30 Mart 2010 SALI           Resmî Gazete     Sayı : 27537

YÖNETMELİK

Çevre ve Orman Bakanlığından:

AMBALAJ ATIKLARININ KONTROLÜ YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK

MADDE 1 –

24/6/2007 tarihli ve 26562 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ambalaj Atıklarının Kontrol Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (k) ve (s) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“k) Geçici faaliyet belgesi: 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelikte düzenlenen belgeyi,”

“s) Çevre lisansı: Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelikte düzenlenen lisansı,”

MADDE 2 –

Aynı Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendinde, 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (f) bendinde, 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde, 27 nci maddesinin altıncı fıkrasında, 28 inci maddesinin ikinci fıkrasında, 33 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ç) ve (d) bentlerinde ve 34 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan “lisans” ibareleri “çevre lisansı” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 3 –

Aynı Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde, 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde, 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde ve 18 inci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “lisans”, “lisans ve geçici çalışma izni” ve “lisans/geçici çalışma izni” ibareleri “çevre lisansı/geçici faaliyet belgesi” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 4 –

Aynı Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde, 12 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, 23 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde, 23 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, 26 ncı maddesinin dördüncü fıkrasında, 31 inci maddesinin birinci fıkrasında ve 36 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “lisanslı” ibareleri “çevre lisanslı” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 5 –

Aynı Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde, 23 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinde, 25 inci maddesinin birinci fıkrasında, 27 nci maddesinin ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralarında, 28 inci maddesinin ikinci fıkrasında ve 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “lisanslı” ,“lisanslı geçici çalışma izinli”, “lisanslı/geçici çalışma izinli” ibareleri “çevre lisanslı/geçici faaliyet belgeli” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 6 –

Aynı Yönetmeliğin 23 üncü maddesinin beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“(5) Belgelendirmelerde, toplama ayırma tesislerinin çıkış rakamları esas alınır. Tesislerin çevre lisanslı oldukları dönemlere ait belgeler geçerlidir. Çevre lisansı alan tesislerin, geçici faaliyet belgesi ile topladıkları ambalaj atıklarına ilişkin belgeler de Bakanlıkça kabul edilir. Ambalaj atıklarının geri kazanılması faaliyetlerine ilişkin belgeler, ait oldukları yıl için geçerli olup, takip eden yılın Şubat ayı sonuna kadar Bakanlığa gönderilir.”

MADDE 7 –

Aynı Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi, 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi, 34 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendi, 35 inci maddesi ve Ek 6/A ile Ek 6/B’si yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 8 –

Aynı Yönetmeliğin Altıncı Bölümünün başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ambalaj Atıkları Geri Kazanım Tesislerine Çevre Lisansı Alınması”

MADDE 9 –

Aynı Yönetmeliğin 32 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Çevre Lisansı Alınması

MADDE 32 – (1) Ambalaj atıklarının toplanması ayrılması ve geri dönüştürülmesi amacıyla faaliyet göstermek isteyen gerçek ve tüzel kişiler, tesisleri için çevre lisansı almak zorundadırlar. Çevre lisansı alınması işlemlerinde Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.

(2) Çevre lisansına konu tesislerden toplama ayırma tesisleri 33 üncü, geri dönüşüm tesisleri ise 34 üncü maddede belirtilen kriterleri sağlamak zorundadır.

(3) İl çevre ve orman müdürlüğü uygunluk yazısı, tesislerin yerinde incelenmesinin ardından tesislerin bu kriterleri sağlandığının tespit edilmesi halinde ilgili tesislere geçici faaliyet belgesi başvurusunu tamamlamak üzere verilir. Bu uygunluk yazısı şartlı verilemez.

(4) Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik kapsamında geçici faaliyet belgesini alan toplama ayırma tesisi işletmesi ile il ve/veya ilçe belediyeleri, piyasaya sürenler ve/veya yetkilendirilmiş kuruluşlar arasında bir sözleşme yapılır. Yapılan sözleşme doğrultusunda ambalaj atığı yönetim planı hazırlanır ve ilgili belediye tarafından Bakanlığa onaylanmak üzere sunulur. Bu planda; nüfus, oluşan atık miktarı, atık kompozisyonu, kaynakta ayrı toplama konusunda verilecek eğitim programları, kullanılacak toplama araçları, poşet ve/veya konteyner sayıları, kapasiteleri, ayrı toplama noktaları, ayrı toplama gün ve saatleri, ambalaj atıklarının toplanacağı cadde, sokak ve mahalle sayıları ve benzeri bilgiler yer alır. Ambalaj atıkları yönetim planına ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir. Sunulan ambalaj atığı yönetim planı uygun bulunması halinde onaylanır.

(5) Toplama ve ayırma tesisi ile geri dönüşüm tesisleri geçici faaliyet belgesi aldıkları süre içerisinde toplanan ayrılan ve geri dönüştürülen ambalaj atıklarına ilişkin verileri her ay düzenli olarak internet ortamında doldurarak il çevre ve orman müdürlüğüne gönderir. Toplama ayırma tesisleri için; ilgili belediye tarafından Bakanlığa sunulan ambalaj atığı yönetim planındaki gelişme durumuna ilişkin rapor, çevre lisansı bulunan işletme, piyasaya sürenler ve/veya yetkilendirilmiş kuruluşlar ile birlikte hazırlanarak yine ilgili belediye tarafından altı ayda bir il çevre ve orman müdürlüğü aracılığıyla Bakanlığa sunulur.

(6) Toplama ayırma tesisi çevre lisansının yenilenmesinde, altı ayda bir Bakanlığa sunulacak olan gelişme raporları da dikkate alınır.

(7) İl çevre ve orman müdürlüğü çevre lisansı/geçici faaliyet belgesi alan tesisleri, Bakanlığa, ilgili belediyeye ve yetkilendirilmiş kuruluşlara bildirir.

(8) Fabrikalardan kaynaklanan defolu ürünleri, piyasaya sürülmemiş ambalajlar ve benzeri üretim artıkları ile ambalaj atığı tanımına girmeyen boru, saç levha, demir-çelik hurdaları, kumaş atıkları ve benzeri ambalaj dışı diğer değerlendirilebilir atıkları toplayan ayıran ve geri dönüştüren işletmeler bu Yönetmelik kapsamı dışındadır.”

MADDE 10 –

Bu Yönetmelik 1/4/2010 tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 11 –

Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı yürütür.

Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
24/6/2007	26562
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
6/11/2008	27046

Resmi Gazete Tarihi: 30.07.2008 Resmi Gazete Sayısı: 26952

ATIK YAĞLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİBÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve İlkeler

Amaç

MADDE 1 –(1) Bu Yönetmeliğin amacı, atık yağların üretiminden bertarafına kadar;

a) Çevreye zarar verecek şekilde doğrudan veya dolaylı bir biçimde alıcı ortama verilmesinin önlenmesine,

b) Çevre ve insan sağlığına zarar vermeden geçici depolanmasına, taşınmasına, bertaraf edilmesine,

c) Atık yağların yönetiminde gerekli teknik ve idari standartların oluşturulmasına,

ç) Geçici depolama, işleme ve bertaraf tesislerinin kurulması ile bu tesislerin çevreyle uyumlu yönetimi amacıyla gerekli prensip ve programların belirlenmesine

dair usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –(1) Bu Yönetmelik, EK-1’de belirtilen I., II. ve III. kategori atık yağların üretimi, geçici depolanması, toplanması, taşınması, işlenmesi, bertarafı, ithalat ve ihracatı ile transit geçişine ilişkin yasak, sınırlama ve yükümlülükleri, alınacak önlemleri, yapılacak denetimleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (Değişik:RG-5/11/2013-28812)

(1) Bu Yönetmelik 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 8, 11 ve 12 nci maddeleri ile 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (i) bentlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Atık motor yağı: Belirli bir kullanım süresi sonucunda motorlu araçlardan kaynaklanan ve orijinal kullanım amacına uygun olmayan atık yağları,

b) Atık motor yağı üreticisi: Atık motor yağlarını üreten, kaynağının bilinmemesi durumunda ise atık motor yağlarını mülkiyetinde bulunduran gerçek ve tüzel kişileri, kurum ve kuruluşları,

c) Atık sanayi yağı: Her türlü sanayi dalından kaynaklanan atık endüstriyel yağları,

ç) Atık Yağ Beyan Formu: Ek-2’de yer alan formu,

d) Atık yağ: Kullanılmış benzinli motor, dizel motor, şanzıman ve diferansiyel, transmisyon, gres ve diğer özel taşıt yağları ile hidrolik sistem, türbin ve kompresör, kızak, açık-kapalı dişli, sirkülasyon, metal kesme ve işleme, metal çekme, tekstil, ısıl işlem, ısı transfer, izolasyon ve koruyucu, izolasyon, trafo, kalıp, buhar silindir, pnömatik sistem koruyucu, gıda ve ilaç endüstrisi, kağıt makinesi, yatak ve diğer özel endüstriyel yağlar ve endüstriyel gresler, kullanılmış kalınlaştırıcı, koruyucu, temizleyici ve benzeri özel müstahzarlar ve kullanıma uygun olmayan yağ ürünlerini,

e) Atık yağların toplanması: Atık yağların üreticisinden kategorilerine göre sınıflandırılarak alınıp lisanslı işleme ve bertaraf noktasına kadar lisanslı atık taşıyıcılar vasıtasıyla Ulusal Atık Taşıma Formu ile birlikte taşınması amacıyla yapılan tüm işlemleri,

f) Atık yağ üreticisi: Faaliyetleri esnasında Ek-1’de belirtilen atık yağların oluşmasına neden olan, kaynağın bilinmemesi durumunda ise bu atıkları mülkiyetinde bulunduran gerçek ve tüzel kişileri,

g) Bakanlık: Çevre ve Orman Bakanlığını,

ğ)Baz yağ: Rafinerilerde üretilen alifatik, naftanik aromatik ve karışık (alifatik+aromatik) esaslı petrol ürününü veya sentetik olarak (kimyasal yolla) elde edilen yağı,

h) Bertaraf: 5/7/2008 tarihli ve 26927 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek-2 sinde yer alan işlemlerden herhangi birisini,

ı)Enerji geri kazanımı: Atık yağların mevcut yakıta ilave edilerek lisanslı tesislerde enerji amaçlı kullanımını,

i) Geçici depolama: Atık yağların üreticileri tarafından faaliyet sahası içinde geçici olarak muhafaza edilme işlemini veya yağ üreticisi tarafından atık yağüreticisi ile birlikte atık yağların toplanması amacıyla perakende satış ve/veya yağ değiştirme yerlerinde geçici muhafaza etme işlemini,

j)İşleme: Atık yağların tekrar kullanılmasını sağlayan rejenerasyon, rafinasyon ve enerji geri kazanımı işlemlerini,

k) (Değişik: R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾Çevre lisansı: 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelikte düzenlenen lisansı,

l) PCB: 26/12/2007 tarihli ve 26739 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Poliklorlu Bifenil ve Poliklorlu Terfenillerin Kontrolü Hakkında Yönetmelik kapsamına giren maddeleri,

m) Rafinasyon: Atık yağların rafine edilerek, ulusal veya uluslararası standartlar ile şartnamelere uygun baz yağ veya petrol ürünlerine dönüştürülmesi işlemlerini,

n) Rejenerasyon: Atık yağlardan her türlü kirleticinin, oksidasyon ürünlerinin, partiküllerin giderilerek ulusal veya uluslararası standartlar, şartnameler ile kullanım amacına uygun orijinal yağ elde edilmesini,

o) Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği: 14/3/2005 tarihli ve 25755 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği’ni,

ö) Ulusal Atık Taşıma Formu: Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin Ek-9/B’sinde yer alan ve atık yağların toplama ve taşıma işlemlerinde kullanılması zorunlu olan formları,

p) Yağ: Orijinal kullanım amacına uygun olarak piyasaya arz edilen, mineral/sentetik esaslı ve/veya gerekli ilaveleri içeren yağlama ürünlerini,

r) Yağ Beyan Formu: Ek-3’de yer alan Yağ Beyan Formunu,

s) Yağ üreticisi: Rafineri hariç olmak üzere orijinal kullanım amacına uygun olarak yağ üreten, ithal eden veya kendi markası ile piyasaya sürenler veya atık yağları işleyerek ulusal ve uluslararası standart ve şartnamelere uygun baz yağ veya petrol ürünlerine dönüştürebilen tesisleri işleten gerçek ve tüzel kişileri,

ş)Yetkilendirilmiş kuruluş: Atık motor yağlarının toplanması amacıyla, Bakanlıkça belirlenen esaslar dahilinde piyasa payları toplamı en az % 30 olan motor yağı üreticileri tarafından kurulan atık motor yağı toplama organizasyonunu,

t) (Ek:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ (Değişik:RG-5/11/2013-28812) Taşıma lisansı: Atık yağ taşımacılığı yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerin firma ve araçları için alması gereken belgeyi,

ifade eder.

Genel ilkeler

MADDE 5 –(1) Atık motor yağları dahil atık yağlar ile bu yağların işlenmesi sonucu çıkan atıkların insan ve çevreye zarar verecek şekilde sahada boşaltılması veya yenisi ile değiştirilmesi, depolanması, doğrudan veya dolaylı bir biçimde yüzeysel sular ile yeraltı suyuna, denizlere, drenaj sistemleri ile toprağa verilmesi, fuel-oil veya diğer sıvı yakıtlara karıştırılması ve mevcut düzenlemeler ile belirlenen limitleri aşarak hava kirliliğine neden olacak şekilde işlenmesi veya yakılması yasaktır.

(2) Atık yağlara su, çözücüler, PCB, toksik ve tehlikeli maddeler ile diğer maddelerin ilave edilmemesi ve farklı kategorilerdeki atık yağların birbiriyle karıştırılmaması esastır. Atık yağlar, EK-1’de yer alan Atık Yağ Kategorileri ve Müsaade Edilen Kirletici Parametre Sınır Değerlerinde belirtilen kategorilere göre ayrı tank/konteynerlerde geçici depolanır, taşınır, işlenir veya bertaraf edilir. I. kategori atık yağ, II. kategori atık yağla karıştırılırsa II. kategori; I. veya II. kategori atık yağlar, III. kategori atık yağla karıştırılırsa III. kategori atık yağ olarak kabul edilir.

(3) Atık yağ oluşumunun kaynağında en aza indirilmesi, üretiminin kaçınılmaz olduğu durumlarda öncelikle atık yağların geri kazanımı amacıyla rejenerasyonu ve rafinasyonu esastır. II. kategori atık yağlar ile I. kategori atık yağların geri kazanım işlemleri sonucunda ürün kalitesi tutturulamayan atık yağlar Bakanlıktan lisans almış ve 21 inci maddede belirtilen tesislerde enerji geri kazanımı amacıyla kullanılabilir. Geri kazanım imkanı bulunmayan atık yağlar 22 nci maddede belirtilen şekilde Bakanlıktan (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) (1) çevre lisansı almış tehlikeli atık bertaraf tesislerinde bertaraf edilir.

(4) Atık yağların yarattığı çevresel kirlenme ve bozulmadan doğan zararlardan dolayı, atık yağ üreticileri, taşıyıcıları, işleme ve bertarafçıları kusur şartı aranmaksızın sorumludur. Bu faaliyetler sonucu meydana gelen zararlardan ötürü üretici ve piyasaya sürenlerin tazminat sorumluluğu kusurları oranında saklıdır.

(5) Bu Yönetmelik kapsamına giren atık yağların uluslararası ticareti, ithalatı, ihracatı ve transit geçişinde Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

(6) Atık yağlardan kaynaklanan her türlü çevresel zararın giderilmesi için yapılan harcamalar kirleten öder prensibine göre kirliliğe neden olan gerçek ve tüzel kişiler tarafından karşılanır. Sorumluların çevresel zararı durdurmak, gidermek ve azaltmak için gerekli önlemi almaması halinde ve bu önlemlerin yetkili kamu kurum ve kuruluşlarınca doğrudan alınması durumunda yapılan tüm harcamalar 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre atık yağların yönetiminden sorumlu olanlardan tahsil edilir.

İKİNCİBÖLÜM

Görev, Yetki ve Yükümlülükler

Bakanlığın görev ve yetkileri

MADDE 6 –(1) Bakanlık,

a) Atık yağların çevreyle uyumlu bir şekilde yönetimini sağlayan program ve politikaları saptamak, bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik işbirliği ve koordinasyonu sağlamakla,

b) Atık yağ işleme ve bertaraf tesislerine (Değişik ibare: R.G-30/3/2010-27537)(1) çevre lisansı vermekle,

c) Atık yağların çevreyle uyumlu yönetimine ilişkin en yeni sistem ve teknolojilerin uygulanmasında ulusal ve uluslararası koordinasyonu sağlamakla

görevli ve yetkilidir.

Çevre ve şehircilik il müdürlüklerinin görev ve yetkileri (Değişik ibare: RG-5/11/2013-28812)

MADDE 7 –(1) İl çevre ve orman müdürlüğü,

a) Sınırları içinde faaliyette bulunan ve bu Yönetmelik kapsamına giren mevcut ve planlanan atık yağ üreten tesislerle, işleme ve bertaraf tesislerini tespit ederek Bakanlığa bildirmekle,

b) (Değişik:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Atık yağ taşıyıcılarının taşıma lisansı, işleme ve bertaraf tesislerinin çevre lisansı koşullarına uygun olarak çalıştırılıp çalıştırılmadığını düzenli olarak denetlemekle, gerekli idari işlemleri yapmak ve sonucundan Bakanlığa bilgi vermekle,

c) Atık yağların bu Yönetmelikte belirtilen esaslar dışında kullanılmasını, doğrudan ısınmada, enerji üretiminde, inşaat sektöründe, sanayide, motorlu araçlarda ve benzeri şekillerde yasal olmayan yollar ile değerlendirilmesini önlemekle ve denetimler sonucu usulsüz kullanıldığı tespit edilen atık yağların özelliğine uygun olarak en yakın (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾çevre lisansı işleme ve bertaraf tesisine gönderilmesini sağlamakla ve bu Yönetmelikte belirtilen idari yaptırım kararlarını vermekle,

ç) Atık Yağ üreticileri tarafından doldurulan EK -2’ de yer alan atık yağ beyan formlarını toplamak varsa eksiklerinin tamamlanmasını sağlamak ve değerlendirdikten sonra her yıl sonu itibariyle Bakanlığa göndermekle,

d)İşleme ve bertaraf tesislerinden alınacak yıllık raporları ve Ulusal Atık Taşıma Formlarını değerlendirerek, atık yağ kategorilerine göre tesislere kabul edilen atık yağ miktarlarını, elde edilen ürünleri ve bunların miktarları ile kullanım alanlarını ve bu tesislerde geri kazanılamayan atıkların miktarlarını ve nasıl bertaraf edildiklerini yıllık rapor halinde Bakanlığa bildirmekle,

e) Sınırları içinde kayıtlı olan ve atık yağların taşınması hususunda faaliyet gösterecek araçlara ve firmalarına taşıma lisansı vermekle ve faaliyetlerini denetlemekle, lisans verilen araç ve firmaları Bakanlığa bildirmekle,

f) Sınırları içinde, atık yağların taşınması sırasında meydana gelebilecek kazalara karşı her türlü acil önlemi almak ve gerekli koordinasyonu sağlamakla,

g) Atık yağların etkin ve verimli bir şekilde toplanabilmesi için, lisanslı araçların şehir içi hareketlerini kolaylaştırıcı düzenlemeleri Belediyelerle işbirliği içinde yapmakla

görevli ve yetkilidir.

Belediyelerin görev ve yetkileri

MADDE 8 –(1) Belediyeler,

a) Atık yağları belediye evsel katı atık depolama sahasına kabul etmemekle,

b) Atık yağların su, toprak gibi alıcı ortamlara doğrudan verilmesini ve kanalizasyona boşaltılmasını önlemekle,

c) (Değişik:RG-5/11/2013-28812)Lisanslı atık yağ taşıma araçlarının şehir içi hareketlerini kolaylaştırıcı düzenlemeleri çevre ve şehircilik il müdürlüğü ile işbirliği içinde yapmakla,

görevli ve yetkilidir.

Atık yağ üreticisinin yükümlülükleri

MADDE 9 –(1) Atık yağ üreticileri,

a) Atık yağ üretimini en az düzeye indirecek şekilde gerekli tedbirleri almakla,

b) Atık yağ analizlerini 15 inci maddeye uygun olarak yapmak veya yaptırmakla, atık yağları kategorilerine göre ayrı ayrı 18 inci maddede belirtilen şekilde geçici depolamakla,

c) Tesisten kaynaklanan farklı kategorideki atık yağları birbirleriyle, PCB ve diğer tehlikeli atıklarla karıştırmamakla, tehlikeli atıkla kirlenmiş yağların bertarafı için Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine uymakla,

ç) (Değişik:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Atık yağların taşıma lisansı almış taşıyıcılar vasıtasıyla çevre lisanslı işleme ve bertaraf tesislerine gönderilmesini sağlamakla,

d) Atık yağların tesis dışına taşınması durumunda Ulusal Atık Taşıma Formunu doldurmakla,

e) (Değişik:RG-5/11/2013-28812)26 ncı maddeye göre kayıt tutmakla ve EK-2’de yer alan Atık Yağ Beyan Formunu doldurarak takip eden bir sonraki yılın Şubat ayı sonuna kadar çevre ve şehircilik il müdürlüğüne göndermekle,

f) (Değişik:RG-5/11/2013-28812)Atık yağların taşınmasında üretici ile işleme veya bertaraf tesisi işletmecisi arasında uyuşmazlık çıkması halinde, bu uyuşmazlık giderilemezse on beş gün içinde uyuşmazlığı çevre ve şehircilik il müdürlüğüne bildirmekle, bu süre içinde uyuşmazlığa konu olan atık yağları kendi depolarında muhafaza altına almakla,

yükümlüdür.

Motor yağı üreticilerinin ve ithalatçılarının yükümlülükleri

MADDE 10 –(1) Motor yağı üreticileri ve ithalatçıları,

a) Kullanım sonrası ortaya çıkan atık motor yağlarının bu Yönetmelikte belirtilen kurallar doğrultusunda toplanmasını, işleme ve bertaraf edilmesini veya ihracatını sağlamakla ve bununla ilgili olarak Bakanlığa beyanda bulunmakla, bu atıkların Yönetmeliğe uygun olarak yönetimlerini sağlamak amacıyla gerekli harcamaları karşılamakla,

b) Atık motor yağlarının toplanması amacıyla gerekli sistemi kurmak veya kurulmasını sağlamakla, uygun geçici depoların belirlenmesini temin etmekle, işleme veya bertaraf tesislerini kurmak veya kurdurtmakla, bu amaçla Bakanlıktan (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) (1) çevre lisansı almakla, kurulu olan tesislerden yararlanmakla,

c) Piyasaya sunduğu motor yağının ambalaj kaplarının etiketlerinde ve satış yerleri ile geçici depolama noktalarında; atık yağların bu Yönetmelik hükümleri doğrultusunda toplanması, geçici depolanması, işleme ve/veya bertaraf edilmesini sağlayacak prosedüre ilişkin EK-4/A, EK-4/B ve EK-4/C’de yer alan uyarıların ve sembolün kullanıcının görebileceği yer ve şekillerde bulunmasını sağlamakla,

ç) Kendileri veya yetkilendirilmiş kuruluşa katılmak suretiyle atık motor yağlarının toplanmasını ve bu Yönetmelik esasları doğrultusunda yönetimlerini sağlamak amacıyla, halkın eğitimi ve bilinçlendirilmesine yönelik çalışmaları yapmakla,

d) Her yıl sonu itibariyle atık yağ toplama, taşıma, işleme ve bertaraf faaliyetleri ile mevcut durum, yaşanan sorunlar, planlanan ve yapılan yatırımlar, toplama ve işleme hedefleri hakkında rapor hazırlayarak Bakanlığa sunmakla

yükümlüdür.

Atık yağ rafinasyon ve rejenerasyon tesisi işletmecilerinin yükümlülükleri

MADDE 11 –(1) Atık yağ rafinasyon ve rejenerasyon tesisi işletmecileri,

a) Tesislerini bu Yönetmelikle belirlenen esaslara uygun olarak kurmak, Bakanlığın proje değişikliği talep etmesi durumunda bu şartları yerine getirmek ve Bakanlıktan (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾ çevre lisansı almakla,

b) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan üretim lisansı almakla,

c) (Değişik:RG-5/11/2013-28812)Tesise gelen atık yağların analizini yaparak veya yaptırarak EK-1’de yer alan Atık Yağ Kategorileri ve Müsaade Edilen Kirletici Parametre Sınır Değerlerinde belirtilen kullanım esaslarına uygunluğunu belgelemekle, uygun bulunan atık yağın Ulusal Atık Taşıma Formunu imzalayarak teslim almak ve bu atık taşıma formlarını bir ay içinde çevre ve şehircilik il müdürlüğüne göndermekle,

ç) Tesise gelen atık yağları PCB ve diğer tehlikeli atıklarla karıştırmamakla, kategorilerine göre ayrı depolamakla, tehlikeli atıkla kontamine olmuş yağları kategori III olarak belirleyip bunlar için Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine uymakla,

d) Personel eğitimi yapmak, acil önlem planlarını hazırlamak ve 26 ncı maddeye göre kayıt tutmakla, bu kayıtları aylık olarak Bakanlığa göndermekle,

e) Tesisin risk taşıyan bölümlerinde çalışan personelin her türlü güvenliğini sağlamakla ve bu bölümlere izinsiz girişleri önlemekle,

f) (Değişik:RG-5/11/2013-28812)Acil önlemlerle ilgili eğitimli personel bulundurmak ve acil durum söz konusu olduğu zaman ilgili çevre ve şehircilik il müdürlüğü ve Bakanlığa bilgi vermekle,

g) Çevreye zarar verilmemesi için gerekli tedbirleri almak, bu amaçla proses sonucu oluşan atık miktarı ile bunların tehlikeli özelliklerinden kaynaklanan riskleri en aza düşürecek yöntem ve teknolojileri tercih etmek ve proses atıklarını Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak bertaraf etmekle,

ğ) (Değişik:RG-5/11/2013-28812)Taşıma formu ve lisans belgesi olmayan taşıyıcılardan gelen atık yağları tesise kabul etmemekle ve durumu ilgili çevre ve şehircilik il müdürlüğüne bildirmekle,

h) Tesisin işletilmesini (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾çevre lisansı koşulları doğrultusunda Bakanlığın talep ettiği şekilde yapmakla

yükümlüdür.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Atık Yağların Toplanması ve Analizi

Yağ üretim beyanı

MADDE 12 – (1) Yağ üreticileri, bir önceki yıl piyasaya sürülen yağ miktarlarını EK-3’de yer alan Yağ Beyan Formu ile her yıl Şubat ayı sonuna kadar Bakanlığa bildirmekle yükümlüdür. Söz konusu bildirim yetkilendirilmiş kuruluşlar tarafından üyeleri adına topluca yapılabilir.

Atık motor yağlarının toplanması

MADDE 13 –(1) Atık motor yağları, motor yağı üreticileri veya bunların yetkilendirilmiş kuruluşları tarafından toplanır. Bunlar dışındaki gerçek ve tüzel kişiler tarafından atık motor yağları toplanmaz. Motor yağı üreticileri, ülkenin her yanından atık motor yağlarını toplayacak şekilde sistem kurmak ve bu sistemi etkin olarak çalıştırmakla yükümlüdür.

Atık sanayi yağlarının toplanması

MADDE 14 –(1) Her türlü sanayi dalından kaynaklanan atık sanayi yağlarının, kategori testleri yaptırılarak atık üreticisi tarafından uygun yöntemlerle işlenmesi veya bertaraf ettirilmesi sağlanır. Bu yağları işleyecek veya bertaraf edecek tesislerin Bakanlıktan (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) (1) çevre lisansı alması zorunludur.

Atık yağ analizi

MADDE 15 –(1) Kullanılan yağ türünde değişiklik yapılmaması durumunda atık yağ kategori analizleri atık üreticisi tarafından bir kez yaptırılarak EK-2’de yer alan Atık Yağ Beyan Formuyla Bakanlığa beyanda bulunulur. Atık yağ kategori analizleri yetkilendirilmiş kuruluşlar, işleme veya bertaraf tesisleri tarafından yaptırılmış olan atık yağ üreticileri, tekrar bir analiz yaptırmaya gerek olmadan bu analizleri kullanabilir. Atık yağ kategorisini etkileyecek koşulların oluşması durumunda atık yağ analizi yenilenerek Bakanlığa bilgi verilmesi zorunludur.

(2) Atık yağ analizleri, EK-1’de yer alan Atık Yağ Kategorileri ve Müsaade Edilen Kirletici Parametre Sınır Değerlerinde belirtilen parametrelere göre Bakanlıkça yetki verilen özel veya kamu kurum ve kuruluşlarına ait laboratuarlarda yaptırılır.

(3) Atık motor yağlarının toplanması aşamasında motor yağı üreticileri veya bunların yetkilendirilmiş kuruluşlarınca kategori analizleri aylık olarak yaptırılarak Ulusal Atık Taşıma Formlarıyla birlikte Bakanlığa gönderilir.

(4)İşleme ve bertaraf tesislerinin atık yağ kabul analizleri bu tesisler tarafından yaptırılarak ilgili Ulusal Atık Taşıma Formuna eklenerek aylık olarak Bakanlığa gönderilir. Yetkilendirilmiş kuruluşlardan atık motor yağı tedarik eden tesisler ikinci kez atık yağ analizi yaptırmakla yükümlü değildir. Ancak bu tesisler işletme güvenliği için bu analizleri tekrarlayabilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Taşıma ile İlgili Hükümler

Atık yağların taşınması

MADDE 16 – (Değişik:RG-5/11/2013-28812)

(1) Atık yağların taşınmasına ilişkin hususlar Bakanlıkça diğer düzenleyici işlemler ile belirlenir.

Araçlarda ulusal atık taşıma formu bulundurma zorunluluğu

MADDE 17 – (Değişik: RG-5/11/2013-28812)

(1) Ulusal Atık Taşıma Formlarının kullanılmasına ilişkin hususlar Bakanlıkça diğer düzenleyici işlemler ile belirlenir.

BEŞİNCİBÖLÜM

Geçici Depolama, İşleme ve Bertaraf

Geçici depolama

MADDE 18 –(1) Atık yağlar 20 nci maddenin birinci fıkrasının (f) bendinde teknik detayları verilen geçirimsiz zemin üzerine yerleştirilmiş tanklar/konteynerler içinde toplanır. Farklı kategorideki atık yağlar için farklı tank/konteyner kullanılır. Atık yağ geçici depolama tankları/konteynerleri göstergeli, aşırı dolmayı önleyici tertibata sahip olmak zorundadır. Tanklar/konteynerler işaretli yere kadar doldurulur ve hiçbir zaman tam dolu bırakılmaz. Tanklar/konteynerler kolayca doldurulabilir ve boşaltılabilir olmak zorundadır. Tankların/konteynerlerin ağzı yeterli büyüklükte ve kapalı, diplerinde toplanmış katı veya çamurumsu çökeltilerin temizlenmesi için gerekli düzeneğe sahip olmak ve yağmur suyundan korunmak zorundadır.

(2) Atık yağlar, kırmızı renkli ve üzerinde “Atık Yağ” ibaresi yer alan tank/konteynerlerde depolanır. Farklı kategorilerdeki atık yağlar birbirleriyle karıştırılmaz. Bu tankların içine su, benzin, fuel-oil, boya, deterjan, solvent, antifiriz ve motorin gibi herhangi yabancı bir madde karıştırılmaz.

Atık motor yağları için geçici depolama tankları/konteynerleri

MADDE 19 –(1) Motor yağı üreticisi, atık motor yağlarının toplanması amacıyla satışyerlerine yakın noktalarda, araç bakım-muayene servis istasyonlarında, akaryakıt satış istasyonlarında ve benzeri yerlerde atık motor yağı geçici depolama noktaları oluşturur. EK-4/A’da yer alan uyarı ve bilgiler ile EK-4/C’de yer alan sembol, tüketicilerin ve kullanıcıların görebileceği ve bilgilenebileceği şekilde bu noktalarda bulundurulur.

(2) Atık motor yağı geçici depolama tanklarının/konteynerlerinin hacmi en az 200 lt ve en fazla 1250 lt’dir. Atık motor yağları, kırmızı renkli, üzerinde “Atık Yağ” ibaresi yer alan ve yağmur suyundan korunan tank/konteynerlerde depolanır. Araçlardan çıkan yağ filtreleri atık motor yağı geçici depolama tanklarının yanında bulunan ayrı bir kapaklı konteynerde biriktirilir. Kesinlikle çöp kutusuna atılmaz veya çöp depolama alanına gönderilmez. Kullanılmış yağ filtresi konteyneri üzerinde “Yağ Filtresi” yazmak ve yağmur suyundan korunmak zorundadır. Bu filtreler boşaltıldıktan sonra Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği kapsamında depolanır ve bertaraf edilir.

Atık yağ rafinasyon ve rejenerasyon tesisleri için özel şartlar

MADDE 20 –(1) Atık yağ rafinasyon ve rejenerasyon tesislerinde;

a) Atık yağ rafinasyon ve rejenerasyon tesislerinde EK-1’de yer alan Atık Yağ Kategorileri ve Müsaade Edilen Kirletici Parametre Sınır Değerlerinde belirtilen özellikteki atık yağlar işlenir.

b) Tesiste giriş bölümü, atık kabul ünitesi, depolama sahası, laboratuvar, proses ve diğer çalışma bölümleri bulunur.

c) Tesis, atık yağ nakliye araçlarının giriş çıkışına ve konteyner veya tanklardaki yağı almaya uygun olmak zorundadır.

ç) Tesisin çevresi çit veya duvarla çevrilir ve bu alana personelden başkasının izinsiz girmesi yasaklanır.

d) Tesis içinde kullanılan tank veya konteynerler göstergeli ve aşırı dolmayı önleyici tertibata sahip olmak zorundadır. Tank veya konteyner hiçbir zaman tam dolu bırakılmaz, içlerine amaçları dışında başka hiçbir ürün konulmaz. Bu tanklar, tank diplerinde toplanmış katı veya çamurumsu çökeltilerin gerektiğinde temizlenebilmesi için gerekli düzeneğe sahip olmak zorundadır.

e) Tesise gelen lisanslı araç atık yağla birlikte kabul biriminde tartıldıktan sonra numune alma yerine gider. Araç sürücüsü numune alma yerinde laboratuvar sorumlusu gözetiminde numuneyi alır. Tank içinde gelen atık yağlar numune almadan önce homojen hale getirilir. Varillerle gelen atık yağlardan numune alındıktan sonra varillerin kapakları hemen kapatılır. Numunelerin üç ay saklanması zorunludur.

f) Tesis alanının atık yağ ile temasta olan kısımlarında zemin geçirimsizliğinin sağlanması zorunludur. Bu amaçla kalınlığı en az 25 cm olan betonarme zeminin ve havuzlama yan duvarlar içlerinin, dökülmelere karşı geçirimsizliğini sağlamak amacıyla epoksi boya, geomembran ve benzeri tecrit malzemesi ile kaplanması gereklidir. Atık kabul alanı yağmura karşı korunur.

g) Atık yağ kabul alanında gerekli emniyet tedbirleri ile dökülme ve sızmalara karşı gerekli önlemler alınır.

ğ)Güvenlik ve kolay müdahale için ayaklı tanklar tercih edilir. Tanklar kırmızı renkli ve üzerindeki etiketlerde “Atık Yağ” ibaresi bulunur. Farklı türdeki atık yağlar aynı tanka konulmaz. Bu tanklar, taşmaya neden olmayacak ve en az tank kapasitesi kadar hacme sahip güvenlik havuzu içinde bulunur. Tankların bulunduğu alanda köpüklü yangın söndürme ve sulu tank soğutma sistemleri bulundurulur.

h) Atık yağ taşıyan borular, sızma veya herhangi bir nedenle akmaya karşı koruma altına alınır. Atık yağ taşıyan borular temiz su taşıyanların altında bulunur. Pompa basınçları boruların hasar görmeyecek şekilde tasarlanır ve ayarlanır.

ı)Sahada ortaya çıkan yağmur suları, yıkama ve benzeri atık sular ayrı olarak toplanarak, Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinde yer alan sınır değerlere uygun şekilde arıtılır.

i) Tesis içinde meydana gelebilecek döküntü ve sızıntıları önlemek amacıyla yeterli miktarda emici bulundurulur. Kullanılmış emici malzemeler Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğine göre bertaraf edilir.

j) Çalışma alanlarında oluşan gürültü, Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği kriterleri doğrultusunda en son tekniklerle mümkün olduğunca azaltılır.

k) Rafinasyon ve rejenerasyon tesislerinin ISO 14001 veya eşdeğeri çevre yönetim sistemine sahip olması gerekmektedir. Tesisler, (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) (1) çevre lisansı aldıktan sonra bir yıl içinde çevre yönetim sistemini kurmak ve buna ilişkin belgeyi Bakanlığa göndermek zorundadır.

Atık yağların enerji geri kazanımı amacıyla kullanımı

MADDE 21 –(1) II. kategori atık yağlar ile I. kategori atık yağların geri kazanım işlemleri sonucunda ürün kalitesi tutturulamayan atık yağlar, enerji geri kazanımı amacıyla mevcut yakıta ilave edilerek kullanılabilir. Bu amaçla Bakanlıktan (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) (1) çevre lisansı alınması zorunludur. Buna ilişkin idari ve teknik esaslar Bakanlıkça belirlenir.

Atık yağların bertarafı

MADDE 22 –(1) (Değişik:R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾ Geri kazanıma uygun olmayan ve tehlikeli atık yakma tesislerinde bertaraf edilmesi gereken III. Kategori atık yağlar ile geri kazanım işlemlerinde ortaya çıkan tehlikeli nitelikli atıklar ve bunlarla kirlenmiş malzemeler ve de atık yağ depolama tanklarının dip çamurları Bakanlıktan çevre lisansı almış tesislerde bertaraf ettirilir.

ALTINCI BÖLÜM

(Değişik bölüm başlığı:R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾

Çevre Lisansı Alınması ve Geri Kazanım Ürünlerinin Pazarlanmasına İlişkin Hükümler

Çevre lisansı alınması

MADDE 23 – (Başlığı ile birlikte değişik:R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾

(1) Atık yağ rafinasyon ve rejenerasyon tesisi kurmak ve/veya işletmek isteyen gerçek ve tüzel kişiler Bakanlıktan çevre lisansı almak zorundadırlar. Çevre lisansı alınması işlemlerinde Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır. Söz konusu Yönetmeliğin Ek-3 C sinde yer alan Teknik Uygunluk Raporunun içeriği, bu Yönetmelik kapsamında Bakanlıkça yapılacak çalışmalarla belirlenir.

Lisansın iptali

MADDE 24 – (Mülga:R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾

Geri kazanım ürünlerinin satışına ilişkin hükümler

MADDE 25 –(1) Geri kazanım ürünleri tehlikeli atık içermez. Bu ürünler için PCB parametresi I. Kategori atık yağlar için belirlenen sınır değeri aşamaz.

(2) Geri kazanılan yağlama yağlarının piyasaya tekrar ürün olarak sürülebilmesi, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun düzenleme, yönlendirme, gözetim ve denetimine tabidir. Bu amaçla Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan lisans alınması zorunludur.

(3) 10/9/2004 tarihli ve 25579 Sayılı Resmî Gazete’de Yayımlanan Petrol Piyasasında Uygulanacak Teknik Kriterler Yönetmeliğine göre atık yağların geri dönüşümüyle elde edilen yağların piyasaya sunumunda ambalaj üzerine okunacak şekilde “ATIK YAĞDAN ÜRETİLMİŞTİR” ifadesinin konulması zorunludur.

YEDİNCİBÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Kayıt tutma yükümlülüğü

MADDE 26 –(1) Atık yağ üreticileri, yetkilendirilmiş kuruluşlar, yağ üreticileri, işleme ve bertaraf tesisleri, 5/7/2008 tarihli ve 26927 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin EK-IV’ünde belirtilen atık kodlarını esas alarak atık yağlara ilişkin işlemler hakkında kayıt tutmakla yükümlüdür. Bu amaçla;

a) Atık yağ üreticilerince atık yağ beyan formu, analiz belgesi ve ulusal atık taşıma formu,

b) Yağ üreticilerince yağ beyan formu,

c) Motor yağı üreticileri ve yetkilendirilmiş kuruluşlarca yağ beyan formu, analiz belgesi, ulusal atık taşıma formu, fatura ve sevk irsaliyesi,

ç) İşleme ve bertaraf tesislerince analiz belgesi, ulusal atık taşıma formu, atık alış ve ürün satış faturaları ile sevk irsaliyesi

kullanılır.

(2) Bu belgeler atık yağ üreticileri, yetkilendirilmiş kuruluşlar, yağ üreticileri, işleme ve bertaraf tesisleri tarafından en az beş yıl süreyle muhafaza edilir.

Tüketicinin bilgilendirilmesi

MADDE 27 –(1) Yağ üreticileri, atık yağların kaynakta uygun bir şekilde biriktirilmesi ve toplanması için halkın bilgilendirilmesi ve bilinçlendirilmesine yönelik eğitim ve kampanyaları düzenlemekle yükümlüdür.

(2) Ayrıca, motor yağlarını üretenler, kendi markaları ile piyasaya sürenler veya ithal edenler, motor yağlarının satış yerlerinde, geçici depolama noktalarında ve ilgili diğer yerlerde EK-4/A’da yer alan uyarı ve bilgiler ile EK-4/C’de yer alan sembol, motor yağlarının dolum yapıldığı ambalajların etiketlerinde ise EK- 4/B’de yer alan uyarı ve bilgiler ile EK-4/C’de yer alan sembolü tüketicilerin ve kullanıcıların görebileceği ve okuyabileceği şekilde bulundurmak zorundadır. Bu sembol, sarı renk ile karakterize edilen bir yağ damlası ile bu damla içinde yer alan yeşil renkli birbirini takip eden üç adet dairesel ok işaretinden oluşur. Sembol; ürün etiketinin açıklayıcı ibareler yazan yüzünde, kullanılan şirket logosunun en az % 20 alanı kadar büyüklükte veya 0.5 cm2’den küçük olmayacak şekilde yerleştirilir.

Yürürlükten kaldırılan yönetmelik

MADDE 28 –(1) 21/1/2004 tarihli ve 25353 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Çevre yönetimi sisteminin kurulması

GEÇİCİMADDE 1 –(1) Bakanlıktan lisans almış olan mevcut rafinasyon ve rejenerasyon tesisleri, 20 inci maddenin birinci fıkrasının (k) bendi gereğince çevre yönetim sistemlerini bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren bir yıl içinde kurmak ve buna ilişkin belgeyi Bakanlığa göndermekle yükümlüdür.

Atık yağların taşınması ve taşıma araçlarının lisans alma zorunluluğu

GEÇİCİMADDE 2 – (Mülga: RG-5/11/2013-28812)

Atık yağ taşıma araçları için teknik şartların sağlanması

GEÇİCİMADDE 3 – (Mülga: RG-5/11/2013-28812)

Yürürlük

MADDE 29 –(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 30 – (Değişik:RG-5/11/2013-28812)

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.

__________

(1) Bu Yönetmelikte yapılan değişiklikler /4/2010 tarihinde yürürlüğe girer.

	Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
30/7/2008	26952
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Mevzuatın Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
1.	31/7/2009	27305
2.	30/3/2010	27537
2.	5/11/2013	28812

EK-1

ATIK YAĞKATEGORİLERİ VE

MÜSAADE EDİLEN KİRLETİCİ PARAMETRE

SINIR DEĞERLERİ

I. KATEGORİ ATIK YAĞ: Bu kategoride yer alan atık yağlardaki PCB, toplam halojen ve ağır metal gibi kirleticiler aşağıdaki tabloda verilen sınır değerlerin altındadır. Bu kategorideki atık yağların öncelikle rejenerasyon ve rafinasyonyolu ile geri kazanımlarının sağlanması gerekmektedir. Bu kategorideki yağlar 21 nci maddede belirtilen koşullar nedeniyle enerji geri kazanımı amacıyla kullanılabilir.

II. KATEGORİ ATIK YAĞ: Bu kategorideki atık yağlar Bakanlıktan (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537)çevre lisansı almış tesislerde enerji geri kazanımı amacıyla kullanıma uygun atık yağlardır. Ancak klorür, toplam halojen ve PCB parametreleri aşılmayan endüstriyel atık yağların rejenerasyon ve rafinasyon yoluyla geri kazanımı mümkündür.

III. KATEGORİ ATIK YAĞ: Bu kategoride yer alan atık yağlardaki ağır metaller aşağıdaki tabloda verilen sınır değerlerin üzerindedir. Klorür ile toplam halojenler 2000 ppm’in, PCBise 50 ppm’in üzerindedir. Rejenerasyon ve rafinasyona uygun olmayan, yakıt olarak kullanılması insan ve çevre sağlığı açısından risk yaratan ve (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537) çevre lisansı tehlikeli atık yakma tesislerinde yakılarak zararsız hale getirilmesi gereken atık yağlardır.

TABLO

Kirleticiler	Müsade Edilen Sınır Değerleri(I.Kategori Atık Yağ)	Müsade Edilen Sınır Değerleri(II.Kategori Atık Yağ)	Müsade Edilen Sınır Değerleri(III.Kategori Atık Yağ)
Arsenik	< 5 ppm	Max. 5 ppm	> 5 ppm
Kadmiyum	< 2 ppm	Max. 2 ppm	> 2 ppm
Krom	< 10 ppm	Max. 10 ppm	> 10 ppm
Klorür	Max. 200 ppm	Max. 2000 ppm	> 2000 ppm
Kurşun	< 100 ppm	Max. 100 ppm	> 100 ppm
Toplam Halojenler	Max. 200 ppm	Max. 2000 ppm	> 2000 ppm
Poliklorlubifeniller (PCB)(1)	Max. 10 ppm	Max. 50 ppm	> 50 ppm
Parlama Noktası	Min. 38 C	Min. 38 C	–

(1) Atık yağlarda PC Banalizi TSEN 12766-1,TSEN 12766-2, TSEN 12766-3, izolasyon sıvılarında ise TS EN 61619’a göre yapılacaktır. PCB ölçümleri Bakanlığın uygun bulması halinde sektörel bazda yapılabilir.

EK-2

(……) YILINA AİT ATIK YAĞ BEYAN FORMU

1 – Atık yağ üreticisinin;

Adı :

Adres :

Vergi No :

Telefon :

Faks :

E-mail :

2 – Tesiste kullanılan yağların türleri, ticari isimleri ve miktarları (ton/yıl);

a)

b)

c)

ç)

3 – Tesisinizden kaynaklanan atık yağların atık kodunu ve miktarını belirtiniz.

Atık Kodu (*)	Miktarı (Ton/Yıl)

(*) Söz konusu atık kodları 5/7/2008tarihli ve 26927 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin EK-IV ünde yer alan Atık Listesinden faydalanılarak doldurulacaktır.

4 – Tesisinizden kaynaklanan atık yağları kategori ve miktarına göre aşağıdaki tabloda belirtiniz.

Atık Yağ Kategorisi	Miktarı (Ton/Yıl)
I. kategori
II. kategori
III. kategori

(Atık yağ kategori analiz raporu bu Beyan Formu’na eklenecektir.)

5 – Atık yağınız tesisinizde geçici olarak depolanıyor mu? Kısaca depolama yöntem ve tekniğiniz hakkında bilgi veriniz.

6 – Atık yağlarınızı taşıyan aracın lisans numarasını belirtiniz.

7 – Atık yağlarınızı hangi işleme/bertaraf tesislerine gönderiyorsunuz? Lisans numarasını belirtiniz.

Formda verilen bilgilerin doğruluğunu kabul ederek, bu bilgilerin yanlışlığının tespit edilmesi halinde, 2872 sayılı Çevre Kanununun 26 ncı maddesine göre gerçeğe aykırı belge düzenleyenlere verilecek cezaların bilgim dahilinde olduğu hususunda gereğini arz ederim.

Firmayı Temsilen Yetkililerin

Adı, Soyadı, Unvanı ve İmzası

EK-3

YAĞ BEYAN FORMU

1 – FİRMA İLEİLGİLİ BİLGİLER:

Firma Adı :

Adres :

Vergi No :

Telefon :

Faks :

E-mail :

Çevre Sorumlusunun Adı Soyadı:

2 – YAĞ MİKTARI (Bir önceki yıla ait net satış rakamları dikkate alınacaktır.)

YAĞ CİNSİ(Yağ cinsleri aşağıda yer alan parantez içi sınıflandırmaya göre verilecektir.)	MİKTARI (TON/YIL)
1.
2.
3.
4.

Yağ Cinsleri:

a) Taşıt yağları (benzinli motor, dizel motor, şanzıman ve diferansiyel, transmisyon, gres ve diğer özel taşıt yağları),

b) Sanayi yağları (hidrolik sistem, türbin ve kompresör, kızak, açık-kapalı dişli, sirkülasyon, metal kesme ve işleme, metal çekme, tekstil, ısıl işlem, ısı transfer, izolasyon ve koruyucu, izolasyon, trafo, kalıp, buhar silindir, pnömatik sistem koruyucu, gıda ve ilaç endüstrisi, kağıt makinesi, yatak ve diğer özel endüstriyel yağları ve endüstriyel gresleri),

c) Özel müstahzarlar (kalınlaştırıcı, koruyucu, temizleyici ve benzeri)

Formda verilen bilgilerin doğruluğunu kabul ederek, bu bilgilerin yanlışlığının tespit edilmesi halinde, 2872 sayılı Çevre Kanununun 26 ncı maddesine göre gerçeğe aykırı belge düzenleyenlere verilecek cezaların bilgim dahilinde olduğu hususunda gereğini arz ederim.

Firmayı Temsilen Yetkililerin

Adı, Soyadı, Unvanı ve İmzası

EK-4/A

Almış olduğunuz ürünün, kullanım süresi dolup, atık yağ haline geldiğinde insan ve çevre sağlığının korunması amacıyla en yakınınızda bulunan atık yağ geçici depolama, geri kazanım veya bertaraf tesisine teslim edilmesi gerekmektedir. Bu amaçla;1 – Atık yağı; temiz, boş ve ağzı sıkı şekilde kapatılabilir, geniş ağızlı olmayan, sızdırmaz, yere dökülmesine neden olmayacak bir kaba, mümkünse kendi orijinal kabına koyunuz.2 – Atık yağa kesinlikle benzin, fuel oil,deterjan, boya, çözücü, antifriz veya mazot gibi başka sıvı karıştırmayınız, kesinlikle toprağa, suya, kanalizasyon sistemine, çöp konteynerine v.b. ortama dökmeyiniz, soba ve kazanlarda yakmayınız.3 – Yağ filtresini plastik, yırtık olmayan ve yırtılmaya ve delinmeye dayanıklı polietilen plastik bir torbaya koyunuz.

Ek-4/B

-Atık yağı toprağa, suya, kanalizasyona ve çöpe dökmeyiniz.-Herhangi bir petrol ürünü veya kimyasal ile karıştırmayınız.-Soba ve kazanlarda yakmayınız.-Temiz, sağlam ve ağzı sıkı şekilde kapatılmış bir kap içinde en yakın atık yağ toplama noktasına ücretsiz olarak teslim ediniz.-Çocuklardan uzak tutunuz.

Ek-4/C

Geri Kazanılabilir Yağ

EK-5 (Mülga: RG-5/11/2013-28812)

EK – 6 (Mülga: R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾

Resmi Gazete Tarihi: 25.11.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26357

ÖMRÜNÜ TAMAMLAMIŞ LASTİKLERİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, ömrünü tamamlamış lastiklerin;

a) Çevreye zarar verecek şekilde doğrudan veya dolaylı olarak alıcı ortama verilmesinin önlenmesine,

b) Geri kazanım veya bertarafı için toplama ve taşıma sisteminin kurulması, yönetim planının oluşturulması ve ömrünü tamamlamış lastiklerin yönetiminde gerekli düzenlemelerin ve standartların sağlanmasına,

c) İthalatı, ihracatı ile transit geçişine ilişkin sınırlama ve yükümlülüklere,

yönelik idari ve teknik esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, bisiklet ve dolgu lastikleri hariç, ömrünü tamamlamış diğer tüm lastiklerin atıklardan ayrı olarak toplanması, taşınması, geçici depolanması, geri kazanılması, bertarafı, ithalatı, ihracatı ile transit geçişine ilişkin yasal sınırlama ve yükümlülükleri, alınacak önlemleri, yapılacak denetimleri, tabi olunacak hukuki ve cezai sorumlulukları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik;

a) 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi, 8, 11 ve 12 nci maddeleri ile 1/5/2003 tarihli ve 4856 sayılı Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (p) ve (s) bentlerine dayanılarak,

b) 15/5/1994 tarihli ve 21935 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Atıkların Sınırlar ötesi Taşınımının ve Bertarafının Kontrolüne İlişkin Bazel Sözleşmesine paralel olarak,

hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Araç muayene istasyonu: 11/7/2002 tarihli ve 24812 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Araç Muayene İstasyonlarının Açılması, İşletilmesi ve Araç Muayenesi Hakkında Yönetmelikte belirtilen yerleri,

b) Bakanlık: Çevre ve Orman Bakanlığını,

c) Bazel Sözleşmesi: 15/5/1994 tarihli ve 21935 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Atıkların Sınırlar ötesi Taşınımının ve Bertarafının Kontrolüne İlişkin Bazel Sözleşmesini,

ç) Bertaraf: Geri kazanıma uygun olmayan lastiklerin çevreyle uyumlu bir şekilde zararsız hale getirilmesini,

d) Geçici depolama: Bu Yönetmeliğin 15 inci maddesine göre yer seçimi yapılan ve bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen teknik özelliklere göre kurulan ve işletilen ÖTL toplama noktalarını,

e) Geri kazanım: Fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerle ulusal veya uluslararası standartlar ve şartnamelere uygun ürün elde edilmesi, enerji kazanımı ve ilgili standartlara uygun mühendislik uygulamaları amaçlı kullanımları,

f) Kaplamacı: Kaplamalık lastik karkaslarını kaplayıp yeniden kullanılmasını sağlayan gerçek ve tüzel kişileri,

g) Karkas: Sırtındaki dişleri kısmen aşınmış ancak kaplanıp yenilendikten sonra tekrar kullanılabilecek durumdaki kullanılmış lastikleri,

ğ) Kanun: 2872 sayılı Çevre Kanununu,

h) Kota: Bu Yönetmeliğin 17 nci maddesinde belirtilen esaslar doğrultusunda üreticiler tarafından toplanması gereken tonaj bazında ÖTL miktarını,

ı) Lastik: Yolcu ve yük nakil araçları altında bazı bağlayıcı ve güçlendirici bileşenlerle, kauçuktan üretilen, kullanılan takviye malzemesine göre sınıflandırılan araç lastikleri olarak adlandırılan değişik tip ve ebattaki ürünleri,

i) (Değişik:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Çevre lisansı: 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelikte düzenlenen lisansı,

j) Lastik üreticisi: Lastiği imal eden, ürüne adını, ticari markasını veya ayırt edici işaretini koymak suretiyle kendini üretici olarak tanıtan gerçek veya tüzel kişiyi; üreticinin Türkiye dışında olması halinde, üretici tarafından yetkilendirilen temsilciyi ve/veya ithalatçı ile bağımsız ithalatçıları,

k) Orijinal ekipman: Araç üreticisi ve treyler üreticilerine verilen lastikleri,

l) Ömrünü tamamlamış lastik (ÖTL): Faydalı ömrünü tamamladığı belirlenerek araçtan sökülen orijinal veya kaplanmış, bir daha araç üzerinde lastik olarak kullanılamayacak durumda olan ve üretim esnasında ortaya çıkan ıskarta lastikleri,

m) Ömrünü tamamlamış lastik üreticisi: Lastiği araçlarında kullanarak ÖTL oluşumuna sebep veren gerçek ve tüzel kişiler ile ÖTL oluşumuna sebep verenin bilinmemesi durumunda ise ÖTL’leri zilyetliğinde veya mülkiyetinde bulunduran gerçek ve tüzel kişileri,

n) Yetkili taşıyıcı: Bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesinde belirtilen özelliklere sahip araçları olan ve kota kapsamında üretici ile sözleşme yapmış gerçek ve tüzel kişileri,

ifade eder.

Genel ilkeler

MADDE 5 – (1) ÖTL yönetimine ilişkin ilkeler şunlardır:

a) Geri kazanım ve bertaraf işlemlerinin, hava, su, toprak, bitki ve hayvanlar üzerinde tehlike yaratmadan, ses ve koku yoluyla çevreye herhangi bir olumsuz etkide bulunmadan ve doğal çevre ile koruma alanlarına zarar vermeden yapılması zorunludur.

b) ÖTL’lerin geri kazanımı esastır.

c) Lastik üreticileri lastik ömrünü uzatacak tedbirleri tasarım aşamasında alırlar.

ç) ÖTL’lerin ithalatı yasaktır.

d) Transit ve ihracat işlemlerinde Bazel Sözleşmesi esasları uygulanır.

e) ÖTL’lerin hangi sebeple olursa olsun vadi veya çukurlarda dolgu malzemesi olarak kullanılması, katı atık depolama tesislerine kabulü ve depolanması, ısınmada kullanılması, gösteri ve benzeri fiilleri kapsayacak şekilde her ne amaçla olursa olsun yakılması yasaktır. Aksine hallerde bu Yönetmeliğin 25 inci maddesi hükümleri uygulanır.

f) Lastik tamirhaneleri, kaplamacılar, perakende satış noktaları, oto sanayi ve benzeri yerlerde ömrünü tamamlamış lastikler açık alanda biriktirilemez. Biriktirme yerlerinde yangına ve sivrisinek, fare gibi zararlıların üremesine karşı önlem alınır. ÖTL’ler yetkili taşıyıcılara teslim edilinceye kadar en fazla altmış gün bu yerlerde muhafaza edilebilir.

g) ÖTL üreticisi, aracının lastiklerini değiştirdiğinde eski lastiklerini, lastik dağıtımını ve satışını yapan işletmelere veya yetkili taşıyıcılara teslim eder.

ğ) ÖTL’ler yetkili taşıyıcılara bedelsiz olarak teslim edilir. Yetkisiz kuruluş ve kişilerin taşıma yapması yasaktır.

h) Yarış pistleri, çocuk oyun alanları, karting pistleri ve benzeri alanlarda çarpma bariyeri olarak kullanılan ÖTL’lerin bertarafı, bu yerleri işletenler tarafından sağlanır.

ı) ÖTL’lerin yarattığı çevresel kirlenme ve bozulmadan doğan zararlardan dolayı, lastik üreticileri, ÖTL üreticileri, taşıyıcılar, geçici depolama alanı işletmecileri, geri kazanım ve bertarafçılar kusur şartı aranmaksızın müteselsilen sorumludurlar.

i) Ömrünü tamamlamış taşıt söküm tesislerini işletenler, ortaya çıkan ÖTL’lerin bu Yönetmelik kapsamında geri kazanımını veya bertarafınısağlarlar veya sağlatırlar.

j) ÖTL’lerden kaynaklanan her türlü çevresel zararın giderilmesi için yapılan harcamalar, kirleten öder prensibine göre karşılanır. Ortaya çıkanÖTL’lerin bertarafından sorumlu gerçek ve tüzel kişilerin çevresel zararı durdurmak, gidermek ve azaltmak için gerekli önlemleri almaması veya bu önlemlerin yetkili makamlarca doğrudan alınması nedeniyle kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılan gerekli harcamalar 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ÖTL’lerin yönetiminden sorumlu olanlardan tahsil edilir. Ancak, kirletenlerin ödeme yükümlülüğünden kurtulabilmesi için, kirlenmenin önlenmesi ve sınırlanması konusunda her türlü tedbiri aldıklarını ispat etmeleri gerekir.

İKİNCİ BÖLÜM

Görev, Yetki ve Yükümlülükler

Bakanlığın görev ve yetkileri

MADDE 6 – (1) Bakanlık;

a) ÖTL’lerin çevreyle uyumlu bir şekilde yönetimini sağlamak için bu Yönetmelik kapsamında sorumlulukları belirtilen ilgili taraflar ile birlikte yönetim planlarını oluşturmakla,

b) Bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik yeni sistem ve teknolojilerin uygulanmasında ulusal ve uluslararası işbirliği ve koordinasyonu sağlamakla,

c) İl çevre ve orman müdürlüklerinden gelen aylık raporları değerlendirmek, izin, tesis kapatma onayı gibi her türlü bildirimi almak ve gerekli denetimleri yapmakla,

ç) Geri kazanım tesislerine (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾çevre lisansı vermekle,

d) Kota müracaatlarını değerlendirerek, belirlenen kota oranlarında üreticiler tarafından ÖTL’lerin taşınmasını, geri kazanımını ve bertarafını sağlatmakla,

e) Bu Yönetmeliğe aykırılık halinde gerekli cezanın uygulanmasını temin etmekle,

görevli ve yetkilidir.

İl çevre ve orman müdürlüklerinin görev ve yetkileri

MADDE 7 – (1) İl çevre ve orman müdürlükleri;

a) Geçici depolama alanlarına bu Yönetmeliğin 21 inci maddesi gereğince izin vermek, izin verilen alanları Bakanlığa bildirmek ve bu alanları denetlemekle,

b) Mücavir alan dışında, ÖTL üreticilerinin ÖTL’leri açık alanda biriktirmesini önlemekle, bunların yetkili taşıyıcılara teslim edilmesini sağlatmakla,

c) (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Çevre lisansı olmadan faaliyette bulunan geri kazanım tesislerini Bakanlığa bildirmekle, bu Yönetmeliğe aykırı faaliyette bulunan işletmelere gerekli cezai işlemi uygulamakla,

ç) Geçici depolama alanlarından alınacak aylık toplam stok bilgilerini Bakanlığa göndermekle,

d) Geri kazanım ve bertaraf tesislerinde bu Yönetmelik hükümleri gereğince denetim yapmakla,

görevli ve yetkilidir.

Belediyelerce alınacak tedbirler

MADDE 8 – (1) Belediyeler;

a) ÖTL’leri, belediye katı atık depolama tesislerine kabul etmemekle,

b) Geçici depolama alanları için uygun yer bulunamaması durumunda, geçici depolama alanları için yer göstermekle,

c) ÖTL’lerin toplanması ile ilgili olarak üreticilerin sorumluluğu ve programı dahilinde, gerektiğinde üretici ile işbirliği yaparak, ayrı toplama yapmakla, halkı bilgilendirmekle ve eğitim programları düzenlemekle,

ç) Mücavir alan içinde ÖTL üreticilerinin açık alanda ÖTL biriktirmesini önlemekle,

d) Denetimlerde, ÖTL’lerin yasal olmayan yollarla taşındığının, izinsiz geçici depolandığının, (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾Çevre lisansı olmadan geri kazanıldığı ve bertaraf edildiğinin tespiti halinde, durumu tespit tutanağı ile il çevre ve orman müdürlüğüne bildirmekle,

ilgili hususlarda gerekli tedbirleri alırlar.

Lastik üreticisinin yükümlülükleri

MADDE 9 – (1) Lastik üreticileri;

a) Üretimde çevre kirlenmesini ve enerji tüketimini azaltıcı önlemler almakla,

b) Bu Yönetmeliğin 18 inci maddesine göre EK-2’de yer alan kota müracaat formunu doldurarak, her yıl mart ayı sonuna kadar Bakanlığa kota müracaatında bulunmakla,

c) Lastik kullanımı ve ÖTL’lerin düzenli toplanması konusunda tüketicinin bilgilendirilmesi için gerekli çalışmaları yapmakla, toplama faaliyetlerine kamuoyunun katılımının arttırılması için lastik tüketicilerinin yükümlülüklerini de içeren dokümanları ve uyarı işaretlerini lastik satış ve değiştirme noktalarında bulundurmakla,

ç) Geri kazanılması mümkün olmayan ÖTL’leri bu Yönetmeliğin 24 üncü maddesi doğrultusunda bertaraf ettirmekle,

yükümlüdür.

Kaplamacıların yükümlülükleri

MADDE 10 – (1) Kaplamacılar, lastiklerin can ve mal güvenliği açısından üretim ve kullanımında gerekli standardizasyonun sağlanması için ticari taşıtların ve römorkların havalı lastiklerinin kaplanmasında 1/2/2006 tarihli ve 26067 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Motorlu Araçlar ve Römorkları İçin Kaplanmış Havalı (Pnömatik) Lastiklerin İmalatının Onayı ile İlgili Teknik Düzenlemeye (R-108) İlişkin Tebliğ (No: SGM-2006/7) de belirtilen kurallara ve buna ilişkin diğer teknik düzenlemelere uymakla yükümlüdürler.

(2) Teknik açıdan kaplamaya uygun bulunmayan lastik karkasları, bu Yönetmeliğin 12 nci maddesine göre yetkili taşıyıcılar dışında hiçbir kişi veya kuruluşa, hiçbir amaçla verilemez. Kaplama faaliyeti esnasında ortaya çıkan atıklar türlerine uygun olarak bertaraf ettirilmesi kaplamacıların yükümlülüğündedir.

(3) Kaplamacılar, kaplanan ve/veya kaplanamayacak durumda olan lastik miktarlarıyla ilgili kayıtları tutar. Bu kayıtlar EK-3’te yer alan kaplamacı müracaat formu ile her yıl şubat ayı sonuna kadar Bakanlığa bildirilir. Bakanlık gerekli durumlarda beyanları yeminli mali müşavirlere kontrol ettirebilir. Bunun için yapılacak harcamalar, ilgili firma tarafından karşılanır. Tutulan kayıtlar gerektiğinde ibraz edilmek üzere üç yıl boyunca muhafaza edilir.

Geri kazanım tesislerini işletenlerin yükümlülükleri

MADDE 11 – (1) Geri kazanım tesislerini işletenler;

a) Bakanlıktan bu Yönetmeliğin 22 nci maddesi gereğince ÖTL geri kazanım (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾  çevre lisansı almakla,

b) Yetkili taşıyıcılar ve ulusal atık taşıma formuyla getirilmeyen ÖTL’leri tesise kabul etmemekle,

c) Tesiste giriş bölümü, kabul ünitesi, depolama alanı bulundurmakla,

ç) Tesis içi depolama alanlarında bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinde belirtilen şartları sağlamakla,

d) Tesiste oda sıcaklığında kırım yapılıyor ise iç ortam gürültüsünün önlenmesi için 23/12/2003 tarihli ve 25325 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gürültü Yönetmeliği hükümleri gereğince gerekli önlemleri almakla, kırma işlemleri sırasında oluşacak tozdan çalışanların ve çevrenin olumsuz etkilenmesini önlemek için 4/12/1973 tarihli ve 7/7583 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kararlaştırılan İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü gereğince uygun nitelikte havalandırma ve filtre sistemleri kurmakla,

e) 26/12/2003 tarihli ve 25328 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun faaliyette bulunmakla,

f) Geri kazanım veya bertarafı sağlanan ÖTL miktarları için kayıt tutmakla, aylık faaliyet raporunu Bakanlığa göndermekle,

yükümlüdürler.

Yetkili taşıyıcı yükümlülükleri

MADDE 12 – (1) Ömrünü tamamlamış lastikleri taşıyan gerçek ve tüzel kişiler;

a) Kota kapsamında üretici adına lastik taşımak için üreticilerle sözleşme yapmakla,

b) Araçlarda bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesinde belirtilen teknik özellikleri sağlamakla,

c) Taşıma işlemlerinde bu Yönetmeliğin 14 üncü maddesine göre ulusal atık taşıma formu kullanmakla,

yükümlüdür.

Geçici depo işletenlerin yükümlülükleri

MADDE 13 – (1) Geçici depolama alanı kuracak ve işletecek gerçek ve tüzel kişiler;

a) Bu Yönetmeliğin 15 inci ve 16 ncı maddelerine uygun olarak geçici depolama alanlarını kurmak ve işletmekle,

b) Bu Yönetmeliğin 21 inci maddesine göre geçici depolama alanı için il çevre ve orman müdürlüğünden izin almakla,

c) ÖTL’lerin yetkili taşıyıcılar ile taşınmasını sağlamakla,

ç) (Değişik:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ ÖTL’lerin, çevre lisansına sahip geri kazanım veya bertaraf tesislerine gönderilmesini sağlamakla,

d) Toplanan, geri kazanıma ve bertarafa gönderilen ÖTL miktarları için kayıt tutmakla, bunları her ay il çevre ve orman müdürlüğüne rapor etmekle,

yükümlüdürler.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Ömrünü Tamamlamış Lastiklerin Taşınması ile İlgili Hükümler

Araçların teknik özellikleri ve ulusal atık taşıma formu bulundurma zorunluluğu

MADDE 14 – (1) Taşıma araçlarının normal kasa ve ağ veya branda ile kapatılmış olması, kasanın her iki yüzünde beyaz zemin üzerine kırmızı renkte, dikey yüksekliği en az 20 cm olan “Ömrünü Tamamlamış Lastik Taşıma Aracı” ifadesinin yer aldığı sabit veya seyyar uyarı levhalarının bulundurulması zorunludur. Araçlarda 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu gereğince yangın söndürme cihazları bulundurulması gerekmektedir. Ayrıca taşıma esnasında araçlarda il çevre ve orman müdürlüklerinden temin edilecek ulusal atık taşıma formu bulundurulması zorunludur.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Ömrünü Tamamlamış Lastiklerin Geçici Depolama Alanları ile İlgili Hükümler

Geçici depolama alanlarının yer seçimi

MADDE 15 – (1) Geçici depolama alanları aşağıda belirtilen kriterlere göre seçilir:

a) Geçici depolama alanları, taşkın riskinin yüksek olduğu bölgelerde, heyelan, deprem, çığ ve erozyon bölgelerinde, yangın riski taşıyan alanlar ile tarım ve orman arazileri, meskun mahaller gibi yerlerde kurulamaz.

b) Lastik yığınları yüksek gerilim hatları altında bulunamaz.

Geçici depolama alanlarının teknik özellikleri ve işletme koşulları

MADDE 16 – (1) Geçici depolama alanlarında aşağıdaki teknik özellikler ve işletme koşulları sağlanır:

a) Bu alanların zemini, beton, sıkıştırılmış kil veya yangına meydan vermeyen buna benzer maddelerle kaplanarak sızdırmazlık koşulları sağlanır. Bu alanlarda yağmur suyu birikintilerinin oluşmasını önleyecek şekilde zemine şekil verilir ve depo çevresinde yağmur suyu drenaj kanalları bulundurulur.

b) Sahada yangına karşı gerekli tedbirler alınır. Depolanan lastiklerin toplam hacmi 2000 m3 ü geçecek ise dakikada 2500 litre suyu 6 saat boyunca sağlayabilecek bir su kaynağı hazırda bulundurulur.

c) Lastiklerin istiflenmesi ve depolanmasında 4/12/1973 tarihli ve 7/7583 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kararlaştırılan İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğünün ilgili hükümleri doğrultusunda uygulama yapılır. Lastik yığınları ile depolama sahası sınırı arasında koruma hattı ve lastik yığınları arasında iç yangın yolları bırakılır.

ç) İlgili belediyenin itfaiye müdürlüğünden yangın tedbirlerinin yeterli olduğuna dair belgenin alınması zorunludur.

d) Sahanın etrafı en az 1,5 metre yüksekliğinde yapı malzemesi ile çevrilir.

e) Elektrik, aydınlatma direkleri tesisatı ve teçhizatı ile topraklama ilgili mevzuata göre yapılır. Yıldırım tehlikesine karşı TS 622’ye uygun bir paratoner sistemi kurulur.

f) İdari binalar, araç park alanı, yanıcı malzemeler dahil her türlü yangına açık maddeler, lastik yığınlarından en az 60 metre uzaklıkta olmalıdır.

g) Sahada çalışan bütün motorlu araçlarda yangın söndürme cihazı bulunmalıdır.

ğ) Tesise kabul edilen ve çıkışı yapılan ÖTL miktarlarının tespiti için kantar bulundurulması, kayıtların tutulması ve kayıt tutulmasından sorumlu en az bir teknik personelin tesiste bulundurulması gereklidir.

h) Lastik yığınlarının üzeri ve çevresi, sivrisinek, fare gibi zararlıların ürememesi için düzenli olarak ilaçlanır.

ı) Lastiklerin kapladığı alanın en aza indirilmesi ve taşıma kolaylığının sağlanması amacıyla bu alanlarda çevre kirliliği yaratmayacak şekilde lastik kırma ve parçalama üniteleri kurulabilir.

i) Lastik yığınlarının 300 metreden daha yakınında açık alanda ateş yakılmasına ve 60 metreden daha yakınında ise kaynak veya başka ısı üreten cihazların çalıştırılmasına izin verilmez.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Kota Uygulaması ile İlgili Hükümler

Kota uygulaması ve sorumluluklar

MADDE 17 – (1) Bakanlık, ÖTL’lerin çevre ile uyumlu yönetiminin sağlanması amacıyla üretici sorumluluğu kapsamında kota uygulamasını zorunlu kılar.

(2) Bu kapsamda üreticiler, her yıl bir önceki yıl iç piyasaya sürülen lastik tonajını hesaba alarak bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği ilk yıl %30, ikinci yıl %35, üçüncü yıl %40, dördüncü yıl %45 ve beşinci yıl %50 devamı yıllarda ise Bakanlığın ortalama lastik aşınma oranını dikkate alarak belirleyeceği oranlarda ÖTL’leri toplamak/toplatmak, toplanan miktarın geri kazanımını veya bertarafını sağlatmak ve bu işlemleri Bakanlığa belgelemekle yükümlüdürler. Bu amaçla, bu Yönetmeliğin 18 inci maddesine göre Bakanlığa başvuru yapılması zorunludur. Birinci yıl kota değerine ulaşılamaması durumunda, üreticilerin gerekçeleri Bakanlıkça makul bulunursa, ulaşılan reel toplama oranı bir defaya mahsus olmak üzere kota oranı olarak kabul edilebilir.

(3) Lastik üreticisi, ÖTL’lerini alıcı ortama olan etkilerini asgariye indirebilmek amacıyla, taşınması, geçici depolanması, geri kazanımı ve bertaraf edilmelerine dair yükümlülüklerini yerine getirmesi ve bunlara yönelik gerekli harcamaların karşılanması, eğitim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi için, Bakanlığın koordinasyonunda bir araya gelerek kâr amacı taşımayan tüzel kişiliğe haiz bir yapı oluşturabilirler. Bu yapıya karşı yükümlülüklerini yerine getiren ve harcamalara katılan kuruluşlar taşıma, geçici depolama, geri kazanım ve bertaraf yükümlülüklerini bu kuruluşa devredebilirler. Bu yapıya dahil olanlar kotanın tutturulmasından sorumludurlar.

Kota uygulaması izin başvurusu ve değerlendirilmesi

MADDE 18 – (1) Lastik üreticileri, EK-2’de yer alan Kota Uygulaması Müracaat Formunu doldurarak her yıl mart ayının son işgünü bitimine kadar kota uygulaması izni için Bakanlığa müracaat ederler. Bakanlık gerektiğinde ek bilgi ve belge isteyebilir. Bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesine göreEK-3 kapsamında kaplamacı tarafından kaplanan lastik miktarına ilişkin bildirim, genel kota miktarından düşülür.

(2) Yukarıdaki bilgi ve belgelerin yeterli bulması durumunda ilgili lastik üreticisine kota uygulaması için izin verilir. İzin süresi bir yıldır. İzin başvuru süresi dışında başvurulması halinde de aynı kota oranı uygulanır. Bakanlık gerekli durumlarda izin başvurusu beyanlarını yeminli mali müşavirlere kontrol ettirebilir. Bunun için yapılacak harcamalar ilgili firmalar tarafından karşılanır.

(3) Kota uygulamasında orijinal ekipman olarak verilen, ihraç edilen lastikler ve üretim esnasında ortaya çıkan ıskarta lastikler kota uygulaması kapsamında değerlendirilemez.

ALTINCI BÖLÜM

Ömrünü Tamamlamış Lastiklerin Tespiti ile İlgili Hükümler

Trafik denetimleri

MADDE 19 – (1) Kullanılan lastiklerin kullanım ömrünü tamamlayıp tamamlamadığının tespiti, trafik zabıtası tarafından rutin veya şok denetimlerinde lastiklerin diş derinliğinin ölçülmesi ve hasar durumunun belirlenmesi ile yapılır. Buna ilişkin uygulama ve yaptırımlarda 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve bağlı düzenlemeleri esas alınır.

Muayene istasyonları

MADDE 20 – (1) Araç muayene istasyonlarında lastik diş derinliği ve hasar durumu tespiti yapılır. Kullanılan lastiğin ömrünü tamamlamış lastik olduğunun tespiti halinde, can ve mal güvenliğinin sağlanması amacıyla bu lastiğin sürücü tarafından değiştirilmesi sağlanır.

YEDİNCİ BÖLÜM

(Değişik bölüm başlığı:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾

Geçici Depolama İzni ve Çevre Lisansı Alınması ile İlgili Hükümler

Geçici depolama izni

MADDE 21 – (1) Geçici depolama tesisi işletecek gerçek veya tüzel kişiler, bu Yönetmeliğin 13, 15 ve 16 ncı maddelerinde belirtilen hükümlere uygun olarak il çevre ve orman müdürlüğünden izin almak zorundadır. Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde belirtilen lastik tamirhaneleri, kaplamacılar, perakende satış noktaları, oto sanayi ve benzeri işletmelerin ÖTL biriktirme yerleri için il çevre ve orman müdürlüğünden izin alma zorunluluğu bulunmamaktadır.

Çevre lisansı alınması (Değişik başlık:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾

MADDE 22 – (1) (Değişik:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Mekanik kırmayla granül kauçuk, çelik ve tekstilin ayrıştırıldığı tesisler, proliz ve diğer yöntemlerle karbon siyahı ve aromatik yağlar elde eden tesisler, rejenere kauçuk tesisleri ile benzeri tesislerin çevre lisansı alması zorunludur. Çevre lisansı alınması işlemlerinde Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır. Söz konusu Yönetmeliğin Ek-3 C sinde yer alan Teknik Uygunluk Raporunun içeriği, bu Yönetmelik kapsamında Bakanlıkça yapılacak çalışmalarla belirlenir.

(2) (Değişik:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ ÖTL’ler bütün, kesilmiş, dilimlenmiş veya sıkıştırılmış olarak, ses ve darbe absorbe etme özelliği nedeniyle otoyollarda çarpma bariyeri veya ses absorbisyon duvarı, limanlarda iskele takozu ve ayakkabı tabanı gibi işlemelerinde kullanılabilir. Bu gibi işlemler için geri kazanım konulu çevre lisansı alma şartı aranmaz.

(3) Enerji geri kazanımı amaçlı uygulamalarda 22/6/2005 tarihli ve 25853 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atıkların Ek Yakıt Olarak Kullanılmasında Uyulacak Genel Kurallar Hakkında Tebliğ esasları uygulanır.

Geçici depolama izni iptali

MADDE 23 – (Başlığı ile birlikte değişik:R.G-30/3/2010-27537) ⁽¹⁾

(1) İl çevre ve orman müdürlüğünce yapılan denetimlerde depolama alanlarının izne uygun olarak çalıştırılmadığı, mevzuatta istenen şartların yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde işletmeye, tespit edilen aksaklığın giderilmesi için, aksaklığın önemine ve kaynağına göre iki ay ile altı ay arasında süre verilir. Bu süre sonunda yapılan kontrollerde aksaklığın devam ettiği tespit edilirse, bu Yönetmeliğin 25 inci maddesi hükmü uygulanarak, işletmenin geçici depolama izni iptal edilir. Aksaklığı giderilen işletmenin yeniden geçici depolama izni alabilmesi için bu Yönetmeliğin 21 inci maddesine göre il çevre ve orman müdürlüğüne müracaat etmesi zorunludur.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Bertaraf

MADDE 24 – (1) Tehlikeli madde ve atıklarla kontamine olmuş lastik ve lastik atıkları türlerine uygun olarak Bakanlıktan (Değişik ibare:R.G-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ çevre lisansı veya çalışma onayı almış tesislerde bertaraf edilir.

Yönetmeliğe aykırılık

MADDE 25 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırılık halinde 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 15 inci maddesi ile 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (g), (r) ve (s) bentleri ve aynı Kanunun 23 üncü maddesi doğrultusunda idari ve cezai yaptırımlar uygulanır.

Dahilde işleme rejimi

MADDE 26 – (1) Kaplamalık lastik karkaslarının dahilde işleme rejimi kapsamında değerlendirilmesinde Dış Ticaret Müsteşarlığı düzenlemelerine uyulması zorunludur.

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Geri kazanım tesisleri bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içerisinde bu Yönetmeliğin 22 nci maddesinde belirtilen bilgi ve belgeler ile lisans almak için Bakanlığa başvuru yapmak zorundadır.

GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Kamu kurum ve kuruluşları ile stoklarında ÖTL bulunan işletmeler bir yıl içinde Bakanlığa verecekleri termin planı çerçevesinde ÖTL’lerin geri kazanımını veya bertarafını sağlarlar veya sağlatırlar.

GEÇİCİ MADDE 3 – (1) Geçici depolama izni alamayacak durumda olan lastik depo alanları, bu Yönetmeliğin yayım tarihinden itibaren bir yıl içerisinde ellerindeki ÖTL’lerin il çevre ve orman müdürlüğünün kontrolünde geri kazanımını veya bertarafını yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür.

Yürürlük

MADDE 27 – (1) Bu Yönetmelik 1/1/2007 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 28 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı yürütür.

(1) Bu değişik 1/4/2010 tarihinde yürürlüğe girer.

	Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
25/11/2006	26357
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Mevzuatın Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
1.	30/3/2010	27537
2.

Resmi Gazete Tarihi: 27.12.2007 Resmi Gazete Sayısı: 26739

POLİKLORLU BİFENİL VE POLİKLORLU TERFENİLLERİN KONTROLÜ HAKKINDA

YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Genel İlkeler

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; kullanılmış poliklorlu bifenil (PCB) ve poliklorlu bifenil içeren madde ve ekipmanların çevre ve insan sağlığına zarar vermeden tamamen ortadan kaldırılmasının sağlanmasına yönelik idarî ve teknik usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, kullanılmış poliklorlu bifenil (PCB) ve poliklorlu bifenil içeren madde ve ekipmanların envanterinin hazırlanmasını, geçici depolanmasını, taşınmasını, arındırılmasını ve bertaraf edilmesini, ithalat ve ihracata ilişkin sınırlamaları ve yükümlülükleri, alınacak önlemleri, yapılacak denetimleri ve tabi olunacak hukukî ve cezaî sorumlulukları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi, 8, 11 ve 12 nci maddeleri ile 1/5/2003 tarihli ve 4856 sayılı Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (p) ve (s) bentleri hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Arındırma: PCB ile kirlenmiş sıvı, ekipman ve her türlü malzemenin güvenli koşullar altında yeniden kullanılmasını, geri dönüşümünü ya da bertarafını mümkün kılan tüm işlemler ile PCB’li ekipmanlardaki sıvıların, PCB içermeyen uygun sıvılarla değiştirilmesini,

b) Bakanlık: Çevre ve Orman Bakanlığını,

c) Bertaraf: Ek-6’da belirtilen D8, D9, D10, D12 ve D15 bertaraf yöntemlerinden bir veya bir kaçı ile PCB’lerin zararsız hâle getirilmesi işlemlerini,

ç) Elinde bulunduranlar: Kullanılmış poliklorlu bifenil (PCB) ve poliklorlu bifenil içeren madde ve ekipmanı elinde bulunduran gerçek veya tüzel kişileri,

d) Kullanılmış PCB: Atık hâline dönüşmüş her türlü PCB’yi,

e) Poliklorlu bifenil (PCB);

1) Poliklorlu terfenil (PCT),

2) Monometil-tetra-kloro-difenil metanı, monometil-dikloro-difenil metanı veya monometil-dibromo-difenil metanı,

3) 50 ppm’den daha fazla miktarda; poliklorlu bifenil (PCB), poliklorlu terfenil (PCT), monometil-tetra-kloro-difenil metanı, monometil-dikloro-difenil metanı veya monometil-dibromo-difenil metanı içeren karışımı,

f) PCB içeren ekipman: Henüz arındırma işlemine tabi tutulmamış PCB içeren veya önceden içermiş ve Ek-4’te belirtilen her türlü ekipman ile aksi ispatlanmadıkça PCB içerme ihtimali bulunan ekipmanı,

g) (Ek:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Çevre lisansı: 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelikte düzenlenen lisansı,

ifade etmektedir.

Genel ilkeler

MADDE 5 – (1) PCB’lerin yönetimine ilişkin ilkeler şunlardır:

a) Kullanılmış PCB ve PCB içeren madde ve ekipmanları elinde bulunduranlar, çevre ve insan sağlığının korunması için her türlü önlemi almakla yükümlüdür.

b) Kullanılmış PCB, PCB ve PCB içeren ekipman ithalatı yasaktır. Bunların ihracat işlemlerinde, 14/3/2005 tarihli ve 25755 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

c) PCB’lerin üretimi ve ithalatı yasaktır. Ancak, bilimsel deneyler, laboratuvar analiz ve ölçmelerinde referans standart olarak kullanımları bu yasaklama dışındadır.

ç) 12 nci maddeye tabi madde ve ekipmanların en geç 2025 yılı sonuna kadar arındırılması ve/veya bertaraf edilmesi zorunludur.

d) Yeniden kullanmak amacıyla herhangi bir maddeden PCB’nin tekrar elde edilmesi yasaktır.

e) Bu Yönetmeliğin 12 nci maddesine göre envantere tabi olmayan PCB içeren ekipmanlar ya da diğer ekipmanlardaki PCB’li parçalar (Değişik ibare:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ çevre lisanslı tehlikeli atık bertaraf tesislerinde bertaraf edilir.

f) PCB’lerin gemilerde yakılarak bertaraf edilmesi (D11) yasaktır.

g) Ek-4’te belirtilen madde ve ekipmanların üreticileri, ürün bilgisi açıklamalarında “PCB içermez” ibaresine yer vermekle yükümlüdür.

ğ) İzolasyon sıvıları eksilmiş olan transformatörlerin, PCB içeren izolasyon maddeleriyle tekrar doldurulması yasaktır. İlave edilecek veya yenilenecek sıvıların, 15 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen özellikleri taşıması gerekir.

h) PCB içeren transformatörlerin iyi çalışma düzeninde ve sızdırmaz olması koşuluyla, bu Yönetmeliğe göre arındırılıncaya, servis dışına alınıncaya ve/veya bertaraf edilinceye kadar, içerdikleri PCB’nin teknik şartları sağlaması veya dielektrik kalitesine ilişkin özelliklerin sağlanması amacıyla bakımlarına devam edilebilir. Ancak, iç aksamı hasar görmüş PCB’li transformatörlerin onarımı yapılamaz, bunların doğrudan bertarafı sağlanır.

ı) PCB’lerin yönetiminden kaynaklanan her türlü çevresel zararın giderilmesi için yapılan harcamalar “kirleten öder” prensibine göre kirliliğe neden olan gerçek veya tüzel kişiler tarafından karşılanır. Sorumluların çevresel zararı durdurmak, gidermek ve azaltmak için gerekli önlemleri almaması veya bu önlemlerin yetkili makamlarca doğrudan alınması nedeniyle kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılan harcamalar 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre sorumlu olanlardan tahsil edilir.

İKİNCİ BÖLÜM

Görev, Yetki ve Yükümlülükler

Bakanlığın görev ve yetkileri

MADDE 6 – (1) Bakanlık;

a) Bu Yönetmeliğin uygulanmasına yönelik yeni sistem ve teknolojilerin uygulanmasında ulusal ve uluslararası işbirliği ve koordinasyonu sağlamakla,

b) PCB envanterini oluşturarak, kayıt altına alınan kullanılmış PCB ve PCB içeren madde ve ekipmanlardaki değişimleri takip etmek ve envanter bilgilerini güncellemekle,

c) İlgili kuruluşlarla mutabakat hâlinde kullanılmış PCB ve PCB içeren madde ve ekipmanların 2025 yılı sonuna kadar arındırılması veya bertarafının sağlanması için gerekli azaltma plan ve programlarını yapmakla,

ç) (Değişik:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Arındırma ve/veya bertaraf konulu çevre lisansı vermekle,

görevli ve yetkilidir.

İl çevre ve orman müdürlüklerinin görev ve yetkileri

MADDE 7 – (1) İl çevre ve orman müdürlükleri;

a) Kullanılmış PCB, PCB içeren madde ve ekipmanları elinde bulunduranları tespit etmek, 12 nci maddeye göre bunların PCB Envanter Formuyla (Ek-3) Bakanlığa bildirilmesini sağlamakla,

b) Kullanılmış PCB, PCB içeren madde ve ekipmanları elinde bulunduranların, 11 inci maddeye göre etiketleme yapmalarını sağlamakla,

c) 13 üncü maddeye göre taşıma lisansı vermekle,

ç) Geçici depolama alanlarının 14 üncü maddeye göre kurulmasını temin etmekle ve bu alanları kontrol altında tutmakla,

d) (Değişik:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Çevre lisansı almış tesisleri denetlemekle,

görevli ve yetkilidir.

PCB’leri elinde bulunduranların yükümlülükleri

MADDE 8 – (1) Kullanılmış PCB, PCB içeren madde ve ekipmanları elinde bulunduranlar;

a) 12 nci maddeye göre Bakanlığa bildirimde bulunmakla ve Bakanlıktan envanter kayıt numarası almakla,

b) Arındırma ve/veya bertaraf işleminden sonra envanter bilgilerindeki değişiklikleri PCB Envanter Formuyla (Ek-3) Bakanlığa bildirmekle,

c) PCB analizlerini 10 uncu maddeye göre yaptırmakla,

ç) 11 inci maddeye göre etiketleme yapmakla veya yaptırmakla,

d) Geçici depolama alanlarında 14 üncü madde hükmünü uygulamakla,

e) 13 üncü maddeye uygun olarak taşıma yapmakla,

f) 20, 21 ve 22 nci maddelere göre PCB’li ortamlarda gerekli önlemleri almakla, 

g) Arındırma ve/veya bertaraf işlemlerini 15 inci ve 16 ncı maddelere göre yapmakla veya yaptırmakla,

yükümlüdür.

Arındırma yapan veya bertaraf edenin yükümlülükleri

MADDE 9 – (1) Arındırma veya bertaraf faaliyetinde bulunanlar;

a) (Değişik:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Bakanlıktan çevre lisansı almakla,

b) (Değişik:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ ISO 14001 veya eşdeğeri Çevre Yönetim Sistemini, çevre lisansı alındıktan sonra bir yıl içinde kurmakla ve bunu Bakanlığa belgelemekle,

c) PCB analizlerini 10 uncu maddeye göre yapmakla,

ç) PCB’li ortamlarda 20, 21 ve 22 nci maddelere uymakla,

d) Lisanslı araçlarla taşıma yapmakla,

e) Arındırma işlemleri sonucu ortaya çıkan atıkları 16 ncı maddeye göre bertaraf ettirmekle,

f) Arındırılan veya bertaraf edilen madde ve ekipmanlar hususunda düzenli olarak Bakanlığa bilgi vermekle,

yükümlüdür.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

PCB Analizleri, Etiketleme ve Envanter Hazırlama

PCB analizleri

MADDE 10 – (1) Ekipman ve izolasyon sıvıları içindeki PCB içeriğinin ön tespiti yapılır. Ön tespit sonucunun 50 ppm ve üzerinde bulunması durumunda, kantitatif analizler izolasyon sıvılarında TS EN 61619, petrol ürünleri ve atık yağlarda ise TS EN 12766-1, TS EN 12766-2 ve TS EN 12766-3’e göre akredite olmuş veya Bakanlıkça yetkilendirilmiş laboratuvarlarda yapılır.

Etiketleme

MADDE 11 – (1) PCB analizleri ile 50 ppm ve üzerinde PCB içerdiği belirlenen madde ve ekipmanlar, Ek-1’in (A) bölümünde, bunların bulunduğu dış mekanlar ise (B) bölümüne göre etiketlenir.

(2) 15 inci maddeye göre arındırılacak ekipmanlar her arındırma işleminden sonra Ek-2’de belirtilen arındırılmış ekipman etiketiyle etiketlenir.

(3) Etiketler, en az iki metreden kolaylıkla okunabilecek şekilde tasarlanır ve silinmeye dayanıklı malzemeden yapılır.

Envanter hazırlama

MADDE 12 – (1) 5 dm3 (L) ve daha fazla PCB içeren madde ve ekipmanları elinde bulunduranlar, bunları, Bakanlık PCB envanterine kayıt ettirmekle yükümlüdür.

(2) Kapasitör setlerinde 5 dm3 (L) eşik değeri hesabı, seti oluşturan her bir kapasitörün PCB’li kısımlarının hacimleri toplanarak yapılır.

(3) Envantere tabi olan madde ve ekipman beyanlarında, PCB Envanter Formunun (Ek-3) kullanılması zorunludur.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Taşıma ve Geçici Depolama

Taşıma

MADDE 13 – (1) Kullanılmış PCB ve PCB içeren madde ve ekipmanların taşınmasında 14/3/2005 tarihli ve 25755 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin taşımaya ilişkin hükümleri uygulanır. Taşıma esnasında PCB ile kirlenmiş her türlü malzemeye tehlikeli atık muamelesi yapılır ve bertarafı sağlanır. Zorunlu bir durum yoksa ekipmanlardaki sıvı kısım boşaltılmadan taşıma yapılır. Zorunlu durumlarda boşaltılan sıvılar çarpma ve darbelere karşı önlem almak amacıyla palet üzerine yerleştirilmiş konteynerlerle taşınır. Araçların kapalı kasa olması ve PCB’lerin temizlenmesi için ihtiyaç duyulan araç, gereç ve kimyasalın araçta bulundurulması gerekir.

Geçici depolama

MADDE 14 – (1) Hizmet dışına alınan madde ve ekipman zemin geçirimsizliği sağlanmış, kapalı ve havalandırma imkânı bulunan tesis içinde belirlenmiş alanlarda geçici (D15) olarak depolanabilir.

(2) Sızdırma riski bulunan ekipmanların, sıvı kısmı boşaltıldıktan sonra geçici depolaması yapılır. Sıvıların aktarıldığı konteynerler, Ek-1’in (A) bölümünde bulunan etiket örneğine göre işaretlenerek en kısa zamanda bertarafı sağlanır. Geçici depolamaya alınan ekipman ve maddelere ilişkin bilgiler, PCB Envanter Formuyla (Ek-3) Bakanlığa bildirilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Arındırma ve Bertaraf

Arındırma

MADDE 15 – (1) 500 ppm ve üzerinde PCB içeren transformatörler aşağıdaki koşullara uygun olarak arındırılır.

a) Arındırmanın amacı, PCB düzeyini 500 ppm’in altına, eğer mümkün ise 50 ppm’in altına düşürmektir.

b) PCB içermeyen değiştirme sıvılarının çevre ve insan sağlığı açısından daha az riskli olanları transformatörlerde kullanılır.

c) Transformatörlerde yapılacak sıvı değiştirme işlemi, bir defada tamamen arındırma sağlanacak ve daha sonra PCB bertarafı gerektirmeyecek şekilde yapılır.

ç) Arındırma yapıldıktan sonra transformatör etiketleri yeni bilgileri içerecek şekilde 11 inci maddenin ikinci fıkrası hükmüne göre değiştirilir.

(2) İzolasyon sıvıları 50 ppm-500 ppm arasında PCB içeren transformatörler, birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerine uygun olarak arındırılır ya da verimli kullanım ömürleri sonunda bertaraf edilir. Verimli kullanım ömrü 5 inci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendinde belirtilen süreyi aşabilecek olan transformatörler için süre uzatımı Bakanlıkça değerlendirilir.

(3) Transformatörler dışındaki diğer ekipmanlara uygulanacak arındırma işlemleri, Bakanlığın uygun görüşü alınarak yapılır.

(4) Kâğıt, tahta, karton gibi PCB emici malzemeler hariç, arındırma işleminden sonra PCB düzeyi 50 ppm değerinin altına düşürülen metal, porselen, saç levha ve diğer maddelerin geri kazanımı yapılabilir. Buna ilişkin belgelendirme esasları arındırma lisansı kapsamında belirlenir.

(5) (Ek:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ PCB arındırma üniteleri bakım, onarım ve üretim tesisleri bünyesinde de kurulabilir. Bu durumda arındırma için tesis sahasında ayrı bir bölüm oluşturulur. Arındırma tesis ve üniteleri aşağıdaki fiziksel şartları taşıyacak şekilde kurulur ve işletilir:

a) Kapalı çalışma ortamı,

b) Zemin geçirmezliği sağlanmış,

c) Ekipman geçici deposu,

ç) PCB tankları,

d) Yangın tertibatı,

e) Vakumlu veya elle sıvı boşaltma sistemi,

f) Aktif karbon filtre,

g) Emici (absorbent) maddeler,

ğ) Ekipman solvent yıkama ünitesi,

h) Yıkama sıvısı tankları,

ı) PCB tayini için uygun laboratuar.

(6) (Ek:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Arındırma işleminden sonra bertaraf ettirilen ve/veya geri kazanımı sağlanan madde ve atıkların miktarı kütle denge tabloları oluşturularak Bakanlığa bildirilir.

Bertaraf

MADDE 16 – (1) (Değişik:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Ek-4’te belirtilen madde ve ekipmanlar ile PCB’yle kirlenmiş temizleme sıvıları, kâğıt, tahta, plastik, tekstil parçaları, koruyucu giysi ve ekipman, toprak, inşaat ve hafriyat atıkları gibi 50 ppm ve üzerinde PCB içeren sıvı, katı ve macunumsu tüm maddeler, ekipman ve atıklar çevre lisanslı tesislerde bertaraf edilir.

(2) PCB içeren yağların geri kazanım ve bertarafında 21/1/2004 tarihli ve 25353 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliğinde belirlenen esaslar uygulanır.

(3) PCB’nin D10 yöntemiyle yakılarak bertaraf edilmesinde Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinde belirlenmiş olan teknik standartlara uyulması zorunludur. Yakmayla (D10) sağlanan güvenli bertaraf standartlarının ve mevcut en iyi teknolojilerin gerekliliklerinin yerine getirilmesi koşuluyla, PCB’lerin bertarafı için biyolojik veya fiziksel/kimyasal işlemler gibi, yakma dışı yöntemler de uygulanabilir.

(4) (Ek:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾ Bertaraf tesislerinin kapatılmasına ilişkin hususlarda Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

ALTINCI BÖLÜM

(Değişik bölüm başlığı:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾

Çevre Lisansı Alınması

Çevre lisansı

MADDE 17 – (Başlığıyla birlikte değişik:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾

(1) PCB içeren ekipmanların arındırmasını ve/veya bertarafını yapacak gerçek veya tüzel kişiler bakanlıktan çevre lisansı almakla yükümlüdürler. Çevre lisansı alınması işlemlerinde Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır. Söz konusu Yönetmeliğin Ek-3 C sinde yer alan Teknik Uygunluk Raporunun içeriği, bu Yönetmelik kapsamında Bakanlıkça belirlenir.

Bertaraf lisansı

MADDE 18 – (Mülga:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾

Lisans İptali

MADDE 19 – (Mülga:RG-30/3/2010-27537)⁽¹⁾

YEDİNCİ BÖLÜM

PCB’ye Karşı Alınacak Önlemler

Çalışma ortamında alınacak önlemler

MADDE 20 – (1) PCB’li ortamda aşağıda belirtilen genel önlemler alınır.

a) PCB ile iştigal eden personelin koruyucu giysileri ve solunum maskelerinin malzeme ve özellikleri için 11/2/2004 tarihli ve 25370 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.

b) Çalışanlar, PCB bulaşmış elbiselerle işyerini terk edemez. Kullanım süresi dolan iş elbiselerine tehlikeli atık muamelesi uygulanır.

c) Bu ortamlarda yiyecek bulundurmak, yemek yemek, sigara içmek yasaktır. Bunlar için tesis içinde uygun yerler oluşturulur.

ç) Çalışanlar, ortam dışına çıkarken vücut temizliklerini önce sabunlu su ile sonra bol su ile durulama yaparak gerçekleştirir.

d) Kapalı çalışma ortamı ve depolar etkin bir biçimde havalandırılır.

e) Çalışma ortamı ve depolarda, kullanılmış PCB içeren kapların ve ekipmanların kapak ve vana gibi PCB çıkış noktaları kapalı tutulur.

f) Kullanılmış PCB ve PCB içeren ekipman ve maddeler boya, plastik, tahta, çözücü, kâğıt gibi yanıcı, kimyasal yükseltgen ve indirgen maddelerle aynı yerde bulundurulmaz ve depolanmaz.

g) Tüm ekipman, en azından haftada bir kez göz ile kontrol edilir. Sıvı kaçağının olup olmadığına bakılır. Kontrol sonuçları, zamanı ve gözlemler kontrol defterine kaydedilir.

ğ) PCB bulunan yerlerde kapılar ve dış mekanlar Ek-1’in (B) bendine göre işaretlenir.

h) İşletme sahasına giriş ve çıkışlar kontrol altında tutulur.

ı) Personelin, kullanılmış PCB ve PCB içeren maddeler ve ekipmanlarla işlem konusunda yeterli bilgiye sahip olması ve bu amaçla hizmet içi eğitimlere katılması sağlanır.

i) Her türlü riskin önlenmesi için “Acil Durum Planı” hazırlanır.

j) Bakım ve kaza durumlarında nedenler, sonuçlar ve tedbirler arıza bakım defterine kayıt edilir.

Sızıntı ve kirlenmelerde alınacak önlemler

MADDE 21 – (1) Sızıntı ve kirlenmeler için aşağıdaki önlemler alınır.

a) Sızıntıya sebep olan arıza giderilir.

b) PCB ile kirlenmiş bölgeler 12 saat içinde temizlenir.

c) Kirlenen bölgeler iki aşamalı olarak temizlenir. İlk aşamada kaba temizlik, emici (absorbent) maddelerle yapılır. Bunu takiben yıkama ve durulama işlemleri gerçekleştirilir. Temizleme sonrasında zeminde ve ortam havasında PCB tayinleri yapılır.

ç) İşlem tamamlanıncaya kadar insan ve çevreye bulaşmasını önlemek amacıyla dökülen PCB uygun yöntemlerle toplanır ve toplanan PCB ve temizleme işlemi sırasında kullanılan malzemelere tehlikeli atık muamelesi uygulanır.

d) Tesis içinde meydana gelebilecek döküntü ve sızıntıları önlemek amacıyla yeterli miktarda emici malzeme (absorbent) bulundurulur ve bu malzemeler tesis içinde uygun noktalarda kolaylıkla kullanım sağlanacak şekilde depolanır. Kullanılmış emici malzemelere tehlikeli atık muamelesi uygulanır.

Yangına karşı alınacak önlemler

MADDE 22 – (1) Yangına karşı aşağıdaki tedbirler alınır.

a) İşletme sahasında etkin yangın söndürme, havalandırma ve paratoner donanımları bulundurulur.

b) PCB içeren ekipmanların ve depolama sahalarının yakınında yangın söndürme teçhizatı ve paratoner donanımları bulundurulur.

c) Yangın söndürme sistemi belirli aralıklarla test edilir ve kontrol defterine işlenir.

ç) Yangın anında yetkili makamlara anında bilgi ulaştırılması için bir personel önceden görevlendirilir. Buna ilişkin duyuru işletmeye yapılır.

d) Tesiste, yangına karşı köpüklü yangın söndürme ve sulu tank soğutma sistemleri bulundurulur. Görevli personel, yangınla ilgili hizmet içi eğitime tabi tutularak, bu tür yangınlarda oluşabilecek gazların ve diğer atıkların riskleri konusunda bilgilendirilir.

e) Yangın söndürme ekipleri, maske ve koruyucu giysi kullanır.

f) Yangın alanında PCB’nin ve özellikle de tamamıyla yanmamış maddelerin çevre sularına karışmasını engelleyici önlemler alınır. Donanımın etrafında bulunan tüm yer drenajları bloke edilir. Yangın söndürme ve temizleme sırasında kullanılan sular kontrol altına alınarak bu sulara tehlikeli atık muamelesi uygulanır.

g) Yangın söndürüldükten sonra o bölgenin etrafı çevrilerek giriş çıkışlar kontrol altında tutulur ve is bulaşmış her şey (koruyucu giysiler, yangın söndürme sistemi ve benzerleri) geçici depoda veya güvenli bir odada muhafaza altına alınarak tehlikeli atık muamelesi uygulanır.

ğ) Kapalı ortamlarda yangın çıkması durumunda, yangın söndürme işleminden sonra yeterli şekilde havalandırma sağlanır.

h) Herhangi bir yangın durumunda itfaiye ve yerel yönetimler bilgilendirilir.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yönetmeliğe aykırılık

MADDE 23 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırılık hâlinde, 2872 sayılı Çevre Kanununun 15 inci maddesi ile 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (g), (r), (t), (u) ve (v) bentleri ve anılan Kanunun 23 üncü maddesi doğrultusunda yaptırımlar uygulanır.

Düzenleme yetkisi

MADDE 24 – (1) Aksine hüküm bulunmadığı hâllerde Bakanlık, bu Yönetmeliğin uygulanmasını sağlamak üzere her türlü düzenlemeyi yapmakla yetkilidir.

Yürürlük

MADDE 25 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 26 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı yürütür.

Ekleri görmek için tıklayınız

(1) : Bu değişiklik 1/4/2010 tarihinde yürürlüğe girer.

	Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
27/12/2007	26739
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
Tarihi	Sayısı
1.	30/3/2010	27537
2.

BAKIMA MUHTAÇ ÖZÜRLÜLERE YÖNELİK ÖZEL BAKIM MERKEZLERİ YÖNETMELİĞİ

Resmi Gazete Tarihi :30.07.2006

Resmi Gazete Sayısı 26244

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı, gerçek veya özel hukuk tüzel kişileri tarafından açılacak bakıma muhtaç özürlülere yönelik özel bakım merkezlerinin açılış izni, çalışma şartları, personel standardı, denetlenmeleri ile ücret tespiti ve ödemelerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik, gerçek veya özel hukuk tüzel kişileri tarafından açılacak bakıma muhtaç özürlülere yönelik özel bakım merkezlerini kapsar.

Dayanak

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmelik, 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanununun 9 uncu maddesinin (g) bendi ile 34, 35 ve ek 7 nci maddeleri hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –

(1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakıma Muhtaç Özürlü: Özürlülük sınıflandırmasına göre ağır özürlü olduğu belgelendirilenlerden, günlük hayatın alışılmış, tekrar eden gereklerini önemli ölçüde yerine getirememesi nedeniyle hayatını başkasının yardımı ve bakımı olmadan devam ettiremeyecek derecede düşkün olan kişiyi,

b) ( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 ) Bakıcı Personel: Bakıma muhtaç özürlülere bakım hizmeti sunabileceğine ilişkin Millî Eğitim Bakanlığı onaylı sertifikası veya başarı belgesi olan ve merkezde veya merkeze bağlı olarak bakıma muhtaç özürlünün ikametgâhında, bakım hizmeti sunan kişiyi,

c) Bireysel Bakım Planı: Bakıma muhtaç özürlünün bakımına ilişkin fiziksel, psiko-sosyal ve benzeri alanlarda yaşanan sorunları, bu sorunların sebepleri ve tespit edilen veriler dikkate alınarak hangi alanlarda ve süreçte bakıma ihtiyacının olduğunun belirlenmesi, belirlenen ihtiyaçlar doğrultusunda yapılabilecek çalışmaları içeren ve genel çerçevesi Genel Müdürlükçe belirlenen planı,

ç) Genel Müdürlük: Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğünü,

d) İlçe Müdürlüğü: İlçe Sosyal Hizmetler Müdürlüklerini,

e) İl Müdürlüğü: İl Sosyal Hizmetler Müdürlüklerini,

f) Merkez: Bakıma muhtaç özürlülerin bakımı için yatılı ve/veya gündüzlü hizmet veren, gerçek veya tüzel kişiler tarafından açılan ve sosyal hizmet kuruluşu statüsünde olan, özel bakım kurumlarını,

g)( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 ) Mesleki Personel: Bu Yönetmeliğin uygulanmasında; aldığı lisans eğitimi ile sosyal çalışmacı/sosyal hizmet uzmanı, psikolog, çocuk gelişimci, fizyoterapist unvanına sahip olan personeli,

ğ) Sağlık Personeli: Bu Yönetmeliğin uygulanmasında; hemşire veya sağlık memuru unvanına sahip olan personeli, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Merkez Açma, Hizmete Başlama, Personel Hareketleri, Devir, Nakil ve Kapatma

Merkeze ad verme

MADDE 5 –

(1) Merkez adlarında, resmî ve diğer özel bakım merkezlerinde kullanılan ad ve unvanlar ile yabancı dildeki kelime ve deyimler kullanılmaz.

(2) Merkez adında hizmet verilecek özür gurubu belirtilmez.

Merkez açmak için dosyaların tamamlanma süresi

MADDE 6 –

(1) Merkez açmak isteyen kurucu, 7 nci maddede belirtilen resmî yazının yazıldığı tarihi müteakiben üç ay içinde dosyalarını tamamlayarak il müdürlüğüne teslim eder. Bu süre içinde dosyalarını teslim etmeyen kurucuların başvurusu iptal edilir.

Merkez açmak için başvurunun yapılması ve değerlendirilmesi

MADDE 7 –

(1) Merkez açmak isteyen gerçek veya özel hukuk tüzel kişileri, hizmete açılmak istenen merkezin adını, bakım hizmeti verilecek özür grubunu veya gruplarını, hizmetin yatılı veya gündüzlü olarak verileceğini ve hizmet verilecek binanın adresini belirten dilekçe ile bu Yönetmeliğin 8 inci ve 9 uncu maddelerde belirtilen belgelerle birlikte il müdürlüğüne başvururlar.

(2) İl müdürlüğünce görevlendirilecek üç mesleki personel otuz iş günü içinde merkez binasının fiziki özelliklerini adrese giderek, belgeleri ise dosya üzerinden inceler. Merkez binasının ve merkezi açacak kurucunun ve sorumlu müdürün yapılan inceleme sonucunda, uygun görülmesi hâlinde tutanak hazırlanır. Tutanağın bir nüshası merkezin açılışına ilişkin diğer işlemlerin başlatılması ve dosyanın tamamlanması için resmî yazı ekinde kurucuya verilir.

(3) (Ek: RG 23/10/2007- 26679 ) Daha önce açılış, devir ve nakil izni olmadan usulsüz olarak merkez açtığından dolayı merkezi kapatılan veya usulsüz merkezini kapatan gerçek kişilerin veya gerçek kişinin ortağı olduğu tüzel kişinin merkez açmak istemesi halinde merkeze açılış izni verilmez. Sehven verilmesi hâlinde tespitini müteakiben açılış izni iptal edilir.

Kurucudan istenecek belgeler

MADDE 8 –

(1) Kurucu olacak gerçek veya özel hukuk tüzel kişilerin temsilcisinden aşağıdaki belgeler istenir.

a) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) T.C. Kimlik Numarası beyanı,

b) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Adli sicil kaydının bulunmadığına ilişkin yazılı beyan,

c) (Mülga:RG-31/7/2009-27305)

ç) En az ilkokul veya ilköğretim mezunu olduğuna dair belge,

d) Tüzel kişinin şirket olması hâlinde, şirket ilanının yayımlandığı ve merkezin açılışının faaliyetleri kapsamında olduğunu gösterir ticaret sicil gazetesi, vergi levhası ve imza sirküleri,

e) Tüzel kişinin sermaye şirketi olması hâlinde göstereceği temsilciden, temsilcinin hissedarlar arasından olduğunu ve şirketi temsile yetkili olduğunu gösterir noterden tasdikli belge ve karar örneği,

f) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Kişinin dernek veya vakıf olması hâlinde göstereceği temsilciden, dernek veya vakıf yönetim kurulu üyesi olduğunu ve tüzel kişiliği temsile yetkili olduğunu gösterir belge ve karar örneği, merkezin açılışının vakıf senedi/dernek tüzüğünde yer aldığını gösterir belge,

g) Kurucunun vergi borcu ve Sosyal Sigortalar Kurumuna pirim borcu olmadığına dair belge,

ğ) Kurucunun Bağ-Kur borcu olmadığına dair belge,

h) Daha önce bu alanda faaliyet gösterdiğine veya faaliyet göstermediğine dair beyanını içeren belge.

Sorumlu Müdürden istenecek belgeler

MADDE 9 –

(1) Merkezde sorumlu müdür olacak kişiden aşağıdaki belgeler istenir.

a) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) T.C. Kimlik Numarası beyanı,

b) (Mülga:RG-31/7/2009-27305)

c) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Adli sicil kaydının bulunmadığına ilişkin yazılı beyan,

ç) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Görevini devamlı olarak yapmaya engel bir durumu bulunmadığına dair yazılı beyan,

d) Lisans eğitimine sahip olduğunu belgeleyen öğrenim belgesi,

e) Daha önce bu alanda çalışmış ise çalıştığı kuruluşlara veya daha önce bu alanda çalışmamış ise çalışmadığına ilişkin yazılı beyanını içeren belge,

f) Sorumlu müdür ile kurucu arasında yapılacak iş sözleşmesi.

Kurucu ve sorumlu müdür olacak kişilerde aranan genel şartlar

MADDE 10 –

(1) Kurucu ve sorumlu müdür olacak kişilerde aşağıdaki şartlar aranır.

a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak.

b) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak.

c) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) 29/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak.

Merkezde çalıştırılacak diğer personel için istenecek belgeler

MADDE 11 –

(1) Merkezde çalıştırılacak personel için aşağıdaki belgeler istenir.

a) Personelin çalışma talebine ve yapmak istediği işe ilişkin dilekçe,

b) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) T.C. Kimlik Numarası beyanı,

c) (Mülga:RG-31/7/2009-27305)

ç) Öğrenim durumunu gösterir belge,

d) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Adli sicil kaydının bulunmadığına ilişkin yazılı beyan,

e) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Görevini devamlı olarak yapmaya engel bir durumu bulunmadığına dair yazılı beyan,

f) Daha önce bu alanda çalışmış ise çalıştığı kuruluşlara veya daha önce bu alanda çalışmamış ise çalışmadığına ilişkin yazılı beyanını içeren belge,

g) Kurucu ile personel arasında yapılacak iş sözleşmesi.

Merkez hizmet binası için istenecek belgeler

MADDE 12 –

(1) Merkezin açılacağı binaya ait aşağıdaki belgeler istenir.

a) Binanın tapu senedi veya kira kontratı örneği,

b) Binanın belediye imar müdürlüğünden alınacak tasdikli yapı kullanma izin belgesi örneği ve binanın bütün bölümlerini gösterir tasdikli planı,

c) Merkezin yerleşimini ve hizmet bölümlerini gösterir kroki,

ç) Tefrişten sonra merkezin hizmet bölümlerini, kullanım alanlarını, dış cephesini ve tabelasını gösteren fotoğraflar veya video CD/DVD/fotoğraf CD,

d) Yangın güvenliği yönünden itfaiye müdürlüğünden alınacak rapor,

e) Binanın trafik emniyetine uygun bir yerleşim alanında olduğuna dair il emniyet trafik şube müdürlüğünden alınacak rapor,

f) Binanın asayiş yönünden uygun bir yerleşim alanında olduğuna dair il emniyet müdürlüğünden alınacak rapor.

Açılış izni için yapılacak işlemler

MADDE 13 –

(1) Açılış izni için aşağıda belirtilen işlemler yapılır.

a) ( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 ) Açılış izni için gerekli olan ve 8, 9, 11 ve 12 nci maddelerde belirtilen belgeler iki dosya hâlinde hazırlanarak, incelenmek üzere kurucu tarafından il müdürlüğüne teslim edilir. İl müdürlüğünce görevlendirilen en az üç mesleki personel tarafından otuz iş günü içinde dosya ve merkezin fiziksel ve tefriş koşulları yerinde incelenerek uygun görülmesi hâlinde merkeze açılış izin raporu düzenlenir,

b) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) İki dosya olarak düzenlenen tüm belgelerin belirlenen esaslara uygun olması hâlinde, merkezin hizmete açılması il müdürlüğü onayı ile gerçekleşir. İl müdürlüğü tarafından açılış izin belgesi ve sorumlu müdür belgesi düzenlenir.

c) İl müdürlüğünce onaylanan dosyanın aslı il müdürlüğünde kalır. Diğer sureti imza karşılığı kurucuya verilir. Açılış izin belgesinin ve sorumlu müdür belgesinin bir nüshası bilgi için Genel Müdürlüğe gönderilir,

ç) Açılış izin belgesi ve sorumlu müdür belgesi merkezin görülebilecek bir yerine asılır,

d) Açılış izin belgesi verilen her merkezin işveren ve iş yerinin adı ve yaptığı işin niteliği il müdürlüğü tarafından bir ay içinde çalışma müdürlüğüne ve defterdarlığa da bildirilir.

Merkezin hizmete başlaması

MADDE 14 –

(1) Açılış izin belgesi düzenlenen ve zorunlu personelini tamamlayan merkez hizmete başlar.

(2) Zorunlu personelin tamamlanması için personel ile iş sözleşmesinin yapılmış olması yeterlidir.

Merkeze kabul edilecek bakıma muhtaç özürlüler

MADDE 15 –

(1) Merkeze, zihinsel, bedensel ve ruhsal özür grupları aşağıda belirtilen yaş ve cinsiyet durumları dikkate alınarak ayrı gruplar hâlinde kabul edilir. Merkez, açılış izin belgesinde de bu gruplardan hangilerine hizmet sunulacağı belirtilir.

a) 0 – 6 yaş kız ve erkek,

b) 7 – 12 yaş kız ve erkek,

c) 13 – 18 yaş kız,

ç) 13 – 18 yaş erkek,

d) 19 ve üzeri yaş kız,

e) 19 ve üzeri yaş erkek.

Çalıştırılacak personel için yapılacak işlemler

MADDE 16 –

(1) Merkezde çalıştırılacak personel için aşağıda belirtilen işlemler yapılır.

a) Merkezde çalıştırılacak personel için istenilen belgeler biri asıl olmak üzere iki nüsha hâlinde düzenlenerek il müdürlüğüne teslim edilir,

b) İl müdürlüğü on beş gün içinde personelin belgelerini üçüncü bölümde belirtilen şartlara uygunluğu açısından değerlendirir ve uygunsa çalışma onayı verir,

c) Personelin belgeleri ve çalışma onayının bir nüshası il müdürlüğü tarafından merkezin dosyasında saklanır, ikinci nüshası merkeze gönderilir,

ç) Çalışma onayı verilen personel için merkez, fotoğraflı kimlik kartı düzenler. Kimlik kartında personelin adı, görevi, göreve başlayış tarihi ve nüfus bilgileri yer alır. Kimlik kartı il müdürü tarafından imzalanır ve mühürlenir, merkezde görevli tüm personel kimlik kartını görevi süresince yakasında taşır,

d) İl müdürlüğünce çalışma onayı verilmeyen personel merkezde çalışamaz,

e) Merkezde çalışacak olan personel ile İş Kanunu hükümlerince iş akdi yapılır.

Görevden ayrılan personelin bildirimi

MADDE 17 –

(1) Merkezden ayrılan, vefat eden veya görevine son verilen personel en geç bir ay içinde il müdürlüğüne bildirilir.

Sorumlu müdürün izine ayrılması

MADDE 18 –

(1) Sorumlu müdürün çeşitli nedenlerle izine ayrılması hâlinde merkezde çalışan bir mesleki personel vekil bırakılır, sorumlu müdür izine ayrılmadan önce kullanılacak izin süresi ve sorumlu müdürlüğe vekâlet edecek mesleki personel il müdürlüğüne bildirilir.

Sorumlu müdür değişikliği

MADDE 19 –

(1) Sorumlu müdürün görevinden ayrılması veya görevine son verilmesi hâlinde; durum en geç yedi gün içinde il müdürlüğüne bildirilir. Sorumlu müdürün ayrılmasını müteakiben otuz gün içinde merkez için yeni sorumlu müdür belirlenir ve belgeleri il müdürlüğüne teslim edilir.

(2) Sorumlu müdür şartlarını taşıyan kişi bulunamaması hâlinde, merkeze otuz gün daha ilave süre verilir. İlave süreye rağmen sorumlu müdür bulamayan merkezin hizmetleri durdurulur. Otuz günlük ek süre, bir takvim yılı içinde ancak bir kez verilir.

Devir işlemleri

MADDE 20 –

(1) Merkez kurucusunun değişmesi hâlinde, devir alacak gerçek veya tüzel kişi, noterden onaylı devir senedi ile başvuru için 8 inci maddede istenen belgeleri iki nüsha hazırlayarak senet tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde il müdürlüğüne başvurur. Belirlenen şartlara uygun olması hâlinde açılış izin belgesi yeniden düzenlenir ve bir nüshası kuruluşa gönderilir, bir nüshası il müdürlüğünde muhafaza edilir ve bir nüshası da bilgi için Genel Müdürlüğe gönderilir.

Merkez açma yetkisi verilen temsilcinin değişmesi

MADDE 21 –

(1) Özel hukuk tüzel kişilerince merkez açma yetkisi verilen temsilcinin değişmesi durumunda, özel hukuk tüzel kişisi adına seçilen temsilcinin kurucu olması ile ilgili yönetim kurulu kararının tasdikli örneği ve başvuru için 8 inci maddede istenen belgeler iki nüsha hazırlanarak il müdürlüğüne başvurulur. Yeni temsilcinin niteliklerinin kurucu olmak için belirlenen şartlara uygun olması hâlinde, il müdürlüğü yeni temsilcinin kabul edildiğini resmî yazı ile tüzel kişiliğe bildirir. Ayrıca yeniden açılış izin belgesi düzenlenmez.

Bildirimsiz devir

MADDE 22 –

(1) Bu Yönetmeliğin 20 nci maddesinde belirtilen otuz günlük süre içinde il müdürlüğüne başvurulmaması veya bildirimde bulunmaksızın merkezin devri hâlinde, devir yapan ve devir alan gerçek ve tüzel kişilerin var olan açılış izinleri iptal edilir.

Nakil işlemleri

MADDE 23 –

(1) Merkezin başka bir binaya taşınmak istenmesi hâlinde;

a) Merkezin yeni binasının adresini bildiren bir dilekçe ile il müdürlüğüne başvurulur,

b) İl müdürlüğünün görevlendirdiği en az iki mesleki personel otuz iş günü içinde merkez binasının fiziki özelliklerini adrese giderek inceler. Merkez binasının uygun görülmesi hâlinde tutanak düzenlenir. Tutanağın bir nüshası merkezin nakline ilişkin diğer işlemlerin başlatılması ve dosyanın tamamlanması için resmî yazı ekinde kurucuya verilir. Ayrıca merkezin yeni adresinde de geçici faaliyet gösterebilmesi için geçici çalışma izin belgesi düzenlenerek kurucuya resmî yazı ekinde verilir,

c) Geçici çalışma izin belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren iki ay içinde 12 nci maddede belirtilen belgeler tamamlanarak iki dosya hâlinde, incelenmek üzere kurucu tarafından il müdürlüğüne teslim edilir,

ç) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Tüm belgelerin belirlenen esaslara uygun olması hâlinde, merkezin yeni adresine nakline ilişkin olarak il müdürlüğü onayı alınır. İl müdürlüğü tarafından yeniden açılış izin belgesi düzenlenir.

d) Tüm belgelerin, il müdürlüğünce onaylanan iki dosyadan aslı il müdürlüğünde kalır. Dosyanın diğer nüshası ve açılış izin belgesi imza karşılığı kurucuya verilir. Nakil onayı ve açılış izin belgesinin tasdikli örneği bilgi için Genel Müdürlüğe gönderilir.

Şube açma işlemleri

MADDE 24 –

(1) Şube açılış izni için yeni merkez açılışındaki gibi işlem yapılır. Her şube için ayrı sorumlu müdür ve personel istihdamı zorunludur.

Ek birim açma işlemleri

MADDE 25 –

(1) Mevcut merkez binası ile fizikî açıdan bağlantılı olan yeni yerlerin merkez binasına ilave edilmesinin istenmesi hâlinde nakil işlemlerinde olduğu gibi müracaat edilir ve işlemler gerçekleştirilir.

Merkezin kurucu tarafından kapatılması

MADDE 26 –

(1) Merkezin kurucu tarafından kapatılması durumunda;

a) Kurucu, en az bir ay önceden il müdürlüğüne, personele, bakıma muhtaç özürlüye ve ailesine yazılı olarak merkezi kapatma isteğinde olduğunu ve merkezi kapatacağı tarihi bildirir.

b) Merkeze ait açılış izin belgesini il müdürlüğüne teslim eder.

c) İl müdürlüğü merkezin usulüne uygun olarak kapandığını ve kapatılma tarihini genel müdürlüğe ve o yerin bağlı bulunduğu çalışma müdürlüğüne ve defterdarlığına bildirir.

ç) Bu fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirlenen şartları yerine getirmeden merkezini kapatan kurucunun yeniden merkez açmak istemesi hâlinde izin verilmez.

d) Merkezin kapatılması hâlinde merkezde kalan ve bakım ücretleri Genel Müdürlük tarafından ödenen bakıma muhtaç özürlüler, il müdürlüğünce geçici olarak il içindeki veya çevre illerdeki diğer merkezlerde bakım ihtiyaçları sağlanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkez Personelinin Nitelikleri, Görev, Yetki ve Sorumlulukları

Merkezde çalıştırılacak personel

MADDE 27 –

( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 )

(1) Merkezde, aşağıda belirtilen personel çalıştırılır. Ancak, mesleki personel içinde yer alan çocuk gelişimci, merkez 0-18 yaş grubuna; fizyoterapist, merkez bedensel özürlülere hizmet verecek ise çalıştırılabilir.

a) Gündüzlü hizmet veren merkezlerde; sorumlu müdür, mesleki personel, sağlık personeli, büro memuru, bakıcı, hizmetli, yemek kuruluşta yapılıyorsa aşçı ve merkezin ihtiyaç duyduğu diğer personel.

b) Yatılı hizmet veren merkezlerde; sorumlu müdür, mesleki personel, sağlık personeli, büro memuru, bakıcı, güvenlik görevlisi, hizmetli, yemek kuruluşta yapılıyorsa aşçı ve merkezin ihtiyaç duyduğu diğer personel.

Zorunlu çalıştırılması gereken personel sayısı

MADDE 28 –

( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 )

(1) Merkezde sorumlu müdürün haricinde zorunlu çalıştırılması gereken personel sayısı aşağıda belirtilmiştir.

a) Gündüzlü hizmet veren merkezde, bakılan her kırk sekiz bakıma muhtaç özürlü için iki mesleki personel ve bir sağlık personeli; her altı bakıma muhtaç özürlü için bir bakıcı olmak üzere personel çalıştırılır.

b) Yatılı hizmet veren merkezde, ulusal bayram ve genel tatil günleri haricindeki haftanın altı iş gününde gündüz postasında, merkezde bakılan her kırk sekiz bakıma muhtaç özürlü için iki mesleki personel ve bir sağlık personeli çalıştırılır. Merkezde ulusal bayram ve genel tatil günleri ile gündüz postası haricindeki çalışma saatlerinde ise nöbet sorumlusu olarak bir mesleki personel veya sağlık personeli çalıştırılır. Merkezde, 07.00-15.00 saatleri arasında her 6 bakıma muhtaç özürlü için bir bakıcı personel; 15.00-23.00 saatleri arasında her 12 bakıma muhtaç özürlü için bir bakıcı personel; 23.00-07.00 saatleri arasında her 24 bakıma muhtaç özürlü için bir bakıcı personel görev yapacak şekilde bakıcı personel çalıştırılır. Bakıcı personelin çalışma saatleri işlerin yoğunluğu dikkate alınarak en fazla iki saat kadar ileriye veya geriye alınabilir.

(2) Merkez gerekli görmesi halinde, 1 inci fıkranın (b) bendinde belirtilen çalışma saatlerinde toplam çalıştırılması gerekli bakıcı personel sayısından az olmamak şartıyla, farklı özürlü gruplarında farklı sayıda bakıcı personel çalıştırabilir.

(3) Sorumlu müdürün 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (g) bendinde belirtilen unvanlara sahip kişilerden olması hâlinde, merkezde çalıştırılması gereken zorunlu mesleki personel sayısına dâhil edilir.

Merkezde çalışacak personelin görev, yetki ve sorumlulukları

MADDE 29 –

(1) Merkezde çalışacak personelin görev, yetki ve sorumlulukları aşağıda belirtilmiştir.

a) Sorumlu müdür, merkezin idari, malî, hukukî, mesleki ve diğer tüm işlerini hizmetin amacına ve mevzuata uygun olarak yürütülmesinden kurucu ile birlikte birinci derecede sorumludur. Sorumlu müdür, il müdürlüğü ve diğer kurum ve kuruluşlara karşı merkezi temsil eder. Mesleği ile ilgili programların uygulanmasında görev alır. Diğer meslek elemanları idari anlamda sorumlu müdüre bağlı olarak çalışmalarını sürdürür. Bir kişi birden fazla merkezin sorumlu müdürü olamaz ve çalışma saatleri içinde başka bir işte çalışamaz.

b) Mesleki personel, mesleği ile ilgili yetki ve sorumluluklarının yanı sıra bu Yönetmeliğin 32 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen hizmetleri yürütür. Ayrıca, bakıcı personelin hizmetlerini de yönlendirir.

c) Sağlık personeli;

1) Acil durumlarda mesleğinin gerektirdiği uygulamaları yapmak,

2) Merkez ortamını ısı, ışık, havalandırma, temizlik yönünden değerlendirmek ve gerekli tedbirlerin alınmasını sağlamak,

3) İlaçların güvenli bir şekilde temin edilmesini ve saklanmasını sağlamak,

4) Narkotik ilaçların kullanımını, saklanmasını, kontrolünü ve kayıtlarını tutmak, bu konuya ilişkin talimatlara uyulmasını sağlamak,

5) Verilen hizmetler ile ilgili kayıtları doğru, eksiksiz ve zamanında tutmak,

6) Özürlülerin muayene, tetkik ve tedavi amacıyla randevularını almak, transferi için gerekli planlamaları yapmak,

7) Özürlülerin tedavileri ve tıbbi rehabilitasyon sürecinde sağlık kurumlarında bulunan sağlık personeli ile işbirliği yapmak,

8) Özürlü bireylerin sağlık kurumlarınca önerilen tedavinin uygulanması için gerekli takip ve uygulamaları sağlamak,

9) Koruyucu sağlık hizmetlerine ilişkin olarak bakıcı personele gerekli rehberlik hizmetlerini yapmak,

10) Özürlü bireylerin kullanacakları ilaçları kullanıp kullanmadıklarını takip etmek, enjeksiyon ve pansumanlarını yapmak,

11) Sağlıklı bir bakım ortamının oluşması için koruyucu sağlık hizmetleri anlamında gerekli kontrolleri yapmak ve bakıcı personelce bu hizmetlerin yapılmasını sağlamak ve bu amaçla merkez müdürü ile işbirliği yapmak,

12) Düzenli ve yeterli soluk alıp verme, yeme, içme, boşaltım, güvenli bir çevre sağlama, kişisel temizlik, giyinme, vücut ısısı kontrolü, hareketlilik, yeterli uyku gibi özürlü bireylerin günlük yaşam aktivitelerine yönelik olarak fizyolojik ihtiyaçların karşılanması aşamalarında; gerekli mesleki uygulamaları yapmak, bu ihtiyaçların karşılanıp karşılanamadığını takip etmek ve bakıcı personelce verilmesi gereken hizmetlerin yapılmasını sağlamak.

ç) Bakıcı personel;

1) Sorumlu bulunduğu gruptaki bakıma muhtaç özürlü bireylerin kişisel bakım ile ilgili tuvalet eğitimi, yeme içme, banyo, el yüz temizliği, giyinme soyunma gibi günlük, haftalık, aylık ihtiyaçlarını karşılamak ve/veya yardım etmek ve/veya takip etmek,

2) Sorumlu olduğu grubun bakım, temizlik ve düzeninin sağlanmasına yardımcı olmak.

d) Diğer personel; aşçı, hizmetli, güvenlik görevlisi, berber, şoför, terzi, teknisyen ve büro görevlisi gibi personel sorumlu müdürün verdiği görevleri yapar.

Hizmet içi eğitim

MADDE 30 –

(1) Merkez, istihdam ettiği personele göreve başladığı tarihten itibaren ilk üç ay içinde bir kez ve göreve başladıktan sonra da yılda en az bir kez olmak üzere her defasında en az onar saatlik hizmet içi eğitim verir.

Stajyer öğrenci uygulaması

MADDE 31 –

(1) Üniversitelerin psikoloji, sosyal hizmetler, çocuk gelişimi ve hemşirelik alanında lisans veya lisans üstü öğrenim gören öğrencilerin merkezde staj yapabilmeleri için, bölümlerinden/okullarından alınan staj yapacakları alanı ve süreyi belirten bir yazı ile merkeze başvurmaları istenir. Stajyer öğrencilerin mesleki personel ile birlikte gözlem ve uygulama yapmalarına izin verilir. Stajyer öğrenciler tek başına uygulama yapamazlar, merkezde meslek elemanlarının yerine istihdam edilemezler. Kabul edilen stajyerlerin listesi il müdürlüğüne bildirilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Merkezde Sunulacak Bakım Hizmetleri

Bakım hizmetlerinin kapsamı

MADDE 32 –

(1) Bakım hizmetleri, bakıma muhtaç özürlünün bakımına yönelik olarak kişisel bakım hizmetlerini ve psiko-sosyal destek hizmetlerini kapsar.

(2) Bakıma muhtaç özürlünün özellikleri dikkate alınarak aşağıda belirtilen bakım hizmetleri sunulur.

a) Kişisel bakım hizmetleri;

1) Banyo yaptırılması,

2) Tuvalet ihtiyacını gidermede yardım edilmesi ve gerektiğinde temizliğinin yapılması,

3) Tırnaklarının kesilmesi,

4) Saçlarının taranması,

5) Dişlerinin temizlenmesi,

6) Yemek ve içecek ihtiyacının giderilmesi,

7) El, yüz ve ayak temizliği,

8) Sakal tıraşının yapılması,

9) İstenmeyen tüylerin temizlenmesi,

10) Elbiselerinin giydirilmesi ve çıkarılması,

11) Burun ve kulak temizliğinin yapılması,

12) Yatağının temizlenmesi ve düzeltilmesi,

13) Odasının temizlenmesi,

14) Çamaşırlarının yıkanması,

15)( Ek: RG 23/10/2007- 26679 ) Tehlikelere karşı korunması ve gözetilmesi, gibi hizmetleri içerir.

b) Psiko-sosyal destek hizmetleri;

1) Bakıma muhtaç özürlü ailesinin, özürlüyü ve özür durumunu kabullenmesine, bilgilendirilmesine yönelik kişisel veya grup çalışması yöntemiyle verilecek hizmetleri,

2) Bakıma muhtaç özürlünün özrünü, mevcut durumunu ve yerleştirildiği ortamı kabullenmesine, bilgilenmesine ve gelişim alanlarında desteklenmesine yönelik kişisel ve grup çalışması yöntemiyle verilecek hizmetleri,

3) Özürlü ve ailesinin sosyal hakları ve mevcut kaynakların kullanılmasına yönelik kişisel ve grup çalışması yöntemiyle verilecek hizmetleri,

4) Özürlünün bağımsız yaşama, sosyal hayata uyumuna ve katılımına yönelik sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif etkinlikler ile düzenlenecek bu tür etkinliklere katılabilmesi için refakat hizmetleri,

5) Özürlünün terk edilme, ret edilme, özür durumunu kabullenememe, ümitsizlik, intihar etme, yalnızlık, sevgisizlik gibi olumsuz duygulardan kurtarılmasına ve depresyon ve stres gibi durumların yaşanmasının engellenmesine yönelik kişisel veya grup çalışması yöntemiyle verilecek hizmetleri, gibi psiko-sosyal destek hizmetlerini içerir.

Bakım hizmetlerinin uygulanması

MADDE 33 –

(1) Merkezde bakım hizmetlerinin uygulanmasıyla ilgili hususlar aşağıda belirtilmiştir.

a) Merkezde verilen bakım hizmetlerinin yürütülmesi sorumlu müdürün sorumluluğundadır.

b) Merkezler, 32 nci maddede belirtilen genel çerçeveyi esas alarak, merkezin ve bakıma muhtaç özürlü bireylerin özelliklerine göre bakım hizmetlerini geliştirerek uygularlar.

c) Merkezde, bakıma muhtaç özürlünün bakım ihtiyacına göre bireysel bakım planını hazırlayacak değerlendirme kurulu oluşturulur. Değerlendirme kurulunda merkezde görevli olan mesleki personel ve sağlık personeli bulunur.

ç) Değerlendirme kurulu tarafından bakıma muhtaç özürlülerin bireysel özellikleri de dikkate alınarak bireysel bakım planı hazırlanır, hazırlanan bireysel bakım planı sorumlu müdürünün onayından sonra uygulanır.

d) Bireysel bakım planının içeriği ve uygulama esasları, Genel Müdürlükçe belirlenerek genelge ile bildirilir.

Bakım hizmeti için bakıma muhtaç özürlü gruplarının oluşturulması

MADDE 34 –

(1) Bakım hizmeti için bakıma muhtaç özürlü grupları aşağıdaki hususlara göre oluşturulur.

a) Bakıma muhtaç özürlü bireylerin bakım ihtiyacına, takvim yaşına ve diğer özelliklerine, sunulacak bakım hizmeti ve hedeflerinin birbirine yakınlığına ve fiziksel koşullara göre azami altı bakıma muhtaç özürlüden gruplar oluşturulur,

b) Bakım hizmeti hedeflerinin farklılaşması veya ihtiyaç duyulması hâlinde, bakıma muhtaç özürlü bireylerin grupları değiştirilir,

c) Grubun sorumluluğu amacına ve niteliğine uygun mesleki personele verilir,

ç) Merkezde çalışan her mesleki personelin en az bir grubunun olmasına özen gösterilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Fiziksel Koşullar ve Donanım

Merkezin iskan durumu

MADDE 35 –

(1) ( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 ) Merkez gürültü, hava ve su kirliliğine maruz olmayan, insan sağlığını olumsuz yönde etkileyecek endüstriyel kuruluşlar ile her türlü gayrisıhhî müesseselerden uzak olan ulaşıma elverişli bir yerde kurulmalıdır. Ayrıca merkez binası çevresinde patlayıcı ve yanıcı madde satan veya depolayan kuruluşlar bulunması hâlinde, 26/7/2002 tarihli ve 24822 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun mesafelerin korunması ve tedbirlerin alınması sağlanır. Yönetmelikte belirtilen mesafelerin korunup korunmadığına dair rapor, çalışma ruhsatı vermeye yetkili birimlerden alınır.

Emniyet ve trafik güvenliği

MADDE 36 –

(1) Merkez binasının bulunduğu yer, bakıma muhtaç özürlülerin geliş-gidişlerinde trafik yönünden uygun ve emniyetli olmalıdır.

Yangından korunma ve ısıtma

MADDE 37 –

(1) Merkezde yangından korunma için yeterli sayıda yangın söndürme cihazı ve malzemesi ile sesli ve ışıklı alarm sistemi bulunmalı, yangın için gerekli önlemler alınmalıdır. Merkezde bakıma muhtaç özürlülerin kullanımına uygun yangın tahliye sistemi bulundurulması zorunludur.

(2) Merkezde ısıtma kaloriferle yapılmalıdır. Ancak, bölgesel farklılıklar göz önüne alınarak kalorifer sisteminin olmadığı yerlerde ısıtma, bakıma muhtaç özürlüye risk oluşturmayacak klima veya merkezi ısıtma sistemi ile yapılmalıdır. Isıtmanın elektrikli araçlarla yapılması hâlinde il elektrik idaresinden elektrik tesisatının uygunluğuna dair belge alınması zorunludur.

Merkezin fiziksel koşulları

MADDE 38 –

(1) Merkezin fiziksel koşulları aşağıda belirtilen özellikleri taşımalıdır.

a) Merkez ahşap olmayan ve müstakil bir binada hizmete açılır.

b) Merkezde bakıma muhtaç özürlünün kullanacağı odalar gün ışığı almalı veya aydınlık olmalıdır.

c) Bakıma muhtaç özürlünün kullanacağı odalarının tabanı sağlığa zarar vermeyecek, kolay temizlenen bir malzeme ile kaplanmalıdır.

ç) Merkezde merdiven varsa merdivenlerin genişliği ve yüksekliği iniş ve çıkışlarda kolaylık sağlayacak şekilde olmalı, emniyet korkulukları bulunmalıdır.

d) Tuvaletlerin tabanları ve duvarlarının tamamı yıkanmaya elverişli fayans veya mermer gibi malzemeler ile kaplı olmalıdır, bakıma muhtaç özürlülerin kullanacağı tuvalet ve banyolarda tutamak olmalıdır.

e) Merkezin her bölümü havalandırmaya uygun olmalı, gerektiğinde merkezin havalandırılması için ek önlemler alınmalıdır.

f) Panel radyatörler dışındaki radyatörler, ısıyı engellemeyecek şekilde korunmalıdır.

g) Merkezin her türlü tesisatı ve bölümleri temiz ve düzenli olmalıdır.

ğ) Merkezin bahçesi en az yatak odası olarak kullanılacak alanların toplamı büyüklüğünde olmalıdır. Bahçe büyüklüğü yetersiz olan binalarda gerekli koruma tedbirleri alınarak, binanın terası bahçe amaçlı olarak kullanılabilir.

h) Merkez hizmet binasının bir kattan fazla olması durumunda, bakıma muhtaç özürlü bireyin ihtiyacı olan hizmetlere ve birimlere ulaşılabilirliğinin sağlanması için asansör veya merdiven asansörü bulunmalıdır.

ı) (Ek: RG 23/10/2007- 26679 ) Merkez kapasitesinin 100’ü geçmemesi tercih edilmelidir. Ancak, 100’den fazla bakıma muhtaç özürlüye hizmet verecek merkezlerde bakıma muhtaç özürlülerin takibine ve güvenliğine ilişkin farklı özür gruplarına yönelik farklı bahçe düzenlemesinin yapılması ve farklı dinlenme alanlarının oluşturulması gibi ilave tedbirlerin alınması sağlanır.

Merkezin bölümleri

MADDE 39 –

(1) Merkezlerde düzenlenmesi zorunlu olan bölümler aşağıda belirtilmiştir. Bölümlerin fiziki özellikleri ve donanımı için gerekli malzemeler Genel Müdürlük tarafından çıkarılacak bir genelge ile belirlenir.

a) Sorumlu müdür odası,

b) Büro,

c) Bekleme odası,

ç) Personel odası,

d) Grup etkinlikleri odası,

e) Bireysel görüşme odası,

f) Çok amaçlı salon,

g) Mutfak ve yemekhane,

ğ) Bahçe,

h)( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 ) Yatak odaları,

ı) Sağlık personeli odası,

i) Banyo ve tuvalet.

Merkez binasının kullanımı

MADDE 40 –

(1) Merkez binası hiçbir şekilde aslî amacı dışında başka bir amaçla kullanılamaz.

ALTINCI BÖLÜM

Merkezin İşleyişine İlişkin Esaslar

Merkezlerin genel çalışma esasları

MADDE 41 –

(1) Merkezlerin genel çalışma esasları aşağıda belirtilmiştir.

a) Yatılı hizmet veren merkezler talep etmeleri ve açılış izin belgelerinde belirtilmesi hâlinde gündüzlü olarak da hizmet verebilirler. Bu durumda gündüzlü hizmet için ayrıca sorumlu müdür istenmez. Ancak gündüzlü hizmet için bu Yönetmeliğin 28 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtildiği şekilde personel çalıştırılır.

b) Gündüzlü hizmet veren merkezlerde bakıma muhtaç özürlünün gerektiğinde dinlenebileceği veya uyuyabileceği yatak odaları bulunmalıdır. Yatak odalarının üçer kişilik olmasına özen gösterilmelidir. Ancak en fazla altı bakıma muhtaç özürlü bir odada veya salonda yatırılabilir. Yatak odası olarak kullanılacak oda veya salon her bakıma muhtaç özürlüye en az üç metrekare yer olacak büyüklükte olmalıdır.

c) Yatılı hizmet veren merkezlerde bakıma muhtaç özürlü yatak odalarının birer veya üçer kişilik olmasına özen gösterilmelidir. Ancak en fazla altı bakıma muhtaç özürlü bir yatak odasında kalabilir. Yatak odaları, her bakıma muhtaç özürlüye en az beş metrekare yer olacak büyüklükte olmalıdır.

ç) Merkezlerin kapasitesi yatak odası olarak kullanılacak alan büyüklüğüne göre tespit edilir.

d) Merkezlere, ücreti Genel Müdürlükçe ödenen bakıma muhtaç özürlüler ile ücreti kendisi veya ailesi tarafından ödenen bakıma muhtaç özürlüler, bakım hizmeti sunulmak üzere kabul edilir.

e) Bedensel, zihinsel ve ruhsal bakıma muhtaç özürlülerin mümkün olduğunca yaş ve cinsiyetleri de dikkate alınarak farklı merkezlerde bakılmasına özen gösterilir. Ancak aynı merkez bünyesinde birden fazla özür grubuna bakım hizmetinin verilmesi hâlinde her özür grubu için ayrı bölüm oluşturulur ve bölümlerinden birbirine geçişi engelleyecek önlemler alınır. Ayrıca onüç ve üzeri yaştaki bakıma muhtaç özürlüler için cinsiyetlerine göre ayrı katlar olması sağlanır. Bakıma muhtaç özürlü bireylerin birbirlerine ve kendilerine zarar vermemesi için güvenlik tedbirleri alınır.

(2)( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 ) Merkez aracılığıyla bakıma muhtaç özürlü bireyin ikametgâhında bakım hizmeti verilebilir. Bu durumda merkez bünyesinde en az 2 mesleki ve 1 sağlık personelinden olmak üzere 3 kişi ile evde bakım hizmet birimi oluşturulur. Merkez aracılığıyla ikametgâhında bakım hizmeti verilen bakıma muhtaç özürlü sayısı, merkezde bakılan bakıma muhtaç özürlü sayısı ile birleştirilir ve merkezin bakım hizmeti verdiği toplam bakıma muhtaç özürlü sayısına göre merkezde mesleki personel ve sağlık personeli çalıştırılır. Evde bakım hizmet birimi sorumlu müdürün gözetim ve denetiminde çalışır. Merkez değerlendirme kurulunun hazırlayacağı bireysel bakım planı doğrultusunda evde bakım hizmet biriminin denetim ve rehberliğinde bakıcı personel tarafından bakım hizmeti verilir. Ayrıca, evde bakım hizmet birimi bakıma muhtaç özürlü bireyi ve ailesini her ay düzenli olarak ikametgâhında ziyaret ederek bakım hizmetlerinin sunumunu takip eder, bakıma muhtaç özürlü bireye ve ailesine psiko-sosyal destek hizmetlerini verir. Bir bakıcı personel bir günde en fazla üç bakıma muhtaç özürlüye hizmet verebilir. Ancak, bir bakıcı personelin haftalık toplam çalışma süresi, yıllık fazla çalışma süresi dahilinde yaptırılacak fazla çalışmalar hariç, 4857 sayılı İş Kanununun 63 üncü maddesinde belirtilen çalışma süresini geçemez ve bakım hizmetleri ücretlerinin ödenmesinde, haftalık çalışma sürelerine uyulup uyulmadığı takip edilir. Bakıcı personele fazla çalışma yaptırılmasından dolayı Kurum tarafından ilave bakım ücreti ödenmez.

(3) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Merkezde bakıma muhtaç özürlü bireyin sağlık durumu ve merkezde kalış süreleri dikkate alınarak, yatılı merkezlerde asgari üç öğün, gündüzlü merkezlerde asgari bir öğün beslenme ihtiyacı karşılanır. Bakıma muhtaç özürlü bireye verilen yemek numuneleri yirmi dört saat muhafaza edilir. Yemek listelerinin bir örneği her türlü denetimde gösterilmek üzere dosyasında muhafaza edilir.

(4) (Ek: RG 23/10/2007- 26679 )Bakıma muhtaç özürlünün her türlü geliri veya mal varlığı, kendisinin veya yasal temsilcisinin izni ile merkez tarafından emanete alınarak, merkezde görevli lisans eğitimi almış en az üç personelden oluşan komisyon marifetiyle, sorumlu müdürün gözetim ve denetiminde, her türlü harcama belgelendirilerek bakıma muhtaç özürlünün ihtiyaçları için harcanabilir.

(5)(Ek: RG 23/10/2007- 26679 ) Merkezde bakıma muhtaç özürlünün kabulü işlemlerini yürütmek, her bakıma muhtaç özürlü için bireysel bakım planını hazırlamak, bakıma muhtaç özürlünün ailesi ve yakınları ile iletişimini devam ettirmek, bakıma muhtaç özürlünün merkeze uyumunu sağlamak, merkeze uyum sorunu olan bakıma muhtaç özürlüler hakkında değerlendirmelerde bulunarak çalışma planı hazırlamak, merkezin hizmetlerine ilişkin her türlü veri ve raporları hazırlamak için en az 2 mesleki ve 1 sağlık personelinden üç kişi ile Değerlendirme Kurulu oluşturulur. Değerlendirme Kurulunun sekretarya, arşiv, veri tabanı oluşturma ve koordinasyon işleri sosyal çalışmacı veya sosyal hizmet uzmanı tarafından yürütülür.

Bakım ücreti Genel Müdürlükçe ödenecek bakıma muhtaç özürlünün müracaatı ve değerlendirilmesi

MADDE 42 –

( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 )

(1) Bakıma muhtaç özürlülerden, her ne ad altında olursa olsun her türlü gelirleri toplamı esas alınmak suretiyle; kendilerine ait veya bakmakla yükümlü olduğu birey sayısına göre kendilerine düşen ortalama aylık gelir tutarı bir aylık net asgari ücret tutarının 2/3’ünden daha az olanların bakım ücreti Genel Müdürlükçe karşılanacak olup müracaat ve işlemleri aşağıdaki şekilde yapılır.

a) Bakıma muhtaç özürlünün bakım talebine ilişkin müracaat, bakıma muhtaç özürlü bireyin kendisi veya yasal temsilcisi tarafından İl/ilçe Sosyal Hizmetler Müdürlüğüne yapılır.

b) Bakıma muhtaç özürlünün bakım talebine ilişkin olarak Bakıma Muhtaç Özürlülerin Tespiti ve Bakım Hizmeti Esaslarının Belirlenmesine İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde belirtilen belgeler istenir ve bu belgeler il müdürlüğünce değerlendirilir.

c) İl müdürlüğünce bakıma muhtaç özürlü ve ailesinin psiko-sosyal ve ekonomik durumu ile yararlanılabilecek hizmetler hakkında bakım raporu hazırlanır.

ç) Bakıma muhtaç özürlünün bakım ihtiyacına göre alması gereken bakım hizmetleri, (b) bendinde belirtilen Yönetmelik çerçevesinde Bakım Raporu ile belirlenir.

d) Bakıma muhtaç özürlünün ihtiyaç duyduğu bakım hizmetlerinin belirlenmesini müteakiben, bakım hizmetinin verileceği merkez, bakıma muhtaç özürlünün veya yasal temsilcisinin talebi doğrultusunda merkezin kapasitesi dikkate alınarak belirlenir. Konu il müdürlüğünce, belirlenen merkeze bildirilir.

e) Belirlenen merkezin bakım hizmetini vermeyi kabul etmesi hâlinde, bakıma muhtaç özürlüye, belirlenen merkezde bakım hizmetinin verilmesi il müdürlüğünce onaylanır.

f) Bakıma muhtaç özürlü veya yasal temsilcisi, merkezde verilen bakım hizmetinden memnun olmaması hâlinde, merkezin değiştirilmesini talep edebilirler. İl müdürlüğü talebi değerlendirerek gerekli işlemi yapar.

Bakım ücreti kendisi veya ailesi tarafından ödenen bakıma muhtaç özürlünün müracaatı ve değerlendirilmesi

MADDE 43 –

(1) Bakıma muhtaç özürlünün bakım ücretinin ailesi veya kendisi tarafından ödenmesi hâlinde bu Yönetmeliğin 44 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen belgeler ile birlikte müracaat merkeze yapılır. Merkez açılış izin belgesinde belirtilen özür grubuna uygun olan bakıma muhtaç özürlüyü değerlendirme kurulunda değerlendirir ve uygun görmesi hâlinde kabul eder.

Merkeze bakıma muhtaç özürlü kabulü

MADDE 44 –

(1) Merkeze bakıma muhtaç özürlü kabulü aşağıda belirtilen şekilde yapılır. Buna göre;

a) Bakım ücreti bakıma muhtaç özürlü veya ailesi tarafından ödenecek ise merkeze kabul edilecek bakıma muhtaç özürlüden, ailesinden veya yasal temsilcisinden dilekçe, bakıma muhtaç özürlüye ait nüfus cüzdanı örneği, veliye veya vasiye ait ikametgâh belgesi, bakıma muhtaç özürlü için sağlık kurulu raporu ve iki adet fotoğraf istenir,

b) Bakım ücreti Genel Müdürlük tarafından ödenecek ise bu Yönetmeliğin 42 nci maddesinde belirtilen belgelerden oluşan dosyanın bir nüshası il müdürlüğünce resmî yazı ekinde merkeze gönderilir,

c) Merkezde, bakıma muhtaç özürlü ve ailesi hakkında ayrıntılı ilk görüşme formu düzenlenir,

ç) Bakıma muhtaç özürlünün bakım ihtiyacı merkez değerlendirme kurulunda değerlendirilir ve bireysel bakım planı oluşturulur,

d) Merkeze kabul edilen her bakıma muhtaç özürlü için bir dosya açılır, belgeleri saklanır.

Merkeze ücretsiz bakıma muhtaç özürlü kabulü

MADDE 45 –

(1) Merkez hizmetlerinden yararlanmak üzere aşağıda belirtilen esaslar dahilinde ücretsiz bakıma muhtaç özürlü kabul edilir.

a) Merkeze il müdürlüğünün veya merkezin önereceği bakıma muhtaç özürlüler arasından, il müdürlüğünde görevli sosyal çalışmacı tarafından hazırlanacak sosyal inceleme raporu sonucuna göre ücretsiz bakıma muhtaç özürlü kabul edilir,

b) Merkeze hizmet verdiği bakıma muhtaç özürlü sayısının yüzde üçü oranında ücretsiz bakıma muhtaç özürlü kabul edilir,

c) Merkeze ücretsiz kabul edilecek bakıma muhtaç özürlüler, sosyal ve ekonomik yoksunluk içerisinde bulunan bakıma muhtaç özürlüler arasından il müdürlüğünce belirlenir,

ç) Merkez, her ay sonunda kapasitesini, hizmet verdiği bakıma muhtaç özürlü sayısını, ücretsiz hizmet verdiği bakıma muhtaç özürlü sayısını ve varsa açık olan ücretsiz bakıma muhtaç özürlü kapasitesini il müdürlüğüne bildirir,

d) İl müdürlüğü ücretsiz bakıma muhtaç özürlü kapasitesinin doldurulmasını takip eder, il müdürlüğünün teklifine rağmen ücretsiz bakıma muhtaç özürlü kapasitesini doldurmayan merkeze bu Yönetmeliğin 57 nci maddesindeki hükümler uygulanır.

Merkezden bakıma muhtaç özürlünün ayrılması

MADDE 46 –

(1) Merkezden bakıma muhtaç özürlünün ayrılması aşağıdaki durumlarda gerçekleşir.

a) Ailenin, bakıma muhtaç özürlünün yasal temsilcisinin veya reşit ve aynı zamanda mümeyyiz olan bakıma muhtaç özürlünün istemde bulunması,

b) Bakıma muhtaç özürlü kabulüne esas bilgi ve belgelerde yanlışlık olduğunun tespiti veya bakıma muhtaç özürlünün tüm mesleki çalışmalara rağmen merkeze uyum sağlayamaması,

c) Bakım programının tamamlanması, hâlinde bakıma muhtaç özürlünün ilişiği kesilir.

(2) Ailesi ve yasal temsilcisi bulunmayanların durumları Genel Müdürlüğe bildirilir.

Merkezin çalışma gün ve saatleri

MADDE 47 –

(1) Gündüzlü hizmet veren merkezler haftanın altı günü mesai saatleri içinde, yatılı hizmet veren merkezler ise milli ve dini bayramlar ve resmî tatillerde dahil olmak üzere haftanın yedi günü yirmi dört saat çalışır.

Merkezin tatil edilmesi

MADDE 48 –

(1) Merkez, bulunduğu yörenin iklim koşulları ve tadilat nedeniyle bir yıl içinde en çok bir ay tatil edilebilir. Kurucu tatil gerekçelerini içeren dilekçe ile il müdürlüğüne başvurur. Merkezin tatil edilmesi il müdürlüğünün onayına bağlıdır. Merkezin tatil edilmesi hâlinde bakıma muhtaç özürlü bireyin mağdur olmaması için bakıma muhtaç özürlü bireyin bakımına yönelik gerekli önlemler merkez tarafından alınır ve bakımı sağlanır.

Ücret tespiti

MADDE 49 –

(1) Bakım ücretleri uygulaması, Genel Müdürlük tarafından ödenecekler hariç olmak üzere, aşağıda belirtilen esaslara göre yerine getirilir.

a) Merkezlerde verilecek bakım hizmetlerinin taban ücretleri, valinin ya da görevlendireceği bir yardımcısının başkanlığında il sosyal hizmetler müdürü, defterdar, il ticaret odası temsilcisi, belediye başkanlığı temsilcisi, il dahilinde özel bakım merkezlerinin kendi aralarında seçecekleri temsilciden oluşan komisyon tarafından yılda bir kez tespit edilir.

b) Komisyon, her yıl Ocak ayının son haftasında toplanır.

c) Taban ücretler, üretici fiyat endeksindeki artış oranları esas olmak üzere, sosyo-ekonomik koşullar, merkezlerin personel, kira, ısıtma, onarım ve diğer zorunlu giderleri dikkate alınarak belirlenir.

ç) Komisyon gündüzlü ve yatılı hizmet ile evde hizmet taban ücretlerini tespit eder.

d) Komisyon tarafından tespit edilen taban ücretler vali tarafından onaylanarak Ocak ayından başlayarak geçerli olur.

e) Komisyon tarafından onaylanan taban ücretlerinin altında olmamak koşuluyla merkezler, verecekleri hizmet türlerine göre uygulayacakları ücretleri, kendi maliyet hesaplarına göre belirler ve il müdürlüklerine bildirirler.

Ücret tahsili

MADDE 50 –

(1) Bakıma muhtaç özürlünün bakım ücretinin kendisi veya ailesi tarafından ödenmesi hâlinde; bakım ücreti, bakım hizmetlerin sunulmasını müteakiben aylık olarak alınır. Ücretin tahsiline ilişkin olarak belge düzenlenir.

(2) ( Değişik: RG 23/10/2007- 26679 ) Bakıma muhtaç özürlünün bakım ücretinin Genel Müdürlükçe ödenecek olması hâlinde; bakım ücreti Bakıma Muhtaç Özürlülerin Tespiti ve Bakım Hizmeti Esaslarının Belirlenmesine İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre ödenir.

(3) ( Ek: RG 23/10/2007- 26679 ) Merkezin eksik personel çalıştırdığının tespit edilmesi hâlinde; Genel Müdürlükçe ödenecek bakım ücreti, eksik çalıştırılan personel sayısının çalıştırılması gerekli toplam personel sayısına oranı ölçüsünde eksik ödenir. Geçmiş aylarda eksik personel çalıştırdığı tespit edilen merkez için de aynı şekilde hesaplama yapılarak yapılacak yeni ödemelerde kesinti yapılır.

Merkezde bulunması gereken defter ve dosyalar

MADDE 51 –

(1) Merkezde aşağıdaki defter ve dosyaların bulundurulması zorunludur.

a) Gelen evrak kayıt defteri,

b) Giden evrak kayıt defteri,

c) Zimmet defteri,

ç) Bakıma muhtaç özürlülere ait kütük defteri,

d) Denetleme defteri,

e) Her bakıma muhtaç özürlü için, içinde ilk kabul belgeleri ile bakıma muhtaç özürlünün bireysel bakım planlarının ve diğer tutanak ve çizelge gibi belgelerin bulunduğu dosya,

f) Bakıma muhtaç özürlülerin devam çizelgeleri ve personelin çalışma programını gösteren çizelgelerin bulunduğu bakıma muhtaç özürlü ve personel takip dosyaları,

g) Personelin özlük ve sağlık dosyaları.

(2) Merkez, hizmet verilmeye başlanmasından itibaren tutulan kayıtları ve bakıma muhtaç özürlülere ait dosyaları muhafaza etmek zorundadır. Merkezin yazışmalarında antetli kağıt ve kaşe kullanılması zorunludur.

İl müdürlüklerine gönderilecek belgeler

MADDE 52 –

(Değişik:RG-31/7/2009-27305)

(1) Her ayın ikinci haftasında bakıma muhtaç özürlü listesinin, personel listesinin, aylık SSK prim bildirgesinin bir örneği il müdürlüğüne gönderilir. Uyarılara rağmen istenilen bilgi ve belgeleri göndermeyen merkeze, bu Yönetmeliğin 57 nci maddesindeki hükümler uygulanır.

Sivil savunma planı

MADDE 53 –

(1) Açılış izin belgesinin düzenlenmesinden sonra iki ay içinde merkezin yangın, sabotaj ve depremde uygulanacak sivil savunma planı merkez tarafından hazırlanarak merkezin kolay görülebilen iç mekanına asılır.

Genel Müdürlüğe gönderilecek belgeler

MADDE 54 –

(1) Merkezde çalışan personel sayısı ve niteliği ile merkeze devam eden bakıma muhtaç özürlüler hakkındaki bilgiler Genel Müdürlükçe tespit edilecek şekilde il müdürlüğü tarafından istenilen sürede Genel Müdürlüğe gönderilir.

YEDİNCİ BÖLÜM

Teftiş ve Denetim

Teftiş ve denetim

MADDE 55 –

(1) Merkezin işleyişinde karşılaşılan sorunları, bakım hizmetlerinin sunulmasında aksayan yönleri tespit etmek, çözüm yolları bulmak, sunulan hizmetin kalitesini artırmak ve hizmetlerin ilgili mevzuat hükümlerine uygunluğunu tespit etmek amacıyla denetim yapılır.

(2) (Değişik:RG-31/7/2009-27305) Merkezde bakıma muhtaç özürlülere yönelik hizmetlerin denetimi Genel Müdürlük denetim elemanları veya il müdürlüğü tarafından yapılır.

(3) Merkezin denetimleri aşağıdaki esaslara göre yapılır.

a) (Değişik: RG-31/7/2009-27305) ) Merkez il müdürlüklerince yılda bir kez veya gerek duyulduğu zaman denetlenir. Denetleme sonucu tespit edilen hususlar il müdürlüğünce denetleme defterine yazılır. Denetleme esnasında defterin yazılmaması durumunda il müdürlüğü tarafından denetleme raporu gönderilir. Bu rapor denetleme defterine yapıştırılır.

b) Merkez, Genel Müdürlük müfettişleri tarafından da denetlenir ve teftiş sonucu tespit edilen hususlar denetim defterine yazılır.

c) Merkez yetkilileri denetleyicilere denetim esnasında istendiği takdirde her türlü belgeyi sunmak ve göstermekle yükümlüdürler.

ç) Denetim sonucu tespit edilen aksaklıklar il müdürlüğünce yazılı olarak merkeze bildirilir. Merkez ayrıca bir süre verilmediyse bir ay içinde belirtilen aksaklıkları düzeltmek ve gidermek zorundadır.

d) Verilen süre içinde aksaklıklarını gidermeyen merkezin faaliyeti il müdürlüğünün teklifi ve valilik makamının onayı ile kolluk kuvvetlerinin nezaretinde geçici veya sürekli olarak durdurulur.

Merkezin geçici olarak kapatılma nedenleri

MADDE 56 –

(1) Merkezin beş iş günü geçici olarak kapatılması, aşağıda belirtilen hususlardan birisinin tespiti hâlinde ve uyarıya rağmen verilen süre içinde gerekli düzenleme yapılmadığı veya eksikliğin giderilmediği durumlarda yerine getirilir.

a) Merkezin açılış izin belgesinde yer almayan özür grubu kabul edildiğinde,

b) Personel için çalışma izni alınmadığında,

c) Eksik personel çalıştırıldığında,

ç) Tespit edilen taban ücretten düşük ücret alındığında,

d) (Mülga:RG-23/10/2007-26679)

e) İl müdürlüğünce istenen bilgi ve belgeler gönderilmediğinde,

f) Sorumlu müdürün görevden ayrılmasının bildirilmediği ve yeni sorumlu müdür görevlendirilmesi teklif edilmediğinde,

g) Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edildiğinde,

ğ) Bakılması gereken oranda ücretsiz bakıma muhtaç özürlü bakılmadığında.

Merkezin geçici kapatılması

MADDE 57 –

(1) Merkezin bu Yönetmeliğin 56 ncı maddesi gereğince kapatılması, il müdürlüğünün teklifi ve valilik makamının onayı ile kolluk kuvvetleri nezaretinde gerçekleştirilir. Kapatılan merkezler il çalışma müdürlüğüne ve defterdarlığa bildirilir.

(2) Geçici kapatma kararı en az beş iş günü öncesinden merkeze bildirilerek bakıma muhtaç özürlülere ve ailelerine bilgi verilmesi sağlanır.

(3) Geçici kapatma cezasının bitiminde merkez kendiliğinden açılmış sayılır. Ancak geçici kapatmayı gerektiren fiilin tekrarı veya devamı hâlinde yine aynı şekilde 56 ncı madde hükümleri dahilinde on günden az olmamak üzere geçici olarak kapatılır.

Merkezin kapatılma nedenleri

MADDE 58 –

(1) Merkezin kapatılması aşağıdaki koşullarda gerçekleşir.

a) Uyarılara rağmen tespit edilen hususları gidermeyen ve iki kez geçici kapatma cezası almasına rağmen aynı konularda eksikliği tespit edilen,

b) Açılış izin onayı olmadan hizmete başlayan,

c) İzinsiz devir ve nakil işlemi yapan, merkezler kapatılır.

Merkezin kapatılmasında yapılacak işlemler

MADDE 59 –

(1) Merkezin, bu Yönetmeliğin 58 inci maddesi gereğince kapatılması, il müdürlüğünün teklifi ve valilik onayı ile kolluk kuvvetleri nezaretinde gerçekleştirilir. Kapatılan merkezler il çalışma müdürlüğüne ve defterdarlığa bildirilir.

(2) Kapatma kararı en az on beş gün öncesinden merkeze bildirilerek bakıma muhtaç özürlülere ve ailelerine bilgi verilmesi sağlanır.

(3) Merkez açılış izin onayının ve açılış izin belgesinin aslını on beş gün içinde il müdürlüğüne teslim etmek zorundadır.

(4) Merkezin kapatıldığı Genel Müdürlüğe, çalışma müdürlüğüne ve defterdarlığa bildirilir.

(5) Merkezin kapatılması hâlinde merkezde kalan ve bakım ücretleri Genel Müdürlük tarafından ödenen bakıma muhtaç özürlüler, il müdürlüğünce geçici olarak il içindeki veya çevre illerdeki diğer merkezlerde bakım ihtiyaçları sağlanır.

Suç işleyen merkez personeli

MADDE 60 –

(1) Merkeze kabul edilen bakıma muhtaç özürlülere karşı ihmal ve istismarı görülen veya suç işleyen merkez personeli hakkında, Türk Ceza Kanunu hükümlerine ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanuna göre işlem yapılır.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Son Hükümler

EK MADDE 1 –

(Ek:RG-16/3/2009-27171)

Bu Yönetmelik çerçevesinde hizmete açılan ve faaliyet gösteren özel bakım merkezinde yatılı olarak bakılan ve bakım ücreti Genel Müdürlükçe ödenen bakıma muhtaç özürlünün, sağlık giderleri 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümlerine göre karşılanır.

EK MADDE 2 –

(Ek:RG-16/3/2009-27171)

Bu Yönetmelik çerçevesinde hizmete açılan ve faaliyet gösteren Özel bakım merkezinde yatılı olarak bakılan ve bakım ücreti Genel Müdürlükçe ödenen bakıma muhtaç özürlünün, giysi ve harçlık ihtiyacı; Genel Müdürlüğe bağlı resmi merkezlerde bakılan özürlülerin giysi ve harçlık ihtiyaçlarının karşılanmasındaki usul ve esaslar dahilinde Genel Müdürlük tarafından il müdürlüğüne ödenek gönderilerek karşılanır.

Bakıcı personel istihdamı

GEÇİCİ MADDE 1 –

(Ek:RG-23/10/2007-26679) 23/10/2007 tarihinden itibaren bir yıl süresince, sağlık meslek lisesi ve kız meslek lisesi çocuk gelişimi ve eğitimi bölümü mezunu olan ve merkezde bakıcı personel olarak çalışmak isteyen kişilerden Milli Eğitim Bakanlığı onaylı sertifika veya başarı belgesi sahibi olma şartı aranmaz.”

Merkezin bulunduğu yer

GEÇİCİ MADDE 2 –

(Ek:RG-23/10/2007-26679) 23/10/2007 tarihinden önce açılış izni alan veya açılış işlemlerini sürdürmesi için izin verilen merkezlerden 35 inci maddeye uygun yerde bulunmadığı tespit edilen ve durumu il müdürlüğünce tebliğ edilen merkezler, 23/10/2009 tarihine kadar 35 inci maddede belirlenen ölçütlere uygun olarak düzenleme yaparlar veya merkez uygun yere nakil edilir.

Yürürlük

MADDE 61 –

(1) Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü, Özürlüler İdaresi Başkanlığı, Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığınca müştereken hazırlanan ve Sayıştayın görüşü alınan bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 62 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğünün bağlı olduğu Bakan yürütür. 

30 Kasım 2007 CUMA       Resmî Gazete     Sayı : 26716

YÖNETMELİK

Başbakanlıktan:

İNTERNET ORTAMINDA YAPILAN YAYINLARIN DÜZENLENMESİNE DAİR USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Tanımlar ve İlkeler

Amaç ve kapsam

MADDE 1 –

(1) Bu Yönetmeliğin amacı; içerik sağlayıcıların, yer sağlayıcıların ve erişim sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.

Dayanak

MADDE 2 –

(1) Bu Yönetmelik; 4/5/2007 tarihli ve 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanuna dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 –

(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;

a) Abone: Herhangi bir sözleşme ile erişim sağlayıcılarından internet ortamına bağlanma hizmeti alan gerçek veya tüzel kişileri,

b) Başkan: Telekomünikasyon İletişim Başkanını,

c) Başkanlık: Telekomünikasyon İletişim Başkanlığını,

ç) Bilgi: Verilerin anlam kazanmış biçimini,

d) Dosya bütünlük değeri: Bir bilgisayar dosyasının içindeki bütün verilerin matematiksel bir işlemden geçirilmesi sonucu elde edilen ve dosyanın içerisindeki verilerde bir değişiklik yapılıp yapılmadığını kontrol için kullanılan dosyanın özünü belirten değeri,

e) Erişim: Herhangi bir vasıtayla internet ortamına bağlanarak kullanım olanağı kazanılmasını,

f) Erişim sağlayıcı: İnternet toplu kullanım sağlayıcılarına ve abone olan kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan işletmeciler ile gerçek veya tüzel kişileri,

g) Erişim sağlayıcı trafik bilgisi: İnternet ortamında yapılan her türlü erişime ilişkin olarak abonenin adı, kimlik bilgileri, adı ve soyadı, adresi, telefon numarası, sisteme bağlantı tarih ve saat bilgisi, sistemden çıkış tarih ve saat bilgisi, ilgili bağlantı için verilen IP adresi ve bağlantı noktaları gibi bilgileri,

ğ) Faaliyet belgesi: Erişim sağlayıcı veya yer sağlayıcı olarak faaliyette bulunabilmek için Kurum tarafından verilen Kanun kapsamındaki yetkilendirmeyi içeren belgeyi,

h) IP adresi: Belirli bir ağa bağlı cihazların birbirini tanımak, birbirleriyle iletişim kurmak ve birbirlerine veri yollamak için kullandıkları, İnternet Protokolü standartlarına göre verilen adresi,

ı) İçerik sağlayıcı: İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişileri,

i) İnternet ortamı: Haberleşme ile kişisel veya kurumsal bilgisayar sistemleri dışında kalan ve kamuya açık olan internet üzerinde oluşturulan ortamı,

j) İzleme: İnternet ortamındaki verilere etki etmeksizin bilgi ve verilerin takip edilmesini,

k) Kanun: 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanunu,

l) Kullanıcı: Aboneliği olup olmamasına bakılmaksızın internet ortamından yararlanan gerçek veya tüzel kişileri,

m) Kurum: Telekomünikasyon Kurumunu,

n) Sabit IP adresi: Belirli bir ağa bağlı cihazların birbirini tanımak, birbirleriyle iletişim kurmak ve birbirlerine veri yollamak için kullandıkları, zamana, oturuma göre değişmeyen ve sistem yöneticisi tarafından belirlenip tanımlanan ve değiştirilebilen IP adresini,

o) Ticari amaçla internet toplu kullanım sağlayıcı: İnternet salonu ve benzeri umuma açık yerlerde belirli bir ücret karşılığı internet toplu kullanım sağlayıcılığı hizmeti veren veya bununla beraber bilgisayarlarda bilgi ve beceri artırıcı veya zekâ geliştirici nitelikteki oyunların oynatılmasına imkân sağlayan gerçek veya tüzel kişileri,

ö) Vekil sunucu trafik bilgisi: İnternet ortamında erişim sağlayıcı tarafından kullanılan vekil sunucu hizmetine ilişkin talebi yapan kaynak IP adresi ve port numarası, erişim talep edilen hedef IP adresi ve port numarası, protokol tipi, URL adresi, bağlantı tarih ve saati ile bağlantı kesilme tarih ve saati bilgisi gibi bilgileri,

p) Veri: Bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapılabilen her türlü değeri,

r) Yayın: İnternet ortamında yapılan yayını,

s) Yer sağlayıcı: İnternet ortamında hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişileri,

ş) Yer sağlayıcı trafik bilgisi: İnternet ortamındaki her türlü yer sağlamaya ilişkin olarak; kaynak IP adresi, hedef IP adresi, bağlantı tarih ve saat bilgisi, istenen sayfa adresi, işlem bilgisi (GET, POST komut detayları) ve sonuç bilgileri gibi bilgileri, ifade eder.

İlkeler

MADDE 4 – (1) Yayınlar;

a) İnsan onuruna, temel hak ve hürriyetlere saygılı olmalıdır.

b) Gençlerin ve çocukların fiziksel, zihinsel ve ahlakî gelişimini zedeleyecek türden içeriklere yer vermemelidir.

c) Ailenin huzur ve refahını sağlayan hususlara zarar verecek nitelikte olmamalıdır.

ç) Kişileri, uyuşturucu madde bağımlılığı, fuhuş, müstehcenlik ve kumar gibi kötü alışkanlıklara teşvik edici olmamalıdır.

(2) Herkesin kendisine yönelik haklarını ihlal eden internet yayınlarının içeriklerinden dolayı cevap ve düzeltme hakkı olmalıdır.

İKİNCİ BÖLÜM

İçerik Sağlayıcıları, Yer Sağlayıcıları ile Erişim Sağlayıcılarının Sorumluluk ve Yükümlülükleri

Bilgilendirme yükümlülüğü

MADDE 5 –

(1) Ticari veya ekonomik amaçlı içerik sağlayıcıları, yer sağlayıcıları ve erişim sağlayıcıları, aşağıda belirtilen tanıtıcı bilgilerini, kendilerine ait internet ortamında, kullanıcıların ana sayfadan doğrudan ulaşabileceği şekilde ve iletişim başlığı altında, doğru, eksiksiz ve güncel olarak bulundurmakla yükümlüdür:

a) Gerçek kişi ise; adı ve soyadı, tüzel kişi ise; unvanı ve sorumlu kişiler, vergi kimlik numarası veya ticaret sicil numarası,

b) Yerleşim yeri, tüzel kişi ise merkezinin bulunduğu yer,

c) Elektronik iletişim adresi ve telefon numarası,

ç) Sunduğu hizmet, bir merciin iznine veya denetimine tabi bir faaliyet çerçevesinde yapılıyor ise, yetkili denetim merciine ilişkin bilgiler.

(2) Ticari veya ekonomik amaçlı içerik sağlayıcı, birinci fıkradaki bilgilerle birlikte, yer sağlayıcıya ilişkin tanıtıcı bilgileri, doğru, eksiksiz ve güncel olarak ana sayfasında bulundurmakla yükümlüdür.

İçerik sağlayıcının sorumluluğu

MADDE 6 –

(1) İçerik sağlayıcı, internet ortamında kullanıma sunduğu her türlü içerikten sorumludur.

(2) İçerik sağlayıcı, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorumlu değildir. Ancak, sunuş biçiminden, bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcının söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı açıkça belli ise, genel hükümlere göre sorumludur.

Yer sağlayıcının yükümlülükleri

MADDE 7 – (1) Yer sağlayıcı;

a) Yer sağladığı hukuka aykırı içerikten, ceza sorumluluğu ile ilgili hükümler saklı kalmak kaydıyla, Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine göre Başkanlık, adli makamlar veya hakları ihlal edilen kişiler tarafından haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak engelleme imkânı bulunduğu ölçüde hukuka aykırı içeriği yayından kaldırmakla,

b) Sunucu barındırma hizmeti dâhil, yer sağlamakla ilgili hizmetlerinde (a) bendindeki hükümlere uymakla,

c) Yer sağlayıcı trafik bilgisini altı ay saklamakla, bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü oluşan verilerin dosya bütünlük değerlerini zaman damgası ile birlikte saklamak ve gizliliğini temin etmekle,         yükümlüdür.

(2) Yer sağlayıcı, yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir.

Erişim sağlayıcının yükümlülükleri

MADDE 8 – (1) Erişim sağlayıcı;

a) Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hukuka aykırı içerikten, Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine göre, Başkanlıkça haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak engelleme imkânı bulunduğu ölçüde erişimi engellemekle,

b) Sağladığı hizmetlere ilişkin olarak, Başkanlığın Kanunla ve ilgili diğer mevzuatla verilen görevlerini yerine getirebilmesi için; erişim sağlayıcı trafik bilgisini bir yıl saklamakla, bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü oluşan verilerin dosya bütünlük değerlerini zaman damgası ile birlikte muhafaza etmek ve gizliliğini temin etmekle, internet trafik izlemesinde Başkanlığa gerekli yardım ve desteği sağlamakla, faaliyet belgesinde yer alan Başkanlığın uygun gördüğü bilgileri talep edildiğinde bildirmekle ve ticari amaçla internet toplu kullanım sağlayıcılar için belirli bir IP bloğundan sabit IP adres planlaması yapmakla ve bu bloktan IP adresi vermekle,

c) Faaliyetine son vereceği tarihten en az üç ay önce, durumu Kuruma, içerik sağlayıcılarına ve müşterilerine bildirmekle, Kuruma bildirilen kapanma tarihinden geriye doğru bir yıllık süredeki trafik bilgilerine ilişkin bütün kayıtları metin dosyası olarak, log formatlarını açıklamalarıyla birlikte, abone kütük bilgilerini Başkanlığa cd, dvd gibi optik medya ortamında teslim etmekle,

ç) Faaliyete başlamasından itibaren her ay düzenli olarak, her erişim yöntemine ilişkin kullanacağı erişim numaralarını ve toptan hizmet verdiği abonelere ilişkin bilgileri Başkanlığa göndermekle,

d) Başkanlık ile aralarındaki bağlantıdan erişimi engellenecek adreslere ilişkin gönderilecek bilgileri kendi sistemlerinde derhal uygulanabilmesi için, gerekli olan donanım ve yazılımı kurarak lazım olan düzenlemeleri yapmakla,

e) Kullanıcılarına vekil sunucu hizmeti sunuyor ise; vekil sunucu trafik bilgisini bir yıl saklamakla, bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü oluşan verilerin dosya bütünlük değerlerini zaman damgası ile birlikte muhafaza etmek ve gizliliğini temin etmekle, yükümlüdür.

(2) Erişim sağlayıcı, verdiği hizmeti kullananlara ilişkin bilgilerin başkaları tarafından elde edilmesini ilgili mevzuatta belirlenen esas ve usullere uygun olarak engeller.

(3) Erişim sağlayıcı, kendisi aracılığıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadığını ve sorumluluğu gerektirip gerektirmediğini kontrol etmekle yükümlü değildir.

İdari para cezaları

MADDE 9 –

(1) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde belirtilen yükümlülüğü yerine getirmeyen içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı veya erişim sağlayıcıya Başkanlık tarafından ikibin Yeni Türk Lirasından onbin Yeni Türk Lirasına kadar idarî para cezası verilir.

(2) Bu Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde yer alan yükümlülüklerden birini yerine getirmeyen erişim sağlayıcısına, Başkanlık tarafından onbin Yeni Türk Lirasından ellibin Yeni Türk Lirasına kadar idarî para cezası verilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

İçeriğin Yayından Çıkarılması ve Cevap Hakkı

İçeriğin yayından çıkarılması ve cevap hakkı

MADDE 10 –

(1) İçerik nedeniyle hakları ihlâl edildiğini iddia eden kişi, içerik sağlayıcıya, buna ulaşamaması halinde yer sağlayıcıya, internet ortamından veya bizzat başvurarak, kendisine ilişkin içeriğin yayından çıkarılmasını ve yayındaki kapsamından fazla olmamak üzere hazırladığı cevabın bir hafta süreyle internet ortamında yayımlanmasını isteyebilir. İçerik veya yer sağlayıcı, kendisine ulaştığı tarihten itibaren iki gün içinde talebi yerine getirir. Bu süre zarfında talep yerine getirilmediği takdirde reddedilmiş sayılır.

(2) Talebin reddedilmiş sayılması halinde, kişi onbeş gün içinde yerleşim yeri sulh ceza mahkemesine başvurarak, içeriğin yayından çıkarılmasına ve yayındaki kapsamından fazla olmamak üzere, hazırladığı cevabın bir hafta süreyle internet ortamında yayımlanmasına karar verilmesini isteyebilir. Sulh ceza hâkimi bu talebi üç gün içinde duruşma yapmaksızın karara bağlar. Sulh ceza hâkiminin kararına karşı 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz yoluna gidilebilir.

(3) Sulh ceza hâkiminin kesinleşen kararının, birinci fıkraya göre yapılan başvuruyu yerine getirmeyen içerik sağlayıcıya veya yer sağlayıcıya tebliğinden itibaren iki gün içinde, içerik yayından çıkarılarak hazırlanan cevabın yayımlanmasına, kullanıcıların ana sayfadan doğrudan ulaşabileceği şekilde ve tekzip başlığı altında başlanır.

Cezai yaptırım

MADDE 11 –

(1) Sulh ceza hâkiminin kararını, 10 uncu maddede belirtilen şartlara uygun olarak ve süresinde yerine getirmeyen sorumlu kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. İçerik veya yer sağlayıcının tüzel kişi olması halinde, bu fıkra hükmü yayın sorumlusu hakkında uygulanır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Erişimin Engellenmesi

Erişimin engellenmesi kararının konusunu oluşturan suçlar

MADDE 12 –

(1) İnternet ortamında yapılan ve içeriği aşağıdaki suçları oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir:

a) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;

1) İntihara yönlendirme (madde 84),

2) Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),

3) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),

4) Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),

5) Müstehcenlik (madde 226),

6) Fuhuş (madde 227),

7) Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228), suçları.

b) 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar.

Koruma tedbiri olarak erişimin engellenmesi kararı

MADDE 13 –

(1) Erişimin engellenmesi kararı, soruşturma evresinde hâkim, kovuşturma evresinde ise mahkeme tarafından verilir. Soruşturma evresinde, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı tarafından da erişimin engellenmesine karar verilebilir. Bu durumda Cumhuriyet savcısı kararını yirmidört saat içinde hâkimin onayına sunar ve hâkim, kararını en geç yirmidört saat içinde verir. Bu süre içinde kararın onaylanmaması halinde tedbir, Cumhuriyet savcısı tarafından derhal kaldırılır.

(2) Koruma tedbiri olarak verilen erişimin engellenmesine ilişkin karara, Başkanlıkça ve Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre ilgililer tarafından itiraz edilebilir.

İdari tedbir olarak erişimin engellenmesi kararı

MADDE 14 –

(1) İçeriği 12 nci maddede belirtilen suçları oluşturan yayınlarda, içerik sağlayıcının veya yer sağlayıcının yurt dışında bulunması halinde veya içerik sağlayıcı veya yer sağlayıcı yurt içinde bulunsa bile, içeriği Türk Ceza Kanununun 103 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan çocukların cinsel istismarı veya aynı Kanunun 226 ncı maddesinde yer alan müstehcenlik suçlarını oluşturan yayınlara ilişkin olarak erişimin engellenmesine Başkanlıkça re’sen karar verilir. Türk Ceza Kanununun 103 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan çocukların cinsel istismarı veya aynı Kanunun 226 ncı maddesinde yer alan müstehcenlik suçlarını oluşturan yayınlara ilişkin olarak içerik veya yer sağlayıcının yurt içinde bulunması durumunda bu karar, yirmidört saat içinde hâkimin onayına sunulur ve hâkim kararını en geç yirmidört saat içinde verir. Bu süre içinde kararın onaylanmaması halinde tedbir, Başkanlık tarafından derhal kaldırılır ve erişim sağlayıcılara bildirilerek gereğinin yerine getirilmesi istenir.

(2) Başkanlık tarafından verilen erişimin engellenmesi kararının konusunu oluşturan yayını yapanların kimliklerinin belirlenmesi halinde, Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur. Başkanlık, suç duyurusuna esas teşkil edecek verilerin elde edilebilmesi için kamu kurum ve kuruluşlarından bilgi ve belge talep edebilir.

Erişimin engellenmesi kararında belirtilmesi gerekli hususlar

MADDE 15 –

(1) Koruma tedbiri olarak verilen erişimin engellenmesi kararında;

a) Kararı veren merciin adı,

b) Karar tarihi ile soruşturma numarası veya kovuşturmaya geçilmişse mahkeme esas numarası,

c) Tedbirin hangi suç için istendiği, bu suça ilişkin yeterli şüphe sebeplerinin neler olduğu,

ç) “URL adresi: http://www.abcd.com/abcdefgh.htm” şeklinde örneklenen, suça ilişkin bilgilerin bulunduğu tam web adresi,

d) “www.abcd.com” şeklinde örneklenen, hakkında tedbir uygulanacak internet yayınlarının alan adı,

e) Hakkında tedbir uygulanacak internet yayınlarının bulunduğu yer sağlayıcıya ait IP adresi,

f) Alan adı veya IP adresi olarak erişim engelleme yöntemi, belirtilir.

Erişimin engellenmesi usulü

MADDE 16 –

(1) Yönetmeliğin 13 üncü maddesi gereğince, hâkim, mahkeme veya Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erişimin engellenmesi kararı Başkanlığa gönderilir. Kararlar, doğrudan erişim sağlayıcılara gönderilemez. Başkanlık, kararlara ilişkin bilgileri gereği derhal yapılmak üzere elektronik ortamda erişim sağlayıcılara bildirir.

(2) Kişiler veya kurumlar tarafından Başkanlığın kurduğu bilgi ihbar merkezine yapılan ihbarlar, teknik ve hukuki incelemeye alınır. Söz konusu içerikte bu suçlardan birisinin oluştuğu konusunda yeterli şüphe sebebi tespit edildiği takdirde, 14 üncü maddeye göre işlem yapılır. Suça ilişkin yeterli şüphe sebebi tespit edilemediği takdirde işlem yapılmaz.

(3) 13 üncü ve 14 üncü maddeler kapsamındaki erişimin engellenmesi kararlarına ilişkin bilgiler, Başkanlıkça ilgili erişim sağlayıcılara elektronik ortamda bildirilir ve kararların gereği erişim sağlayıcılar tarafından derhal ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren yirmidört saat içinde yerine getirilir. 13 üncü maddeye göre erişimi engellenen yayınlar, Başkanlık tarafından hazırlanan ve mevcut sayfa yerine kararı veren merciin adı ile karar tarih ve sayısını belirten uyarı sayfasına yönlendirilir.

(4) Erişim sağlayıcılar, Başkanlık ile aralarındaki bağlantıdan aktarılacak erişimin engellenmesi kararlarının, kendi sistemlerinde derhal uygulanabilmesi için gerekli olan donanım ve yazılımı kurarak lazım olan düzenlemeleri yapar.

(5) Erişimin engellenmesi kararı kapsamında, erişimin engellenmesi kararına konu olan suçun oluştuğu konusunda yeterli şüphe sebebinin tespiti sürecinde, erişim engellenmeden önceki yayının durumu elektronik ortamda Başkanlıkça arşivlenir.

(6) Gerektiğinde Başkanlık, erişimin engellenmesi kararlarına konu olan içeriğin yayından kaldırılmasını, 7 nci maddenin birinci fıkrası uyarınca yer sağlayıcıdan isteyebilir.

Erişimin engellenmesinin hükümsüz kalması

MADDE 17 –

(1) Soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesi halinde, erişimin engellenmesi kararı kendiliğinden hükümsüz kalır. Bu durumda Cumhuriyet savcısı, kovuşturmaya yer olmadığı kararının bir örneğini Başkanlığa gönderir. Başkanlık, karara ilişkin bilgileri gereği derhal yapılmak üzere elektronik ortamda erişim sağlayıcılara bildirir.

(2) Kovuşturma evresinde beraat kararı verilmesi halinde, erişimin engellenmesi kararı kendiliğinden hükümsüz kalır. Bu durumda mahkemece beraat kararının bir örneği Başkanlığa gönderilir. Başkanlık, karara ilişkin bilgileri gereği derhal yapılmak üzere elektronik ortamda erişim sağlayıcılara bildirir.

(3) Başkanlıkça resen verilen erişimin engellenmesi kararı, hâkim tarafından onaylanmadığı takdirde hükümsüz sayılır. Başkanlık, karara ilişkin bilgileri gereği derhal yapılmak üzere elektronik ortamda erişim sağlayıcılara bildirir.

Erişimin engellenmesinin kaldırılması

MADDE 18 –

(1) Konusu bu Yönetmeliğin 12 nci maddesinde sayılan suçları oluşturan içeriğin yayından çıkarılması halinde; erişimin engellenmesi kararı, soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı, kovuşturma evresinde mahkeme tarafından kaldırılır. Bu kararın bir örneği Başkanlığa gönderilir. Başkanlık, karara ilişkin bilgileri gereği derhal yapılmak üzere elektronik ortamda erişim sağlayıcılara bildirir.

(2) Soruşturma evresinde, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı tarafından da erişimin engellenmesine karar verilebilir. Bu durumda Cumhuriyet savcısı kararını yirmidört saat içinde hâkimin onayına sunar ve hâkim, kararını en geç yirmidört saat içinde verir. Bu süre içinde kararın onaylanmaması halinde tedbir, Cumhuriyet savcısı tarafından derhal kaldırılır. Bu kararın bir örneği Başkanlığa gönderilir. Başkanlık, karara ilişkin bilgileri gereği derhal yapılmak üzere elektronik ortamda erişim sağlayıcılara bildirir.

İdari ve cezai yaptırımlar

MADDE 19 –

(1) İdarî tedbir olarak verilen erişimin engellenmesi kararının Başkanlıkça bildirilmesinden itibaren yirmidört saat içinde yerine getirilmemesi halinde, Başkanlık tarafından erişim sağlayıcısına, onbin Yeni Türk Lirasından yüzbin Yeni Türk Lirasına kadar idarî para cezası verilir. İdarî para cezasının verildiği andan itibaren yirmidört saat içinde kararın yerine getirilmemesi halinde ise Başkanlığın talebi üzerine Kurum tarafından faaliyet belgesinin iptaline karar verilebilir.

(2) Soruşturma evresinde hâkim, kovuşturma evresinde ise mahkeme; soruşturma evresinde gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı tarafından koruma tedbiri olarak verilen erişimin engellenmesi kararının gereğini Başkanlıkça bildirilmesinden itibaren yirmidört saat içinde yerine getirmeyen yer veya erişim sağlayıcılarının sorumluları, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Kanun yolu

MADDE 20 –

(1) Bu Yönetmelikte tanımlanan kabahatler dolayısıyla Başkanlık veya Kurum tarafından verilen idarî para cezalarına ilişkin kararlara karşı, 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine göre kanun yoluna başvurulabilir.

Çalışma kurulları

MADDE 21 –

(1) Başkanlık, Ulaştırma Bakanlığı, kolluk kuvvetleri, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile içerik, yer ve erişim sağlayıcılar ve ilgili sivil toplum kuruluşları arasında koordinasyon oluşturarak internet ortamında yapılan ve Kanun kapsamına giren suçları oluşturan içeriğe sahip faaliyet ve yayınları önlemeye yönelik çalışmalar yapmak amacıyla çalışma kurulları oluşturabilir. Çalışma kurulları, Başkanın görevlendireceği personelin başkanlığında çalışmalarını yürütür. Kurulların çalışma usul ve esasları Başkanlıkça belirlenir. Çalışma kurullarının her türlü giderleri Kurum tarafından karşılanır.

(2) Başkanlık bu Yönetmelikle verilen görevlerini yerine getirirken danışman kullanma, hizmet satın alma, tanıtma, kiralama gibi faaliyetlerde bulunabilir.

İşbirliği ve koordinasyon çalışmaları

MADDE 22 –

(1) Başkanlık, bilişim ve internet alanındaki gelişmeleri izlemek amacıyla, uluslararası kurum ve kuruluşlarla, gerek Türkiye’de gerekse yurt dışında, giderleri Kurum tarafından karşılanan işbirliği ve ortak çalışmalar yapar.

(2) Başkanlık, Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasında sayılan suçların, internet ortamında işlenmesini konu alan her türlü temsili görüntü, yazı veya sesleri içeren ürünlerin tanıtımı, ülkeye sokulması, bulundurulması, kiraya verilmesi veya satışının önlenmesini teminen yetkili ve görevli kolluk kuvvetleri ile soruşturma mercilerine, teknik imkânları dahilinde gereken her türlü yardımda bulunur veya koordinasyonu sağlar. Bu doğrultuda Başkanlık, soruşturma mercileri ile yetkili ve görevli kolluk kuvvetleri tarafından intikal ettirilen talepleri inceler, değerlendirir ve Kanunda öngörülen suçların önlenmesini teminen gerekli tedbirlerin alınmasını sağlayabilir.

(3) Başkanlık, İnternet Kurulu ile gerekli işbirliği ve koordinasyonu sağlar; bu Kurulca izleme, filtreleme ve engelleme yapılacak içeriği haiz yayınların tespiti ve benzeri konularda yapılacak öneriler ile ilgili gerekli her türlü tedbir veya kararları alır. Başkanlık görevlerinin yerine getirilmesi amacıyla, Başkan veya görevlendireceği daire başkanı ile ilgili daire başkanları İnternet Kurulu toplantılarına katılır. İnternet Kurulu, Başkanlığın Kanundaki görevlerine ilişkin hususlarda Başkanlığın görüşünü alarak karar verir.

Yürürlük

MADDE 23 –

(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 24 –

(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Başbakan yürütür.

30 Kasım 2012 CUMA                            Resmî Gazete                                    Sayı : 28483

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

BATI MISIR KÖK KURDU İLE MÜCADELE HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; batı mısır kök kurdunun varlığının tespiti, yayılmasının engellenmesi ve mücadelesinin yapılması amacıyla alınması gereken asgari önlemleri düzenlemektir.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik;

a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 15 inci maddesine dayanılarak,

b) Avrupa Birliğinin 24/10/2003 tarihli ve 2003/766/EC sayılı Komisyon Kararına paralel olarak,

hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) Batı mısır kök kurdu (Diabrotica virgifera Le Conte): Larvalarının mısır köklerinde beslenerek ve yaralar açmak suretiyle, erginlerinin koçan püskülünde tozlaşmayı engelleyerek ve koçan danelerinde beslenerek zararlara yol açan zararlı organizmayı,

c) Bulaşık alan: Zararlı organizmanın tespit edildiği alanı,

ç) Enstitü: Bakanlığa bağlı zirai mücadele araştırma faaliyetlerini yürüten enstitü, istasyon ve kuruluşları,

d) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

e) Güvenlik sahası: Zararlı organizmanın bulaşık olduğu odak nokta alanın 5 km etrafında oluşturulan zararlı organizmanın konukçularının yetiştirilmediği alanı,

f) Karantina: Zararlı organizmaların ülkeye girişini veya ülke içinde yayılmasını önlemek amacıyla, bitki, bitkisel ürün ve diğer maddeler ile bulaşma ihtimali bulunan madde ve malzemelerin kontrol altına alınmasını,

g) Müdürlük: İl gıda, tarım ve hayvancılık müdürlükleri ve ilçe müdürlüklerini,

ğ) Odak sahası: Zararlı organizmanın tespit edildiği alanın etrafında oluşturulan 1 km’lik alanı,

h) Sürvey: Batı mısır kök kurdunun bir yerde var olup olmadığını, var ise yayılış alanını ve yoğunluğunu tespit etmeyi,

ı) Tampon saha: Güvenlik sahası etrafında organizmanın yayılmasını önleyecek şekilde konukçularının yetiştirilmesine izin verilmeyen alanı,

i) Zararlı organizma: Batı mısır kök kurdunu,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Tespit, Sürveyler, Sınırlandırılmış Alan, Mücadele Önlemleri, Bulaşıklığı Devam

Eden Alanlarda Yapılacak İşlemler, Havaalanı Çevresinde Bulaşma Riski

Olan Alanlarda Alınacak Tedbirler ve Bildirimler

Tespit

MADDE 4 – (1) Müdürlükler/Enstitüler, batı mısır kök kurdu şüphesi veya varlığının doğrulanması halinde Genel Müdürlüğe bildirilmesini sağlar.

Sürveyler

MADDE 5 – (1) Müdürlükler, her yıl mısır yetiştirilen alanlarda zararlı organizmanın varlığı konusunda sürveyler yürütür.

(2) Sürvey sonuçları, her yılın 31 Aralık günü itibariyle Genel Müdürlüğe bildirilir.

Sınırlandırılmış alan

MADDE 6 – (1) 5 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen sürvey sonuçlarına göre, daha önceden zararlı organizmadan ari olarak tanınmış bir alanda zararlı organizmanın varlığı tespit edilirse, müdürlükler aşağıda belirtilen sınırları çizilmiş alanları tanımlar.

a) Zararlı organizmanın tespit edildiği alanın çevresinde en az 1 km çapında bir odak sahası,

b) Odak sahasının çevresinde en az 5 km’lik güvenlik sahası,

c) Buna ek olarak müdürlükler odak sahası ve güvenlik sahası etrafında bir tampon sahası.

(2) Birinci fıkrada belirtilen saha alanlarının kesin sınırlandırılmasında, sağlam bilimsel prensipler, zararlı organizmanın biyolojisi, yoğunluğu ve özellikle konukçu bitkinin yetiştirilme sistemi temel alınır.

(3) Şayet odak sahasında tespit edilen zararlı organizmanın varlığı, orijin noktadan başka bir noktada doğrulanırsa, sınırlandırılmış alanın sınırı buna göre değiştirilir.

(4) Zararlı organizmanın tespit edildiği son yıldan itibaren iki yıl o alanda zararlı organizma tespit edilmezse, sınırlandırma kaldırılır. 7 nci maddede belirtilen eradikasyon tedbirlerinin daha fazla alınmasına gerek yoktur.

(5) Müdürlükler tarafından birinci fıkrada belirtilen alanlar uygun ölçekli haritalara işlenerek Genel Müdürlüğe bildirilir.

Mücadele önlemleri

MADDE 7 – (1) Müdürlükler tarafından, sınırlandırılmış alanların her birinde, ızgara şeklinde düzenlenmiş uygun cinsel çekici feromon tuzakları ile zararlı organizmanın varlığı izlenir ve düzenli olarak kontrol edilir. Tuzakların tipi ve sayısı ile tuzak metodunun kullanımda bölgenin durumu ve sınırlandırılmış alanın özelliği dikkate alınır.

(2) Birinci fıkradaki hükümlere ek olarak, müdürlükler odak sahasında aşağıdakileri sağlar.

a) Zararlı organizmanın yayılmasını engellemek amacıyla, zararlı organizmanın biyolojisi, yakalanan zararlı organizmanın popülasyonu ve bölgenin iklim koşulları temel alınarak, taze mısır bitkisi (Zea mays L.) veya bunların taze parçalarının zararlı organizmanın ortaya çıktığı alandan dışarı çıkarılmaması,

b) Odak sahasının içinden odak sahasının dışına toprak hareketinin olmaması,

c) Zararlı organizmanın yayılmamasını sağlamak amacıyla, zararlı organizmanın biyolojisi, yakalanan zararlı organizmanın popülasyonu ve bölgenin iklim koşulları temel alınarak, zararlı organizmanın ortaya çıktığı yıldaki günler arasında mısırın hasat edilmemesi,

ç) Mısır alanlarında herhangi bir dönemde, 3 ardışık yıl boyunca ürün rotasyonu yapılarak, mısırın sadece bir kez yetiştirilmesi veya tüm odak sahası içinde son yakalama yılından sonra iki yıl boyunca mısır ekilmemiş olması,

d) Mısır tarlalarında, batı mısır kök kurdunun ergin böceklerinin yumurtlama süresi sonuna kadar, zararlı organizmanın çıktığı yıl ve bir sonraki yıl boyunca zararlı organizmaya karşı uygun bir mücadele programı yapılması,

e) Mısır alanlarında kullanılan tarımsal makinelerin sahadan ayrılmadan önce bütün toprak ve döküntülerden temizlenmiş olmaları,

f) Mısır tarlası olmayan alanlarda kendi gelen mısırların sökülmesi.

(3) 5 inci maddede belirtilen sürveyler sonucunda, odak bölgesinde ikiden az zararlı organizma bulunması halinde ve bildirildikleri yılda ortaya çıktıklarına dair kanıt varsa, bu maddenin birinci fıkrasının (b), (ç), (e) ve (f) bentlerinde belirtilen tedbirler, o yılda hiçbir örnek bulunmaması şartıyla zararlı organizmanın ortaya çıktığı yıl ve bir sonraki yılla sınırlandırılabilir. Bu durumda, birinci fıkrada belirtilen izleme odak sahasına yoğunlaştırılır.

(4) Bu maddenin birinci fıkrasındaki hükümlere ek olarak, müdürlükler güvenlik sahasında en azından aşağıdaki hususları sağlar.

a) Herhangi bir dönemde iki ardışık yılda mısırın sadece bir kez yetiştirildiği ürün rotasyonu (iki yılda bir mısır münavebesi) yapılır,

b) Mısır alanlarında zararlı organizmanın çıktığı yıl ve bir sonraki yıl boyunca zararlı organizmaya karşı uygun bir mücadele programı yapılır.

(5) 5 inci maddede belirtilen sürveyler sonucunda, odak sahasında ikiden az zararlı organizma bulunması halinde ve bildirildikleri yılda ortaya çıktıklarına dair kanıt varsa, güvenlik sahasında, birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen tedbirler, o yılda hiçbir örnek bulunmaması şartıyla zararlı organizmanın ortaya çıktığı yıl ve bir sonraki yılla sınırlandırılabilir. Bu durumda birinci fıkrada belirtilen izleme güvenlik sahasında yoğunlaştırılır.

(6) Birinci fıkradaki hükümlere ek olarak, tampon sahada herhangi bir dönemde iki ardışık yılda mısırın sadece bir kez yetiştirildiği ürün rotasyonu yapılabilir.

Bulaşıklığı devam eden alanlarda yapılacak işlemler

MADDE 8 – (1) 5 inci maddede belirtilen sürveyler sonucunda, iki ardışık yıldan fazla süre boyunca topraklarının bir bölümünde zararlı organizmanın varlığı doğrulanırsa, müdürlükler söz konusu bulaşık toprak bölümünü kapsayacak şekilde alanları tanımlar.

(2) Müdürlükler 7 nci madde hükümlerini uygular veya zararlı organizmanın eradike edilememesi durumunda, zararlı organizmanın bulaşık alanlardan zararlı organizmadan ari alanlara yayılmasını sınırlandırmak amacıyla, bulaşık alanlarda ve yakınında zararlı organizmayı önleme konusunda yıllık programlar organize eder.

Havaalanı çevresinde bulaşma riski olan alanlarda alınacak tedbirler

MADDE 9 – (1) Uçak pistleri veya bir havaalanında hareket eden uçakların hareket ettiği diğer alanların çevresindeki en az 2500 m’lik bir sahadaki mısır alanlarında, zararlı organizmanın giriş riskinin yüksek olduğuna dair kanıtlar varsa, aşağıdaki tedbirler alınır.

a) Herhangi bir dönemde iki ardışık yıl boyunca mısırın sadece bir kez yetiştirildiği ürün rotasyonu yapılır,

b) Zararlı organizmanın varlığının tespit edilmesi için uygun cinsel çekici feromon tuzakları kullanarak yoğun izleme yapılır ve zararlı organizma tespit edildiğinde 6 ncı ve 7 nci maddelerdeki tedbirler alınır.

Bildirimler

MADDE 10 – (1) Müdürlükler, her yılın 31 Aralık günü itibariyle aşağıdaki hususlarda Genel Müdürlüğü bilgilendirir;

a) 6 ncı maddenin beşinci fıkrasında belirtilen saha alanları,

b) 7 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) ve (c) bentlerinde belirtilen tedbirler ve yapılan uygulamaların tarih ve gerekçeleri,

c) 7 nci maddenin ikinci fıkrasının (d) bendi ve 7 nci maddenin üçüncü fıkrasının (b) bendinde belirtilen işlemleri,

ç) 8 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen alanlar ve buradaki herhangi bir değişikliği,

d) 8 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen önlem alanları ve buradaki herhangi bir değişikliği.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

İdari yaptırımlar

MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde belirtilen idari yaptırımlar uygulanır.

Yürürlük

MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

30 Kasım 2012 CUMA                            Resmî Gazete                                    Sayı : 28483

YÖNETMELİK

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:

PEPİNO MOZAİK VİRÜSÜ İLE MÜCADELE HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; özellikle domates bitkisinde zarar yapan Pepino mozaik virüsünün ülkemize girişini ve yayılmasını engellemek için alınacak tedbirleri belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Pepino mozaik virüsünün sürveyi, tespit edilmesi, mücadelesi, yayılmasının engellenmesi hususlarını kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik;

a) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 15 inci maddesine dayanılarak,

b) Avrupa Birliğinin 27/2/2004 tarihli Pepino mozaik virüsünün kontrolüne ilişkin 2004/200/EC sayılı Komisyon Kararına paralel olarak,

hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) Bitki sağlık sertifikası: Bitki, bitkisel ürün ve diğer maddelerin 3/12/2011 tarihli ve 28131 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Karantinası Yönetmeliğinde öngörülen bitki sağlığı şartlarına uygun olduğunu gösteren belgeyi,

c) Enfeksiyon kaynağı: Pepino mozaik virüsü ile bulaşık domates tohumunu,

ç) Enstitü: Bakanlığa bağlı zirai mücadele araştırma faaliyetlerini yürüten enstitü, istasyon ve kuruluşları,

d) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,

e) Müdürlük: İl gıda, tarım ve hayvancılık müdürlükleri ve ilçe müdürlüklerini,

f) Nihai tüketici: Ürünü bir daha satmamak üzere kendi bünyesinde kullanmak amacıyla satın alanları,

g) Pepino mozaik virüsü (PepMV): Domates bitkilerinde sistemik bir enfeksiyona neden olan, bitkiden bitkiye mekanik olarak ve temas yoluyla bulaşabilen ve tohum kabuğunda bulunduğu saptanan viral etmeni,

ğ) Sürvey: Pepino mozaik virüsünün bir yerde var olup olmadığını, var ise yayılış alanını ve yoğunluğunu tespit etmeyi,

h) Zararlı organizma: Pepino mozaik virüsünü,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler, Uygulanacak Tedbirler

Genel hükümler

MADDE 5 – (1) Enstitüler ve müdürlükler domates bitkisi ve domates meyvesi üreten tesislerde Pepino mozaik virüsü varlığı açısından resmi araştırmalar ve/veya sürveyler yürütür.

(2) Araştırma ve/veya sürvey sonuçları Genel Müdürlüğe bildirilir.

(3) 6 ncı maddenin birinci fıkrası ve 7 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen tedbirlere ilişkin sonuçlar sürekli değerlendirilir ve bu değerlendirmeler ışığında bir sonraki olası tedbirler belirlenir.

(4) PepMV ile bulaşık domates tohumunun, Lycopersicon lycopersicum (L.) Karsten ex Farw. ülkeye girişi ve ülke içerisindeki hareketi yasaktır.

Domates tohumu ithalatında uygulanacak tedbirler

MADDE 6 – (1) Domates tohumu ithalatında Bitki Karantinası Yönetmeliğinde belirtilen hükümler uygulanır.

Ülkemiz orjinli domates tohumlarının ülke içinde hareketinde uygulanacak tedbirler

MADDE 7 – (1) Ülkemizde üretilen domates tohumları uygun bir asit ekstraksiyon yöntemiyle elde edilmeleri ve aşağıda belirtilen koşulları karşıladığı takdirde ülke içinde hareket edebilir:

a) Domates tohumlarının PepMV’den ari olduğu bilinen alanlardan geldiği veya

b) Tüm vejetasyon dönemi boyunca, üretim alanındaki bitkilerde PepMV’nün neden olduğu hastalık belirtilerinin görülmemesi veya

c) Tohumlardan alınan temsili numunelerin PepMV yönünden uygun metodlarla teste tabi tutulması ve bu testlerde PepMV yönünden ari bulunması.

(2) Profesyonel bitki üretimine dahil olmayan nihai tüketiciye satılacak domates tohumunun paketi üzerinde nihai tüketiciye satışın amaçlandığını gösteren bir işaretin bulunması şartıyla, birinci fıkrada belirtilen koşullar aranmaz.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

İdari yaptırımlar

MADDE 8 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde belirtilen idari yaptırımlar uygulanır.

Yürürlük

MADDE 9 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

DOĞAL ÇİÇEK SOĞANLARININ SÖKÜMÜ, ÜRETİMİ VE İHRACATINA AİT YÖNETMELİK

Resmi Gazete Tarihi: 11/08/1995

Resmi Gazete Sayısı: 22371

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Hükümler

Amaç

Madde 1 –

Bu Yönetmeliğin amacı, Ülkemiz florasının korunması amacıyla, doğada bulunan soğanlı çiçek neslinin tahrip edilmeden ve tüketilmeden, tohum, soğan veya diğer aksamının doğadan toplanması, üretilmesi, büyütülmesi, depolanması ile ihracatına ait esasları düzenlemektir.

Hukuki Dayanak

Madde 2 –

Bu Yönetmelik 07/08/1991 tarih ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 3 –

Bu Yönetmelikte geçen;

Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

TÜGEM: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğünü,

İl Müdürlüğü: Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İl Müdürlüklerini,

Orman İşletme Müdürlüğü: Orman Bakanlığı’nın mahalli Orman İşletme Müdürlüklerini,(*)

CITES : “Convention on the International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora”, 1973 yılında Amerika Birleşik Devletleri Washington DC.’de imzalanan, “Nesilleri Tehlikede Olan Doğal Bitki ve Hayvan Türlerinin Uluslararası Ticaretinin Düzenlenmesine Dair Anlaşma”yı,

CITES İdari Kurulu: CITES anlaşması uyarınca, Bakanlık adına TÜGEM, Orman Bakanlığı ve Çevre Bakanlığı temsilcilerinden oluşan yetkili İdari Otoriteyi,

CITES Flora Bilimsel Kurulu: Çevre Bakanlığınca 443 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye göre oluşturulan Kurulu,(*)

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu: CITES Flora Bilimsel Kurulunca oluşturulan Alt Komiteyi,

Danışma Kurulu: Bu Yönetmeliğin 7 inci maddesinde belirtilen kuruluş temsilcilerinden oluşan Kurulu,

Teknik Komite: Bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinde belirtilen kuruluş temsilcilerinden oluşan “Doğal Çiçek Soğanı Teknik Komitesi” ni,

Dernekler: Doğal çiçek soğanlarının sökümü, üretimi, ihracatı ile ilgilenen kişi ve özel kuruluşların oluşturduğu dernekler ile doğal yaşam ve doğal kaynakların korunmasını amaçlayan dernekleri,

Gönüllü Kuruluşlar: Doğal çiçek soğanları ile ilgili çalışmalarda bulunan gönüllü Kuruluşları,

Firma: Çiçek soğanını ve/veya soğanlı doğal çiçeklerin diğer aksamını yetiştirerek veya doğadan elde ederek ihraç eden Kuruluşu,

Çiçek Soğanı: Doğada bulunan bazı bitkilerin yumru, rizom, pençe ve soğanlarını,

Ön Depo: Çiçek soğanlarının, Teknik Komitenin uygun gördüğü tarihte doğadan sökümünü müteakip, bölgesindeki ekolojik şartların sağlanabildiği yakınlıkta tesis edilen, çeşit, miktar ve menşe kayıtlarının tutulduğu, hastalık ve zararlılara karşı karantina önlemlerinin alındığı ve ana depoya gidinceye kadar ürünün muhafaza edildiği, gerekli şartlara haiz depoları,

Ana Depo: Bünyesinde ısı, nem ayarı, ventilasyon ve sirkülasyon gibi donanımı bulunan iklim odaları ile çiçek soğanlarının ihracata hazırlanması için gerekli temizleme, kurutma, boylandırma ve ilaçlama alet ve ekipmanlarına sahip özel depoları, ifade eder.

NOT : (*) 01/05/2003 kabul tarihli, 08/05/2003 tarih ve 25102 sayılı R.G.de yayımlanan 4856 sayılı “Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun”nun Geçici 4. Maddesi gereğince, mevzuatta “Orman Bakanlığı ve Çevre Bakanlığı”na yapılmış olan atıflar, 4856 sayılı Kanuna yapılmış sayılır.

İKİNCİ BÖLÜM:

Doğal Çiçek Soğanlarının Sınıflandırılması

Doğal Çiçek Soğanlarının Üretim Yönünden Sınıflandırılması

Madde 4 –

Doğal çiçek soğanları üretim yönünden aşağıda belirtildiği gibi üç gruba ayrılır.

a) Anaç Çiçek Soğanları

Sadece tohum veya yavru soğan elde etmek için yetiştirilen çiçek soğanlarıdır.

b) Üretme Çiçek Soğanları

Menşei anaç çiçek soğanları olup, tohum veya doku kültürü, kesme bölme, çizme gibi uygun çoğaltma teknikleri kullanılmak suretiyle elde edilen çiçek soğanlarıdır.

c) Büyütme Çiçek Soğanları

Doğa menşeli olup, ihraç edilmemiş çiçek soğanlarının uygun alanlara dikilmesi suretiyle elde edilen çiçek soğanlarıdır.

Doğal Çiçek Soğanlarının İhracat Yönünden Sınıflandırılması

Madde 5 –

Doğal çiçek soğanları ihracat yönünden, üç gruba ayrılır.

a) İhracatı Serbest Olan Çiçek Soğanları

Türkiye doğasında mevcut olan, ancak doğadan sökülmeyerek tarla veya uygun alanlarda üretilmek suretiyle elde edilen çiçek soğanlarının ihracatı, İl Müdürlükleri tarafından üretim alanlarında, hasat ve ihracat safhalarında kontrol edilmek kaydıyla serbest bırakılmıştır.

Doğal olmayıp, Türkiye’de üretilmek veya büyütülmek suretiyle elde edilen çiçek soğanlarının ihracatı ise, ekilişin bulunduğu İl Müdürlüklerine ihracatçı firma tarafından bilgi verilmek kaydı ile serbesttir.

b) İhracatı Kontenjanla veya Başka Herhangi Bir Kayıtla Sınırlandırılan Çiçek Soğanları

Doğadan elde edildiği gibi ihraç edilecek türlere ait çiçek soğanlarının sökümü ve ihracatı kontenjana tabidir.

Materyali doğadan temin edilerek üretilen veya büyütülen çiçek soğanlarının ihracatı da kontenjana tabidir.

Ayrıca üretim ve araştırmalarda kullanılmak üzere doğadan sökülecek çiçek soğanları da kontenjana tabidir.

Çiçek soğanlarının doğadan sökümü ve ihracatı, bunlardan başka bu Yönetmelikte adları geçen organların önerileri ile de sınırlandırılabilir.

Bütün bunların hangi cins ve tür çiçek soğanı oldukları ve kontenjanı Teknik Komite tarafından tesbit edilir ve bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesi gereği Resmi Gazetede tebliğ olunur.

c) Doğadan Toplanarak İhracatı Yasak Olan Çiçek Soğanları

Yukarıda (a) ve (b) bentlerinde belirtilen çiçek soğanları dışındakilerin ihracatı yasaktır. Bunların ihraç amaçlı olmayıp, üretim ve araştırma çalışmaları için dahi doğadan sökülmesi, Teknik Komitenin iznine tabidir.

Bu sınıflama kapsamı dışındaki türden çiçek soğanlarının ihracatı ile ilgili talepler, Teknik Komite tarafından değerlendirilip karara bağlanır.

İhracat Listesinin Resmi Gazetede Tebliği

Madde 6 –

CITES Bilimsel Kurulu ve Teknik Komitenin, ihracat amacıyla üretilmesini veya büyütülmesini uygun gördüğü ve doğadan elde edilmesini kontenjanla veya başka herhangi bir kayıtla sınırlandırdığı çiçek soğanlarının cinsleri, türleri, ihracat miktarları ve çevre ölçüleri, ayrıca ihracatı yasak olan çiçek soğanlarının cins ve türleri, Bakanlık tarafından her yıl Ekim ayı sonuna kadar Resmi Gazetede “Doğal Çiçek Soğanlarının İhracat Listesi” adı altında tebliğ olunur. Tebliğde belirtilen miktarlara ilave olarak herhangi bir ek kontenjan verilemez.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM:

Organlar ve Görevleri

Danışma Kurulunun Kuruluşu

Madde 7 –

Danışma Kurulu, aşağıda belirtilen oy hakkı sahibi 28 temsilciden oluşur. Kurul Başkanı, Kuruldaki temsilciler arasından oy çokluğu ile seçilir. Kurulun Sekreteryası TÜGEM tarafından yürütülür.

Kuruluşun Adı	Temsilci Sayısı
TÜGEM	2
CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu	8
TAGEM	2
Koruma ve Kontrol Gn. Md.	1
Orman Bakanlığı(*)	1
Orman Genel Müdürlüğü	1
Çevre Bakanlığı(*)	1
Özel Çevre Koruma Kurumu	1
Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracat Genel Müdürlüğü	1
İhracatı Geliştirme ve Etüd Merkezi	1
Konu ile ilgili İl Müdürlükleri	5
İhracatçı Birlikleri	2
Dernekler ve/veya Gönüllü Kuruluşlar	2

NOT : (*) 01/05/2003 kabul tarihli, 08/05/2003 tarih ve 25102 sayılı R.G.de yayımlanan 4856 sayılı “Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun”nun Geçici 4. Maddesi gereğince, mevzuatta “Orman Bakanlığı ve Çevre Bakanlığı”na yapılmış olan atıflar, 4856 sayılı Kanuna yapılmış sayılır.

Danışma Kurulunun Toplanması

Madde 8 –

Danışma Kurulu, Bakanlığın çağrısı üzerine yılda en az bir defa toplanır.

Danışma Kurulunun Görevleri

Madde 9 –

Danışma Kurulunun görevleri aşağıda belirtilmiştir.

a) Ülkemiz doğasının bozulmaması, soğanlı doğal çiçeklerin; hem doğadaki varlığının korunması, hem de en ekonomik bir biçimde değerlendirilmesi amacıyla makro düzeyde görüş, prensip ve esasları belirleyerek Bakanlığa ve Teknik Komiteye tavsiyelerde bulunmak,

b) Doğada incelemelerde bulunmak ve çiçek soğanlarının üretim ile büyütme faaliyetlerini kontrol etmek üzere, bölgeler itibari ile Bakanlığın mahalli temsilcisinin de yer alacağı bu Yönetmeliğin 21 ve 22 inci maddelerinde belirtilen işleri yapacak Alt Komiteleri oluşturmak,

c) Firmaların İhracat Yeterliliklerinin tesbiti için bu Yönetmeliğin 19 uncu maddesinde belirtilen Bilirkişi Kurulunu oluşturmak.

Danışma Kurulunda Karar Alma ve Kararların Yürürlüğe Konması

Madde 10 –

Danışma Kurulunda kararlar oy çokluğu ile alınır, oyların eşit çıkması halinde Başkanın oyu iki oy sayılır. Bu kararlar önce Teknik Komitenin görüşüne sunulur. Teknik Komitede onaylandığı takdirde Bakanlık tarafından yürürlüğe konur.

Teknik Komitenin Kuruluşu

Madde 11 –

Teknik Komite, aşağıda belirtilen 10 temsilciden oluşur. Komitenin Başkanlığı TÜGEM Genel Müdürü veya Genel Müdür Yardımcısı, Sekretarya hizmetleri ise aynı Genel Müdürlük tarafından yürütülür.

Kuruluşun Adı	Temsilci Sayısı
Bakanlık/TÜGEM Genel Müdürü veya Yardımcısı, ile ilgili Daire Başkanı ve Şube Müdürü	3
CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu	3
Çevre Bakanlığından ilgili Dai. Bşk. veya Şb. Md.(*)	1
Orman Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğünden ilgili Daire Başkanı veya Şube Müdürü(*)	1
Başbakanlık Dış. Tic. Müst. İhracat Genel Müdürlüğünden İlgili Daire Başkanı veya Şube Müdürü	1
İhracatı Geliştirme ve Etüd Merkezi	1

NOT : (*) 01/05/2003 kabul tarihli, 08/05/2003 tarih ve 25102 sayılı R.G.de yayımlanan 4856 sayılı “Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun”nun Geçici 4. Maddesi gereğince, mevzuatta “Orman Bakanlığı ve Çevre Bakanlığı”na yapılmış olan atıflar, 4856 sayılı Kanuna yapılmış sayılır.

Teknik Komitenin Toplanması

Madde 12 –

Teknik Komite, Bakanlığın çağrısı üzerine yılda en az bir defa toplanır.

Teknik Komitenin Görevleri

Madde 13 –

Teknik Komitenin görevleri aşağıda belirtilmiştir.

Teknik Komite; CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu ve Danışma Kurulu tarafından yapılan önerileri ve raporları, Üniversitelerin ilgili Fakülteleri ve Araştırma Kuruluşları tarafından sonuçlandırılan araştırmaları, Dernekler ve diğer ilgili kuruluşların görüşlerini değerlendirerek;

a) İhracat amacıyla doğadan sökülmesi kontenjanla sınırlandırılan, üretim materyali doğadan temin edilmek suretiyle üretilerek veya büyütülerek elde edilen, başka herhangi bir nedenle doğadan sökülerek ihraç edilmesinin sınırlandırılması gerekli görülen, sadece araştırma amacıyla kullanılmak üzere doğadan sökülecek olan çiçek soğanlarının cinslerini, türlerini, miktarlarını, söküm takvimlerini ve gerektiğinde çevre ölçülerini belirlemek,

b) Materyali doğadan elde edilmeyen, kültüre alınmış olan ve ihraç amacıyla Türkiye’de üretilmek ve büyütülmek suretiyle elde edilen çiçek soğanlarının cinslerini ve türlerini tesbit etmek,

c) Doğadan sökümü ve ihracatı yasak olan çiçek soğanlarının cinslerini, türlerini ve yasaklama nedenlerini belirlemek,

d) Bu belirlemelere göre söküm taleplerini değerlendirip, uygun olanlara söküm izni vermek,

e) Derneklere görev vermek ve bu çalışmaları değerlendirmek,

f) Firmaların ihracat kontenjanlarını, ilgili derneğin görüşlerini alarak tespit etmek üzere, kendi üyeleri arasından bir Alt Komisyon oluşturmak, bu Komisyonun aldığı kararları inceleyip onaylamak,

g) Bilirkişi Kurulunun ve Alt Komitelerin raporlarını incelemek ve uygun bulduklarını onaylamak,

h) CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu ve Danışma Kurulu tarafından alınan diğer kararları incelemek, uygun bulduklarını onaylamak.

Teknik Komitede Karar Alma ve Kararların Yürürlüğe Konması

Madde 14 –

Teknik Komitede kararlar oy çokluğu ile alınır, oyların eşit olması halinde Başkanın oyu iki oy sayılır. Bu kararlar Bakanlığa sunulur, uygun görülmesi halinde Bakanlık tarafından yürürlüğe konulur. Uygun görülmemesi halinde Teknik Komiteye iade edilir.

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulunun Kuruluşu

Madde 15 –

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu; Çevre Bakanlığınca 443 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye göre oluşturulan CITES Flora Bilimsel Kurulu tarafından bölgeler dikkate alınarak oluşturulur.(*)

NOT : (*) 01/05/2003 kabul tarihli, 08/05/2003 tarih ve 25102 sayılı R.G.de yayımlanan 4856 sayılı “Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun”nun Geçici 4. Maddesi gereğince, mevzuatta “Çevre Bakanlığı” yapılmış olan atıflar, 4856 sayılı Kanuna yapılmış sayılır.

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulunun Toplanması

Madde 16 –

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu bu Yönetmelikle verilen görevler için, TÜGEM’in çağrısı ile yılda en az bir kez toplanır.

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulunun Görevleri

Madde 17 –

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulunun bu Yönetmelik kapsamındaki görevleri aşağıda belirtilmiştir:

a) Ülkemiz doğasında incelemelerde bulunmak ve bu Yönetmeliğin 22 inci maddesinde belirtilen Alt Komitelere iştirak ederek firmaların üretim faaliyetlerini kontrol etmek, bu inceleme sonuçlarına göre, doğal çiçek soğanı potansiyelini dikkate alarak ihracatı serbest olacak, kontenjanla veya başka herhangi bir kayıtla sınırlandırılacak ve yasaklanacak çiçek soğanlarının cinslerini, türlerini belirlemek, ayrıca bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (b) bendinde belirtilen çiçek soğanlarının; miktarlarını, söküm bölgelerini, toplama zamanlarını ve çevre ölçülerini tesbit etmek, gerekli raporu hazırlayarak Teknik Komiteye sunmak,

b) Firmaların Söküm Planlarını incelemek ve uygun gördüklerini onaylamak,

c) Doğal çiçek soğanlarının ihracatı için kullanılacak etiketlerin hangi esaslar dahilinde hazırlanacağını ve verileceğini belirlemek,

d) Yabancı ülkelerin benzer kurulları ile gerekli koordinasyonu sağlamak, CITES’in faaliyetleri konusunda Bakanlığı, Danışma Kurulunu ve Teknik Komiteyi bilgilendirmek,

e) Teknik Komite için kendi aralarından üç temsilci seçmek,

f) Bakanlığın ve Teknik Komitenin vereceği diğer görevleri yapmak.

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulunda Karar Alma ve Kararların Yürürlüğe Konması

Madde 18 –

CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulunda kararlar oy çokluğu ile alınır ve üyelerin imzalandığı bir protokol ile tespit edilir. Bu protokol Teknik Komitede görüşülmek üzere TÜGEM’e sunulur. Teknik Komitenin onayladığı kararlar, Bakanlık tarafından da uygun görülmesi halinde yürürlüğe konur. Uygun görülmemesi halinde gerekçesi ile birlikte Teknik Komiteye iade edilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM:

Çiçek Soğanlarının Elde Edilmesi ve İhracat Esasları

Firmaların İhracat Yeterliklerinin Tesbiti

Madde 19 –

Firmaların çiçek soğanı ihraç edilmesi için yeterlik almaları gereklidir. Yeterlik tespit esasları aşağıda belirtilmiştir:

a) Çiçek soğanı ihraç etmek üzere Bakanlığa yeni başvuran firmaların “İhracat Yeterlikleri”; Danışma Kurulunun teklifi ve Bakanlığın görevlendirmesi ile geçici olarak teşekkül ettirilecek, aşağıda üyeleri belirtilen “Bilirkişi Kurulu” tarafından bu maddenin (b), (c) ve (d) bentlerine uygunluğu esas alınarak yerinde yapılan inceleme sonucunda tespit edilir, uygun bulunursa önce bu kurul tarafından onaylanır.

KURULUŞUN ADI	TEMSİLCİ SAYISI
TÜGEM	1
CITES Bilimsel Kurulu	2
Atatürk Bahçe Kültürleri Merkezi Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü	1
Türkiye Makine Mühendisleri Odası	1

Bilirkişi Kurulu, Bakanlıkça görevlendirildikten sonra en geç 1 ay içerisinde gerekli incelemeyi yaparak raporunu hazırlamak durumundadır. Bu rapor, ihracat yeterliğini onaylayacak ve kontenjanı belirleyecek olan Teknik Komitede görüşülmesini sağlamak üzere TÜGEM’e verilir. Teknik Komitede onaylandığı takdirde Bakanlık, yeterlik alan firmaya ve ilgililere durumu bildirilir.

Yeterlik alan firma, doğal çiçek soğanı ihracatı için kontenjan almaya hak kazanır. Yeterlik alamayan firmaya ihracat kontenjanı verilemez.

b) Firmanın, bu Yönetmeliğin 3 üncü maddesindeki tanıma uygun ana depoya sahip olması gereklidir.

c) Firmaların ihracat amacıyla doğadan elde ettikleri çiçek soğanlarını, her söküm bölgesinde bu Yönetmeliğin 3 üncü maddesindeki tanıma uygun olarak bulundurulacak ön depodan geçirmeleri gerekir. Söküm bölgesinde sadece 1 adet ön depoya müsaade edilir ve bütün firmalar tarafından müştereken kullanılır.

d) Firmaların üretim, değerlendirme ve pazarlama konularında ihtisaslaşmış teknik personel istihdam etmesi gerekir.

Firmaların İhracat Kontenjanlarının Tesbiti

Madde 20 –

Firmaların ihracat kontenjanları, Teknik Komitece oluşturulan Alt Komisyon tarafından tespit edilir ve Teknik Komitenin onayı ile kesinleşir.

Bu Yönetmeliğin 19 uncu maddesinde belirtilen Bilirkişi Kurulu tarafından ihracat yeterliği tespit edilmiş ve Teknik Komite tarafından onaylanmış olan firmaların o yıla ait toplam kontenjanları aşağıda (a), (b), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen hükümlerin birbirlerinden bağımsız olarak değerlendirilmesi sonucu elde edilen puanların toplanması ile tespit edilir. Bu puanlama sonucunda firmalar arasında oluşacak orana göre, her bir firmanın o yıl bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesi uyarınca Resmi Gazetede tebliğ edilen İhracat Listesinde yer alan cins ve türlerden ihraç edebileceği çiçek soğanlarının miktarları belirlenir. Yapılan değerlendirme sonucu hazırlanan kontenjan cetveli, firmalara ve ilgili kuruluşlara Bakanlıkça duyurulur. Yeni bir firmanın bu Yönetmeliğin 19 uncu maddesine göre ihracat yeterliğini alması halinde, bu firma bir sonraki yılın kontenjan dağılımına dahil edilir.

a) İhracat ve Pazarlama Durumu: 60 Puan

Bu değerlendirme, firmaların son 5 yılda yaptığı Galanthus, Eranthis, Anemone, Cyclamen ve Leucojum ihracatına ait olan TÜGEM’deki mevcut verilere istinaden yapılır. Değerlendirmede aşağıdaki (1) inci ve (2) nci alt bentlerde belirtilmiş olan hususlar esas alınır. Bunların her biri için 30’ar puan üzerinden verilen puanların aritmetik ortalaması alınarak her bir firmanın puanı hesaplanır.

1 – Yukarıda belirtilen soğanların adet olarak fiili ihracat miktarı: 30 Puan

2 – Yukarıda belirtilen soğanların Hollanda Florini olarak ihracat geliri: 30 Puan

b) Kontenjan Oranı: 20 Puan

Firmaların son 5 yıllık kontenjanlarının aritmetik ortalamasına göre belirlenir.

c) Yeterlik: 10 Puan

Bu Yönetmeliğin 19 uncu maddesinin (a) bendine göre yeterlik almış olan firmalara 10 puan eşit olarak paylaştırılır.

d) Değerlendirme: 10 Puan

Doğal çiçek soğanlarını ihraç eden firmaların konu ile ilgili üretim faaliyetleri, organizasyonu, tesis ve arazinin amaca uygun kullanımı, Yönetmelik kuralarına uyumu ve benzeri hususlar dikkate alınarak firma bazında puan belirlenir.

Doğadan Çiçek Soğanı Elde Edilmesi

Madde 21 –

İhracatı kontenjanla veya başka herhangi bir kayıtla sınırlandırılan doğal çiçek soğanları için, Danışma Kurulu tarafından bölgelere göre oluşturulan ve bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde de tanımlanan Alt Komitelerin firmalar üzerinden tespit ettiği ve Teknik Komitenin onaylandığı kontenjan ve söküm takvimine göre, firmalar söküm planı hazırlar, bu planı CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulu Başkanlığına onaylatır ve TÜGEM’e gönderir. Bu plan Teknik Komite kararlarına uygun ise, Bakanlık tarafından ilgili kuruluşlara duyurulur. Devlet ormanlarından elde edilecek doğal çiçek soğanlarına ihracat müsaadesi verilebilmesi için mahallin Orman İşletme Müdürlüklerince düzenlenen Menşe Belgesi aranır. Devlet ormanları dışında kalan yörelerden sökülen türler için de, Firma tarafından İl veya İlçe Müdürlüklerine, o bölgedeki Orman İşletme Müdürlüklerinin tespit ettiği tarife bedeli üzerinden bedel ödenerek Bakanlıkça Menşe Belgesi verilir.

2873 sayılı Milli Parklar Kanununda yer alan milli park, tabiat parkı, tabiat anıtı, tabiatı koruma alanları ve muhafaza ormanları ile özel çevre koruma bölgeleri, sit alanları dahilinde ve orman doğal gençleştirme alanları ile biyolojik bağımsızlığını kazanmamış suni gençleştirme ve ağaçlandırma alanlarından çiçek soğanı sökümü yasaktır.

Üretim ve Büyütme Alanlarından Çiçek Soğanı Hasadı

Madde 22 –

Üretim ve büyütme alanlarından çiçek soğanı elde edilebilmesi için; bunların üretme, büyütme ve hasat safhalarında kontrol edilmesi gerekir. Üretme ve büyütme safhalarındaki kontrol, Danışma Kurulu tarafından bölgeler için ayrı ayrı oluşturulacak Alt Komitelerce yapılır. Bu görevin yerine getirilmesi için gerekli koordinasyon TÜGEM tarafından sağlanır. Bu kontrol sırasında Alt Komite; üretimden veya büyütmeden elde edilerek ihraç kontenjanı verilebilecek çiçek soğanlarının cins, tür ve miktarlarını belirleyerek bir Rapor hazırlar ve birer kopyasını bulunduğu İl’deki İl Müdürlüğüne ve TÜGEM’e verir. Bu raporlar Teknik Komite tarafından değerlendirilir ve onaylandığı takdirde TÜGEM tarafından ilgili kuruluşlara bildirilir. Onaylanmadığı takdirde ise ihraç izni verilmez. Hasat, İl Müdürlüğü ve Firma arasında yapılacak hasat programına göre, Alt Komitenin raporundaki miktarı geçmemek üzere, İl Müdürlüğü denetiminde gerçekleştirilir. Neticede Firmaya, elde edilen çiçek soğanlarının büyütme veya üretme olduğunu belirten tasdikli “Hasat Belgesi” İl Müdürlüğünce verilir.

İhraç Müsaadesi

Madde 23 –

Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (a) ve (b) bentlerinde belirtilen çiçek soğanlarının ihraç müsaadelerinin verilebilmesi için; firmaların bu Yönetmeliğin 21 ve 22 inci maddelerinde de belirtilen Menşe ve Hasat Belgelerine sahip olmaları gerekir. Firma, ihraç müsaadesi almak üzere bu belgelerle TÜGEM’e müracaat eder. Bakanlık uygun gördüğü takdirde 3 nüsha İhraç Müsaadesi düzenler. Bir nüshasını firmaya, bir nüshasını Gümrük Müdürlüğüne, bir nüshasını İl Müdürlüğüne intikal ettirir.

Ayrıca bazı türler için CITES tarafından istenen belgeler Bakanlık tarafından tasdik edilerek firmaya verilir.

İhracat

Madde 24 –

İhraç müsaadesi alan Firma, ihracat için yüklemenin yapılacağı İlin, İl Müdürlüğüne durumu bildirir. İl Müdürlüğü denetimlerini yaparak “Bitki Sağlık Sertifikası” düzenler ve gümrükten çıkacak çiçek soğanlarının fiziki kontrollerini yapar.

İhraç edilecek çiçek soğanlarının Teknik Komite tarafından kabul edilmiş esaslar uyarınca doğadan toplanmış, büyütülmüş veya üretilmiş olduğunu gösteren etiketler ihraç paketlerine yapıştırılır. Bu etiketler CITES Doğal Çiçek Soğanları Uzman Kurulunun belirleyeceği esaslara göre aynı Kurul tarafından verilir.

İhracatçı firma, gerçekleşen ihracat sonucunda, ilgili Fatura, Çeki Listesi ve Gümrük Çıkış Beyannamesinin birer örneğini her yıl Aralık ayı sonuna kadar topluca TÜGEM’e gönderir.

BEŞİNCİ BÖLÜM:

Çeşitli Hükümler

Kontenjan Devri

Madde 25 –

Yıllık kontenjanlar firmalar arasında devredilemez.

Kontenjan İptali

Madde 26 –

Yönetmelikte belirtilen hususlardan herhangi birine uymadığı veya kendi söküm planı dışındaki yerlerden söküm yaptırdığı tespit edilen firmalara; üretimi olsa bile, ertesi yıl Bakanlıkça üretimden ihraç müsaadesi verilmez ve o türe ait doğa kontenjanı da 3 yıl süre ile iptal edilir.

İhtilaflar

Madde 27 –

Yönetmelik uygulamalarından dolayı çıkabilecek ihtilaflarda Mahalli Mahkemeler yeterlidir.

Yürürlükten Kaldırma

Madde 28 –

9 Ekim 1991 tarih ve 21016 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Doğal Çiçek Soğanlarının Sökümü, Üretimi ve İhracatına Ait Yönetmelik” yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

Madde 29 –

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 30 –

Bu Yönetmeliği Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

DOĞAL ÇİÇEK SOĞANLARININ SÖKÜMÜ, ÜRETİMİ VE TİCARETİNE İLİŞKİN YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK

MADDE 1 —

24/8/2004 tarihli ve 25563 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Doğal Çiçek Soğanlarının Sökümü, Üretimi ve Ticaretine İlişkin Yönetmeliğin 21 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Millî park, tabiat parkı, tabiat anıtı, tabiatı koruma alanları ve muhafaza ormanları, yaban hayatı koruma, yaban hayatı geliştirme sahaları ve yaban hayatı üretme istasyonları ile özel çevre koruma bölgeleri, sit alanları dahilinde ve orman doğal gençleştirme alanları, biyolojik bağımsızlığını kazanmamış suni gençleştirme ve ağaçlandırma alanlarından doğal çiçek soğanı sökümü yasaktır. Bu alanlarda yapılacak üretim çalışmaları için ilgili kuruluş ve kurullardan izin alınır.”

Yürürlük

MADDE 2 —

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 3 —

Bu Yönetmelik hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür

30 Aralık 2009 ÇARŞAMBA Resmî Gazete     Sayı : 27448

YÖNETMELİK

Çevre ve Orman Bakanlığından:

ÖMRÜNÜ TAMAMLAMIŞ ARAÇLARIN KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Genel İlkeler

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; çevre ve insan sağlığının korunması için araçlardan kaynaklanan atıkların oluşumunu engellemek, ömrünü tamamlamış araçlar ve bunlara ait parçaların yeniden kullanım, geri dönüşüm ve geri kazanım işlemleri ile bertaraf edilecek atık miktarını azaltmak, ekonomik operatörlerin ve geçici depolama alanlarının tabi olacakları standartları ve yükümlülükleri belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; 18/7/1997 tarihli ve 23053 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin 2.1 ve 3.1 numaralı alt bentlerinde belirtilen M1, N1 kategorisindeki araçları, motosiklet ve motorlu bisiklet haricindeki üç tekerlekli araçları, bu kategorilerdeki ömrünü tamamlamış araçlar ile bunlara ait aksam parçaları ve malzemeleri kapsar.

(2) Türk Silahlı Kuvvetleri envanterinde kayıtlı bulunan araçlar Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumuna teslim edilir. 30/5/1985 tarihli ve 3212 sayılı Silahlı Kuvvetler İhtiyaç Fazlası Mal ve Hizmetlerinin Satış, Hibe, Devir ve Elden Çıkarılması; Diğer Devletler Adına Yurt Dışı ve Yurt İçi Alımların Yapılması ve Eğitim Görecek Yabancı Personel Hakkında Kanun, 17/12/1937 tarihli ve 3284 sayılı Bazı Maden Hurdalarının Dışarı Çıkarılmasının Yasak Edilmesi ve Satın Alınması Hakkında Kanun ile 20/3/1971 tarihli ve 7/2156 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamındaki uygulama esasları saklı kalmak kaydıyla, Türk Silahlı Kuvvetleri ve bu kuruma ait araçlar bu Yönetmeliğin 12, 13, 16, 18 ve 20 nci maddelerinden muaftır.

(3) 28/6/2009 tarihli ve 27272 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Motorlu Araçlar ve Römorkları Tip Onayı Yönetmeliği eki Ek XII A’ya göre onay almış araçlar, bu Yönetmeliğin 16, 18, 19 ve 20 nci maddelerinden, söz konusu Yönetmelik eki Ek XI’de belirtilen Özel Amaçlı Araçlar bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinden, 1970 yılı ve öncesinde üretilmiş araçlar bu Yönetmeliğin 16 ve18 inci maddelerinden muaftır.

(4) 23/12/2004 tarihli ve 25679 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İki veya Üç Tekerlekli Motorlu Araçların Tip Onayı Yönetmeliği kapsamında yer alan motosiklet ve motorlu bisiklet haricindeki üç tekerlekli araçlara bu Yönetmeliğin 12, 13, 14 ve 15 inci maddeleri uygulanır.

(5) Bu Yönetmelik araçların kullanım ömürleri süresince ne şekilde bakım gördüklerine veya onarıldıklarına ve bu işlemler sırasında değiştirilen aksam parçaların ve yedek parçaların ilgili mevzuata uygun olup olmadığına bakılmaksızın, özellikle güvenlik standartları, hava emisyonları, gürültü kontrolü ile toprak ve suyun korunmasıyla ilgili ulusal mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla uygulanır.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 1/5/2003 tarihli ve 4856 sayılı Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 9 uncu maddesi ile 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanunu hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Aksam parça: Bir araca üretimi esnasında dâhil edilen herhangi bir parçayı veya parçalar bütününü,

b) Araç: Motorlu Araçlar ve Römorkları Tip Onayı Yönetmeliği kapsamında yer alan, sürücü dışında en fazla 8 kişilik oturma yeri olan, yolcu taşımaya yönelik motorlu araçları (M1), azami ağırlığı 3500 kilogramı aşmayan motorlu yük taşıma araçlarını (N1) ve İki veya Üç Tekerlekli Motorlu Araçların Tip Onayı Yönetmeliği kapsamında yer alan, motosiklet ve motorlu bisiklet haricindeki üç tekerlekli araçları,

c) Araç sahibi: 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre araç hurdaya ayrılmadan önceki en son sahibini,

ç) Bakanlık: Çevre ve Orman Bakanlığını,

d) Bertaraf: 5/7/2008 tarihli ve 26927 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelik eki EK II A’da yer alan işlemlerden herhangi birini,

e) Ekonomik operatör: Araçların ve bunların parça ve malzemelerinin üretici, dağıtıcı ve ithalatçıları ile ömrünü tamamlamış araçların toplama, sökme, kesme, parçalama, geri kazanma, geri dönüştürme işlemlerinden herhangi birini yapanları,

f) Enerji geri kazanımı: Yanabilir atıkların doğrudan veya diğer atıklarla yakılmasıyla elde edilen ısının enerji üretimi amacıyla kullanılmasını,

g) Geçici depolama alanı: Ek-1’e uygun olarak, ömrünü tamamlamış araçların arındırıldığı, söküldüğü ve işleme tesisine gönderilinceye kadar geçici olarak bekletildiği ve 15 inci maddeye göre çevre izin ve lisansı alınmış alanları,

ğ) Geri dönüşüm: Enerji olarak geri kazanımı hariç, orijinal kullanım veya diğer amaçlar için atık malzemelerin bir üretim sürecinde yeniden işleme tabi tutulmasını,

h) Geri kazanım: Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelik eki EK II B’de yer alan işlemlerden herhangi birini,

ı) İşleme: Ömrünü tamamlamış araçların bir tesise teslim edildikten sonra arındırılması, sökülmesi, kesilmesi, parçalanması, parçalama sonrası oluşan atıkların geri kazanıma veya bertarafa hazırlanması için yapılan her türlü faaliyet ile ömrünü tamamlamış araçlar ve bunlara ait aksam parçaların geri kazanımı veya bertarafı öncesi gerçekleştirilecek diğer işlemleri,

i) İşleme tesisi: İşleme tanımı kapsamında yer alan kesme, parçalama, parçalama sonrası oluşan atıkların geri kazanıma veya bertarafa hazırlanması, ömrünü tamamlamış araçlar ve bunlara ait aksam parçaların geri kazanımı veya bertarafı öncesi gerçekleştirilecek faaliyetlerden birini veya bir kaçını gerçekleştiren ve 15 inci maddeye göre çevre izin ve lisansı alınmış tesisleri,

j) Negatif piyasa değeri: İşleme tanımı kapsamında yer alan faaliyetler sonucunda ömrünü tamamlamış araçlardan bir katma değer elde edilememesi nedeniyle ortaya çıkan maliyetleri,

k) Ömrünü tamamlamış araç (ÖTA): Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelikte yer alan atık tanımına uygun aracı,

l) ÖTA teslim yeri: Kayıttan düşme ve bertaraf formu temin edilerek ömrünü tamamlamış aracın kayıttan düşme işlemlerinin tamamlandığı yeri,

m) Önleme: Ömrünü tamamlamış araçlar ile bu araçlardan kaynaklanan madde ve malzemelerin miktarını ve çevreye olan zararlı etkilerini azaltmayı amaçlayan tedbirleri,

n) Parçalayıcı: Doğrudan tekrar kullanılabilir metal hurda elde etmek amacı da dahil olmak üzere, ömrünü tamamlamış araçları parçalara ayırmaya veya küçük parçalar haline getirmeye yarayan her türlü ekipmanı,

o) Söküm bilgisi: Ömrünü tamamlamış araçların çevreye zarar vermeyecek şekilde işleme tabi tutulması amacıyla, araç ve parça üreticileri tarafından hazırlanan ve işleme tesislerinin, el kitapçığı olarak veya elektronik ortamda ulaşabilecekleri bilgileri,

ö) Tehlikeli madde: 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddeler ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik eki Ek 2’de yer alan maddelerden herhangi birini,

p) Üretici: Aracı üreten veya ticari amaçla ithal eden gerçek ve tüzel kişileri,

r) Yeniden kullanım: Ömrünü tamamlamış araçlara ait parçaların ilk üretim amacına uygun ve herhangi bir tehlike yaratmamak şartıyla kullanılmaları için yürütülen her türlü faaliyeti,

ifade eder.

Genel ilkeler

MADDE 5 – (1) Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelik hükümleri saklı kalmak kaydıyla ömrünü tamamlamış araçların kontrolüne ilişkin esaslar şunlardır;

a) Ömrünü tamamlamış araçların ithalatı yasaktır.

b) Geri dönüşüm uygulamalarını yaygınlaştırmak için araçlarda geri dönüştürülmüş malzeme kullanımı arttırılır.

c) Yeni araçların ve bunlara ait malzeme ve parçaların tasarım ve üretimi, araç ömrünü tamamladıktan sonra sökümünü, yeniden kullanımını, geri kazanımını ve geri dönüşümünü kolaylaştıracak şekilde yapılır.

İKİNCİ BÖLÜM

Görev, Yetki ve Yükümlülükler

Bakanlığın görev ve yetkileri

MADDE 6 – (1) Bakanlık;

a) 15 inci maddeye göre çevre izin ve lisansı vermekle,

b) 20 nci madde gereğince hazırlanan raporları değerlendirmek ve buna ilişkin bir veri tabanı oluşturmakla,

c) Ekonomik operatörleri denetlemek ve bu Yönetmelik hükümlerine aykırılık tespit edilmesi halinde gerekli cezai işlemleri uygulamakla,            

ç) İşleme tesisleri ile geçici depolama alanlarını denetlemek ve bu Yönetmelik hükümlerine aykırılık tespit edilmesi halinde gerekli cezai işlemleri uygulamakla,

görevli ve yetkilidir.

(2) Birinci fıkranın (ç) bendinde belirtilen görevler il çevre ve orman müdürlüklerince yerine getirilir.

Araç sahibinin yükümlülükleri

MADDE 7 – (1) Araç sahibi, ömrünü tamamlamış aracını ÖTA teslim yerleri, geçici depolama alanları ya da işleme tesislerine 12 nci maddeye uygun olarak teslim etmek ve 13 üncü maddeye göre aracı teslim alandan araca ait onaylı araç kayıttan düşme ve bertaraf formunu almakla yükümlüdür.

Ekonomik operatörlerin yükümlülükleri

MADDE 8 – (1) Ekonomik operatörler;

a) Tehlikeli madde kullanım yasaklarına uymakla,

b) Gerekli kodlama, rapor verme, lisans ve tip onayı yükümlülüklerini yerine getirmekle,

c) ÖTA toplama sistemini kurmak veya bir toplama sistemi içinde yer almakla,

ç) Toplanan ÖTA’ların işlenmesini, yeniden kullanımını, geri kazanımını ve geri dönüşümünü belirlenen oranlarda yapmak veya yaptırmakla,

yükümlüdür.

Sigorta şirketlerinin yükümlülükleri

MADDE 9 – (1) Sigorta şirketleri;

a) Sigorta poliçeleri uyarınca onarımı ekonomik olarak mümkün olmayıp tam hasar ile bedeli araç sahibine ödenmiş araçları lisanslı geçici depolama alanına ya da lisanslı işleme tesisine 13 üncü maddeye uygun olarak teslim etmekle,

b) Tam hasar halindeki araç için takdir edilen bedel üzerinde ihtilaf olması halinde aracı bekletmeden lisanslı geçici depolama alanına ya da lisanslı işleme tesisine çektirmekle,

c) Tam hasar kararı verilerek kayıttan düşürülen araçları Ek 3’te yer alan formu esas alarak Bakanlığa yıllık olarak bildirmekle,

ç) Sigorta poliçeleri uyarınca onarım sırasında değiştirilen parçaları, 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu uyarınca faaliyet göstermeye yetkili sigorta eksperleri tarafından hazırlanan hasar onarım raporuna istinaden lisanslı geçici depolama alanına ya da lisanslı işleme tesisine teslim etmekle,

yükümlüdür.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Araçlarda Tehlikeli Madde Kullanımının Yasaklanması ve İşaretlenmesi

Tehlikeli maddelerin kullanımının yasaklanması

MADDE 10 – (1) Geri dönüşümü kolaylaştırmak, tehlikeli maddelerin çevreye yayılmasını önlemek ve bertaraf edilecek tehlikeli atık miktarını azaltmak amacıyla araçlarda tehlikeli madde kullanımı sınırlandırılır ve ileriye dönük tasarımlarda tehlikeli madde kullanımı asgari düzeye indirilir.

(2) Piyasaya sürülen araçlar ile bunlara ait malzeme ve parçalarda Ek-2’de listelenmiş muafiyetler haricinde kurşun, civa, kadmiyum, artı altı değerlikli krom kullanılması yasaktır.

Tehlikeli maddelerin işaretlenmesi

MADDE 11 – (1) Ek 2’de yer alan parça ve malzemeler 10 uncu maddede belirtilen yasaklamadan muaftır. Ek 2’de işaretlenmiş olan parça ve malzemeler etiketlenerek tanınır hale getirilir ve bunların araç üzerindeki yerleri söküm bilgisinde gösterilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Ömrünü Tamamlamış Araçların Toplanması, Araç Kayıttan Düşme ve

Bertaraf Formunun Kullanılması

Ömrünü tamamlamış araçların toplanması

MADDE 12 – (1) Ekonomik operatörler, ömrünü tamamlamış araçlar ile araçların bakım ve onarımından kaynaklanan yedek parçaların toplanmasını sağlamak amacıyla araç teslim yerlerini ve geçici depolama alanlarını kurarlar.

(2) ÖTA teslim yerleri araç yoğunluğuna bağlı olarak yeterli sayıda ve araç sahibinin kolaylıkla ulaşabileceği mesafelerde tesis edilir. ÖTA teslim yeri bulunmayan veya yetersiz olan illerde bu yerler araç üreticileri tarafından oluşturulur. Bu yerler için Ek-1’de yer alan şartlar aranmaz. Teslim yerinde on adetten fazla araç bekletilemez ve bekletme süresi altmış günü geçemez. Ekonomik operatörler teslim yerlerini ilgililerin kolaylıkla erişebileceği şekilde duyurur.

(3) Üreticiler, negatif piyasa değeri olan ömrünü tamamlamış araçları araç sahibinden bir bedel talep etmeden teslim alır.

(4) Üçüncü fıkrada yer alan bedelsiz geri alma zorunluluğu aşağıdaki nedenlerle ortadan kalkar;

a) Mevcut aracın, Karayolları Trafik Kanununa göre tescil işleminin yapılmamış olması,

b) Aracın; şanzıman, diferansiyel, katalizatör, motor, elektronik kontrol üniteleri, lastik, üstyapı gibi önemli parçalarının bulunmaması,

c) Araca ait olmayan atık veya hurda malzemenin bulunması,

ç) Aracın bu Yönetmeliğin kapsamı dışındaki bir araç sınıfına dönüştürülmesi.

Araç teslimi, araç kayıttan düşme ve bertaraf formu

MADDE 13 – (1) Aracın; araç sahibince araç teslim yeri, lisanslı işleme tesisleri ya da lisanslı geçici depolama alanlarına teslimi sırasında aşağıdaki belgeler ibraz edilir;

a) Kayıtlarında haciz, rehin, tedbir gibi şerhlerin bulunmadığına dair trafik tescil kuruluşlarından alınmış belge,

b) Trafikten çekilmiş araçlar hariç, ilgili vergi dairesinden alınmış, motorlu araçlar vergisi ile bu vergiye ilişkin gecikme zammı, gecikme faizi, vergi cezası, trafik idari para cezası, geçiş ücreti ve idari para cezası borcu bulunmadığına dair ilişik kesme belgesi.

(2) Ömrünü tamamlamış araçların trafik kaydının silindiğinin ve çevreyle uyumlu olarak bertaraf edildiğinin belgelenebilmesi için, Ek-3’te örneği yer alan “Araç Kayıttan Düşme ve Bertaraf Formu” kullanılır. Bu form, seri numaraları Bakanlıktan alınmak suretiyle ekonomik operatörler tarafından bastırılır ve araç teslim yerleri ile lisanslı geçici depolama alanları tarafından araç sahibine bir bedel alınmadan verilir.

(3) Araç kayıttan düşme ve bertaraf formu beyaz, pembe, yeşil ve mavi renkler olmak üzere dört nüshadan oluşur ve aşağıdaki şekilde kullanılır;

a) Formun (A) kısmı aracı teslim alan tarafından doldurulur.

b) Formun (B) kısmı araç sahibi tarafından doldurulur.

c) Araç, araç sahibinin müracaatı üzerine Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 39 uncu maddesi hükümlerine uygun olarak hurdaya ayrılır. Hurdaya ayırma işlemi sırasında “Araç Kayıttan Düşme ve Bertaraf Formu”nun ibrazı zorunludur. Hurdaya ayırma işlemi tamamlandıktan sonra formun (C) kısmı onaylanır. Onaylanan formun pembe nüshası işlemi yapan trafik tescil kuruluşunda kalır, beyaz, yeşil ve mavi nüshalar araç sahibine teslim edilir.

(4) Beyaz nüsha ile birlikte aracın hurdaya ayrıldığına ilişkin araç tescil belgesi araç sahibinde kalır. Mavi ve yeşil nüsha aracı teslim alana verilir. Yeşil nüsha geçici depolama alanında kalır. Mavi nüsha araç ile birlikte işleme tesisine gönderilir. Mavi nüshalar işleme tesisince 20 nci maddede belirtilen belgelerle birlikte yıl sonunda toplu halde Bakanlığa gönderilir.

(5) İşleme tesisleri tarafından, araca ait motor bloğunun satışının yapılması halinde, bu satışa ilişkin düzenlenen faturanın ekine “Araç Kayıttan Düşme ve Bertaraf Formu”nun ilgili tesis tarafından tasdiklenmiş bir örneği eklenir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

İşleme Tesislerince Uyulması Gereken Hususlar ile Çevre İzin ve Lisansı

İşleme tesislerince uyulması gereken hususlar

MADDE 14 – (1) İşleme tesisleri aşağıdaki hususlara uygun olarak faaliyet gösterir;

a) Ek-1’de belirtilen teknik şartlar ve uygulama koşulları sağlanır.

b) İşleme tesislerinde oluşan atıkların tehlikeli atıklarla kirlenmemesi için, ömrünü tamamlamış araçlar tehlikeli madde ve parçalarından arındırılıp sökülmeden işleme tesislerine gönderilmez.

c) Söküm ve depolama işlemleri, araç parçalarının yeniden kullanımı, geri kazanımı ve geri dönüşümüne uygun olarak yapılır. Bu amaçla tekrar kullanılacak, geri kazanılacak ve geri dönüştürülecek parçalar için ayrı depolama alanları oluşturulur.

ç) Ömrünü tamamlamış araçlardan kaynaklanan çevresel etkilerin en aza indirilmesi için, aracın parçalanması, parçalama sonrası oluşan atıkların geri kazanıma veya bertarafa hazırlanması için yapılan her türlü faaliyet öncesi tüm aksam parçalar araç üreticisinin söküm bilgisine uygun olarak araçtan çıkarılır. Bu parçalardan Ek-2’de işaretlenmiş olan kurşun, civa, kadmiyum, artı altı değerlikli krom içerenler, içerdikleri yasaklı maddelere göre ayrı konteynerlerde toplanır.

d) Geçici depolama alanlarına kabul edilen ömrünü tamamlamış araçlar, Ek-1’e göre azami otuz iş günü içinde arındırılır.

Çevre izin ve lisansı

MADDE 15 – (1) Özel veya herhangi bir kamu kurumuna ait işleme ve geçici depolama alanları Ek-1’de yer alan teknik kriterlere uygun olarak kurulur ve işletilir. Bu faaliyetler için 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik kapsamında çevre izin ve lisansı alınması zorunludur.

(2) İşleme tesislerinin TS EN ISO 14001 çevre yönetim sistemine sahip olması zorunludur. Tesisler lisans aldıktan sonra bir yıl içinde çevre yönetim sistemini kurmak ve Bakanlığa belgelemekle yükümlüdür.

ALTINCI BÖLÜM

Yeniden Kullanım-Geri Kazanım ve Yeniden Kullanım-Geri Dönüşüm Oranları

ve Tip Onayının Alınması

Yeniden kulanım-geri kazanım ve yeniden kullanım-geri dönüşüm oranları

MADDE 16 – (1) Ömrünü tamamlamış araçlardan çıkarılan parçalar, araç güvenliği ve çevre standartlarını karşılamaları durumunda yeniden kullanılır. Yeniden kullanılamayan parçalar çevresel açıdan uygunsa geri dönüştürülür veya geri kazanılır. Bu faaliyetler hava emisyonları, gürültü kontrolü gibi çevresel gerekliliklere uygun olarak yapılır. Bu amaçla aşağıdaki esaslara ekonomik operatörlerce uyulur;

a) Ömrünü tamamlamış araçlarda yeniden kullanım ve geri kazanım oranları ortalama araç ağırlığının en az % 85’i; yeniden kullanım ve geri dönüşüm oranları ise ortalama araç ağırlığının en az % 80’i olmalıdır.

b) 1/1/1980 tarihinden önce üretilmiş olan araçlarda yeniden kullanım-geri kazanım oranı ortalama araç ağırlığının %75’inden, yeniden kullanım-geri dönüşüm oranı ise ortalama araç ağırlığının %70’inden az olamaz.

c) 1/1/2020 tarihinden itibaren ömrünü tamamlamış araçlarda yeniden kullanım-geri kazanım oranları ortalama araç ağırlığının en az % 95’ine; yeniden kullanım-geri dönüşüm oranları ise ortalama araç ağırlığının en az % 85’ine çıkarılır.

Tip onayının alınması

MADDE 17 – (1) Yeni araç tasarımlarında; yeniden kullanım, geri dönüşüm ve geri kazanım oranlarına ilişkin esaslar Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenir. Bu esaslara dayalı olarak üreticiler Sanayi ve Ticaret Bakanlığından tip onayı alırlar.

(2) Münferit tip onaylarının 28/11/2008 tarihli ve 27068 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik kapsamında alınması zorunludur.

YEDİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Malzeme kodlama standartları ve söküm bilgisinin hazırlanması

MADDE 18 – (1) Geri kazanıma ve yeniden kullanıma uygun malzemelerin kolay ayırt edilebilmesi için belirtilen standartlara göre araç parça ve malzeme tedarikçileri tarafından kodlama yapılır. Bu amaçla;

a) Araçlardaki 100 gramdan daha ağır olan plastik malzemeler için, TS EN ISO 1043-1, TS EN ISO 1043-2 ve TS EN ISO 11469 standartları,

b) Araçlardaki 200 gramdan daha ağır olan kauçuk malzemeler için, TS 1531 ISO 1629 standardı uygulanır.

(2) İşleme tesisleri tarafından 16 ncı maddede belirtilen oranlara ulaşılabilmesi için üreticiler, tip onayı aldıkları her tip yeni aracın söküm bilgisini aracın piyasaya sürülmesinden en geç altı ay içerisinde işleme tesislerine sağlar. Söküm bilgisinde plastik, demir, demir dışı metaller, kauçuk gibi farklı türdeki parça ve malzemeler ile tehlikeli maddelerin araçtaki yerleri açık olarak belirtilir.

(3) Ticari ve endüstriyel sırlar saklı kalmak kaydıyla parça üreticileri, yeniden kullanılabilir parçaların sökümü, depolanması ve teste tabi tutulması ile ilgili yeterli bilgiyi geçici depolama alanlarının ve işleme tesislerinin talep etmesi halinde vermekle yükümlüdür.

Bilgilendirme

MADDE 19 – (1) Üreticiler; geri kazanım ve geri dönüşüm açısından araç tasarım bilgileri ile ömrünü tamamlamış araçların çevreyle uyumlu arındırma ve söküm bilgilerini araçların tanıtım kitapçıklarında bulundurur.

Rapor verme yükümlülüğü

MADDE 20 – (1) Ekonomik operatörler 16 ncı madde kapsamında yeniden kullanım-geri kazanım ve yeniden kullanım-geri dönüşüm oranlarına ilişkin Ek-4’te yer alan tabloları her yıl şubat ayı sonuna kadar Bakanlığa göndermekle yükümlüdür.

(2) Üreticiler, yıllık olarak iç piyasaya sürülen, ihraç ve ithal edilen miktarlar ile 8 inci maddedeki yükümlülüklerine ilişkin faaliyetlerini içeren bir raporu her yıl şubat ayı sonuna kadar Bakanlığa verir.

Taşıma

MADDE 21 – (1) Ömrünü tamamlamış araçların taşınması, 31/3/2007 tarihli ve 26479 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre yürütülür.

Geri kazanım, geri dönüşüm, enerji geri kazanımı ve bertaraf

MADDE 22 – (1) Ömrünü tamamlamış araçların işlenmesi sonucu ortaya çıkan malzeme, parça ve atıkların yeniden kullanımı, geri dönüşümü, geri kazanımı ve bertarafı Ek-1’in 5 inci maddesinde sıralanan mevzuata uygun olarak yapılır.

(2) Parçalama işlemi sırasında oluşan atıkların sınıflandırılması için, LAGA PN 98 standardı veya eşdeğer standartlara göre numune alınır. Bu atıklarda PCB tayini DIN 38414-20 standardına, hidrokarbon muhteviyatı ise TS EN 14039 standardına uygun olarak yapılır.

Yönetmeliğe aykırılık

MADDE 23 – (1) Bu Yönetmeliğe aykırılığın tespiti halinde, 2872 sayılı Çevre Kanununun 15 inci maddesi ile 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (g), (r), (s), (u) ve (v) bentleri ve 23 üncü maddesi doğrultusunda işlem yapılır.

İhracat ve transit geçiş

MADDE 24 – (1) Ömrünü tamamlamış araçların ihracatı ve transit geçişinde, 14/3/2005 tarihli ve 25755 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

Mevcut işleme tesislerine lisans verilmesi

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Mevcut işleme tesisleri bu Yönetmeliğin yayım tarihini takip eden on iki ay içinde 15 inci maddenin birinci fıkrasına göre lisans almakla yükümlüdür.

Yürürlük

MADDE 25 – (1) Bu Yönetmeliğin;

a) 9 uncu maddesi, M1 kategorisindeki araçlar için 10 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 12 nci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları ile 13, 19 ve 21 inci maddeleri yönetmeliğin yayım tarihini takip eden on ikinci ayın sonunda,

b) M1 kategorisindeki araçlar için 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri ile 18 ve 20 nci maddeleri Yönetmeliğin yayım tarihini takip eden yirmi dördüncü ayın sonunda,

c) 15 inci maddesinin ikinci fıkrası, N1 kategorisindeki araçlar ile motosiklet ve motorlu bisikletler haricindeki diğer üç tekerlekli araçlar için 10 uncu maddesinin ikinci fıkrası ve 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri Yönetmeliğin yayım tarihini takip eden otuz altıncı ayın sonunda,

d) Diğer maddeleri ise yayımı tarihinde,

yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 26 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı yürütür.

Yönetmelik eklerini görmek için tıklayınız