14 Kasım 2013 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28821 YÖNETMELİK İçişleri Bakanlığı (Göç İdaresi Genel Müdürlüğü)’ndan: GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞRA TEŞKİLATIKURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaç ve kapsamMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Göç İdaresi Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatı olan il ve ilçe göç idaresi müdürlüklerinin kuruluş, görev, çalışma usul ve esaslarını düzenlemek, bu birimlerde görevli personelin görev, yetki ve sorumluluklarını belirlemek; bu müdürlüklerin iş ve işlemlerinin idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak düzenli, insan odaklı, uyumlu, hızlı, etkili ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamaktır. (2) Bu Yönetmelik, Göç İdaresi Genel Müdürlüğü taşra teşkilatının kuruluş, görev, yetki ve sorumlulukları ile taşra teşkilatında yer alan birimlerin görev tanımları ve çalışmalarına ilişkin usul ve esasları ile bu teşkilatta çalışan personeli kapsar. DayanakMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun 106 ncı, 109 uncu ve 121 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır. TanımlarMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen; a) Bakan: İçişleri Bakanını, b) Bakanlık: İçişleri Bakanlığını, c) Genel Müdür: Göç İdaresi Genel Müdürünü, ç) Genel Müdürlük: Göç İdaresi Genel Müdürlüğünü, d) İl Müdürü: İl Göç İdaresi Müdürünü, e) İl Müdürlüğü: İl Göç İdaresi Müdürlüğünü, f) İlçe Müdürü: İlçe Göç İdaresi Müdürünü, g) İlçe Müdürlüğü: İlçe Göç İdaresi Müdürlüğünü, ğ) Kanun: 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununu ifade eder. İKİNCİ BÖLÜMKuruluş ve Görevlerİl ve ilçe müdürlüklerinin kuruluşuMADDE 4 – (1) Kanunun 109 uncu maddesi uyarınca her ilde il müdürlüğü ve ilçelerde ilgili mevzuat uyarınca ilçe müdürlüğü kurulur. (2) Genel Müdürlük ihtiyaç duyulan il ve ilçelerde il müdürlüklerine bağlı olarak hizmet vermek üzere geri gönderme merkezi, kabul ve barınma merkezi ile insan ticareti mağdurları sığınma evi kurar, işletir veya işlettirir. (3) Kanun ve ilgili diğer mevzuatın öngördüğü iş ve işlemler; illerde, Genel Müdürlüğün taşra teşkilatı olarak kurulan ve valiliğe bağlı olarak görev yapan il müdürlüğü ile bu müdürlüğe bağlı geri gönderme merkezi, kabul ve barınma merkezi ile insan ticareti mağdurları sığınma evi; ilçelerde ise kaymakamlığa bağlı olarak görev yapan ilçe müdürlüğü tarafından yürütülür. (4) İl ve ilçe müdürlüklerinin çalışma usul ve esasları çıkarılacak yönergeyle belirlenir. İl müdürlüğünün görevleriMADDE 5 – (1) Kanun ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde il müdürlüğünün görevleri şunlardır: a) Düzenli ve düzensiz göçle ilgili iş ve işlemleri yürütmek. b) Uluslararası korumaya ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. c) Geçici korumaya ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. ç) 19/9/2006 tarihli ve 5543 sayılı İskân Kanunu kapsamında Genel Müdürlükçe belirlenen görevleri yürütmek. d) İnsan ticaretiyle mücadele ve mağdurların korunmasına ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. e) Vatansız kişilerle ilgili iş ve işlemleri yürütmek. f) Uyum süreçlerine ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. g) Düzensiz göçle mücadele edilebilmesi amacıyla kolluk birimleri ve ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği yaparak bu alanda koordinasyonu sağlamak. ğ) Yabancılar, uluslararası koruma başvuru veya statü sahipleri ile vatansızlar ve insan ticareti mağdurlarının kendilerine mevzuat kapsamında tanınan haklara erişimini sağlamak amacıyla ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği yapmak. h) Kanunda öngörülen kurul ve komisyonların aldığı kararların uygulanması amacıyla çalışmalar yapmak. ı) Kamu kurum ve kuruluşlarının göç alanına yönelik faaliyetlerine destek vermek ve bu faaliyetlerin sonuçlarını takip etmek, proje tekliflerini Genel Müdürlüğe sunmak. i) Görev alanlarıyla ilgili konularda üniversiteler, mahalli idareler, sivil toplum kuruluşları ve özel sektörle iş birliği yapmak. j) Genel Müdürlük göç araştırmalarına destek vermek. k) Kanun kapsamında işlem görenlerin kişisel verilerini ilgili mevzuata ve taraf olunan uluslararası anlaşmalara uygun olarak almak, korumak, saklamak ve kullanmak. l) Kanun ve diğer mevzuatla il müdürlüğüne verilen görev alanıyla ilgili verileri toplamak ve analiz etmek. m) İlde bulunan insan ticareti mağdurları sığınma evi, geri gönderme ile kabul ve barınma merkezlerinin iş ve işleyişine ilişkin Genel Müdürlükçe verilecek görevleri yapmak. n) İl müdürlüğünün işleyişi ve personeliyle ilgili düzenleyici tedbirleri almak ve uygulamak. o) Genel Müdürlüğün görev alanıyla ilgili iş ve işlemlerden dolayı Genel Müdürlük veya taşra birimleri husumetiyle açılan ve il müdürlüklerine intikal eden yargı mercilerindeki davaları ikame, takip ve müdafaa ile icra dosyalarını takip etmek. ö) Geri gönderme merkezleriyle ilgili olarak; düzensiz göçmenlerin geri gönderme merkezine giriş işlemlerini yapmak, geri gönderme merkezinin kurallara uygun şekilde işleyişini sağlamak, geri gönderme merkezlerindeki sınır dışı edilecek yabancılarla ilgili iş ve işlemleri yürütmek, yabancı tarafından bedeli karşılanamayan acil ve temel sağlık hizmetlerinin ücretsiz verilmesini sağlamak, yabancıya; yakınlarına, notere, yasal temsilciye ve avukata erişme ve bunlarla görüşme yapabilme, telefon hizmetlerine erişme imkânını sağlamak, yabancıya; ziyaretçileri, vatandaşı olduğu ülke konsolosluk yetkilisi, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği görevlisiyle görüşebilme imkânını sağlamak, çocukların yüksek yararını gözetmek, aileler ve refakatsiz çocukların imkânlar ölçüsünde ayrı yerlerde kalmaları için uygun ortam hazırlamak, çocukların eğitim ve öğretimi konularında ilgili birimle işbirliği yapmak, geri gönderme merkezini ziyaret etme izni verilen kurum veya kuruluşların ziyaretlerini sağlamak. p) Kabul ve barınma merkezleriyle ilgili olarak; uluslararası koruma başvuru veya statü sahipleriyle ilgili iş ve işlemleri yürütmek, bu kişilerin merkezlerin kapasitesine bağlı olarak barınma, iaşe, sağlık, sosyal ve diğer ihtiyaçlarını karşılamak, merkezde barınanlarla ilgili sevk/takip ve merkezler arası koordinasyonu sağlamak, merkezin iyileştirilmesine yönelik gerekli çalışmaları koordine etmek. r) İnsan ticareti mağdurları sığınma evleriyle ilgili olarak; insan ticareti mağdurlarının sığınma evine giriş işlemlerini koordine etmek, insan ticareti mağdurlarının sığınma evinde barınmasını sağlamak, sağlık hizmetlerine, psikolojik desteğe, sosyal hizmet ve yardımlara, hukuki yardıma, eğitim ve öğretime, mesleki eğitim ve işgücü piyasasına ve diğer uygun görülen hizmetlere erişimini temin etmek, insan ticareti mağdurlarının bu alanda faaliyet gösteren ilgili sivil toplum kuruluşları ile uluslararası kuruluşlar tarafından sağlanabilecek danışmanlık hizmetlerine erişimini temin etmek, insan ticareti mağduru çocuk ise 3/7/2005 tarihli ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununun yetkili ve görevli kıldığı makam veya merciiler ile iletişime geçmek, insan ticareti mağduru yabancı ise tercüme hizmeti sağlanması, vatandaşı olduğu ülkenin büyükelçiliği veya konsolosluğuna, rızası halinde bilgi verilmesi, vatandaşı olduğu ülke büyükelçilik veya konsolosluk yetkilileriyle görüşme imkânı tanınmasına ilişkin iş ve işlemleri yürütmek, vatandaşı olduğu veya ikamet ettiği ülkeye gönüllü olarak geri dönmek isteyenlerin güvenli geri dönüşlerinin yapılmasına ilişkin iş ve işlemleri kolluk ve ilgili makamlarla koordine içinde yürütmek. s) Genel Müdürlükçe verilecek diğer görevleri yapmak. İl müdürünün görev, yetki ve sorumluluklarıMADDE 6 – (1) İl müdürünün görev ve yetkileri şunlardır: a) Görevlerini mevzuata, stratejik plan ve programlara, performans ölçütlerine ve hizmet kalite standartlarına uygun olarak yürütmek. b) Personelin performansını izlemek ve geliştirmek üzere önlemler almak, disiplin işlemlerini yürütmek. c) İl Müdürlüğünün ve bağlı birimlerin faaliyet ve işlemlerini denetlemek, çalışmalarının etkili ve verimli bir şekilde yürütülebilmesi için ihtiyaç planlaması yapmak ve ihtiyaçların karşılanmasını sağlamak. ç) Kurumu temsil etmek, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile koordineli olarak yürütülen hizmetlerin gerçekleştirilmesini sağlamak. d) Genel Müdürlük tarafından verilen diğer görevleri yapmak. (2) İl müdürü, sınırları açıkça belirtilmek ve yazılı olmak şartıyla yetkilerinden bir kısmını alt kademelere devredebilir. Yetki devri, yazılı olarak ilgililere duyurulur. (3) İl müdürü; a) Sahip olduğu ve Genel Müdür tarafından kendisine devredilen yetkileri kullanmaktan, görevlerin mevzuata, kalkınma planı, stratejik plan ve yıllık programlarda yer alan esaslara uygun ve zamanında yapılmasından dolayı Genel Müdürlüğe, b) Kendisine verilen görevlerin, valiliğin mevzuatla haiz olduğu görev, yetki ile çalışma esas ve ilkelerine göre yürütülmesinden valiliğe, karşı sorumludur. İlçe müdürlüğünün görevleriMADDE 7 – (1) Kanun ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde ilçe müdürlüğünün görevleri şunlardır: a) Düzenli ve düzensiz göçle ilgili iş ve işlemleri yürütmek. b) Uluslararası korumaya ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. c) Geçici korumaya ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. ç) 5543 sayılı Kanun kapsamında Genel Müdürlükçe belirlenen görevleri yürütmek. d) İnsan ticaretiyle mücadele ve mağdurların korunmasına ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. e) Vatansız kişilerle ilgili iş ve işlemleri yürütmek. f) Uyum süreçlerine ilişkin iş ve işlemleri yürütmek. g) Düzensiz göçle mücadele edilebilmesi amacıyla kolluk birimleri ve ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği yaparak bu alanda koordinasyonu sağlamak. ğ) Yabancılar, uluslararası koruma başvuru veya statü sahipleri ile vatansızlar ve insan ticareti mağdurlarının kendilerine mevzuat kapsamında tanınan haklara erişimini sağlamak amacıyla ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği yapmak. h) Kanunda öngörülen kurul ve komisyonların aldığı kararların uygulanması amacıyla çalışmalar yapmak. ı) Kamu kurum ve kuruluşlarının göç alanına yönelik faaliyetlerine destek vermek ve bu faaliyetlerin sonuçlarını takip etmek, proje tekliflerini İl Müdürlüğüne sunmak. i) Görev alanlarıyla ilgili konularda üniversiteler, mahalli idareler, sivil toplum kuruluşları ve özel sektörle iş birliği yapmak. j) Kanun kapsamında işlem görenlerin kişisel verilerini ilgili mevzuata ve taraf olunan uluslararası anlaşmalara uygun olarak almak, korumak, saklamak ve kullanmak. k) Kanun ve diğer mevzuatla il müdürlüğüne verilen görev alanıyla ilgili verileri toplamak ve analiz etmek. l) İlçe müdürlüğünün işleyişi ve personeliyle ilgili her türlü düzenleyici tedbiri almak ve uygulamak. m) İl Müdürlüğünce verilecek diğer görevleri yapmak. (2) İlçe müdürlüğü, birinci fıkrada sayılan görevler ile Kanun ve ilgili diğer mevzuat kapsamında Genel Müdürlükçe belirlenen ve valilikçe devredilen yetki çerçevesinde verilen görevlerin ifasından sorumludur. İlçe müdürünün görev, yetki ve sorumluluklarıMADDE 8 – (1) İlçe müdürünün görev ve yetkileri şunlardır: a) Görevlerini mevzuata, stratejik plan ve programlara, performans ölçütlerine ve hizmet kalite standartlarına uygun olarak yürütmek. b) Personelin performansını izlemek ve geliştirmek üzere önlemler almak, disiplin işlemlerini yürütmek. c) İlçe Müdürlüğünün ve bağlı birimlerin faaliyet ve işlemlerini denetlemek, çalışmalarının etkili ve verimli bir şekilde yürütülebilmesi için ihtiyaç planlaması yapmak ve ihtiyaçların karşılanmasını sağlamak. ç) Kurumu temsil etmek, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile koordineli olarak yürütülen hizmetlerin gerçekleştirilmesini sağlamak. d) İl müdürlüğü tarafından verilen diğer görevleri yapmak. (2) İlçe müdürü, sınırları açıkça belirtilmek ve yazılı olmak şartıyla yetkilerinden bir kısmını alt kademelere devredebilir. Yetki devri, yazılı olarak ilgililere duyurulur. (3) İlçe müdürü; a) Sahip olduğu ve il müdürü tarafından kendisine devredilen yetkileri kullanmaktan, görevlerin mevzuata, kalkınma planı, stratejik plan ve yıllık programlarda yer alan esaslara uygun ve zamanında yapılmasından dolayı il müdürlüğüne, b) Kendisine verilen görevlerin, valiliğin mevzuatla haiz olduğu görev, yetki ile çalışma esas ve ilkelerine göre yürütülmesinden kaymakamlığa, karşı sorumludur. İl ve ilçe müdürlüğü personeliMADDE 9 – (1) İl ve ilçe müdürlükleri; il veya ilçe müdürü ile iş yoğunluğu dikkate alınarak il göç uzmanı, il göç uzman yardımcısı, avukat, mütercim, çözümleyici, programcı, sosyolog, psikolog, sosyal çalışmacı ve diğer personelden oluşturulur. (2) İl müdürlüğüne bağlı müdürlükler; merkez müdürü veya insan ticareti mağdurları sığınma evi müdürü ile iş yoğunluğu dikkate alınarak il göç uzmanı, il göç uzman yardımcısı, avukat, mütercim, çözümleyici, programcı, sosyolog, psikolog, sosyal çalışmacı ve diğer personelden oluşturulur. İl göç uzmanı ve uzman yardımcılarının görev ve sorumluluklarıMADDE 10 – (1) İl göç uzmanı ve uzman yardımcısının görev, yetki ve sorumluluklarında; 11/7/2013 tarihli ve 28704 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İl Göç Uzmanlığı Yönetmeliğinde belirtilen hükümler uygulanır. (2) Verilen işleri mevzuata, stratejik plan ve yıllık programlara uygun olarak ve süresi içinde yerine getirmekten dolayı uzmanlar il/ilçe müdürüne karşı, uzman yardımcıları ise birlikte çalıştıkları uzmana ve il/ilçe müdürüne karşı sorumludur. İl ve ilçe müdürlüğünde çalışan diğer personelin görev ve sorumluluklarıMADDE 11 – (1) İl ve ilçe müdürlüklerinde görev yapan diğer personel, kendisine verilen görevleri zamanında, mevzuata, kalkınma planı, stratejik plan ve yıllık programlarda yer alan esaslara ve müdürlüğün mevzuatla haiz olduğu görev, yetki ve çalışma esas ve ilkelerine göre yürütülmesinden il ve ilçe müdürüne karşı sorumludur. İl ve ilçe müdürlükleri ile ilgili diğer hususlarMADDE 12 – (1) İlçe müdürlüğü bulunmayan ilçelerde, Genel Müdürlüğün görev ve yetki alanına ilişkin hususlardaki iş ve işlemler il müdürlüğü tarafından yürütülür. (2) İl ve ilçe müdürlüklerinin kendi aralarında, Genel Müdürlük ve diğer kurum ve kuruluşlar ile yapacağı yazışmalar, Vali veya Kaymakam ya da yetki verdiği görevlilerin imzaları ile yapılır. Ancak, teknik, istatistikî bilgileri içeren ve mali konulardaki yazışmalar doğrudan yapılabilir. (3) İl ve ilçe müdürlükleri, yabancı ülke, uluslararası kurum ve kuruluşlar ile doğrudan yazışma yapamaz, diyalog kuramaz. Ancak, Genel Müdürlük tarafından uygun görülmesi halinde uluslararası kurum ve kuruluşlar ile diğer ülkelerin göç idareleriyle ortak proje ve çalışmalar yürütebilir. ÜÇÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son Hükümlerİş ve işlemlerin yürütülmesiMADDE 13 – (1) İl ve ilçe müdürlüklerinde çalışma konuları ile bürolardaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde uyulacak ilke, kural ve esaslar, kullanılacak formlar ve iş akışı ile diğer teknik hususlar Genel Müdürlük tarafından belirlenir. (2) Genel Müdürlük, gerekli gördüğü hallerde, idari düzenlemeler ile uygulamaya yön verebilir. Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerMADDE 14 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hususlarda 8/6/2011 tarihli ve 27958 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Valilik ve Kaymakamlık Birimleri Teşkilat, Görev ve Çalışma Yönetmeliği hükümleri uygulanır. YürürlükMADDE 15 – (1) Bu Yönetmeliğin; a) 5, 6, 7 ve 8 inci maddeleri 11/4/2014 tarihinde, b) Diğer hükümleri yayımı tarihinde, yürürlüğe girer. YürütmeMADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini İçişleri Bakanı yürütür.
ÇEVRE GÖREVLİSİ, ÇEVRE YÖNETİM BİRİMİ VE ÇEVRE DANIŞMANLIK FİRMALARI HAKKINDA YÖNETMELİK
21 Kasım 2013 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28828
YÖNETMELİK
Çevre ve Şehircilik Bakanlığından:
ÇEVRE GÖREVLİSİ, ÇEVRE YÖNETİM BİRİMİ VE ÇEVRE
DANIŞMANLIK FİRMALARI HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, çevre görevlilerinin, çevre yönetim birimlerinin ve çevre danışmanlık firmalarının niteliklerine, sorumluluklarına ve belgelendirilmelerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 21/11/2008 tarihli ve 27061 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Denetimi Yönetmeliği ve 29/4/2009 tarihli ve 27214 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik kapsamında çalışacak çevre görevlilerinin, çevre yönetim birimlerinin ve çevre danışmanlık firmalarının nitelikleri, görevleri, çalışma usul ve esasları, belge başvurularının yapılması, değerlendirilmesi, belgelerin verilmesi, denetlenmesi, askıya alınması ve iptali ile ilgili konuları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun ek-2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aylık Faaliyet Raporu: İşletmelerin çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya çevre danışmanlık firmaları aracılığı ile Çevre Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe giren yönetmeliklere uygunluğunun, alınan tedbirlerin etkili olarak uygulanıp uygulanmadığının değerlendirildiği raporu,
b) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını,
c) Belge: Çevre görevlisi, çevre yönetim birimi ve çevre danışmanlık yeterlik belgesini,
ç) Çevre danışmanlık firması: Çevre yönetimi hizmeti vermesi için Bakanlık tarafından belgelendirilen tüzel kişiyi,
d) Çevre danışmanlık yeterlik belgesi: Çevre danışmanlık firmasına Bakanlık tarafından verilecek belgeyi,
e) Çevre görevlisi: Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olan ve/veya neden olabilecek ve Çevre Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan düzenlemeler uyarınca denetime tâbi tesislerin faaliyetlerinin mevzuata uygunluğunu, alınan tedbirlerin etkili olarak uygulanıp uygulanmadığını değerlendiren, tesis içi yıllık denetim programları düzenleyen görevliyi,
f) Çevre görevlisi belgesi: Çevre görevlilerine Bakanlık tarafından verilecek belgeyi,
g) ÇKAGİLHY: Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanlar Hakkında Yönetmelik,
ğ) Çevre yönetimi: İdarî, teknik, hukukî, politik, ekonomik, sosyal ve kültürel araçları kullanarak doğal ve yapay çevre unsurlarının sürdürülebilir kullanımını ve gelişmesini sağlamak üzere yerel, bölgesel, ulusal ve küresel düzeyde belirlenen politika ve stratejilerin uygulanmasını,
h) Çevre yönetim birimi: Çevre Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan düzenlemeler uyarınca denetime tâbi tesislerin faaliyetlerinin mevzuata uygunluğunu, alınan tedbirlerin etkili olarak uygulanıp uygulanmadığını değerlendiren, tesis içi yıllık denetim programları düzenleyen birimi,
ı) Çevre yönetim birimi yeterlik belgesi: Çevre yönetim birimine Bakanlık tarafından verilecek belgeyi,
i) Çevre yönetim hizmeti: Kirlenme ihtimalinin bulunduğu durumlarda kirlenmenin önlemesi, kirlenmenin meydana geldiği hallerde kirlenmenin durdurulması, kirlenmenin etkilerini gidermek veya azaltmak için gerekli hukuki, ekonomik, sosyal tedbirlerin alınması, Bakanlığın çevreyle ilgili çıkarmış olduğu mevzuatın uygulanması ve tüm çevre yönetimine ilişkin işlemlerin yürütülmesini,
j) Firma: Çevre danışmanlık firmalarını,
k) Genel Müdürlük: Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünü,
l) İç tetkik: İşletmelerin, Çevre Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe giren yönetmeliklere uygunluğunun, alınan tedbirlerin etkili olarak uygulanıp uygulanmadığının çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya çevre danışmanlık firmaları aracılığı ile değerlendirilmesini ve rapor hâline getirilmesini,
m) İşletme: Tesis ve faaliyetleri,
n) SGK: Sosyal Güvenlik Kurumunu,
o) Koordinatör çevre görevlisi: Çevre danışmanlık firmasının ve firmada çalışan çevre görevlilerinin bu Yönetmelikte tanımlanan yükümlülükler kapsamında sağlıklı ve etkin bir şekilde çalışması için gerekli organizasyonu yapan, Bakanlığa ve işletmelere karşı sorumlu olan çevre görevlisini,
ö) Sistem: Bu Yönetmelik kapsamında Bakanlığa yapılacak olan belge başvurularının yapıldığı elektronik ortamı,
p) Vize dönemi: Çevre görevlisi belgesi, çevre danışmanlık yeterlik belgesi ve çevre yönetim birimi belgesinin Bakanlıkça onaylandıktan sonraki 4 (dört) yıllık süreyi,
r) Yetkili makam: Bakanlık merkez ve taşra teşkilatını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Çevre Yönetim Hizmeti Alma Şartları, Çevre Görevlisi, Çevre Yönetim Birimi
ve Çevre Danışmanlık Firması Nitelikleri, Yükümlülükler
Çevre yönetim hizmeti alma şartları
MADDE 5 – (1) Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-1 listesinde yer alan işletmeler; çevre yönetim birimlerini kurmak veya çevre danışmanlık firmalarından çevre yönetimi hizmeti almak zorundadır.
(2) Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-2 listesinde yer alan işletmeler; bir çevre görevlisini sürekli istihdam etmek veya çevre danışmanlık firmalarından çevre yönetimi hizmeti almak veya çevre yönetim birimi kurmak zorundadır.
(3) Belediyeler, il özel idareleri ve mahalli idare birlikleri veya bunların iştirakleri Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-1 listesinde yer alan işletmeler için birinci fıkrada, Ek-2 listesinde yer alan işletmeler için ise ikinci fıkrada belirtilen yükümlülükleri yerine getirmek zorundadır.
(4) Organize sanayi bölgesi, ihtisas organize sanayi bölgesi, endüstri bölgesi ve serbest bölge yönetimleri; çevre yönetim birimi kurmak veya çevre danışmanlık firmalarından çevre yönetimi hizmeti almak zorundadır.
(5) Sağlık kuruluşları ve hastanelerden, yatak kapasitesi 20 (yirmi) ve üzerinde olan yataklı ve günübirlik tedavi kurumları, en az bir çevre görevlisi çalıştırmak veya çevre yönetim birimi kurmak veya çevre danışmanlık firmalarından çevre yönetimi hizmeti almak zorundadır.
(6) Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-2 listelerinde yer alan ve mevsimlik veya dönemsel çalışan işletmeler, çalışma sürelerini çevre ve şehircilik il müdürlüğüne onaylatmaları durumunda, işletmenin sadece çalıştığı dönem içinde, bir çevre görevlisini istihdam etmek veya çevre yönetim birimini kurmak veya çevre danışmanlık firmalarından çevre yönetimi hizmeti almak zorundadır.
(7) İşletme sahipleri veya yetkilileri; bünyelerinde görev yapan çevre görevlisinin ayrılması, kurdukları çevre yönetim biriminin iptal edilmesi veya çevre danışmanlık firmasıyla yapmış oldukları çevre yönetimi hizmeti alım sözleşmesinin iptal edilmesi durumunda, iptal tarihinden itibaren en geç 30 (otuz) gün içerisinde başka bir çevre görevlisi istihdam etmek, çevre yönetim birimi kurmak veya çevre danışmanlık firması ile yeni bir çevre yönetimi hizmet alımı anlaşması yapmak zorundadır.
(8) ÇKAGİLHY’nin EK-1 ve EK-2 listelerinde yer almasına rağmen yetkili makam tarafından çevre izninden muaf olduğuna ilişkin görüş verilen işletmelerin çevre görevlisi bulundurmaları zorunlu değildir.
Çevre görevlisi olacaklarda aranan nitelikler
MADDE 6 – (1) İşletmeler ile bunların çevre yönetim birimlerinde veya çevre danışmanlık firmalarında çalışacak çevre görevlilerinin aşağıdaki niteliklerden en az birini haiz olmaları zorunludur:
a) En az 4 (dört) yıllık üniversitelerin çevre mühendisliği bölümünden mezun olmak veya çevre mühendisliği veya çevre bilimleri veya çevre teknolojileri konularında yüksek lisans veya üzeri eğitim almış olmak ve çevre mevzuatı konusunda Bakanlıkça yapılacak/yaptırılacak eğitime katılmak ve çevre mevzuatı konusunda yapılacak sınavda başarılı olmak.
b) En az 4 (dört) yıllık üniversitelerin mühendislik bölümlerinden veya fen/fen-edebiyat fakültelerinin fizik, kimya, biyoloji, biyokimya, jeoloji bölümlerinden veya veteriner fakültelerinden mezun olmak, temel çevre bilimleri ve çevre mevzuatı konularında Bakanlıkça yapılacak/yaptırılacak eğitime katılmak, temel çevre bilimleri ve çevre mevzuatı konularında yapılacak sınavlarda başarılı olmak.
c) Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin ikinci fıkrası kapsamında çalışmış olmak.
Çevre görevlisi belgesi
MADDE 7 – (1) Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin;
a) Birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen şartları haiz kişilerden Bakanlıkça yapılacak veya yaptırılacak çevre mevzuatı sınavında 100 (yüz) üzerinden 70 (yetmiş) ve üzeri puan alarak başarılı olanlara Bakanlık tarafından çevre görevlisi belgesi verilir.
b) Birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen şartları haiz kişilerden Bakanlıkça yapılacak veya yaptırılacak temel çevre bilimleri ve çevre mevzuatı sınavlarında 100 üzerinden 70 ve üzeri puan alarak başarılı olanlara Bakanlık tarafından çevre görevlisi belgesi verilir.
(2) En az 4 (dört) yıllık üniversite mezunu olup, Bakanlık veya mülga Çevre Bakanlığı veya mülga Çevre ve Orman Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatlarının;
a) Çevre yönetimi, çevresel etki değerlendirmesi, izin, lisans ve denetim ile ilgili teknik birimlerinde çevre mevzuatı kapsamında en az 4 (dört) yıl çalışmış olanlara,
b) Çevre yönetimi, çevresel etki değerlendirmesi, izin, lisans ve denetim ile ilgili teknik birimlerde şube müdürü, il müdür yardımcısı, il müdürü, daire başkanı ve üstü görevlerde en az üç yıl çalışmış olanlara,
durumlarınıbelgelendirmeleri halinde sınav ve ücret şartı aranmaksızın çevre görevlisi belgesi verilir.
Çevre yönetim biriminin nitelikleri
MADDE 8 – (1) Aynı vergi numarasına veya 5 inci maddenin üçüncü ve beşinci fıkraları kapsamında olup aynı SGK numarasına sahip işletmeler, çevre yönetimi faaliyetlerini çevre yönetim birimi ile yürütebilirler.
(2) Çevre yönetimi biriminde en az 2 (iki) çevre görevlisinin sürekli istihdam edilmesi ve bunlardan;
a) Birinin çevre mühendisliği bölümünden mezun veya çevre bilimleri veya çevre teknolojileri konularında yüksek lisans veya üzeri eğitim almış veya 7 nci maddenin ikinci fıkrası kapsamında belge almış çevre görevlisi olması,
b) Birinin, kamu veya özel sektörde çevre ile ilgili olarak en az 3 (üç) yıllık mesleki tecrübeye sahip bir çevre görevlisi olması,
zorunludur.
(3) Çevre yönetim biriminin sorumlu olacağı işletme sayısının 5 (beş)’ten fazla olması durumunda ikinci fıkrada belirtilen personel sayısına her beş işletme için bir çevre görevlisi ilave edilir.
(4) İşletmede, çevre yönetim biriminde görevli personel sayısına uygun olacak çalışma mekânları bulunmak zorundadır.
Çevre danışmanlık firmasının nitelikleri
MADDE 9 – (1) Çevre danışmanlık firmasında en az 5 (beş) çevre görevlisinin sürekli istihdam edilmesi ve bunlardan;
a) Birinin, kamu veya özel sektörde çevre ile ilgili olarak en az 5 (beş) yıllık mesleki tecrübeye sahip veya 7 nci maddenin ikinci fıkrası kapsamında belge almış koordinatör çevre görevlisi olması,
b) En az birinin kamu veya özel sektörde çevre ile ilgili olarak en az 3 (üç) yıllık mesleki tecrübeye sahip çevre mühendisi veya çevre mühendisliği, çevre bilimleri veya çevre teknolojileri konularında yüksek lisans veya üzeri eğitim almış veya 7 nci maddenin ikinci fıkrası kapsamında belge almış çevre görevlisi olması,
c) En az birinin kamu veya özel sektörde çevre ile ilgili olarak en az 2 (iki) yıllık mesleki tecrübeye sahip çevre görevlisi olması,
zorunludur.
(2) Çevre danışmanlık firmasında verilen hizmetin niteliğine, personel sayısına ve çalışma şartlarına uygun olacak şekilde çalışma mekânları, toplantı salonu, arşiv odası ve hizmet aracı bulunmak zorundadır. Hizmet aracının üzerinde dışarıdan görünecek şekilde firma ismi ve logosu, Bakanlık Logosu ile birlikte yer alır.
(3) Çevre danışmanlık ve çevresel etki değerlendirmesi hizmetleri dışında, laboratuvar hizmeti veren kurum ve kuruluşlar, danışmanlık hizmeti ile ilgili personeli ayrı tanımlamak zorundadır. Bunlar, üstlendikleri danışmanlık işlerine ait izin ve denetime esas teşkil edecek ölçüm ve analizleri yapamazlar.
(4) Şahıs şirketlerine Çevre Danışmanlık Yeterlik Belgesi verilmez.
Yükümlülükler
MADDE 10 – (1) Çevre görevlisi;
a) Çevre yönetimi hizmetlerini mevzuata uygun bir şekilde yürütmek, koordine etmek, çevre yönetimi hizmeti çalışmalarını düzenli aralıklarla izleyerek, ilgili mevzuatta belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğini tespit etmekle,
b) İşletmeye hizmet vermeye başladığı tarihten itibaren her ay aylık faaliyet raporunu hazırlamak, bu raporları en geç takip eden ayın on beşine kadar işletme sahibine veya sorumlusuna sunmak ve sisteme yüklemekle,
c) İşletmeye hizmet vermeye başladığı tarihten itibaren otuz gün içinde, takip eden her yılda ise bir defadan az olmamak üzere işletmenin genel durumunu kapsayacak şekilde iç tetkik raporunu hazırlamak, bu raporları işletme sahibine veya yetkilisine sunmak ve sisteme yüklemekle,
ç) İşletmeye hizmet vermeye başladığı tarihten itibaren otuz gün içerisinde ve takip eden her yılda, işletme yetkililerine ve çalışanlarına yönelik olarak mevzuat ve çevresel konularda en az bir kere bilgilendirici eğitim çalışması yapmak ve özendirici faaliyetler düzenlemekle, düzenlediği eğitimlere ilişkin hazırladığı raporları sisteme yüklemekle,
d) İç tetkik raporlarını, aylık faaliyet raporlarını ve eğitimle ilgili belgeleri Bakanlıkça belirlenerek ilan edilen formatlara uygun olarak hazırlamakla,
e) İşletmede uygunsuzluk tespit edildiğinde, tespit tarihinden itibaren en geç otuz gün içerisinde uygunsuzluğa ilişkin raporu sisteme yüklemekle ve işletme sahibine/yetkilisine uygunsuzluğun giderilmesi için önerilerde bulunarak uygunsuzluğun giderilip giderilmediğinin takibini yapmakla, uygunsuzluğun giderildiği tarihten itibaren otuz gün içerisinde yapılan işlem ve uygunsuzluğun giderilmesine ilişkin raporu sisteme yüklemekle,
f) İşletmenin çevre mevzuatı kapsamında alması gerekli çevre izni, çevre izin ve lisans belgelerini almak, güncellemek ve/veya yenileme çalışmalarını yürütmekle,
g) İşletmenin çevre mevzuatı kapsamındaki beyan ve bildirimlerini belirtilen formatta, zamanında ve eksiksiz olarak yapmakla,
ğ) Yetkili makam tarafından istenilecek bilgi ve belgeleri belirtilen formatta, zamanında ve eksiksiz olarak sunmakla,
h) İşletmede yürüttüğü tüm çalışmaları imzalı belgeler halinde 5 (beş) yıl süre ile muhafaza etmekle,
ı) SGK hizmet belgesi ve dökümlerini 5 (beş) yıl süre ile muhafaza etmekle,
i) Yetkili makam tarafından yapılacak planlı veya haberli denetimler sırasında işletmede hazır bulunmak, istenen bilgi ve belgeleri sağlamakla,
j) Vize dönemi içinde en az bir kere Bakanlık tarafından yapılacak/yaptırılacak eğitime katılmakla,
k) İşletme ile ilgili öğrendikleri ticari sır mahiyetindeki bilgileri saklı tutmakla,
yükümlüdür.
(2) Çevre yönetim birimi; birinci fıkrada sayılanlara ilave olarak, birinci fıkranın (c) bendinde belirtilen iç tetkik raporunu birimde görev yapan diğer çevre görevlisi ile birlikte hazırlamakla ve sisteme yüklemekle,
yükümlüdür.
(3) Çevre danışmanlık firmaları birinci fıkrada sayılanlara ilave olarak;
a) Çevre yönetim hizmeti verilen ve Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-1 listesinde yer alan işletmeler için ilgili çevre görevlisinin ayda en az iki gün, Ek-2 listesinde yer alan işletmeler (mevsimlik veya dönemsel çalışan işletmeler için sadece çalıştığı dönemi kapsayacak şekilde) için ilgili çevre görevlisinin ayda en az bir gün çalışmasını sağlamakla,
b) Birinci fıkranın (c) bendinde belirtilen iç tetkik raporunu, çevre yönetimi hizmeti verilen ve Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-1 listesinde yer alan işletmeler için üç yıl tecrübeli çevre görevlisi; Ek-2 listesinde yer alan işletmeler için ise iki yıl tecrübeli çevre görevlisi ile birlikte hazırlamakla,
c) İşletmeler ile hizmet alımı sözleşmesi yapılması veya feshedilmesi durumunda en geç 30 (otuz) gün içerisinde sistem üzerinden bildirmekle,
ç) Bünyelerinde çalışan çevre görevlilerinin hizmet vereceği işletmelere ilişkin aylık çalışma planını oluşturmak ve sistem üzerinden bildirmekle,
d) Çevre yönetimi hizmeti verdiği işletmelerde hazırlamak zorunda olduğu bilgi, belge ve raporları sisteme yüklemekle ve bir nüshasını işletmede, diğer nüshasını firmada 5 yıl muhafaza etmekle,
e) Çevre görevlisi belgesine sahip personelin firmada işe başlaması veya ayrılması durumunda 30 (otuz) gün içerisinde gerekli değişikliği sistem üzerinden yapmakla,
f) 9 uncu maddedeki niteliklerin sağlanamaması hâlinde 30 (otuz) gün içerisinde söz konusu şartları sağlamakla,
g) Yeterlik belgesine müracaat aşamasındaki belgelerde beyan edilen adres ile Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yapılan değişiklikleri, değişiklik tarihinden itibaren 30 (otuz) gün içinde sistem üzerinden bildirmekle,
ğ) Unvan değişikliği halinde, değişikliğin Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlandığı tarihten itibaren 30 (otuz) gün içerisinde yeniden belge başvurusu yapmakla,
h) Firmaların devredilmesi ve ortaklarının değişmesi durumunda, değişikliğin Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlandığı tarihten itibaren 30 (otuz) gün içinde ilgili belgeleri sisteme yüklemekle,
ı) Elektronik posta kullanıcı adlarında yapılan değişiklikleri ve çevre yönetimi hizmeti verdiği işletmelerin elektronik postalarını 30 (otuz) gün içerisinde sisteme yüklemekle,
i) Bünyelerinde görev yapan çevre görevlilerinin Bakanlık tarafından yapılacak/yaptırılacak eğitimlere katılmalarını sağlamakla,
yükümlüdür.
(4) Koordinatör çevre görevli;
a) Birinci ve üçüncü fıkralarda sıralanan yükümlülüklerin etkin, doğru ve zamanında yürütülmesi için gerekli organizasyonu yapmak ve koordinasyonu sağlamakla,
b) Çevre görevlilerinin hazırladığı iç tetkik raporlarını incelemek, değerlendirmek ve onaylamakla,
c) Bakanlık tarafından yapılacak/yaptırılacak eğitimlere katılmakla,
yükümlüdür.
(5) İşletme;
a) Çevre görevlisinin etkin bir şekilde çalışması amacıyla gerekli kolaylığı sağlamak ve bu hususta planlama ve düzenleme yapmakla,
b) Bünyesinde görev yapan çevre görevlisinin görevini yapabilmesi amacıyla araç, gereç ve uygun çalışma mekânı gibi gerekli bütün ihtiyaçlarını karşılamakla,
c) İşletme ile ilgili iç tetkik raporu hazırlatmak ve çalışanlara yönelik olarak mevzuat ve çevresel konularda yılda en az bir kere bilgilendirici eğitim çalışması yaptırmakla,
ç) Aylık faaliyet raporları, iç tetkik raporları ve eğitim dokümanları başta olmak üzere çevre yönetimi kapsamındaki bilgi, belge ve raporları dosya halinde muhafaza etmekle,
d) İşletmede uygunsuzluk tespit edilmesi durumunda ivedi olarak uygunsuzluğu gidermekle,
e) İşletmede görev yapan çevre görevlisinin Bakanlık tarafından yapılacak/yaptırılacak eğitimlere katılmasını sağlamakla,
f) Çevre Görevlisi, Çevre Yönetim Birimi veya Çevre Danışmanlık Yeterlik Belgesi sahibi firma tarafından hazırlanan dokümanların bir nüshasını işletmelerinde bulundurmakla
yükümlüdür.
(6) Çevre danışmanlık firmasında çalışan çevre görevlisi, Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-1 listesinde yer alan işletmelerin her biri için iki puan, Ek-2 listesinde yer alan işletmelerin her biri için bir puan olmak üzere en fazla 16 (on altı) puana eşdeğer işletmeye hizmet verebilir. 5 inci maddenin 3-7 nci fıkralarında yer alıp Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2 listesinde yer almayan işletmelerin her biri bir puan olarak değerlendirilir.
(7) Çevre görevlileri tarafından işletme yetkilileri ve çalışanlara yönelik olarak düzenlenecek eğitim programları işletmenin faaliyet gösterdiği sektöre, proseslerine, çevresel etkilerine ve tabi olduğu çevre mevzuatına uygun olarak belirlenir. Eğitimlerde görsel ve basılı eğitim materyalleri kullanılır.
(8) Çevre görevlileri çalıştıkları işletme ve firma dışında ikinci bir işyerinde çalışamaz. Çalıştığı tespit edilir ise Çevre Görevlisi Belgesi iptal edilir.
(9) İşletmelerde ve çevre yönetim birimlerinde istihdam edilen çevre görevlileri bu Yönetmelikte tanımlanan yükümlülükler dışında işletme bünyesinde başka iş ve işlemlerde çalıştırılamazlar.
(10) Başvuru, beyan, raporlama ve bildirim başta olmak üzere bu Yönetmelik kapsamındaki tüm iş ve işlemler elektronik ortamda yürütülür.
(11) Birinci fıkranın (d) bendinde belirtilen iç tetkik raporları, aylık faaliyet raporları ve eğitimler ile ilgili esaslar tebliğ ile belirlenir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çevre Görevlisi, Çevre Yönetim Birimi ve Çevre Danışmanlık Firmalarının Yeterlik Başvurularına İlişkin Usul ve Esaslar
Başvurularda aranacak bilgi ve belgeler
MADDE 11 – (1) Yeterlik belgesi başvurularında aşağıdaki belge ve bilgilerin sunulması zorunludur.
a) Çevre görevlisi belgesi başvurusunda;
1) Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası,
2) İletişim bilgileri (Adres, telefon, faks, elektronik posta adresi),
3) Eğitim durumunu gösteren lisans ve/veya lisansüstü diploma/mezun olduğunu gösterir belgesi,
4) Vesikalık fotoğraf,
5) Oda sicil numarası (Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğine bağlı odalar için),
6) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen meslek grubu için çevre mevzuatı sınav sonuç belgesi,
7) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen meslek grupları için temel çevre bilimleri ve çevre mevzuatı sınav sonuç belgesi,
b) Çevre yönetim birimi başvurusunda;
1) Vergi numarası ve SGK işyeri sicil numarası,
2) İletişim bilgileri (Adres, telefon, faks, elektronik posta adresi),
3) Çevre yönetim biriminden sorumlu işletme yetkilisinin adı, soyadı ve yetkili olduğuna dair belge,
4) Çevre görevlisi olarak istihdam edilen personelin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numaraları ile sosyal güvenlik numaraları,
5) Çevre yönetim hizmeti verilecek işletmeler ile bu işletmelerden sorumlu olacak çevre görevlilerinin listesi,
6) Çalışma ve SGK hizmet belgesi (Çalışması zorunlu 3 (üç) yıl deneyimli çevre görevlisi için),
c) Çevre danışmanlık firması başvurusunda;
1) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı,
2) Vergi numarası ve SGK işyeri sicil numarası,
3) İletişim bilgileri (Adres, telefon, faks, elektronik posta adresi),
4) Firmanın, çevre ile ilgili mühendislik, müşavirlik, araştırma-geliştirme, etüt, fizibilite, proje, rapor, eğitim ve benzeri konularda çalıştığını gösteren Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi,
5) Büro tescil belgesi (Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğine bağlı odalardan alınmış),
6) Çevre görevlisi olarak istihdam edilen personelin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numaraları ile sosyal güvenlik numaraları,
7) Çalışma ve SGK hizmet belgesi (Çalışması zorunlu 5 (beş) yıl deneyimli koordinatör çevre görevlisi için),
8) Çalışma ve SGK hizmet belgeleri (Çalışması zorunlu 3 (üç) ve 2 (iki) yıl deneyimli çevre görevlileri için),
9) Çevre görevlilerinin, çalıştığı firma dışında ikinci bir işyerinde çalışmadıklarına ilişkin taahhüt belgeleri.
(2) Belge başvurularında belge başvuru bedelinin, Bakanlık Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü hesabına yatırıldığına dair hesap belgesinin sisteme yüklenmesi zorunludur.
(3) Birinci fıkranın (c) bendinin 4 (dört) ve 5 (beş) numaralı alt bentlerinde belirtilen belgeler kamu kurumlarından istenilmez.
Belge başvurularının yapılması ve değerlendirilmesi
MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında Bakanlığa yapılacak belge başvuruları elektronik imza ile elektronik ortamda yapılır (e-başvuru) ve belgeler elektronik ortamda verilir.
(2) Başvurular 20 (yirmi) gün içerisinde değerlendirilir. İstenilen belge ve bilgilerde eksiklik olmaması ve başvurunun uygun bulunması halinde Ek-4, Ek-5 ve Ek-6’da yer alan belgelerden uygun olanı verilir.
(3) Başvuruda eksik belge ve bilgi olması durumunda 15 (on beş) gün içinde tamamlanması istenir, tamamlanmaması hâlinde başvuru iade edilir. Eksikliklerin giderilmesi halinde Ek-4, Ek-5 ve Ek-6’da yer alan belgelerden uygun olanı verilir.
(4) Çevre yönetim birimi belgesi ile çevre danışmanlık yeterlik belgeleri işletmede veya firmada görülebilecek şekilde asılır.
(5) Elektronik ortamda sunulan belgelerin doğruluğu hakkında tereddüt oluşması hâlinde Bakanlık asıllarını isteyebilir.
(6) Belge geçerlik süresi 4 (dört) yıldır.
(7) Belge almış kişi, kurum ve kuruluşlar, belge alma aşamasında sundukları belgelerde meydana gelecek değişiklikleri, değişiklik tarihinden itibaren 30 (otuz) gün içerisinde Bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Denetleme, Belgelerin Askıya Alınması ve İptali
Çevre görevlisi, çevre yönetim birimi ve çevre danışmanlık firmalarının denetimi
MADDE 13 – (1) Çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya firmaların, yeterlik şartlarının devam edip etmediği ve yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği yetkili makam tarafından denetlenir.
(2) Çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya firmalar, denetim yapan görevlilere gerekli bilgi ve belgeleri sunmakla yükümlüdür.
(3) Yetkili makam tarafından,
a) Çevre görevlisi, çevre yönetim birimi ve firmaların hizmet verdiği işletmenin denetimi sonunda Ek-1’de yer alan “Çevre Görevlisi Değerlendirme Formu”, Ek-2’de yer alan “Çevre Yönetim Birimi Değerlendirme Formu”,
b) Firmaların denetimi sonunda ise Ek-3’te yer alan “Çevre Danışmanlık Firması Değerlendirme Formu”,
doldurulur.
(4) Yeterlik belgesi alan firmalar vize dönemi içerisinde en az bir defa Bakanlık tarafından denetlenir.
(5) Çevre Görevlisi ve/veya Çevre Danışmanlık Yeterlik Belgesi sahibi firmaların hizmet verdiği işletmeler ile Çevre Yönetim Birimi kuran işletmelerde yetkili makamca veya yetki devri yapılan kurum/kuruluşlarca uygunsuzluk tespit edilip idari yaptırım uygulanması durumunda, bu uygunsuzluğun Çevre Görevlisi, Çevre Danışmanlık Yeterlik Belgesi sahibi firma ve/veya Çevre Yönetim Birimi tarafından yetkili makama bildirilmediğinin yetkili makamca belirlenmesi halinde, Çevre Görevlisine Ek-1’de yer alan “Çevre Görevlisi Değerlendirme Formu”na, Çevre Yönetim Birimine Ek-2’de yer alan “Çevre Yönetim Birimi Değerlendirme Formu”na ve/veya Çevre Danışmanlık Yeterlik Belgesi sahibi firmalara Ek-3’te yer alan “Çevre Danışmanlık Firması Değerlendirme Formu”na göre ceza puanı verilir.
Belgelerin askıya alınması ve iptali
MADDE 14 – (1) Denetimler sonunda çevre görevlisi, çevre yönetim birimi ve firmaların;
a) Yeterlik şartlarını taşımadıklarının tespit edilmesi hâlinde,
b) Ek-1’de yer alan “Çevre Görevlisi Değerlendirme Formu”, Ek-2’de yer alan “Çevre Yönetim Birimi Değerlendirme Formu” ve Ek-3’te yer alan “Çevre Danışmanlık Firması Değerlendirme Formu”nda yer alan ceza puanının toplamının 100 (yüz) olması hâlinde,
c) 8 inci maddenin ikinci fıkrası ile 9 uncu maddenin birinci fıkrasında belirtilen personel sayısı ile ilgili asgari şartların sağlanamaması hâlinde,
ç) 18 inci maddenin birinci fıkrasına aykırı şekilde temsilcilik veya irtibat bürosunun açıldığının tespiti halinde,
belgeler üç ay süre ile askıya alınır.
(2) Birinci fıkranın (c) bendinde yer alan eksikliğin giderilmesini müteakiben belgenin geçerliliği vize süresi sonuna kadar tekrar devam eder.
(3) Denetimler sonunda çevre görevlisi, çevre yönetim birimi ve firmaların;
a) Belge başvurusu sırasında yanlış veya yanıltıcı bilgi verildiğinin veya belge düzenlediğinin tespit edilmesi hâlinde,
b) Hizmet verdiği süre içinde yetkili makama yanlış veya yanıltıcı bilgi veya belge verdiğinin tespit edilmesi hâlinde,
c) Çevre kirlenmesine yol açacak şekilde, işletmenin çevre yatırımı yapmamasına veya eksik yapmasına sebep olacak rapor düzenlediklerinin tespit edilmesi hâlinde,
ç) Çevre görevlisinin çalıştığı firma dışında ikinci bir işyerinde çalışamayacağına ilişkin taahhüdüne aykırılık tespit edilmesi halinde,
d) Ceza puanı toplamının vize süresi içinde ikinci kez 100 (yüz) ceza puanı olması hâlinde,
belgeleri iptal edilir.
(4) Formlarda yer alan ceza puanları bir vize dönemi için geçerlidir. Yeni vize döneminde hesaplamaya dâhil edilmez.
(5) Belgelerin askıya alınması ve iptal edilmesi halinde;
a) Bakanlık, belgeleri askıya alınan veya iptal edilenleri, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerine ve belgesi iptal edilen ilgililere bildirir ve Bakanlığın internet sitesinde yayımlar.
b) Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri, belgeleri askıya alınan veya iptal edilen çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya firmanın, çevre yönetimi hizmeti veremeyeceklerini hizmet verdiği işletmeye bildirir.
c) Belgelerin askıya alındığı veya iptal edildiği tarihten önce; çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya firmalar tarafından, yetkili makama sunulmuş olan işletmelerin çevre izni veya çevre izin ve lisansı işlemlerinin geçerli belgeye sahip çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya firma tarafından tamamlanmasına izin verilir.
(6) Belgesi askıya alınan çevre görevlisi, çevre yönetim birimi veya firmalar askı süresi sonuna kadar eksikliklerini tamamlamazsa belgeleri iptal edilir.
(7) Belgesi iptal edilen çevre görevlisi, çevre yönetim birimi ve firmalar bir yıl süre ile yeni belge müracaatında bulunamazlar.
(8) Belgesi iptal edilen firmalar aynı isim altında veya isim ve ticari unvan değişikliği yaparak iptal tarihinden itibaren bir yıl süre ile belge alamazlar. Bu firmaların Ticaret Sicil Gazetesinde firma sahibi/ortağı olarak adı geçen kişiler tarafından isim ve ticari unvan değişikliği yapılmak suretiyle yapılacak belge başvuruları kabul edilmez.
(9) Çevre Görevlisi, Çevre Yönetim Birimi ve Çevre Danışmanlık Yeterlik Belgesi sahibi firmaların yerine getirmesi gereken yükümlülüklerin yerine getirilmediğinin tespit edilmesi durumunda verilen cezalar Bakanlıkça sisteme işlenir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Vize, Eğitim ve Sınav
Belgelerin vize edilmesi
MADDE 15 – (1) Vize işlemleri için, mevcut belgenin geçerlik süresinin bitiminden en az bir ay önce başvuruda bulunulur.
(2) Çevre görevlileri tarafından yapılacak vize başvurularında 17 nci madde gereğince eğitim alındığına dair belgenin sunulması zorunludur.
(3) Çevre yönetim birimi ve çevre danışmanlık firmaları tarafından yapılacak vize başvurularında Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ile güncel büro tescil belgesi sunulur.
(4) Vize başvurularında, vize ücretinin Bakanlık Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü hesabına yatırıldığına dair hesap belgesi eklenir.
(5) Süresi içinde vize başvurusu yapmayan kişi, kurum veya kuruluşların belge bedelleri %50 fazlasıyla alınır.
(6) Vize süresi içinde başvuru yapmayan çevre görevlileri, çevre yönetim birimi veya firmalar, belge geçerlik tarihinin dolmasından sonra çevre yönetimi hizmetleri veremezler.
(7) Bu durumdaki çevre görevlileri veya çevre yönetim birimi veya firmalar tarafından, yetkili makama sunulmuş olan çevre izin veya çevre izin ve lisans işlemlerinin tamamlanmasına izin verilir.
(8) Belge vize süresi dolanlar 11 inci madde kapsamında yeniden başvuru yapar.
Çevre görevlisi eğitimi ve sınavı
MADDE 16 – (1) 7 nci maddenin ikinci fıkrası hariç olmak üzere, çevre görevlisi belgesi almak isteyen kişiler çevre görevlisi sınavına girmek zorundadır. Sınav başvurularında Bakanlıkça yapılan veya yaptırılan temel çevre bilimleri ve çevre mevzuatı eğimine katılım belgesi sunulur.
(2) Çevre görevlisi eğitimi, üniversitelerin çevre mühendisliği bölümünden mezun olan veya çevre mühendisliği, çevre bilimleri veya çevre teknolojileri konularında yüksek lisans veya üzeri eğitim almış kişiler için çevre mevzuatı; üniversitelerin mühendislik bölümlerinden veya fen/fen-edebiyat fakültelerinin fizik, kimya, biyoloji, biyokimya, jeoloji bölümlerinden veya veteriner fakültelerinden mezun olanlar için ise temel çevre bilimleri ve çevre mevzuatı konularını kapsar.
(3) Üniversitelerin çevre mühendisliği bölümünden mezun olan veya çevre mühendisliği, çevre bilimleri veya çevre teknolojileri konularında yüksek lisans veya üzeri eğitim almış kişiler için çevre mevzuatı sınavına, Üniversitelerin mühendislik bölümlerinden veya fen/fen-edebiyat fakültelerinin fizik, kimya, biyoloji, biyokimya, jeoloji bölümlerinden veya veteriner fakültelerinden mezun olanlar temel çevre bilimleri ve çevre mevzuatı konusunda yapılacak sınava katılmak zorundadırlar.
(4) Sınav içeriği Bakanlıkça belirlenir.
(5) Eğitim ve sınav Bakanlığın belirlediği usul ve esaslar çerçevesinde Bakanlıkça yapılır veya yaptırılır.
(6) Sınavda 100 (yüz) üzerinden 70 (yetmiş) ve üzeri puan alanlar başarılı sayılır ve Ek-4’te yer alan çevre görevlisi belgesini almaya hak kazanır.
(7) Çevre görevlisi sınav sonuçları ilan edildiği tarihten itibaren bir yıl geçerlidir.
Eğitim
MADDE 17 – (1) Bakanlık, belge sahibi çevre görevlilerine yılda en az bir kez eğitim verir veya verdirir. Çevre görevlileri vize dönemi içinde en az bir kere bu eğitime katılmak zorundadır. Eğitim ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.
ALTINCI BÖLÜM
Devir, Şube ve Temsilcilik, Müteselsil Sorumluluk ve Bildirimler
Devir, şube ve temsilcilik
MADDE 18 – (1) Yeterlik belgeleri hiçbir suretle başkasına kiralanamaz, devredilemez, kullanımına izin verilemez, satılamaz, belge kapsamında temsilcilik verilemez ve irtibat bürosu açılamaz.
(2) Çevre danışmanlık firmalarının şube açabilmeleri için, şube kuruluşunun Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edilmesi ve firmanın taşıyacağı tüm şartları ve yükümlülükleri şubenin de sağlaması gerekmektedir.
(3) Şube açmak isteyen firmalar, 11 inci madde kapsamında Bakanlığa başvururlar.
Müteselsil sorumluluk
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülüklerin çevre görevlileri, çevre yönetim birimleri veya çevre danışmanlık firmaları tarafından yerine getirilmemesi, çevre danışmanlık hizmeti alanların sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
(2) Bir işletmede, çevre yönetim biriminin veya çevre görevlisinin yanında, çevre danışmanlık firmasından da çevre yönetimi hizmeti alınmış olması halinde, hizmet verenlerin tamamı bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülüklerden aynı derecede sorumludur.
Bildirimler
MADDE 20 – (1) Bakanlıkça kişi, kurum veya kuruluşlara gönderilecek yazı ve bildirimlerin tebliğinde, müracaat sırasında sistemde beyan edilen adres ve elektronik posta dikkate alınır. Adres ve elektronik posta değişikliği olması halinde bu değişikliği 30 (otuz) gün içinde beyan etmeyenlerin, daha önce beyan ettiği adrese ve elektronik postaya yapılan yazışma ve bildirimler geçerlidir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Belge bedeli
MADDE 21 – (1) Bu Yönetmeliğe göre verilecek belgeler, diğer şartlara ilaveten Bakanlıkça tespit edilen ücret karşılığında verilir. Belge yenilemeleri, unvan değişiklikleri ve şube açma işlemi de ücrete tabidir.
Düzenleme yapma
MADDE 22 – (1) Bakanlık gerekli gördüğü hallerde bu Yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin olarak tebliğler çıkarabilir.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 23 – (1) 12/11/2010 tarihli ve 27757 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre Görevlisi ve Danışmanlık Firmaları Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Önceden alınan belgelerin geçerliliği
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihinden önce verilen çevre görevlisi belgeleri vize sürelerinin sonuna kadar geçerlidir.
(2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce çevre görevlisi belgesi alanların belgeleri vize süresinin sonunda bu Yönetmeliğin 17 nci maddesi uyarınca eğitim alındığına dair belgenin sunulması halinde vize edilir.
Şartların sağlanması ve yükümlülük
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce çevre yönetim birimi onaylanmış işletmeler ve çevre danışmanlık belgesi almış firmalar, bu Yönetmelikte belirtilen şartları, bu Yönetmeliğin yayım tarihinden itibaren en geç 6 (altı) ay içerisinde sağlamakla yükümlüdür. Bu süre içinde gerekli şartları sağlamayan çevre yönetim birimlerinin onayları ve çevre danışmanlık firmalarının belgeleri 6 (altı) ay süre ile askıya alınır. Askı süresi içinde şartlarını bu Yönetmelik hükümlerine uygun hale getiren çevre yönetim birimleri veya çevre danışmanlık firmalarının belgeleri vize süresi bitimine kadar geçerlidir. Askı süresi içinde gerekli şartları sağlamayanların belgesi iptal edilir.
(2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce çevre yönetim birimi onaylanmış işletmeler veya çevre danışmanlık belgesi almış firmalar, bu Yönetmeliğin 8 inci ve 9 uncu maddelerinde belirtilen şartları sağlayana kadar bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine tabidirler.
Yürürlük
MADDE 24 – (1) Bu Yönetmelik 1/1/2014 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 25 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.
RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI ÜRETİM TESİSİ KURMAK ÜZERE YAPILAN ÖNLİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ
6 Aralık 2013 CUMA Resmî Gazete Sayı : 28843
YÖNETMELİK
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI ÜRETİM TESİSİ KURMAK ÜZERE YAPILAN ÖNLİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN YARIŞMA YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu çerçevesinde, rüzgâr veya güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılmış önlisans başvurularından aynı sahada ve/veya aynı bağlantı noktasına ve/veya aynı bağlantı bölgesine bağlanmak için birden fazla başvurunun bulunması durumunda, sisteme bağlanacak olanı/olanları belirlemek için TEİAŞ tarafından yapılacak yarışmaya, yarışmaya katılacak tüzel kişilerin yükümlülüklerine ve yarışma sonunda belirlenen Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Santrallerinin Katkı Payının ödenmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aynı saha: Coğrafi koordinatlarıyla tanımlanan santral sahalarının birbirleriyle kesiştiği veya çakıştığı sahayı,
b) Bağlantı bölgesi: GES/RES bağlanabilir üretim tesisi kapasitesi açıklanan bölgeyi,
c) Bağlantı noktası: GES/RES bağlanabilir üretim tesisi kapasitesi açıklanan iletim sistemi trafo merkezi veya iletim hattını,
ç) EPDK: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
d) GES: Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Santralini,
e) Kanun: 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununu,
f) Katkı payı: Üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere en fazla 3 yıl içerisinde birim MW başına TEİAŞ’a ödenecek bedeli,
g) Komisyon: Teklif açma ve değerlendirme için TEİAŞ bünyesinde oluşturulan komisyonu,
ğ) RES: Rüzgâr Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Santralini,
h) Santral sahalarının çakışması: Bir santral sahasının diğer bir santral sahasının tamamını kapsaması hâlini,
ı) Santral sahalarının kesişmesi: Bir santral sahasının diğer bir santral sahasını kısmen kapsaması ve/veya birbirlerini etkilemesi hâlini,
i) Sıralama: Yarışma sonucunda aynı bağlantı bölgesi ve/veya aynı bağlantı noktası ve/veya aynı saha için verilen Katkı Payı tekliflerinin en yüksekten en düşüğe doğru sıralanmasını,
j) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
k) Toplam katkı payı: Katkı payının proje kurulu gücü (MW) ile çarpılması sonucu hesaplanan bedeli,
ifade eder.
(2) Bu Yönetmelikte geçen ve yukarıda yer almayan tanım ve kısaltmalar için ilgili mevzuatta yer alan tanım ve kısaltmalar geçerlidir.
İKİNCİ BÖLÜM
Uygulama Esasları
Yarışmaya katılım
MADDE 4 – (1) Elektrik piyasasında rüzgâr ve güneş enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılan önlisans başvurularından EPDK tarafından yarışma yapılmak üzere TEİAŞ’a bildirilen başvurular, yarışmaya katılabilecek RES/GES projeleri olarak ilan edilir.
(2) Proje bazlı gerekli teknik değerlendirmeler ilgili mevzuat çerçevesinde TEİAŞ ve/veya ilgili Dağıtım Şirketi tarafından yapılarak, yarışmaya katılabilecek RES/GES projelerine ilişkin listeler TEİAŞ’ın İnternet sayfasında aynı bağlantı bölgesi ve/veya aynı bağlantı noktası ve gerilim seviyeleri bazında yayımlanır. Listelerde; projelerin adı, kurulu gücü, bağlantı bölgesi ve/veya bağlantı noktası ve gerilim seviyeleri, önlisans başvurularına ait RES/GES bağlanabilir kapasiteleri ile ilgili bilgiler yer alır.
(3) Bu Yönetmelikte belirlenen belgeleri eksiksiz olarak TEİAŞ’a sunan başvuru sahibi yarışmaya katılabilir. Yarışma TEİAŞ’ın belirlediği yer, gün ve saatte yapılır.
Başvuru esasları
MADDE 5 – (1) Yarışmaya katılma hakkı elde eden şirketler ile bu şirketlerin yarışmaya girecekleri bağlantı bölgesi ve/veya bağlantı noktası ve gerilim seviyesi ile yarışmaya katılacakların kurulu güçlerine ilişkin bilgiler ve yarışmanın yapılacağı yer, gün ve saat, TEİAŞ’ın İnternet sayfasında yayımlanır. Bu şirketlere, TEİAŞ tarafından belirlenen gün ve saatte teklif vermeleri için davet yazısı gönderilir. Davet yazısı ekinde; Katkı Payı teklif mektubu formu, taahhütname örneği ile kati ve süresiz banka teminat mektubu örneği bulunur. TEİAŞ’ın İnternet sayfasındaki yayım tarihi ile teklif verme tarihi arasındaki süre 30 (otuz) takvim gününden az olamaz.
(2) Şirket, teklifini üzerinde tüzel kişinin ticaret unvanı, proje adı ve EPDK tarafından verilen arşiv numarası yazılı, üzeri tüzel kişiyi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından imzalanmış şirket kaşesi basılı kapalı zarf içerisinde, TEİAŞ tarafından belirtilen yer, gün ve saatte belirlenen adrese teslim ederler. Kapalı zarfın içerisinde;
a) Şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere ait noter tasdikli imza sirküleri,
b) Ek-1’de yer alan taahhütname,
c) Kati ve süresiz banka teminat mektubu,
ç) Şirketin tebligata esas ikamet adresi,
d) Ayrı bir kapalı zarf içerisinde şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından imzalı ve kaşeli Ek-2’de yer alan teklif mektubu formu,
e) Hangi bağlantı bölgesi ve/veya bağlantı noktası için teklif verildiğine ilişkin şirketin beyanı,
bulunur.
(3) Zarflar teslim edildikten sonra teklifte değişiklik yapılamaz.
(4) Her bir teklif için sunulacak banka teminat mektubu tutarı, beher MW’ın virgülden sonraki ilk basamağın yukarı yuvarlanmasıyla elde edilen rakamın onbin TL ile çarpılması ile elde edilir.
Yarışma
MADDE 6 – (1) Yarışma, TEİAŞ tarafından oluşturulan bir komisyon tarafından yapılır. Komisyon, tamamı TEİAŞ personelinden olmak üzere, bir başkan ile en az dört asil üyeden oluşur. Ayrıca, asil üye veya üyelerin bulunamadığı hâllerde asil üye yerine görev yapmak üzere en az iki yedek üye daha belirlenir. Komisyonca yapılan iş ve işlemler tutanakla tespit edilir ve komisyonun bütün üyeleri tarafından imzalanır. Asil üyeler yarışma sonuçlandırılana kadar başka bir konuda görevlendirilemezler.
(2) Teklifler kapalı zarf ile alınır. Tekliflerde, teklif miktarı Türk Lirası cinsinden rakam ve yazı ile açık olarak yazılır. Rakam ve yazı ile yapılan teklif miktarının farklı olması hâlinde, yazılı miktar esas alınır.
(3) Komisyon başkanı yarışma oturumunu, davet edilen şirketlerin mevcut bulunan temsilcilerinin katılımıyla açar ve katılanların imzalarını almak suretiyle katılımcıları tutanakla tespit eder. Oturumda ilk olarak belgeler kontrol edilir ve herhangi bir belgenin eksik olması, uygun olmaması veya TEİAŞ’ın İnternet sayfasında ilan edilen bilgilerle uyumsuzluk bulunması hâlinde söz konusu teklif geçersiz sayılır. Geçersiz sayılan teklife ilişkin ikinci kapalı zarf açılmaz. Komisyon, istenilen belgelerin geçerliliğine ilişkin inceleme sonucunu bir tutanakla tespit eder. Oturumda sadece bir şirketin sunduğu belgelerin geçerli olduğunun tespiti hâlinde, seçim işlemi, söz konusu şirket lehine Katkı Payı teklifi esas alınarak bu Yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılır.
(4) Katkı Payı tekliflerini içeren kapalı zarflar, yarışmaya katılan şirket temsilcilerinin huzurunda açılarak kayda alınır. Kayda alınan teklifler, aynı bağlantı bölgesi ve/veya aynı bağlantı noktası bazında sıralanır. Öncelikle çakışan veya kesişen alanın kim tarafından kullanılacağının ve sonrasında aynı bağlantı bölgesi ve/veya aynı bağlantı noktasına yapılan başvurular arasından söz konusu bağlantı bölgesi ve/veya aynı bağlantı noktasına RES/GES bağlanabilir kapasitesini kullanmaya hak kazanan proje/projelerin belirlenmesi amacıyla aşağıdaki işlemler yapılır:
a) En yüksek Katkı Payını teklif eden projeden başlamak üzere sıralama, bağlantı bölgesi bazında veya açıklanmışsa bağlantı noktası bazında yapılır.
b) Çakışan projeler olması hâlinde, en yüksek Katkı Payını teklif eden proje sıralamaya alınır; diğerleri sıralama dışı kalır.
c) Kesişen projeler olması durumunda ise; daha yüksek Katkı Payı teklifi veren proje sahibi şirket, kesişen alanı kullanma hakkını elde eder. Diğer şirket/şirketler, kesişmeyen alana karşılık gelen kurulu güçleriyle sıralamaya dâhil edilirler. Bu şirket/şirketlerin bu durumu kabul etmemesi veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişinin/kişilerin yarışmaya ilişkin toplantıda bulunmaması hâlinde, ilgili proje sıralama dışında kalır ve sıralamadaki diğer projelerden bağlanılabilir kapasiteye ulaşılana kadar sonraki teklifler sırasıyla değerlendirilmeye alınır.
ç) Ayrı bağlantı bölgesinde ve/veya ayrı bağlantı noktasında yarışmaya katılacak olan ancak kesişen veya çakışan alanlara sahip projelerin yarışması yapılırken;
1) Kesişen veya çakışan alana sahip bir proje, yarıştığı bağlantı bölgesi ve /veya bağlantı noktasında bağlantı hakkı elde edecek bir teklif vermiş ise kendisinden daha yüksek Katkı Payı teklifi veren ancak başka bir bağlantı bölgesi ve/veya bağlantı noktasında yarışan ve bağlantı hakkı elde edemeyen bir proje ile kesişip/çakışıyorsa; bağlantı hakkı elde eden proje kesişen veya çakışan alanın sahibi olur.
2) Eğer kesişen ve çakışan alanlara sahip farklı bağlantı bölgesi ve/veya bağlantı noktasında yarışan projeler aynı anda bağlantı hakkı kazanmış iseler, o zaman bu projeler arasında en yüksek Katkı Payı teklifi veren proje çakışan veya kesişen alanın sahibi olur.
d) (b), (c) ve (ç) bentleri hükümlerine göre yapılan işlemler sonrasında yarışma dışında kalan teklifler, (a) bendine göre yapılan sıralamadan çıkarılır.
e) Sıralanan teklifler içinde RES/GES bağlanabilir kapasitesini aşan ilk teklif sahibi şirketten, Katkı Payı teklifini değiştirmeksizin proje kurulu gücünü kalan RES/GES bağlanabilir kapasitesine indirmesi talep edilir. Bu talep, ilgili şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından kabul edilmezse veya şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler yarışmaya ilişkin toplantıya katılmamış ise, sıralamadaki bir sonraki şirketin teklifi, aynı koşullarla kendi teklif fiyatı üzerinden değerlendirilir. Bu işlem, kalan RES/GES bağlantı kapasitesine ulaşılana kadar tekrarlanır.
f) Eşit teklifler bulunması ve teklif sahibi şirketler arasında seçim yapılmasının gerekmesi hâlinde, bu kapsamdaki şirketlerden aynı oturumda kapalı zarf ile yeniden teklif alınır ve kendi aralarında değerlendirme yapılır. Şirketler tarafından verilecek yeni teklifler, ilk teklif tutarından düşük olamaz.
(5) Dördüncü fıkra kapsamında yapılan işlemler sonucunda belirlenen en yüksek Katkı Payı teklifini veren şirket/şirketler sisteme bağlantı hakkı kazanır.
(6) Kapalı zarf usulü ile belirlenen en yüksek teklif sahibi ve diğer teklif sahibi şirketler bir tutanakla tespit edilir ve tutanak yarışma komisyonunca imzalanır.
Yarışmadan sonraki iş ve işlemler
MADDE 7 – (1) Yarışma sonuçları TEİAŞ tarafından EPDK’ya bildirilir. Bağlantı hattının teknik karakteristikleri nihai olarak TEİAŞ ve/veya ilgili Dağıtım Şirketi tarafından belirlenir.
(2) Yapılan yarışma sonucunda, yarışmaya katılmayan, katılan ancak belgeleri geçersiz ya da eksik olan ve en yüksek Katkı Payı teklifi veren şirket/şirketlerin unvanları, teklif miktarları ile komisyon tarafından gerekli görülecek diğer hususlar, TEİAŞ tarafından 30 (otuz) gün içerisinde EPDK’ya bildirilir.
(3) Yarışma sonucunda sisteme bağlantı hakkı elde edemeyen şirketlerin teminat mektupları, şirketleri temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere tutanakla iade edilir. Yarışmayı kazanan şirketin teminat mektubu, bu Yönetmelikte belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya yapılan önlisans başvurusunun veya önlisansın mücbir sebepler ya da gerekçeleri EPDK tarafından uygun bulunan hâller dışında EPDK tarafından reddedilmesi/iptali hâlinde TEİAŞ tarafından irat kaydedilir.
(4) Yarışma sonucunda sisteme bağlantı hakkı elde eden şirket, yarışma sonucunun tarafına tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde Katkı Payı Anlaşması yapmak üzere TEİAŞ’a başvurur. Şirketin RES/GES projesi için ödeyeceği 3 yıllık toplam Katkı Payı tutarı oranında yeni bir kesin ve süresiz teminat mektubunun TEİAŞ’a sunulması akabinde yarışma aşamasında alınan teminat mektubu şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişilere tutanakla iade edilir. TEİAŞ, kendisine sunulan yeni banka teminat mektubunu, şirketin RES/GES Katkı Payı Anlaşmasında belirlenen yükümlülükleri sona erinceye kadar muhafaza eder.
(5) RES/GES’in geçici kabulü yapılmadan lisansının mücbir sebepler ya da gerekçeleri EPDK tarafından uygun bulunan hâller dışında sona ermesi veya iptal edilmesi durumunda, söz konusu üretim tesisi için TEİAŞ’a sunulmuş bulunan banka teminat mektubu irat kaydedilir.
(6) Yarışmaya katılan şirketlere önlisans/lisans verilmesine ilişkin tüm hak ve yetkiler EPDK’ya aittir.
Katkı payı
MADDE 8 – (1) Yarışmaya katılacak şirket, RES/GES projesinin MW başına Türk Lirası olarak belirlenen Katkı Payı tutarını, üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere 3 yıl içerisinde ve yıllık eşit taksitler şeklinde TEİAŞ’a ödemeyi taahhüt eder. Bu Yönetmelikte yer alan usul ve esaslar çerçevesinde belirlenen ve şirket tarafından TEİAŞ’a ödenmesi taahhüt edilen MW başına Türk Lirası cinsinden Katkı Payının proje kurulu gücü (MW) ile çarpılması sonucu Toplam Katkı Payı tutarı belirlenir.
(2) Yıllık Katkı Payı tutarı, üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren takip eden yılın Ocak ayı içerisinde TEİAŞ tarafından ilgili şirkete faturalanır ve faturanın tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 (on beş) gün içerisinde gelir kaydedilmek üzere şirket tarafından herhangi bir taksitlendirme yapılmaksızın TEİAŞ’a ödenir. Hesap edilen tutarın zamanında ödenmemesi halinde 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanır.
Katkı payı anlaşması
MADDE 9 – (1) Yarışma sonucunda Kurum tarafından önlisans verilen tüzel kişi ile TEİAŞ arasında önlisans verilme tarihinden itibaren ilk 3 (üç) ay içerisinde Ek-3’te yer alan Katkı Payı Anlaşması imzalanır. Katkı Payı Anlaşmasının imzalanabilmesi için, 7 nci maddeye göre belirlenen banka teminat mektubunun TEİAŞ’a sunulması zorunludur. Katkı Payı Anlaşması imzalanmazsa, TEİAŞ, ilgili şirket tarafından kendisine sunulan banka teminat mektubunu irat kaydeder.
(2) Yarışma sonucunda lisans alan şirketlerin ilgili mevzuat hükümlerine göre yapmış oldukları kapasite artışı başvurularının uygun bulunması hâlinde, TEİAŞ ile yapmış oldukları Katkı Payı Anlaşması daha önce imzalanan Katkı Payı Anlaşmasındaki tutar üzerinden yeni kurulu güce göre revize edilir.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelikler
MADDE 10 – (1) 22/9/2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği ve 29/5/2012 tarihli ve 28307 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
TAAHHÜTNAME
TÜRKİYE ELEKTRİK İLETİM ANONİM ŞİRKETİNE
1) Rüzgâr/Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılmış Önlisans Başvurularından Sisteme Bağlanacak Olanların Belirlenmesi İçin Yapılacak Yarışmaya katılmak üzere yapmış olduğumuz başvurumuz kapsamında sunmuş olduğumuz bilgi ve belgelerin doğru ve eksiksiz olduğunu,
2) TEİAŞ tarafından fatura edilen Katkı Payı tutarını, faturanın tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 (on beş) gün içerisinde TEİAŞ’a ödeyeceğimizi; bu ödemeyi yapmamamız hâlinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanmasını kabul ettiğimizi,
3) Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Önlisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliğinde belirlenen yükümlülüklerimizi yerine getirmememiz veya önlisans/lisans başvurumuzun EPDK tarafından reddedilmesi veya önlisansımızın mücbir sebepler ya da gerekçeleri EPDK tarafından uygun bulunan hâller dışında herhangi bir nedenle sona ermesi veya iptal edilmesi veya lisansımız kapsamındaki üretim tesisinin geçici kabulü yapılmadan lisansının mücbir sebepler ya da gerekçeleri EPDK tarafından uygun bulunan hâller dışında herhangi bir nedenle sona ermesi veya iptal edilmesi hâllerinde, TEİAŞ’a sunmuş olduğumuz banka teminat mektubunun TEİAŞ tarafından irat kaydedileceğini,
kabul ve taahhüt ederiz.
Tüzel Kişi Adı
İlgili Proje Adı ve EPDK Arşiv Numarası
Tüzel Kişiyi Temsil ve İlzama Yetkili Kişi veya Kişilerin
Adı-Soyadı
İmza
Kaşe
Tarih
TEKLİF MEKTUBU FORMU
TÜRKİYE ELEKTRİK İLETİM ANONİM ŞİRKETİNE
Teklif sahibinin:
Ticari unvanı:
Açık tebligat adresi:
Teklife konu projenin adı:
Teklife konu projenin EPDK arşiv numarası :
İdarenizce ……/……/…….. tarihinde, ……………RES/GES Projesi için MW başına Katkı Payı teklifi verilmesiyle ilgili bütün belgeler ve mevzuat tarafımızdan tamamen okunmuş ve incelenmiş olup, bütün şartlarıyla kabul edilmiştir.
………..RES/GES projesinde MW başına ……… (rakam/yazı ile) Türk Lirası teklifimiz ile proje kurulu gücünün (MW) çarpılması suretiyle bulunacak Toplam Katkı Payı tutarını, ilk taksiti üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı yılı izleyen yılın Ocak ayından başlamak ve yıllık taksitler şeklinde ve 3 eşit taksitte olmak üzere TEİAŞ’a ödemeyi kabul ve taahhüt ederiz.
Adı Soyadı
İmza
RES/GES KATKI PAYI ANLAŞMASI
MADDE 1: Bu Anlaşma; “Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Önlisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği” hükümleri doğrultusunda yapılan yarışma sonucunda sisteme bağlantı hakkı kazanan, isim ve/veya unvanı ile ikametgâh adresi aşağıda belirtilen Şirkete ait ……………………. üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere, yıllık taksitler şeklinde ve 3 eşit taksitte TEİAŞ’a ödemeyi taahhüt ettiği Katkı Payı bedelinin ödenmesi ile ilgili gerekli hüküm ve şartları içermektedir.
MADDE 2: Tesise ait teknik bilgiler ve ödenecek Katkı Payı aşağıdaki gibidir.
Tesisin Adı ve Adresi:
Bağlantı Bölgesi:
Bağlantı Noktası:
Gerilim Seviyesi (kV):
Kurulu Gücü ( MW):
Teklif Edilen Katkı Payı (TL / MW ):
Toplam Katkı Payı Tutarı (Proje Kurulu gücü x Teklif edilen katkı payı):
MADDE 3:
Türk Lirası olarak belirlenen Toplam Katkı Payı Tutarı, üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere, yıllık taksitler şeklinde ve 3 eşit taksitte TEAİŞ’a ödenecek olup ilk taksit, tesisin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı yılı izleyen yılın Ocak ayı içerisinde TEİAŞ tarafından düzenlenecek faturanın tebliğinden itibaren 15 (on beş) gün içerisinde ödenecektir
Şirket ödemeleri TEİAŞ’ın …… Bankası…… No’lu hesabına yapılacaktır.
MADDE 4: Bu Anlaşma kapsamında TEİAŞ’a sunulan teminatlar, şirketin yükümlülüklerinin yerine getirilmesinin ardından TEİAŞ tarafından şirkete iade edilecektir.
MADDE 5: Bu Anlaşmanın hükümlerinin uygulanmasından dolayı doğacak veya çıkacak anlaşmazlıkların çözümüne Ankara Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir.
MADDE 6: Yıllık toplam Katkı Payı tutarının ödenmemesi hâlinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanacaktır.
MADDE 7: Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Önlisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliğinde belirlenen yükümlülüklerin şirket tarafından yerine getirilmemesi, önlisans başvurusunun EPDK tarafından reddedilmesi veya lisans kapsamındaki üretim tesisinin geçici kabulü yapılmadan lisansın iptal edilmesi veya önlisans/lisansın mücbir sebepler ya da gerekçeleri EPDK tarafından uygun bulunan hâller dışında herhangi bir nedenle sona ermesi hâllerinde, Şirket tarafından sunulmuş olan banka teminat mektubu TEİAŞ tarafından irat kaydedilecektir.
MADDE 8: Projelerde öngörülen gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hâlinde, katkı payında herhangi bir değişiklik kabul edilmeyecektir.
MADDE 9: Mevzuat hükümlerine aykırılıktan doğacak tüm sorumluluklar Şirkete aittir.
MADDE 10: Bu Anlaşma, imzalandığı tarihte yürürlüğe girecek olup, ödeme yükümlülüğü üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren başlayacaktır.
MADDE 11: Bu Anlaşma, şirketin Katkı Payı ödeme yükümlülüğünün hitamında sona erecektir.
Tarih: …/…/………….
| Taraflar | TEİAŞ | Şirket |
| Kanuni Adresleri | Türkiye Elektrik İletim A.Ş.Türkocağı Cd. No:2 Kat: 4Balgat/ANKARA | |
| Temsile Yetkili Kişiler | ||
| İmzalar |
MADDELERİN VE KARIŞIMLARIN SINIFLANDIRILMASI, ETİKETLENMESİ VE AMBALAJLANMASI HAKKINDA YÖNETMELİK
11 Aralık 2013 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28848 (Mükerrer)YÖNETMELİK Çevre ve Şehircilik Bakanlığından: MADDELERİN VE KARIŞIMLARIN SINIFLANDIRILMASI, ETİKETLENMESİVE AMBALAJLANMASI HAKKINDA YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; piyasaya arz edilen maddelerin, karışımların ve bazı eşyaların, insan sağlığı ve çevre üzerinde yaratabilecekleri olumsuz etkilere karşı yüksek seviyede koruma sağlamak ve serbest dolaşımlarını temin etmek üzere sınıflandırılmasına, etiketlenmesine ve ambalajlanmasına ilişkin idari ve teknik usul ve esasları düzenlemektir. KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; a) Piyasaya arz edilen maddelerin ve karışımların sınıflandırılmasını, zararlı maddelerin ve karışımların etiketlenmesini ve ambalajlanmasını, b) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcıların, piyasaya arz edilen maddeleri ve karışımları sınıflandırmasına ilişkin hükümleri, c) Tedarikçilerin, piyasaya arz edilen zararlı maddeleri ve karışımları etiketlemesi ve ambalajlamasına ilişkin hükümleri, ç) İmalatçı, eşya üreticileri ve ithalatçıların, 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kimyasalların Envanteri ve Kontrolü Hakkında Yönetmeliğin ek-1’inin 1 inci, 2 nci ve 3 üncü başlıklarında yer alan maddeler hariç, bu Yönetmeliğin ek-8’inin 1 inci, 3 üncü, 4 üncü ve 5 inci başlıklarında belirtilen koşulları sağlayan ve piyasaya arz edilmeyen maddelerin sınıflandırmasına ilişkin hükümleri, d) Ek-6’nın üçüncü bölümünde, uyumlaştırılmış sınıflandırma ve etiket bilgilerinin yer aldığı madde listesinin oluşturulmasını, e) Zararlı maddelerin sınıflandırma ve etiketleme bildirimine ilişkin hükümleri, f) (d) bendinde belirtilen uyumlaştırılmış sınıflandırma ve etiketleme unsurlarından ve (e) bendinde belirtilen bildirimden oluşan, maddelere ait bir sınıflandırma ve etiketleme envanterinin oluşturulmasını, kapsar. (2) Bu Yönetmelik aşağıda yer alan ve son kullanıcıya nihai ürün olarak ulaşan maddeleri ve karışımları kapsamaz: a) 12/8/2005 tarihli ve 25904 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Beşeri Tıbbi Ürünler Ambalaj ve Etiketleme Yönetmeliği kapsamındaki tıbbi ürünler. b) 24/12/2011 tarihli ve 28152 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Veteriner Tıbbi Ürünler Hakkında Yönetmelik ile 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tıbbi Olmayan Veteriner Sağlık Ürünleri Yönetmeliği kapsamındaki ürünler. c) 23/5/2005 tarihli ve 25823 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kozmetik Yönetmeliği kapsamındaki ürünler. ç) 7/6/2011 tarihli ve 27957 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Vücuda Yerleştirilebilir Aktif Tıbbi Cihazlar Yönetmeliği kapsamındaki ürünler. d) 29/12/2011 tarihli ve 28157 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği kapsamındaki ürünler. e) 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yemlerin Piyasaya Arzı ve Kullanımı Hakkında Yönetmelik kapsamındaki ürünler. (3) Bu Yönetmelik aşağıda yer alan hususları kapsamaz: a) 8/7/2005 tarihli ve 25869 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Radyoaktif Maddenin Güvenli Taşınması Yönetmeliği kapsamındaki maddeleri ve karışımları. b) Herhangi bir muamele veya işlem görmemeleri kaydıyla, yeniden ihracatı amacıyla geçici depolamada veya bir serbest bölgede veya antrepolarda bulunan veya transit halindeki ve gümrüğe tâbi olan maddeler ve karışımları. c) İzole edilmemiş ara maddeleri. ç) Türkiye’deki işyeri ve çevre mevzuatına uygun olarak, kontrollü koşullar altında kullanılmaları kaydıyla, bilimsel araştırma ve geliştirme çalışmaları için üretilen veya ithal edilen maddeler ve karışımları. d) 5/7/2008 tarihli ve 26927 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Yönetimi Genel Esaslarına İlişkin Yönetmelikte tanımlanan atıkları. e) 35 inci maddenin uygulanabileceği durumlar haricinde, tehlikeli malların havayolu, denizyolu, karayolu ve demiryolu ve içsu yoluyla taşınmasını. (4) İlgili kuruluşlar, gerekli gördükleri özel durumlarda savunma amaçlı imal veya ithal edilen bazı madde ve karışımların bu Yönetmelikten muaf tutulması için izin verebilir. DayanakMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; a) 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanunu, 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 11/10/2011 tarihli ve 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, 3/6/2011 tarihli ve 640 sayılı Gümrük ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 3/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu, 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun ve 14/8/1987 tarihli ve 87/12028 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin Üretimi, İthali, Taşınması, Saklanması, Depolanması, Satışı, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul ve Esaslarına İlişkin Tüzüğe dayanılarak, b) 31/12/2008 tarihli Avrupa Birliği Resmî Gazetesi’nde yayımlanan 1272/2008 sayılı Madde ve Karışımların Sınıflandırılması, Etiketlenmesi ve Ambalajlanması Hakkındaki Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyi Tüzük hükümlerine paralel olarak, hazırlanmıştır. Tanımlar ve kısaltmalarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında; a) Alaşım: Bu Yönetmeliğin amaçları bakımından karışım olarak kabul edilen makro ölçekte homojen olan, mekanik bir yöntemle kolay ayrılamayacak şekilde birleşmiş bir veya daha fazla elementten oluşan metalik malzemeyi, b) Alt kullanıcı: İmalatçı ve ithalatçıdan farklı, bir maddeyi kendi endüstriyel veya profesyonel faaliyetleri esnasında kendi halinde veya bir karışım içinde kullanan veya yeniden ithal eden ve dağıtıcı ya da tüketici olmayan Türkiye’de yerleşik gerçek veya tüzel kişiyi, c) Ambalaj: Ambalajlama ve içindekilerden oluşan ambalajlama faaliyetinin bütünsel ürününü, ç) Ambalajlama: Kabın içeriğini koruma ve diğer güvenlik işlemlerini yerine getirmek için gerekli olan kap veya kapları ve diğer bileşen veya malzemeyi, d) Ara ambalaj: İç ambalaj veya eşyalar ile dış ambalaj arasına yerleştirilen ambalajı, e) Ara madde: Bir başka maddeye dönüştürülmeye yönelik, imal edilen ve tüketilen veya kimyasal proseste kullanılan maddeyi, f) Bildirimde bulunan: Yetkili Mercie bildirimde bulunan imalatçı veya ithalatçıyı veya imalatçılar veya ithalatçılar grubunu, g) Bilimsel araştırma ve geliştirme: Kontrollü koşullar altında icra edilen her türlü bilimsel deney, analiz veya kimyasal araştırmayı, ğ) CAS numarası: Kimyasal Kuramlar Servisi tarafından verilen numarayı, h) Dağıtıcı: Perakendeci dahil olmak üzere, bir maddeyi kendi halinde veya karışım içinde, üçüncü taraflar için sadece depolayan ve piyasaya arz eden Türkiye’de yerleşik gerçek veya tüzel kişiyi, ı) EINECS: 18/9/1981 tarihi itibarıyla Avrupa Topluluğu Piyasasında yer alan bütün maddelerin tanımlayıcı listesi, Avrupa Mevcut Ticari Kimyasal Maddeler Envanterini, i) ELINCS: 18/9/1981’den sonra Avrupa Topluluğu Piyasasına arz edilen ve Avrupa Komisyonuna bildirimi yapılması suretiyle bir ELINCS numarası tahsis edilen bütün yeni maddelerini içeren Avrupa Bildirimi Yapılmış Kimyasal Maddeler Listesini, j) Eşik değer: Bir madde veya karışım içindeki sınıflandırılmış safsızlığa, katkı maddesine veya her bir bileşene ilişkin, madde veya karışımın sınıflandırılmasında bu safsızlığın, katkı maddesinin veya bileşenin dikkate alınacağını gösteren değeri, k) Eşya: Kimyasal yapısından çok, işlevini belirlemek üzere üretim sırasında özel bir şekil, yüzey ve tasarım verilen nesneyi, l) Eşya üreticisi: Eşyayı üreten veya montajını gerçekleştiren Türkiye’de yerleşik gerçek ya da tüzel kişiyi, m) Farklılaşma: Maruz kalma yoluna veya etkilerinin niteliğine bağlı olarak zararlılık sınıfları içindeki ayrışmaları, n) IUPAC adı: Maddenin, Uluslararası Temel ve Uygulamalı Kimya Birliği tarafından verilen adını, o) İzole edilmemiş ara madde: Sentez sırasında, sentezin yapıldığı ekipmandan, örnek alma hariç, planlı bir şekilde uzaklaştırılmayan ara maddeyi, ö) İlgili kuruluş: Biyosidal ürünler için Sağlık Bakanlığını; deterjanlar, hava aromatize edici ürünler, kuvvetli asit veya baz içeren temizlik ürünleri ve havuz suyunda kullanılan yardımcı kimyasallar için Gümrük ve Ticaret Bakanlığını; bitki koruma ürünleri için Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını; patlayıcı ve piroteknik maddeler ile ilgili düzenlemeler için Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığını; bunların haricindeki her türlü zararlı madde ve karışımlar ile bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilecek çalışmaların koordinasyonu için Çevre ve Şehircilik Bakanlığını, p) İmalat: Maddenin doğal halinde üretilmesini veya özütlenmesini, r) İmalatçı: Maddeyi Türkiye’de imal eden Türkiye’de yerleşik gerçek veya tüzel kişiyi, s) İthalat: Türkiye gümrük bölgesine yapılan fiziksel girişi, ş) İthalatçı: İthalattan sorumlu, Türkiye’de yerleşik gerçek veya tüzel kişiyi, t) Karışım: İki veya daha fazla maddenin kimyasal özelliklerini kaybetmeden bir araya gelmesi veya çözelti oluşturmasını, u) Konsantrasyon sınır değeri: Bir madde veya karışım içindeki herhangi bir sınıflandırılmış safsızlığa, katkı maddesine veya her bir bileşene ilişkin, madde veya karışımın sınıflandırılmasını etkileyecek özel veya genel konsantrasyon sınır değerini, ü) Kullanım: Her türlü işlem, formülasyon, tüketim, depolama, muhafaza, kaplara doldurma, bir kaptan diğerine aktarma, karıştırma, eşya üretimi veya diğer faaliyetleri, v) M-katsayısı: Sucul ortam için akut kategori 1 veya kronik kategori 1 zararlı olarak sınıflandırılan bir maddenin konsantrasyonuna uygulanan ve toplama yöntemi ile maddenin içinde bulunduğu bir karışımın sınıflandırılması için kullanılan çarpım faktörünü, y) Madde: Doğal halde bulunan veya bir üretim sonucu elde edilen, içindeki kararlılığını sağlamak üzere kullanılan katkı maddeleri ile üretim işleminden kaynaklanan safsızlıklar dahil, fakat yine içindeki, kararlılığını ve yapısını etkilemeden uzaklaştırılabilen çözücüler hariç, kimyasal elementleri ve bunların bileşiklerini, z) Monomer: Polimer oluşturma tepkimesinde kullanılan özel işlem koşullarında kendine benzeyen veya benzemeyen moleküllere ardışık olarak eklenen kovalent bağlar oluşturma kapasitesine sahip maddeyi, aa) Önlem ifadesi: Kullanımı veya bertarafı nedeniyle zararlı bir madde veya karışıma maruz kalınması sonucunda meydana gelen olumsuz etkileri en aza indirmek veya önlemek için önerilen önlemleri tarif eden ifadeyi, bb) Piyasaya arz: Bedelli veya bedelsiz olarak, üçüncü tarafa tedarik etmeyi ve sağlamayı veya ithalatı, cc) Polimer: Ardışık bir ya da daha fazla tipteki monomer birimlerinin oluşturduğu, molekül ağırlıklarına göre dağılan ve molekül ağırlığındaki farklılığın birincil olarak monomer sayısındaki farklılığa dayandırıldığı molekül dizileri ile belirlenmiş, en az bir farklı monomer birime veya diğer bir tepkene kovalent olarak bağlı en az üç monomer biriminden oluşan ve basit ağırlıklı çoğunluğunda moleküller ile aynı molekül ağırlığına sahip ve basit ağırlıklı çoğunluğundan az olan molekülleri içeren maddeyi, çç) SMILES: Maddenin yapısını doğrusal gösterim formunda tanımlamak için oluşturulan Basitleştirilmiş Moleküler Girdi Doğrusal Kayıt Belirtimini, dd) Tedarikçi: Kendi halinde veya bir karışım içinde bir maddeyi veya bir karışımı piyasaya arz eden imalatçı, ithalatçı, alt kullanıcı veya dağıtıcıyı, ee) UN RTDG: Tehlikeli Malların Taşınmasına Dair Birleşmiş Milletler Tavsiyelerini, ff) Uyarı kelimesi: Potansiyel bir zararlılığa karşı uyarmak üzere; 1) Dikkat: Daha az ciddiyetteki zararlılık kategorisini, 2) Tehlike: Daha ciddi zararlılık kategorisini, gg) Yetkili Merci: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını, ğğ) Zararlılık ifadesi: Bir zararlılık sınıfına ve kategorisine karşılık gelen ve zararlı bir madde veya karışıma dair zararların niteliğini ve uygun durumlarda, söz konusu zararlılık derecesini belirten ifadeyi, hh) Zararlılık işareti: Bir sembol ve bir sınır, arka plan motifi veya rengi gibi diğer grafik unsurlarını içeren, söz konusu zarara ilişkin özel bilgilerin aktarılmasını amaçlayan grafiksel şekli, ıı) Zararlılık kategorisi: Her bir zararlılık sınıfı içinde yer alan ve zararın ciddiyetini belirten kriterleri, ii) Zararlılık sınıfı: Fiziksel, insan sağlığına ve çevreye yönelik zararın niteliğini, ifade eder. İKİNCİ BÖLÜMZararlı Maddeler ve Karışımların Sınıflandırılması, Etiketlenmesive Ambalajlanmasına İlişkin Genel HükümlerZararlı maddelerin ve karışımların sınıflandırılmasıMADDE 5 – (1) Zararlı maddelerin ve karışımların zararlılık sınıflarının belirlenmesinde ve sınıflandırılmasında aşağıdaki ilkelere uyulması esastır: a) Ek-1’in ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde belirtilen fiziksel zarara veya insan sağlığına veya çevreye yönelik zararlara ilişkin kriterleri karşılayan zararlı bir madde veya karışım aynı ekte belirtilen ilgili zararlılık sınıflarına göre sınıflandırılır. b) Madde veya karışım, ek-1’deki zararlılık sınıflarının, maruz kalma yolu veya etkilerinin niteliğine göre farklılaşma gösterdiği durumlarda, söz konusu bu farklılaşma uyarınca sınıflandırılır. Zararlı maddelerin ve karışımların sınıflandırılması, etiketlenmesi ve ambalajlanmasına ilişkin genel ilkelerMADDE 6 – (1) Bu Yönetmeliğin, sınıflandırma, etiketleme ve ambalajlama hükümlerinin uygulanmasında aşağıdaki ilkelere uyulur: a) İmalatçılar, ithalatçılar ve alt kullanıcılar, maddeleri veya karışımları piyasaya arz etmeden önce Üçüncü Bölümde yer alan hükümlere uygun olarak sınıflandırır. b) İmalatçılar, ithalatçılar ve eşya üreticileri, (a) bendinde belirtilen hükme halel getirmeksizin, ek-8’de belirtilen ve piyasaya arz edilmemiş olan maddeleri de Üçüncü Bölümde yer alan hükümlere uygun olarak sınıflandırır. c) Bir madde, Altıncı Bölümde yer alan hükümler kapsamında uyumlaştırılmış sınıflandırması ve etiketlemesi yapılmış ve ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alıyorsa, bu madde için ek-6’nın üçüncü bölümünde belirtilen sınıflandırma bilgileri kullanılır. Söz konusu maddeye ait zararlılık sınıfları veya farklılaşmalar için Üçüncü Bölüm hükümleri kapsamında bir sınıflandırma yapılmaz. Ancak söz konusu maddenin, ek-6’nın üçüncü bölümünde yer almayan bir veya daha fazla zararlılık sınıfı veya farklılaşma kapsamına girmesi halinde, söz konusu bu zararlılık sınıfları veya farklılaşmalar için Üçüncü Bölüm kapsamında bir sınıflandırma yapılır. ç) Bir madde veya karışımın zararlı olarak sınıflandırılması halinde, tedarikçiler piyasaya arz etmeden önce söz konusu madde veya karışımın Dördüncü ve Beşinci bölümlerde yer alan hükümlere göre etiketlenmesini ve ambalajlanmasını sağlar. d) Dağıtıcılar, (ç) bendinde yer alan sorumluluklarını yerine getirirken, bir madde veya karışım için tedarik zinciri dahilindeki bir aktör tarafından Üçüncü Bölüm hükümleri kapsamında yapılmış olan sınıflandırmayı kullanabilir. e) Alt kullanıcılar, (a) ve (ç) bentlerinde yer alan sorumluluklarını yerine getirirken, söz konusu madde veya karışımın içeriğini değiştirmemeleri şartıyla, bir madde veya karışım için tedarik zinciri dahilindeki bir aktör tarafından Üçüncü Bölümde yer alan hükümler kapsamında yapılmış olan sınıflandırmayı kullanabilir. f) Ek-2’nin ikinci bölümünde belirtilen ve zararlı olarak sınıflandırılan bir maddeyi içeren bir karışım, Dördüncü Bölüm hükümlerine uygun olarak etiketlenmediği sürece, piyasaya arz edilemez. g) Bu Yönetmeliğin amaçları bakımından, ek-1’in ikinci bölümünün 2.1 numaralı başlığında bahsi geçen eşyalar, piyasaya arz edilmeden önce madde ve karışımlara dair kurallara göre sınıflandırılır, etiketlenir ve ambalajlanır. ğ) Bir tedarik zincirindeki tedarikçiler, bu Yönetmelikte yer alan sınıflandırma, etiketleme ve ambalajlama hükümlerini yerine getirmek üzere işbirliği yapar. h) Maddeler ve karışımlar, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sınıflandırılmadıkları, ambalajlanmadıkları ve etiketlenmedikleri sürece piyasaya arz edilemez. ı) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sınıflandırılmış, etiketlenmiş ve ambalajlanmış olan madde ve karışımların piyasaya arzı, sınıflandırma, etiketleme ve ambalajlama nedeniyle yasaklanamaz, kısıtlanamaz veya engellenemez. ÜÇÜNCÜ BÖLÜMZararlılık SınıflandırmasıMaddelere ilişkin mevcut bilgilerin tanımlanması ve incelenmesiMADDE 7 – (1) Maddenin imalatçıları, ithalatçıları ve alt kullanıcıları; maddenin ek-1’de öngörüldüğü şekilde fiziksel, insan sağlığına veya çevreye yönelik bir zararlılık arz edip etmediğini belirlemek amacıyla, maddenin piyasaya arz edilen ve öngörülen kullanımına ilişkin fiziksel hal ve formlarına ait mevcut bilgileri ve aşağıda belirtilen verileri tanımlar: a) 10 uncu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen yöntemlerin uygulanması sonucunda oluşturulmuş veriler. b) Mesleğe ilişkin veriler ve kaza veri tabanlarından gelen veriler gibi, insan sağlığı üzerindeki etkilere ilişkin epidemiyolojik veriler ve deneyimler. c) Ek-9’un birinci bölümü uyarınca oluşturulmuş diğer tüm bilgiler. ç) Her türlü yeni bilimsel bilgi. d) Uluslararası tanınmış kimyasal programlar kapsamında oluşturulan diğer her türlü bilgi. (2) İmalatçılar, ithalatçılar ve alt kullanıcılar, birinci fıkrada yer alan bilgileri, 11 ila 18 inci maddelerde yer alan hükümlere göre değerlendirmek amacıyla, yeterli, güvenilir ve bilimsel olarak geçerli olup olmadıklarından emin olmak üzere inceler. Karışımlara ilişkin mevcut bilgilerin tanımlanması ve incelenmesiMADDE 8 – (1) Karışımın imalatçıları, ithalatçıları ve alt kullanıcıları, karışımın ek-1’de öngörüldüğü şekilde fiziksel, insan sağlığına veya çevreye yönelik bir zararlılık arz edip etmediğini belirlemek amacıyla, karışımın veya karışımın içerdiği maddenin piyasaya arz edilen ve öngörülen kullanımına ilişkin, fiziksel hal ve formlarına ait mevcut bilgileri ve aşağıda belirtilen verileri tanımlar: a) 10 uncu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen yöntemlerin uygulanması sonucunda oluşturulmuş karışıma veya içerdiği maddelere ait veriler. b) Mesleğe ilişkin veriler ve kaza veri tabanlarından gelen veriler gibi, karışımın veya içerdiği maddelerin insan sağlığı üzerindeki etkilere ilişkin epidemiyolojik veriler ve deneyimler. c) Karışıma veya içerdiği maddelere ait, ek-9’un birinci bölümü uyarınca oluşturulmuş diğer tüm bilgiler. ç) Her türlü yeni bilimsel bilgi. d) Uluslararası tanınmış kimyasal programlar kapsamında karışıma veya içerdiği maddelere dair oluşturulan diğer her türlü bilgi. (2) Üçüncü ve dördüncü fıkrada yer alan hükümler kapsamında birinci fıkrada yer alan bilgilerin, karışıma ait mevcut bilgiler olduğu ve imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcıların bu bilgilerin yeterli, güvenilir, uygulanabilir ve bilimsel olarak geçerli olduğundan emin oldukları durumlarda, bu bilgiler Üçüncü Bölümde yer alan hükümlere göre değerlendirmek amacıyla kullanılır. (3) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, 11 ila 18 inci maddelerde belirtilen hükümlere göre, karışımları, ek-1’in üçüncü bölümünün 3.5.3.1, 3.6.3.1 ve 3.7.3.1 numaralı başlıklarında yer alan “mutajen”, “kanserojen” ve “üreme sistemine toksik” şeklindeki zararlılık sınıflarına ilişkin olarak değerlendirirken sadece karışım içindeki maddeler için birinci fıkrada belirtilen mevcut verileri kullanır. Karışıma dair mevcut test verilerinin “mutajen”, “kanserojen” ve “üreme sistemine toksik” etkiler gösterdiği ancak bu etkilerin karışımın içeriğindeki maddelere dair bilgilerden tanımlanamadığı durumlarda, bu test verileri de dikkate alınır. (4) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, 11 ila 18 inci maddelerde belirtilen hükümlere göre, karışımları, ek-1’in dördüncü bölümünün 4.1.2.8 ve 4.1.2.9 numaralı başlıklarında yer alan “biyobirikim veya biyolojik bozunma” özellikleri, “sucul ortam için zararlı” şeklindeki zararlılık sınıflarına ilişkin olarak değerlendirirken sadece karışım içindeki maddeler için birinci fıkrada belirtilen mevcut verileri kullanır. (5) Karışımın kendisine dair birinci fıkrada bahsedilen verilerin olmadığı veya mevcut verilerin yetersiz olduğu durumlarda, imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcı, 11 inci maddenin dördüncü fıkrasına göre yapılacak değerlendirme için; karışımın içindeki her bir maddeye, test edilmiş benzer karışımlara ve karışımın zararlı olup olmadığının belirlenmesine ilişkin yeterli ve güvenilir diğer mevcut verileri kullanır. Hayvanlar ve insanlar üzerindeki testlerMADDE 9 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı bakımından yeni testlerin yapılması durumunda, 13/12/2011 tarihli ve 28141 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Deneysel ve Diğer Bilimsel Amaçlar İçin Kullanılan Hayvanların Refah ve Korunmasına Dair Yönetmelik kapsamında hayvanlar üzerinde uygulanacak olan testler, yalnızca veri güvenilirliğini ve kalitesini sağlayan başka bir alternatif yöntemin olmaması durumunda gerçekleştirilir. (2) Bu Yönetmeliğin amacı bakımından, insan dışındaki primatlar üzerinde de test yapılmaz. (3) Bu Yönetmeliğin amacı bakımından, insanlar üzerinde test yapılmaz. Ancak, klinik çalışmalar gibi, diğer kaynaklardan elde edilen veriler bu Yönetmeliğin amacı doğrultusunda kullanılabilir. Madde ve karışımlar için yeni bilgiler oluşturulmasıMADDE 10 – (1) Ek-1’de öngörüldüğü şekilde, madde veya karışımın insan sağlığına veya çevreye zararlı olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcı, ek-9’da belirtilen kuralları uygulamak dahil olmak üzere bilgi oluşturmaya yönelik yeni testler yapabilir. (2) Madde veya karışımın ek-1’in ikinci bölümünde öngörüldüğü şekilde fiziksel zararlılık arz edip etmediğinin belirlenmesinde yeterli ve güvenilir bilgilerin mevcut olmadığı durumda, imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcı, ek-1’in ikinci bölümünde belirtilen testleri yapar. (3) Birinci fıkrada bahsedilen testler aşağıdaki yöntemlerden birine uygun şekilde gerçekleştirilir: a) Maddelerin ve Karışımların Fiziko-Kimyasal, Toksikolojik ve Ekotoksikolojik Özelliklerinin Belirlenmesinde Uygulanacak Test Yöntemleri Hakkında Yönetmelikte belirtilen test yöntemleri. b) Uluslararası tanınmış bilimsel ilkelerle veya uluslararası prosedürlere uygun olarak doğrulanmış yöntemler. (4) İmalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcının yeni ekotoksikolojik veya toksikolojik test ve analizler yapması halinde, bu analizleri 9/3/2010 tarihli ve 27516 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İyi Laboratuvar Uygulamaları Prensipleri, Test Birimlerinin Uyumlaştırılması, İyi Laboratuvar Uygulamalarının ve Çalışmaların Denetlenmesi Hakkında Yönetmeliğe veya aynı Yönetmeliğe eşdeğer kabul edilen diğer uluslararası standartlara uygun olarak gerçekleştirir. (5) Bu Yönetmeliğin amacı bakımından, fiziksel zararlara dair yeni testler, akredite edilmiş veya İyi Laboratuvar Uygulamaları Prensipleri, Test Birimlerinin Uyumlaştırılması, İyi Laboratuvar Uygulamalarının ve Çalışmaların Denetlenmesi Hakkında Yönetmeliğe veya aynı Yönetmeliğe eşdeğer kabul edilen diğer uluslararası standartlara uygun olarak belgelendirilmiş laboratuvarlar tarafından gerçekleştirilir. (6) Bu Yönetmeliğin amacı doğrultusunda yapılan testler, madde veya karışımın piyasaya arz edilen ve öngörülen kullanımına ilişkin, fiziksel hal ve formlarına uygulanır. Maddelere ve karışımlara ilişkin zararlılık bilgilerinin değerlendirilmesiMADDE 11 – (1) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, madde veya karışımla ilgili zararları tespit etmek üzere ek-1’in ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde belirtilen her bir zararlılık sınıfına veya farklılığa dair sınıflandırma kriterlerini uygulamak suretiyle, 7 ila 10 uncu maddelerde yer alan bilgileri değerlendirir. (2) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, madde ve karışıma dair 10 uncu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilenin dışında bir yöntemle elde edilmiş olan mevcut test verilerini değerlendirirken, bu test yöntemlerinin kullanılmasının birinci fıkrada bahsedilen değerlendirmeyi etkileyip etkilemediğini belirlemek üzere, 10 uncu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen test yöntemleri ile karşılaştırır. (3) Sınıflandırma kriterlerinin mevcut tanımlanmış bilgilere doğrudan uygulanamadığı durumda, imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, madde veya karışımın zararlarının belirlenmesi üzerinde etkisi olan mevcut tüm bilgileri, ek-1’in birinci bölümünün 1.1.1 numaralı başlığında belirtilen uzman kararını ve delil ağırlığını dikkate alarak, ek-9’a uygun şekilde değerlendirir. (4) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, sadece 8 inci maddenin beşinci fıkrasında yer alan bilgilerin mevcut olduğu durumda, değerlendirme amacıyla, ek-1’in birinci bölümünün 1.1.3 numaralı başlığında ve üçüncü ve dördüncü bölümlerinde bahsedilen bağlantı kurma ilkelerini uygular. Ancak bilgilerin, bağlantı kurma ilkelerinin uygulanmasında ve ek-1’in birinci bölümünde bahsedilen uzman kararı ve delillerin ağırlığı değerlendirmesinde kullanılamaması durumunda, imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, ek-1’in üçüncü ve dördüncü bölümünde bahsedilen yöntem veya yöntemleri uygulayarak bilgileri değerlendirir. (5) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, mevcut bilgileri sınıflandırma amacı ile değerlendirirken, madde veya karışımın piyasaya arz edilen ve öngörülen kullanımına ilişkin fiziksel hal ve formlarını dikkate alır. Maddelerin ve karışımların sınıflandırılmasına dair konsantrasyon sınır değerleri ve M-katsayılarıMADDE 12 – (1) İmalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcılar, maddenin, herhangi bir zararlılık sınıfı için ek-1’in ikinci bölümde belirlenmiş konsantrasyon değerinin veya ek-1’in üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde belirlenmiş genel konsantrasyon sınır değerinin altındaki bir seviyede zararlı olduğunu yeterli ve güvenilir bilimsel verilerle kanıtlaması halinde, özel konsantrasyon sınır değerini belirler. İstisnai durumlarda, imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcının elinde zararlı olarak sınıflandırılmış bir maddeye ilişkin zararın, ilgili zararlılık sınıfı için ek-1’in ikinci bölümünde belirlenmiş konsantrasyon değerinin veya ek-1’in üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde belirlenmiş genel konsantrasyon sınır değerinin üzerinde olmadığına dair yeterli, güvenilir ve inandırıcı bilimsel bilgiler bulunduğunda, özel konsantrasyon sınır değerleri imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcı tarafından belirlenebilir. (2) Sucul ortam için zararlı, akut kategori 1 veya kronik kategori 1 olarak sınıflandırılan maddeler için M-katsayıları, imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar tarafından belirlenir. (3) Birinci fıkra hükümlerine bakılmaksızın, ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alan maddelere dair uyumlaştırılmış zararlılık sınıfları veya farklılaşmalar için özel konsantrasyon sınır değerleri belirlenmez. (4) İkinci fıkra hükümlerine bakılmaksızın, ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alan ve kendilerine bu bölümde bir M-katsayısı tahsis edilmiş olan maddelere dair uyumlaştırılmış zararlılık sınıfları veya farklılaşmalar için var olan M-katsayıları kullanılır. Ancak sucul ortam için zararlı, akut kategori 1 veya kronik kategori 1 olarak sınıflandırılan maddeler için, ek-6’nın üçüncü bölümünde bir M-katsayısı tahsis edilmemişse imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcı tarafından maddeye ilişkin mevcut bilgilere dayanan bir M-katsayısı belirlenir ve maddeyi içeren bir karışımın toplama yöntemi kullanılmak suretiyle sınıflandırıldığı durumlarda kullanılır. (5) İmalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcılar maddeye ilişkin özel konsantrasyon sınır değerlerini veya M-katsayılarını belirlerken, sınıflandırma ve etiketleme envanterine dahil edilmiş olan özel konsantrasyon sınır değerini veya M-katsayısını dikkate alır. (6) Birinci fıkra uyarınca belirlenmiş olan özel konsantrasyon sınır değerleri, ek-1’in ikinci bölümündeki ilgili bölümlerde belirtilen konsantrasyon değerlerine veya ek-1’in ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerindeki ilgili bölümlerde belirtilen genel konsantrasyon sınır değerlerine göre önceliklidir. Eşik değerlerMADDE 13 – (1) Zararlı olarak sınıflandırılan bir maddenin tanımlanmış bir safsızlık, katkı veya bileşen halinde bir başka maddeyi içerdiği durumlarda, tanımlanmış safsızlık, katkı veya bileşenin konsantrasyonu, ek-1’in birinci bölümünün 1.1.2.2 numaralı başlığında belirtilen eşik değerine eşit veya fazla ise, sınıflandırma amacıyla bu durum göz önüne alınır. (2) Zararlı olarak sınıflandırılan maddeyi, bileşen, tanımlanmış bir safsızlık veya katkı maddesi olarak içeren karışımın sınıflandırılmasında, konsantrasyonu ek-1’in birinci bölümünün 1.1.2.2 numaralı başlığında belirtilen eşik değerine eşit veya fazla olan maddeler dikkate alınır. İlave değerlendirme gerektiren özel durumlarMADDE 14 – (1) 11 inci madde gereğince yapılan değerlendirmenin sonucunda, aşağıda belirtilen özellik veya etkilerin tespit edilmesi halinde, imalatçılar, ithalatçılar ve alt kullanıcılar bunları sınıflandırma amacıyla dikkate alır: a) Yeterli ve güvenilir bilgilerin, pratikte bir madde veya karışımın fiziksel zararlarının, test sonuçlarındakinden farklı olduğunu göstermesi. b) Madde veya karışımların biyo kullanımının olmadığını gösteren yeterli ve güvenilir bilimsel verilerin olması. c) Yeterli ve güvenilir bilimsel bilgilerin, içinde bulunan maddeler bazında değerlendirmeye karar verilmiş bir karışımın, içinde bulunan maddeler arasında potansiyel olarak sinerjik ve antagonistik etkiler oluştuğunu göstermesi. Maddelerin ve karışımların sınıflandırılmasına dair karar vermeMADDE 15 – (1) 11 inci ve 14 üncü maddeler gereğince yapılan değerlendirmenin, madde veya karışıma ait zararların ek-1’in ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde belirtilen sınıflandırma veya farklılaşma kriterlerini karşıladığını göstermesi halinde, imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, maddeyi veya karışımı, (a) ve (b) bentlerine uygun olarak zararlılık sınıflarına veya farklılaşmalara ilişkin sınıflandırır. a) Zararlılık sınıfı veya farklılaşma için bir veya daha fazla zararlılık kategorisi, b) 23 üncü maddeye tabi olarak, (a) bendi uyarınca tahsis edilen zararlılık kategorisine karşılık gelen bir veya daha fazla zararlılık ifadesi. Karışımların sınıflandırılmasına dair özel kurallarMADDE 16 – (1) Bilgilerin değerlendirmesi sırasında aşağıdaki durumlardan herhangi birinin mevcut olması halinde, karışımın sınıflandırması etkilenmez: a) Karışım içindeki maddelerin atmosferik gazlarla, özellikle oksijen, karbon dioksit, su buharı ile düşük konsantrasyonlarda farklı maddeler oluşturmak üzere yavaş reaksiyona girdiği durumlar. b) Karışım içindeki maddelerin karışım içindeki diğer maddelerle düşük konsantrasyonlarda farklı maddeler oluşturmak üzere çok yavaş reaksiyona girdiği durumlar. c) Karışım içindeki maddelerin düşük konsantrasyonlarda oligomer veya polimer oluşturmak üzere kendi kendilerine polimerize oldukları durumlar. (2) Aşağıdaki şartların herhangi birinin karşılanması kaydıyla, karışımın ek-1 ikinci bölüme göre patlayıcı, oksitleyici veya alevlenir olarak sınıflandırılması gerekmez: a) Mevcut bilgilere göre karışımda bulunan maddelerin hiçbirinin bu tip zararlılık özelliklerini taşımaması. b) İçeriği bilinen bir karışımın, içeriğinde bir değişiklik olması halinde, maddenin zararlılık özelliklerinin yeniden değerlendirilmesinin, karışımın sınıflandırılmasında bir değişikliğe yol açmayacağına dair bilimsel kanıt bulunması. c) Aerosol kap içinde piyasa arz edilen karışımın, 30/11/2000 tarihli ve 24246 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Aerosol Kaplar Yönetmeliği hükümlerini yerine getirmesi. Maddeler ve karışımlara ilişkin sınıflandırmanın gözden geçirilmesiMADDE 17 – (1) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, piyasaya arz ettikleri madde veya karışımların sınıflandırılmalarını etkileyebilecek yeni bilimsel ve teknik gelişmelerden haberdar olmaları için gereken tüm çabayı göstermekle ve bu Bölüm hükümlerine uygun şekilde yeni değerlendirmeleri yapmakla yükümlüdür. (2) Zararlı olarak sınıflandırılmış bir karışımda aşağıda bahsedilen değişikliklerin olması halinde, imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcılar, bu Bölüm hükümlerine uygun şekilde yeni bir değerlendirme yapar: a) Bir veya birden fazla zararlı bileşeninin başlangıç konsantrasyonunun, ek-1’in birinci bölümün 1.2 numaralı tablosunda müsaade edilen değerde veya bu değerin üzerinde değişmesi, b) Bir veya birden fazla bileşenin ikame edilmesi veya eklenmesi suretiyle bileşen konsantrasyonunun, 13 üncü maddede bahsedilen eşik değerinde veya bu değerin üzerinde değişmesi. (3) Sınıflandırmada herhangi bir değişikliğe yol açmayacağına dair bilimsel gerekçelerin bulunduğu hallerde, birinci ve ikinci fıkra hükümleri uyarınca yeni bir değerlendirme yapılmasına gerek yoktur. (4) İmalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcılar, ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alan maddelere ilişkin uyumlaştırılmış zararlılık sınıfları veya farklılaşmaların bulunduğu durumlar dışında, madde veya karışıma ilişkin sınıflandırmayı, yeni değerlendirmenin sonuçlarına uygun şekilde yapmakla yükümlüdür. (5) Birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarda yer alan hükümlere tabi madde veya karışımın 25/3/2011 tarihli ve 27885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bitki Koruma Ürünlerinin Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik ile 31/12/2009 tarihli ve 27449 dördüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Biyosidal Ürünler Yönetmeliği kapsamında olması halinde, bu Yönetmeliklerde öngörülen şartlar da ayrıca geçerli olur. Sınıflandırma ve etiketleme envanterinde yer alan maddelerin sınıflandırılmasıMADDE 18 – (1) İmalatçılar ve ithalatçılar, 41 inci madde uyarınca yapmaları gereken bildirimle birlikte sınıflandırmaya dair gerekçelerini Yetkili Mercie sunmaları kaydı ile bir maddeyi sınıflandırma ve etiketleme envanterinde yer alan sınıflandırmadan farklı şekilde sınıflandırabilir. (2) Sınıflandırma ve etiketleme envanterinde yer alan sınıflandırmanın ek-6’nın üçüncü bölümü kapsamında uyumlaştırılmış sınıflandırma olması halinde, birinci fıkra hükmü uygulanmaz. DÖRDÜNCÜ BÖLÜMEtiket Uygulamaları ve Zararlılık İletişimiEtiketin içeriğiMADDE 19 – (1) Zararlı olarak sınıflandırılan ve ambalaj içinde bulunan madde veya karışım, aşağıdaki bilgileri içeren etiketi taşır: a) Tedarikçinin adı, adresi ve telefon numarası. b) Ambalaj üzerindeki miktar başka bir yerde belirtilmediği sürece, halka sunulan ambalaj içindeki madde veya karışımın nominal miktarı. c) 20 nci maddede belirtilen maddenin veya karışımın kimliği. ç) Uygulanabilir durumlarda, 21 inci maddeye uygun zararlılık işaretleri. d) Uygulanabilir durumlarda, 22 nci maddeye uygun uyarı kelimeleri. e) Uygulanabilir durumlarda, 23 üncü maddeye uygun zararlılık ifadeleri. f) Uygulanabilir durumlarda, 24 üncü maddeye uygun önlem ifadeleri. g) Uygulanabilir durumlarda, 27 nci maddeye uygun ilave bilgi bölümü. (2) Türkiye’de piyasaya arz edilecek zararlı madde ve karışımların etiketleri Türkçe hazırlanır. Tedarikçiler, kullanılan tüm dillerde aynı detayların yer alması kaydıyla, etiketlerinde Türkçenin yanında farklı diller de kullanabilir. Maddenin ve karışımın kimliğiMADDE 20 – (1) Etiket, madde veya karışımın tanınmasını veya tanımlanmasını sağlayan detayları içerir. Madde veya karışımın kimliği, 19 uncu maddenin ikinci fıkrasına halel gelmeksizin, 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddeler ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmelik kapsamında hazırlanan güvenlik bilgi formunda kullanılan terimlerle aynı olur. (2) Bir maddenin kimliği, aşağıdaki bilgilerden en az birini içerir: a) Maddenin ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alması halinde, ek-6’nın üçüncü bölümünde verilen adını ve EC veya CAS numarasını. b) Maddenin ek-6’nın üçüncü bölümü kapsamında olmaması, ancak sınıflandırma ve etiketleme envanterinde bulunması halinde, sınıflandırma ve etiketleme envanterinde verilen adı ve EC veya CAS numarası. c) Maddenin ek-6’nın üçüncü bölümünde ve sınıflandırma ve etiketleme envanteri kapsamında olmaması halinde, IUPAC tarafından sağlanan isimler dizininde yer alan adıyla birlikte CAS numarası veya CAS numarası ile birlikte bir diğer uluslararası kimyasal adı. ç) CAS numarasının mevcut olmadığı hallerde, IUPAC adı veya bir diğer uluslararası kimyasal adı. IUPAC İsimler Dizininde yer alan ad 100 karakteri geçerse, 41 inci madde uyarınca yapılacak bildirimde, IUPAC adı ile birlikte genel adı, ticari adı ve kısaltmalar gibi diğer adların belirtilmesi kaydı ile bu diğer adlardan biri kullanılabilir. (3) Bir karışımın kimliği, aşağıdaki bilgileri içerir: a) Karışımın ticari adı veya adlandırması. b) Karışım içinde bulunan ve karışımın akut toksisite, deri aşınması veya ciddi göz hasarı, eşey hücre mutajenitesi, kanserojen, üreme sistemine toksik, solunum veya deri hassasiyeti, belirli hedef organ toksisitesi veya solunum için zararlı olarak sınıflandırılmasına katkıda bulunan tüm maddelerin kimlikleri. (4) Üçüncü fıkranın (b) bendinde bahsedilen durumda, karışımın zararlı olarak sınıflandırılmasında ve ilgili zararlılık ifadelerinin seçiminde etkili olan ve insan sağlığına yönelik önemli zararlara neden olan maddelerden en fazla dört maddenin adının yazılması yeterlidir; gerekirse dörtten fazla kimyasal ad kullanılabilir. Zararlılık işaretleriMADDE 21 – (1) Etiket, söz konusu zarara ilişkin bilgileri sağlamak amacıyla ilgili zararlılık işareti veya işaretlerini içerir. (2) 35 inci madde kapsamında, zararlılık işaretleri ek-1’in 1.2.1 numaralı başlığında ve ek-5’te öngörülen şartları karşılar. (3) Her bir sınıflandırmaya ilişkin zararlılık işaretleri ek-1’de yer alan ve her bir zararlılık sınıfı için gerekli olan etiket bilgilerini gösteren tablolarda belirtilmiştir. Uyarı kelimeleriMADDE 22 – (1) Etiket, zararlı madde veya karışıma ait sınıflandırmaya uygun olan ilgili uyarı kelimesini içerir. (2) Her bir sınıflandırmaya ilişkin uyarı kelimesi, ek-1’in ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde zararlılık sınıfı için gereken etiket bilgilerini gösteren tablolarda belirtilmiştir. (3) Etiket üzerinde “Tehlike” uyarı kelimesinin kullanılması halinde, “Dikkat” uyarı kelimesi bulunmaz. Zararlılık ifadeleriMADDE 23 – (1) Etiket, zararlı madde veya karışıma ait sınıflandırmaya uygun olan ilgili zararlılık ifadelerini içerir. (2) Her sınıflandırmaya ilişkin zararlılık ifadeleri, ek-1’in ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde her zararlılık sınıfı için gereken etiket bilgilerini gösteren tablolarda belirtilmiştir. (3) Maddenin ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alması halinde, burada yer alan her bir sınıflandırmaya ilişkin zararlılık ifadesi, ek-6’nın üçüncü bölümünde yer almayan diğer tüm sınıflandırmalara dair ikinci fıkrada bahsedilen zararlılık ifadeleriyle birlikte etiket üzerinde kullanılır. (4) Zararlılık ifadelerinde yer alacak olan açıklamaların ek-3’te yer alan hükümlere uygun olması zorunludur. Önlem ifadeleriMADDE 24 – (1) Etikette ilgili önlem ifadeleri bulunur. (2) Önlem ifadeleri, ek-1’in ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerinde her zararlılık sınıfı için gereken etiket bilgilerini gösteren tablolardan seçilir. (3) Önlem ifadeleri, ek-4’ün birinci bölümünde öngörülen ve madde veya karışıma ilişkin zararlılık ifadelerini ve tanımlanmış veya öngörülen kullanımları dikkate alınarak seçilir. (4) Önlem ifadelerinde yer alacak olan açıklamaların ek-4’ün ikinci bölümüne uygun olması zorunludur. Özel durumlarda etiketleme şartlarındaki istisnalarMADDE 25 – (1) Ek-1’in 1.3 numaralı başlığında yer alan etiketlemeye ilişkin özel hükümler, aşağıdakilere uygulanır: a) Taşınabilir gaz tüpleri. b) Propan, bütan ve sıvılaştırılmış petrol gazı için yapılmış gaz tüpleri. c) Spreyleme aparatı ile donatılmış ve soluma yoluyla zararlı olarak sınıflandırılan madde ve karışımlar içeren aerosoller ve konteynerler. ç) Kütle halindeki metaller, alaşımlar, polimer içeren karışımlar, elastomer içeren karışımlar. d) Ek-1’in 2.1 numaralı başlığında belirtilen, patlayıcı veya piroteknik bir etki elde etme amacıyla piyasaya arz edilen patlayıcılar. Alternatif kimyasal ad kullanmaya dair taleplerMADDE 26 – (1) Maddenin veya karışımın imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcısı, söz konusu maddenin ek-1’in birinci bölümünde belirtilen kriterleri karşıladığını ve maddenin kimliğinin etiket üzerinde veya güvenlik bilgi formunda yer almasının kendi fikri mülkiyet haklarının açıklanması bakımından sakıncalı olabilecek gizli bilgileri içerdiğini düşünüyorsa, söz konusu maddeyi en önemli fonksiyonel kimyasal grup adı veya alternatif bir ad ile kullanmak için İlgili Kuruluşa talepte bulunabilir. (2) Birinci fıkrada bahsedilen tüm talepler, Yetkili Merciinin internet sayfasında bulunan formata uygun olarak İlgili Kuruluşa iletilir. (3) İlgili Kuruluş, gerekli olması halinde, imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcıdan ilave bilgi talep edebilir. İlgili Kuruluşun talebi almasından ve ilave bilgi istemesinden itibaren altı haftalık bir süre içinde görüş bildirmemesi halinde, talep edilen kimyasal ad kullanılır. (4) İlgili Kuruluşun talebi kabul etmemesi durumunda, imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcı Yetkili Mercie itirazda bulunabilir. (5) İlgili Kuruluş, üçüncü ve dördüncü fıkralarda yer alan hükümler uyarınca yapılan talebin sonucunu Yetkili Mercie bildirecek ve imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcı tarafından kendisine sunulmuş olan bilgileri Yetkili Mercie sağlar. (6) Yeni bir bilginin; kullanılan alternatif kimyasal adın, işyerinde alınması gereken sağlık ve güvenlik önlemleri ve karışımla işlem yapmaya dair risklerin kontrol edilmesi için yeterli olmadığını göstermesi halinde, İlgili Kuruluş söz konusu alternatif kimyasal adın kullanılmasına dair vermiş olduğu kararı gözden geçirir. İlgili Kuruluş, kararını geri alabilir veya başka alternatif kimyasal adın kullanılmasına izin verebilir. İlgili Kuruluşun kararı iptal ettiği veya tadil ettiği tarihten itibaren dört hafta içerisinde kararını gerekçeleri ile birlikte Yetkili Mercie bildirir. (7) Karışım içinde yer alan ve alternatif bir ad kullanılmasına izin verilmiş olan maddeye ait sınıflandırmanın, ek-1’in 1.4.1 numaralı başlığında yer alan kriterleri karşılamaması halinde, söz konusu karışım içindeki maddenin tedarikçisi, 20 nci madde uyarınca etiket ve güvenlik bilgi formunda maddeye ait kimliği kullanır ve alternatif kimyasal adı kullanamaz. (8) İmalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcı belirlediği, İlgili Kuruluşun onayladığı alternatif ismi altı yıllık bir süre boyunca etiket ve güvenlik bilgi formlarında kullanabilir. İlgili Kuruluş karışım içerisinde veya eşya içerisinde bulunan maddelere ilişkin mevcut bilgilerden ek-10’un birinci ve ikinci bölümlerinde belirtilen bilgileri, internet üzerinden ücretsiz olarak kamunun erişimine açabilir. (9) İmalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcı, birinci ve ikinci fıkralara uygun olarak sunduğu alternatif ad kullanma talep dosyası için Yetkili Merciin internet sitesinde yayımlanan ücreti ilgili kuruluşa öder. Etiket üzerindeki ilave bilgilerMADDE 27 – (1) Zararlı olarak sınıflandırılan maddenin veya karışımın ek-2’nin birinci bölümünün 1.1 ve 1.2 numaralı başlıklarında yer alan fiziksel veya insan sağlığına zararlı özellik gösterdiği durumlarda, ilgili zararlılık ifadeleri, etiket üzerindeki ilave bilgilere ayrılan bölümde yer alır. Zararlılık ifadelerinin, ek-2’nin birinci bölümünün 1.1 ve 1.2 numaralı başlıklarına ve ek-3’ün ikinci bölümüne uygun şekilde olması zorunludur. Maddenin ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alması halinde, maddeye ilişkin ilave zararlılık ifadeleri etiket üzerindeki ilave bilgiler bölümünde yer alır. (2) Zararlı olarak sınıflandırılan bir maddenin veya karışımın Bitki Koruma Ürünlerinin Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik kapsamına girmesi halinde, etiket üzerindeki ilave bilgiler bölümünde ek-2’nin dördüncü bölümü ve ek-3’ün üçüncü bölümüne uygun bir ifade yer alır. (3) Tedarikçi, söz konusu bilgilerin 19 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinden (f) bendine kadar yer alan etiket bilgilerinin tanımlanmasını zorlaştırmaması, daha fazla detay sağlaması ve etiket bilgileriyle çelişmemesi veya bunlar hakkında şüpheye yol açmaması şartıyla, etiket üzerinde ilave bilgiler için ayrılan bölümde birinci ve ikinci fıkrada belirtilenlerden farklı ilave bilgilere yer verebilir. (4) “Toksik değildir”, “Zararsızdır”, “Kirletici değildir”, “Ekolojiktir” gibi maddenin veya karışımın zararlı olmadığını göstermeyi amaçlayan veya ilgili sınıflandırmalarla tutarsızlık gösterebilecek diğer ifadeler, bu Yönetmelik kapsamındaki herhangi bir maddenin veya karışımın etiketi veya ambalajı üzerinde yer alamaz. (5) Karışımın, zararlı olarak sınıflandırılan herhangi bir madde içermesi halinde, ek-2’nin ikinci bölümünde yer alan hükümler doğrultusunda etiketlenir. Zararlılık ifadeleri, ek-3’ün üçüncü bölümü uyarınca düzenlenir ve etiketin ilave bilgiler için ayrılan bölümünde yer alır. Etikette ayrıca, 20 nci maddede belirtilen karışımın kimliği ve karışımın tedarikçisinin adı, adresi ve telefon numarası da bulunur. Zararlılık işaretleri için öncelik ilkeleriMADDE 28 – (1) Maddenin veya karışımın sınıflandırılması sonucunda etiket üzerinde birden fazla zararlılık işaretleri kullanılması gerektiğinde, gerekli olan zararlılık işaretleri sayısının azaltılmasına yönelik aşağıda belirtilen öncelik ilkeleri geçerlidir: a) “GHS01” zararlılık işaretinin olması halinde, “GHS02” ve “GHS03” zararlılık işaretinin kullanılması, bu zararlılık işaretlerinin birden fazlasının kullanılmasının mecburi olduğu durumlar haricinde, isteğe bağlıdır. b) “GHS06” zararlılık işaretinin olması halinde, “GHS07” zararlılık işaretinin kullanılmasına gerek yoktur. c) “GHS05” zararlılık işaretinin olması halinde, deri ve göz tahrişi için “GHS07” zararlılık işaretinin kullanılmasına gerek yoktur. ç) “GHS08” zararlılık işaretinin solunum hassasiyeti için geçerli olması halinde, deri hassasiyeti ve deri ve göz tahrişi için “GHS07” zararlılık işaretinin kullanılmasına gerek yoktur. d) Zararlılık işareti “GHS02” veya “GHS06” uygulanıyorsa “GHS04” ün uygulaması olmayabilir. (2) Maddeye veya karışıma ilişkin zararlılık sınıflandırması sonucunda, aynı zararlılık sınıfına ait birden fazla zararlılık işaretinin olması durumunda, etikette söz konusu her bir zararlılık sınıfındaki en ciddi zararlılık kategorisine karşılık gelen zararlılık işareti yer alır. (3) Ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alan ve aynı zamanda Üçüncü Bölüm gereğince sınıflandırılmaya tabi olan maddeler için, etikette söz konusu her bir zararlılık sınıfındaki en ciddi zararlılık kategorisine karşılık gelen zararlılık işareti yer alır. Zararlılık ifadeleri için öncelik ilkeleriMADDE 29 – (1) Maddenin veya karışımın birden fazla zararlılık sınıfında veya bir zararlılık sınıfının birden fazla farklılaşma ile sınıflandırılması halinde, belirgin tekrarlar veya fazlalıklar olmadığı sürece, sınıflandırmaya ait tüm zararlılık ifadeleri etiket üzerinde yer alır. Önlem ifadeleri için öncelik ilkeleriMADDE 30 – (1) Madde, karışım veya ambalaja ilişkin seçilen önlem ifadelerinden açık bir şekilde fazla veya gereksiz olanlar etikette yer almaz. (2) Halka arz edilen madde veya karışımın ve ilgili ambalajın bertarafına ilişkin bir önlem ifadesi, 24 üncü maddede aksi belirtilmedikçe etikette yer alır. Maddenin veya karışımın veya ambalajın bertarafının insan sağlığına veya çevreye yönelik herhangi bir zarar oluşturmadığı açık ve net olan durumlarda, bertarafa yönelik bir önlem ifadesi şartı aranmaz. (3) Zararların ciddiyetini ve niteliğini belirtmek için gerekli olmadığı sürece, etiket üzerinde altıdan fazla önlem ifadesi yer almaz. Etiketleme ve ambalajlama koşullarından istisnalarMADDE 31 – (1) Piyasaya arz edilen maddenin veya karışımın ambalajının, 33 üncü maddede yer alan etiketleme kurallarını karşılayamayacak bir formda, şekilde veya küçüklükte olması halinde, etiket bilgileri 19 uncu maddenin ikinci fıkrasına uygun olarak, ek-1’in birinci bölümünün 1.5.1 numaralı başlığına göre sağlanır. (2) Etiket bilgilerinin tamamının birinci fıkrada belirtilen şekilde sağlanamaması halinde, söz konusu etiket bilgileri ek-1’in birinci bölümünün 1.5.2 numaralı başlığı hükümlerine uygun şekilde azaltılabilir. (3) Halka ambalajsız olarak sunulan ek-2’nin beşinci bölümünde belirtilen zararlı madde veya karışım ile birlikte 19 uncu maddede belirtilen etiket bilgilerinin bir kopyası verilir. Etiket bilgilerinin güncellenmesiMADDE 32 – (1) Maddenin veya karışımın sınıflandırılması ve etiketlenmesine ilişkin zararlılık sınıfında değişikliğin olduğu ve bu zararların daha ciddi olduğu veya 27 nci madde kapsamında yeni ilave etiket bilgilerini gerektirdiği durumlarda tedarikçi, değişikliğin niteliğini insan sağlığının ve çevrenin korunması bakımından dikkate alarak, etiketin geciktirilmeden güncellenmesini sağlar. Tedarikçiler, yapılan değişikliklerin vakit geçirilmeksizin eksiksiz bir şekilde etikette yer alması için 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (ğ) bendi uyarınca birbirileri ile işbirliği yapar. (2) Tedarikçi, birinci fıkrada belirtilen değişiklikler haricinde etikette değişiklikler yapılması gerektiğinde, etiketin 18 ay içinde güncellenmesini sağlar. (3) Tedarikçi, Bitki Koruma Ürünlerinin Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik ile Biyosidal Ürünler Yönetmeliği kapsamındaki bir maddenin veya karışımın etiketlerini aynı yönetmelikleri de dikkate alarak günceller. Etiketlemeye dair genel kurallarMADDE 33 – (1) Etiket, ambalaj normal konumdayken üzerindeki bilgiler yatay olarak okunabilecek şekilde ambalajın bir veya birkaç yüzeyine sıkıca yapıştırılır. (2) Etiketin rengi ve sunumu, zararlılık işaretlerinin net olarak görünebileceği şekilde olur. (3) 19 uncu maddenin birinci fıkrasında yer alan etiket bilgileri açık ve silinemez biçimde yazılır. Bunlar arka plandan net şekilde görülebilecek ve kolaylıkla okunabilecek boyut ve aralıkta olur. (4) Zararlılık işaretinin şekli, rengi ve büyüklüğü ve ayrıca etiketin boyutları, ek-1’in birinci bölümünün 1.2.1 numaralı başlığında belirtildiği şekilde olur. (5) 19 uncu maddenin birinci fıkrasında yer alan etiket bilgileri ambalaj üzerinde açıkça yer alıyorsa, ayrıca etiket yapıştırılması gerekmez. Bu gibi durumlarda, bu Bölümde yer alan ve etiketler için geçerli olan şartlar, ambalaj üzerinde gösterilen bilgiler üzerinde uygulanır. Etiket üzerindeki bilgilerin konumuMADDE 34 – (1) Zararlılık işaretleri, zararlılık ifadeleri, önlem ifadeleri ve uyarı kelimesi etiket üzerinde bir arada bulunur. (2) Tedarikçi, etiket üzerindeki zararlılık ifadelerinin ve önlem ifadelerinin sırasına karar verebilir. Ancak dördüncü fıkra hükümlerine tabi olarak tüm zararlılık ifadeleri ve önlem ifadeleri, etiket üzerinde dil bazında gruplandırılır. (3) İkinci fıkrada belirtilen zararlılık ifadesi grupları ve önlem ifadesi grupları, etiket üzerinde dil bazında birlikte yer alır. (4) İlave bilgiler, 27 nci maddede belirtilen ilave bilgiler bölümünde ve 19 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinden (f) bendine kadar belirtilen diğer etiket bilgileri ile bir arada etiket üzerinde yer alır. (5) Renkler, zararlılık işaretlerinde kullanılmalarına ek olarak, özel etiketleme şartlarının uygulanması için etiketin diğer alanlarında da kullanılabilir. (6) Diğer mevzuatta öngörülen şartlardan kaynaklanan etiket bilgileri, 27 nci maddede belirtilen ilave bilgiler bölümünde yer alır. Dış ambalajın, iç ambalajın ve tekli ambalajın etiketlenmesine dair özel kurallarMADDE 35 – (1) Bir ambalaj, ara ambalaj ile birlikte dış ve iç ambalajdan oluşması ve dış ambalajın tehlikeli malların taşınmasına dair kurallar uyarınca etiketleme şartlarını karşılaması durumunda, ara ve iç ambalaj bu Yönetmelik hükümleri uyarınca etiketlenir. Dış ambalaj da ayrıca bu Yönetmelik hükümleri uyarınca etiketlenebilir. Bu Yönetmelik hükümlerine göre gerekli bulunan zararlılık işaretlerinin, tehlikeli malların taşınmasına dair kurallarda yer alan aynı zararlılığa ilişkin olması halinde, söz konusu zararlılık işaretinin dış ambalaj üzerinde yer almasına gerek yoktur. (2) Dış ambalajın tehlikeli malların taşınmasına dair kurallar uyarınca etiketleme hükümlerini karşılaması gerekmediğinde, dış ambalaj, iç ambalaj ve ara ambalaj bu Yönetmelik hükümleri uyarınca etiketlenir. Dış ambalajın, iç ya da ara ambalajların net şekilde görünmesine izin vermesi halinde, dış ambalajın etiketlenmesi gerekmez. (3) Tehlikeli malların taşınmasına dair kurallar uyarınca etiketleme hükümlerini karşılayan tekli ambalajlar, hem bu Yönetmelik hükümleri hem de tehlikeli malların taşınmasına dair kurallar uyarınca etiketlenir. Bu Yönetmelik hükümlerine göre gerekli bulunan zararlılık işaretlerinin, tehlikeli malların taşınmasına dair kurallarda yer alan aynı zararlılığa ilişkin olması halinde, söz konusu zararlılık işaretinin dış ambalaj üzerinde yer almasına gerek yoktur. BEŞİNCİ BÖLÜMAmbalajlamaAmbalajlama şartlarıMADDE 36 – (1) Zararlı maddeyi veya karışımı içeren ambalajlar aşağıdaki koşulları sağlar: a) Ambalaj, daha özel güvenlik aksamının öngörüldüğü durumlar haricinde, içindekileri dışarıya sızdırmayacak şekilde tasarımlanır ve üretilir. b) Ambalajı ve kapatma aksamını oluşturan malzemeler, ambalajın içindekilerin neden olacağı hasarlara karşı hassas veya içindekiler ile birlikte zararlı bileşikler oluşturmaya yatkın olamaz. c) Ambalaj ve kapatma aksamı, elleçlemenin normal şiddetini ve yükünü güvenli bir şekilde karşılayacak ve gevşemeyecek şekilde sağlam ve dayanıklı olur. ç) Değiştirilebilir kapatma aksamı ile donatılmış olan ambalajlar, içindekiler dışarıya çıkmadan yeniden kapatılabilecek şekilde tasarımlanır. (2) Halka sunulan veya satılan zararlı maddeleri veya karışımları içeren ambalajlara ilişkin hükümler aşağıda belirtilmiştir: a) Çocukların merakını cezbedecek veya uyandıracak veya tüketicileri yanlış yönlendirecek şekilde ve tıbbi ürünlerde, kozmetik ürünlerde, gıda veya hayvan yemlerinde kullanılan sunuş ve tasarım özellikleriyle karışıklığa yol açarak tüketicileri yanlış yönlendirebilecek şekilde olamaz. b) Ek-2’nin üçüncü bölümünün 3.1.1 numaralı başlığında yer alan koşulları sağlayan madde veya karışım içeriyorsa, ek-2’nin üçüncü bölümünün 3.1.2, 3.1.3 ve 3.1.4 numaralı başlıklarına uygun olarak çocukların açmasına dayanıklı kapatma aksamı ile donatılır. c) Ek-2’nin üçüncü bölümünün 3.2.1 numaralı başlığında yer alan koşulları karşılayan madde veya karışım içeriyorsa, ek-2’nin üçüncü bölümünün 3.2.2 numaralı başlığına uygun olarak dokunsal tehlike uyarıları ile donatılır. (3) Maddenin ve karışımın ambalajının, tehlikeli malların demiryolu, karayolu, havayolu, iç sular veya deniz yoluyla taşınmasına ilişkin kurallara uygun olması durumunda, birinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen koşullara uygun olduğu kabul edilir. ALTINCI BÖLÜMMaddelerin Sınıflandırılmasının ve Etiketlenmesinin Uyumlaştırılması veUyumlaştırılmış Sınıflandırma ve EtiketlemeEnvanterinin OluşturulmasıMaddelerin sınıflandırılmasının ve etiketlenmesinin uyumlaştırılmasıMADDE 37 – (1) Ek-1’de belirtilen kriterlerden aşağıda yer alan kriterleri karşılayan madde, 38 inci maddeye uygun olarak uyumlaştırılmış sınıflandırma ve etiketlemeye tabi olur: a) Ek-1’in üçüncü bölümünün 3.4 numaralı başlığında belirtilen solunum yolu hassasiyeti, kategori 1. b) Ek-1’in üçüncü bölümünün 3.5 numaralı başlığında belirtilen eşey hücre mutajenitesi, kategori 1A, 1B veya kategori 2. c) Ek-1’in üçüncü bölümünün 3.6 numaralı başlığında belirtilen kanserojen, kategori 1A, 1B veya kategori 2. ç) Ek-1’in üçüncü bölümünün 3.7 numaralı başlığında belirtilen üreme sistemine toksik, kategori 1A, 1B veya kategori 2. (2) Bitki Koruma Ürünlerinin Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik ile Biyosidal Ürünler Yönetmeliği kapsamındaki etkin madde, uyumlaştırılmış sınıflandırma ve etiketlemeye tabi olur. Bu gibi maddeler için 38 inci maddenin birinci, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralarında belirtilen usuller uygulanır. (3) Birinci fıkrada belirtilen kriterlerden farklı olarak değişik zararlılık sınıflarına veya farklılaşmalara ilişkin kriterleri karşılayan ve ikinci fıkra kapsamına girmeyen maddenin uyumlaştırılmış sınıflandırılması ve etiketlenmesi, bir ihtiyacın var olduğuna dair gerekçe gösterilmesi şartıyla, 38 inci maddede belirtilen usullere uygun olarak durum bazında ek-6’ya eklenebilir. Maddelerin sınıflandırılması ve etiketlenmesinin uyumlaştırılmasına ilişkin usullerMADDE 38 – (1) İlgili kuruluş, maddelerin uyumlaştırılmış sınıflandırılması ve etiketlenmesine ve uygunsa özel konsantrasyon sınır değerlerine veya M-katsayılarına veya bunların revizyonuna ilişkin bir teklifi Yetkili Mercie sunabilir. Teklif, ek-6’nın ikinci bölümünde yer alan formata uygun olarak ve ek-6’nın birinci bölümünde yer alan ilgili bilgileri içerir. (2) Maddenin imalatçısı, ithalatçısı veya alt kullanıcısı, maddenin zararlılık sınıflarına veya farklılaşmaya ilişkin ek-6’nın üçüncü bölümünde herhangi bir giriş olmaması şartıyla, söz konusu maddenin uyumlaştırılmış sınıflandırılması ve etiketlemesine ve uygunsa özel konsantrasyon sınır değerlerine veya M-katsayılarına dair Yetkili Mercie bir teklif sunabilir. Teklif, ek-11’e uygun olarak, ek-6’nın birinci bölümünde belirtilen ilgili bilgileri içerecek şekilde Yetkili Merciin internet sayfasında yer alan format aracılığıyla iletilir. (3) İmalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcının teklifinin 37 nci maddenin üçüncü fıkrasına uygun olarak uyumlaştırılmış sınıflandırma ve etiketlemeye ilişkin olması durumunda, teklif sunulurken, Yetkili Merciin internet sitesinde her yıl yayınlanan, döner sermaye işletmesinde uygulanacak birim fiyat listesinde belirtilen ücret ödenir. (4) Yetkili Merci birinci ve ikinci fıkralara uygun olarak sunulmuş olan teklifi alındığı tarihten itibaren 18 ay içinde, ilgili taraflara yorumda bulunma olanağı tanıyarak bir görüş oluşturur. (5) Yetkili Merci, söz konusu maddeye ilişkin sınıflandırma ve etiketlemenin uyumlaştırılmasını uygun bulması durumunda, vakit geçirmeksizin, söz konusu maddenin ilgili sınıflandırma ve etiketleme bilgileri ve uygunsa özel konsantrasyon sınır değerleri veya M-katsayıları ile birlikte ek-6’nın üçüncü bölümünün 3.1 numaralı tablosuna dahil edilmesine ilişkin bir karar alır. İlgili giriş, aynı koşullarda ek-6’nın üçüncü bölümünün 3.2 numaralı tablosuna da eklenir. (6) Ek-6’nın üçüncü bölümünde yer alan bir maddenin uyumlaştırılmış sınıflandırma ve etiketleme bilgilerinde değişikliğe yol açacak yeni bilgilere sahip imalatçı, ithalatçı ve alt kullanıcı, Yetkili Mercie ikinci fıkraya uygun olarak bir teklif sunar. Uyumlaştırılmış sınıflandırma ve etiketlemeye ilişkin görüş ve kararların içerikleri ve bilgilerin erişilebilirliğiMADDE 39 – (1) 38 inci maddenin dördüncü fıkrasına göre oluşturulan görüşlerde ve aynı maddenin beşinci fıkrasına göre alınan kararlarda, her bir madde için en az aşağıdakiler belirtilir: a) Maddenin kimliği; 1) IUPAC terminolojisindeki ad/adlar veya diğer uluslararası kimyasal adlar. 2) Genel ad, ticari ad, kısaltma. 3) Varsa EINECS veya ELINCS numarası. 4) Varsa CAS adı ve CAS numarası. 5) Varsa diğer kimlik kodu. 6) Varsa SMILES gösterimi dahil olmak üzere moleküler ve yapısal formülü. 7) Varsa optik faaliyet ve tipik izomer oranı hakkında bilgi. 8) Moleküler ağırlık veya moleküler ağırlık aralığı. 9) Saflık derecesi (%). 10) İzomerleri ve yan ürünleri de dahil olmak üzere, safsızlıkların yapısı. 11) Önemli safsızlıkların yüzdesi. 12) Kararlaştırıcı veya engelleyici gibi her bir katkı maddesinin yapısı ve ppm veya yüzde olarak büyüklük sırası. b) Gerekçeleriyle birlikte, 37 nci maddeye uygun olarak maddenin sınıflandırması. c) Uygun olduğunda, özel konsantrasyon sınır değerleri veya M-katsayıları. ç) Maddenin, 19 uncu maddenin birinci fıkrası (ç), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen etiket bilgileri ile birlikte 27 nci maddenin birinci fıkrasına uygun olarak belirlenmiş ilave zararlılık ifadeleri. d) Gerektiğinde, zararlı maddeyi içeren karışımların veya safsızlık, katkı maddesi ve bileşen olarak tanımlanmış zararlı maddeleri içeren maddelerin sağlık ve çevresel zararlılık değerlendirmesine olanak sağlayacak diğer veriler. (2) 38 inci maddenin dördüncü fıkrasına göre oluşturulan görüşün ve aynı maddenin beşinci fıkrasına göre alınan kararın kamuya açıklanması halinde, ek-10’un üçüncü bölümünde yer alan hükümler uygulanır. Sınıflandırma ve etiketleme envanteriMADDE 40 – (1) 41 inci, 42 nci ve 43 üncü maddelerde yer alan sınıflandırma ve etiketleme envanterine ilişkin hükümler aşağıdakilere uygulanır: a) Ek-8’in 1, 2, 3 ve 4 numaralı başlıklarında belirtilen maddeler. b) Zararlı olarak sınıflandırılan ve kendi halinde veya bu Yönetmelikte belirtilen konsantrasyon sınır değerlerinin üzerinde, karışımın zararlı olarak sınıflandırılmasına neden olan ve karışım içinde piyasaya arz edilen 2 nci maddede belirtilen maddeler. Bildirimde bulunma yükümlülüğüMADDE 41 – (1) 40 ıncı maddede belirtilen maddeleri piyasaya arz eden imalatçı veya ithalatçı veya imalatçı veya ithalatçı grupları 43 üncü maddede ayrıntıları verilen envantere maddenin dâhil edilmesi için aşağıdaki bilgileri, Yetkili Mercie internet sayfasında yer alan formatta sunar: a) Madde için bireysel bildirimde bulunulması halinde piyasaya arz etmekten sorumlu bildirimde bulunanın veya ortak bildirimde bulunulması halinde her bir ithalatçı veya imalatçının; 1) Adı, adresi, telefon numarası, faks numarası ve e-posta adresi. 2) Temas kişisi. 3) Üretim yerinin adresi. b) 39 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde ayrıntıları verilen maddenin kimliği. c) 15 inci maddeye uygun olarak maddenin sınıflandırması. ç) Maddenin, bazı zararlılık sınıflarına veya farklılaşmalara göre sınıflandırılamaması durumunda, bu durumun sınıflandırmaya dair veri yokluğundan, verilerin sonuca ulaştırıcı nitelikte olmamasından veya sonuca ulaştırıcı nitelikte olup yetersiz olmasından kaynaklanıp kaynaklanmadığına ilişkin bilgi. d) Uygun durumda, 12 nci maddeye göre özel konsantrasyon sınır değerleri veya M-katsayıları ile birlikte ek-11’in ilgili bölümlerine uygun gerekçeler. e) Maddeye ilişkin 19 uncu maddenin birinci fıkrası (ç), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen etiketleme bilgileri ile birlikte maddenin, 27 nci maddeye uygun olarak belirlenmiş ilave zararlılık ifadesi. (2) 17 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen gözden geçirme işlemine uygun olarak maddenin sınıflandırmasının ve etiketlemesinin değiştirilmesine karar verilmiş ise bildirimde bulunan birinci fıkrada yer alan bilgileri güncelleyerek Yetkili Mercie bildirir. (3) Maddelerin piyasaya arz edilmelerini takip eden bir ay içinde, birinci fıkraya uygun olarak bildirimde bulunulur. (4) Kendi halinde veya karışım içinde maddelerin ithal edilmesi durumunda, ithalatçı birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda belirtilen hükümleri, yükümlülük kendisinde olmak üzere, yurtdışında yerleşik gerçek veya tüzel kişilerin bir akitle belirlediği Türkiye’de yerleşik temsilcileri aracılığı ile de yerine getirebilir. Mutabık kalınan kayıtlarMADDE 42 – (1) Aynı madde için 41 inci maddenin birinci fıkrasına göre yapılan bildirim hakkında 43 üncü maddenin birinci fıkrasında belirtilen envanterde farklı girişlerin bulunması halinde, bildirimde bulunanlar Yetkili Mercie bu konuda yazılı olarak bilgi verir. Sınıflandırma ve etiketleme envanterinin oluşturulması ve güncellenmesiMADDE 43 – (1) Yetkili Merci, veri tabanı şeklinde bir sınıflandırma ve etiketleme envanteri oluşturur ve sürekliliğini sağlar. (2) Envanter içinde yer alan bilgilerden, ek-10’un birinci bölümünde belirtilen bilgiler halkın erişimine açılabilir. (3) Yetkili Merci, 41 inci maddenin ikinci fıkrasına veya 42 nci maddeye göre güncellenmiş bilgiler aldığında, envanteri günceller. YEDİNCİ BÖLÜMİşbirliği ve Yardım MasasıYetkili Merci ve ilgili kuruluş arasındaki işbirliğiMADDE 44 – (1) Yetkili Merci ve ilgili kuruluş, bu Yönetmelik kapsamındaki görevlerin yerine getirilmesinde birbirleri ile işbirliği yapar ve gerekli desteği verir. Yardım masasıMADDE 45 – (1) Yetkili Merci, bu Yönetmelik kapsamındaki ilgili sorumluluklara ve yükümlülüklere dair imalatçılara, ithalatçılara, dağıtıcılara, alt kullanıcılara, eşya üreticilerine ve diğer tüm ilgili taraflara tavsiyelerde bulunmak için ulusal yardım masası kurar. YaptırımMADDE 46 – (1) İlgili kuruluş, madde ve karışımların bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sınıflandırılmadan, etiketlenmeden, bildirimi yapılmadan ve ambalajlanmadan piyasaya arz edilmesi halinde 3 üncü maddede yer alan mevzuat çerçevesinde gerekli yaptırımları uygular. DenetimMADDE 47 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine ilişkin denetimler ilgili kuruluş tarafından kendi mevzuatı çerçevesinde gerçekleştirilir. SEKİZİNCİ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerReklamMADDE 48 – (1) 6/3/2011 tarihli ve 27866 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mesafeli Sözleşmelere Dair Yönetmelik hükümlerine halel getirmeksizin, zararlı olarak sınıflandırılan bir maddeye ilişkin reklamlarda, ilgili zararlılık sınıfları veya zararlılık kategorileri belirtilir. (2) Halkın, zararlı olarak sınıflandırılan veya 27 nci maddenin beşinci fıkrası kapsamına giren karışımların etiketinde yer alan bilgileri bilmeden, satış sözleşmesi yapılmasına olanak sağlayan reklamlarda, etikette belirtilen zararlılık sınıfından söz edilmesi zorunludur. Bilgilerin ve bilgi taleplerinin muhafazasına dair yükümlülükMADDE 49 – (1) Tedarikçi, bu Yönetmelik kapsamında sınıflandırma ve etiketleme amacıyla kullandığı tüm bilgileri toplar ve söz konusu madde veya karışımı son tedarik ettiği tarihten itibaren en az on yıl boyunca erişime hazır halde tutar. (2) Tedarikçinin faaliyetlerine son vermesi veya faaliyetlerinin bir kısmını veya tamamını üçüncü bir tarafa devretmesi halinde, tedarikçinin söz konusu madde veya karışımın piyasaya arz edilmesine ilişkin üstlendiği veya kabul ettiği sorumlulukları devralan taraf, birinci fıkrada belirtilen yükümlülükleri tedarikçinin yerine üstlenir. (3) Yetkili Merci, tedarikçiden birinci fıkrada belirtilen bilgileri kendisine sunmasını talep edebilir. Söz konusu bilgiler 41 inci madde gereği yapılan bildirimin parçası olarak Yetkili Mercie sunulmuş ise Yetkili Merci bu bilgileri kullanır ve ilgili kuruluş bu bilgileri Yetkili Merciden talep edebilir. Koruma hükmüMADDE 50 – (1) İlgili kuruluş, bu Yönetmeliğin tüm koşulları yerine getirilse bile, madde veya karışımın sınıflandırma, etiketleme veya ambalajlamadan kaynaklanan nedenlerle insan sağlığı ve çevre için ciddi risk oluşturduğuna dair haklı sebepleri varsa uygun olan geçici önlemleri alabilir. Böyle bir durumda ilgili kuruluş, Yetkili Mercii 15 gün içerisinde haberdar eder ve verdiği kararın nedenlerini bildirir. Yürürlükten kaldırılan yönetmelikMADDE 51 – (1) 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. Geçici hükümlerGEÇİCİ MADDE 1 – (1) Maddeler 1/6/2015 tarihine, karışımlar 1/6/2016 tarihine kadar Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmeliğin hükümlerine göre sınıflandırılır, etiketlenir ve ambalajlanır. (2) Maddeler 1/6/2015 tarihine, karışımlar 1/6/2016 tarihine kadar, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak da sınıflandırılabilir, etiketlenebilir ve ambalajlanabilir. Bu durumda Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmeliğin etiketleme ve ambalajlama hükümleri uygulanmaz. (3) Maddeler, 1/6/2015 tarihinden 1/6/2016 tarihine kadar, hem Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre hem de bu Yönetmelik hükümlerine göre sınıflandırılır. Bu durumda maddeler bu Yönetmelik hükümlerine göre etiketlenir ve ambalajlanır. (4) Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre sınıflandırılan, etiketlenen ve ambalajlanan ve 1/6/2015 tarihinden önce piyasaya arz edilen maddelerin, 1/1/2017 tarihine kadar bu Yönetmelik hükümlerine göre yeniden etiketlenmesi ve ambalajlanması gerekmez. Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre sınıflandırılan, etiketlenen ve ambalajlanan ve 1/6/2016 tarihinden önce piyasaya arz edilen karışımların, 1/6/2018 tarihine kadar bu Yönetmelik hükümlerine göre yeniden etiketlenmesi ve ambalajlanması gerekmez. (5) Maddenin 1/6/2015 tarihinden, karışımın 1/6/2016 tarihinden önce Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre sınıflandırılmış olması halinde, imalatçı, ithalatçı veya alt kullanıcılar, madde veya karışımın sınıflandırmasını ek-7’de yer alan çevrim tablosunu kullanarak değiştirebilir. (6) 41 inci, 42 nci ve 43 üncü maddelerde yer alan sınıflandırma ve etiketleme envanterine ilişkin hükümler, Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarların Sınıflandırılması, Ambalajlanması ve Etiketlenmesi Hakkında Yönetmelikte belirtilen konsantrasyon sınır değerlerinin üzerinde, karışımın zararlı olarak sınıflandırılmasına neden olan ve karışım içinde piyasaya arz edilen bu Yönetmeliğin kapsamındaki maddelere uygulanır. (7) 1/6/2015 tarihinden önce piyasaya arz edilen maddeler için, 41 inci madde hükümlerine göre 1/6/2014 ile 1/6/2015 tarihleri arasında bildirimde bulunulur. YürürlükMADDE 52 – (1) Bu Yönetmeliğin; a) 41 inci maddesinin üçüncü fıkrası 1/6/2015 tarihinde, b) 51 inci maddesi 1/6/2016 tarihinde, c) Diğer hükümleri yayımı tarihinde, yürürlüğe girer. YürütmeMADDE 53 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı, Sağlık Bakanı ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı birlikte yürütür. Ekleri için tıklayınız.
MADDELERİN VE KARIŞIMLARIN FİZİKO-KİMYASAL, TOKSİKOLOJİK VE EKOTOKSİKOLOJİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİNDE UYGULANACAK TEST YÖNTEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK
11 Aralık 2013 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28848 (2. Mükerrer)YÖNETMELİK Çevre ve Şehircilik Bakanlığından: MADDELERİN VE KARIŞIMLARIN FİZİKO-KİMYASAL, TOKSİKOLOJİK VE EKOTOKSİKOLOJİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİNDE UYGULANACAK TEST YÖNTEMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİKAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, maddelerin ve karışımların içsel özelliklerinden kaynaklanan fiziko-kimyasal, toksikolojik ve ekotoksikolojik özelliklerinin belirlenmesi için madde veya karışım üzerinde yapılacak testlere ilişkin idari ve teknik usul ve esasları düzenlemektir. KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; maddenin ve karışımların içsel özelliklerine ilişkin, Maddelerin ve Karışımların Sınıflandırılması, Etiketlenmesi ve Ambalajlanması Hakkında Yönetmeliğin ek-9’unda yer alan bilgilerin elde edilmesinde kullanılan testleri kapsar. DayanakMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; a) 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununa ve 4/7/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak, b) 31/5/2008 tarihli Avrupa Birliği Resmî Gazetesi’nde yayımlanan 440/2008 sayılı Test Yöntemleri Hakkındaki Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyi Tüzüğü hükümlerine paralel olarak, hazırlanmıştır. TanımlarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında; a) Karışım: İki veya daha fazla maddenin kimyasal özelliklerini kaybetmeden bir araya gelmesi veya çözeltisi oluşturmasını, b) Madde: Doğal halde bulunan veya bir üretim sonucu elde edilen, içindeki, kararlılığını sağlamak üzere kullanılan katkı maddeleri ile üretim işleminden kaynaklanan safsızlıklar dahil, fakat yine içindeki, kararlılığını ve yapısını etkilemeden uzaklaştırılabilen çözücüler hariç, kimyasal elementleri ve bunların bileşiklerini, ifade eder. Maddelerin ve karışımların test edilmesiMADDE 5 – (1) Maddelerin ve karışımların içsel özelliklerinden kaynaklanan fiziko-kimyasal özelliklerinin belirlenmesinde bu Yönetmeliğin ek-1’inin A bölümünde yer alan test yöntemleri kullanılır. (2) Maddelerin ve karışımların içsel özelliklerinden kaynaklanan toksikolojik özelliklerinin belirlenmesinde bu Yönetmeliğin ek-1’inin B bölümünde yer alan test yöntemleri kullanılır. (3) Maddelerin ve karışımların içsel özelliklerinden kaynaklanan ekotoksikolojik özelliklerinin belirlenmesinde bu Yönetmeliğin ek-1’inin C bölümünde yer alan test yöntemleri kullanılır. YürürlükMADDE 6 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer. YürütmeMADDE 7 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür. Ek-1 BÖLÜM A FİZİKO-KİMYASAL ÖZELLİKLERİN BELİRLENMESİNDE KULLANILAN YÖNTEMLER A.1 ERİME/DONMA SICAKLIĞI A.2 KAYNAMA SICAKLIĞI A.3 BAĞIL YOĞUNLUK A.4 BUHAR BASINCI A.5 YÜZEY GERİLİMİ A.6 SUDA ÇÖZÜNÜRLÜK A.7 DAĞILMA KATSAYISI A.8 PARLAMA NOKTASI A.9 ALEVLENİRLİK (KATILAR) A.10 ALEVLENİRLİK(GAZLAR) A.11 ALEVLENİRLİK (SU İLE TEMASLA) A.12 KATI VE SIVILARIN PİROFORİK ÖZELLİKLERİ A.13/14 PATLAYICI ÖZELLİKLER A.15 KENDİLİĞİNDEN TUTUŞMA SICAKLIĞI (SIVILAR VE GAZLAR) A.16 KATILAR İÇİN BAĞIL KENDİLİĞİNDEN TUTUŞMA SICAKLIĞI A.17 OKSİTLEYİCİ ÖZELLİKLER (KATILAR) A.18 POLİMERLERDE SAYICA-ORTALAMA MOLEKÜL AĞIRLIĞI VE MOLEKÜL AĞIRLIĞI DAĞILIMI A.19 POLİMERLERİN DÜŞÜK MOLEKÜL AĞIRLIK İÇERİKLERİ A.20 POLİMERLERİN SUDAKİ ÇÖZELTİ/EKSTRAKSİYON DAVRANIŞLARI A.21 OKSİTLEYİCİ ÖZELLİKLER (SIVILAR) A.22 FİBERLERİN UZUNLUK AĞIRLIKLI ORTALAMA ÇAPLARI Ekleri için tıklayınız.
ALABALIK VE SAZAN TÜRÜ BALIKLARIN YAŞADIĞI SULARIN KORUNMASI VE İYİLEŞTİRİLMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK
12 Ocak 2014 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 28880YÖNETMELİKOrman ve Su İşleri Bakanlığı ve Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:ALABALIK VE SAZAN TÜRÜ BALIKLARIN YAŞADIĞI SULARINKORUNMASI VE İYİLEŞTİRİLMESİ HAKKINDA YÖNETMELİKBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, doğal çeşitlilik gösteren balık türlerinin yaşadıkları tatlı suların kalitesini korumak, iyileştirmek ve bu sularda izleme ve kirlilik azaltma programlarını oluşturmak için gerekli usul ve esasları düzenlemektir.KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından belirlenen ve iyileştirme ve koruma gerektiren alabalık zonu ve sazan zonundaki suların su kalite parametre değerlerinin belirlenmesini, izleme programları oluşturularak bu suların parametre değerlerine uygunluğunu ve korunmasını, kirlilik yükünün azaltılmasına yönelik program oluşturulmasını, uygulanmasını ve denetimine ilişkin hususları kapsar.(2) Bu Yönetmelik hükümleri, su ürünleri yetiştiriciliği için kullanılan suni balık havuzlarındaki suları kapsamaz.DayanakMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 645 sayılı Orman ve Su İşleri Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci, 9 uncu ve 26 ncı maddeleri ile 8/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 10 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Bakanlık: Orman ve Su İşleri Bakanlığını,b) Belirlenmiş sular: Alabalık zonu veya sazan zonunda yaşayan türlerin doğal olarak bulunduğu koruma veya iyileştirme ihtiyacı bulunan;1) Alabalık Zonu: Alabalıkgillerin (Salmonidae), doğal olarak yaşadığı suları,2) Sazan Zonu: Sazangiller (Cyprinidae), turna balığı (Esoxlucius), tatlı su levreği (Percafluviatilis), mersin balığıgiller (Acipenseridae), yayın balığı (Silurisglanis) ve yılan balığı (Anguilla anguilla) gibi balık türlerinin doğal olarak yaşadığı suları,c) Doğal zenginleşme: İnsan müdahalesi olmaksızın bir su kaynağının topraktan, toprak içinde bulunan bazı maddeleri almasını,ç) Hedef değerler (H): Ulaşılması hedeflenen su kalite değerlerini,d) Karışım bölgesi: Yüzeysel alıcı su ortamına yapılan deşarjlarda, deşarj noktasından başlayarak Ek-3’te tanımlanan bölgeyi,e) Zorunlu değerler (Z): Yönetmeliğin Ek-1’inde yer alan ve uyulması gereken su kalite değerlerini,ifade eder.İKİNCİ BÖLÜMAlabalık ve Sazan Zonundaki Su Alanlarının Belirlenmesi,Su Kalite Parametre Değerleri, Analiz Şartları,İzleme Programı ve Numune AlmaAlabalık ve sazan zonundaki su alanlarının belirlenmesi ve bu sulara ilişkin su kalite parametre değerleri ve analiz şartlarıMADDE 5 – (1) Alabalık ve sazan zonundaki su alanları bu Yönetmelikte belirtilen süre ve izleme çalışmaları ile kirlilik azaltım programlarının hazırlanması ve uygulanması için gereken süreler göz önünde bulundurularak Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından belirlenir. Bu sularda, Ek-1’in Z sütununda verilen değerlere uyulması zorunludur.(2) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, belirlenmiş sulara, gerektiğinde ilave olarak yeni su alanları belirleyebilir, belirlenmiş olan su alanlarında, Bakanlığın uygun görüşünü alarak değişiklik yapabilir.(3) Belirlenmiş suların kalite parametre değerleri, bu parametre değerlerinin hesaplanmasında kullanılacak referans analiz metotları, limit değerler ve yorumlar ile numune alma ve ölçüm sıklığı Ek-1’de verilmiştir.(4) Bakanlık, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ile birlikte gerektiğinde bu parametreler dışında yeni parametreleri belirleyebilir, parametrelerle alakalı düzenlemeler yapabilir ve Ek-1’de verilen değerlerden daha düşük limit değerler uygulayabilir.(5) Ulusal ve uluslararası standart metotlardan farklı metotlar uygulayan laboratuvarlar ile arazide mobil cihazlar ile analiz yapan laboratuvarlar elde ettikleri sonuçların ulusal ve uluslararası standart metotlarla kıyaslanabilir olmasını sağlamakla yükümlüdür.İzleme programı ve numune almaMADDE 6 – (1) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından belirlenmiş suların Ek-1’de verilen su kalite parametre değerlerine uygunluğunun tespiti ve iyileşmenin izlenmesi amacı ile Bakanlık tarafından bir izleme programı oluşturulur. Bakanlık bu izleme programına göre gerekli izleme çalışmalarını yapar/yaptırır.(2) İzleme programı kapsamında elde edilen sonuçlar, Ek-1’de verilen tabloda yer alan değer ve açıklamalarla karşılaştırılır.(3) Yapılan karşılaştırma neticesinde izlenen suların belirgin biçimde yüksek kaliteye sahip olduğu tespit edilirse, Bakanlık numune alma sıklığını azaltabilir. Su kalitesinde bozulma riski bulunmaması halinde, Bakanlık örnekleme yapılmasına gerek olmadığına karar verebilir.(4) İzlemeler sonucunda, alıcı ortamda Ek-1’ de yer alan parametre değerlerinde uyumsuzluk tespit edilirse, Bakanlık uyumsuzluğa doğal zenginleşmenin mi yoksa kirlenmenin mi sebep olduğunu tespit eder ve durumu ilgili bakanlıklara bildirir. İlgili bakanlıklar kirliliğin önlenmesi için uygun önlemleri alır.(5) İzleme programı kapsamında numune alma noktası, kirleticilerin deşarj edildiği noktanın karışım bölgesi, örneklerin alınma derinliği ve yerel çevre şartları dikkate alınarak belirlenir.(6) Numune alımları ve ölçümler, ulusal ve uluslararası standart metotlara uygun olarak Ek-1’deki tabloda belirtildiği şekilde ve asgari sıklıkta yapılır.(7) Numune alma ve ölçüm sıklıkları, gerektiği hallerde Bakanlık tarafından yeniden düzenlenebilir.Kalite parametre değerlerine uygunlukMADDE 7 – (1) Belirlenmiş sularda; aynı örnekleme noktasında Ek-1’deki tabloda belirlenen en az sıklıkla yapılacak izleme çalışması neticesinde;a) pH, BOI5, nitrit, iyonize olmamış amonyak, toplam amonyum, toplam bakiye klor, toplam çinko ve çözünmüş bakır parametrelerine ilişkin alınan örneklerin % 95’i, örnekleme sıklığının ayda birden daha az olduğu durumlarda ise alınan örneklerin tümünün,b) Sıcaklık ve çözünmüş oksijen parametreleri için Ek-1’de listelenmiş yüzdelerin,c) Toplam askıda katı madde parametresi için belirlenmiş ortalama konsantrasyonun,tabloda yer alan değer ve açıklamalara uygunluk göstermesi halinde, alınan örnekler bu Yönetmelik hükümlerine uygun sayılır.(2) Sel veya diğer doğal felaketler sonucu, belirlenmiş sularda tespit edilen değerlerin Ek-1’de verilen değerlere ve açıklamalara uygun olmaması halinde, bu değerler yukarıda öngörülen yüzdelerin hesabında dikkate alınmaz.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMBelirlenmiş Suların Korunması ve Kirlilik Azaltım ProgramlarıBelirlenmiş suların korunmasıMADDE 8 – (1) Belirlenmiş sulara yapılacak deşarjların Ek-1’de yer alan kalite parametre değerlerini değiştirmemesi esastır.Kirlilik azaltım programlarıMADDE 9 – (1) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre belirlenmiş suların Ek-1’deki tabloda yer alan değerlere uygunluğunu sağlamak ve kirlenmeyi azaltmak maksadıyla kirlilik azaltım programları hazırlanır.(2) Kirlilik azaltım programları ilgili Bakanlıkların temsilcilerinden oluşturulan bir komisyon marifetiyle hazırlanır.(3) Oluşturulacak kirlilik azaltım programları, belirlenmiş sulara olumsuz etkide bulunan her türlü atık, atık su ve yayılı kaynağın sebep olduğu kirliliği azaltmayı hedefler.(4) Söz konusu kirlilik azaltım programlarının Ek-1’de yer alan tabloda verilen kalite kriterleri ile uyumlu olması esastır. Kirlilik azaltım programlarının her yıl gözden geçirilmesi sureti ile gelişmelere açık olması sağlanır.(5) Kirlilik azaltım programları kalite kriterleri dikkate alınarak oluşturulur. Bu sulara yapılacak deşarjlarda, uygulanacak deşarj standartlarının söz konusu sularda aranılan kalite kriterlerini sağlaması esastır.(6) Belirlenmiş sularda kirliliğin önlenmesi amacıyla oluşturulacak kirlilik azaltım programları ile diğer kirlilikazaltım programlarının eş güdümünün sağlanması esastır.DÖRDÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerDeğerlendirmeMADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik hükümleri kapsamında, Bakanlık; belirlenmiş suların listesi; belirlenmiş sularda yapılan revizyonlar, yeni parametreler oluşturması için ortaya çıkan şartlar ve Ek-1’deki kalite parametre değerlerinden muaf tutulan su alanlarını içeren bir yıllık değerlendirme raporu hazırlar ilgili kurum ve kuruluşlara gönderir.DenetimMADDE 11 – (1) Belirlenmiş sularda izleme sonucunda elde edilen değerlerin Ek-1’de verilen kalite parametre değerlerini aştığı hallerde, ilgili mevzuat çerçevesinde ilgili kurum ve kuruluşlarca denetleme ve gerektiğinde yaptırım uygulanır.Cezai hükümlerMADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine uymayan ve yükümlülüklerini yerine getirmeyenler hakkındamer’i mevzuat hükümleri gereğince cezai işlem uygulanır.MuafiyetMADDE 13 – (1) Belirlenmiş suların özel coğrafi şartlar sebebiyle doğal olarak zenginleşmeye uğraması ve/veya meteorolojik koşulların, sudaki kalite değerlerini bozması durumunda, bu sular söz konusu istisnai şartlar ortadan kalkıncaya kadar Ek-1’de yer alan kalite parametre değerlerinden muaf tutulur.Hedef değerGEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç 10 yıl içinde Ek-1’in (H) sütununda yer alan hedef değerlerin sağlanması zorunludur.YürürlükMADDE 14 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Orman ve Su İşleri Bakanı ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı birlikte yürütür.Ekleri için tıklayınız.
KULUÇKAHANE VE DAMIZLIK KANATLI İŞLETMELERİ YÖNETMELİĞİ
16 Ocak 2014 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28884YÖNETMELİKGıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından:KULUÇKAHANE VE DAMIZLIK KANATLI İŞLETMELERİ YÖNETMELİĞİBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; kanatlı hayvanlara ait kuluçkahaneler ve damızlık kanatlı işletmelerinin teknik, hijyenik ve sağlık şartları ile biyogüvenlik tedbirlerini, çevre ve halk sağlığını da dikkate alarak belirlemek, kanatlı hayvan hastalıklarının yayılmasını engellemek, Bakanlıkça belirlenen hastalıklardan ari olan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin faaliyetini onaylamak ve sertifikalandırmaktır.KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşları tarafından kurulmuş veya kurulacak olan tavuk, hindi, ördek, kaz, devekuşu, bıldırcın, beç tavuğu ve benzeri çiftlik veya işletme ortamında yetiştiriciliği yapılan damızlık kanatlı işletmesi ve kuluçkahanelerinin sahip olması gereken teknik, hijyenik, sağlık şartları ve bu işletmelerin faaliyetlerinin onaylanması ile sağlık sertifikalarının verilmesi ve bu Yönetmelik hükümlerine uyulmaması durumunda uygulanacak işlemleri kapsar.(2) 1/7/2003 tarihli ve 4915 sayılı Kara Avcılığı Kanunu kapsamında olan av ve yaban hayvanları bu Yönetmelik kapsamına girmez.DayanakMADDE 3 – (1) 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu hükümleri ile 3/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci ve 28 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.TanımlarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,b) Damızlık kanatlı: Yumurta veya et üretiminde kullanılacak civcivlerin üretimi için geliştirilmiş sürüyü oluşturan kanatlıları,c) Damızlık kanatlı işletmesi: Ticari veya araştırma amacı ile kurulmuş, ana damızlık, damızlık ve ticari kanatlı hayvan ve kuluçkalık yumurta üreten işletmeleri,ç) Enstitü müdürlüğü: İllerin bağlı bulundukları veteriner kontrol enstitüsü müdürlükleri ile Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğünü,d) Faaliyet onay belgesi: Teknik, hijyenik ve sağlık kriterleri uygun olan işletmelere il müdürlükleri tarafından verilen ve onaylı işletme olduklarını gösteren belgeyi,e) Genel Müdürlük: Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğünü,f) İl müdürlüğü: Bakanlık il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüklerini,g) İlçe müdürlüğü: Bakanlık ilçe gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüklerini,ğ) Kuluçkahane: Damızlık ve ticari amaçla civciv çıkaran işletmeleri,h) Kuluçkalık yumurta: Vertikal bulaşan taşımadığından emin olunan damızlık ve ticari amaçlı kuluçkalık özelliğe sahip yumurtaları,ı) Sağlık koruma hattı: Dış ortama verilebilecek veya dış ortamdan gelebilecek olumsuz etkileri önlemek amacıyla ayrılan bölgeyi veya mesafeyi,i) Sağlık sertifikası: Kontrol ve analizleri sonucunda, kuluçkahane işletmesi ve/veya damızlık kanatlı işletmelerine ait her bir kümesin Bakanlıkça çıkarılacak talimatta belirtilen hastalıklardan ari olanlarına verilen sertifikayı,j) Sorumlu veteriner hekim: Bu Yönetmelik kapsamındaki işyerlerinin, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sağlıklı üretim faaliyetinde bulunmasından işverenle birlikte sorumlu olan veteriner hekimi,k) Tekniker: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde çalışacak olan veteriner sağlık teknikerlerini,l) Teknisyen: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde çalışacak olan veteriner sağlık teknisyenlerini,m) Teknik müdür: Bu Yönetmelik kapsamındaki işyerlerinin, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak faaliyet göstermesinden işverenle birlikte sorumlu olan veteriner hekimi veya zooteknist ziraat mühendisini,n) Teknik personel: Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde çalışacak olan sorumlu yönetici ve sorumlu veteriner hekim dışındaki veteriner hekimleri ve zooteknist ziraat mühendislerini,o) Uygulama Talimatı: Bakanlık tarafından bu Yönetmelik gereği yayınlanan ve kanatlı hayvanlara ait kuluçkahaneler ile damızlık kanatlı işletmelerinin teknik, hijyenik ve sağlıklı şartlarda kurulmalarını sağlamak,biyogüvenlik tedbirlerinin alınmasını temin etmek, hijyen ve sağlık şartlarına uygunluklarını düzenlemek ve işletmelerin kontrolünü yapmak, kanatlı hayvan hastalıklarının yayılmasını engellemek ve işletmelerin hangi hastalıklar yönünden ari olacağını belirlenmesi amacıyla hazırlanan mevzuatı,ifade eder.İKİNCİ BÖLÜMKuluçkahane ve Damızlık Kanatlı İşletmelerinin Bölümleri ve AsgariTeknik ve Hijyenik ŞartlarıKuluçkahanenin bölümleriMADDE 5 – (1) Kuluçkahanelerde aşağıdaki bölümler bulunması zorunludur:a) Kuluçkahane girişinde; motorlu araç veya diğer nakil araçlarının giriş ve çıkışlarında dezenfeksiyonunu sağlamak amacıyla araçların içinden geçirilebileceği büyüklükte dezenfektan havuzu veya dezenfeksiyon ünitesi ile alet ve ekipmanların dezenfeksiyonunun yapılabileceği uygun bir sistem.b) Kuluçkahanenin girişinde personelin duş yapabileceği, giysilerini değiştirebileceği giyinme dolapları ve tuvalet bulunan uygun bölüm.c) İdari kısım ve bürolar.ç) Yumurta kabul, seçim ve tasnif bölümü.d) Yumurta deposu.e) Fumigasyon odası.f) Ön gelişim makineleri odası.g) Çıkım makineleri odası.ğ) Seleksiyon, aşılama, cinsiyet ayrımı ve kutulama bölümleri.h) Ekipman ve malzeme temizleme, dezenfeksiyon bölümü.ı) Malzeme odası ve depo.i) Jeneratör.j) Devekuşu kuluçkahanesinde, civciv tasnif bölümünden sonra civciv geliştirme bölümü.(2) İşletmeler çamaşır odası, transfer odası ve sterilizatör bulundurabilir.Kuluçkahane bölümlerindeki gerekli asgari teknik ve hijyenik şartlarMADDE 6 – (1) Kuluçkahanelerin asgari teknik ve hijyenik şartları aşağıda belirtilmiştir.a) İşletmenin ve kuluçkahane binasının girişinde el ve ayakların dezenfeksiyonunu sağlayacak ekipman ile alet ve malzemelerin temizlenip dezenfekte edilebileceği uygun bir yer ve yeterli imkanlar bulundurulur.b) Kuluçkahanenin çevresi, en az bir buçuk metre yüksekliğinde duvar veya tel örgü ile çevrilir.c) Kuluçkahane binasının çevre zemini en az elli santimetre genişliğinde beton tretuar ile çevrilir, işletme ara yolları beton, asfalt, taş döşeme, stabilize veya benzer malzemeyle kaplanır.ç) Kuluçkahanelerde mevcut olan oda ve koridorlarda zemin, su geçirmez, kolay temizlenebilir ve dezenfekte edilebilir malzemeden yapılır.d) Kuluçkahane içindeki atık suyun tahliyesi sağlanır. Tahliye; temizlik ve dezenfeksiyona uygun, yuvarlak şekilli, yeterli derinlik ve büyüklükte, kanal kapak ve/veya ızgaraları kolay çıkabilen özellikte ve katı atıkların tutulması için bölümler arasındaki kanal bağlantılarında özel tertibatlara sahip sistem ile yapılır. Atık ve kirli suların çevre kirliliğine sebep olmayacak şekilde kanalizasyon veya bir fosseptiğe bağlanması zorunludur.e) Duvarlar; tabandan tavana kadar açık renkli, yıkanabilir ve dezenfekte edilebilir, sağlam, düzgün ve geçirgen olmayan bir malzeme ile kaplanır.f) Duvarların birbiri ile birleşen kısımları ve duvar-zemin bağlantısı pislik tutmayacak yapıda olur.g) Kapı ve pencere çerçeveleri dayanıklı paslanmaz materyalden yapılır. Eğer ahşap ise bütün yüzeyleri düzgün ve su geçirmez bir materyal ile kaplanır. Açılabilen dış pencerelerin tamamı sinek, haşere ve kemiricilerin içeri girmesini engelleyecek şekilde pencere teli ile kaplanır. Kapı ve pencereler yeterli büyüklükte olur.ğ) Havalandırma ve buhar tahliyesini sağlayacak uygun bir sistem olur. Hava girişlerine değişik kademe filtre konularak havanın temizlenmesi sağlanır.h) Tavan, düzgün ve kolay temizlenebilir yapıda olur.ı) İşletmenin banyo ve tuvaletinde mevcut olan lavabolarda sıvı temizlik malzemesi ve dezenfektan gibi gerekli sıhhi malzeme bulundurulur.i) Çöplerin ve atıkların konulması için su geçirmez, paslanmaz, kolay temizlenir ve dezenfekte edilebilir nitelikte taşınabilecek ekipmanlar bulundurulur.j) Oluşan atık ve artıkların hijyenik şartlara uygun bir şekilde çevre ve toplum sağlığına zarar vermeden ilgili mevzuat hükümlerine göre izole, bertaraf ve tahliyesi yapılır.k) Kuluçkahanelerde çalışan personelin kullanımına mahsus, düzgün, su geçirmez, yıkanabilir duvar ve zemine sahip yeterli büyüklükte oda veya odalar bulundurulur. Kuluçkahanede bir vardiyada çalışan beş işçi için bir lavabo, duş ve tuvalet bulunması zorunludur. Her işçi için elbiselerini koyabileceği bir dolap bulunur. Tuvaletler, doğrudan çalışma bölümlerine açılmaz.l) Kuluçka amacıyla kullanılacak yumurtalar dezenfekte edilmiş tablalara yerleştirilir. Yumurtaların konulacağı depoların, uygun ısı ve nem oranları sağlanır.m) Çalışma yerleri ile temizlik yapılan bütün bölümlerinde devamlı içilebilir nitelikte yeterli basınçta su imkanı ile yeterli sayıda musluk bulundurulur. Buralardaki lavabolarda sıvı temizlik malzemesi ve dezenfektan gibi gerekli sıhhi malzeme bulundurulur.n) Kuluçkahanelerde kullanılacak suların, insan tüketimine uygun içme-kullanma sularının taşıdığı niteliklere sahip olduğuna dair rapor alınmalıdır. Şehir şebeke suyu kullanmayan işletmelerde su, resmî bir laboratuvarda kimyasal yönden gerektiğinde daha sık yapılmak kaydı ile üç yılda bir defa ve mikrobiyolojik yönden de her altı ayda bir analiz ettirilerek “içme-kullanma suyu” nitelikleri haiz olduğuna dair rapor alınarak işletmenin faaliyette bulunduğu sürece dosyasında muhafaza edilir. Şehir şebeke suyu kullanan işletmelerde su faturası veya su ile ilgili ödemeleri gösteren belgeler işletme yetkilileri tarafından iki yıl süreyle dosyasında saklanır. Kuluçkahane işletme yetkilileri; talep edilmesi durumunda suyun kimyasal ve mikrobiyolojik analizlerini gösterir raporları denetim için gelen uzmanlara gösterir.o) Kuluçkahanelerde saklanması gereken ekipman, alet ve malzemeler; malzeme odası veya depo içinde bulundurulur.ö) Sağlıklı civciv üretimi için kuluçkahanede normal çalışma yerleri ile embriyonun geliştiği ve civcivin çıktığı hassas bölümlerin ayrılması, hassas bölüme girecek personelin de gerekli hijyenik tedbirleri alıp usulüne uygun giyinmesi zorunludur.p) Kuluçkahanede oluşan atık ve artıklarının imhası insan tüketimi amacıyla kullanılmayacak hayvansal yan ürün kullanımına ilişkin mevzuat hükümlerine göre yapılır.r) Kuluçka amacı ile sadece temiz yumurtalar kullanılacaktır. Kullanılan yumurtalar tablalara yerleştirilmeden önce tercihen yirmidört saat içinde veya mümkün olan en erken zamanda sanitize edilir.s) Civciv nakillerinde dezenfekte edilmiş plastik kasalar veya hiç kullanılmamış özel kutular kullanılır.ş) Kuluçka makineleri her çıkımdan sonra dezenfekte edilir.t) Kuluçkahane işletmeleri, işletmenin girişinde o yerin hangi amaçla kullanıldığını ve kime ait olduğunu gösterir tabela bulundurmak zorundadır.u) Personelin açık renkli, kolayca temizlenebilir, başlık, çizme veya özel ayakkabı, çalışma kıyafetleri ve tek kullanımlık bone ve maske kullanması zorunludur.ü) Kuluçkahanelerde, böcek ve fareler gibi zararlıların girmesini engelleyecek gerekli önlemlerin alınması zorunludur.Damızlık kanatlı işletmelerinin bölümleriMADDE 7 – (1) Damızlık kanatlı işletmelerinde aşağıdaki bölümlerin bulunması zorunludur.a) Damızlık kanatlı işletmeleri girişinde; motorlu araç veya diğer nakil araçlarının giriş ve çıkışlarında dezenfeksiyonunu sağlamak amacıyla araçların içinden geçirilebileceği dezenfektan havuzları veya dezenfeksiyon ünitesi ile alet ve ekipmanların dezenfeksiyonunun yapılabileceği uygun bir sistem.b) Damızlık kanatlı işletmelerinin girişinde personelin duş yapabileceği, giysilerini değiştirebileceği giyinme dolapları ve tuvalet bulunan uygun bölüm.c) İdari kısım ve bürolar.ç) Kümesler.d) Yem depoları veya yem siloları.e) Yumurta toplama odası.f) Malzeme odası.g) Dezenfekte edilebilir nekropsi odası.Damızlık kanatlı işletmelerinin bölümlerindeki gerekli asgari teknik ve hijyenik şartlarMADDE 8 – (1) Damızlık kanatlı işletmelerinin asgari teknik ve hijyenik şartları aşağıda belirtilmiştir.a) İşletmeye girenlerin el ve ayaklarını dezenfekte etmelerini sağlayacak uygun ekipman ile alet ve malzemelerin temizlenip dezenfekte edilebileceği uygun bir yer ve yeterli imkanlar bulundurulur.b) İşletme çevresi, en az birbuçuk metre yüksekliğinde duvar veya tel örgü ile çevrilir.c) Kümeslerin bina çevre zemini en az elli santimetre genişliğinde beton tretuar ile çevrilir, işletme ara yolları beton, asfalt, taş döşeme, stabilize veya benzer malzemeyle kaplanır.ç) Damızlık kanatlı işletmelerinin boşaltılmasından sonra yapılacak olan temizlik esnasında oluşacak olan atık suyun tahliyesi sağlanır. Tahliye; temizlik ve dezenfeksiyona uygun, yuvarlak şekilli, yeterli derinlik ve büyüklükte, kanal kapak ve/veya ızgaraları kolay çıkabilen özellikte ve katı atıkların tutulması için bölümler arasındaki kanal bağlantılarında özel tertibatlara sahip sistem ile yapılır. Atık ve kirli suların çevre kirliliğine sebep olmayacak şekilde kanalizasyon veya bir fosseptiğe bağlanması zorunludur.d) Damızlık kanatlı işletmelerinde mevcut olan kümes, oda ve koridorlarda zemin, su geçirmez, kolay temizlenebilir ve dezenfekte edilebilir malzemeden usulüne uygun bir şekilde yapılır.e) Duvarlar; tabandan tavana kadar açık renkli, dezenfekte edilebilir, sağlam, düzgün ve geçirgen olmayan bir malzeme ile sıvanır veya kaplanır.f) Duvarların birbiri ile birleşen kısımları ve duvar-zemin bağlantısı pislik tutmayacak yapıda olur.g) Kapı ve pencere çerçeveleri dayanıklı paslanmaz materyalden yapılır. Eğer ahşap veya demir ise bütün yüzeyleri düzgün ve su geçirmez bir materyal ile kaplanır. Açılabilen dış pencerelerin tamamı kuş ve kemiricilerin içeri girmesini engelleyecek şekilde tel ile kaplanır. Kapı ve pencereler yeteri büyüklükte olur.ğ) Havalandırma ve buhar tahliyesini sağlayacak uygun bir sistem ve yeterli ışıklandırma sağlanır.h) Tavan düzgün ve kolay temizlenebilir yapıda olacaktır.ı) Kümeslerde devamlı içilebilir nitelikte su imkânı ile yeterli sayıda musluk bulunur. Buralardaki lavabolarda sıvı temizlik malzemesi ve dezenfektan gibi gerekli sıhhi malzeme bulundurulur.i) Damızlık kanatlı işletmelerinde kullanılacak suların, insan tüketimine uygun içme-kullanma sularının taşıdığı niteliklere sahip olduğuna dair rapor alınmalıdır. Şehir şebeke suyu kullanmayan işletmelerde su, resmî birlaboratuvarda kimyasal yönden gerektiğinde daha sık yapılmak kaydı ile üç yılda bir defa ve mikrobiyolojik yönden de her altı ayda bir analiz ettirilerek “içme-kullanma suyu” nitelikleri haiz olduğuna dair rapor alınarak işletmenin faaliyette bulunduğu sürece dosyasında muhafaza edilir. Şehir şebeke suyu kullanan işletmelerde su faturası veya su ile ilgili ödemeleri gösteren belgeler işletme yetkilileri tarafından iki yıl süreyle dosyasında saklanır. Damızlık kanatlı işletme yetkilileri; talep edilmesi durumunda suyun kimyasal ve mikrobiyolojik analizlerini gösterir raporları denetim için gelen uzmanlara gösterir.j) Çöplerin ve atıkların konulması için su geçirmez, paslanmaz, kolay temizlenir ve dezenfekte edilebilir nitelikte taşınabilecek ekipmanlar bulundurulur.k) Oluşan atık ve artıkların hijyenik şartlara uygun bir şekilde çevre ve toplum sağlığına zarar vermeden ilgili mevzuat hükümlerine göre izole, bertaraf ve tahliyesi yapılır.l) Damızlık kanatlı işletmelerinde çalışan personelin kullanımına mahsus, düzgün, su geçirmez, yıkanabilir duvar ve zemine sahip yeterli büyüklükte oda veya odalar bulundurulur. Ana damızlık (grand parent) işletmelerde bir vardiyada çalışan beş işçi için bir lavabo, duş, tuvalet ve her işçi için elbiselerini koyabileceği bir dolap; damızlık (parent stock) işletmelerde ise bir vardiyada çalışan yedi işçiye bir lavabo, duş, tuvalet ve her işçi için elbiselerini koyabileceği bir dolap bulundurulur. Tuvaletler, doğrudan çalışma bölümlerine açılmaz.m) Damızlık kanatlı işletmelerinde oluşan atık ve artıklarının imhası insan tüketimi amacıyla kullanılmayacak hayvansal yan ürün kullanımına ilişkin mevzuat hükümlerine göre yapılır.n) Damızlık kanatlı işletmelerinde saklanması gereken ekipman, alet ve malzemeler malzeme odası veya depo içinde bulundurulur.o) Yemlik ve suluklar uygun şekilde yerleştirilir ve sık sık temizlenir.ö) Yeni grup kanatlılar gelmeden önce kümesler ile alet ve ekipman temizlenir ve dezenfekte edilir.p) İçme suyu depoları ve sistemi dezenfekte edilebilir özellikte olur.r) Farklı yaş ve türdeki hayvanlar aynı kümeste bulundurulamaz.s) Kümeslere yabani kuşların girmesi engellenir.ş) İşletme içerisinde açık alanlarda gübre, çöp ve benzeri atıklar bulundurulmaz.t) Yem depoları, hijyenik koşullarda depolamaya uygun olur.u) İşletmelerde böcekler ve fareler gibi zararlılara karşı mücadele edilir.ü) Damızlık kanatlı işletmelerinde, suda yaşamaya ihtiyaç duyanlar hariç, tavuk, hindi, bıldırcın ve benzeri gibi kümes hayvanlarını barındıracak olan ve bu kanatlı hayvanlarını açıkta gezdirmek isteyen işletmelerin plan ve projelerinde gezinti alanlarını göstermeleri, üstü ve etrafının yabani kuşlarla irtibatını kesecek şekilde kuş teli, ağ veya uygun başka bir yapı malzemesi ile kapatılmaları zorunludur. Devekuşu gezinti yerlerinde sadece gezinti yeri etrafının çit veya duvar ile kapatılması yeterlidir.v) Damızlık kanatlı işletmeleri, işletmenin girişinde işletme numarasının da yer aldığı bir tabela bulundurarak o yerin hangi amaçla kullanıldığını ve kime ait olduğunu göstermek zorundadır. İşletmede yer alan kümeslerin uygun bir yerine kümes ile ilgili numara, mevcut kapasite ve sayısını gösterir bilgileri taşıyan levhalar asılır veya bu bilgiler kümes kartlarında bulundurulur.y) Personelin açık renkli, kolayca temizlenebilir, başlık, çizme veya özel ayakkabı, çalışma kıyafetleri kullanması zorunludur.Tavuk ve hindi dışındaki damızlık kanatlı ve kuluçkahane işletmeleri için özel hükümlerMADDE 9 – (1) Tavuk ve hindi dışındaki damızlık kanatlı ve kuluçkahane işletmeleri için bazı özel hükümler aşağıda belirtilmiştir.a) Tavuk ve hindi dışındaki kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin bölümleri birbirinden tel veya duvar ile ayrılarak giriş ve çıkışları ayrı kapılardan olur.b) Gelişim ve çıkım işlemlerini tek bir makinede yapan devekuşu ve diğer kanatlı kuluçkahanelerinde gelişim, çıkım ve transfer odaları aranmaz. Gelişim ve çıkım makineleri farklı olan işletmelerde bu makinelerin bulunduğu bölümler birbirinden bağımsız olur.c) Kuluçka makinesinin özelliği fumigasyon yapmaya uygun ise ayrıca fumigasyon odası aranmaz. Bu gibi durumlarda makinenin fumigasyon yapabilme özelliğinin belgelendirilmesi gereklidir.ç) Tavuk ve hindi dışındaki damızlık kanatlı ve kuluçkahane işletmelerinde, türün özelliklerine uygun bölümlerin yapılması, biyogüvenlik, hijyen ve teknik tedbirlerin alınması sağlanır.d) Kuluçkahanelerin kapasite ve makine özellikleri dikkate alınarak iş akışına uygun şekilde kurulması sağlanır.e) Bıldırcın civciv gelişim ünitesi kuluçkahaneye bitişik veya yakın bir konumda yapılır.ÜÇÜNCÜ BÖLÜMKuluçkahane ve Damızlık Kanatlı İşletmelerinde ÇalışmaEsnasında Uyulacak HususlarPersonel, bina ve ekipmanMADDE 10 – (1) Onaylanmış kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin personel, bina ve ekipmanyönünden aşağıdaki hususlara dikkat etmeleri zorunludur.a) Personel, bina ve ekipman temizliğine azami itina gösterir.b) Kuluçkahanede veya damızlık kanatlı işletmesinde çalışacak personel açık renkli, kolayca temizlenebilir, temiz başlık, çizme veya özel ayakkabı, çalışma kıyafetleri ve koruyucu kıyafetler giyer. Çalışan personelin kıyafetleri temiz olur.c) Personel gün boyunca birçok kez, özellikle işe ara verip tekrar başladığında ellerini iyice temizler vedezenfekte eder. Bunun için gerekli malzemeler hazır bulundurulur.ç) İşletmenin kapalı alanlarında sigara içilmez.d) Haşere, kemirici ve diğer zararlılara karşı bir program dahilinde periyodik olarak mücadele yapılır. Bu amaçla kullanılan maddeler ile işletmede kullanılan temizlik ve dezenfektan benzeri maddeler bir oda veya dolapta, kilit altında muhafaza edilir.e) Çalışma bölümlerine ilgili personel haricindeki kişilerin giriş çıkışına engel olunur.f) Kullanılan tüm alet ve ekipmanın düzenli olarak temizlik ve bakımı yapılır. Bunlar çalışma günü boyunca ve iş bitiminde dikkatlice temizlenip, dezenfekte edilir, amacı dışında ve ilgili bulunduğu bölüm dışında kullanılmaz.g) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmeleri veteriner sağlık teknikeri veya veteriner sağlık teknisyeni istihdam edebilirler. İstihdam edilen bu personeller veteriner hekim gözetiminde ilaç ve aşı uygulamalarında bulunabilir ve sağlık taraması için gelen Bakanlık görevlilerine numune almada yardımcı olurlar.Teknik müdürMADDE 11 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki işletmelerde teknik müdür çalıştırılması zorunludur.(2) Teknik müdürün görev ve sorumlulukları aşağıda belirtilmiştir.a) Teknik müdür kendisine bağlı işletmelerin bu Yönetmelik hükümlerine uygun faaliyet göstermesinden ve çalışan personele eğitim verilmesinden işverenle birlikte sorumludur.b) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmenin sahibi, teknik müdürün görevlerini yerine getirmesinde kullanacağı her türlü araç, gereç ve imkânı sağlamak zorundadır.c) Teknik müdür ile firma arasında yapılan sözleşme her yıl yenilenir. Bu sözleşme teknik müdür tarafından ilgili il müdürlüğüne teslim edilir. Sözleşmenin noter onaylı olması durumunda sözleşmedeki süre geçerli olup süre sonuna kadar Bakanlıkça yeniden bir sözleşme istenilmez.ç) Teknik müdür işten ayrılmak istediği takdirde, bunu bir ay önceden çalıştığı kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletme idaresine ve işletmenin bulunduğu yerdeki il müdürlüğüne yazılı olarak bildirmek zorundadır. Teknik müdürün işten çıkarılması halinde aynı işlemlerin işletme idaresince yapılması ve derhal yeni bir teknik müdür istihdamı zorunludur.d) Teknik müdür çalışma saatleri içinde bağlı bulunduğu şirketler dahil olmak üzere teknik müdürlük görevinden başka bir işte çalışamaz.e) Teknik müdür, işletmelerinde elde edecekleri kuluçkalık yumurtaları ve kanatlı hayvanları hangi kişi veya kuruluşlara verdiklerini gösterir bir liste tutar. Teknik müdür, kişi ve kuruluşların adı, soyadı veya ticari unvanı, adresi ve telefon numarasının bulunduğu liste ile sorumlu veteriner hekimin bahis konusu olan kanatlı hayvanların sağlıklı olduğuna dair düzenlemiş olduğu sağlık raporlarını muhafaza etmek zorundadır.f) Kuluçkahaneye gelen yumurtaların orijini ve kaç günlük oldukları, kuluçka makinesine giren yumurtaların miktarı, ırkı ve konuluş tarihi ile çıkış makinelerine alınan yumurtaların aktarma tarihi, dölsüz yumurta ve embriyo ölümleri sayısı ve oranı gibi kayıtları tutmak ve istenildiği takdirde ilgililere göstermek ile yükümlüdür.g) Teknik müdür, kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinde çalışan personelin bu Yönetmeliğin 18 inci maddesinde yer alan bilgilerini il müdürlüğüne bildirir.ğ) Teknik müdür, işletmeye ait denetim defterini hazırlayarak denetime gelen görevlilere sunmak ve işletmede görülebilecek tüm aksaklıkların giderilmesinden işletme sahibi ile birlikte sorumludur.h) Teknik müdür damızlık işletmelere kanatlılar geldikten sonra bir hafta içerisinde, ırkını, cinsiyetini, sayısını ve hangi işletmeden geldiğini yazılı olarak il müdürlüğüne bildirmek zorundadır.Sorumlu veteriner hekimMADDE 12 – (1) Bu Yönetmelik kapsamındaki işletmelerde sorumlu veteriner hekim çalıştırılması zorunludur.(2) Sorumlu veteriner hekimin görev ve sorumlulukları aşağıda belirtilmiştir.a) Sorumlu veteriner hekim; kendisine bağlı işletmelerin bu Yönetmelik hükümlerine uygun sağlıklı üretim yapılmasından, çalışan personelin sağlık kontrolü ve kanatlı hayvan hastalıklarının yayılmasının engellenmesi ve toplum sağlığına zarar vermesini önleyecek doğru tedbirlerin alınmasından işverenle birlikte sorumludur.b) İşletmede bulunan her kümes için ayrı ayrı olmak üzere üretim, ölüm, salgın hastalık vakalarını, nekropsi bulgularını, performans bilgilerini gösterir kayıt cetvellerini, bulaşıcı hastalıklara karşı uygulanan aşılamaları, ilaçlama programlarını ve aşılama sonrası serolojik testlere ait sonuçları gösterir sağlık kontrol kartlarını tutmak ve istenildiği takdirde ilgililere göstermek ile yükümlüdür.c) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin sahibi, sorumlu veteriner hekimin görevlerini yerine getirmesinde kullanacağı her türlü araç, gereç ve imkânı sağlamak zorundadır.ç) Sorumlu veteriner hekim ile firma arasında Bölge Veteriner Hekimler Odasınca belirlenen sözleşme imzalanır ve noter tasdikli olarak her yıl yenilenerek ilgili il müdürlüğüne verilir. Sözleşmenin geçerlilik süresinin belirtilmesi durumunda bu süre bitimine kadar yeniden sözleşme istenilmez.d) Sorumlu veteriner hekim, işletmenin teknik müdürlük görevini de ifa edebilir. Bu durum işletme ile yapılan sözleşmede belirtilir.e) Sorumlu veteriner hekim işten ayrılmak istediği takdirde, bunu bir ay önceden çalıştığı kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletme idaresine ve işletmenin bulunduğu yerdeki il müdürlüğüne yazılı olarak bildirmek zorundadır. Sorumlu veteriner hekimin işten çıkarılması halinde aynı işlemlerin işletme idaresince yapılması ve derhal yeni bir sorumlu veteriner hekim istihdamı zorunludur.f) Sorumlu veteriner hekim bağlı bulundukları şirketler de dahil olmak üzere çalışma saatleri içinde sorumlu veteriner hekimlik yaptığı işletmelerdeki görevlerinden başka bir işte çalışamaz.g) Sorumlu veteriner hekim, sağlık muayenelerini kendisi yapar ve sağlık raporu düzenler.ğ) İhbarı mecburi hastalıkları zaman geçirmeden bağlı bulunduğu il veya ilçe müdürlüğüne bildirir.h) İlaç ve aşı uygulamaları sorumlu veteriner hekim tarafından yapılır veya kendi gözetimi altında veteriner sağlık teknikeri veya veteriner sağlık teknisyenine yaptırır.ı) İlçe sınırları içerisindeki sevklerde ilgili mevzuat hükümlerine göre hazırlanan belgeye ek olarak işletmeden sevk edilen kanatlı hayvanların sağlıklı olduklarını gösteren ve Bakanlıkça çıkarılacak Uygulama Talimatının ekinde yer alan sağlık raporu düzenlenir. Düzenlenen raporun bir nüshası, kanatlı hayvanları alan kişi veya kuruluşa verilir, diğer nüshası ise işletme dosyasında saklanır. İşletmeden ilçe dışına yapılacak sevklerde söz konusu Yönetmelik hükümleri uygulanır.DÖRDÜNCÜ BÖLÜMOnay İşlemleriSağlık koruma hattıMADDE 13 – (1) Dış ortama verilebilecek veya dış ortamdan gelebilecek hastalık ve zararlılar ile diğer tehlikeleri önlemek amacıyla kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin etrafında arazi mülkiyet sınırı baz alınarak işletmeci tarafından sağlık koruma hattı oluşturulur.(2) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesinin yeri, özelliği ve kapasitesi, işletmenin çevre ve halk sağlığına yapacağı zararlı etkiler, kirletici unsurlar ve hayvan hastalıklarının yayılışını en aza indirecek hususlar dikkate alınarak, işletmenin karayoluna, her türlü hayvancılık işletmelerine, tüm hayvan kesim ve et işleme yerlerine, pazar yerlerine, yumurta depolarına, et depolarına, yem fabrikalarına, hayvansal orijinli yem ham maddesi üreten işletmelere, hayvansal yan ürünleri işleyen tesislere, hayvansal atıkları işleyen veya imha eden tesislere, hastalık etkenlerinin bulaşmasına sebep olabilecek benzeri tesislere, iskan sahalarına, göl, deniz ve benzeri sulak alanlara, arazinin eğimi, yükselti ve hakim rüzgar yönü de dikkate alınarak arazi mülkiyet sınırı içerisinde belirlenen asgari uygun koruma mesafesi sağlık koruma hattı olarak kabul edilir.Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerine faaliyet onay belgesi verilmesiMADDE 14 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmelerinin faaliyette bulunabilmeleri için, gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşlarının Bakanlıktan onay almaları zorunludur. Onay alınması için kuluçkahane ve damızlık işletmesi sahibi veya temsilcisi aşağıdaki belgelerle birlikte il müdürlüğüne müracaat eder.a) Dilekçe.b) İşletme yetkililerince bu Yönetmeliğe ekli ek-1’de yer alan örneğe uygun olarak doldurulmuş beyanname.c) Açılması istenilen işletme bir şirket ise şirketin ticaret unvanı, ticaret sicil numarası ve kayıtlı olunan ticaret memurluğunun adının beyanı; şirketin kuruluş statüsünü ve son yönetimini gösterir Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi1/10/2003 tarihinden önce yayınlanmış ise Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin aslı veya il müdürlüğünce onaylı örneği; şayet şirket değil ise esnaf ve sanatkarlar odasından alınmış üyelik belgesinin aslı veya il müdürlüğünce onaylı sureti.ç) İş akışını gösterir belge.d) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesine ait yapı ruhsatı ve yapı kullanım izni belgesinin aslı veya il müdürlüğünce onaylı sureti.e) Teknik müdür ve sorumlu veteriner hekimin meslek odalarından almış oldukları üyelik belgesinin aslı veya il müdürlüğünce onaylı sureti.f) Teknik müdür ve sorumlu veteriner hekimin, işletme ile yapmış oldukları sözleşme,g) İşletmede çalışacak olan teknik personelin adı, soyadı, unvanı ve işverenle yapılan sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihini gösterir liste ile çalışanların portör muayene belgeleri.(2) Birinci fıkrada yer alan belgeler teslim edildikten sonra işletme, mahallinde il müdürlüğü tarafından bu Yönetmeliğin ikinci bölümünde yer alan şartlar açısından denetlenir. İl müdürlüğünün talep etmesi durumunda denetimlere ilgili enstitü müdürlüğünden uzman veteriner hekimler de katılabilir.(3) İl müdürlüğü tarafından ikinci fıkrada belirtilen denetleme sonucunun uygun olması durumunda işletmelere işletme tipine göre ek-2’de yer alan faaliyet onay belgesi, faaliyette bulunduğu sürece geçerli olmak üzere bir kez verilir.(4) Faaliyet onay belgesi işletme sahibinin adına ve işletmenin bulunduğu adrese göre düzenlenir. İşletme sahibi değiştiğinde belge güncellenir.(5) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmelerine diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre çeşitli isimler altında izin verilmiş olması bu Yönetmelik hükümlerine göre izin alma mükellefiyetini ortadan kaldırmayacağı gibi Bakanlıkça faaliyet onay belgesi verilmesi de diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mevzuata göre izin veya ruhsatların alınması mükellefiyetini ortadan kaldırmaz.Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerine ilk sağlık sertifikasının verilmesiMADDE 15 – (1) Faaliyet onay belgesi bulunan işletmelere ilk kez sağlık sertifikası verilmesi amacıyla Bakanlıkça çıkarılacak Uygulama Talimatına göre numuneler alınır. Numune alınacak işletme, damızlık kanatlı işletmesi ise numuneler hayvanların yumurtlama periyodu başlamadan alınmalı ve analizi söz konusu periyod başlamadan önce tamamlanmalıdır. Numune alınacak işletme, kuluçkahane ise işletmeye yumurta gelmeden önce numuneler alınmalı ve işletmeye yumurta konmadan önce sonuçları alınmış olmalıdır.(2) Birinci fıkra kapsamında alınan numunelerde, Bakanlıkça çıkarılacak Uygulama Talimatında belirtilen hastalıkların tespit edilmemesi durumunda işletmeye il müdürlüğü tarafından işletme tipine göre ek-3’te yer alan sağlık sertifikası verilir ve faaliyette bulunan işletmede, Bakanlıkça belirlenen sıklıklarla yapılan sağlık kontrolü sonuçlarına göre de sağlık sertifikası yenilenir.BEŞİNCİ BÖLÜMHijyen, Teknik ve Sağlık KontrolüKuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde hijyen, teknik ve sağlık kontrolüMADDE 16 – (1) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmeleri, Bakanlıkça uygulanacak her türlü mücadele ve kontrol programlarına katılmak ve etkili biyogüvenlik tedbirlerini almak zorundadır.(2) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerin hijyen, teknik ve sağlık kontrolleri Bakanlıkça başka bir test aralığı belirlenene kadar her altı ayda bir veya Bakanlık, enstitü müdürlüğü veya il müdürlüğünün gerekli görmesi halinde daha kısa aralıklarla yapılır. Sağlık kontrolü için gerekli örnekler, il ve ilçe müdürlüğünde görevli veteriner hekimler kontrolünde alınır ve laboratuvar muayeneleri, Bakanlıkça çalışma izni verilmiş resmi laboratuvarlarca yapılır. Gerektiğinde sağlık kontrolü için örnek almaya enstitü müdürlüklerinden uzman veteriner hekimler de katılabilir.(3) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesine girerek denetim yapacak olan elemanların ve işletmede çalışan personelin üç ayda bir tam teşekküllü bir sağlık kuruluşunda veya Bakanlığa bağlı konu ile ilgili enstitü müdürlüklerinde veya Bakanlıkça çalışma izni verilmiş teşhis ve analiz laboratuvarlarında salmonella portör testinden geçmeleri ve salmonella portörü olmadığını gösteren bir belge almaları zorunludur. Grant parent işletmelere numune almak için gelen il müdürlüğü ve enstitü temsilcilerinin son bir hafta içerisinde bir kanatlı işletmesine girmemiş ve numune almamış olmaları şarttır.Kuluçkalık yumurta teminiMADDE 17 – (1) Kuluçkahanelerin, civciv üretiminde kullanacakları yumurtaları yurtiçinde, Bakanlıkça onaylanmış ve sağlık sertifikası verilmiş işletmelerden temin etmeleri zorunludur. Bu Yönetmelik doğrultusunda onay almamış işletmelerin kuluçkalık yumurta satışına izin verilmez.(2) Kuluçkalık yumurtalar ithalat yolu ile elde edilmiş ise, yumurtalara ait veteriner sağlık sertifikası denetimlerde ibraz edilmek üzere işletmede muhafaza edilir.ALTINCI BÖLÜMYükümlülüklerPersonel bildirimiMADDE 18 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmelerde çalışan teknik müdür, sorumlu veteriner hekim ve teknik personelin isimleri ve yaptığı görevler her yıl işletmelerce il müdürlüğüne bildirilmek zorundadır. Bu listede teknik personelin adı, soyadı, unvanı ve işverenle yapılan sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihleri belirtilir.Personel eğitimiMADDE 19 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmelerinde çalışan personel, yeni gelişmelere paralel olarak mesleki ve teknik bilgilerinin artırılması amacıyla, çalıştığı işletmenin faaliyet gösterdiği konularda resmi veya mesleki kuruluşlarca açılacak kurs ve hizmet içi eğitim seminerlerine işletmedeki görevlerini aksatmayacak şekilde katılır. Oluşacak tüm masraflar işletme idaresince karşılanır. Ayrıca teknik müdür tarafından ihtiyaç duyulan konularda düzenli olarak eğitimler yapılır. Yapılan ve katılım sağlanan eğitimlere ait belgeler işletmede muhafaza edilir.Laboratuvar muayeneleriMADDE 20 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmeleri, Bakanlıkça yapılan kontroller haricindeki diğer gerekli laboratuvar muayene ve analizlerini Bakanlıktan çalışma izni almış olan laboratuvarlarda yaptırmak zorundadırlar. Laboratuvar analiz sonuçları, sorumlu veteriner hekim tarafından değerlendirilerek kayıt altına alınır. Laboratuvarlarda yapılması gereken testler Bakanlıkça belirlenir.Kayıt ve istatistiklerMADDE 21 – (1) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinde tutulacak kayıt ve istatistikler;a) Kuluçkahaneye gelen yumurtaların orijini ve kaç günlük oldukları,b) Kuluçka makinesine giren yumurtaların miktarı, ırkı ve konuluş tarihi,c) Çıkım makinelerine alınan yumurtaların, aktarma tarihi, dölsüz yumurta ve embriyo ölümleri sayısı ve oranı,ç) Çıkım bölümünden sonra sağlam, sakat, kabuk altı ve ölü kanatlı civciv sayısı, kuluçka randıman grafiği,d) Satılabilir civciv sayısı,e) Damızlık kanatlı kümeslerine ait üretim, ölüm, salgın hastalık vakaları, nekropsi bulguları, performans bilgilerini gösterir kayıt cetvelleri,f) Damızlık kanatlı işletmelerinde bulaşıcı hastalıklara karşı uygulanan aşılama, ilaçlama programları,g) Damızlık kanatlı işletmelerinde aşılama sonrası serolojik testlere ait sonuçları gösterir sağlık kontrol kartları,ğ) Sorumlu veteriner hekimin bizzat kendisi tarafından çıkımdan sonra veya işletmenin kendi kümeslerinde mevcut olan damızlıkların aşılama kayıtları,h) İşletmede çıkmış olan hastalık kayıtlarının tutulması,ı) İşletmede elde edilen kanatlı hayvanların hangi kişi veya kuruluşlara verildiğini gösterir listenin tutulması,hususlarını içermelidir.(2) Birinci fıkrada belirtilen belgelerin en az üç yıl süre ile saklanması zorunludur.(3) Damızlık kanatlı işletmesi ve kuluçkahane performans kayıt cetvelleri örneği ile kuluçkahane civciv dağıtım listelerini her ay il müdürlüğüne bildirmekle yükümlüdür.Faaliyete ilişkin hususlarMADDE 22 – (1) Herhangi bir nedenle üretime ara verecek işletme, ara verme gerekçesini belirten dilekçelerine faaliyet onay belgesinin aslını da eklemek suretiyle il müdürlüğüne müracaat eder. Bu işletmeye ait faaliyet onay belgesinin aslı, söz konusu işletme yeniden üretime başlayıncaya kadar il müdürlüklerinde muhafaza edilir. İşletme sahibi işletmesini yeniden faaliyete geçirmek isterse 14 üncü maddenin birinci fıkrasında belirtilen belgeler ile il müdürlüğüne başvuruda bulunur. İşletme il müdürlüğü tarafından bu Yönetmeliğin ikinci bölümünde yer alan şartlar açısından denetlenir. Yapılan denetleme sonucunun uygun olması durumunda faaliyet onay belgesi işletme sahibine iade edilir. İşletmede üretime geçilmeden önce 15 inci maddede belirtilen sağlık kontrolü yapılır, sağlık kontrolü sonuçlarının uygun olması durumunda işletmeye il müdürlüğü tarafından işletme tipine göre ek-3’te yer alan sağlık sertifikası verilir.(2) Faaliyet onay belgesi almış kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerine il müdürlüğünün bilgisi olmadan herhangi bir tadilat, ilave ve kapasite artışı yapılamaz. İşletmede yapılacak olan her türlü tadilat, ilave ve kapasite artışı sonrasında işletme, bu Yönetmeliğin ikinci bölümünde yer alan şartlar açısından denetlenir. Yapılan denetleme sonucunun uygun olması durumunda faaliyet onay belgesi yenilenir. Uygun olmaması durumunda, gerekli düzenlemeler yapılana kadar işletmeden kuluçkalık yumurta ve civciv çıkışına izin verilmez. İl müdürlüğünün gerek görmesi durumunda 15 inci maddede belirtilen sağlık kontrolü yapılır, sağlık kontrolü sonuçlarının uygun olması durumunda işletmeye il müdürlüğü tarafından sağlık sertifikası da yenilenir. İşletmede kapasite artışı yapılması durumunda faaliyet onay belgesinin yenilenmesi için yapı ruhsatı ve yapı kullanım izin belgesinin il müdürlüğüne ibraz edilmesi gerekmektedir.(3) Verilen faaliyet onay belgesi, üzerinde yazılı gerçek ve tüzel kişi veya kamu kurum ve kuruluşu, adres ve iş için geçerlidir. Bunlardan herhangi birinin değişmesi halinde faaliyet onay belgesi geçerliliğini kaybeder. Faaliyet onay belgesinde belirtilen sahip veya unvan değişikliği hallerinde, durum en geç bir ay içerisinde bir dilekçe ile il müdürlüğüne bildirilmesi gerekir. İl müdürlüğü, gerekli gördüğü bilgi ve belgeleri istemek kaydıyla faaliyet onay belgesi üzerinde gerekli düzeltmeyi yapar veya belgeyi yeniden düzenler. Faaliyet onay belgesinin kaybolması durumunda bir dilekçeyle veya okunmayacak şekilde tahrip olması halinde ise, tahrip olmuş faaliyet onay belgesinin aslı ve bir dilekçeyle il müdürlüğüne müracaat edilir. İl müdürlüğünün uygun görmesi halinde gerekli açıklama da yapılarak yeniden faaliyet onay belgesi düzenlenir.YükümlülükMADDE 23 – (1) Kuluçkahane veya damızlık kanatlı işletmesinin faaliyetinin sahibi tarafından durdurulması veya işletmenin kapatılması hallerinde işletme sahibi bu durumu yazılı olarak en geç bir ay içerisinde il müdürlüğüne bildirmek zorundadır. Faaliyetine son veren kuluçkahane ve damızlık işletmelerinden faaliyet onay belgesi geri alınır.(2) İşletmeler, beyannamelerinde belirtmiş oldukları faaliyet alanından başka herhangi bir faaliyette bulunamazlar.DenetimMADDE 24 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında yer alan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerinin yılda en az iki kez olmak kaydı ile süreye bakılmaksızın il müdürlüğü yetkililerince denetlenmesi zorunludur. İl müdürlüğünce gerek görülmesi halinde ilgili enstitü müdürlüğü de denetime katılır. Ayrıca Bakanlıkça da istenildiği zaman denetim yapılabilir. Denetim sırasında tespit edilen eksikliklerin en fazla 1 ay süre verilerek işletme sahibince giderilmesi istenir. Denetim sırasında düzenlenen tutanağın bir nüshası ilgili işletme sahibine verilir ve tutanak tebellüğ niteliğini taşır.YEDİNCİ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerYaptırımlarMADDE 25 – (1) Kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmesi sahibi veya yetkililerinin bu Yönetmelik çerçevesinde işletmelerine yönelik faaliyet onay belgesi alması ve Bakanlıkça belirlenen aralıklarda ve Uygulama Talimatında belirtilen hastalıklar açısından sağlık kontrollerini yaptırması zorunludur. Faaliyet onay belgesi ve sağlık sertifikası bulunmayan işletmelerin tespiti halinde bu işletmelere 5996 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi gereğince idari yaptırımlar uygulanır.(2) Faaliyet onay belgesi ve sağlık sertifikası bulunmayan damızlık işletmelerdeki hayvanlar yaşına bakılmaksızın en kısa süre içerisinde tüm masrafları gerçek ya da tüzel kişi tarafından karşılanmak kaydıyla kesime sevk edilir, hayvanlar kesime uygun değil ise tüm masrafları gerçek ya da tüzel kişi tarafından karşılanmak kaydıyla itlaf edilir ve insan tüketimi amacıyla kullanılmayacak hayvansal yan ürün kullanımına ilişkin mevzuat uyarınca imha edilir.(3) Faaliyet onay belgesi ve sağlık sertifikası bulunmayan kuluçkahanelerde bulunan yumurtaların sofralık yumurta olarak kullanım imkanı yoksa tüm masrafları gerçek ya da tüzel kişi tarafından karşılanmak kaydıyla insan tüketimi amacıyla kullanılmayacak hayvansal yan ürün kullanımına ilişkin mevzuat uyarınca imha edilir.(4) Denetleme sonucu işletmelerde belirlenen eksikliklerin, verilen süre sonunda giderilmemesi durumunda söz konusu işletmeler faaliyetten men edilerek faaliyet onay belgesi ve sağlık sertifikaları iptal edilir. İşletmede bulunan hayvan ve yumurtalar için bu maddenin ikinci ve üçüncü fıkrasında belirtilen hükümler uygulanır.(5) Sağlık kontrolünde Bakanlıkça belirlenen hastalıktan ari olmayan işletmelerin daha önceden almış oldukları sağlık sertifikaları iptal edilir. Arilik sağlanıncaya kadar işletmeden yumurta ve civciv çıkışına izin verilmez.(6) Kuluçkahanelerde sağlık sertifikası bulunmayan damızlık işletmelerden geldiği tespit edilen yumurtalar ile veteriner sağlık sertifikası ibraz edilemeyen ithal yumurtalar tüm masrafları gerçek ya da tüzel kişi tarafından karşılanmak kaydıyla insan tüketimi amacıyla kullanılmayacak hayvansal yan ürün kullanımına ilişkin mevzuat uyarınca imha edilir.(7) Geçerli sağlık sertifikası bulunmayan işletmelerden damızlık yumurta ve civciv sevk edilmez.Diğer hükümlerMADDE 26 – (1) Faaliyet onay belgesi ve sağlık sertifikası düzenlenmesine esas olmak üzere Bakanlıkça belirlenen ücretler işletme yetkililerince ilgili döner sermaye işletmelerine yatırılır.(2) Bakanlık tarafından bu Yönetmeliğin uygulanmasına dair Uygulama Talimatı yayınlanır.Yürürlükten kaldırılan yönetmelikMADDE 27 – (1) 20/3/2007 tarihli ve 26468 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kuluçkahane ve Damızlık Kanatlı İşletmeleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.Mevcut işletmelere ilişkin geçici hükümlerGEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin yayımından önce kurulmuş olan kuluçkahane ve damızlık kanatlı işletmelerine verilen ve halen geçerliliği bulunan çalışma izinleri, faaliyet onay belgesine dönüştürülür. Bu Yönetmeliğin yayımından sonra kurulan işletmelere bu Yönetmelik hükümlerine göre faaliyet onay belgesi verilir.(2) Bu Yönetmeliğin yayımından önce yapılmış fakat çalışma izni almamış olan işletmeler ile inşaatı devam eden işletmeler bu Yönetmelik hükümlerine tabidirler.YürürlükMADDE 28 – (1) Bu Yönetmeliğin 25 inci maddesinin ikinci fıkrası yayımı tarihinden 60 gün sonra, diğer maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.YürütmeMADDE 29 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür. Ekleri için tıklayınız.
ELEKTRİK TESİSLERİ PROJE YÖNETMELİĞİ
Resmi Gazete Tarihi: 16.12.2009 Resmi Gazete Sayısı: 27434 ELEKTRİK TESİSLERİ PROJE YÖNETMELİĞİBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam ve DayanakAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, yurt düzeyinde kamu kurum ve kuruluşları ve/veya özel sektör tarafından tesis edilecek elektrik tesislerinin ulusal iletim, dağıtım şebekelerine uyumlu olarak bağlanmasını, can ve mal emniyetinin sağlanmasını amaçlayarak elektrik tesislerine ait projelerin, ilgili standart, mevzuat ve norma uygun yapılmasını/yaptırılmasını temin etmektir. KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; yurt düzeyinde kamu veya özel sektör tarafından tesis edilecek elektrik iletim, dağıtım tesisleri ile black start ve imdat dizel generatör grupları da dahil olmak üzere her türlü elektrik üretim ve tüketim tesislerine ilişkin yeni kurulacak veya tadil edilecek tesisler ile bunlara ilişkin ön proje veya proje hazırlama esaslarını kapsar. (2) Yurt düzeyinde kamu görevi yapan kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişiler tarafından tesis edilecek her türlü; a) Elektrik üretim tesisleri ve yardımcı tesislerinde, b) Elektrik iletim tesisleri – şebekeleri ile yardımcı tesislerinde, c) Elektrik dağıtım tesisleri – şebekeleri ile yardımcı tesislerinde, ç) Elektrik tüketim tesisleri ve yardımcı tesislerinde, bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. (3) Ulusal dağıtım şebekelerine bağlanacak olanların sisteme uyumlu olarak bağlanması ile can ve mal emniyetinin sağlanmasına yönelik dağıtım şirketlerince istenen teknik şartları yerine getirmesi şartıyla; a) Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğüne ait işletme tesislerinde kullanılan demiryolu elektriklendirme cer hava hattına demiryolu sinyalizasyon tesislerine enerji sağlayan düzenler, b) Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğüne ait demiryolu sinyalizasyon ile istasyon ve demiryollarının özel haberleşme tesislerinin beslenmesi için kurulacak imdat dizel generatör grupları, c) Askeri tesislere ait imdat dizel generatör grupları, ç) Emniyet Genel Müdürlüğü ve teşkilatlarına ait tesislerinde bulunan imdat dizel generatör grupları, d) Milli İstihbarat Teşkilatı tesislerinde bulunan imdat dizel generatör grupları, e) Jandarma Genel Komutanlığına bağlı tesislere ait imdat dizel generatör grupları, f) Sahil Güvenlik Komutanlığı tesislerine ait imdat dizel generatör grupları, g) Türkiye Radyo-Televizyon Kurumuna ait verici istasyonları tesislerine ait imdat dizel generatör grupları, ğ) Açık arazide veya şantiyelerde seyyar geçici olarak ulusal dağıtım şebekelerine bağlantısı olmayan imdat dizel generatör grupları, h) 4/11/1984 tarihli ve 18565 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği” kapsamında olan tesisler, bu Yönetmelik kapsamına girmeyen tesislerdir. (4) Herhangi bir tesisin bu Yönetmelik kapsamına girip girmeyeceği konusunda bir kararsızlık ortaya çıkarsa Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının bu konuda vereceği karar geçerlidir. DayanakMADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 19/2/1985 tarihli ve 3154 sayılı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 28 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. İKİNCİ BÖLÜMTanımlar, Kısaltmalar ve Genel HükümlerTanımlar ve kısaltmalarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte yer alan; a) Alçak gerilim dağıtım şebekesi: Gerilimi 1 kV kademesi ve altındaki dağıtım şebekeleri ile bu şebekelerin yardımcı tesislerini, b) Bağlantı gücü: Bir kullanım alanı veya kullanım yerinin elektrik projesinde belirtilen toplam kurulu gücünün, kullanım amacına bağlı olarak ve konusu ile ilgili yürürlülükteki mevzuatta tanımlanan talep faktörü ve/veya kullanma faktörü ve/veya eşzamanlık katsayısı ile çarpılması suretiyle hesaplanan kVA/kW cinsinden güç miktarını, c) Bağlantı ve/veya sistem kullanım anlaşmaları: Üretim şirketi, otoprodüktör, otoprodüktör grubu, dağıtım şirketi ya da tüketicilerin iletim sistemine ya da bir dağıtım sistemine erişmeleri ya da bağlantı yapmaları için ilgili kullanıcıya özel koşul ve hükümleri kapsayan anlaşmaları, ç) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını, d) Buhar santralı: Buhar kazanı ve/veya ısı eşanjörlerinden elde edilen buhar ile buhar türbininden elektrik üreten tesisleri, e) Dağıtım: Elektrik enerjisinin 36 kV kademesi ve altındaki hatlar üzerinden naklini, f) Dağıtım merkezleri: İndirici Merkezlerden çıkan bir veya birden fazla fider/fiderlerin dağıtım şebekesi içinde giriş ve çıkışın yapıldığı, besledikleri bara/baralardan çıkan enerjili hatları devreye almak veya çıkarmak için ayırıcı, kesici, koruma röleleri, parafodur, ölçme, ölçü aletleri, ölçü transformatörleri ve benzeri aygıtların tamamını ya da bir bölümünü içine alan çeşitli yapıdaki tesisler ile yardımcı tesislerini, g) Dağıtım sistemi: Elektrik dağıtım tesisleri ve şebekesini, ğ) Dağıtım şebekeleri: Elektrik enerjisini tüketicilere dağıtmak için tesis edilen ve dağıtım transformatör merkezleri, dağıtım merkezleri, hava ve/veya kablo hatlarından oluşan dağıtım tesisleri ile yardımcı tesisleri, h) Dağıtım tesisi: İletim tesislerinin ve dağıtım gerilim seviyesinden bağlı üretim tesislerine ait şalt sahalarının bittiği noktadan itibaren elektrik dağıtımı için tesis edilmiş tesis ve şebekeyi, ı) DSİ: Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünü, i) Dizel santralı: Dizel motorunda motorin, nafta, fuel-oil benzeri sıvı veya gaz yakılarak elektrik üreten santralleri, j) EİE: Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğünü, k) Elektrik tesisleri: Elektrik enerjisinin üretimi, iletimi ve dağıtımı ile ilgili elektrik enerji tesislerini, l) Elektrik üretim tesisleri: Elektrik enerjisi üreten her türlü tesisi, m) Enerji iletim hattı: 36 kV kademesinin üstü gerilim seviyesinden bağlı olan üretim tesislerinin bittiği noktadan itibaren, iletim ve şalt sahalarının 36 kV kademesi dahil altında gerilim fiderleri de dahil olmak üzere dağıtım tesislerinin bağlantı noktalarına kadar veya elektrik dağıtım tesisinin bağlantı noktasındaki fiderden tekil tüketim tesislerine iletmek için kullanılan elektrik hatlarını, n) EPDK: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu, o) Eşzamanlık katsayısı: Bir grup tüketicinin en büyük ortak talep gücünün, grup tüketicilerinin her birinin talep güçlerinin toplamına oranını, ö) EÜAŞ: Elektrik Üretim Anonim Şirketini, p) Gaz yakıtlı santral: Doğal gaz, nafta benzeri yakıt yakılarak gaz türbini ile elektrik üreten santralleri, r) Gerekçe raporu: Genel olarak hazırlanacak projenin esaslarına ilişkin açıklamaları, bu esasların kabulü için zorunlu nedenlerle tesis hakkında teknik, genel ve ekonomik hesapları gösteren raporu, s) Güç yoğunluğu: Şebekelerde yükleme derecesi farklı hat bölümlerinde aynı zamanda çekilen yüklerin hesaplanmasında kullanılan ve çeşitli hesap yöntemleri ile bulunabilen bir katsayıyı, ş) Güneş elektrik santralı: Güneşin ısı enerjisinden yararlanılarak buhar üretmek veya fotovoltaik panel ve pil kullanımı ile elektrik üreten santralleri, t) HES: Yardımcı tesisleri ile birlikte hidroelektrik santralını, u) Hidroelektrik santral: Su enerjisinden elektrik üreten tesisler ile yardımcı tesislerini, ü) İletim: Elektrik enerjisinin gerilim seviyesi 36 kV kademesinin üzerindeki hatlar üzerinden naklini, v) İletim sistemi: Elektrik iletim tesisleri ve şebekesini, y) İletim tesisi: Üretim tesislerinin 36 kV kademesinin üstü gerilim seviyesinden bağlı olduğu noktalardan itibaren iletim şalt sahalarının orta gerilim fiderleri de dahil olmak üzere dağıtım tesislerinin bağlantı noktalarına kadar olan tesisleri, z) İmdat dizel generatör grubu: Binaların, tesislerin imdat enerji ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla veya santrallerde black-start amacıyla nevisine bakılmaksızın elektrik enerjisi üreten grupları, aa) İndirici merkezler ve/veya şalt tesisleri: Elektrik ulusal iletim ve dağıtım şebekesindeki gerilimleri düşürmek, yükseltmek için kurulan güç/dağıtım transformatörleri, devreleri açma veya kapama, kumanda, ayırıcı, kesici, koruma röleleri, parafodur, ölçü aletleri, ölçü transformatörleri ve benzeri aygıtların yardımcı tesisleri ile tamamını ya da bir bölümünü içine alan tesisleri, bb) Jeotermal santral: Jeotermal kaynaklardan elde edilen ısı veya buhar ile elektrik üreten santraller ile yardımcı tesislerini, cc) Katı yakıtlı santral: Linyit, taşkömürü, asfaltit, bitümlü şist ve benzeri fosil ve katı yakıtlar yakılarak elektrik üreten tesisleri, çç) Kesin/kati proje: Ön projede belirtilen tesis gereçleri ve kabul edilmiş ilkelere uygun nitelikteki ayrıntılı açıklama, şema, plan ve resimlerle bunların düzenlenmesine dayanak olan teknik özellikler, hesap, keşif ve şartnamelerden oluşan projeyi, dd) Kojenerasyon: Isı ve elektrik ve/veya mekanik enerjinin aynı tesiste eş zamanlı olarak üretimini, ee) Kombine çevrim santrali: Doğal gaz, LNG, LPG, nafta gibi gaz ve/veya sıvı yakıt yakılarak gaz türbini, motor ve buhar türbini ile elektrik üreten santralleri, ff) Kullanma süresi: Bir yılda üretilen enerjinin, santralin tepe/puant gücüne bölünmesi ile bulunan süreyi, gg) Kurulu güç (tüketim tesislerinde): Bir kullanım alanın veya kullanım yerinin amacına bağlı olarak hazırlanan elektrik projesinde belirtilen kVA veya kW cinsinden güçlerin toplamını, ğğ) Kurulu güç (üretim tesislerinde): Elektrik üreten generatörü tahrik eden makinaların kW cinsinden gücün ünite sayısı ile çarpılarak elde edilen toplam gücü, hh) Mikro kojenerasyon tesisi: Elektrik enerjisine dayalı kurulu gücü 50 kW kademesi ve altında olan kojenerasyon tesisini, ıı) Nükleer santral: Nükleer enerji kullanılarak elektrik üreten santral ile yardımcı tesislerini, ii) Otoprodüktör: Esas olarak kendi elektrik enerjisi ihtiyacını karşılamak üzere elektrik üretimi ile iştigal eden tüzel kişiyi, jj) Otoprodüktör grubu: Esas olarak ortaklarının elektrik enerjisi ihtiyacını karşılamak üzere elektrik enerjisi üretimi ile iştigal eden tüzel kişiyi, kk) Ön proje: Bir tesisin; hangi gerekçelerle ve nasıl yapılacağını gösteren açıklama, şema, plan ve teknik resimlerle bunların düzenlenmesine dayanak olan hesap, keşif ve şartnamelerle tesisin genel karakteristik özelliklerini içeren projeyi, ll) Proje müellifi: Mimarlık, mühendislik tasarım hizmetlerini meslek olarak seçmiş, tesisin/yapının etüt ve projelerini hazırlayan gerçek ve tüzel kişiyi, mm) RES: Yardımcı tesisleri ile birlikte rüzgar elektrik santralini, nn) Rüzgâr elektrik santrali: Rüzgâr ile elektrik üreten santraller ile yardımcı tesislerini, oo) Sıvı yakıtlı santral: Petrol türevi sıvı yakıtlar yakılarak elektrik üreten tesisleri, öö) Son durum/yapıldı projesi: Uygulama aşamasında, varsa yapılan değişikliklerin işlendiği tesis sahibi veya yüklenici tarafından hazırlanacak, tesisin kesin kabule esas olan en son gerçekleşen durumunu gösteren projeyi, pp) Şebeke: Enterkonnekte veya ulusal elektrik iletim dağıtım hatlarını, rr) Tadilat projesi: Onaylı uygulama projesi ve/veya son durum/yapıldı projesi üzerinde yapılan değişiklikleri gösterir projeyi, ss) TAEK: Türkiye Atom Enerjisi Kurumunu, şş) Talep faktörü/istek katsayısı: Bir şebekenin ya da tesis bölümünün çalışma süresi içinde çektiği en büyük gücün, şebekenin ya da şebeke bölümünün toplam bağlı/kurulu gücüne oranını, tt) Talep/istek gücü: Kurulu gücün talep faktörü ile çarpımından bulunan gücü, uu) TEDAŞ: Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketini, üü) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini, vv) Tekil tüketim tesisleri: İletim sistemine ya da bir dağıtım sistemine erişmeleri ya da bağlantı yapmaları için özel koşul ve hükümleri kapsayan anlaşmaları ile enerji alan gerçek ve tüzel kişi/kişilere ait tesisleri, örneğin bir fabrika, benzin istasyonu, sulama pompa tesisleri gibi tesislere elektrik enerjisi sağlamak için kurulan tekil tüketim tesisleri ile yardımcı tesislerini, yy) Termik santral: Katı, sıvı ve gaz yakıtlar yakılarak ısı enerjisinden elektrik üreten tesisleri ile yardımcı tesislerini, zz) Tesis: Elektrik enerjisi üretimi veya iletimi veya dağıtımı işlevlerini yerine getirmek üzere kurulan tesis ve teçhizatı, aaa) Tip proje: Trafo köşkü, elektrik direği, fider hücreleri ve benzeri için Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kurum veya tüzel kişiler tarafından onaylanıp tip deneyleri yapılarak kullanılan projeyi, bbb) Transformatör/trafo merkezleri/postaları: Elektrik dağıtım şebekelerinde dağıtım transformatörü, dağıtım panosu, kesici/ayrıcı ve benzeri aygıtların tamamını ya da bir bölümünü içine alan tesisleri bulunan tesislerin tümüne, bu tesisler direk tipinde veya çeşitli tiplerde bina, prefabrik ve benzeri yapılar ile yardımcı tesislerini, ccc) Tüketim tesisleri: Elektrik enerjisinin tüketildiği tesisleri, ççç) Uygulama projesi: Tesisin ihaleden sonra, tesisin yapımına başlamadan önce yüklenici ya da tesis sahibi tarafından hazırlanacak olan bu proje, ön projede belirtilen tesis gerekçeleri ve kabul edilmiş ilkelere uygun nitelikteki ayrıntılı açıklama, şema, plan ve teknik resimlerle bunların düzenlenmesine dayanak olan hesap, keşif ve şartnameler ile tesisin yapılmasının esaslarını bütünü ile gösteren projeyi, ddd) Yapılabilirlik/fizibilite raporu: Çeşitli olanaklarla enerji sağlanması ya da üretilmesi durumlarda ekonomik ve teknik bakımdan yapılabilir en uygun çözümü gösterir raporu, eee) Yüksek gerilim dağıtım şebekesi: Gerilimi 1 kV kademesinin üstündeki 36 kV kademesi de dahil dağıtım şebekeleri ile yardımcı tesislerini, ifade eder. Genel hükümlerMADDE 5 – (1) Tüm projeler Türkçe olarak hazırlanır. Ancak gerektiği hallerde Türkçe tercümeleri ile birlikte yabancı dilde doküman, bilgi ilave edilir. İhtilaf durumunda Türkçe metinler geçerlidir. (2) Üretim, iletim, dağıtım, tüketim, tip proje ve benzeri elektrik tesislerine ilişkin olarak hazırlanan gerekçe raporu, ön proje, kesin/kati proje, uygulama, tadilat, son durum/yapıldı projeleri; projeyi hazırlayan elektrik, elektrik-elektronik, makine, inşaat ve diğer meslek dalındaki mühendisler tarafından tüm proje nüshalarındaki açıklama yazıları, keşif özetleri, raporlar, şemalar, resimler, planlar ve hesaplar imzalanır. (3) Elektrik tesislerine ait projeleri tanzim ve imza eden mühendisler meslek branşı esas olmak üzere; a) Kamuda görev yapan mühendislerde; çalıştıkları kuruma ait projeyi, kamuda elektrik, elektrik-elektronik, makine, inşaat ve diğer meslek branşlarında mühendis olarak çalıştıklarını belgeleyen resmi yazı proje dosyasına ilave edilerek tanzim ve imza edilir. b) Bir mühendislik ve/veya müteahhitlik firmasında ve/veya şirketinde mühendis olarak görev yapan mühendislerde; üçüncü şahsa ait projeyi, ticaret odasından alınmış, o işle iştigal ettiğini gösteren ticaret belgesini, diploma suretini, vergi levhası ile o şirkette branşında mühendis olarak çalıştığını belgeleyen şirketin başlıklı yazısı proje dosyasına ilave edilerek tanzim ve imza edilir. c) Serbest olarak çalışan mühendislerde; üçüncü şahsa ait projeyi, branşlarına ait serbest olarak çalıştıklarını gösterir meslek odalarından alınmış SMM/serbest müşavir mühendislik belgeleri proje dosyasına ilave edilerek tanzim ve imza edilir. ç) Bir şirkette görevli olarak çalışan mühendislerde; sadece diploma sureti ile o şirkette branşında mühendis olarak çalıştığını belgeleyen şirketin başlıklı yazısı proje dosyasına ilave edilerek tanzim ve imza edilir. (4) Projeyi düzenleyen ve imzalayan mühendisler hazırladıkları projeyi, 30/11/2000 tarihli ve 24246 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği, 21/8/2001 tarihli ve 24500 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği, 23/12/2003 tarihli ve 25325 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gürültü Yönetmeliği, 31/12/2004 tarihli ve 25687 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği, 7/3/2008 tarihli ve 26809 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği, 3/7/2009 tarihli ve 27277 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği esaslarına uygun olarak yaparlar. (5) Projeler yerinde yapılan incelemeye göre hazırlanır. Hazırlanan projeler meslek dalına göre elektrik projeleri elektrik/elektrik-elektronik mühendisi, makine projeleri makine mühendisi, inşaat projeleri inşaat mühendisi ve/veya yüksek mühendisleri ile diğer ilgili branş mühendisleri tarafından tanzim edilir ve imzalanır. (6) Topoğrafik bilgileri ve haritaları harita mühendisi, jeoloji raporu jeoloji mühendisi, su şartlandırma ve arıtmasına yönelik seçim, hesap, raporlar kimya mühendisi, ile meslek branşlarına göre ilgili mühendisler tarafından imzalanır. (7) (Mülga:RG-1/6/2010-27598) (8) Proje dosyaları Bakanlığa, dilekçesi noter onaylı imza sirküleri ile birlikte tesis sahibi tarafından verilir. Ancak noter onaylı vekâletname ile vekil tarafından da noter onaylı imza sirküleri ile birlikte verilebilir. Dilekçe ekinde verilecek elektrik, mekanik ve inşaat proje takımları ayrı ayrı zımbalı dosyalar içerisinde klasörlere konulur. Proje dosyaları kurumlara görüşe giden projeler için beşer takım, gitmeyen projeler için üçer takım halinde elektronik ortamda kopyaları ile birlikte sunulur. (9) Proje dosyası içerisinde bulunan paftalar ölçekli olarak verilir. A4 ebadında dosyaya gelecek deliklerin kapanmaması için A2, A1, A0 ve daha büyük ebattaki kağıtlarda sağ tarafından 190 mm genişliğinde katlar yapılır, 20 mm’lik kısım dosyaya takılmak için kullanılır. A4 başlık kısmı iki bölüme ayrılır, alt bölümde şirket adı, pafta adı, çizen, kontrol, ölçek, yüklenici adı, yatırımcı, imalatçı ve diğer bilgiler yazılır üst bölüm ise kontrol ve onay için ayrılır. (10) Proje dosyası içerisinde bulunan paftalar, hesaplar ve teknik doneler ile açıklamalar Türkçe olarak verilir. Ayrıca orijinal veri sayfaları gerekli hallerde verilir. (11) Proje onay için inceleme aşamasında ortaya çıkacak hususlar doğrultusunda istenen bilgi, belge, kaynak, doküman, standart ve projeler de proje müellifi tarafından verilir. (12) Bu Yönetmelikte; proje dosyasında olması gerekenlerden bilgi edinme amacıyla talep edilenlerden bazıları istenmeyebilir. (13) Proje onayı Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kuruluş ve/veya tüzel kişilikler tarafından yapılır. (14) Projeler makina, elektrik/elektrik-elektronik, inşaat mühendisleri ve gerekli hallerde diğer branş mühendisleri tarafından müştereken incelenip, inceleyenler ile projeyi onaylayacak yetkili amir tarafından kaşeleri basılıp imzalanarak onaylanır. (15) Projeyi onaylayacak yetkili amirin makina, elektrik/elektrik-elektronik veya inşaat mühendisi olması ve bu mühendislik dallarından birinde en az 8 yıl tecrübeli olması şarttır. (16) Bu Yönetmeliğin yayımlanarak yürürlüğe girdiği tarihe kadar onaylanmış projeler ve bu Yönetmelik kapsamında onaylanacak projeler için projeyi inceleyen ve onaylayan mühendislerin sorumluluğu onay tarihinden itibaren 2 yıl sonra sona erer, bundan sonra sorumluluk proje müellifi ile tesis sahibine aittir. Onaylanan projeler 3 yıl geçerli olup, üç yıl içerisinde tesis edilmediği taktirde projeler onaysız sayılır. (17) EPDK tarafından lisans verilerek yapılacak üretim tesisleri için proje onayı, geçici ve kesin kabul işlerinin Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kuruluş ve/veya tüzel kişilikler tarafından yapılacağı hususu verilecek lisanslarda belirtilir. (18) Tüketim tesisleri, enerji iletim ve dağıtım tesisleri için sistem kullanım ve sistem bağlantı anlaşmaları veya enerji müsaade yazısına, yazıyı veren ilgili kurum/kuruluş tarafından proje onayı, geçici ve kesin kabul işlerinin Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kuruluş ve/veya tüzel kişilikler tarafından yapılacağı belirtilir. (19) Üretim tesisleri için ön proje veya proje onayı yapılmadan tesisin inşasına başlanılmaz. (20) Tüketim tesisleri için proje onayı yapılmadan tesisin inşasına başlanılmaz. Bu şartlar enerji iletim ve dağıtım tesisleri için sistem kullanım ve sistem bağlantı anlaşmaları veya enerji müsaade yazısına ilgili kurum/kuruluş tarafından işlenir. (21) Rüzgar santralı lisanslarına EPDK tarafından her bir rüzgar kulesinin dikileceği koordinat işlenir. Hidroelektrik santralleri için de maksimum su seviye kotu ile kuyruk suyu kotu lisansına işlenerek memba ve mansap sınırları belirtilir. Ayrıca batık çalışanlar metrajları ile belirtilir. (22) Üretim ve tüketim tesislerinin geçici kabulünün yapılabilmesi için proje onayının yapılması şarttır. (23) Proje onayı yapılırken üretim tesislerinde lisansta belirtilen kurulu gücün projede belirtilen kurulu güce göre %3 daha küçük olması halinde proje onay işlemleri devam eder ancak geçici kabulden önce lisans tadili yapılır. Lisans tadili yapılmadığı takdirde proje onayı geçersiz sayılır. Kabul işlemleri yapılmaz. (24) Bu Yönetmelikte belirtilen onaylanacak projeler için içerik listesine ilişkin Yönetmelikte herhangi bir değişiklik yapıldığı takdirde ayrıca Bakanlık internet sitesinde yayımlanır. (25) Güç yoğunluğu, şebekelerde yüklenme derecesi farklı hat bölümlerinde aynı zamanda çekilen yüklerin hesaplanmasında kullanılan bir katsayıdır. Bu katsayı çeşitli hesap yöntemleri ile bulunabilir. Şebekelerdeki bağlı güçler belli ise güç yoğunluğu kullanılmaz; bağlı güç, eşzamanlılık katsayısı ile çarpılarak yük hesabı yapılır. ÜÇÜNCÜ BÖLÜMProje OnayıProje onayı müşterek hükümleriMADDE 6 – (1) Ön proje onayı, uygulama proje onayı gibi tüm proje onayı için sunulacak dosyalar 5 inci maddede belirtilen genel hükümlere göre hazırlanır. (2) Ön proje onayı, uygulama proje onayı gibi tüm proje onayı için sunulacak branşlarına göre hazırlanmış dosyaların her bir branşa ait her takımın ilk dosyalarına; a) Tesise ait bilgiler, belgeler, dokümanlar, b) Mühendislik belgeleri, c) Nevisine göre ayrılmış ayrı ayrı detaylı keşif özeti, ç) Enerji alış verişi yapılan kuruluştan temin edilen enerji müsaade yazısı veya sistem bağlantı anlaşması ile diğer kamu kurum/kuruluşlarla yapılan anlaşma, yazışmalar ve alınan izinler, d) Üretim tesisleri için EPDK tarafından verilmiş lisans, e) Tesisi her yönü ile tanıtan ayrıntılı genel ve teknik bilgileri içeren gerekçe raporu, f) Tüm dosya içeriğinin elektronik ortamda kopyası ilave edilir. (3) YG tek hat şemalarında en az enerjinin temin edildiği noktadan itibaren trafo merkezi, dağıtım merkezi, kesici ölçü kabini ve benzeri hücre açılımları, teknik özellikleri ile birlikte güçleri, metrajlar, kesitler, koruma ve kilitlemeleri gösterilir. (4) YG/AG güç dağıtım vaziyet planlarında en az güçler, kablo kesitleri ve metrajları gösterilir. (5) YG/AG kablo hesaplarında güç kaybı, gerilim düşümü, akım taşıma ve kısa devre kontrolü de yapılarak raporlanıp eklenir. (6) Üretim santral proje onay dosyalarının elektrik klasörlerine ulusal elektrik sistemine irtibatın sağlanması amacıyla; TM ve DM’lerde ilgili fiderlerin santral bağlantı fiderine dönüştürülmesi koşullarını içeren ve gerilim seviyelerine göre ilgili kuruluşlarla yapılan özel koordinasyon sözleşmesi eklenir. (7) (Ek:RG-28/5/2011-27947) RES projeleri, Genelkurmay Başkanlığından olumlu Teknik Etkileşim İzni alındıktan sonra bu Yönetmelikteki diğer şartları da yerine getirmesi halinde onaylanır. Genelkurmay Başkanlığının iznine esas teşkil edecek olan Teknik Etkileşim Analizi TÜBİTAK BİLGEM tarafından yapılır. Ön proje onayıMADDE 7 – (1) Elektrik üretim tesisinin hemen yapımının başlanabilmesi için bilhassa hidroelektrik santrallerinin yapım sürelerinin uzun olması ve yaz sezonundan gerekli istifadeyi sağlaması nedeniyle ön proje olarak gerekçe raporu ve elektrik tek hat şeması onayı yapılır. (2) Bu ön proje onay işlemi ile gerekli diğer izin ve/veya müsaadelerin alınması kaydı ile elektrik üretim tesisinin inşaat kısmına başlanabilir. (3) Ön proje onayı için sunulan dosyalarda olması gerekenler şunlardır; a) Zorunlu olması gerekenler; 1) Tesisi komple gösteren genel vaziyet planı, 2) Tesisin sisteme bağlantı noktasından itibaren elektrik tek hat şeması, 3) Plan ve projelerde kullanılan semboller ve anlamları tablosu. b) Bilgi için olması gerekenler şunlardır; 1) Diğer plan ve projeler, 2) Hesaplar. Tüketim tesisleriMADDE 8 – (1) Tüketim tesisleri proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) Transformatör güçleri hesapları, 2) Her transformatör için etiket güçleri üzerinden Kompanzasyon tesisi hesapları, 3) Kısa devre hesapları, 4) YG/AG kablolarının hesapları, 5) Topraklama hesapları, 6) Paratoner hesapları, 7) Aydınlatma ve acil aydınlatma hesapları, 8) YG transformatör köşkleri ve şalt hücreleri yapılarının prefabrik-kompakt tip olmaları durumunda TSE belgeleri ve tip test uygunluk raporları, 9) Transformatör merkezi, dağıtım merkezi, transformatör köşkleri vb. yapıların mimari, inşaat projeleri ile statik ve betonarme hesapları. b) Paftalar; 1) Genel yerleşim vaziyet planı, 2) YG/AG tek hat şeması, 3) YG/AG güç dağıtım vaziyet planı, 4) Aydınlatma ve acil aydınlatma tesisatları planları, 5) Topraklama ve paratoner tesisatları planları, 6) Kablo bağlantıları ile birlikte üst, ön ve yan görünüşleri isimlendirilip ölçülendirilerek bina içi, açık saha veya direğe montajlı transformatörlerin genel görünüş ve kesit detaylarını gösteren montaj planları, 7) YG Metal-glad hücrelerin genel görünüş ve kesit detayları, 8) Mevcut tesisler için tesis ile ilgili daha önceden onaylanmış YG ve AG tek hat şemaları fotokopileri. İletim ve dağıtım nakil hattıMADDE 9 – (1) İletim ve dağıtım nakil hattı proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Doküman ve hesaplar; 1) Direk ve travers seçim listesi cetveli, 2) Direk tipleri için onaylı tip proje ve tip test raporları, 3) Gerekli hallerde direk mukavemet hesapları, 4) Direk özel temel hesapları ve diğer hesapları, 5) Kullanılan sehim şablonu ve sehim hesapları, 6) İletkenlerin akım taşıma, gerilim düşümü ve güç kaybı hesapları. b) Paftalar; 1) Güzergah/vaziyet planı, 2) Enerji iletim ve/veya dağıtım nakil hattı profili. İletim açık şalt sahası tesisleriMADDE 10 – (1) İletim açık şalt sahası tesisleri proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Doküman ve hesaplar; 1) Pilon temel hesapları, 2) Kısa devre hesabı, 3) Topraklama Hesabı, 4) Gerekli hallerde kullanılacak malzemelerin garantili karakteristikleri ve boyut resimleri, 5) Aydınlatma Hesabı. b) Paftalar; 1) Genel vaziyet planı, 2) TM/Şalt sahası genel yerleşim resmi, 3) Tek hat şeması, 4) Şalt sahası kesit resimleri, 5) Şalt teçhizatı temel, temel detay ve mesnet resimleri, 6) Çelik konstrüksiyon yerleşim ve kesit resmi, 7) Trafo temel resmi, 8) Şalt sahası temel kanal resmi, 9) Kablo kanalları ve kanal detay resimleri, 10) Topraklama planı ve topraklama detay resmi, 11) Aydınlatma ve acil aydınlatma planı, 12) Yangından korunma sistemi planı, 13) Sekonder koruma projeleri ve kumanda kontrol sistemleri. Dağıtım şebeke tesisleriMADDE 11 – (1) Dağıtım şebeke tesisleri proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Doküman ve hesaplar; 1) AG hesapları, güç ihtiyacı, şebeke güç yoğunlukları, trafo güç hesabı, AG şebeke gerilim düşüm – kayıp hesabı, AG reaktif kompanzasyon hesabı, direk seçimi, AG dağıtım kutusu listesini, 2) Malzeme ve direk listeleri, 3) Aydınlatma hesabı, 4) Topraklama hesabı, 5) Teknik şartnameleri. b) Paftalar; 1) İş durumuna göre 1/25000, 1/10000, 1/5000, ölçekli YG şebeke planı, 1/2000, 1/1000 ölçekli AG tek şeması, YG/AG şebeke planı, YG prensip planı, YG tek hat şeması, primer malzeme listesi, Bina yerleştirme resmi planları, 2) Mevcut YG/AG planları, santral ve trafo binası yerleşim planları ile mevcut trafo postaları, 3) Tip planlar ve tip projeleri, 4) Varsa özel projeleri. İmdat dizel ve black start generatör gruplarıMADDE 12 – (1) İmdat dizel ve black start generatör grupları proje onayı için sunulan klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Doküman ve hesaplar; 1) Dizel generatör güç hesabı, 2) Dizel generatör – ana dağıtım panosu arası kablonun gerilim düşümü hesabı ve kablo seçiminin besleyeceği yükün gücüne göre akım taşıma hesabı. b) Paftalar; 1) Genel vaziyet planı, 2) Kilitleme bağlantılarını da gösteren AG ve/veya YG tek hat şeması, 3) Havalandırma sistemini de gösteren üç görünüş montaj ve kesit planları, 4) Mevcut tesisler için onaylı AG – YG tek hat şeması fotokopisi, 5) YG/AG güç dağıtım vaziyet planı. Hidroelektrik santraliMADDE 13 – (1) Hidroelektrik santrali ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) İç ihtiyaç transformatör güç hesapları, 2) Transformatör anma güçlerine göre kompanzasyon tesisi hesapları, 3) Kısa devre hesapları, 4) YG/AG kablo hesapları, 5) DC iç ihtiyaç gücü hesapları, 6) Aydınlatma ve acil aydınlatma hesapları, 7) Topraklama tesisi hesapları, 8) Paratoner tesisi hesapları. b) Proje Paftaları; 1) Genel yerleşim vaziyet planı, 2) YG/AG Tek hat şeması, 3) YG/AG güç dağıtım vaziyet planı, 4) Aydınlatma ve acil aydınlatma tesisatları planları, 5) Topraklama tesisatı planı, 6) Paratoner tesisatı planı, 7) Kablo bağlantıları ile birlikte üst, ön ve yan görünüşleri isimlendirilip ölçülendirilmiş yükseltici ve iç ihtiyaç transformatörlerinin genel görünüş ve kesit detay planları, 8) YG Metal-Glad hücrelerin genel görünüş ve kesit detayları, 9) TM ve DM’lerdeki üretim tesisi ile ilgili fider hücrelerinin, gerilim seviyelerine göre ilgili kuruluşlarca yapılan koordinasyon anlaşmalarına uygun donatılacak onaylanmış projeleri, 10) Plan ve projelerde kullanılan elektriksel semboller ve anlamları tablosu, 11) Yangın algılama ve söndürme sistemi planları. c) Bilgi için; 1) Türbin verileri, generatör gücü-gerilimi-verimi-teknik değerleri ile ünite kapasite seçimi, 2) Kesici, ayırıcı, parafudur ve benzer teçhizatları içerir açık ve/veya kapalı şalt hesapları, 3) Koruma röleleri ve koordinasyon hesabı. (2) Hidroelektrik santrali ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan makina klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Belgeler; 1) A3 albüm şeklinde iki kopya uygulama projesi. b) Hesaplar; 1) Projede yer alan tüm kapak, ızgara, kapak kaldırma tertibatlarının mukavemet hesapları, 2) Cebri boru ekonomik çap ve et kalınlıkları hesapları, 3) Hidrolik – kayıp hesapları, 4) Kelebek vana, türbin gücü hesabı ve seçimleri, 5) Salyangoz ve GD2 hesapları, 6) Projede yer alan tüm vinçlerin mukavemet hesabı. c) Proje paftaları; 1) Genel vaziyet planı, 2) Santral binasında su türbin-generatör grubunu önden, yandan, üstten üç görünüşlü kesitlerini gösteren montaj planları, 3) Projede yer alan kapakların, ızgaraların, kapak kaldırma tertibatlarının tüm hidromekanik teçhizatların montaj planları, 4) İmdat ve/veya black-start dizel generatör üç görünüş montaj planları. ç) Bilgi için; 1) Santrale ait teknik açıklamalar ve teknik şartnameler, 2) Model deneyi dokümanları, 3) Generatör soğutma sistemi, 4) Projede yer alan tüm vinçlerin montaj resimleri, 5) Yangın tüpü olan kısım için yangın söndürme sistemi, 6) Santral drenajı, tesisat ve HVAC Klima ve havalandırma sistemleri projeleri ve P&I’arı, santral drenajı, tesisat ve HVAC hesapları, 7) Cebri boru boyu plan kotası, 8) P&I’larda yer alan sembol ve kodlamaların çözüm anahtarı, 9) Yangın hidrandı ve/veya köpüklü olan kısım için yangın söndürme sistemi, 10) Ünite yatak yağlama P&I’ları, 11) Governer türbin acil kapama vanası hidrolik yağ P&I’ları, 12) Basınçlı hava ve/veya enstrüman havası P&I’ları, 13) Soğutma suyu P&I’ları, 14) Türbin ve generatör ön boyutlandırması, 15) Santral drenaj kuyuları boruları ve ilgili P&I’ları. (3) Hidroelektrik santrali ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan inşaat klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Belgeler; 1) A3 albüm şeklinde iki kopya uygulama projesi. b) Hesaplar; 1) Yapılara, temellere ait statik, betonarme, çelik hesapları, 2) Jeoteknik, jeolojik, sismik, depremsellik, jeofizik ve benzeri raporlar ile zemin etüt raporları, zemin iyileştirmesi çalışmaları ile ilgili hesaplar, 3) Regülatör, su alma yapısı, çökeltim havuzu, yükleme havuzu ve elemanları, çakıl ve balık geçidi, iletim yapısına ait hidrolik hesaplar, cebri boru optimizasyonu, çap ve et kalınlığı hesabı, cebri boru kayıpları hesabı, su alma ağzından santral mansabına kadar oluşan enerji kayıpları. c) Proje paftaları; 1) Baraj, regülatör, balık geçidi, iletim kanalı, yükleme havuzu, denge bacası, deşarj kanalları, serbest akışlı savak, kuyruksuyu kanalı, santral binası, dizel generatör binası, yangın mücadele binaları, montaj sahası ve benzeri yapılar ile işletme binası ve diğer yapılara ait projeleri, 2) Tüm yapılar ve ulaşım yollarını gösterir 1/5000’lik harita ile genel vaziyet planı, 3) Alt yapı projeleri, 4) Tüm yapıların mimari görünüşleri, ön-yan-üst kesitleri ve yerleşim planları ile detayları, 5) Elektromekanik teçhizat yerleşmiş olarak santral binası kesitleri, görünüşleri, 6) Kazı planları, temel ve ankraj projeleri, 7) Cebri boru genel yerleşim planı, profili ve kesitleri, 8) Cebri boru kazı planı, cebri boru sabit ve kayıcı mesnetler, 9) Şalt sahası inşaat ve Trafo binası mimari projeleri, 10) Derivasyon kademeleri. ç) Bilgi için; 1) Lojman, sosyal tesis, trafo binası, idari ve işletme binaları, güvenlik binaları, güvenlik duvarları, fens, telçit, nizamiye kapıları, tank, depo, tamir bakım onarım atölyeleri, ambarlar, yangın mücadele binaları, montaj sahası, park sahası, atık depolama sahası, soğutma suyu sistemi ile ilgili projeleri, 2) Teknik şartnameler, 3) Ulaşım yolları projeleri, 4) Yerleşim koordinatları, 5) Nehir taraması, düzenlemesi, yerleşim ve kesitleri, 6) Projenin 1/25000’lik Türkiye haritasındaki yeri, 7) Hidrolik, hidrolojik karakteristiklere ait raporlar dokümanlar, 8) Kullanım suyu ve deşarj sistemi ve benzeri sistem projeleri, 9) Santral mansabında düzenleme gerekiyorsa gerekli açıklama yapılarak ünite debilerini de içerecek şekilde Q500’e kadar anahtar eğrileri en az yedi kesitte çizimi, 10) Türbin ve generatör ön boyutlandırması, 11) Normal işletme, inşaat, inşaat sonu, feyezan, onarım ve depremli hallerinde regülatör, su alma yapısı, çökeltim havuzu, yükleme havuzu ve elemanları, iletim yapısı, sifon ve/veya cebri boru ile bunlara ait sabit ve hareketli mesnet kitleleri, santral binası, kuyruk suyu yapısı duvarları ile benzer bütün yapıların stabilite hesaplarında kayma, devrilme, yüzme, zemin gerilim hesapları, 12) Tüm yapılara ait donatı projeleri, 13) Tüm yapılara ait kazı planları. d) Barajlar için ilave olarak; 1) Maksimum kesitte oturma alanını gösterir planları, 2) Oturma payına göre şevlerin ayarlandığını gösterir planları, 3) Boy, üst ve en gövde kesitleri, görünüşleri, planları, 4) Temel kazı planı, ölçüm aletleri yerleşim planları, 5) Çökme röperleri ve rasat kuyuları kesitleri, 6) Boşluk suyu basıncı ölçüm cihazları kesitleri, 7) Kil çekirdek tabanı konsalidasyon enjeksiyonu planı ve boy kesit planları, 8) Dolu savak genel yerleşim, eşik yapısı, şut tabanı drenaj enine rögar planları ve kesitleri, görünüş planları, 9) Dolu savak eşik yapısı ayak kesitleri, dolu savak şut kanalı ana numaralandırma sistemi planları, 10) Dolu savak radyal vb kapakları alt, üst, yan kesit planları, 11) Dolu savak kapakları gömülü elemanlar planları, 12) Taşıyıcı kirişleri, kenar ayak taşıyıcı kiriş planları, 13) Dolu savak batardo kapağı genel görünüşü, gömülü elemanları, kaldırma kiriş planları, 14) Sürgülü ve/veya kelebek vana planları, 15) Enerji tüneli; emniyet kapağı, giriş ızgarası ve giriş elemanı görünüşleri kesitleri, tipik çelik ika sistemi kesitleri, giriş yapısı yerleşim planları, en, boy kesitleri görünüşleri, ana sistemi, kapak şaftı kazı ve kesit planları, 16) Enerji yapıları planı kesitleri görünüşleri, kaya destek sistem planları, 17) Dip savak vana odası genel yerleşim planı, dip savak ön, yan ve üst kesit planları, 18) Kelebek vana yerleşim planı, ön, yan ve üst kesit planları ve hesabı, 19) Emme borusu kapağı, gömülü elemanları, kapak kaldırma kiriş planları, 20) Galeriler ve drenaj sistem planları. Rüzgar elektrik santraliMADDE 14 – (1) Rüzgar elektrik santralı ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Belgeler; 1) EİE’den alınan uygunluk yazısı. b) Hesaplar; 1) İç ihtiyaç transformatör güç hesapları, 2) Transformatör anma güçlerine göre kompanzasyon tesisi hesapları, 3) Kısa devre hesapları, 4) Gerilim düşümü, akım taşıma ve kısa devre kontrolünü gösterir YG ve AG Kablo hesapları, 5) Aydınlatma ve acil aydınlatma hesapları, 6) Topraklama ve paratoner tesisi hesapları. c) Proje Paftaları; 1) Genel yerleşim vaziyet planı, 2) YG ve AG tek hat şemaları, 3) YG ve AG güç dağıtım vaziyet planları, 4) Aydınlatma ve acil aydınlatma tesisatları planları, 5) Topraklama ve paratoner tesisatı planları, 6) Kablo bağlantıları ile birlikte üst, ön ve yan görünüşleri isimlendirilip ölçülendirilmiş yükseltici ve iç ihtiyaç transformatörlerinin genel görünüş ve kesit detayları, 7) YG Metal-Glad hücrelerin genel görünüş ve kesit detayları, 8) TM ve DM’lerdeki üretim tesisi ile ilgili fider hücrelerinin, gerilim seviyelerine göre ilgili kuruluşlarca yapılan koordinasyon anlaşmalarına uygun donatılacak onaylanmış projeleri, 9) Yangın algılama ve söndürme sistemi planları. (2) Rüzgar elektrik santralı ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan makina klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Belgeler; 1) EİE’den alınan uygunluk yazısı. b) Proje Paftaları; 1) Ölçekli genel vaziyet planı, 2) Ölçekli komple montaj ve üç görünüş resimleri, 3) Ölçekli kule montaj ve üç görünüş resimleri, 4) İmdat ve/veya black-start dizel generatör üç görünüş montaj resimleri. c) Bilgi için; 1) Mukavemet hesapları, gürültüyü önleme sistemi, 2) Rüzgar türbinindeki işçi sağlığı ve iş güvenliği sistemi, 3) Filtrelerinin kesit resimleri, 4) Yangın tüpü Yangın hidrandı ve/veya köpüklü olan kısım için yangın söndürme sistemi, 5) Ünite yatak yağlama, basınçlı hava ve/veya enstrüman havası, soğutma-havalandırma sistemi, generatör soğutma, hidrolik sistemleri P&I’ları, 6) P&I’larda yer alan sembol ve kodlamaların çözüm anahtarı. (3) Rüzgar elektrik santralı ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan inşaat klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Belgeler; 1) EİE’den alınan uygunluk yazısı. b) Hesaplar; 1) Yapılara, temele, kuleye ait statik, betonarme, çelik hesapları, 2) Jeoteknik, jeolojik, sismik, depremsellik, jeofizik ve benzeri raporlar ile zemin etüt raporları, zemin iyileştirmesi çalışmaları ile ilgili hesaplar. c) Proje paftaları; 1) Santralin Türkiye’deki yerini gösterir harita paftası, 2) Tesisin 1/25.000’lik harita üzerine işlenmiş paftası, 3) Genel vaziyet ve türbinlerin yerleşim koordinatlı planları, 4) İşletme binası ve diğer yapılara ait projeler, 5) Alt yapı projeleri, 6) Yapıların mimari kesit görünüş projeleri, planları, detayları, 7) Kazı planları, temel ve ankraj projeleri, 8) Şalt sahası inşaat ve trafo binası mimari projeleri. ç) Bilgi için; 1) Teknik şartnameler, 2) Ulaşım yolları projeleri. Jeotermal elektrik santraliMADDE 15 – (1) Jeotermal elektrik santrali ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) İç ihtiyaç transformatör güç hesapları, 2) Transformatör anma güçlerine göre kompanzasyon tesisi hesapları, 3) Kısa devre hesapları, 4) YG ve AG kablo hesapları, 5) DC iç ihtiyaç gücü hesapları, 6) Aydınlatma ve acil aydınlatma hesapları, 7) Topraklama ve paratoner tesisi hesapları. b) Proje paftaları; 1) Genel yerleşim vaziyet planı, 2) YG ve AG tek hat şemaları, 3) YG ve AG güç dağıtım vaziyet planları, 4) Aydınlatma ve acil aydınlatma tesisatları planları, 5) Topraklama ve paratoner tesisatı planları, 6) Kablo bağlantıları ile birlikte üst, ön ve yan görünüşleri isimlendirilip ölçülendirilmiş yükseltici ve iç ihtiyaç transformatörlerinin genel görünüş ve kesit detayları, 7) YG Metal-Glad hücrelerin genel görünüş ve kesit detayları, 8) Yangından korunma ve mücadele tesisatı planları, 9) TM ve DM’lerdeki üretim tesisi ile ilgili fider hücrelerinin, gerilim seviyelerine göre ilgili kuruluşlarca yapılan koordinasyon anlaşmalarına uygun donatılacak onaylanmış projeleri, 10) Plan ve projelerde kullanılan elektriksel semboller ve anlamları tablosu, 11) Yangın algılama ve söndürme sistemi planları. (2) Jeotermal elektrik santrali ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan makina klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Proje paftaları; 1) Genel vaziyet planı, 2) Santral binası ile birlikte, buhar ve/veya akışkanı pentan gibi olan türbin generatör ve ısı değiştirici üç görünüş montaj resimleri, 3) Soğutucu, by-pass hatları montaj ve kesit resimleri, 4) Su arıtma, yangın söndürme sistemleri genel yerleşim planları, 5) İmdat ve/veya black-start dizel generatör üç görünüş montaj resimleri. b) Bilgi için; 1) P&I’larda yer alan sembol ve kodlamaların çözüm anahtarı, 2) Yangın hidrandı ve/veya köpüklü olan kısım için yangın söndürme sistemi, 3) Ünite yatak yağlama, basınçlı hava ve/veya enstrüman havası, soğutma sistemi, generatör soğutma, ısı kazanç sistemleri, su üretim tesisi, buhar-kondensat, türbin boşta çevirme sistemi, türbin hidrolik kumanda sistemi, türbin rotor kaldırma sistemi P&I’ları, 4) Filtrelerinin kesit resimleri. (3) Jeotermal elektrik santrali ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan inşaat klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) Yapılara ve temele ait statik, betonarme, çelik hesapları, 2) Jeoteknik, jeolojik, sismik, depremsellik, jeofizik ve benzeri raporlar ile zemin etüt raporları, 3) Zemin iyileştirmesi çalışmaları ile ilgili hesaplar. b) Proje paftaları; 1) Genel vaziyet yerleşim planı, 2) İşletme binası ve diğer yapılara ait inşaat ve mimari projeleri, 3) Yapıların görünüş, mimari kesit görünüş projeleri, planları, detayları, 4) Alt yapı, kazı planları, temel ve ankraj projeleri, 5) Şalt sahası inşaat ve trafo binası mimari projeleri. c) Bilgi için; 1) Teknik şartnameler. Termik, dizel, sıvı, gaz yakıtlı, kombine çevrim santrallerMADDE 16 – (1) Termik santral, dizel santral, sıvı yakıtlı santral, gaz yakıtlı santral ve kombine çevrim santrallerde gaz motoru-generatör, dizel motoru-generatör, gaz türbini-generatör, atık ısı kazanı, buhar türbini-generatöründen biri veya bir kaçını bulunduran elektrik santrali ve yardımcı tesisleri için muhteviyatına göre proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) İç ihtiyaç transformatör güç hesapları, 2) Transformatör anma güçlerine göre kompanzasyon tesisi hesapları, 3) Kısa devre hesapları, 4) YG ve AG kablo hesapları, 5) DC iç ihtiyaç gücü hesapları, 6) Aydınlatma ve acil aydınlatma hesapları, 7) Topraklama paratoner tesisi hesapları. b) Proje paftaları; 1) Genel yerleşim vaziyet planı, 2) YG ve AG tek hat şemaları, 3) YG ve AG güç dağıtım vaziyet planları, 4) Aydınlatma ve acil aydınlatma tesisatları planları, 5) Topraklama ve paratoner tesisatı planları, 6) Kablo bağlantıları ile birlikte üst, ön ve yan görünüşleri isimlendirilip ölçülendirilmiş yükseltici ve iç ihtiyaç transformatörlerinin genel görünüş ve kesit detayları, 7) YG metal-glad hücrelerin genel görünüş ve kesit detayları, 8) TM ve DM’lerdeki üretim tesisi ile ilgili fider hücrelerinin, gerilim seviyelerine göre ilgili kuruluşlarca yapılan koordinasyon anlaşmalarına uygun donatılacak onaylanmış projeleri, 9) Plan ve projelerde kullanılan elektriksel semboller ve anlamları tablosu, 10) Yangın algılama ve söndürme sistemi planları. (2) Termik santral, dizel santral, sıvı yakıtlı santral, gaz yakıtlı santral ve kombine çevrim santrallerde gaz motoru-generatör, dizel motoru-generatör, gaz türbini-generatör, atık ısı kazanı, buhar türbini-generatöründen biri veya bir kaçını bulunduran elektrik santrali ve yardımcı tesisleri için muhteviyatına göre proje onayı için sunulan makina klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Proje paftaları; 1) Genel vaziyet planı, 2) Muhteviyatına göre santral binasında gaz motoru, dizel motor, gaz türbini, buhar türbini ve generatörleri, atık ısı kazanı üst, ön ve yan görünüşleri ve kesitlerini gösteren montaj resimleri, 3) Su arıtma ve yangın tüpü olan kısım için yangın söndürme sistemi genel yerleşim planı, 4) İmdat ve/veya black-start dizel generatör üç görünüş montaj resimleri. b) Bilgi için; 1) P&I’larda yer alan sembol ve kodlamaların çözüm anahtarı, 2) Yangın hidrandı ve/veya köpüklü olan kısım için yangın söndürme sistemi, 3) Start sistemleri, yakıt sistemi, yakıt temizleme, ünite yatak yağlama, ünite yıkama, basınçlı hava ve/veya enstrüman havası, yanma havası, kabin havalandırma, soğutma sistemi, generatörlerin soğutma, ısı kazanç sistemleri, su üretim tesisi, buhar, kondensat, kazan besleme suyu, buhar türbini boşta çevirme sistemi, buhar türbini hidrolik kumanda sistemi, buhar türbini rotor kaldırma sistemi P&I’ları, 4) Generatörlerin soğutma sistemi, 5) Hava filtrelerinin kesit resimleri, 6) Yanma sistemi, 7) Tesiste yer alan tüm vinçlerin montaj resimleri, 8) Atık gaz kanalı, bacalar ve by-pass klepesi montaj resimleri, 9) Kızdırıcı boru demetleri görülecek şekilde atık ısı kazanı yan kesit resmi, 10) Kazan kurum üfleme P&I, DSOx ve NOx ile ilgili montaj resimleri ve P&I’ları, motor meme soğutma sistemi P&I, ağır yakıt pompa odası havalandırma P&I. (3) Termik santral, dizel santral, sıvı yakıtlı santral, gaz yakıtlı santral ve kombine çevrim santrallerde gaz motoru-generatör, dizel motoru-generatör, gaz türbini-generatör, atık ısı kazanı, buhar türbini-generatöründen biri veya bir kaçını bulunduran elektrik santrali ve yardımcı tesisleri için muhteviyatına göre proje onayı için sunulan inşaat klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) Yapılara, temele ait statik, betonarme, çelik hesapları, 2) Jeoteknik, jeolojik, sismik, depremsellik, jeofizik ve benzeri raporlar ile zemin etüt raporları, zemin iyileştirmesi çalışmaları ile ilgili hesaplar. b) Proje paftaları; 1) Genel vaziyet yerleşim planı, 2) İşletme binası ve diğer yapılara ait inşaat projeleri, 3) Alt yapı projeleri, kazı planları, temel ve ankraj projeleri, 4) Yapıların mimari kesit görünüş projeleri, planları, detayları, 5) Şalt sahası inşaat ve trafo binası mimari projeleri. c) Bilgi için; 1) Teknik şartnameler. Termik, katı-sıvı-gaz yakıtlı, buhar santrallerMADDE 17 – (1) Termik, katı-sıvı-gaz yakıtlı, buhar santrallerden kazanı ve buhar türbin-generatörü olan termik santral ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan elektrik klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) İç ihtiyaç transformatör güç hesapları, 2) Transformatör anma güçlerine göre kompanzasyon tesisi hesapları, 3) Kısa devre hesapları, 4) YG ve AG kablo hesapları, 5) DC iç ihtiyaç gücü hesapları, 6) Aydınlatma ve acil aydınlatma hesapları, 7) Topraklama ve paratoner tesisi hesapları. b) Proje paftaları; 1) Genel yerleşim vaziyet planı, 2) YG ve AG tek hat şemaları, 3) YG ve AG güç dağıtım vaziyet planları, 4) Aydınlatma ve acil aydınlatma tesisatları planları, 5) Topraklama ve paratoner tesisatı planları, 6) Kablo bağlantıları ile birlikte üst, ön ve yan görünüşleri isimlendirilip ölçülendirilmiş yükseltici ve iç ihtiyaç transformatörlerinin genel görünüş ve kesit detayları, 7) YG metal-glad hücrelerin genel görünüş ve kesit detayları, 8) TM ve DM’lerdeki üretim tesisi ile ilgili fider hücrelerinin, gerilim seviyelerine göre ilgili kuruluşlarca yapılan koordinasyon anlaşmalarına uygun donatılacak onaylanmış projeleri, 9) Plan ve projelerde kullanılan elektriksel semboller ve anlamları tablosu, 10) Yangın algılama ve söndürme sistemi planları. (2) Termik, katı-sıvı-gaz yakıtlı, buhar santrallerden kazanı ve buhar türbin-generatörü olan termik santral ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan makina klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Proje paftaları; 1) Genel vaziyet planı, 2) Makina yerleşim planları, 3) Kazan ve buhar türbini üç görünüş montaj resimleri, 4) Santral binası ile birlikte alınmış buhar türbini yan kesit görünüşü, 5) Kızdırıcı boru demetleri görünecek şekilde kazan yan kesit görünüşü, 6) Soğutucu-radyatör montaj ve kesit resmi, 7) Yangın tüpü olan kısım için yangın söndürme sistemi, 8) Su arıtma tesisi genel yerleşim planı, 9) Kömür-kül-kireç konveyör bant sistemi montaj planları, 10) İmdat ve/veya black-start dizel generatör üç görünüş montaj resimleri, b) Bilgi için; 1) P&I’larda yer alan sembol ve kodlamaların çözüm anahtarı, 2) Yangın hidrandı ve/veya köpüklü olan kısım için yangın söndürme sistemi, 3) Start sistemleri, gaz-sıvı-katı yakıt sistemi, yakıt temizleme, ünite yatak yağlama, kül-cüruf atma, basınçlı hava ve/veya enstrüman havası, yanma ve primer-sekonder yakma havası, soğutma sistemi, ısı kazanç sistemleri, su üretim tesisi, buhar-kondensat, kazan besleme suyu, buhar türbini boşta çevirme sistemi, buhar türbini hidrolik kumanda sistemi, buhar türbini rotor kaldırma sistemi, kazan kurum üfleme P&I’ları, DSOx ve NOx ile ilgili montaj resimleri ve P&I’ları, ağır yakıt pompa odası havalandırma P&I’ları, 4) Generatörlerin soğutma sistemi, 5) Hava filtrelerinin kesit resimleri, 6) Yanma sistemi, 7) Tesiste yer alan tüm vinçlerin montaj resimleri, 8) Atık gaz kanalı, bacalar ve by-pass klepesi montaj resimleri. (3) Termik, katı-sıvı-gaz yakıtlı, buhar santrallerden kazanı ve buhar türbin-generatörü olan termik santral ve yardımcı tesisleri proje onayı için sunulan inşaat klasörlerinde olması gerekenler şunlardır; a) Hesaplar; 1) Yapılara, temele, ait statik, betonarme, çelik hesapları, 2) Jeoteknik, jeolojik, sismik, depremsellik, jeofizik ve benzeri raporlar ile zemin etüt raporları, zemin iyileştirmesi çalışmaları ile ilgili hesaplar. b) Proje paftaları; 1) Genel vaziyet yerleşim planı, 2) İşletme binası ve diğer yapılara ait inşaat projeleri, 3) Alt yapı projeleri, kazı planları, temel ve ankraj projeleri, 4) Yapıların mimari kesit görünüş projeleri, planları, detayları, 5) Şalt sahası inşaat ve trafo binası mimari planları. c) Bilgi için; 1) Teknik şartnameler. Nükleer santralMADDE 18 – (1) Bu tesislerin projelerinin onayına ilişkin işlemler TAEK tarafından yapılır. Ancak bu tesislerin şalt ve ulusal şebekeye bağlantısı ile ilgili elektrik projeleri için bu Yönetmeliğin ilgili maddeleri geçerlidir. Yenilenebilir enerji kaynaklarından enerji üreten tesislerMADDE 19 – (1) Yenilenebilir enerji kaynaklarından enerji üreten tesislere ilişkin olarak; a) Yalnızca kendi ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla; yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı kurulu gücü azami 500 kW üretim tesisi ile mikro kojenerasyon tesisi kuran gerçek ve tüzel kişilere ait tesislerde; 1) Mikro kojenerasyon tesisleri hariç hidroelektrik tesisler için DSİ’den, diğer yenilenebilir enerji kaynakları için de EİE’den gerekli görüş alınarak proje onayı ve kabul işlemleri Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kuruluş ve/veya tüzel kişilikler tarafından yapılır. Bu tip tesislerden EPDK’dan alınması gereken lisans ve HES’ler için DSİ’den alınması gereken su kullanım anlaşması aranmadan bu Yönetmelik kapsamında proje onaylatılır. 2) Şebekede enerji varken çalışan ancak şebekede enerji yokken çalışmayan tesislerde otoprodüktör/santral bağlantı fider kriterleri aranmaz. 3) Dağıtım şirketi ile gerekli anlaşmaları da yaparak AG’den şebekeye senkron olabilirler. b) Aynı tüzel ve/veya üçüncü şahıslara ait toplam kurulu gücü 500 kW üstü tesisler bu Yönetmelik hükümlerine tabidirler. Ulusal şebekeden bağımsız, izole olarak enerji üreten tesislerMADDE 20 – (1) Ulusal-enterkonnekte şebekeden bağımsız olarak çalışan elektrik üretim tesisleri için lisans şartı aranmaz. Ancak bu Yönetmelik kapsamında proje onaylatmaları mecburi olup, proje onayı ve geçici-kesin kabul işlemleri Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kuruluş ve/veya tüzel kişilikler tarafından yapılır. DÖRDÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son HükümlerProje onayı bulunmayan tesislerMADDE 21 – (1) Proje onayı yapılmayan tesisin geçici kabulü yapılamaz. (2) Proje onayı yapılmayan tesislere hiçbir suretle enerji verilemez. (3) Proje onayı yapılmadan kurulan tesislerin işletilmesi yasaktır. Bu gibi tesisler tespit edilmeleri durumunda Bakanlıkça görevlendirilecek veya yetkilendirilecek kimseler tarafından mühürlenerek inşaatları, montajları, çalıştırılmaları önlenir. Bakanlık gerekli görürse bu tesislerin sistemden beslenmesini önleyici tedbirler de alır veya aldırır. Yürürlükten kaldırılan yönetmelikMADDE 22 – (1) 9/12/1978 tarihli ve 16484 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektrik Enerji Tesisleri Proje Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır. Dizel-generatör grupları proje onayı ve kabul işlemleriGEÇİCİ MADDE 1 – (1) Dizel-generatör grupları proje onay ve kabul işlemleri Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kuruluş ve/veya tüzel kişilikler tarafından yapılır. Ayrıca proje onay ve kabul işlemlerinde Bakanlıkça verilen ön izin aranmaz. (2) Kurulu gücü 10 kVA’nın altında olan imdat dizel-generatör gruplarından proje onayı ve geçici kabul şartı aranmaz. Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden önce yapılan proje başvurularıGEÇİCİ MADDE 2 – (Ek:RG-20/2/2010-27499) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce Bakanlığa projeleri onaylanmak üzere dilekçe ile müracaatta bulunan elektrik üretim tesislerine ait projeler için 9/12/1978 tarihli ve 16484 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan mülga Elektrik Enerji Tesisleri Proje Yönetmeliği hükümleri uygulanır. YürürlükMADDE 23 – (1) Bu Yönetmelik yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girer. YürütmeMADDE 24 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı yürütür.
| Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 16/12/2009 | 27434 | |
| Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 1. | 20/2/2010 | 27499 |
| 2. | 1/6/2010 | 27598 |
| 3. | 28/5/2011 | 27947 |
YÜZEYSEL SULAR VE YERALTI SULARININ İZLENMESİNE DAİR YÖNETMELİK
11 Şubat 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 28910
YÖNETMELİK
Orman ve Su İşleri Bakanlığından:
YÜZEYSEL SULAR VE YERALTI SULARININ İZLENMESİNE
DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Esaslar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, ülke genelindeki bütün yüzeysel sular ve yeraltı sularının miktar, kalite ve hidromorfolojik unsurlar bakımından mevcut durumunun ortaya konulması, suların ekosistem bütünlüğünü esas alan bir yaklaşımla izlenmesi, izlemede standardizasyonun ve izleme yapan kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyonun sağlanmasına yönelik usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, jeotermal kaynaklar ve deniz suları hariç, kullanım maksadına bakılmaksızın su kaynaklarının denize döküldüğü noktalardaki kıyı suları dahil, diğer kıyı suları hariç kıta içi yüzeysel, yeraltı, geçiş ve doğal mineralli suların izlenmesine ilişkin hususları kapsar.
(2) Bu Yönetmelikte bulunmayan ancak kurumların kendi görev ve yetkileri kapsamında yapmaları gereken gözlem ve ölçümler, bu Yönetmeliğe tabi değildir.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 29/6/2011 tarihli ve 645 sayılı Orman ve Su İşleri Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesi, 18/12/1953 tarihli ve 6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin (u) bendi ve 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (f) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen,
a) Akım gözlem istasyonu (AGİ): Akarsu en kesitindeki su seviye değişimi gözlemlerinin ve debi ölçümlerinin yapılmasını mümkün kılan, hidrometrik aletlerle donatılmış ve yardımcı cihazlarla desteklenmiş tesisi,
b) Akifer: Yeterli miktarda yeraltı suyu akışına ya da içerdiği yeraltı suyunun kullanılmasına izin veren gözeneklilik ve geçirgenliğe sahip litolojik birimleri,
c) Araştırmacı izleme: Çevresel hedeflere ulaşamama sebebinin ve kazara, kasten, doğal afet veya diğer sebeplerle oluşan kirliliğin boyutunun ve etkisinin belirlenmesi maksadıyla yapılan izlemeyi,
ç) Arka plan seviyesi: Bir maddenin, insan faaliyetleri sebebiyle bozulmamış veya ihmal edilebilir ölçüde bozulmuş su kütlesindeki konsantrasyonu veya gösterge değerini,
d) Bakanlık: Orman ve Su İşleri Bakanlığı’nı,
e) Belirli kirletici: Su kütlesine, kalitesini olumsuz yönde etkileyebilecek miktarda deşarj edilen ve yüzeysel su kütlesinin iyi ekolojik duruma ulaşması için çevresel kalite standardı belirlenmiş olan madde veya madde gruplarını,
f) Biyolojik izleme: Su kütlesinin genel durumunun belirlenmesi maksadıyla suda yaşayan canlıların periyodik olarak örneklemesini ve analizini,
g) Büyük ölçüde değiştirilmiş su kütlesi: İnsan faaliyetlerinin yol açtığı fiziksel değişikliklerin bir sonucu olarak özellik bakımından önemli ölçüde değişmiş yüzeysel su kütlesini,
ğ) Çevresel akış: Su kullanımının ve düzenlenen akımların olduğu nehir, sulak alan veya kıyı bölgelerdeki ekosistemin korunması ve ekosistemin insan ve diğer canlılara sunduğu hizmetlerin sürekliliği için gerekli asgari su debisini,
h) Çevresel hedef: Bir su kütlesindeki sucul canlıların en yüksek mertebede korunması için kimyasal, fiziko-kimyasal, ekolojik, hidromorfolojik ve miktar açısından su kütlesinin ulaşabileceği en iyi su durumunu,
ı) Çevresel kalite standardı: Belli bir kirleticinin ya da kirletici gruplarının suda, dip çökeltisinde veya biyotada insan sağlığı ve çevreyi korumak için aşmaması gereken konsantrasyonlarını,
i) Çok iyi su durumu: Referans şarta eşdeğer veya çok az değişikliğe uğramış su durumunu,
j) Debi: Bir akarsu kesitinden birim zamanda geçen suyun hacmini,
k) Doğal mineralli su: Yerkabuğunun farklı derinliklerinde, uygun jeolojik şartlarda tabii olarak meydana gelen bir veya daha fazla kaynaktan yeryüzüne çıkan veya çıkartılan, mineral muhtevası ve diğer bileşenleri ile tanımlanan, toplam mineral muhtevası 1000 mg/L ve daha yüksek olan; tedavi, şifa amaçlarıyla da kullanılan içmece suyu, şifalı su ve benzeri adlarla anılan soğuk ve sıcak doğal suları,
l) Doğal su kütlesi: Değişikliğe uğramamış ya da tabii durumundan çok az değişikliğe uğramış su kütlesini,
m) DSİ: Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünü,
n) Ekolojik durum: Yüzeysel sular ile ilişkilendirilen su ekosistemlerinin yapı ve işleyişini,
o) Ekosistem: Belli bir alanda bulunan canlılar ile bu canlıların etkileşim içerisinde bulunduğu fiziksel çevreyi,
ö) En kesit: Akarsu yatağında akış yönüne dik olan kesiti,
p) Geçiş suları: Nehir ağızları civarındaki, kıyı sularına yakın olmaları ancak aynı zamanda tatlı su akıntılarından önemli ölçüde etkilenmeleri neticesinde kısmen tuzlu olma özelliğine sahip yüzeysel su kütlelerini,
r) Gerçek zamanlı izleme: Havzalarda belirlenmiş örnekleme noktalarında, otomatik cihazlar vasıtasıyla sürekli ölçülen parametrelerin değerlerini ve zamanla değişimini uzaktan izlemeyi mümkün kılan ölçüm sistemini,
s) Genel amaçlı izleme: Su kütleleri üzerinde tabii şartlardan ve insan faaliyetlerinden kaynaklanan uzun vadeli değişikliklerin değerlendirilmesi maksadıyla yapılan izlemeyi,
ş) Hassas alan: Tabiatın ve biyolojik çeşitliliğin korunmasında önemli fonksiyonlara haiz, sahip olduğu değerlerin tabii hali ile muhafaza edilmesi vazgeçilmez önem taşıyan ve tehlikeye maruz kalması muhtemel, ekosistem bütünlüğüne sahip veya ekosistemler arası doğal bağlantı sağlayan sulak alan, dağ, deniz ve kıyı ekosistemi, peyzaj koruma alanı, mikro klimatik alanlar, ekosistemler ve mağaraları,
t) Hassas su alanı: Ötrofik olduğu belirlenen veya gerekli tedbirler alınmazsa yakın gelecekte ötrofik hale gelebilecek su kaynakları, kıyı ve geçiş suları ile tedbir alınmaması halinde yüksek nitrat konsantrasyonları ihtiva edebilecek içme suyu temini amaçlı sular ve diğer sebeplerle daha ileri arıtma gerektiren suları,
u) Havza: Nehir havzalarında suyun su ayrım çizgisinden denize aktığı noktaya, kapalı havzalarda ise suyun toplandığı nihai noktaya, göre suyun toplanma alanını,
ü) Hidrolojik izleme: Suyun seviyesinin, hızının, debisinin, buharlaşma, terleme ve sızma miktarlarının, su sarfiyatının, su sıcaklığının ve benzeri hidrolojik parametrelerin belirli aralıklarla sistematik bir şekilde ölçülmesini,
v) Hidromorfolojik izleme: Su kütlelerine yapılan müdahalelerin ekolojik durum üzerine yaptığı etkilerinin belirlenmesi maksadıyla; suyun miktarında ve akışında, su yatağında, kıyı şeridinde, su taban yapısında ve su içi ile kıyı habitatlarında meydana gelen değişimleri izlemek için yapılan ölçümleri,
y) İyi ekolojik durum: Bir su kütlesinde izlenen biyolojik ve destekleyici kalite unsurlarının, referans şartlara sahip olma veya tabii durumdan az oranda sapma göstermesi durumunu,
z) İyi ekolojik potansiyel (İEP): Büyük ölçüde değiştirilmiş veya yapay su kütlesi için ulaşılabilecek iyi su kalitesi ile mevcut su kalitesi arasındaki farkı,
aa) İyi kimyasal durum: Öncelikli maddeler ve diğer tehlikeli maddeler bakımından iyi kalite sınıfında olması halini,
bb) İyi su durumu: Yüzeysel sular için yüzeysel su kaynağının hem ekolojik durumunun hem de kimyasal durumunun iyi kalite sınıfında olması halini, yeraltı suları için ise yeraltı suyu kütlesinin miktar ve kimyasal açıdan değerlendirilmesi sonucunda miktar açısından yeterli ve kimyasal açıdan iyi olduğu durumu,
cc) İzleme programı: İzleme noktaları, izlenecek parametreler, izleme tipi (operasyonel, genel amaçlı, araştırmacı), izleme yapan kurumlar ve izleme sıklıkların yer aldığı programı,
çç) Kar yoğunluğu: Belli bir hacimdeki karın erimesi sonucu meydana gelen su hacminin kar hacmine oranını,
dd) Karışım bölgesi: Yüzeysel alıcı su ortamına yapılan deşarjlarda, deşarj noktasından başlayarak 30/11/2012 tarihli ve 28483 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yüzeysel Su Kalitesi Yönetimi Yönetmeliğinin Ek-8’inde tanımlanan bölgeyi,
ee) Kıyı suları: Kıyı çizgisinden itibaren deniz tarafına doğru bir deniz mili mesafeye kadar uzanan suları,
ff) Koruma bölgesi: Yüzeysel Su Kalitesi Yönetimi Yönetmeliği EK-3’de verilen ve korumaya ihtiyaç duyulan su kaynakları ile suya bağlı özel tür ve habitat alanlarını,
gg) Nehir havzası: Kaynaklar, dereler, nehirler ve göller aracılığıyla toplanarak gelen yüzeysel su akışlarının bir göle veya nehir ağzı, haliç ya da delta aracılığıyla kıyı suyu sınırından denize aktığı noktaya göre suyun toplanma alanını,
ğğ) Maksimum ekolojik potansiyel (MEP): Ekolojik açıdan referans noktadaki değer ile izlenen türün yüzdesinin çarpımı yoluyla bulunan değeri,
hh) Miktar durumu: Doğrudan veya dolaylı çekimler sebebiyle etkilenen bir yeraltı suyu kütlesinin miktar açısından etkilenme derecesini,
ıı) Operasyonel izleme: Kirleticiler açısından risk altında bulunan su kütlelerinde, kirletici girişinin olduğu yerlerde yapılan izlemeyi,
ii) Öncelikli maddeler: Bu Yönetmeliğin Ek-1’inde tanımlanan maddeleri,
jj) Ötrofikasyon: Suların besi maddelerince özellikle azot ve/veya fosfor bileşiklerince; alg ve daha yüksek yapılı bitkilerin üremesini hızlandıracak, böylece sudaki canlıların dengesini bozacak ve su kalitesinde istenmeyen bozulmalara yol açacak şekilde zenginleşmesini,
kk) Referans noktası: Yüzeysel sularda, baskıların olmadığı veya etkilerinin ekosistemin işleyişini etkilemediği, bozulmanın olmadığı ve doğala yakın özellikteki noktaları,
ll) Referans şart: Her bir su kütlesi tipolojisi için tahrip edilmemiş durumu ve ekolojik kalite oranı ölçeğinde çok iyi veya tabii durumdan çok az sapma gösteren su durumunu,
mm) Su ayrım çizgisi: Bir havzayı diğer havzalardan ayıran hidrolojik sınırı,
nn) Su Bilgi Sistemi: Su ile ilgili faaliyet gösteren ve CBS’yi bir araç olarak kullanan bir çok kurumdan suya ait tablosal ve konumsal (mekânsal – x, y, z) verilerin, WMS (Web Mapping Service) ile WFS (Web Feature Service) teknolojileri kullanılarak ulaşılması, her türlü sorgulama ve analiz yapması, güncellemesi, verinin mükerrer üretilmesini engellemesi, metaveri barındıran, paylaşıma açık, yetki verilen kurum/kişi/üniversite faydalanabilir, değiştirme ve sadece erişim yetkilendirmesi yapılabilir bir sistemi,
oo) SYGM: Su Yönetimi Genel Müdürlüğünü,
öö) Taşkın: Bir akarsuyun, çeşitli sebeplerle yatağından taşarak çevresindeki arazilere, yerleşim yerlerine, altyapı tesislerine ve canlılara zarar vermek suretiyle etki bölgesinde normal sosyoekonomik hayatı kesintiye uğratacak ölçüde bir akış büyüklüğü oluşturması olayını,
pp) Tipoloji: Su kütlelerinin kendi içerisinde, 17/10/2012 tarihli ve 28444 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Su Havzalarının Korunması ve Yönetim Planlarının Hazırlanması Hakkında Yönetmeliğin Ek-1’inde verilen kriterlere göre tanımlaması ve sınıflandırılmasını,
rr) Ulusal İzleme Ağı: Ülke genelindeki tüm yüzeysel ve yeraltı suları izleme noktalarının yer aldığı ağı,
ss) Yapay su kütlesi: Daha önce doğal olarak mevcut olmayan ve insan faaliyeti sonucu ortaya çıkan yüzeysel su kütlesini,
şş) Yeraltı suyu kütlesi: Akifer veya akiferler içindeki belirgin miktardaki yeraltı suyunu,
tt) Yüzeysel su kütlesi: Yeraltı suları haricindeki bütün iç sular, geçiş suları ve kıyı sularını,
ifade eder.
Esaslar
MADDE 5 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Yüzeysel sular ve yeraltı sularının mevcut miktar ve kalitesini, miktar ve kalitedeki doğal kaynaklı uzun dönemli değişimler ile insani faaliyetlerden kaynaklanan değişimleri, kazalardan kaynaklanan kirliliğin boyutlarını ve etkilerini, çevresel hedefin karşılanamaması halinde sebeplerini, referans şartları ve tedbirler programlarının etkinliğini belirlemek maksadıyla izleme yapılması,
b) Koruma bölgelerine münhasır izleme faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi,
c) Havzalardaki baskı ve etkiler ile mevcut su kalitesi göz önünde bulundurularak operasyonel, genel amaçlı ve gerekli olan durumlarda araştırmacı izlemeyi de içerecek şekilde izleme programlarının oluşturularak Ulusal İzleme Ağının kurulması,
ç) Su kalitesi ve miktarı izlemesi yapan her kurum ve kuruluşun kendi görev ve yetkileri çerçevesinde bu Yönetmelik esaslarına göre izleme yapması,
d) Su kalite ve miktarının izlenmesi sonucunda elde edilen verilerin Su Bilgi Sistemine aktarılması ve ilgili resmi kurum ve kuruluşlarla bedelsiz paylaşılması,
e) Sınıraşan sular konusunda veri paylaşımının Bakanlık inisiyatifinde olması,
f) İzlemede standardizasyonun sağlanması,
g) İzleme noktalarının belirlenmesinde su kütlelerinin, tipolojilerinin, referans şartların, baskı ve etkilerin dikkate alınması,
ğ) İzleme noktalarının ve izlenecek parametrelerin belirlenmesinde mükerrerliğin önlenmesi,
esastır.
İKİNCİ BÖLÜM
Su Kütlelerinin, Tipolojilerinin, Referans Şartların, Baskı-Etkilerin ve
İzleme Noktalarının Belirlenmesi
Su kütlelerinin belirlenmesi
MADDE 6 – (1) Nehir havzası sınırları içindeki bütün akarsu, göl, kıyı ve geçiş suları; doğal su kütlesi, yapay su kütlesi ve büyük ölçüde değiştirilmiş su kütlesi olarak belirlenir.
(2) Yüzeysel su kütleleri Bakanlık tarafından belirlenir ve haritalandırılır.
(3) Yeraltı suyu kütleleri, 7/4/2012 tarihli ve 28257 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yeraltı Sularının Kirlenmeye ve Bozulmaya Karşı Korunması Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesi hükümleri çerçevesinde belirlenir.
Tipolojilerin belirlenmesi
MADDE 7 – (1) Yüzeysel su kütleleri için tipolojiler, Su Havzalarının Korunması ve Yönetim Planlarının Hazırlanması Hakkında Yönetmeliğin Ek-1’inde yer alan kriterler dikkate alınarak, Bakanlık tarafından belirlenir.
Referans şartların belirlenmesi
MADDE 8 – (1) Her bir yüzeysel su kütlesi tipolojisi için o tipe özgü referans şartlar, maksimum ekolojik potansiyel ve referans noktalar, su kütlelerinin kalite sınıflandırması çalışmalarında kullanılmak üzere, Bakanlıkça belirlenir. Referans noktalar harita üzerinde gösterilir.
(2) Referans şartlar doğal su kütlelerinin özellikleri esas alınarak belirlenir.
(3) Yapay ve büyük ölçüde değiştirilmiş su kütleleri için ise referans şartlar yerine maksimum ekolojik potansiyel belirlenir.
(4) Referans şartlar, referans noktaların var olduğu durumlarda izleme sonuçlarına dayalı olarak; referans noktaların var olmadığı durumlarda ise tarihi veriler, modelleme sonuçları, uzman görüşü veya bu yöntemler birlikte kullanılarak belirlenir.
Baskı ve etkilerin belirlenmesi
MADDE 9 – (1) Yüzeysel sularda insani faaliyetlerden kaynaklanan baskı ve etkilerin analizi ile risk analizi, ilgili kurum ve kuruluşlarla koordinasyon sağlanarak, Yüzeysel Su Kalitesi Yönetimi Yönetmeliği hükümlerine göre Bakanlıkça yapılır veya yaptırılır.
(2) Yeraltı sularında insani faaliyetlerden kaynaklanan baskı ve etkilerin analizi, Yeraltı Sularının Kirlenmeye ve Bozulmaya Karşı Korunması Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesi hükümleri çerçevesince yapılır veya yaptırılır.
İzleme noktalarının belirlenmesinde genel esaslar
MADDE 10 – (1) Genel amaçlı ve operasyonel izleme noktaları, Bakanlığın koordinasyonunda ilgili kurum ve kuruluşların katılımıyla belirlenir.
(2) Genel amaçlı ve operasyonel izleme noktaları belirlenirken;
a) Su kütlesini temsil etmesi,
b) Alıcı ortama yapılan deşarjların su kütlesinde tam karışımının sağlandığı bölgede olması,
c) Her şartta ulaşılabilir olması,
ç) Akım gözlem istasyonları ile birlikte veya yakınında olması,
gerekir.
(3) İzleme noktalarının gösterildiği 1/25.000 ölçekli haritalar Bakanlıkça, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) formatında metrik sisteme göre “UTM 6 derece” olarak, hazırlanır veya hazırlattırılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Ulusal İzleme Ağı ve İzleme Programları
Ulusal izleme ağı
MADDE 11 – (1) Ulusal İzleme Ağı, bütün yüzeysel ve yeraltı sularını içerecek şekilde ve Bakanlığın koordinasyonunda, izleme faaliyeti yürüten bütün ilgili kurum ve kuruluşların katılımı ile oluşturulacak çalışma grupları tarafından belirlenir ve kurulur.
(2) İzleme çalışmaları yürüten ilgili kurum ve kuruluşlar, oluşturulan İzleme Ağı çerçevesinde görev ve yetkileri kapsamında izleme yapar.
İzleme programları
MADDE 12 – (1) İzleme programları Bakanlığın koordinasyonunda ilgili kurum ve kuruluşlarla birlikte hazırlanır, ihtiyaçlar ve talepler doğrultusunda Bakanlıkça değiştirilebilir.
(2) Ulusal İzleme Ağı ve izleme programları genel amaçlı ve operasyonel izleme noktalarını kapsar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Yüzeysel Suların İzlenmesi ile İlgili Esaslar
Yüzeysel suların izlenmesi
MADDE 13 – (1) Yüzeysel suların mevcut durumunun sınıflandırılması, tabii şartlardan ve insani faaliyetlerden kaynaklanan uzun vadeli değişimlerin değerlendirilmesi, iyi su durumuna ulaşılıp ulaşılamadığının tespiti ve hidrolojik hesaplamaların yapılabilmesi amaçlarıyla, su miktarı ve kalitesinin izlenmesi esastır.
(2) Yüzeysel sularda izlenecek parametreler ve ölçüm sıklığı ilgili kurum ve kuruluşlarla birlikte Bakanlıkça belirlenir.
(3) Yüzeysel sularda ölçülmesi gereken fiziko-kimyasal ve kimyasal parametreler Ek-1’de verilmektedir.
Yüzeysel suların genel amaçlı izlenmesi
MADDE 14 – (1) Genel amaçlı izleme, yüzeysel sularda tabii şartlardan ve insani faaliyetlerden kaynaklanan uzun dönemli su kalitesi ve miktarındaki değişimlerin değerlendirilmesi için yapılır.
(2) Genel amaçlı izleme kapsamında, her bir izleme noktasında;
a) Ek-1’deki bütün biyolojik, hidromorfolojik ve genel fiziko-kimyasal kalite elementleri,
b) Havzaya deşarj edilen öncelikli maddeler,
c) Havzaya önemli miktarlarda deşarj edilen diğer kirletici maddeler,
izlenir.
(3) Genel amaçlı izleme mevsimsel olarak yapılır.
(4) Nehir havza bölgesindeki bütün yüzeysel suların mevcut durumlarının ortaya konulması ve değerlendirmesinin yapılabilmesi için, genel amaçlı izleme programlarına en az tipoloji sayısı kadar su kütlesinin dâhil edilmesi gerekir.
(5) Genel amaçlı izleme programları, operasyonel ve araştırmacı izleme programlarından alınan bilgiye bağlı olarak ilgili kurum ve kuruluşların görüşü alınarak Bakanlık tarafından değiştirilebilir.
(6) Nehir havzasındaki mevcut referans şartlardaki su kütleleri genel amaçlı izleme kapsamında izlenir.
Yüzeysel suların operasyonel izlenmesi
MADDE 15 – (1) Operasyonel izleme, risk altındaki su kütlelerinin mevcut durumunun belirlenmesi ve tedbirler programının hazırlanarak sonuçlarının değerlendirilmesi için yapılır.
(2) Operasyonel izlemede, mevcut baskılar dikkate alınarak belirlenmiş olan kirleticilerin izlenmesi esastır.
(3) Operasyonel izleme kapsamında, her bir izleme noktasında;
a) Baskıya karşı hassas olan biyolojik ve hidromorfolojik kalite elementleri,
b) Havzaya deşarj edilen bütün öncelikli maddeler,
c) Havzaya önemli miktarda deşarj edilen diğer bütün kirletici maddeler,
izlenir.
(4) Operasyonel izleme mevsimsel olarak yapılır. Ancak su kütlesi üzerindeki baskının boyutuna göre izleme sıklıkları artırılabilir.
(5) Risk analizi veya genel amaçlı izleme sonuçlarına göre risk altında olduğu belirlenmiş su kütleleri ve öncelikli maddelerin deşarj edildiği su kütleleri, operasyonel izleme kapsamında izlenir.
(6) Operasyonel izleme noktalarının belirlenmesinde aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
a) Noktasal ve yayılı kirlilik kaynaklar ile hidromorfolojik baskıların etkisindeki su kütlelerinde, baskının boyutu ve etkisi ile tedbirler programı sonuçlarının değerlendirilebilmesini sağlayacak yeterli sayıda izleme noktası belirlenir.
b) Operasyonel izleme noktası sayısı, risk altında olduğu belirlenmiş su kütlesi sayısından az olamaz.
c) Operasyonel izleme programına dâhil edilmiş bir su kütlesinde tek bir noktasal baskı varsa, izleme noktası, deşarjın alıcı ortamda tam karışımının sağlandığı noktaya göre belirlenir. Eğer birden çok baskı varsa, baskıya göre birden fazla operasyonel izleme noktası belirlenir ya da tüm baskıların kümülatif etkisinin temsil edildiği tek operasyonel izleme noktası belirlenir.
Yüzeysel suların araştırma maksadıyla izlenmesi
MADDE 16 – (1) Araştırmacı izleme;
a) Değerlerin aşılmasının sebebinin bilinmemesi,
b) Genel amaçlı izlemenin, çevresel hedeflere ulaşılamayabileceğini göstermesi ve operasyonel izlemenin henüz gerçekleştirilmemiş olması hallerinde çevresel hedeflere ulaşılamamasının sebeplerinin belirlenmesi,
c) Kazara, kasten veya doğal afetler sonucu oluşan kirliliğin boyutunun ve etkisinin belirlenmesi ve değerlendirilmesi,
maksadıyla yapılır.
(2) Su ortamını etkileyebilecek herhangi bir kaza durumunda, ilgili kurum ve kuruluşlarca derhal Bakanlığa bilgi verilir.
(3) Araştırmacı izleme, su kütlesinin tamamında veya belirli bir kısmında risk oluşturması muhtemel parametrelerin izlenmesi yoluyla yapılır.
(4) Araştırmacı izleme, alarm veya erken uyarı sistemlerini içerebilir.
(5) İzleme sonuçları tedbirler programının oluşturulmasında kullanılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Yeraltı Sularının İzlenmesi ile İlgili Esaslar
Yeraltı sularının izlenmesi
MADDE 17 – (1) Yeraltı sularının miktar ve kalitesinin mevcut durumunun belirlenmesi ile tabii şartlardan ve insani faaliyetlerden kaynaklanan uzun vadeli değişimlerin değerlendirilmesi maksadıyla, izleme yapılması esastır.
(2) Yeraltı sularında izlenecek parametreler ve ölçüm sıklığı, Yeraltı Sularının Kirlenmeye ve Bozulmaya Karşı Korunması Hakkında Yönetmeliğin Ek-5’inde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenir.
Yeraltı suyu izleme ağı
MADDE 18 – (1) Yeraltı suyu kütlelerinin kimyasal durum ve miktar durumlarının değerlendirilmesi ile insani faaliyetler sonucu oluşan kirleticilerdeki artma eğilimini tespit etmek maksadıyla, Yeraltı Suyu İzleme Ağı kurulur.
(2) Yeraltı Suyu İzleme Ağı, ilgili kurum ve kuruluşların görüşü alınarak DSİ tarafından oluşturulur ve Bakanlıkça Ulusal İzleme Ağına dâhil edilir.
Yeraltı sularının genel amaçlı izlenmesi
MADDE 19 – (1) Yeraltı sularında genel amaçlı izleme, iyi kimyasal duruma ulaşılması bakımından risk değerlendirilmesinin yapılabilmesi, yeraltı suyu kütlelerinin kalite ve miktar durumlarının belirlenmesi, tabii şartlar ve insani faaliyetlerden kaynaklanan uzun dönemli değişimlerin değerlendirilmesi ile ilgili bilgi sağlamak maksadıyla yapılır.
(2) Genel amaçlı izleme kapsamında, yeraltı suyu kütlelerinde izlenecek parametreler ve izleme sıklıkları, yeraltı suyu izleme programlarında belirtilir. İyi yeraltı suyu durumuna ulaşamama riski tespit edilen yeraltı suyu kütlelerinde, ana parametrelere ilave parametreler eklenebilir.
(3) Yeraltı sularında izlenmesi gereken asgari parametreler Ek-2’de verilmektedir.
(4) Her bir su kütlesi için genel amaçlı izleme sıklığı, su kütlesinin durumundaki değişiklikleri ortaya koyabilecek şekilde belirlenir.
Yeraltı sularının operasyonel izlenmesi
MADDE 20 – (1) Yeraltı sularında operasyonel izleme, risk altında olduğu belirlenen bütün yeraltı su kütlelerinin kimyasal durumlarının belirlenmesi, insani faaliyetlerden kaynaklanan uzun dönemli kirlilik artış eğiliminin tespiti ve tedbirler programının etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlarıyla yapılır.
(2) İzlenecek parametreler, yeraltı su kütlesinin durumu ile baskı ve etkilerin varlığına göre Bakanlıkça belirlenir.
(3) Operasyonel izleme, genel amaçlı izleme programları arasındaki dönemde, YAS kütlesi üzerindeki baskıların etkilerini tespit etmek için yılda en az bir kez olmak üzere DSİ tarafından, SYGM’nin görüşünü alarak belirlenen yeterli sıklıkta uygulanır.
Yeraltı sularının miktar bakımından izlenmesi
MADDE 21 – (1) Yeraltı sularının miktar bakımından izlenmesi, yeraltı su kütlelerinin miktarını tespit etmek ve yeraltı su kütlelerinin kimyasal durum değerlendirmelerine yardımcı olmak, amaçlarıyla yapılır.
(2) İzleme sıklığı, kısa ve uzun dönemli seviye değişiklikleri dikkate alınarak seçilir.
(3) Yeraltı su seviyesindeki değişimler bakımından risk altında olduğu belirlenen yeraltı suyu kütlelerinde, yağışlı ve kurak dönemleri kapsayacak şekilde yılda iki kereden az olmamak kaydıyla, yeterli sıklıkta ölçüm yapılır.
ALTINCI BÖLÜM
Koruma Bölgelerinin ve Hassas Alanların İzlenmesi ile İlgili Esaslar
Koruma bölgelerinin ve hassas alanların izlenmesi
MADDE 22 – (1) Koruma bölgeleri;
a) İçme ve kullanma suyu kaynakları,
b) Habitat ve tür koruma alanlarını (yaban hayatı koruma ve geliştirme sahaları, Ramsar Alanları, uluslararası öneme sahip sulak alanlar, Özel Çevre Koruma Bölgeleri, Sit Alanları dâhilindeki su kütleleri ve hassas alanlar, Milli Parklar, Tabiat Parkları, Tabiatı Koruma Alanları, Tabiat Anıtları dahilindeki su kütleleri),
c) Suda yaşayan ekonomik açıdan önemli türlerin korunması için tahsis edilen alanları (balık ve kabuklu su canlıları),
ç) Yüzme suyu olarak tahsis edilen alanlar dahil rekreasyon amaçlı kullanılan su kütlelerini,
d) 18/2/2004 tarihli ve 25637 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarımsal Kaynaklı Nitrat Kirliliğine Karşı Suların Korunması Yönetmeliği ile 8/1/2006 tarihli ve 26047 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kentsel Atıksu Arıtımı Yönetmeliği kapsamında nütrientler açısından hassas olarak belirlenmiş su alanlarını,
kapsar.
(2) İçme suyu elde edilen yüzeysel su ve yeraltı su kütleleri, büyükşehir belediye sınırları içerisinde büyükşehir belediyelerine bağlı su ve kanalizasyon idaresi genel müdürlükleri, büyükşehir belediye sınırları dışında kalan yerlerde ise DSİ tarafından izlenir ve izleme neticelerini Bakanlığa bildirir.
(3) İçme suyu elde edilen ve elde edilmesi planlanan alanlarda izleme, Ek-3’teki nüfus aralıklarına göre belirlenen izleme sıklıklarına göre yapılır.
(4) İçme suyu elde edilen ve elde edilmesi planlanan alanlarda, 29/6/2012 tarihli ve 28338 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İçme Suyu Elde Edilen veya Elde Edilmesi Planlanan Yüzeysel Suların Kalitesine Dair Yönetmeliğin Ek-1’indeki listede yer alan parametreler ile bütün öncelikli maddeler ve havzaya deşarj edilen diğer kirletici maddeler izlenir.
(5) İçme suyu temini maksadıyla kullanılan ve/veya kullanımı planlanan YAS kütlelerinin kalite durumu 17/2/2005 tarihli ve 25730 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmeliğin eklerinde yer alan parametre listesi ve standartları dikkate alınarak bu Yönetmelikte belirtilen esaslara göre değerlendirilir.
(6) Diğer koruma alanlarında izleme, ilgili mevzuat çerçevesinde izleme yapan kurum ve kuruluşlarca, mevzuatta yer alan parametreler dikkate alınarak yapılır.
(7) Risk altında olan bütün koruma alanlarında operasyonel izleme yapılır ve belirlenen çevresel hedeflere ulaşılıncaya kadar izlemeye devam edilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Biyolojik İzleme, Hidrolojik ve Hidromorfolojik İzleme ve Gerçek
Zamanlı İzleme ile İlgili Esaslar
Biyolojik izleme
MADDE 23 – (1) Su kütlelerinde biyolojik izleme, tabii şartlar ve insani faaliyetlerden kaynaklanan çevresel değişikliklerin suda yaşayan canlılar üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi için yapılır.
(2) Biyolojik izleme kapsamında bentik makroomurgasız, balık, makrofit, fitoplankton ve fitobentoz biyolojik kalite unsurları izlenir.
(3) Biyolojik izleme kapsamında, izlenecek bütün biyolojik kalite unsurlarının çeşitliliği, bolluğu, hassas tür varlığı ve balıklar için ayrıca yaş dağılımı, analiz edilir.
(4) Biyolojik izleme kapsamında izlenmesi gereken parametreler Ek-1’de verilmektedir.
(5) Genel amaçlı izleme noktalarında bütün biyolojik kalite unsurları izlenir.
(6) Operasyonel izleme noktalarında, mevcut baskıya karşı en hassas olduğu belirlenen biyolojik kalite unsuru izlenir.
(7) Suyun biyolojik kalitesi, Ek-4’te yer alan su kütlesinin baskı türüne göre izlenmesi gereken biyolojik kalite elementlerine göre izlenir.
(8) Her bir biyolojik kalite elementi için biyolojik izleme sonuçlarının değerlendirilmesinde kullanılacak ulusal biyolojik indeksler, Bakanlıkça belirlenir veya belirlenmesi temin edilir.
(9) Biyolojik izlemeyi Bakanlık yapar veya yaptırır.
(10) Biyolojik izleme ile ilgili esaslar Tebliğ ile düzenlenir.
Hidrolojik ve hidromorfolojik izleme
MADDE 24 – (1) Tabii şartlardan ve insani faaliyetlerden kaynaklanan su kirliliği ile ilgili problemlere çözüm getirilmesi, su bütçesi hesaplarının yapılması, su yapılarının projelendirilmesi, taşkın ve kurak dönem su yönetimi politikalarının geliştirilmesi, iklim değişikliğinin su kaynaklarına etkisinin belirlenmesi, su yapılarının mansabındaki ekolojik canlılığın sürdürülebilmesi için çevresel akış miktarının tespiti ve sürekli olarak gözlenmesi, su ile alakalı diğer bütün faaliyetlerin yönetilmesi maksadıyla su kütlelerinde hidrolojik ve hidromorfolojik izleme yapılması esastır.
(2) Hidrolojik izleme kapsamında akarsularda debi ve seviye ölçümleri, göllerde seviye ölçümleri, yüzeysel su yataklarında sediment miktar ölçümleri, arazilerde kar yüksekliği ve kar yoğunluğu ölçümleri yapılır.
(3) Hidrolojik ve hidromorfolojik izleme ile alakalı usul ve esaslar, Bakanlık tarafından çıkarılacak bir Tebliğ ile belirlenir.
(4) Su kütlelerindeki hidrolojik izleme DSİ Genel Müdürlüğü tarafından, hidromorfolojik izleme ise Bakanlık ve DSİ Genel Müdürlüğü tarafından yapılır.
(5) Hidromorfolojik izleme sonuçlarının değerlendirilmesi için kullanılacak hidromorfolojik indeksler, Bakanlıkça oluşturulur.
(6) İzleme sonucu elde edilecek veriler, izlemeyi yapan kurum tarafından Su Bilgi Sistemine aktarılır.
Gerçek zamanlı izleme
MADDE 25 – (1) Havzalarda kirlilik yükünün ani ve uzun dönemli değişikliklerinin izlenmesi maksadıyla gerçek zamanlı izleme sistemleri kurulur.
(2) Gerçek zamanlı izleme noktaları, ilgili kurum ve kuruluşların görüşü alınarak Bakanlıkça tespit edilir.
(3) Gerçek zamanlı izleme verileri, Bakanlık bünyesindeki Merkezi İzleme Odasından takip edilir.
(4) Bu Yönetmelik kapsamına giren sular ile alakalı olarak Ülke genelinde kurulmuş ve kurulacak olan bütün gerçek zamanlı izleme sistemleri, Bakanlık Merkezi İzleme Sistemine dâhil edilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Örnekleme, Ölçüm Metotları, Ölçüm Sonuçlarının Değerlendirilmesi,
Raporlama ve Standardizasyon ile İlgili Esaslar
Örnekleme
MADDE 26 – (1) Numunelerin alınması, taşınması, korunması, saklanması ve kabulü TS EN ISO 5667 Standartları ve ilgili mevzuata göre yapılır.
(2) Biyolojik ve mikrobiyolojik örneklemeler Ek-5’te yer alan TS EN ISO Standartlarına göre gerçekleştirilir.
Ölçüm metotları
MADDE 27 – (1) Ek-1’de verilen fiziko-kimyasal ve kimyasal parametrelerin analizi ulusal ve uluslararası kabul görmüş standart metotlar kullanılarak yapılır.
(2) Su örneklerinin öncelikli maddeler ve belirli kirleticiler hariç olmak üzere fiziko-kimyasal, kimyasal ve mikrobiyolojik parametrelerin analizleri kamu laboratuvarları ile akredite olmuş özel laboratuvarlarda yapılır. Öncelikli maddeler, belirli kirleticiler ve biyolojik kalite elementlerinin analizlerinde akreditasyon şartı aranmayabilir.
(3) Biyolojik ve mikrobiyolojik ölçümler Ek-5’te yer alan TS EN ISO Standartlarına göre gerçekleştirilir.
Ölçüm sonuçlarının değerlendirilmesi ve raporlama
MADDE 28 – (1) İzleme sonucunda elde edilen verilerin doğruluğu izleme yapan kurum ve kuruluşlar tarafından değerlendirilir.
(2) İlgili kurum ve kuruluşlar tarafından değerlendirilen veriler Su Bilgi Sistemine girilir.
(3) Su kütlelerinin mevcut durumu hakkındaki raporlama, gerekli duyulması halinde, Su Bilgi Sistemindeki veriler dikkate alınarak ilgili kurum ve kuruluşlarca yapılır.
(4) İlgili kurum ve kuruluşlar tarafından izlenen ve değerlendirilen su ve atıksu verileri paylaşılır.
Standardizasyon
MADDE 29 – (1) İzlemede standardizasyonun sağlanması maksadıyla kalıcı ve sürdürülebilir bir ulusal laboratuvar ağı oluşturulur.
(2) Laboratuvarların standardizasyona uygunluğu Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca denetlenir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Uyum süreci
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Ek-1’de yer alan parametreler için uyum süresi bu Yönetmelik yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıldır.
(2) Su kalitesi izleme çalışmaları yürüten ilgili kamu kurum ve kuruluşları, bu beş yıl içerisinde izleme alt yapısını oluşturarak, yüzeysel ve yeraltı su kütlelerinde izleme çalışmalarına başlar.
(3) Biyolojik ve hidromorfolojik indeksler bu Yönetmeliğin yayımından itibaren sekiz yıl içerisinde belirlenir.
(4) Ulusal İzleme Ağının oluşturulması bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden sonra en geç beş yıl içerisinde gerçekleştirilir ve uygulanır.
Yürürlük
MADDE 30 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 31 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Orman ve Su İşleri Bakanı yürütür.
İSKÂN KANUNU UYGULAMA YÖNETMELİĞİ
Resmi Gazete Tarihi: 02.12.2007 Resmi Gazete Sayısı: 26718
İSKÂN KANUNU UYGULAMA YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik; 19/9/2006 tarihli ve 5543 sayılı İskân Kanununda öngörülen geçici iskân yardımları, kesin iskân yardımları, yerlerin terki bakımından zorunlu hâller, iskân hizmetleri için faaliyet gösterecek olan komisyonlar, iskân duyurusu ve ilgililerin iskân için müracaatları, konut, işletme binası, arsa, arazi ve proje kredisi verilmesi, hak sahiplerinin borçlanmaları, kredi borçlanmaları, bu kredilere uygulanacak faizler ve diğer hususlar ve erteleme sebepleri ile ilgili hususları ve bu hususlara ve Kanunun uygulanmasına dair usûl ve esasları düzenlemektedir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 5543 sayılı İskân Kanunu’nun 47 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aile: 5543 sayılı Kanunun 17 nci maddesinde belirtilen iskânda aile kabul edilecekleri,
b) Bakan: Bayındırlık ve İskân Bakanını,
c) Bakanlık: Bayındırlık ve İskân Bakanlığı’nı,
ç) Banka: Bakanlık’ça bu Yönetmelik uyarınca yapılacak işlemler için malî hususlarda protokol yapılan bankayı,
d) Genel Müdürlük: Afet İşleri Genel Müdürlüğü’nü,
e) Kanun: 19/9/2006 tarihli ve 5543 sayılı İskân Kanununu,
f) Mahallî şube: Bakanlıkça protokol yapılan bankanın mahallî şubesini,
g) Müdürlük: İlgili Bayındırlık ve İskân İl Müdürlüğünü
ifade eder.
İKİNCİBÖLÜM
İskân Edilenlere İlişkin Hükümler
Devletçe iskân esasları ve işlemleri
MADDE 4 – (1) Kanun kapsamındaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) Kanun ve diğer ilgili mevzuat ile bu Yönetmelik hükümlerine göre hak sahibi olacak aileler, tarımsal veya tarım dışı amaçlarla iskân edilebilirler.
b) Eski yerleşim yerlerinde geçim imkânlarını kaybedenlerin veya tarımsal ve tarım dışı amaçlarla iskân edileceklerin hayat seviyesinin tespitinde, tespit tarihinde onaltı yaşından büyük işçiler için yürürlükte olan asgari ücretin otuz günlük brüt tutarının onsekiz katı esas alınır.
c)İlgililerin taşınmazlarının kamulaştırılması üzerine yerlerini terk etmek zorunda kaldıklarının kabulü için, yerleşim biriminin tamamen kamulaştırılmış olması veya yerleşim birimi kısmen kamulaştırılan yerlerde, ailenin konutunun kamulaştırılacak olması şarttır. Ancak, taşınmazları kısmen kamulaştırılanlar ile taşınmazı olmayanların hayat seviyeleri ve yerleşim biriminin genel durumu ve kamulaştırılmayan arazilerin durumu dikkate alınmak sûretiyle konu ile ilgili ziraat mühendisi ve ihtiyaca göre harita mühendisi, inşaat mühendisi, ekonomist gibi meslek gruplarından olmak üzere en az üç kişiden oluşan teknik heyetçe durum incelenerek ve ilgililerin geçim imkânlarını kaybedip kaybetmedikleri oy birliği ile rapora bağlanarak işlem yapılır.
ç) Taşınmazları kamulaştırılanlardan eski yerleşim yerini boşaltmak zorunda kalanların barınmalarında, öncelikle göçmen kabul merkezleri veya kamu kurum, kuruluş ve idarelerine ait binalardan ilgili valilikçe tespit edilecek olanlar kullanılırlar. (Değişik ikinci cümle: RG-8/5/2010-27575)([1])Barındırma ihtiyacının böylece karşılanamaması hâlinde; hak sahibi aile fertlerinden biri adına kayıtlı konutu bulunan aileler hariç olmak üzere, ailelerin kesin iskânları sağlanıncaya kadar kira giderlerine katkı sağlamak maksadıyla, on altı yaşından büyük işçiler için yürürlükteki asgari ücretin otuz günlük brüt tutarının yüzde ellisine kadar Bakan onayı ile aile başına belirlenecek miktar üzerinden geçici iskân için karşılıksız kira yardımıyapılabilir.
d) Dışişleri ve İçişleri Bakanlıklarının incelemeleri sonucunda, yurda girişleri münferit veya toplu olarak uygun görülen serbest göçmenler ile iskânlı kabul edilen göçmenlerin işlemleri, Bakanlık ve ilgili valilik gözetimi altında müdürlükçe yürütülür. (Ek cümle: RG-8/5/2010-27575)([2])Serbest göçmenlerden, Kanuna göre Dışişleri ve İçişleri Bakanlıklarınca yapılacak incelemelerden sonra uygun görülerek, Türk Konsolosluklarınca serbest göçmen vizesi verilmeksizin ve kendilerine eşya listesi düzenlenmeksizin yurda gelenlere muhacir belgesi ve gümrük muafiyet belgesi düzenlenmez. Türk Konsolosluklarınca verilen serbest göçmen vizesi ile yurda gelen kişilerden, müracaatları sırasında ibraz edilen pasaportlarının asıllarının idarece aslına uygunluğu tasdik edilmiş sureti alınır. Ayrıca, Kanunun 5 inci ve 6 ncımaddeleri uyarınca yurda toplu olarak kabul olunan göçmenlerin bakım, beslenme ve barınma ihtiyaçlarının karşılanması için Bakanlıkça gerekli tedbirler alınır. Özel kanunlar uyarınca yurda getirilen ve iskânlı kabul edilen göçmenlerin iskânları ise, Kanunun ilgili hükümlerine göre yapılır.
e) Kanunun 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında öngörülen barındırma, yiyecek, yakacak ve tedavi yardımları; göçmenlerin ülke sınır kapılarından girişyaptıkları ve taşınmazları kamulaştırılanların ise geçici iskâna alındığıtarihten itibaren, Merkezî İskân Komisyonunun koordinasyonu ile, valiliklerin hazırlayacakları göçmen kabul merkezlerinde veya kamu kurum, kuruluş ve idarelerine ait bina ve tesislerde devlet tarafından karşılanır. Bu yardımların kamu binalarında karşılanamaması hâlinde, göçmenlerin sınırdan giriş tarihi, taşınmazları kamulaştırılanların geçici iskâna alındığı tarih, millî güvenlik sebebiyle iskân edilecekler ile göçebelerin yeni iskân alanlarına nakil tarihleri başlangıç olmak üzere, üretici duruma geçmelerini desteklemek amacıyla kesin iskân tarihinden oniki ay sonrasına kadar onaltı yaşından büyük işçiler için yürürlükte olan asgarî ücretin otuz günlük brüt tutarının yüzde otuzuna kadar Bakan onayı ile belirlenecek miktar üzerinden ailelere aylık karşılıksız yardım yapılır.
f)İskân edilecek ailelerin eski yerleşim yerlerinden geçici ve kesin iskân yerlerine kadarki nakil masrafları, hazırlanacak nakil projeleri çerçevesinde Devlet tarafından karşılanır. Nakil masraflarından ayrıca yiyecek giderleri için de, kişi başına üçyüz gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımısonucu bulunacak tutarda ödemede bulunulur.
Tebliğ,ilân ve müracaat süresi
MADDE 5 – (1) Kanun kapsamında iskân edilmenin şekli ve şartları; tüzel kişiliklere, göçebelerde göçebe grubunu temsile yetkili olan kişiye valilikçe yazılı olarak bildirilir ve ayrıca, belediye, okul, muhtarlık gibi görülebilir yerlerde otuz gün süreyle asılarak ilân edilir. İlân metninin asılı kalması ve indirilmesi, tüzel kişilik temsilcileri veya göçebelerde göçebe grubu temsilcileri ile valilikçe görevlendirilen personel tarafından birlikte düzenlenecek tutanak ile belgelendirilir.
(2) (Değişik: RG-31/7/2009-27305)İskân talebinde bulunanlar için, ilân süresi içinde veya ilânın bitiminden en geç doksan gün, göçebeler için ise yüzseksen gün içinde Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası ile birlikte, bağlı oldukları kaymakamlığa veya valiliğe aile temsilcisi veya eşlerden birisi tarafından dilekçe ile müracaat edilmesi şarttır. Ancak, uzun süreli tedavi, tutukluluk ve benzeri belgelendirilmiş zorlayıcı sebepler bulunduğu takdirde, bu süreler zorlayıcı sebeplerin ortadan kalkmasından itibaren başlar.
Taşınmazları kamulaştırılanların hak sahipliği
MADDE 6 –(1) Kanunun 12 nci maddesi uyarınca, taşınmazlarının kısmen veya tamamen kamulaştırılması sonucu yerlerini terk etmek zorunda kalan aileler ile yapılan iskân plânlama etüdlerinin başladığı takvim yılı başlangıcından en az üç yıl önce kamulaştırma sahasında yerleşmiş olup da taşınmazı olmayan aileler hak sahibi yapılırlar.
(2) Ancak;
a) Kanunun 12 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, Devlet eliyle iskân isteyen aile fertlerinin, bedel artışları da dâhil olmak üzere aldıkları ve alacakları kamulaştırma bedellerinin tamamından, (Değişik ibare: RG-21/11/2012-28474) iskân plânlama etütlerinin yapıldığı yılın ocak ayında onaltı yaşından büyük işçiler için yürürlükte olan asgarî ücretin otuz günlük brüt tutarının yüzyirmi aylık karşılığı olan miktarını, kamulaştırma bedelinin bu miktardan az olması hâlinde ise tamamını Bakanlık Merkez Muhasebe Birimi Hesabına yatırmayanlar, ileride alacakları bedelleri yatırmayı veya aktarılmasını taahhüt etmeyenler,
b) Kamulaştırılacak taşınmazı olsa bile, kamulaştırma alanındaki yerleşim biriminde oturduğu belgelenmeyenler,
c) (Değişik: RG-21/11/2012-28474)İskân plânlama etütlerinin başlangıcı, iskân duyurusunun yapıldığı tarih olup, taşınmazı olmayanlar için bu tarihin takvim yılı başlangıcından en az üç yıl öncesinden beri kamulaştırma sahasında ikamete yönelik yerleşik oldukları belgelenmeyenler,
ç) Herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna tâbi olarak çalışanlardan veya zorunlu olarak bir sosyal güvenlik kuruluşuna tâbi olmayı gerektiren işlerde çalıştığı halde kaydı yapılmamış olanlardan veya ödemiş oldukları prim yada kesenekler karşılığında sosyal güvenlik kurumlarından gelir ya da aylık bağlanmış bulunanlardan; bir yıllık gelirleri toplamı, tespit tarihinde onaltı yaşından büyük işçiler için yürürlükte olan asgari ücretin otuz günlük brüt tutarının onsekiz katından daha fazla olanlar,
d)İskan planlama etütlerinin başladığı tarihin takvim yılı başlangıcından geriye doğru üç yıl içerisinde, taşınmazlarını ellerinden çıkaran ve yerine eşdeğerde veya daha fazla değerde taşınmaz almayan aileler yerlerini terk etmemiş olsalar dahi, aşağıda belirtilen zorunlu halleri;
1) Bir mirasın mahkeme kararıyla tasfiyesi sonucu taşınmazlarının elinden çıkmış olmasının ilâm ve tapu kayıtlarıyla,
2) Taşınmazdaki hissesinin geçinmeye veya oturmaya yeterli olmaması nedeniyle diğer mirasçılara hibe veya satış yoluyla devredilmiş olmasının, tapu kayıtları veya ihtiyar heyeti ile ilgili Müdürlük görevlileri tarafından düzenlenecek tutanaklarla,
3) Taşınmazın; kendisinin, eşinin çocuklarının, ana ve babasının tedavisi amacıyla elinden çıkmış olmasının tedavi görülen sağlık kurumlarından alınacak belgelerle,
4) Taşınmazın; murisine ait borçtan dolayı, başkasının ziraî, ticarî, sınaî kredilerine müteselsil kefil olması nedeniyle elinden çıkmış olmasının ilgili idarelerden alınacak belgelerle,
5) Taşınmazın yangın, sel, yer kayması, deprem gibi afetler nedeniyle elinden çıkmış olmasının ilgili idareden veya ihtiyar heyetinden alınacak belgelerle kanıtlanmayanlar hak sahibi olamazlar.
Göçebe gruplarının hak sahipliği
MADDE 7 –(1) Yerleşik tarımsal faaliyetler dışında kalmış, sabit ve daimi bir konuta bağlı olmadan geçimlerini göçer hayvancılıkla sağlayan, tabiat ve iklim şartlarına göre yurt içinde yaylak ve kışlaklar arasında göçen, bu hayat tarzını kadimden beri sürdüren, aralarında hısımlık ilişkileri bulunan ve hayvancılık faaliyetlerini bir grup halinde yürüten aileler hak sahibi yapılırlar.
(2) Ancak;
a) Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendindeki tanıma aykırı olanlar,
b) Ataları ve aile ferdleri olarak kendileri Devlet eliyle herhangi bir usûl ile yerleştirilmiş olanlar, topraklandırılmış olanlar ile Kanundaki göçebelik tanımına göre hayvancılık dışında mal varlığına sahip olanlar, aile ferdleri adına tespit edilecek bu varlıklarının toplam değeri tespit tarihinde yürürlükte olan aylık asgari ücretin brüt tutarının onsekiz aylık toplamını geçenler,
c) Çadır ve benzeri ortamlarda yaşantılarını sürdürmeyenler, Kasım, Aralık, Ocak, Şubat, Mart ayları dışında kira ile olsa bile herhangi bir konutta oturanlar veya konut sahibi olanlar,
ç) (Değişik: RG-8/5/2010-27575)Devlet memurları, sözleşmeli olarak çalışanlar, kadrolu ve kadrosuz işçiler, kısa süreli de olsa mevsimlik ücret karşılığında çalışanlar, göçer hayvancılık ve yerleşik olmayan tarımsal faaliyetler hariç olmak üzere gelir getirici işler sebebiyle Sosyal Güvenlik Kurumuna kayıtlı olanlar veya esnaf, zanaatkâr, tüccar gibi ticaret ve gelir getirici işler ile uğraşanlar veya hayvancılık dışında herhangi bir iş ile uğraşanlar hak sahibi olamazlar.
Göçmenlerin hak sahipliği
MADDE 8 –(1) Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, özel kanunlarla yurt dışından getirilen iskânlı göçmen aileler hak sahibi yapılırlar.
(2) Ancak;
a) Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) ve (f) bentleri ile 8 inci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları uyarınca yapılan işlemler sonucu iskânlı göçmen olarak kabul edilmeyenler,
b) Kanunun 10 uncu maddesi uyarınca Türkiye’ye geldikleri tarihten itibaren iki yıl içinde iskân istemeyenler hak sahibi olamazlar.
Millî güvenlik sebebiyle hak sahipliği
MADDE 9 –(Mülga: RG-8/5/2010-27575)([3])
Belgelendirme
MADDE 10 –(1) Ailelerin hak sahibi olmasına ilişkin durumları belgelendirilir. Süresi içinde müracaat etmeyenler ile hak sahipliğine esas olacak bilgi ve belgeleri zamanında vermeyenler, iskân haklarını kaybederler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İskân Komisyonları, İskân İşlem ve Tedbirleri
Komisyonlar
MADDE 11 – (1) Bakanlıkça ihtiyaç duyulması hâlinde, projelerin uygulanmasını, alınacak tedbirlerin belirlenmesini, ilgili kurum ve kuruluşlar ile koordinasyonu sağlamak üzere; Bakanın veya görevlendireceği Müsteşar veya Yardımcısının Başkanlığında iskân hizmetlerini yürüten Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcısı ve Daire Başkanı ile İçişleri Bakanlığıtemsilcisi ve iskân hizmetlerinin yürütülmesi ile ilgili kurum ve kuruluşların temsilcilerinden bir Merkezî İskân Komisyonu teşkil edilir, Komisyon başkanın uygun göreceği yerde toplanır ve oy çokluğu ile karar alır.
(2) Kanun kapsamındakilerin iskân edilmesi ve köylerde fiziksel yerleşimin düzenlenmesi işlemlerinde hak sahibi olacakların tespiti maksadıyla, müdürlüğün teklifi ve valinin onayı ile Kanunun 18 inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen görevlilerin iştiraki ile teşkil edecek Mahallî İskân Komisyonu, mahallin en büyük mülkî âmirinin veya görevlendireceği kişinin Başkanlığında uygun yerde toplanır. Etüt, araştırma ve tespit işlemleri ile ilgili olarak müdürlükçe elde edilen bilgilere ve bağlı oldukları kurum, kuruluş görev alanları bilgilerine göre, ailelerin hak sahibi olup olmadıklarına veya hak sahipliğinin iptaline oy birliği ile karar verir.
Arazi, arsa ve konut edindirme, borçlandırma ve mahsup işlemleri
MADDE 12 – (1) Kanunun 10, 11 ve 12 nci maddelerine göre iskân edilecek hak sahipleri; verilen taşınmazlar sebebiyle, kamulaştırılan veya satın alınan taşınmazların kamulaştırma veya satın alma bedelleri, yapılar için maliyet bedelleri ve Hazine arazileri için rayiç bedelleri üzerinden borçlandırılırlar. Ancak, iskân amacıyla kamulaştırılmış, satın alınmış, inşa edilmiş olup, bir yıl içinde devri yapılmamış veya herhangi bir sebeple geri alınmış taşınmazlar için, yeni hak sahiplerine veriliş tarihindeki râyiç bedeller üzerinden borçlandırma işlemi yapılır. Altyapı tesisleri, sosyal, kültürel, idarî ve ortak kullanıma mahsus ekonomik tesisler ile benzer maksatlarla kurulan tesislerin, imar plânlarının ve teknik yardım niteliğindeki tip projelerin bedelleri borçlandırmaya dâhil edilmez.
(2)İskân edilenlere verilen taşınmazlar sebebiyle tespit edilen borca, açılan donatım ve işletme kredileri ile faizlerinin eklenmesi sûretiyle bulunan toplam borç tutarından, iskân edilen adına Bakanlık Merkez Muhasebe Birimi Hesabına yatırılan ve borçlandırma tarihine kadarki asgarî ücretteki değişme oranlarına göre Türkiye İstatistik Kurumuna güncelleştirilmesi yaptırılan kamulaştırma bedelleri mahsup edilir. Yatırılan kamulaştırma bedeli, toplam borç tutarından fazla ise, fazlası ilgilisine iade edilir. Belirlenen borç miktarı iskân edilen aile adına yatırılan kamulaştırma bedellerinden fazla ise, kalan borç tutarı için, bu Yönetmeliğin ilgili hükümleri dâhilinde borçlandırma işlemi yapılır.
(3) Bu madde hükümlerine göre iskân edilenlere verilen taşınmazların borçlandırma bedelleri, borçlandırmayı takip eden altmışıncı ayda ilk taksidi alınmak üzere onbeş yılda ve onbeş eşit taksitle faizsiz olarak tahsil olunur.
(4) (Mülga: RG-8/5/2010-27575)([4])
(5) Konut, iş yeri ve tarım arazisinin hak sahiplerince bulunarak, talep ve teklif edilmesi ve talebin Bakanlıkça uygun görülmesi hâlinde, hak sahipleri, tespit tarihinde onaltı yaşından büyük işçiler için yürürlükte olan asgarî ücretin otuz günlük brüt tutarının yüzyirmi aylık karşılığını geçmemek üzere satın alınarak veya tahsisen temin edilerek borçlandırılırlar.
(6) Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, iskân maksadı ile verilen taşınmazların temlik tarihinden itibaren on yıl süre ile hiçbir suretle satılamayacağı, bağışlanamayacağı, terhin edilemeyeceği, tapu kütüğüne satışvaadi şerhi konulamayacağı ve haczolunamayacağı hususlarında taşınmazların tapu kayıtlarına şerh düşülür.
(7)İskân edilecekler, şahsen veya temsilcisi vasıtası ile, müdürlükçe yapılan tebligat tarihinden itibaren altmış gün içerisinde borçlanma sözleşmesini imzalamadığı takdirde, başkaca hiçbir şart aranmaksızın hak sahipliği iptal edilir. Ancak, tabiî âfet, uzun süreli tedavi, tutukluluk ve benzeri belgelendirilmiş zorlayıcı sebeplerin bulunması hâlleri saklı olup, borçlanma sözleşmesi için öngörülen süre zorlayıcı sebeplerin ortadan kalkmasından itibaren başlar.
Proje kredileri
MADDE 13 – (1)Devlet eliyle İskân edilen ailelerin talep etmeleri hâlinde, aşağıdaki şekil ve şartlarda kredi kullandırılabilir.
(2) Donatım Kredileri;
a) Canlı donatım kredisi: Tarımda iskân edilenlerin geçinebilir seviyeye ulaşabilmeleri için projesinde öngörülen miktar kadar gelir sağlayıcı hayvan edinmeleri kredilendirilebilir.
b) Cansız donatım kredisi: İskân edilenlerin geçinebilir seviyeye ulaşabilmeleri için projesinde öngörülen miktar kadar tarımsal üretime mahsus yapı ve tesisler ile bağcılık, meyvecilik ve benzeri amaçlar için veya tarım arazilerini işletmek amaçlı makine, âlet ve ekipman kredileri aynî veya nakdî olarak peşin veya taksitle verilebilir. Tarımsal amaçlı makine, âlet ve ekipman için öngörülen krediler, iskânlı ailelerin kooperatif kurmaları hâlinde kullandırılabilir. Tarım dışı iskanda ise, ailelerin geçinebilir seviyeye ulaşabilmeleri için, projesinde öngörülen miktarlar kadar araç ve gereçlerin bir veya birkaçı aynî veya nakdî olarak peşin veya taksitle verilebilir.
c) Canlı ve cansız donatım kredilerinin kullandırılabilmesi için iskân tarihinden itibaren iki yıl içerisinde müracaat edilmesi şarttır. Bu kredilerin vadesi en çok altı yıldır. Projenin gereklerine uyulmak şartıyla, ilk taksit, kredinin açılış tarihini takip eden yirmi dördüncü ayın sonuna kadar faiziyle birlikte ödenmek üzere dört yılda ve dört eşit taksit ile tahsil olunur. Bu kredinin faizi yıllık (Değişik ibare: RG-13/10/2011-28083)([5]) yüzde ikidir. Ödemesiz devreye ait yıllık faizler, yıl sonu itibariyle tahakkuk ettirilir ve Ocak ayının sonuna kadar tahsil olunur. Ödemesiz devrenin son yılına ait faiz ise, ilk taksit ile birlikte tahsil olunur.
ç) Projesine göre açılan kredileri yerinde ve amaca uygun olarak kullanmayanların, yapılan teknik tavsiyelere uymayanların ve kredinin açılış tarihinden itibaren altmış gün içinde kullanmayanların kredileri kesilir ve borçlandırmadan doğan alacaklar, muaccel hâle gelerek bankaca takip ve tahsil olunur.
(3) Yıllık işletme kredisi: İskân edilenlerin üretici hâle gelebilmeleri için, tarımsal iskânda arazilerinin tesliminden itibaren, tarım dışı iskânda, iskân tarihinden itibaren iki yıl içerisinde talep edilmesi hâlinde, projesinde öngörülen süre, miktar ve şartlarda aynî veya nakdî olarak ve yıllık borcunu ödemiş olmak şartıyla iki yıl üst üste yıllık işletme kredisi kullandırılabilir. Bu kredinin vadesi bir yıl olup, üretim girdilerini karşılamak üzere açılır ve yıllık faizi(Değişik ibare: RG-13/10/2011-28083)([6]) yüzde ikidir. Projesine göre açılan işletme kredisini yerinde ve amaca uygun olarak kullanmayanlar ile yapılan teknik tavsiyelere uymayanların kredileri, faizi ile birlikte bankaca peşinen tahsil olunur. Bu kişilere bir daha işletme kredisi açılmaz.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Fiziksel Yerleşim Düzenlenmesi
Köylerde fiziksel yerleşimin düzenlenmesi
MADDE 14 – (1) Köylerde kalkınmanın sağlanması, toplulaşmanın teşvik edilmesi, uygun yerleşim yerlerine nakli, herhangi bir sebeple parçalanmış köyleri veya yakın köyleri birleştirmek ve fiziksel yerleşimin iyileştirilmesi, geliştirilmesi, köy merkezinin bitişiğinde köy gelişme alanı uygulaması yapılması, plânlı merkezî köy yerleşimlerinin oluşturulması, bölgesel mimarî yapıların geliştirilmesi ve modern yapılara kavuşturulması amaçları ile; eski yerleşim yerindeki yapılarını yıkıp boşaltmayı (Mülga ibare: RG-31/7/2009-27305) (…) taahhüt edenlerden; muhtarlıkça ikamet belgesi verilen ve köyün bağlı olduğu Valilik veya Kaymakamlıkça yaptırılacak incelemeler sonucu ikamet etme amacıyla en az bir yıldan beri kendisi veya aile fertleri köyde yerleşik olarak yaşayan ve aile olarak kabul edilenlere, plânlı yeni yerleşim yerinden bedeli karşılığında arsa satışı yapılır. (Ek cümle: RG-8/5/2010-27575)([7])Parsel büyüklüğü; tarım ile uğraşan ailenin konut, ahır, tarımsal makine parkı yeri gibi ihtiyaçlarını karşılayacak büyüklükte planlanır ve 2.000 metrekareyi geçemez.
(2) Satılacak arsalar, anlaşma veya kura ile tespit edilir. Kura sonrasında, arsalarını karşılıklı olarak değiştirmek isteyenlerin yedi gün içinde dilekçe ile müracaat etmeleri hâlinde, arsaları değiştirilebilir. Bir şahsa aynı amaçla birden fazla ve hangi amaçla olursa olsun ikiden fazla arsa satılamaz. Hak sahiplerine, altmış gün içinde arsa bedelini Bakanlık Merkez Muhasebe Birimi Hesabına aktarılmak üzere peşin olarak mahallî banka şubesine yatırmaları veya birinci taksiti peşin olarak yatırmaları ve kalan miktar için, yıllık yüzde beş faizli olarak iki yılda iki eşit taksitle ödenmek üzere borçlandırma sözleşmesi senetlerini imzalamaları tebliğ olunur. (Ek cümle: RG-21/11/2012-28474) Altmış gün içinde arsa bedelinin tamamını yatırmayanların veya birinci taksitini yatırarak borçlanma sözleşmesi imzalamayanların hak sahiplikleri iptal edilir
(3) Çevre şartları ile sosyal ve ekonomik şartlara uygun, bölgesel tarihî mimarînin geliştirilmesi, modern yapıların kurulması amacıyla plân ve projeler geliştirilmesi, imar plânlarının yapılması, yaptırılması, onaylanması, plân ve projelere uyulmasının temini amacıyla gerekli tedbirler alınır.
(4) Plânlı yerleşim alanından arsa alanlara, konut ve işletme binası yapımını desteklemek üzere Bakanlıkça belirlenecek miktarda kredi desteği sağlanabilir.
(5) (Değişik: RG-21/11/2012-28474)15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanuna göre uygulama gerçekleştirilmiş olan köylerde, eski yerleşim yerinde kalan aileler köyün idarî sınırları içinde toplulaştırılırlar. Ancak, köyün idarî sınırları dışında 7269 sayılı Kanuna göre uygulama gerçekleştirilmiş ise geriye kalan aileler, köyün tüzel kişiliğinin kaldırılması hâlinde, sınırları içine alındığı köyün merkezinde veya köyün sınırları içinde hak sahibi olan ailelerin yerleştirildiği yeni yerleşim yerinde bu madde hükümlerine göre birleştirilebilirler.
(6) (Değişik: RG-8/5/2010-27575)([8])Merkezî yerleşimi geliştirmek amacıyla nakil, toplulaştırma veya Kanun kapsamında yapılacak köy gelişme alanı uygulamalarında; aileler, otuz ve daha fazla sayıda ailenin kabul ve taahhüt etmeleri ve yapılacak konut, tarım işletmesi binası, diğer bina ve tesislerin yaklaşık maliyet bedeli ile uygulama yılı kredi miktarı arasındaki farkı Bakanlık Merkez Muhasebe Birimi Hesabına def’aten yatırmaları şartları ile, konut, tarım işletmesi binası, diğer bina ve tesisler Devlet eliyle birlikte yaptırılarak borçlandırılabilirler. İnşaatların bitiminden sonra hesaplaşmaya gidilir. Bu hesaplaşmaya göre hak sahibi alacaklı ise, alacak borcundan düşülür; borçlu ise, borcun uygulama yılı kredi miktarı dışında kalan kısmı def’aten tahsil edilir.
(7) Konut ve tarım işletmesi binasının Devlet eliyle yapılmasının kabul edilmemesi veya otuzdan daha az sayıda ailece kabul edilmesi hâlinde, en az beş aile olmak şartıyla, konut ve tarım işletmesi binası yapımı için ayrı ayrı olmak üzere, Bakan onayı ile belirlenecek miktarda kredi açılabilir.
(8)İnşaat seviyesine göre kullandırılacak kredi dilimleri, Bakanlığın talimatı ile belirlenir.
(9) Konut, tarım işletmesi bina ve tesisleri kredisi, konut büyüklüğü (Değişik ibare: RG-13/10/2011-28083)([9]) yüzelli metrekareyi geçmemek ve aynı yerleşim yerinde en fazla iki tip proje uygulanmak, plânına ve projesine uyulacağı taahhüt edilmek ve kontrollü kullandırılmak üzere;
a) Ödeneği ayrılan ve kredi açılması Bakanlıkça uygun görülenler ilgili müdürlüğe bildirildikten sonra, kredi kullanacak arsa sahibi, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren altmış gün içinde borçlanma sözleşmesini ilgili banka şubesi ile imzaladığı takdirde kredi kullandırılır.
b)İnşaatını plân, projesine, fen ve sanat kurallarına ve imar mevzuatına uygun yapmayanların inşaatı ve kredisi durdurulur ve inşaatı düzeltmesi için otuz gün süre verilir. Bu süre sonunda inşaatın düzeltilmemesi hâlinde, kredileri kesilir ve kullanmış oldukları kredi tutarları da kanunî faizi ile birlikte muaccel olur. Ayrıca, bu durumdaki inşaatlar için imar mevzuatına göre işlem yapılır.
c) Kredi kullananlar, borçlandırma işlemi tarihinden itibaren yirmi dört ay içerisinde inşaatı bitirmek zorundadır. İnşaat mevsiminin kısa olduğu yerlerde veya belgelendirilen uzun süreli tedavi, salgın hastalık, seferberlik, tabii afet gibi genel hayatı etkileyen zorlayıcı hâllerde, altı aya kadar ek süre verilebilir.
ç) Kredinin durdurulma gerekçelerini yerine getirmeyenlerin veya verilen süre içinde inşaatı bitirmeyenlerin sonraki kredileri verilmez ve almış oldukları kredi borçları kanunî faiziyle birlikte muaccel olur.
d) (Değişik: RG-8/5/2010-27575)([10])Kredi sahipleri, tahsis edilen ödeneği zorlayıcı sebepler olmaksızın üst üste iki yıl kullanmadıkları takdirde, kredileri iptal edilir; var ise, önceden kullandıkları kredi dilimi kanuni faizi ile birlikte geri alınır.
e) Fiziksel yerleşimi düzenlemek amacıyla açılan tarımsal işletme binası kredisi veya konut kredisi yıllık (Değişik ibare: RG-13/10/2011-28083) ([11])yüzde iki faizli olup, son kredi diliminin ödenmesini takip eden yirmi dördüncü ayın sonuna kadar ilk taksiti ödenmek üzere on yılda ve on eşit taksit hâlinde, kredi ana parası ve faizi ile birlikte tahsil olunur.
BEŞİNCİBÖLÜM
Ortak Hükümler
Yeni iskân alanlarına dair işlemler
MADDE 15 –(1) Yeni iskân alanlarının tespiti, etüdü, harita işlemleri, imar plânlarının yapılması, parsellerin ayrılmış olarak ifrazen tescilleri, aplikasyon işlemleri, arsa satışının ilân edilmesine dair işlemlere ilişkin usûl ve esaslar Bakanlığın talimatı ile belirlenir.
(2) Yeni iskan alanı içindeki Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan arazilerin, bir veya birkaç köy, kasaba ve şehir orta malı olan ve ihtiyaç fazlası olup tahsis amacı değiştirilen arazinin, göl ve bataklıklarının kuruması veya kurutulması ve nehirlerin doldurulması ile meydana gelen arazinin, işletmeye elverişli olmayan tuzlu, alkali, taşlık ve benzeri topraklardan ıslah suretiyle elde edilen arazinin veya kadastro sonucu tapulama harici olan yerlerin Hazine adına tapuya tescilleri, ilgili müdürlükçe, tescil için gerekli evraklar hazırlanarak mahalli maliye kuruluşu aracılığı ile yaptırılır.
(3) Borçlandırmaya esas taşınmazlar ile satın alınacak taşınmazların râyiç bedellerini tespit etmek üzere; ilgili il müdürünün veya görevlendireceği kişinin başkanlığında, konu ile ilgili üç teknik elemandan oluşan bir Kıymet takdir komisyonu Müdürlükçe teşkil edilir. Ayrıca, 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 8 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca uzlaşma komisyonu görevlendirilir.
(4) Yeni iskân alanındaki arsalar satın alınma veya kamulaştırılma sûretiyle Bakanlık emrine geçmiş ise, hak sahibi ailelere verilecek arsaların bedelleri; yollar, ortak alanlar ile sosyal yapılar için ayrılan alanların bedelleri de eklenerek bulunacak değerlerdir. Hak sahibi aileler, bu bedeller üzerinden borçlandırılırlar. Köy tüzel kişiliğine ait yerlerde Kanunun 39 uncu maddesi hükmü uygulanır.
(5)İskânen verilecek tarım arazisi satın alınmak veya kamulaştırılmak sûretiyle Bakanlık emrine geçmiş ise, hak sahibi ailelere verilecek tarım arazisinin bedelleri; tarla içi yolların ve ortak kullanım amaçlı alanların bedelleri de eklenerek bulunacak değerlerdir. Hak sahibi aileler, bu bedeller üzerinden borçlandırılırlar.
(6) Satın alma veya kamulaştırma dışındaki yollarla Bakanlık emrine geçen arazi ve arsa değerleri, kıymet takdir komisyonunca tespit edilir.
(7)İskânen verilecek arazi ve arsalarda yapılan iyileştirme, geliştirme, parselasyon ve aplikasyon hizmetleri satın alma suretiyle yaptırılmış ise, bu giderler maliyet bedellerine eklenir.
Arazi ve arsa satın alınması veya kamulaştırılması
MADDE 16 –(1) Kanunun amaçları çerçevesinde kullanılmak üzere arsa ve arazi satın alınması veya kamulaştırılması için;
a) Arsa ve arazi üzerinde mülkiyet iddiasıyla devam eden bir davanın olmaması,
b) Arsa ve arazinin kadastrosunun yapılmış olması veya tapuda kayıtlı bulunması,
c) Elbirliği ve paylı mülkiyet hâlinde tasarruf edilen arazi ve arsa ile ilgili hissedarların tamamının satışa istekli olmaları,
ç) Arsa ve arazinin, yapılacak hizmetin gereklerine mâni olacak nitelikte mülkiyet dışındaki irtifak, intifa ve benzeri haklar dolayısıyla takyitli olmaması ve üzerinde ihtiyatî tedbir bulunmaması,
d) Arsa ve arazi üzerinde, geçimi bu arsada veya arazide çalışmaya bağlı bulunan ortakçıların veya kiracıların olmaması,
e) Geçimi yalnızca arsa veya araziye bağlı olmayan kiracı, ortakçı ve benzeri bulunması hâlinde, arazi ve arsanın satışı sırasında mukavelelerin feshedileceğinin kiracı, ortakçı ve mal sahibi tarafından müştereken taahhüt edilmiş olması,
f) Arsa ve arazi ipotekli ise, ipotek bedelinin arsa ve arazi kıymetinden aşağı olması hâlinde, satın almadan vazgeçilmeyerek satıcının noter huzurundaki taahhüdüne göre bedelin bankada bloke edilmesi ile ipoteğinin çözülmesinden sonra kanunî işlemlerin tamamlanması,
g) Arsa ve arazi üzerinde işgalci bulunmaması,
ğ)Arsa ve arazi üzerinde projenin uygulanmasına mâni olacak nitelikte mesken, ahır, samanlık, ambar, garaj, değirmen ve benzeri tesislerin olmaması veya bu gibi bina ve tesislerin, satın almanın maksadına mâni olmayacak şekilde teklif sahibince ayrılacağının, ifrazı mümkün değilse verilen mühlet zarfında sökülerek malzemesinin sahibince alınacağının taahhüt edilmiş olması veya bunlar için bedel istenmeyeceğinin mal sahibince kabul edilmiş olması veyahut da bu gibi tesislerin Bakanlıkça satın alınmasına karar verilmiş olması,
h) Arsanın, konut ve işletme binaları ile diğer tesislerin kurulmasına uygun olması, arazinin ise tarıma elverişli olması, ancak satın alınacak arazinin bulunduğu sınırları içinde tarıma elverişli olmayan kısımlar var ise, ıslâh imkânlarının bulunması, iskânda yararlanma imkanlarının olması, ifrazın önemli problemlere yol açmaması,
ı)Yerleşim maksadı ile, şehir ve kasabalarda satın alınacak arsanın, imar plânı içerisinde olması, arazinin ise imar plânı içine alınabilecek nitelik ve yakınlıkta bulunması,
gereklidir.
(2) Satın alınan veya kamulaştırılan taşınmazlar, bu Kanun amaçlarında kullanılacağına dair tapu kütüğüne şerh konulmak suretiyle tapuda Hazine adına tescil edilir.
Temlik, tescil ve ipotek işlemleri
MADDE 17 –(1) İskânen verilen taşınmazların bedellerinin yatırılmasını veya borçlanma sözleşmelerinin imzalanmasını takiben, aile fertleri adına temlik yapılır ve Kanunun 19 uncu maddesi uyarınca düzenlenen temlik cetvelleri, vali veya kaymakamın yazılı emrine bağlı olarak ilgili tapu idaresine tescil için sevk edilir. Ortak tesis ve yapılar için ayrılan arsalar ve araziler kullanış maksadına göre ilgili tüzel kişilik adına tapuya tescil edilir ve tahsis amacı dışında kullanılamaz.
(2)İpotek tesisi, Kanunun 27 nci maddesinin altıncı fıkrasına göre yapılır.
Devir, takyit ve geri alma
MADDE 18 –(1) Kanuna göre verilen taşınmazlar, Kanunun 21 inci maddesi gereğince temlik tarihinden itibaren on yıl süreyle satılamaz, bağışlanamaz, terhin edilemez, bunlar için tapu kütüğüne satış vaadi şerhi konulamaz ve bu mallar haczolunamaz. Tapu kütüğüne bu hususlarda kayıt düşülür.
(2) Takyit süresi içinde askerlik, tutukluluk, âfet ve uzun süreli hastalık gibi geçerli mazereti bulunanlar, bu durumlarını belgelendirir. Ayrıca; iskân mahallinden mazereti sebebiyle ayrılmak zorunda olanlar, süresini, amacını ve adresini belirten dilekçe ile başvurması ve idarenin uygun görmesi hâlinde izinli sayılarak iskân mahallini geçici olarak terk edebilirler.
(3) Hak sahiplerine verilen taşınmazların takyit süresi içinde amacında kullanılıp kullanılmadığı müdürlükçe takip edilir. Kanunun 21 inci maddesine aykırı kullanıldığı veya geçerli özrü ve idarenin izni olmaksızın iskân mahallinin terk edildiği tespit olunduğunda Mahalli İskân Komisyonunca bu kişilerin hak sahiplilikleri iptal edilir ve bu taşınmazların, iskân amaçlarında kullanılmak üzere tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescili mahkemeden istenir.
(4) Kanuna göre verilmiş taşınmazların, takyit süresi içinde, kamu hizmetine yönelik projelerin uygulama alanı içine alınmış olması veya teknik ve idari yönlerden ailelere verilen taşınmazların değiştirilmesinin valilikçe teklif edilerek Bakanlıkça uygun görülmesi, hallerinde eş değerde taşınır veya taşınmaz vermek kaydıyla temlik ve tapu değişikliği yapılabilir.
(5) Ailelerin hak sahiplilik kararından takyit süresi sonuna kadar izlenmesi devam eder, bu süre sonuna kadar hak sahiplilikle ilgili her türlü şikayet ve itirazların değerlendirilmesi veya idarenin tespitleri sonucu mahalli iskan komisyonunca hak sahiplilikleri iptal edilenlere verilmiş hak ve mallar varsa geri alınır, taşınmazların tapu iptali ile hazine adına tescili mahkemeden istenir.
Alacakların takibi, tahsili ve erteleme işlemleri
MADDE 19 –(1) Kanun veya bu Yönetmelik hükümlerine göre peşin veya borçlandırma sûretiyle verilen mal ve krediler sebebiyle ortaya çıkan alacakların takip ve tahsili, Genel Müdürlük tarafından 18/1/1943 tarihli ve 4353 sayılı Kanun hükümlerine göre; Banka tarafından ilgili mevzuata göre gerçekleştirilir.
(2) Deprem, toprak kayması, kuraklık, taşkın, dolu gibi tabii âfet sebebleriyle Bakanlar Kurulunca borç ertelemesine alınmış yerler için, ailelerin Kanuna göre tahakkuk eden borçları ertelenir ve ertelenen borç tutarları, erteleme süreleri kadar kaydırılır. Muaccel hâle gelen borçlar ertelenmez.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 20 –(1) 17/8/2002 tarihli ve 24849 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İskân Kanunu Uygulama Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Başlamış olan işler ve işlemler
GEÇİCİMADDE 1 – (1) 9/11/1989 tarihli ve 20337 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İskân Kanunu Uygulama ve Özel İskân Fonu Yönetmeliğine göre yapılan sözleşme ve diğer işlemler, söz konusu Yönetmeliğin 5543 sayılı Kanuna aykırı olmayan hükümlerine göre sonuçlandırılır ve tasfiye edilir.
(2) 17/8/2002 tarihli ve 24849 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İskân Kanunu Uygulama Yönetmeliğine göre yapılan sözleşme ve diğer işlemler, söz konusu Yönetmeliğin 5543 sayılı Kanuna aykırı olmayan hükümlerine göre sonuçlandırılır ve tasfiye edilir.
Tadil edilmiş faiz oranlarına ilişkin geçiş hükümleri
GEÇİCİMADDE 2 –(Ek: RG-13/10/2011-28083)([12])
(1) Tadil edilmiş olan faiz oranları, 13 üncü ve 14 üncü madde kapsamında kullandırılmış olup da henüz geri ödenmemiş veya geri ödenmekte olan kredilere de uygulanır.
6292 sayılı Kanun uygulamaları
GEÇİCİMADDE 3 – (Ek: RG-14/2/2014-28913)([13])
(1) 19/4/2012 tarihli ve 6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi ile Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun uyarınca 5543 sayılı İskân Kanununa göre gerçekleştirilecek nakil ve yerleştirme işlemlerindeki hak sahipliği değerlendirmelerinde; 6292 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 26/4/2012 tarihinden geçerli olmak üzere, ailelerin geçim imkânlarını kayıp edip etmediklerine bakılmaz ve Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b), (ç) ve (d) bentlerindeki hükümler uygulanmaz.
Yürürlük
MADDE 21 –(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 22 –(Değişik: RG-13/10/2011-28083)
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.
| Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 2/12/2007 | 26718 | |
| Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin | ||
| Tarihi | Sayısı | |
| 1. | 31/7/2009 | 27305 |
| 2. | 8/5/2010 | 27575 |
| 3. | 13/10/2011 | 28083 |
| 4. | 21/11/2012 | 28474 |
| 5. | 14/2/2014 | 28913 |
[1]8/5/2010 tarihli ve 27575 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği 2/12/2007 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[2]8/5/2010 tarihli ve 27575 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği 2/12/2007 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[3]8/5/2010 tarihli ve 27575 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği 2/12/2007 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[4]8/5/2010 tarihli ve 27575 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği 2/12/2007 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[5]Bu değişiklik 3/1/2011 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[6]Bu değişiklik 3/1/2011 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[7]8/5/2010 tarihli ve 27575 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği 2/12/2007 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[8]8/5/2010 tarihli ve 27575 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği 2/12/2007 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[9]Bu değişiklik 3/1/2011 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[10]8/5/2010 tarihli ve 27575 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik değişikliği 2/12/2007 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[11]Bu değişiklik 3/1/2011 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[12]Bu değişiklik 3/1/2011 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
[13]Bu değişiklik 26/4/2012 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
