin sahip olması gereken teknik, hijyenik, sağlık şartları ve bu işletmelerin yer seçimi, kuruluş ve çalışma izinleri ile sağlık sertifikalarının verilmesi ve bu Yönetmelik hükümlerine uyulmaması durumunda uygulanacak işlemleri kapsar.
(2) 1/7/2003 tarihli ve 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu kapsamında olan av ve yaban hayvanları bu Yönetmelik kapsamına girmez.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 8/5/1986 tarihli ve 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu, 7/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi, 9/3/1954 tarihli ve 6343 sayılı Veteriner Hekimliği Mesleğinin İcrasına, Türk Veteriner Hekimleri Birliği ile Odalarının Teşekkül Tarzına ve Göreceği İşlere Dair Kanunun 5 inci maddesi ve 11 inci maddesinin ikinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
b) Çalışma izni: Kuruluş izni verilmiş ve enstitü müdürlüğünce uygun görülen projelerine göre yapılmış kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin faaliyete geçmesi için verilen izin belgesini,
c) Damızlık kanatlı: Yumurta veya et üretiminde kullanılacak kanatlı yavrularının üretimi için geliştirilmiş sürüyü oluşturan kanatlıları,
ç) Damızlık kanatlı işletmesi: Ticari amaçla kurulmuş, damızlık ve ticari kanatlı hayvan ve kuluçkalık yumurta üreten işletmeleri,
d) Genel Müdürlük: Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,
e) Enstitü müdürlüğü: İllerin bağlı bulundukları veteriner kontrol ve araştırma enstitüsü müdürlükleri ile Veteriner Merkez Kontrol ve Araştırma Enstitüsü Müdürlüğünü,
f) İl müdürlüğü: Tarım ve Köyişleri Bakanlığına bağlı il müdürlüklerini,
g) İlçe müdürlüğü: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı il müdürlüklerine bağlı ilçe müdürlüklerini,
ğ) İl/ilçe tespit komisyonu: Kadastro geçmemiş yerler için il ve ilçelerde; il/ilçe müdürlüğü teknik elemanı başkanlığında, tapu ve kadastro teşkilatının teknik elemanı, ziraat odasının olduğu yerlerde ziraat odasının yetkili temsilcisi, ormanlık veya ormanla ilişkili alanlarda ise Çevre ve Orman Bakanlığı mahalli teşkilatının teknik elemanından ve köy/mahalle muhtarından oluşan grubu,
h) Kuluçkahane: Damızlık ve ticari amaçla kanatlı yavrularını çıkaran işletmeleri,
ı) Kuruluş izni: Kurulacak kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesine ait bilgi ve belgelerin uygun görülmesi durumunda verilen izin belgesini,
i) Kuruluş ön izni: Kurulacak kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesinin yeri ve istenilen belgelerin uygun görülmesi durumunda verilen izin belgesini,
j) Kuluçkalık yumurta: Damızlık ve ticari amaçlı kuluçkalık özelliğe sahip yumurtaları,
k) Sağlık kontrol komisyonu: Enstitü müdürlüğünden iki uzman veteriner hekim, hayvan sağlığı şube müdürlüğünde görevli bir veteriner hekimden oluşan grubu,
l) Sağlık koruma bandı: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin çevreye olan zararlı etkisini, işletmede yetiştirilen hayvanlarda görülebilecek hastalık ve zararlılar ile diğer tehlikelerin çevre işletmelere bulaşmasını önlemek, işletmede yetiştirilen hayvanları dışarıdan gelecek hastalık ve zararlılar ile diğer tehlikelere karşı korumak ve hayvanların sağlıklı yetiştirilmesini sağlamak amacıyla, işletmenin özelliğine ve kapasitesine göre işletme arazisi içinde veya dışında bırakılması gereken asgari uygun koruma mesafesini,
m) Sağlık sertifikası: Kontrol ve analizleri sonucunda, kuluçkahane ve/veya damızlık kanatlı işletmelerin hastalıktan ari olanlarına verilen sertifikayı,
n) Sorumlu veteriner hekim: Bu Yönetmelik kapsamındaki işyerlerinin, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sağlıklı üretim göstermesinden işverenle birlikte sorumlu olan veteriner hekimi,
o) Tesis inceleme komisyonu: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin bulunduğu ilin hayvan sağlığı şube müdürü, enstitü müdürlüğünden iki veteriner hekim, işletmenin merkez ilçe ve köylerinde olması durumunda hayvan sağlığı şube müdürlüğünden iki veteriner hekim, işletmenin ilçe ve köylerinde olması durumunda biri hayvan sağlığı şube müdürlüğünden diğeri ise ilçe müdürlüğünden olmak üzere iki veteriner hekimin katılımıyla oluşacak toplam en az beş kişi ve gerektiğinde ilgili belediye veya il özel idare müdürlüğü gibi mahalli idare yetkilileri ile Çevre ve Orman Bakanlığı mahalli teşkilat yetkilileri ve diğer ilgili kurum ve kuruluş yetkililerinin katılımıyla oluşan grubu,
ö) Tekniker: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde çalışacak olan veteriner sağlık teknikerlerini,
p) Teknisyen: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde çalışacak olan veteriner sağlık teknisyenlerini,
r) Teknik müdür: Bu Yönetmelik kapsamındaki işyerlerinin, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak faaliyet göstermesinden işverenle birlikte sorumlu olan veteriner hekimi veya zooteknist ziraat mühendisini,
s) Teknik personel: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde çalışacak olan sorumlu yönetici ve sorumlu veteriner hekim dışındaki veteriner hekimleri ve zooteknist ziraat mühendislerini,
ş) Yer seçim raporu: Kurulacak kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesi yerinin tesis inceleme komisyonunca inceleme ve değerlendirilmesinin yapılması sonucunda düzenlenen raporu
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Müracaat ve İzin İşlemleri
Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin kuruluş ön izni
MADDE 5 – (1)Yeni kurulacak kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesi için, gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşlarının kuruluş ön izni almaları zorunludur. Bu amaçla aşağıdaki belgelerle birlikte Valiliğe müracaat edilir.
a) Dilekçe,
b) Her işletme için işletme yetkililerince bu Yönetmeliğin ek-1’inde yer alan örneğe uygun olarak doldurulmuş beyanname,
c) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesi kurulacak arazinin plan krokisi ve çapı,
ç) (Değişik:RG-4/4/2012-28254) İşletmenin kurulacağı arazinin aidiyetine ilişkin yazılı beyan (Dilekçede belirtilir.),
(2) Birinci fıkrada belirtilen bilgi ve belgeleri tam olan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin yer tespiti yapılır. Yer tespitinin yapılabilmesi için;
a) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesi arazisi için 25/3/2005 tarihli ve 25766 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılmasına Dair Yönetmeliğe uygunluğu hususunda görüş alınması zorunludur.
b) (Değişik:RG-22/5/2009-27235) Kurulacak işletme arazisinin belediye sınırı ve belediye mücavir alanı içinde bulunması durumunda ilgili belediyeden, belediye sınırı ve belediye mücavir alan dışında bulunması durumunda ise, il özel idaresinden görüş alınır. Ayrıca işletme arazisinin özelliği, özel bir koruma alanı içinde olup olmadığı, özel mevzuatı gereği yer seçiminin uygunluğu veya komisyonda görev alıp almayacakları hususlarında Sağlık Bakanlığı, Çevre ve Orman Bakanlığı,Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü mahalli teşkilatlarının görüşleri alınır. 10/8/2005 tarihli ve 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik gereğince gayrisıhhî müessese belgesi, işyeri kurulma belgesi veya çalışma izni belgesi için yukarıda belirtilen kurumlardan alınan görüşlerin bir nüshasının il müdürlüğüne ibrazı halinde bu kurumlardan yeniden görüş alınmaz.
c) Özel idare ve belediye yetkilisinin komisyonda görev alması halinde kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin kurulabilmesi için özel idare veya belediye temsilcisinin olumlu görüşü şarttır.
ç) Yer tespiti için mahallinde inceleme yapılır. Burada dikkat edilecek hususlar;
1) Kurulacak kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin yeri, özelliği ve kapasitesi, işletmenin çevre ve halk sağlığına yapacağı zararlı etkiler, kirletici unsurlar ve hayvan hastalıklarının yayılışını en aza indirecek hususlar dikkate alınarak tesis inceleme komisyonu tarafından sağlık koruma bandı mesafesi tespit edilir.
2) Sağlık koruma bandı tespitinde; işletmenin karayoluna, her türlü hayvancılık işletmelerine, tüm hayvan kesim ve et işleme yerlerine, pazar yerlerine, yumurta depolarına, et depolarına, yem fabrikalarına, hayvansal orijinli yem ham maddesi üreten işletmelere, hayvansal yan ürünleri işleyen tesislere, hayvansal atıkları işleyen veya imha eden tesislere, hastalık etkenlerinin bulaşmasına sebep olabilecek benzeri tesislere, iskan sahalarına, göl, deniz ve benzeri sulak alanlara uygun mesafede olması şarttır. Uygun mesafe tespiti, işletme arazisi içinde ve dışında, arazinin eğimi, yükselti ve hakim rüzgar yönü de dikkate alınarak yapılır.
(3) Sanayi bölgeleri etrafındaki sağlık koruma bandı, sanayi bölgesi sınırı esas alınarak tespit edilir.
(4) İnceleme sonucu komisyon tarafından ek-3’ ünde yer alan örneğe uygun yer seçim raporu düzenlenir. Yer seçim raporu uygun olanlara il müdürlüğünce kuruluş ön izni verilir.
(5) Kuruluş ön izni alan işletmeler altı ay içinde kuruluş izni almak için Valiliğe müracaat etmek zorundadırlar. Valiliğe bu süre içerisinde başvuru yapmayan işletmelerin kuruluş ön izinleri iptal edilir. Altı aylık izin süresi bitmeden başvuruda bulunanlara il müdürlüğünün de uygun görmesi durumunda bir defaya mahsus altı ay ek süre verilir. Müracaatlar il müdürlüğünce bir ay içerisinde cevaplandırılır.
Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin kuruluş izni
MADDE 6 – (1) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesi için kuruluş ön izni almış gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşları,işletmelerine kuruluş izni almak için bir dilekçe ve aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler ile Valiliğe müracaat ederler.
a) Yapı ruhsatiyesi,
b) İşletmenin yerini belirleyen; yerleşim yeri ve çevresine ait üzerinde bekçi kulübesi, barınak, otopark ve benzeri tesisleri gösteren ve ilgili imar kuruluşunca onaylanmış 1/500 veya 1/1000 ölçekli vaziyet planı,
c) İşletmeye ait tüm bölümleri içeren teknik resim kurallarına göre detaylı olarak hazırlanmış bir adet plan, kesit ve görünüşleri içeren 1/50 veya 1/100 ölçekli mimari proje,
ç) Yer seçimi aşamasında imar planı kararı gerektiği bildirilen işletmelerin 2/11/1985 tarihli ve 18916 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Plan Yapımına Ait Esaslara Dair Yönetmeliğe uygun olarak hazırlanan onaylı imar planı,
d) Kuruluş işlemlerine ilişkin iş akımşeması-termin planı ve bu konudaki açıklama raporu.
(2) İl Müdürlüğü, kuruluş izni için gerekli olan belgelerden; vaziyet planı, mimari proje, iş akışını gösterir belge ile gerekli durumlarda imar planını enstitü müdürlüğüne gönderir.
(3) Belgeler enstitünün ilgili bölümünde görevli iki uzman veteriner hekim tarafından iş akışı ve 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu ile 22/2/1989 tarihli ve 89/13836 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Yönetmeliği hükümlerine göre kanatlı hayvanların sağlıklı üretilmesi ve sağlıklı damızlık kanatlı sürülerinin yetiştirilmesi açısından incelenir ve planlamanın uygunluğu hakkında olumlu ya da olumsuz rapor düzenlenerek il müdürlüğüne gönderilir.
(4) Raporun olumlu olması durumunda, kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin bulunduğu ildeki hayvan sağlığı şube müdürü, işletmenin merkez ilçe ve köylerinde olması durumunda hayvan sağlığı şube müdürlüğünden iki veteriner hekim, işletmenin ilçe ve köylerinde olması durumunda biri hayvan sağlığı şube müdürlüğünden diğeri ise ilçe müdürlüğünden olmak üzere iki veteriner hekim tarafından tesis mahallinde incelenir ve ek-4’ünde yer alan örneğe uygun kuruluş raporu düzenlenir. Kuruluş raporu uygun olanlara il müdürlüğünce kuruluş izni verilir. Kuruluş izni bir yıl için geçerlidir. Bu süre bitmeden süre uzatımı talebiyle başvuruda bulunanlara, il müdürlüğünün de uygun görmesi durumunda bir yıl ek süre verilir.
(5) Gerektiğinde Bakanlık yetkilileri tarafından işletme mahallinde kontrol edilebilir ve incelemeye tabi tutulabilir.
Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin çalışma izni
MADDE 7 – (1) Kuruluş izni alarak işletmelerini onaylı projelerine göre yapmış olan gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşları çalışma izni için ekinde aşağıdaki belgeler bulunan bir dilekçe ile Valiliğe müracaat ederler;
a) Yapı kullanma izni,
b) (Değişik:RG-22/5/2009-27235) Çevre ve Orman Bakanlığından alınan ÇED olumlu kararı veya ÇED gerekli değildir kararı,
c) (Değişik:RG-4/4/2012-28254) Teknik Müdür ve sorumlu veteriner hekimin meslek odalarından almış oldukları üyelik belgesinin aslı veya valilikçe onaylı sureti,
ç) (Değişik:RG-4/4/2012-28254) Teknik Müdür ve sorumlu veteriner hekimin adı, soyadı, T.C. kimlik numaraları ve sözleşme başlangıç ve bitiş tarihlerinin yazılı beyanı (Başvuru dilekçesinde belirtilir.),
d) İşletmede çalışacak olan teknik personelin adı, soyadı, unvanı ve işverenle yapılan sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihini gösterir liste,
e) (Değişik:RG-4/4/2012-28254) Açılması istenilen işletme bir şirket ise şirketin ticaret unvanı, ticaret sicil numarası ve kayıtlı olunan ticaret memurluğunun adının beyanı; şirketin kuruluş statüsünü ve son yönetimini gösterir Ticaret Sicil Gazetesi 1/10/2003 tarihinden önce yayınlanmış ise Ticaret Sicil Gazetesinin aslı veya valilikçe onaylı örneği; şayet şirket değil ise esnaf ve sanatkarlar odasından alınmış üyelik belgesinin aslı veya valilikçe onaylı sureti.
(2) Yukarıda belirtilen belgeler il müdürlüğünce incelenir. Bilgi ve belgeleri eksiksiz olan işletme Tesis İnceleme Komisyonu tarafından mahallinde incelenerek bu Yönetmeliğin ek-5’ inde yer alan örneğe uygun olarak açılma raporu düzenlenir. Açılma raporu uygun olan işletmelere il müdürlüğünce çalışma izni verilir.
(3) Çalışma izni, işletme sahibinin adına ve işletmenin bulunduğu adrese göre düzenlenir.
(4) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmelerine diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre çeşitli isimler altında izin verilmiş olması bu Yönetmelik hükümlerine göre izin alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kuluçkahane ve Damızlık Kanatlı İşletmelerinin Bölümleri ve
Asgari Teknik ve Hijyenik Şartları
Kuluçkahanenin bölümleri
MADDE 8 – (1) Kuluçkahanelerde aşağıdaki bölümler bulunması zorunludur;
a) Kuluçkahane girişinde; motorlu araç veya diğer nakil araçlarının giriş ve çıkışlarında dezenfeksiyonunu sağlamak amacıyla araçların içinden geçirilebileceği büyüklükte dezenfektan havuzu veya dezenfeksiyon ünitesi ile alet ve ekipmanların dezenfeksiyonunun yapılabileceği uygun bir sistem,
b) Kuluçkahanenin girişinde bay ve bayanlar için ayrı ayrı duşların ve tuvaletlerin olduğu, giysilerini değiştirebilecekleri giyinme dolaplarının bulunduğu uygun bir bölüm,
c) İdari kısım ve bürolar,
ç) Yumurta kabul, seçim ve tasnif bölümü,
d) Yumurta deposu,
e) Fumigasyon odası,
f) Ön gelişim makineleri odası,
g) Çıkım makineleri odası,
ğ) Seleksiyon, aşılama, cinsiyet ayrımı ve kutulama bölümleri,
h) Ekipman ve malzeme temizleme, dezenfeksiyon bölümü,
ı) Malzeme odası ve depo,
i) Jeneratör,
j) Devekuşu kuluçkahanesinde, yavru tasnif bölümünden sonra yavru geliştirme bölümü,
k) Artıkların imhası için yakma fırını.
(2) İşletmeler, çamaşır odası, transfer odası ve sterilizatör bulundurabilir.
Kuluçkahane bölümlerindeki gerekli asgari teknik ve hijyenik şartlar
MADDE 9 – (1) Kuluçkahanelerin asgari teknik ve hijyenik şartları;
a) İşletmenin ve kuluçkahane binasının girişinde el ve ayakların dezenfeksiyonunu sağlayacak ekipman ile alet ve malzemelerin temizlenip dezenfekte edilebileceği uygun bir yer ve yeterli imkanlar bulundurulur.
b) Kuluçkahanenin çevresi, en az bir buçuk metre yüksekliğinde duvar veya tel örgü ile çevrilir.
c) Kuluçkahane binasının çevre zemini en az elli santimetre genişliğinde beton tretuar ile çevrilir, işletme ara yolları beton, asfalt, taş döşeme, stabilize veya benzer malzemeyle kaplanır.
ç) Kuluçkahanelerde mevcut olan oda ve koridorlarda zemin, su geçirmez, kolay temizlenebilir ve dezenfekte edilebilir malzemeden yapılır.
d) Kuluçkahane içindeki atık suyun;ızgaralı bir kanal veya bir boru sistemi ile tahliyesi sağlanır. Kanallar temizlik ve dezenfeksiyona uygun, yuvarlak şekilli, yeterli derinlik ve büyüklükte, kanal kapak ve/veya ızgaraları kolay çıkabilen özellikte ve katı atıkların tutulması için bölümler arasındaki kanal bağlantılarında özel tertibatlara sahip yapıda olur. Atık ve kirli suların çevre kirliliğine sebep olmayacak şekilde kanalizasyon veya bir fosseptiğe bağlanması zorunludur.
e) Duvarlar; tabandan tavana kadar açık renkli, yıkanabilir ve dezenfekte edilebilir, sağlam, düzgün ve geçirgen olmayan bir malzeme ile kaplanır.
f) Duvarların birbiri ile birleşen kısımları ve duvar-zemin bağlantısı pislik tutmayacak yapıda olur.
g) Kapı ve pencere çerçeveleri dayanıklı paslanmaz materyalden yapılır. Eğer ahşap ise bütün yüzeyleri düzgün ve su geçirmez bir materyal ile kaplanır. Açılabilen dış pencerelerin tamamı sinek, haşere ve kemiricilerin içeri girmesini engelleyecek şekilde pencere teli ile kaplanır. Kapı ve pencereler yeteri büyüklükte olur.
ğ) Havalandırma ve buhar tahliyesini sağlayacak uygun bir sistem olur. Hava girişlerine değişik kademe filtre konularak havanın temizlenmesi sağlanır.
h) Tavan, düzgün ve kolay temizlenebilir yapıda olur.
ı) İşletmenin banyo ve tuvaletinde mevcut olan lavabolarda sıvı temizlik malzemesi ve dezenfektan gibi gerekli sıhhi malzeme bulundurulur.
i) Çöplerin ve atıkların konulması için su geçirmez, paslanmaz, kolay temizlenir ve dezenfekte edilebilir nitelikte taşınabilecek ekipmanlar bulundurulur.
j) Oluşan atık ve artıkların hijyenik şartlara uygun bir şekilde çevre ve toplum sağlığına zarar vermeden ilgili mevzuat hükümlerine göre izale, bertaraf ve tahliyesi yapılır.
k) Kuluçkahanelerde çalışan personelin kullanımına mahsus, düzgün, su geçirmez, yıkanabilir duvar ve zemine sahip yeterli büyüklükte oda veya odalar bulundurulur. Kuluçkahanede bir vardiyada çalışan beş işçi için bir lavabo, duş ve tuvalet bulunması zorunludur. Her işçi için elbiselerini koyabileceği bir dolap bulunur. Tuvaletler, doğrudan çalışma bölümlerine açılmaz.
l) Kuluçka amacıyla kullanılacak yumurtalar dezenfekte edilmiş tablalara yerleştirilir. Yumurtaların konulacağı depoların, uygun ısı ve nem oranları sağlanır.
m) Çalışma yerleri ile temizlik yapılan bütün bölümlerinde devamlı içilebilir nitelikte yeterli basınçta su imkanı ile yeterli sayıda musluk bulundurulur. Buralardaki lavabolarda sıvı temizlik malzemesi ve dezenfektan gibi gerekli sıhhi malzeme bulundurulur.
n) (Değişik:RG-22/5/2009-27235)Kuluçkahanelerde kullanılacak sular 17/2/2005 tarihli ve 25730 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelikte belirtilen içme-kullanma sularının taşıdığı nitelikleri haiz olmalıdır. Şehir şebeke suyu kullanmayan işletmelerde su, resmî bir laboratuvarda kimyasal yönden bir defa ve mikrobiyolojik yönden de her altı ayda bir analiz ettirilerek “içme-kullanma suyu” nitelikleri haiz olduğuna dair rapor alınarak işletmenin faaliyette bulunduğu sürece dosyasında muhafaza edilir.Şehir şebeke suyu kullanan işletmelerde su faturası veya su ile ilgili ödemeleri gösteren belgeler işletme yetkilileri tarafından iki yıl süreyle dosyasında saklanır. Kuluçkahane işletme yetkilileri; talep edilmesi durumunda suyun kimyasal ve mikrobiyolojik analizlerini gösterir raporları denetim için gelen uzmanlara gösterir.
o) Kuluçkahanelerde saklanması gereken ekipman, alet ve malzemeler; malzeme odası veya depo içinde bulundurulur.
ö) Sağlıklı kanatlı yavru üretimi için kuluçkahanede normal çalışma yerleri ile embriyonun geliştiği ve civcivin çıktığı hassas bölümlerin ayrılması, hassas bölüme girecek personelin de gerekli hijyenik tedbirleri alıp usulüne uygun giyinmesi zorunludur.
p) Kuluçkahane artıkları, bu Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (k) bendinde belirtilen işletme içerisindeki yakma fırınında, yakma fırını yoksa özel bir çukura gömülecek veya bir rendering tesisinde imha edilecektir. İşletme, atıklarını bağlı bulunduğu belediye çöplüğüne götürecekse; işletme ile belediye başkanlığı arasında bu konu ile ilgili olarak yapılmış olan sözleşmenin bulunması ve artıkların usulüne uygun bir şekilde bekletilmeksizin ilgili çöplüğe götürülerek işletmeden uzaklaştırılması şarttır. Kuluçka artıklarını taşımada kullanılan ekipman her kullanımdan sonra usulüne uygun bir şekilde temizlenecek ve dezenfekte edilecektir.
r) Kuluçka amacı ile sadece temiz yumurtalar kullanılacaktır. Kullanılan yumurtalar tablalara yerleştirilmeden önce tercihen yirmi dört saat içinde veya mümkün olan en erken zamanda sanitize edilir.
s) Kanatlı yavru nakillerinde dezenfekte edilmiş plastik kasalar veya hiç kullanılmamış özel kutular kullanılır.
ş) Kuluçka makineleri her çıkımdan sonra dezenfekte edilir.
t) Kuluçkahane işletmeleri, işletmenin girişinde o yerin hangi amaçla kullanıldığını ve kime ait olduğunu gösterir tabela bulundurmak zorundadır.
u) Personelin açık renkli, kolayca temizlenebilir, başlık, çizme veya özel ayakkabı, çalışma kıyafetleri ve tek kullanımlık bone ve maske kullanması zorunludur.
ü) İşletmeler, yangın ve patlamalar için gerekli önlemleri almak zorundadır.
v) Kuluçkahanelerde, böcekler ve fareler gibi zararlıların girmesini engelleyecek gerekli önlemlerin alınması zorunludur.
Damızlık kanatlı işletmelerinin bölümleri
MADDE 10 – (1) Damızlık kanatlı işletmelerinde aşağıdaki bölümler bulunması zorunludur;
a) Damızlık kanatlı işletmeleri girişinde; motorlu araç veya diğer nakil araçlarının giriş ve çıkışlarında dezenfeksiyonunu sağlamak amacıyla araçların içinden geçirilebileceği dezenfektan havuzları veya dezenfeksiyon ünitesi ile alet ve ekipmanların dezenfeksiyonunun yapılabileceği uygun bir sistem,
b) Damızlık kanatlı işletmelerinin girişinde bay ve bayanlar için ayrı ayrı duş yapabilecekleri, giysilerini değiştirebilecekleri giyinme dolapları ve tuvalet bulunan uygun bir bölüm,
c) İdari kısım ve bürolar,
ç) Kümesler,
d) Yem depoları veya yem siloları,
e) Yumurta toplama odası,
f) Malzeme odası,
g) Varsa dezenfekte edilebilir otopsi odası,
ğ) Artıkların imhası için özel imha çukuru.
Damızlık kanatlı işletmelerinin bölümlerindeki gerekli asgari teknik ve hijyenik şartlar
MADDE 11 – (1) Damızlık kanatlı işletmelerinin asgari teknik ve hijyenik şartları aşağıda belirtilmiştir.
a) İşletmeye girenlerin el ve ayaklarını dezenfekte etmelerini sağlayacak uygun ekipman ile alet ve malzemelerin temizlenip dezenfekte edilebileceği uygun bir yer ve yeterli imkanlar bulundurulur.
b) İşletme çevresi, en az birbuçuk metre yüksekliğinde duvar veya tel örgü ile çevrilir.
c) Kümeslerin bina çevre zemini en az elli santimetre genişliğinde beton tretuar ile çevrilir, işletme ara yolları beton, asfalt, taş döşeme, stabilize veya benzer malzemeyle kaplanır.
ç) Damızlık kanatlı işletmelerinin boşaltılmasından sonra yapılacak olan temizlik esnasında oluşacak olan atık suyun; ızgaralı bir kanal veya borulu bir sistem ile tahliyesi sağlanır. Kanallar, temizlik ve dezenfeksiyona uygun, yuvarlak şekilli, yeterli derinlik ve büyüklükte, kanal kapak ve/veya ızgaraları kolay çıkabilen özellikte ve katı atıkların tutulması için bölümler arasındaki kanal bağlantılarında özel tertibatlara sahip yapıda olur. Atık ve kirli suların çevre kirliliğine sebep olmayacak şekilde kanalizasyon veya bir foseptiğe bağlanması zorunludur.
d) Damızlık kanatlı işletmelerinde mevcut olan kümes, oda ve koridorlarda zemin, su geçirmez, kolay temizlenebilir ve dezenfekte edilebilir malzemeden usulüne uygun bir şekilde yapılır.
e) Duvarlar; tabandan tavana kadar açık renkli, dezenfekte edilebilir, sağlam, düzgün ve geçirgen olmayan bir malzeme ile sıvanır veya kaplanır.
f) Duvarların birbiri ile birleşen kısımları ve duvar-zemin bağlantısı pislik tutmayacak yapıda olur.
g) Kapı ve pencere çerçeveleri dayanıklı paslanmaz materyalden yapılır. Eğer ahşap veya demir ise bütün yüzeyleri düzgün ve su geçirmez bir materyal ile kaplanır. Açılabilen dış pencerelerin tamamı kuş ve kemiricilerin içeri girmesini engelleyecek şekilde tel ile kaplanır. Kapı ve pencereler yeteri büyüklükte olur.
ğ) Havalandırma ve buhar tahliyesini sağlayacak uygun bir sistem ve yeterli ışıklandırma sağlanır.
h) Tavan düzgün ve kolay temizlenebilir yapıda olacaktır.
ı) Kümeslerde devamlı içilebilir nitelikte su imkanı ile yeterli sayıda musluk bulunur. Buralardaki lavabolarda sıvı temizlik malzemesi ve dezenfektan gibi gerekli sıhhi malzeme bulundurulur.
i) (Değişik:RG-22/5/2009-27235)Damızlık işletmelerinde kullanılacak sular İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelikte belirtilen içme-kullanma sularının taşıdığı nitelikleri haiz olmalıdır. Şehir şebeke suyu kullanmayan işletmelerde su, resmî bir laboratuvarda kimyasal yönden bir defa ve mikrobiyolojik yönden de her altı ayda bir analiz ettirilerek “içme-kullanma suyu” nitelikleri haiz olduğuna dair rapor alınarak işletmenin faaliyette bulunduğu sürece dosyasında muhafaza edilir. Şehir şebeke suyu kullanan işletmelerde su faturası veya su ile ilgili ödemeleri gösteren belgeler işletme yetkilileri tarafından iki yıl süreyle dosyasında saklanır. Damızlık işletme yetkilileri; talep edilmesi durumunda suyun kimyasal ve mikrobiyolojik analizlerini gösterir raporları denetim için gelen uzmanlara gösterir.
j) Çöplerin ve atıkların konulması için su geçirmez, paslanmaz, kolay temizlenir ve dezenfekte edilebilir nitelikte taşınabilecek ekipmanlar bulundurulur.
k) Oluşan atık ve artıkların hijyenik şartlara uygun bir şekilde çevre ve toplum sağlığına zarar vermeden ilgili mevzuat hükümlerine göre izale, bertaraf ve tahliyesi yapılır.
l) Damızlık kanatlı işletmelerinde çalışan personelin kullanımına mahsus, düzgün, su geçirmez, yıkanabilir duvar ve zemine sahip yeterli büyüklükte oda veya odalar bulundurulur. Grand parent işletmelerde bir vardiyada çalışan beş işçi için bir lavabo, duş, tuvalet ve her işçi için elbiselerini koyabileceği bir dolap; parent stock işletmelerde ise bir vardiyada çalışan yedi işçiye bir lavabo, duş, tuvalet ve her işçi için elbiselerini koyabileceği bir dolap bulundurulur. Tuvaletler, doğrudan çalışma bölümlerine açılmaz.
m) İşletme artıkları bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinin birinci fıkrası (ğ) bendinde belirtilen özel imha çukurunda, özel imha çukuru yoksa yakma fırınında veya bir rendering tesisinde imha edilir. İşletme, artıklarını bağlı bulunduğu belediye çöplüğüne götürecekse; işletme ile belediye başkanlığı arasında bu konu ile ilgili olarak yapılmış olan sözleşmenin bulunması ve usulüne uygun bir şekilde bekletilmeksizin ilgili çöplüğe götürülerek işletmeden uzaklaştırılması şarttır. İşletme artıklarını taşımada kullanılan ekipman her kullanımdan sonra usulüne uygun bir şekilde temizlenir ve dezenfekte edilir.
n) Damızlık kanatlı işletmelerinde saklanması gereken ekipman, alet ve malzemeler malzeme odası veya depo içinde bulundurulur.
o) Yemlik ve suluklar uygun şekilde yerleştirilecek ve sık sık temizlenir.
ö) Yeni grup kanatlılar gelmeden önce kümesler ile alet ve ekipman temizlenir ve dezenfekte edilir.
p) İçme suyu depoları ve sistemi dezenfekte edilebilir özellikte olur.
r) Farklı yaş ve türdeki hayvanlar aynı kümeste bulundurulamaz.
s) Kümeslere yabani kuşların girmesi engellenir.
ş) (Değişik:RG-22/5/2009-27235)İşletme içerisinde gübre, çöp ve benzeri atıklar bulundurulmaz.
t) Yem depoları, hijyenik koşullarda depolamaya uygun olur.
u) İşletmelerde böcekler ve fareler gibi zararlılara karşı mücadele edilir.
ü) Damızlık kanatlı işletmelerinde, suda yaşamaya ihtiyaç duyanlar hariç, tavuk, hindi, bıldırcın ve benzeri gibi kümes hayvanlarını barındıracak olan ve bu kanatlı hayvanlarını açıkta gezdirmek isteyen işletmelerin plan ve projelerinde gezinti alanlarını göstermeleri, üstü ve etrafının yabani kuşlarla irtibatını kesecek şekilde kuş teli, ağ veya uygun başka bir yapı malzemesi ile kapatılmaları zorunludur. Devekuşu gezinti yerlerinde sadece gezinti yeri etrafının çit veya duvar ile kapatılması yeterlidir.
v) (Değişik:RG-22/5/2009-27235) Damızlık kanatlı işletmeleri, işletmenin girişinde işletme numarasının da yer aldığı bir tabela bulundurarak o yerin hangi amaçla kullanıldığını ve kime ait olduğunu göstermek zorundadır. İşletmede yer alan kümeslerin uygun bir yerine kümes ile ilgili numara, mevcut kapasite ve sayısını gösterir bilgileri taşıyan levhalar asılır veya bu bilgiler kümes kartlarında bulundurulur.
y) Personelin açık renkli, kolayca temizlenebilir, başlık, çizme veya özel ayakkabı, çalışma kıyafetleri kullanması zorunludur.
z) İşletmeler, yangın ve patlamalar için gerekli önlemleri almak zorundadır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Tavuk ve Hindi Dışındaki Damızlık Kanatlı ve Kuluçkahane İşletmeleri
Tavuk ve hindi dışındaki damızlık kanatlı ve kuluçkahane işletmeleri için özel hükümler
MADDE 12 – (1) Tavuk ve hindi dışındaki damızlık kanatlı ve kuluçkahane işletmeleri için bazı özel hükümler aşağıda belirtilmiştir.
a) Tavuk ve hindi dışındaki kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin bölümleri birbirinden tel veya duvar ile ayrılacak giriş ve çıkışları ayrı kapılardan olur.
b) Gelişim ve çıkım işlemlerini tek bir makinede yapan devekuşu ve diğer kanatlı kuluçkahanelerinde gelişim, çıkım ve transfer odaları aranmaz. Gelişim ve çıkım makineleri farklı olan işletmelerde bu makinelerin bulunduğu bölümler birbirinden bağımsız olur.
c) Kuluçka makinesinin özelliği fumigasyon yapmaya uygun ise ayrıca fumigasyon odası aranmaz. Bu gibi durumlarda makinenin fumigasyon yapabilme özelliğinin belgelendirilmesi gereklidir.
ç) Tavuk ve hindi dışındaki damızlık kanatlı ve kuluçkahane işletmelerinde, türün özelliklerine uygun tesis ve bölümlerin yapılması, biyogüvenlik, hijyen ve teknik tedbirlerinin alınması sağlanır.
d) İşletmedeki duş, giyinme ve soyunma bölümleri ile tuvaletler çalışan personelin cinsiyeti dikkate alınarak düzenlenir.
e) Kuluçkahanelerin kapasite ve makine özellikleri dikkate alınarak iş akışına uygun şekilde kurulması sağlanır.
f) Bıldırcın yavru gelişim ünitesi kuluçkahaneye bitişik veya yakın bir konumda yapılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Hijyen ve Sağlık Kontrolü
Sağlık kontrolü
MADDE 13 – (1) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmeleri, Bakanlıkça uygulanacak olan sağlık kontrolü ve tarama programlarına katılmak ve etkili biyogüvenlik tedbirlerini almak zorundadır.
(2) Bakanlıkça uygulanan tarama programında bulaşıcı hastalıklardan ari olan işletmelere sağlık sertifikası verilir. Bu sertifika il müdürlüğü hayvan sağlığı şube müdürünce onaylanır.
(3) Bakanlık gerektiğinde; tarama, sağlık kontrolü ve biyogüvenlik tedbirlerinde uluslararası mevzuatı esas alıp, bu mevzuatta belirlenen standartların sağlanmasını isteyebilir.
Kuluçkahanelerde hijyen ve sağlık kontrolü
MADDE 14 – (1) Kuluçkahanelerin hijyen, teknik ve sağlık kontrolleri her altı ayda bir veya Bakanlık, enstitü müdürlüğü veya il müdürlüğünün gerekli görmesi halinde daha kısa aralıklarla yapılır. Sağlık kontrolü için gerekli örnekler, il ve ilçe müdürlüğünde görevli veteriner hekimler tarafından alınır ve kuluçkahaneye ait laboratuvar muayeneleri, Bakanlıkça belirlenen laboratuvarlarca yapılır. Gerektiğinde sağlık kontrolü için örnek almaya enstitüden uzman veteriner hekimler de katılabilir.
(2) Sağlık kontrolü yapılan kuluçkahane işletmesinin yetkilileri kontrol ücretlerini, 28/12/2006 tarihli ve 26390 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Döner Sermaye İşletmeleri Uygulama Yönetmeliği gereğince laboratuvar tetkiklerini yapan ilgili enstitü döner sermaye işletmesine yatırır.
(3) Kuluçkahaneye girerek denetim yapacak olan elemanların ve işletmede çalışan personelin altı ayda bir tam teşekküllü bir sağlık kuruluşunda veya konu ile ilgili Bakanlığımıza bağlı enstitülerde veya Bakanlıkça onaylı kanatlı teşhis ve analiz laboratuvarlarında salmonella portör testinden geçmeleri ve salmonella portörü olmadığını gösteren bir belge almaları zorunludur.
Damızlık kanatlı işletmelerinde hijyen ve sağlık kontrolü
MADDE 15 – (1) Damızlık kanatlı işletmelerin teknik, hijyenik ve sağlık kontrolleri her altı ayda bir veya Bakanlık, enstitü müdürlüğü veya il müdürlüğünün gerekli görmesi halinde daha kısa aralıklarla yapılır. Sağlık kontrolü için gerekli örnekler, il ve ilçe müdürlüğünde görevli veteriner hekimler tarafından alınır ve damızlık kanatlı işletmesine ait laboratuvar muayeneleri, Bakanlıkça belirlenen laboratuvarlarda yapılır. Gerektiğinde sağlık kontrolü için örnek almaya enstitüden uzman veteriner hekimler de katılabilir.
(2) Sağlık kontrolü yapılan damızlık kanatlı işletmesinin yetkilileri kontrol ücretlerini, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Döner Sermaye İşletmeleri Uygulama Yönetmeliği gereğince laboratuvar tetkiklerini yapan ilgili enstitü döner sermaye işletmesine yatırır.
(3) Damızlık kanatlı işletmesine girerek denetim yapacak olan elemanların ve işletmede çalışan personelin altı ayda bir tam teşekküllü bir sağlık kuruluşunda veya konu ile ilgili Bakanlığımıza bağlı enstitülerde veya Bakanlıkça onaylı kanatlı teşhis ve analiz laboratuvarlarında salmonella portör testinden geçmeleri ve salmonella portörü olmadığını gösteren bir belge almaları zorunludur. Grant parent işletmelere numune almak için gelen il müdürlüğü ve enstitü temsilcilerinin son bir hafta içerisinde bir kanatlı işletmesine girmemiş ve numune almamış olmaları şarttır.
(4) Damızlık kanatlılar, Bakanlıkça belirlenen prensiplere uygun olarak muntazaman aşılanır.
Kuluçkalık yumurta temini
MADDE 16 – (1) Kuluçkahanelerin, kanatlı yavru üretiminde kullanacakları yumurtaları yurtiçinde, Bakanlıkça çalışma izni ve sağlık sertifikası verilmiş işletmelerden temin etmeleri zorunludur. Bu Yönetmelik doğrultusunda çalışma izni almamış olan işletmelerin kuluçkalık yumurta satışına izin verilmez.
(2) İthalat esnasında, damızlık yumurtalar için sağlık sertifikası aranır.
ALTINCI BÖLÜM
Kuluçkahane ve Damızlık Kanatlı İşletmelerinde
Çalışma Esnasında Uyulacak Hususlar
Personel, bina ve ekipman
MADDE 17 – (1) Çalışma izni almış kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin personel, bina ve ekipman yönünden aşağıdaki hususlara dikkat etmeleri zorunludur;
a) Personel, bina ve ekipman temizliğine azami itina gösterir.
b) Kuluçkahanede veya damızlık kanatlı işletmesinde çalışacak personel açık renkli, kolayca temizlenebilir, temiz başlık, çizme veya özel ayakkabı, çalışma kıyafetleri ve koruyucu kıyafetler giyer. Çalışan personelin kıyafetleri temiz olur.
c) Personel gün boyunca birçok kez, özellikle işe ara verip tekrar başladığında ellerini iyice temizler ve dezenfekte eder. Bunun için gerekli malzemeler hazır bulundurulur.
ç) İşletme içerisinde sigara içilmez.
d) Haşere, kemirici ve diğer zararlılara karşı bir program dahilinde periyodik olarak mücadele yapılır. Bu amaçla kullanılan maddeler ile işletmede kullanılan temizlik ve dezenfektan benzeri maddeler bir oda veya dolapta, kilit altında muhafaza edilir.
e) Çalışma bölümlerine ilgili personel haricindeki kişilerin giriş çıkışına engel olunur.
f) Kullanılan tüm alet ve ekipmanın düzenli olarak temizlik ve bakımı yapılır. Bunlar çalışma günü boyunca ve iş bitiminde dikkatlice temizlenip, dezenfekte edilir, amacı dışında ve ilgili bulunduğu bölüm dışında kullanılmaz.
g) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmeleri veteriner sağlık teknikeri veya veteriner sağlık teknisyeni istihdam edebilirler. İstihdam edilen bu personeller veteriner hekim gözetiminde ilaç ve aşı uygulamalarında bulunabilir ve sağlık taraması için gelen Bakanlık görevlilerine numune almada yardımcı olurlar.
Teknik müdür
MADDE 18 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki işletmelerde teknik müdür çalıştırılması zorunludur.
(2) Teknik müdürün görev ve sorumlulukları;
a) Teknik müdür kendisine bağlı işletmelerin bu Yönetmelik hükümlerine uygun faaliyet göstermesinden ve çalışan personele eğitim verilmesinden işverenle birlikte sorumludur.
b) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmenin sahibi, teknik müdürün görevlerini yerine getirmesinde kullanacağı her türlü araç, gereç ve imkanı sağlamak zorundadır.
c) Teknik müdür ile firma arasında yapılan sözleşme her yıl yenilenir. Bu sözleşme teknik müdür tarafından ilgili il müdürlüğüne teslim edilir. Sözleşmenin Noter onaylı olması durumunda sözleşmedeki süre geçerli olup süre sonuna kadar Bakanlıkça yeniden bir sözleşme istenilmez.
ç) Teknik müdür işten ayrılmak istediği takdirde, bunu bir ay önceden çalıştığı kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletme idaresine ve işletmenin bulunduğu yerdeki il müdürlüğüne yazılı olarak bildirmek zorundadır. Teknik müdürün işten çıkarılması halinde aynı işlemlerin işletme idaresince yapılması ve derhal yeni bir teknik müdür istihdamı zorunludur.
d) Teknik müdür çalışma saatleri içinde bağlı bulunduğu şirketler dahil olmak üzere teknik müdürlük görevinden başka bir işte çalışamaz.
e) Teknik müdür, işletmelerinde elde edecekleri kuluçkalık yumurtaları ve kanatlı hayvanları hangi kişi veya kuruluşlara verdiklerini gösterir bir liste tutar. Teknik müdür, kişi ve kuruluşların adı, soyadı veya ticari unvanı, adresi ve telefon numarasının bulunduğu liste ile sorumlu veteriner hekimin bahis konusu olan kanatlı hayvanların sağlıklı olduğuna dair düzenlemiş olduğu sağlık raporlarını muhafaza etmek zorundadır.
f) Kuluçkahaneye gelen yumurtaların orijini ve kaç günlük oldukları, kuluçka makinesine giren yumurtaların miktarı,ırkı ve konuluş tarihi ile çıkış makinelerine alınan yumurtaların aktarma tarihi, dölsüz yumurta ve embriyo ölümleri sayısı ve oranı gibi kayıtları tutmak ve istenildiği takdirde ilgililere göstermek ile yükümlüdür.
g) Teknik müdür, kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinde çalışan personelin bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinde yer alan bilgilerini il müdürlüğüne bildirir.
ğ) Teknik müdür, işletmeye ait denetim defterini hazırlayarak denetime gelen görevlilere sunmak ve işletmede görülebilecek tüm aksaklıkların giderilmesinden işletme sahibi ile birlikte sorumludur.
h) Teknik müdür damızlık işletmelere kanatlılar geldikten sonra bir hafta içerisinde, ırkını, cinsiyetini, sayısını ve hangi işletmeden geldiğini yazılı olarak il müdürlüğüne bildirmek zorundadır.
Sorumlu veteriner hekim
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki işletmelerde sorumlu veteriner hekim çalıştırılması zorunludur.
(2) Sorumlu veteriner hekimin görev ve sorumlulukları;
a) Sorumlu veteriner hekim; kendisine bağlı işletmelerin bu Yönetmelik hükümlerine uygun sağlıklı üretim yapılmasından, çalışan personelin sağlık kontrolü ve kanatlı hayvan hastalıklarının yayılmasının engellenmesi ve toplum sağlığına zarar vermesini önleyecek doğru tedbirlerin alınmasından işverenle birlikte sorumludur.
b) İşletmede bulunan her kümes için ayrı ayrı olmak üzere üretim, ölüm, salgın hastalık vakalarını, otopsi bulgularını,performans bilgilerini gösterir kayıt cetvellerini, bulaşıcı hastalıklara karşı uygulanan aşılamaları, ilaçlama programlarını ve aşılama sonrası serolojik testlere ait sonuçları gösterir sağlık kontrol kartlarını tutmak ve istenildiği takdirde ilgililere göstermek ile yükümlüdür.
c) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin sahibi, sorumlu veteriner hekimin görevlerini yerine getirmesinde kullanacağı her türlü araç, gereç ve imkanı sağlamak zorundadır.
ç) Sorumlu veteriner hekim ile firma arasında yapılacak olan sözleşme her yıl yenilenerek ilgili il müdürlüğüne verilir. Sözleşmenin Noterde yapılması ve geçerlilik süresinin belirtilmesi durumunda bu süre bitimine kadar yeniden sözleşme istenilmez.
d) Sorumlu veteriner hekim, işletmenin teknik müdürlük görevini de ifa edebilir. Bu durum işletme ile yapılan sözleşmede belirtilir.
e) Sorumlu veteriner hekim işten ayrılmak istediği takdirde, bunu bir ay önceden çalıştığı kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletme idaresine ve işletmenin bulunduğu yerdeki il müdürlüğüne yazılı olarak bildirmek zorundadır. Sorumlu veteriner hekimin işten çıkarılması halinde aynı işlemlerin işletme idaresince yapılması ve derhal yeni bir sorumlu veteriner hekim istihdamı zorunludur.
f) Sorumlu veteriner hekim bağlı bulundukları şirketler de dahil olmak üzere çalışma saatleri içinde sorumlu veteriner hekimlik yaptığı işletmelerdeki görevlerinden başka bir işte çalışamaz.
g) Sorumlu veteriner hekim, sağlık muayenelerini kendisi yapar ve sağlık raporu düzenler.
ğ) İhbarı mecburi hastalıkları zaman geçirmeden bağlı bulunduğu il veya ilçe müdürlüğüne bildirir.
h) İlaç ve aşı uygulamaları sorumlu veteriner hekim tarafından yapılır veya kendi gözetimi altında veteriner sağlık teknikeri veya veteriner sağlık teknisyenine yaptırır.
ı) İlçe sınırları içerisindeki sevklerde menşe şahadetnamesine ek olarak, sorumlu veteriner hekim tarafından işletmeden sevk edilen kanatlı hayvanların sağlıklı olduklarını gösteren rapor düzenler. Düzenlenen raporun bir nüshası, kanatlı hayvanları alan kişi veya kuruluşa verilir, diğer nüshası ise işletme dosyasında saklanır. İşletmeden ilçe dışına yapılacak sevklerde 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu ile Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Yönetmeliği hükümleri uygulanır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Yükümlülükler
Personel bildirimi
MADDE 20 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmelerde çalışan teknik müdür, sorumlu veteriner hekim ve teknik personelin isimleri ve yaptığı görevler her yıl işletmelerce il müdürlüğüne bildirilmek zorundadır. Bu listede teknik personelin adı, soyadı, unvanı ve işverenle yapılan sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihleri belirtilir.
Personel eğitimi
MADDE 21 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmelerinde çalışan personel, yeni gelişmelere paralel olarak mesleki ve teknik bilgilerinin artırılması amacıyla, çalıştığı işletmenin faaliyet gösterdiği konularda resmi veya mesleki kuruluşlarca açılacak kurs ve hizmet içi eğitim seminerlerine işletmedeki görevlerini aksatmayacak şekilde katılır. Oluşacak tüm masraflar işletme idaresince karşılanır. Ayrıca teknik müdür tarafından ihtiyaç duyulan konularda düzenli olarak eğitimler yapılır.
Laboratuvar muayeneleri
MADDE 22 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmeleri, Bakanlıkça yapılan kontroller haricindeki diğer gerekli laboratuvar muayene ve analizlerini Bakanlıktan çalışma izni almış olan laboratuvarlarda yaptırmak zorundadırlar. Laboratuvar analiz sonuçları, sorumlu veteriner hekim tarafından değerlendirilerek kayıt altına alınır. Laboratuvarlarda yapılması gereken testler Bakanlıkça belirlenir.
Kayıt ve istatistikler
MADDE 23 – (1) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde tutulacak kayıt ve istatistikler;
a) Kuluçkahaneye gelen yumurtaların orijini ve kaç günlük oldukları,
b) Kuluçka makinesine giren yumurtaların miktarı, ırkı ve konuluş tarihi,
c) Çıkım makinelerine alınan yumurtaların, aktarma tarihi, dölsüz yumurta ve embriyo ölümleri sayısı ve oranı,
ç) Çıkım bölümünden sonra sağlam, sakat, kabuk altı ve ölü kanatlı yavru sayısı, kuluçka randıman grafiği,
d) Satılabilir kanatlı yavru sayısı,
e) Damızlık kanatlı kümeslerine ait üretim, ölüm, salgın hastalık vakaları, otopsi bulguları, performans bilgilerini gösterir kayıt cetvelleri,
f) Damızlık kanatlı işletmelerinde bulaşıcı hastalıklara karşı uygulanan aşılama, ilaçlama programları,
g) Damızlık kanatlı işletmelerinde aşılama sonrası serolojik testlere ait sonuçları gösterir sağlık kontrol kartları,
ğ) Sorumlu veteriner hekimin bizzat kendisi tarafından çıkımdan sonra veya işletmenin kendi kümeslerinde mevcut olan damızlıkların aşılamaları ile yapacakları sağlık muayene sonucunda düzenleyecekleri ve imza altına alacakları sağlık raporları,
h) İşletmede çıkmış olan hastalık kayıtlarının tutulması,
ı) İşletmede elde edilen kanatlı hayvanların hangi kişi veya kuruluşlara verildiğini gösterir listenin tutulması
hususlarını içermelidir.
(2) Birinci fıkrada belirtilen belgelerin en az üç yıl süre ile saklanması zorunludur.
Tanıtım ve reklam
MADDE 24 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında bulunan işletmeler, görsel ve yazılı tanıtım ve reklamlarını 23/2/1995 tarihli ve 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri doğrultusunda yapmaları zorunludur.
Faaliyete ara verme, kapatma, değişiklik ve ilaveler
MADDE 25 – (1) Her hangi bir nedenle üretime ara verecek işletmeler, ara verme gerekçesi ve süresini belirten dilekçelerine çalışma izninin aslını da eklemek suretiyle il müdürlüğüne müracaat ederler. Bu tesislere ait çalışma izninin asılları, söz konusu tesis yeniden üretime başlayıncaya kadar İl Müdürlüklerinde muhafaza edilir. Süre bitiminde işletme sahibi işletmesini yeniden faaliyete geçirmek isterse bir dilekçe ile il müdürlüğüne başvuruda bulunur. İşletmenin faaliyetine ara verdiği süre bir yıldan kısa ise çalışma izni işletme sahibine iade edilir. Faaliyete ara verilen süre bir yıl ile iki yıl arasında ise il müdürlüğü hayvan sağlığı şube müdürlüğünce işletme yerinde incelenir. İki yıldan fazla süreyle işletmede faaliyete ara verilmesi durumunda söz konusu işletme mahallinde tesis inceleme komisyonunca incelenir. Faaliyete ara verme nedeniyle tesis inceleme komisyonu tarafından yapılacak incelemeye diğer kurumlardan görüş veya personel katılımı istenilmez. Uygun olanlara çalışma izni iade edilir. İşletmede tamirat ya da tadilat gerekiyorsa bu işlem için süre verilir ve eksikliklerin giderilmesini takiben çalışma izni iade edilir.
(2) Çalışma izni almış kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde il müdürlüğünün müsaadesi olmadan herhangi bir değişiklik ve ilave yapılamaz. İşletmeye yapılacak olan her türlü tadilat veya ilaveler işletme tarafından hazırlanacak olan tadilat projesinde belirtilerek il müdürlüğü hayvan sağlığı şube müdürlüğünden onay almaları zorunludur. İl müdürlükleri projedeki teknik değişikliklerle ilgili bağlı bulundukları enstitüden uygun görüş alır. Tadilat projelerinin uygun bulunması halinde bu tür değişiklikler işletmenin bağlı olduğu hayvan sağlığı şube müdürlüğünün gözetiminde yapılır.
(3) Verilen çalışma izni, üzerinde yazılı gerçek ve tüzel kişi veya kamu kurum ve kuruluşu, adres ve iş için geçerlidir. Bunlardan herhangi birinin değişmesi halinde çalışma izni geçerliliğini kaybeder. Çalışma izninde belirtilen sahip veya unvan değişikliği hallerinde, durum en geç bir ay içerisinde bir dilekçe ile Valiliğe bildirilir.İl müdürlüğü, gerekli gördüğü bilgi ve belgeleri istemek kaydıyla çalışma izni üzerinde gerekli düzeltmeyi yapar veya yeniden çalışma izni düzenler. Çalışma izni belgesinin kaybolması durumunda bir dilekçeyle veya okunmayacak şekilde tahrip olması halinde ise, tahrip olmuş çalışma izin belgesinin aslı ve bir dilekçeyle Valiliğe müracaat edilir. İl müdürlüğünün uygun görmesi halinde gerekli açıklama da yapılarak yeniden çalışma izin belgesi düzenlenir.
c) Gayrı sıhhi müessese ve çevresel etki değerlendirme açısından sınıf değişikliği olması durumunda ise Çevre ve Orman Bakanlığı’ndan ÇED olumlu veya ÇED gerekli değildir kararını gösterir belge
istenir.
Yükümlülük
MADDE 26 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesinin faaliyetinin sahibi tarafından durdurulması veya işletmenin kapatılması hallerinde işletme sahibi bu durumu yazılı olarak en geç bir ay içerisinde Valiliğe bildirmek zorundadır.
(2) İşletmeler, beyannamelerinde belirtmiş oldukları faaliyet alanından başka herhangi bir faaliyette bulunamazlar.
Denetim
MADDE 27 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin yılda en az iki kez olmak kaydı ile süreye bakılmaksızın işletmenin bağlı bulunduğu enstitü ve/veya il müdürlükleri yetkililerince denetlenmesi zorunludur. Gerekli hallerde Bakanlıkça da denetim yapılabilir. Bakanlık, enstitü ve il müdürlüklerinin denetimi esnasında tespit edilen eksiklikler makul bir süre verilerek işletme sahibince giderilmesi istenir. Verilen süre sonunda eksikliklerin giderilmemesi durumunda, konuyla 3285 Sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu ve Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Yönetmeliği ile bu Yönetmelikte geçen yaptırımlar uygulanır. Denetim esnasında düzenlenen tutanağın bir nüshası ilgili işletme sahibine verilir ve tutanak tebellüğ niteliğini taşır.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yaptırımlar
MADDE 28 – (1) (Değişik:RG-22/5/2009-27235) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletme sahibi veya yetkililerinin bu Yönetmelik çerçevesinde işletmelerine yönelik çalışma izni ve düzenli olarak sağlık sertifikası almaları zorunludur. Çalışma izni ve sağlık sertifikası bulunmayan işletmelerin tespiti halinde bu işletmeler çalışma izni ve sağlık sertifikalarını almaları için süre verilerek uyarılır. Süre sonunda çalışma izni ve sağlık sertifikası almayan işletmeler valilik oluru ile faaliyetten men edilir. Çalışma izni bulunmayan işletmelerdeki hayvanlar yaşına bakılmaksızın en kısa süre içerisinde çalışma izni almış, aynı gerçek ya da tüzel kişiye ait bir işletmeye veya tüm masrafları gerçek ya da tüzel kişi tarafından karşılanmak kaydıyla farklı bir gerçek ya da tüzel kişiye ait işletmeye nakledilir. Ancak barınak yeri yönünden nakle imkân bulunamadığı takdirde işletmedeki hayvanlar kesime gönderilir.
(2) (Değişik:RG-22/5/2009-27235) Çalışma izni verilen işletmelerin denetimi esnasında belirlenen eksikliklerinin giderilmesi için süre verilir. Süre sonunda eksikliklerin giderilmemesi durumunda söz konusu işletmeler valilik oluru ile faaliyetten men edilerek çalışma izni ve sağlık sertifikaları iptal edilir. İşletmede hayvan bulunması halinde bu hayvanların yaşına bakılmaksızın en kısa süre içerisinde çalışma izni bulunan aynı gerçek ya da tüzel kişiye ait bir işletmeye veya tüm masrafları gerçek ya da tüzel kişi tarafından karşılanmak kaydıyla farklı bir gerçek ya da tüzel kişiye ait işletmeye nakledilir. Ancak barınak yeri yönünden nakle imkân bulunamadığı takdirde işletmedeki hayvanlar kesime gönderilir.
(3) Çalışma izni alan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmeleri düzenli olarak her kümes ve kuluçkahane için Bakanlıkça yapılan sağlık taramalarına katılmak zorundadır. Bu taramaları müteakip düzenlenen sağlık sertifikaları olmaksızın işletmelerce civciv ve yumurta satışı yapılamaz. Sağlık kontrolünde hastalıktan ari olmayan işletmelerin daha önceden almış oldukları sağlık sertifikaları iptal edilir. Arilik sağlanıncaya kadar faaliyetine izin verilmez.
Diğer hükümler
MADDE 29 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre uygun bulunan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerine, kuruluş ön izni, kuruluş izni, çalışma izni ve sağlık sertifikaları bağlı bulundukları il müdürlüklerince verilir.
(2) Bu yönetmeliğin yayımından önce kurulmuş ve çalışma izni almamış olan kuluçkahane, damızlık kanatlı işletmesi sahipleri ile kanatlı dışında hayvancılık işletmesi iken kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesine dönüştürmek isteyen işletme sahiplerinin bir dilekçe ile valiliğe başvurmaları halinde;
a) Özel izin vermekle yetkili ve görevli belediye veya Çevre ve Orman ve benzeri Bakanlıkların yerel birimlerinden, mücavir alan dışında açılacak kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmeleri için il özel idare müdürlüğünden özel mevzuatı gereği yerin uygunluğu, ÇED olumlu veya ÇED gerekli değildir kararı, imar planı kararı gerekip gerekmediği gibi görüşleri istenir.
b) Tesis İnceleme Komisyonunun mahallinde yaptığı inceleme sonucunda da damızlık kanatlı üretimi ve yetiştirilmesi açısından uygun ve bu Yönetmelik gerekliliklerini sağladığının tespitini gösteren açılma raporu istenir.
c) Kuruluş ön izni ve kuruluş izni için gerekli belgeler ile Bakanlığın talep ettiği diğer tüm bilgi ve belgeleri sağlamaları halinde bu işletmelere kuruluş ön izni ve kuruluş izni belgesi düzenlenmeden, doğrudan açılma raporu düzenlenerek çalışma izni verilir.
(3) Bakanlığımızca çalışma izni verilmiş olan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerine bir kilometre uzaklıktaki bir mesafede 9/8/2006 tarihli ve 26254 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvancılık İşletmelerinin Kuruluş, Çalışma, Denetleme Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik gereğince kurulacak hayvancılık işletmeleri için; bu Yönetmelik gereği oluşturulan tesis inceleme komisyonundan uygun görüş alınır. İki işletme arası mesafenin bir kilometreden fazla olması durumunda bu husus aranmaz.
(4) Bu Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce çalışma izni almış olan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin çalışma izinleri geçerlidir.
(5) Bu Yönetmeliğin yayımından önce yapılmış ve çalışma izni almamış olan işletmeler ile inşaatı devam eden işletmeler bu Yönetmelik hükümlerine tabidirler.
Alt düzenleyici işlemler
MADDE 30 – (1) Bakanlık, bu Yönetmeliğin uygulanmasını sağlamak, alt düzenleyici işlemleri çıkarmaya yetkilidir.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 31 – (1) 18/6/2004 tarihli ve 25496 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kuluçkahane ve Damızlık İşletmelerinin Çalışma ve Sağlık Kontrol Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 32 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 33 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu çerçevesinde, rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılmış lisans başvurularından aynı bölge ve/veya aynı trafo merkezi için birden fazla başvurunun bulunması durumunda, sisteme bağlanacak olanı/olanları belirlemek için yapılacak yarışmanın ve yarışma sonunda belirlenen Rüzgâr Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Santrali Katkı Payının ödenmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu çerçevesinde, rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılmış lisans başvurularından aynı bölge ve/veya aynı trafo merkezi için birden fazla başvurunun bulunması durumunda sisteme bağlanacak olanı/olanları belirlemek için yapılacak yarışmaya ve yarışma sonunda belirlenen RES Katkı Payının ödenmesine ilişkin usul ve esaslar ile bu yarışmaya katılacak tüzel kişilerin yükümlülüklerini kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 3 üncü maddesinin beşinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aynı bölge: Coğrafi koordinatlarıyla tanımlanan santral sahalarının birbirleriyle kesiştiği (bir santral sahasının diğer bir santral sahasını kısmen kapsaması ve/veya birbirlerinin türbinlerini etkilemesi hâli) veya çakıştığı (bir santral sahasının diğer bir santral sahasının tamamını kapsaması hâli) bölgeyi,
b) Aynı trafo merkezi: Lisans başvurusu aşamasındaki birden fazla üretim tesisinin bağlanması talep edilen trafo merkezini,
c) EİE: Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğünü,
ç) EPDK: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
d) Komisyon: Teklif açma ve değerlendirme için TEİAŞ bünyesinde oluşturulan komisyonu,
e) RES: Rüzgâr Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Santralini,
f) RES Katkı Payı: Üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süre boyunca RES’te üretilen net elektrik enerjisi için TEİAŞ’a kWh başına ödenecek bedeli,
g) Sıralama: Yarışma sonucunda aynı bölge ve/veya aynı trafo merkezi için verilen RES Katkı Payı tekliflerinin en yüksekten en düşüğe doğru sıralanmasını,
ğ) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
ifade eder.
(2) Bu Yönetmelikte geçen ve yukarıda yer almayan tanım ve kısaltmalar için ilgili mevzuatta yer alan tanım ve kısaltmalar geçerlidir.
İKİNCİ BÖLÜM
Uygulama Esasları
Yarışmaya katılım
MADDE 5 – (1) Elektrik piyasasında rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılmış lisans başvurularından 9/11/2008 tarihli ve 27049 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgâr Enerjisine Dayalı Lisans Başvurularının Teknik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında EİE ve 4/8/2002 tarihli ve 24836 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği kapsamında EPDK tarafından yapılan değerlendirme sonucunda, TEİAŞ’a bildirilen başvurular, yarışmaya katılabilecek RES projeleri olarak ilan edilir.
(2) Yarışmaya katılabilecek RES projelerine ilişkin listeler, TEİAŞ’ın internet sayfasında aynı bölge ve/veya aynı trafo merkezi için yüksek gerilim (36 kV üstü) ve orta gerilim (36 kV ve altı) barası bazında yayımlanır. Listelerde; projelerin adı, kurulu gücü, trafo merkezinin RES bağlanabilir kapasitesi ile ilgili bilgiler yer alır.
(3) Başvuru sahibi şirket, trafo merkezleri için açıklanan orta gerilim barası bağlanabilir kapasitesi veya yüksek gerilim barası bağlanabilir kapasitesinden birisi için teklif verebilir ve sadece bir bara için yarışmaya katılabilir.
(4) Kurulu gücü, trafo merkezinin orta gerilim bağlanabilir kapasitesine eşit veya altında olan başvuru sadece orta gerilim bağlanabilir kapasitesi için yarışmaya girebilir.
(5) Her bir trafo merkezinin orta gerilim ve yüksek gerilim baraları arasında bağlanabilir kapasite aktarımı yapılamaz.
(6) Bu Yönetmelikte belirlenen belgeleri eksiksiz olarak TEİAŞ’a sunan başvuru sahibi yarışmaya katılabilir. Yarışma TEİAŞ’ın belirlediği yer, gün ve saatte yapılır.
Başvuru esasları
MADDE 6 – (1) Yarışmaya katılma hakkı elde eden şirketler ile bu şirketlerin yarışmaya girecekleri trafo merkezleri ile yarışmaya katılacakları kurulu güçlerine ilişkin bilgiler ve yarışmanın yapılacağı yer, gün ve saat, TEİAŞ’ın internet sayfasında yayımlanır. Bu şirketlere, TEİAŞ tarafından belirlenen gün ve saatte teklif vermeleri için davet yazısı gönderilir. Davet yazısı ekinde; RES Katkı Payı teklif mektubu formu, taahhütname örneği ve kati ve süresiz banka teminat mektubu örneği bulunur. TEİAŞ’ın internet sayfasındaki yayım tarihi ile teklif verme tarihi arasındaki süre 30 takvim gününden az olamaz.
(2) Şirket, teklifini üzerinde tüzel kişinin ticaret unvanı, proje adı ve EPDK tarafından verilen arşiv numarası yazılı, üzeri tüzel kişiyi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından imzalanmış şirket kaşesi basılı kapalı zarf içerisinde, TEİAŞ tarafından belirtilen yer, gün ve saatte belirlenen adrese teslim ederler. Kapalı zarfın içerisinde;
a) Şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere ait noter tasdikli imza sirküleri,
b) Ek – 1’de yer alan taahhütname,
c) Kati ve süresiz banka teminat mektubu,
ç) Şirketin tebligata esas kanuni ikamet adresi,
d) Ayrı bir kapalı zarf içerisinde şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından imzalı ve kaşeli Ek – 2’de yer alan teklif mektubu formu,
e) Bağlanması öngörülen trafo merkezinin hangi barası (OG/YG) için teklif verildiğine ilişkin şirketin beyanı,
bulunur.
(3) Zarflar teslim edildikten sonra teklifte değişiklik yapılamaz.
(4) Her bir teklif için sunulacak banka teminat mektubu tutarı, beher MW’ın virgülden sonraki ilk basamağın yukarı yuvarlanmasıyla elde edilen rakamın onbin TL ile çarpılması ile elde edilir. Yarışmayı kazanan şirketin teminat mektubu, ilgili proje için RES Katkı Payı Anlaşması imzalanana kadar TEİAŞ tarafından tutulur. Yarışmayı kazanan şirketin teminat mektubu, bu Yönetmelikte belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya yapılan lisans başvurusunun mücbir sebepler ya da gerekçeleri EPDK tarafından uygun bulunan hâller dışında EPDK tarafından reddedilmesi hâlinde TEİAŞ tarafından irat kaydedilir.
Yarışma
MADDE 7 – (1) Yarışma, TEİAŞ tarafından oluşturulan bir komisyon tarafından yapılır. Komisyon, tamamı TEİAŞ personelinden olmak üzere, bir başkan ile en az dört asil üyeden oluşur. Ayrıca, asil üye veya üyelerin bulunamadığı hâllerde asil üye yerine görev yapmak üzere en az iki yedek üye daha belirlenir. Komisyonca yapılan iş ve işlemler tutanakla tespit edilir ve komisyonun bütün üyeleri tarafından imzalanır. Asil üyeler yarışma sonuçlandırılana kadar başka bir konuda görevlendirilemezler.
(2) Teklifler kapalı zarf ile alınır. Tekliflerde, teklif miktarı virgülden sonra iki haneden fazla olmamak üzere kuruş olarak rakam ve yazı ile açık olarak yazılır. Rakam ve yazı ile yapılan teklif miktarının farklı olması hâlinde, yazılı miktar esas alınır.
(3) Komisyon başkanı yarışma oturumunu, davet edilen şirketlerin mevcut bulunan temsilcilerinin katılımıyla açar ve katılanların imzalarını almak suretiyle katılımcıları tutanakla tespit eder. Oturumda ilk olarak belgeler kontrol edilir ve herhangi bir belgenin eksik olması, uygun olmaması veya TEİAŞ’ın internet sayfasında ilan edilen bilgilerle uyumsuzluk bulunması hâlinde söz konusu teklif geçersiz sayılır. Geçersiz sayılan teklife ilişkin ikinci kapalı zarf açılmaz. Komisyon, istenilen belgelerin geçerliliğine ilişkin inceleme sonucunu bir tutanakla tespit eder. Oturumda sadece bir şirketin sunduğu belgelerin geçerli olduğunun tespiti hâlinde, seçim işlemi, söz konusu şirket lehine RES Katkı Payı teklifi esas alınarak bu Yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılır.
(4) (Değişik:RG-9/4/2011-27900) RES Katkı Payı tekliflerini içeren kapalı zarflar, yarışmaya katılan şirket temsilcilerinin huzurunda açılarak kayda alınır. Kayda alınan teklifler, aynı bölge ve/veya aynı trafo merkezi bazında sıralanır. Öncelikle çakışan veya kesişen alanın kim tarafından kullanılacağının ve sonrasında aynı trafo merkezine yapılan başvurular arasından söz konusu trafo merkezinin RES bağlanabilir kapasitesini kullanmaya hak kazanan proje/projelerin belirlenmesi amacıyla aşağıdaki işlemler yapılır:
a) En yüksek RES Katkı Payını teklif eden projeden başlamak üzere yarışmaya katılan projeler sıralanır.
b) Çakışan projeler olması hâlinde, en yüksek RES Katkı Payını teklif eden proje sıralamaya alınır, diğerleri sıralama dışı kalır.
c) Kesişen projeler olması durumunda ise, daha yüksek teklifi veren proje sahibi şirket, kesişen alanı kullanma hakkını elde eder. Diğer şirket/şirketler, kesişmeyen alana karşılık gelen kurulu güçleriyle sıralamaya dâhil edilirler. Bu şirket/şirketlerin bu durumu kabul etmemesi veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişinin/kişilerin yarışmaya ilişkin toplantıda bulunmaması hâlinde, ilgili proje sıralama dışında kalır ve sıralamadaki diğer projelerden bağlanılabilir kapasiteye ulaşılana kadar sonraki teklifler sırasıyla değerlendirilmeye alınır.
ç) Ayrı baralarda veya ayrı trafo merkezlerinde yarışmaya katılacak olan ancak kesişen veya çakışan alanlara sahip projelerin yarışması yapılırken;
1) Kesişen veya çakışan alana sahip bir proje, yarıştığı barada/trafo merkezinde bağlantı hakkı elde edecek bir teklif vermiş ise kendisinden daha yüksek teklif veren ancak başka bir barada/trafo merkezinde yarışan ve bağlantı hakkı elde edemeyen bir proje ile kesişip/çakışıyorsa; bağlantı hakkı elde eden proje kesişen veya çakışan alanın sahibi olur.
2) Eğer kesişen ve çakışan alanlara sahip farklı baralarda/trafo merkezlerinde yarışan projeler aynı anda bağlantı hakkı kazanmış iseler, o zaman bu projeler arasında en yüksek teklifi veren proje çakışan veya kesişen alanın sahibi olur.
d) (b), (c) ve (ç) bentleri hükümlerine göre yapılan işlemler sonrasında yarışma dışında kalan teklifler, (a) bendine göre yapılan sıralamadan çıkarılır.
e) Sıralanan teklifler içinde RES bağlanabilir kapasitesini aşan ilk teklif sahibi şirketten, RES Katkı Payı teklifini değiştirmeksizin proje kurulu gücünü kalan RES bağlanabilir kapasitesine indirmesi talep edilir. Bu talep, ilgili şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından kabul edilmezse veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler yarışmaya ilişkin toplantıya katılmamış ise, sıralamadaki bir sonraki şirketin teklifi, aynı koşullarla kendi teklif fiyatı üzerinden değerlendirilir. Bu işlem, kalan RES bağlantı kapasitesine ulaşılana kadar tekrarlanır. Ancak yüksek gerilim barası için, havza trafo merkezleri hariç, RES bağlanabilir kapasitesinin 10 MW ve altına düşmesi hâlinde, işlem sonlandırılır.
f) Eşit teklifler bulunması ve teklif sahibi şirketler arasında seçim yapılmasının gerekmesi hâlinde, bu kapsamdaki şirketlerden aynı oturumda kapalı zarf ile yeniden teklif alınır ve kendi aralarında değerlendirme yapılır. Şirketler tarafından verilecek yeni teklifler, ilk teklif tutarından düşük olamaz.
g) Yüksek gerilim barası için yapılacak yarışmada kalan kapasitenin, havza trafo merkezleri hariç, 10 MW ve altına düşmesi durumunda bu kapasite değerlendirilmeye alınmaz.
(5) Dördüncü fıkra kapsamında yapılan işlemler sonucunda belirlenen en yüksek RES Katkı Payı teklifini veren şirket/şirketler sisteme bağlantı hakkı kazanır.
(6) Kapalı zarf usulü ile belirlenen en yüksek teklif sahibi ve diğer teklif sahibi şirketler bir tutanakla tespit edilir ve tutanak yarışma komisyonunca imzalanır.
Yarışmadan sonraki iş ve işlemler
MADDE 8 – (1) Yapılan yarışma sonucunda, yarışmaya katılmayan, katılan ancak belgeleri geçersiz ya da eksik olan ve en yüksek teklifi veren şirket/şirketlerin unvanları, teklif miktarları ile komisyon tarafından gerekli görülecek diğer hususlar, TEİAŞ tarafından otuz gün içerisinde EPDK’ya bildirilir.
(2) Yarışma sonucunda sisteme bağlantı hakkı elde edemeyen şirketlerin teminat mektupları, şirketleri temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere tutanakla iade edilir. Sisteme bağlantı hakkı elde eden şirketin teminat mektubu ise; lisans alınmasının uygun bulunması kararını takiben RES projesinin yıllık üçbin saatlik çalışma süresi üzerinden hesaplanan yıllık ortalama üretim miktarının kWh başına RES Katkı Payı tutarı ile çarpılarak bulunacak tutarın yüzde yirmisi oranında yeni bir teminat mektubunun TEİAŞ’a sunulması hâlinde, şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere tutanakla iade edilir. TEİAŞ, kendisine sunulan yeni banka teminat mektubunu, şirketin RES Katkı Payı Anlaşmasında belirlenen yükümlülükleri sona erinceye kadar muhafaza eder.
(3) RES’in geçici kabulü yapılmadan lisansının mücbir sebepler ya da gerekçeleri EPDK tarafından uygun bulunan hâller dışında sona ermesi veya iptal edilmesi durumunda, söz konusu üretim tesisi için TEİAŞ’a sunulmuş bulunan banka teminat mektubu irat kaydedilir.
(4) Yarışmaya katılan şirketlere lisans verilmesine ilişkin tüm hak ve yetkiler EPDK’ya aittir.
RES katkı payı
MADDE 9 – (1) Yarışmaya katılacak şirket, RES’te üretilen kWh başına kuruş olarak belirlenen RES Katkı Payı tutarını, üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süreyle her yıl TEİAŞ’a ödemeyi taahhüt eder. Bu Yönetmelikte yer alan usul ve esaslar çerçevesinde belirlenen ve şirket tarafından TEİAŞ’a ödenmesi taahhüt edilen kilowatsaat (kWh) başına kuruş cinsinden RES Katkı Payının yıllık net elektrik enerjisi üretimi ile çarpılması sonucu Toplam RES Katkı Payı tutarı belirlenir. Toplam RES Katkı Payı tutarının hesaplanması için aşağıdaki formül uygulanır:
Toplam RES Katkı Payı Tutarı = kr*E*TÜFE
kr = Şirket tarafından TEİAŞ’a kilowatsaat (kWh) başına ödenmesi taahhüt edilen kuruş/kWh cinsinden RES Katkı Payı
E = Bir Önceki Yılda Gerçekleşen Yıllık Net Elektrik Enerjisi Üretimi (kWh)
TÜFE = Türkiye İstatistik Kurumu tarafından Ocak ayında açıklanan bir önceki yılın aynı ayına göre yıllık tüketici fiyat endeksi
(2) RES’in yıllık net elektrik enerjisi üretimi üzerinden hesaplanan yıllık toplam RES Katkı Payı tutarı, takip eden yılın 15 Ocak günü saat 17.00’a kadar TEİAŞ tarafından ilgili şirkete faturalanır ve o yılın 31 Ocak günü saat 17.00’a kadar gelir kaydedilmek üzere şirket tarafından herhangi bir taksitlendirme yapılmaksızın TEİAŞ’a ödenir. Hesap edilen tutarın zamanında ödenmemesi hâlinde 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanır.
RES katkı payı anlaşması
MADDE 10 – (1) Lisans verilmesi EPDK tarafından uygun bulunan şirket ile TEİAŞ arasında EPDK tarafından belirlenen süre içerisinde Ek-3’te yer alan RES Katkı Payı Anlaşması imzalanır. RES Katkı Payı Anlaşmasının imzalanabilmesi için, 8 inci maddeye göre belirlenen banka teminat mektubunun TEİAŞ’a sunulması zorunludur. RES Katkı Payı Anlaşması imzalanmazsa, TEİAŞ, ilgili şirket tarafından kendisine sunulan banka teminat mektubunu irat kaydeder.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi Genel Müdürü yürütür.
Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi
Sayısı
22/9/2010
27707
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
ZOONOZLAR VE ZOONOTİK ETKENLER, İLGİLİ ANTİMİKROBİYAL DİRENÇ VE GIDA KAYNAKLI SALGINLARIN İZLENMESİ YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı; ilgili bakanlıklarla işbirliği içerisinde zoonozların, zoonotik etkenlerin ve ilgili antimikrobiyal direncin uygun bir biçimde izlenmesini ve gıda kaynaklı salgınların uygun epidemiyolojik araştırmalarla incelenmesi ile mevcut durum ve kaynakların değerlendirilmesi için gerekli olan bilgilerin toplanmasını sağlamaktır.
Kapsam
MADDE 2 –(1) Bu Yönetmelik, hayvan sağlığı, hayvan beslenmesi, gıda hijyeni, zoonoz hastalıklar, işyerinde sağlık ve güvenlik, gen teknolojisi ve nakledilebilir süngerimsi ensefalopatiler ve bulaşıcı hastalıkların kontrolü konularındaki özel mevzuat hükümlerine engel olmayacak şekilde uygulanır.
(2) Bu Yönetmeliğin Ek-1’inde belirtilen zoonozlar ve zoonotik etkenlerin, ilgili antimikrobiyal direncin izlenmesi, gıda kaynaklı salgınların epidemiyolojik incelenmesi ile Bakanlık ve ilgili bakanlıklar arasında zoonoz ve zoonotik etkenlerle ilgili bilgi alış verişini ve kontrol politikalarının oluşturulmasını kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik;
a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 4 üncü maddesi ile 3/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci maddesi hükümlerine dayanılarak,
b) Zoonozlar ve zoonotik etkenlerin izlenmesine dair 2003/99/EC sayılı Avrupa Birliği Konsey direktifine paralel olarak,
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Antimikrobiyal direnç: Bazı tür mikroorganizmaların, aynı tür mikroorganizmaları engellemek veya öldürmek için yeterli olan verilen konsantrasyonda antimikrobiyal etken varlığında yaşayabilmesi ve hatta üreyebilmesini,
b) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,
c) Gıda işletmecisi: Kâr amaçlı olsun veya olmasın kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından gıdanın üretimi, işlenmesi ve dağıtımının herhangi bir aşamasında kontrolü altında yürütülen faaliyetlerin, mevzuat hükümlerine uygunluğundan sorumlu olan gerçek veya tüzel kişiyi,
ç) Gıda kaynaklı salgın: Aynı hastalık ve/veya enfeksiyondan iki veya daha fazla insan vakasının görüldüğü veya gözlenen vaka sayısının beklenen sayıdan fazla olduğu ve vakaların bağlantılı olduğu ya da muhtemelen aynı gıda kaynağına bağlı olduğu durumları,
d) İlgili Bakanlıklar: Sağlık Bakanlığı ile Orman ve Su İşleri Bakanlığını,
e) İzleme: Zoonoz, zoonotik etkenler ve bunların antimikrobiyal direncinin ortaya çıkması ile ilgili verilerin toplanması, analiz edilmesi ve yayınlanmasından oluşan sistemi,
f) İzolat: Hastalık vakalarından veya marazi maddelerden izole edilen mikroorganizma türü,
g) Yetkili birim: Bakanlık ve ilgili bakanlıklar tarafından işbirliği içerisinde bu Yönetmeliğin uygulanması için yetkilendirilen birimi,
ğ) Zoonotik etken: Zoonoz hastalığa yol açabilme potansiyeli olan her tür virüs, bakteri, mantar, parazit veya diğer biyolojik varlıkları,
h) Zoonoz: Hayvanlar ve insanlar arasında dolaylı ya da doğrudan bulaşan her tür hastalık ve/veya enfeksiyonu veya enfestasyonu, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Zoonozlar ve Zoonotik Etkenler ile Antimikrobiyal Direncin
İzlenmesi ve Genel Kurallar
Genel kurallar
MADDE 5 – (1) Zoonozlar ve zoonotik etkenler ile bunlara ilişkin antimikrobiyal direncin ortaya çıkışına ilişkin verilerin gecikmeden toplanması, analiz edilmesi ve sonuçlarının yayınlanması ilgili bakanlıklarla işbirliği içerisinde Bakanlıkça sağlanır.
(2) Bu Yönetmelik gereğince Bakanlık, Bakanlık ve İlgili Bakanlıklar tarafından işbirliği içerisinde bu Yönetmeliğin uygulanması için yetkilendirilen birim veya birimleri, gerektiğinde ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlara bildirir. Bakanlık, birden fazla yetkili birim oluşturursa;
a) Bu birimlerden oluşan komisyonu gerektiğinde Avrupa Birliği Komisyonuna iletişim noktası olarak bildirir.
b) Yetkili birimlerin bu Yönetmelik hükümlerini yerine getirmek üzere işbirliği içinde çalışmalarını sağlar.
(3) Bakanlık, bu Yönetmelik hükümleri gereğince;
a) Hayvan sağlığı, yem, gıda hijyeni ile ilgili oluşturulan yetkili birim veya birimler,
b) Zoonozlar ve zoonotik etkenlerin izlenmesi ile ilgili veri tabanı hazırlama ve bu veri tabanını uluslararası kullanıma açmaya bağlı olarak oluşturulan yapılar ve/veya birimler,
c) İlgili diğer birimler ve kurumlar arasında genel bilgilerin serbest olarak ve gerekli olduğunda da özel verilerin paylaşımı için etkin ve devamlı bir işbirliğinin,
oluşturulmasını sağlar.
(4) Bakanlık, İlgili Bakanlıklarla işbirliği içerisinde, gerektiğinde ikinci fıkrada belirtilen yetkili birim veya birimlerdeki zoonozlar ve zoonotik etkenlerle ilgili eğitim almış yetkin çalışanlarının, zoonozlar ve zoonotik etkenler, veteriner hizmetleri, mikrobiyoloji ve/veya epidemiyoloji alanlarında eğitim almaya devam etmelerini sağlar.
(5) Bakanlık, İlgili Bakanlıklarla işbirliği içerisinde, Ek-1’deki zoonozlar ve zoonotik etkenleri ortak bir bilgi ağı içerisinde izler.
Zoonozlar ve zoonotik etkenlerin izlenmesine yönelik genel kurallar
MADDE 6 – (1) Bakanlık, ilgili Bakanlıklarla işbirliği içerisinde, zoonozlar ve zoonotik etkenlerle ilgili tehlikelerin belirlenmesi, tanımlanması, etkilerin değerlendirilmesi ve risklerin derecelendirilmesi için karşılaştırılabilir veriler toplar.
(2) Bakanlık, ilgili zoonozlar veya zoonotik etkenlerin izlenmesini birincil üretim düzeyi ve/veya gıda ve yem dahil gıda zincirinin en uygun aşamalarında yapar.
(3) İzleme, Ek-1A’da yer alan zoonozlar ve zoonotik etkenleri kapsar. Epidemiyolojik durum gerektiriyorsa, Ek-1B’de yer alan zoonozlar ve zoonotik etkenler de izlenir.
(4) Bakanlık, ilgili bakanlıkların verilerinden de faydalanarak zoonozlar ve zoonotik etkenlerin;
a) Hayvan, insan, yem ve gıdalardaki varlığını,
b) İnsanlara etki düzeyini,
c) Hayvan ve insan sağlığı hizmetleri ile yem ve gıda işletmeleri için ekonomik etkilerini,
ç) Hayvan ve insanlar ile yem ve gıdalardaki epidemiyolojik eğilimleri dikkate alarak ilgili bakanlıkların da görüşleri doğrultusunda aynı usulle Ek-1’de yer alan listede değişiklik yapabilir.
(5) Bakanlık, ilgili bakanlıklar ile işbirliği içinde, mevcut sistemlere göre izleme yapar veya verilerin kolay toplanması ve karşılaştırılması için hayvan sağlığı, gıda hijyeni ve bulaşıcı insan hastalıkları ile ilgili mevzuatları dikkate alarak Ek-1’de verilen zoonozlar ve zoonotik etkenlerin izlenmesi için detaylı kuralları belirler. Söz konusu detaylı kuralar belirli zoonozlar ya da zoonotik etkenlerin izlenmesine yönelik minimum gereklilikleri ortaya koymak durumundadır. Bu kurallar, aşağıdaki hususları kapsar;
a) İzleme kapsamındaki hayvan popülasyonları veya alt popülasyonları veya gıda zinciri aşamaları,
b) Toplanacak olan verinin özelliği ve tipi,
c) Vaka tanımları,
ç) Kullanılacak olan numune alma planı,
d) Testlerde kullanılacak olan laboratuvar yöntemleri,
e) Yerel, bölgesel ve merkezi birimler arasındaki bildirim kılavuzu dahil, raporlama sıklığı.
(6) Bakanlık; zoonozlar ve zoonotik etkenlerin rutin izlemesi için beşinci fıkraya uygun olarak teklif edilecek detaylı kuralların belirlenmesinde Ek-1A listesine öncelik verir.
Koordineli izleme programları
MADDE 7 – (1) Bakanlık, 6 ncı maddeye uygun rutin izlemelere göre toplanmış veriler yeterli değil ise özellikle özel bir ihtiyaç olması halinde bir veya daha fazla zoonoz ve zoonotik etken için ulusal ve uluslararası ilgili kurum ve kuruluşlarla koordineli izleme programları hazırlayabilir. Koordineli izleme programları oluşturulurken dikkate alınacak olan gereklilikler Bakanlıkça belirlenir.
(2) Koordineli bir izleme programı oluşturulduğunda,
a) Amacı,
b) Süresi,
c) Coğrafik alan veya bölge,
ç) İlgili zoonoz ve/veya zoonotik etkenler,
d) Numune tipi ve talep edilen diğer veriler,
e) Minimum numune alma planı,
f) Laboratuvar test metotları,
g) Bakanlık ve ilgili birimlerin görevleri,
ğ) Ayrılan kaynaklar,
h) Tahmini maliyeti ve nasıl karşılandığı,
ı) Metot ve sonuçların raporlama zamanı,
tanımlanmak durumundadır.
Gıda işletmecisinin görevleri
MADDE 8 – (1) Gıda işletmecisi, 6 ncı maddenin ikinci fıkrasında belirtilen aşamalarda izlemeye konu olan zoonozlar ve zoonotik etkenlerin varlığını araştırırken elde edilen izolatların ve raporların Bakanlıkça öngörülen süre boyunca muhafazasını sağlar, talep edilmesi halinde Bakanlığa sunar.
(2) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen izolat ve raporların muhafazasına ilişkin koşullar Bakanlıkça belirlenir.
(3) Bakanlık gerektiğinde gıda işletmelerinde ve/veya tüketim yerlerinde gıdanın muhafaza edildiği birimlerden numune alınmasını sağlar.
Antimikrobiyal direncin izlenmesi
MADDE 9 – (1) Bakanlık; gerektiğinde Sağlık Bakanlığı ile işbirliği içerisinde izlemede, zoonotik etkenler ve gerektiğinde halk sağlığı açısından tehlike oluşturan diğer etkenlerde antimikrobiyal direnç geliştiğine dair karşılaştırılabilir verilerin bu fıkrada belirtilen genel ve özel gerekliliklere uygun olarak toplanmasını sağlar. İzleme, Sağlık Bakanlığının insan izolatlarının izlenmesi ile ilgili mevzuatı gereğince yürütülen çalışmalara uygun olmalıdır.
a) Genel gereklilikler: Antimikrobiyal direnç izleme sistemi;
1) İzleme kapsamındaki hayvan türlerini,
2) İzleme kapsamındaki bakteri türlerini ve/veya alt türlerini,
3) İzlemede kullanılan numune alma stratejisini,
4) İzleme kapsamındaki antimikrobiyalları,
5) Direncin tespiti için kullanılan laboratuvar metodolojisini,
6) Mikrobiyal izolatın tanımlanması için kullanılan laboratuvar metodolojisini,
7) Veri toplamada kullanılan yöntemleri, kapsar.
b) Özel gereklilikler: Bakanlık, izleme sisteminde; geviş getiren hayvanlar ve kanatlı hayvanlar ile bu türlerden elde edilen hayvansal ürünleri temsil edebilecek sayıda izolatta Salmonella spp, Campylobacter jejuni ve Campylobacter coli ile ilgili bilginin toplanmasını sağlar.
(2) Bakanlık ve Sağlık Bakanlığı insan örnekleri ile hayvan veya gıdalardan elde edilen örneklerin epidemiyolojik yönden incelenmesi, karşılaştırılması ve direnç oranlarının belirlenmesi için işbirliği içinde çalışırlar.
Gıda kaynaklı salgınlarda epidemiyolojik araştırmalar
MADDE 10 – (1) Bir gıda işletmecisi 5996 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerince Bakanlığa bilgi sağladığında, Bakanlık ilgili gıdanın veya gıda numunesinin; laboratuvarda incelenmesine veya bir gıda salgınının araştırılmasına engel olmayacak şekilde muhafazasını sağlar.
(2) Bakanlık ve Sağlık Bakanlığı gıda kaynaklı salgın tespit edildiğinde karşılıklı bilgi paylaşımında bulunurlar. Bakanlık, gıda kaynaklı salgını Sağlık Bakanlığı ve gerektiğinde uluslararası kurum ve kuruluşlarla işbirliği içerisinde araştırır. Bu araştırma, epidemiyolojik profil, salgındaki potansiyel şüpheli gıda ve salgının potansiyel sebeplerine ilişkin verileri sağlamalıdır. Araştırma mümkün olduğunca uygun epidemiyolojik ve mikrobiyolojik çalışmaları kapsamalıdır. Bakanlık yürütülen çalışmalar ile ilgili Ek-2’nin D bölümünde belirtilen bilgileri ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlara bildirebilir.
(3) Birinci ve ikinci fıkradaki hükümler; Bakanlık ve Sağlık Bakanlığının, ürün güvenliği, bulaşıcı insan hastalıklarından koruma ve kontrol için erken uyarı ve cevap sistemi, gıda hijyeni ile ilgili mevzuatların genel hükümleri ile özellikle acil durum önlemleri, gıda ve yemlerin pazardan geri çekilmeleri hakkındaki mevzuatlarına uygun şekilde uygulanır.
Zoonozlar ve zoonotik etkenler ile antimikrobiyal direnç eğilimlerinin ve kaynaklarının değerlendirilmesi
MADDE 11 – (1) Bakanlık; gerektiğinde Sağlık Bakanlığı ile işbirliği içinde zoonozlar ve zoonotik etkenler ile antimikrobiyal direncin eğilim ve kaynaklarını değerlendirir.
a) Bakanlık, taşra teşkilatına, ilgili kurum ve kuruluşlara veya tüzel kişilere yaptırmış olduğu epidemiyolojik çalışmalarla ilgili verileri yıl sonunda toplar. Toplanan bilgiler, 6, 9 ve 10 uncu maddelerdeki hususları kapsayan bir önceki yıla ait veriler ile Bakanlık ve Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan izleme çalışmalarından elde edilen veri ve sonuçları kapsayacak şekilde Bakanlık ve Sağlık Bakanlığı yetkili birimleri tarafından bir rapor haline getirilir. Raporla ilgili asgari gereksinimler, Ek-2’de belirtilmiştir. Gerektiğinde Bakanlık bu bilgileri kamuoyu veya uluslararası kurum ve kuruluşlarla paylaşabilir.
b) Bakanlık, 7 nci madde uyarınca hazırlanmış olan koordineli izleme programlarının sonuçlarını gerektiğinde ulusal ve uluslararası kuruluşlarla paylaşabilir.
Ulusal referans laboratuvarları
MADDE 12 – (1) Bakanlık, gerektiğinde Sağlık Bakanlığı ile işbirliği içerisinde bu Yönetmelik kapsamındaki zoonozlar ve zoonotik etkenlerin, ilgili antimikrobiyal direnç ile gıda kaynaklı salgınların izlenmesi için bir veya daha fazla sayıda ulusal referans laboratuvarı belirleyebilir. Bu laboratuvarları gerektiğinde ulusal ve koordinasyon amacı ile uluslararası kurum ve kuruluşlara bildirir.
(2) Ulusal referans laboratuvarının veya laboratuvarlarının sorumlulukları, görevleri, faaliyet alanları ve ulusal ve uluslararası referans laboratuvarları ile koordinasyonları Bakanlık ve ilgili Bakanlıklarca belirlenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin ekinde yer alan hastalıkların izlenmesine 2016’ya kadar başlanır.
Yürürlük
MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 14 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.
