6 Şubat 2009 CUMA         Resmî Gazete     Sayı : 27133

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:

TÜRK GIDA KODEKSİ

BAHARAT TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA TEBLİĞ

(TEBLİĞ NO: 2009/7)

MADDE 1 –

31/7/2000 tarihli ve 24126 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi – Baharat Tebliğinin 9 uncu maddesi ikinci bendi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 2 –

Aynı Tebliğin ekinde yer alan Baharat İçin Mikrobiyolojik Kriterler başlıklı EK-5 yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 3 –

Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4 –

Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür. 

Resmi Gazete Tarihi: 01.11.2007 Resmi Gazete Sayısı: 26687

TÜRK GIDA KODEKSİ BEBEK VE KÜÇÜK ÇOCUK EK GIDALARI TEBLİĞİ

(TEBLİĞNO: 2007/50)

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; bebek ve küçük çocukların beslenmesinde ek olarak kullanılan işlenmiş tahıl bazlı olan ve tahıl bazlı olmayan ek gıdaların tekniğine uygun ve hijyenik şekilde üretim, hazırlama, işleme, muhafaza, depolama, taşıma ve pazarlamasını sağlamak üzere bu ürünlerin özelliklerini belirlemektir.

Kapsam   

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, sağlıklı bebek ve küçük çocukların beslenmesinde ek gıda olarak kullanılan işlenmiş tahıl bazlı olan ve tahıl bazlı olmayan ek gıdaları kapsar.

Hukuki dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 16/11/1997 tarihli ve 23172 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği”ne göre hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Bebek: 12 ayın altındaki yaş grubunu,

b) Küçük çocuk: 12 – 36 ay arası yaş grubunu,

c) İşlenmiş Tahıl Bazlı Ek Gıdalar: Temel olarak bir veya daha fazla öğütülmüş tahıllardan ve/veya baklagillerden ve/veya kök ve/veya gövdelerinde nişasta içeren bitkilerden hazırlanan, bebeklerin beslenmesinde anne sütü veya bebek formülleri veya devam formüllerinin tamamlayıcısı olarak veya küçük çocukları ileri yaşlardaki günlük diyetlerine alıştırmak için kullanılan ek gıdaları,       

ç) Tahıl Bazlı Olmayan Ek Gıdalar: İşlenmiş tahıl bazlı gıdalar  dışında kalan, bebek ve küçük çocukların beslenmesinde kullanılan ek gıdaları,

d) Pestisit kalıntısı: Bebek ve küçük çocuk ek gıdalarında, bir bitki koruma ürününün metabolitlerini ve parçalanma ürünlerini veya reaksiyonu sonucu oluşan ürünlerini de kapsayan kalıntıları,

ifade eder.

Ürün özellikleri

MADDE 5 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerin özellikleri aşağıda verilmiştir.

a) İşlenmiş tahıl bazlı ek gıdalar dört gruba ayrılır.

1) Süt veya diğer uygun besleyici sıvılar ile hazırlanmış veya hazırlanması gereken tahıllar.

2) Su veya proteinsiz diğer sıvılarla hazırlanmış veya hazırlanması gereken yüksek proteinli gıda ilaveli tahıllar.

3) Kaynayan su veya diğer uygun sıvılarda pişirildikten sonra tüketilen makarna ve benzeri gıdalar.

4) Doğrudan veya su, süt veya diğer uygun sıvılar eklenerek ezildikten sonra kullanılan bisküvi, peksimet gibi gıdalar. 

b) İşlenmiş tahıl bazlı ek gıdaların temel bileşimi EK-1’e uygun olmalıdır.

c) Tahıl bazlı olmayan ek gıdaların temel bileşimi EK-2’ye uygun olmalıdır.

ç) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, kabul görmüş bilimsel veriler ışığında bebek ve küçük çocukların beslenmesinde kullanılması uygun olan bileşenlerden üretilmiş olmalıdır.

d) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlere, yalnızca EK-3’de belirtilen besin ögeleri ilave edilebilir.

e) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler;

1) Bebek ve küçük çocukların sağlığına zarar verecek miktarda herhangi bir madde içermemelidir,

2) Her bir pestisit kalıntı seviyesi EK-4’de yer alan pestisitlere ait kalıntılar hariç, 0,01 mg/kg’ı aşmamalıdır,

3) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin üretiminde kullanılacak  tarımsal ürünlerde EK-5’de belirtilen pestisitler kullanılamaz. Ancak tarımsal üretimde kullanılmadığı halde analiz sonucu belirlenmiş olan, bu pestisitlerin kalıntı limiti 0,003 mg/kg’ı aşmamalıdır.

(2) 5 inci maddenin (e) bendinin 2 ve 3 numaralı alt bentlerinde belirtilen limitler, üretici tarafından verilen kullanım talimatına göre hazırlanan veya doğrudan kullanıma hazır olarak satışa sunulan bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlere uygulanır.

Katkı maddeleri

MADDE 6 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, 25/8/2002 tarihli ve 24857 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türk Gıda Kodeksi – Gıdalarda Kullanılan Renklendiriciler Tebliği”, 21/9/2006 tarihli ve 26296 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türk Gıda Kodeksi – Gıdalarda Kullanılan Tatlandırıcılar Tebliği” ile 22/12/2003 tarihli ve 25324 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türk Gıda Kodeksi – Renklendiriciler ve Tatlandırıcılar Dışındaki Gıda Katkı Maddeleri Tebliği”ne uygun olmalıdır.

Aroma maddeleri

MADDE 7 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, EK-6’ya uygun olmalıdır.

Bulaşanlar

MADDE 8 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki bulaşan miktarları, 23/9/2002 tarihli ve 24885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türk Gıda Kodeksi – Gıda Maddelerinde Belirli Bulaşanların Maksimum Seviyelerinin Belirlenmesi Hakkında Tebliğ”deki limitlere uygun olmalıdır.

Hijyen

MADDE 9 – (Değişik:R.G.-6/2/2009-27133)

(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinin Gıda Hijyeni Bölümünde yer alan genel kurallara uygun olmalıdır.

Ambalajlama, etiketleme ve işaretleme

MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin ambalajlanması, etiketlenmesi ve işaretlenmesinde “Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği”nin Ambalajlama ve Etiketleme – İşaretleme Bölümü ile 25/8/2002 tarihli ve 24857 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türk Gıda Kodeksi – Gıda Maddelerinin Genel Etiketleme ve Beslenme Yönünden Etiketleme Kuralları Tebliği”nde yer alan hükümlere uygun olmalıdır. Buna ilave olarak;

a) Ürünün özellikleri, yapısı ve bileşimi itibariyle hangi aydan itibaren kullanılacağı marka ve ürün ismiyle birlikte aynı yüzde beyan edilmelidir. Beyan edilen ay dört aydan az olamaz.

b) Aşağıdaki bilgiler etikette yer almalıdır.

1) “Bu ürün ilgili sağlık profesyonelinin tavsiyesi ile kullanılmalıdır” ifadesi.

2) 6 ncı aydan önce kullanılan ürünlerde “gluten içerir” veya “gluten içermez” ifadesi.

3) Ürünün satıldığı biçimiyle 100 g veya 100 mL’sinin ve gerektiğinde tüketime hazır hale getirilmiş bir porsiyon ürünün içerdiği yararlanılabilen enerjinin kcal ve kJ olarak miktarı, protein, yağ ve karbonhidrat içeriği, EK-1 ve EK-2’de belirtilen her bir mineral ve vitaminin ortalama miktarları.

4) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin kullanım talimatı ile ilgili bilgiler.

c) Aşağıdaki bilgiler etikette yer alabilir.

1) Ürünün satıldığı biçimiyle 100 g veya 100 mL’sinde ve gerektiğinde tüketime hazır hale getirilmiş bir porsiyon üründe 10 uncu maddenin (b) bendinin 3 üncü alt bendinde yer almayan ancak EK-3’de verilen besin öğelerinin ortalama miktarı,

2) Ürünün satıldığı biçimiyle 100 g veya 100 mL’sinde ve gerektiğinde tüketime hazır hale getirilmiş bir porsiyon üründe EK-8’de verilen vitamin ve minerallerin beslenme referans değerinin en az %15’ini karşıladığı durumlarda sayısal ifade veya % beslenme referans değeri ifadesi.

Taşıma ve depolama

MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin taşınması ve depolanması sırasında Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin “Gıdaların Taşınması ve Depolanması” bölümündeki kurallara uyulmalıdır.

Numune alma ve analiz metotları

MADDE 12 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerden Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin “Numune Alma ve Analiz Metodları” bölümünde belirtilen kurallara uygun olarak numune alınmalı ve bunlara uluslararası kabul görmüş analiz metotları uygulanmalıdır.

Özel hükümler     

MADDE 13 – (1) Bu Tebliğdeki hükümlere uymayan gıdalar, bebek ve küçük çocuk ek gıdaları olarak satışa sunulamaz veya tanıtılamaz.

Tescil ve denetim

MADDE 14 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri; tescil ve izin, ithalat işlemleri, kontrol ve denetim sırasında bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu hükümlere uymayan işyerleri hakkında 5/6/2004 tarihli ve 25483 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 5179 sayılı “Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun” hükümlerine göre yasal işlem yapılır.

Denetim

MADDE 15 – (1) Bu Tebliğde yer alan hükümlerin uygulanması ile ilgili denetim 5/6/2004 tarihli ve 25483 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 5179 sayılı “Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun”a göre Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından yerine getirilir.

Avrupa Birliği’ne uyum

MADDE 16 – (1) Bu Tebliğ, 2006/125/EC sayılı “Bebek ve Küçük Çocukların Beslenmesinde Ek Olarak Kullanılan İşlenmiş Tahıl Bazlı Gıdalar ve Bebek Gıdaları” hakkında Komisyon Direktifi dikkate alınarak Avrupa Birliği’ne uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 17 – (1) Bu Tebliğin yayım tarihinden itibaren, 2/9/2001 tarihli ve 24511 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Türk Gıda Kodeksi Bebek ve Küçük Çocuk Ek Besinleri Tebliği” yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Halen faaliyet gösteren ve bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri bir yıl içerisinde bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır.

Yürürlük

MADDE 18 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 19 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

Ekleri İçin Tıklayınız

6 Şubat 2009 CUMA         Resmî Gazete     Sayı : 27133

TEBLİĞ

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:

TÜRK GIDA KODEKSİ ÇİĞ KIRMIZI ET VE HAZIRLANMIŞ KIRMIZI ET KARIŞIMLARI TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2009/13)

MADDE 1 – 7/7/2006 tarihli ve 26221 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi – Çiğ Kırmızı Et ve Hazırlanmış Kırmızı Et Karışımları Tebliğinin, 11 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinin Gıda Hijyeni bölümünde yer alan genel kurallara uygun olarak üretilmelidir.”

MADDE 2 – Aynı Tebliğin ekinde yer alan Çiğ Kırmızı Et ve Kıyma İçin Mikrobiyolojik Kriterler başlıklı Ek-2 yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 3 – Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4 – Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

6 Şubat 2009 CUMA         Resmî Gazete     Sayı : 27133

TEBLİĞ

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:

TÜRK GIDA KODEKSİ

ÇİĞ SÜT VE ISIL İŞLEM GÖRMÜŞ İÇME SÜTLERİ TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA TEBLİĞ

(TEBLİĞ NO: 2009/14)

MADDE 1 – 14/2/2000 tarihli ve 23964 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi – Çiğ Süt ve Isıl İşlem Görmüş İçme Sütü Tebliğinde yer alan EK-C ekteki şekilde değiştirilmiştir.

MADDE 2 – Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 3 – Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

EK-C

BÖLÜM-1

Mikrobiyolojik kriterler

1) Çiğ inek sütü tesadüfi örneklemeyle yapılan kontrollerde aşağıda verilen normları karşılamalıdır:

Toplam canlı bakteri sayısı 30 °C’ de (ml de) < 100 000 adet (a)

Staphyl °C° Ccus aeureus 1 ml de: (m=100, M=500, n= 5, c=2)

Salmonella 25 ml de bulunmamalıdır.

n=5, c=0, m=0, M=0

n= örnekleri kapsayan örnek birim sayısı (adet)

m= bakteri sayısı için kabul edilebilir eşik değeri, (cfu/ml;gr) eğer tüm örnek birimlerindeki bakteri sayısı (m) i geçmemişse sonuç yeterli sayılır.

M= bakteri sayısı için maksimum sınır değer (bir veya daha fazla örnek biriminde bakteri sayısı “M” veya daha fazla ise sonuç olumsuz sayılır).

c= örnek grubu içinde izin verilen maksimum sınırın (M) altında olması istenen örnek birim sayısı (diğer örnek birimlerindeki bakteri sayısı “m” veya daha az ise örnek olumlu sayılır).

Resmi Gazete Tarihi: 04.09.2008 Resmi Gazete Sayısı: 26987

TÜRK GIDA KODEKSİ DEVAM FORMÜLLERİ TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2008/53)

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; devam formüllerinin tekniğine uygun ve hijyenik şekilde üretim, hazırlama, işleme, muhafaza, depolama, taşıma ve pazarlamasını sağlamak üzere bu ürünlerin özelliklerini belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, özel beslenme amacıyla, sadece anne ve çocuk beslenmesi üzerinde uzmanlaşmış tarafsız bir sağlık çalışanı tarafından bebeğin büyüme ve gelişim ihtiyaçlarına dayanarak farklı bir ay önerilmediği takdirde, altı aydan itibaren bebeklerin özel beslenme amaçlarını karşılayan devam formüllerini ve devam sütünü kapsar.

Hukuki dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 27/5/2004 tarihli ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 7 nci ve 8 inci maddelerine göre hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

b) Bebek: On iki ayın altındaki yaş grubunu,

c) Küçük çocuk: On iki ay – otuz altı ay arası yaş grubunu,

ç) Devam formülü: Özel beslenme amacıyla, sadece anne ve çocuk beslenmesi üzerinde uzmanlaşmış tarafsız bir sağlık çalışanı tarafından bebeğin büyüme ve gelişim ihtiyaçlarına dayanarak farklı bir ay önerilmediği takdirde altı aydan itibaren bebeklerin giderek çeşitlenen diyetlerindeki başlıca sıvı alımını oluşturan ürünleri,

d) Pestisit kalıntısı: Devam formüllerinde, bir bitki koruma ürününün metabolitlerini ve parçalanma ürünlerini veya reaksiyonu sonucu oluşan ürünlerini de kapsayan kalıntıları

ifade eder.

Ürün özellikleri

MADDE 5 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerin özellikleri aşağıda verilmiştir:

a) Devam formülü, temel olarak Ek-1’in 2 nci maddesinde yer alan protein kaynaklarını ve altı aydan daha büyük bebek beslenmesi için uygunluğu kabul görmüş diğer bileşenleri içerir. Bu bileşenlerin uygunluğu bilimsel çerçevede Bakanlıkça belirlenir.

b) Devam formülünün temel bileşimi Ek-1’e uygun olmalıdır.

c) Devam formüllerindeki her bir faydalanılabilen esansiyel ve yarı esansiyel amino asit miktarları Ek-2’de verilen anne sütü proteinine uygun olmalıdır.

ç) Devam formüllerine yalnızca Ek-3’de belirtilen besin ögeleri ilave edilebilir.

d) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler;

1) Bebek ve küçük çocukların sağlığına zarar verecek miktarda herhangi bir madde içermemelidir,

2) Her bir pestisit kalıntı seviyesi Ek-4’de yer alan pestisitlere ait kalıntılar hariç, 0,01 mg/kg’ı aşmamalıdır,

3) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin üretiminde kullanılacak  tarımsal ürünlerde Ek-5’de belirtilen pestisitler kullanılamaz. Ancak tarımsal üretimde kullanılmadığı halde analiz sonucunda belirlendiği takdirde, kalıntı limitinin 0,003 mg/kg’ı aşmaması durumunda bu pestisitler kullanılmamış olarak değerlendirilir.

e) Devam formüllerinin beslenme referans değerleri Ek-6’ya uygun olmalıdır.

(2) Bu Tebliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) ve (3) numaralı alt bentlerinde belirtilen limitler, üretici tarafından verilen kullanım talimatına göre hazırlanan veya doğrudan tüketime hazır olarak satışa sunulan devam formüllerine uygulanır.

Katkı maddeleri

MADDE 6 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, 25/8/2002 tarihli ve 24857 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıdalarda Kullanılan Renklendiriciler Tebliği, 22/5/2008 tarihli ve 26883 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Renklendiriciler ve Tatlandırıcılar Dışındaki Gıda Katkı Maddeleri Tebliği ile 21/9/2006 tarihli ve 26296 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Maddelerinde Kullanılan Tatlandırıcılar Tebliği’ne uygun olmalıdır. Bu ürünlerde, ham maddeden veya diğer bileşenlerden taşınan ancak devam formüllerinde kullanımına izin verilmeyen katkı maddeleri bulunamaz.

Bulaşanlar

MADDE 7 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, 17/5/2008 tarihli ve 26879 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Maddelerindeki Bulaşanların Maksimum Limitleri Hakkında Tebliğ’de yer alan hükümlere uygun olmalıdır.

Hijyen

MADDE 8 – (Değişik:R.G.-6/2/2009-27133)

(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler 16/11/1997 tarihli ve 23172 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinin Gıda Hijyeni bölümünde yer alan genel kurallara uygun olarak üretilmelidir.

Ambalajlama, etiketleme ve işaretleme

MADDE 9 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin ambalajlanması, etiketlenmesi ve işaretlenmesinde, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Ambalajlama ve Etiketleme-İşaretleme bölümü ile 25/8/2002 tarihli ve 24857 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Maddelerinin Genel Etiketleme ve Beslenme Yönünden Etiketleme Kuralları Tebliği’nde yer alan hükümlerin yanı sıra;

a) Devam formülleri eğer tamamen inek sütü proteinlerinden üretilirse “devam sütü” ifadesi,

b) Ürünün, sadece altı ayın üzerindeki bebek ve küçük çocukların özel beslenmesi amacıyla ve diyetinin bir parçası olarak kullanıma uygun olduğuna, yaşamının ilk altı ayı boyunca anne sütü yerine kullanılmaması gerektiğine ve altı aydan farklı bir ayda tamamlayıcı beslenmeye başlama kararının sadece anne ve çocuk beslenmesi üzerinde uzmanlaşmış tarafsız bir sağlık çalışanı tarafından bebeğin büyüme ve gelişim ihtiyaçlarına dayanarak yapılabileceğine dair ifade,

c) Tüketime hazır ürünün 100 mL’sinin içerdiği protein, yağ ve karbonhidrat ile yararlanılabilen enerjinin kcal ve kJ olarak sayısal değerleri, Ek-1’de belirtilen her bir mineral ve vitamin ile ilave edilmesi halinde kolin, inositol ve karnitinin ortalama sayısal değerleri,

ç) Ürünün uygun hazırlama ve saklama talimatı,

d) Ürünün uygun olmayan hazırlama, saklama şeklinin sağlığa zararlı olacağına dair uyarı

etikette yer almalıdır.

e) Tüketime hazır ürünün 100 mL’sinde  bu Tebliğin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi  kapsamında yer almayan, ancak Ek-3’de yer alan besin ögelerinin ortalama sayısal değerleri,

f) Tüketime hazır ürünün 100 mL’sindeki vitamin ve minerallerin sayısal değerlerinin yanı sıra Ek-6’da yer alan beslenme etiketlemesinde kullanılacak referans değerlerini karşılama yüzdesi (%)

etikette yer alabilir.

g) Devam formüllerinin etiketi, anne sütüyle beslenmeyi engellemeyecek ve ürünün uygun kullanımı hakkında gerekli bilgiyi sağlayacak şekilde düzenlenmelidir. Ürün etiketinde “insana özdeş”, “anne gibi”, “adapte” veya benzeri kelimelerin kullanımı yasaktır.

ğ) Devam formülleri, tüketicilerin bu tip ürünleri açıkça birbirinden ayırt edilebilmesini mümkün kılacak ve böylece bebek formülleri ve devam formülleri arasında herhangi bir karışıklık riskini önleyecek şekilde etiketlenmelidir.

h) Bu Tebliğin 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (g) ve (ğ) bentlerinde  yer alan ifadelere aynı zamanda;

1) Ürünün tanıtımında özellikle devam formüllerinin şekli, görüntüsü veya ambalajı ve kullanılan gıda ile temas eden madde ve malzemelerinde,

2) Reklamında da,

uyulmalıdır.

Taşıma ve depolama

MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin taşınması ve depolanması sırasında Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Gıdaların Taşınması ve Depolanması bölümündeki kurallara uyulmalıdır.

Numune alma ve analiz metotları

MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerden Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Numune Alma ve Analiz Metodları bölümünde belirtilen kurallara uygun olarak numune alınmalı ve bunlara uluslararası kabul görmüş analiz metotları uygulanmalıdır.

Özel hükümler

MADDE 12 – (1) Bu Tebliğdeki hükümlere uymayan gıdalar devam formülü olarak satışa sunulamaz veya tanıtılamaz.

Tescil ve denetim

MADDE 13 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri; tescil ve izin, ithalat işlemleri, kontrol ve denetim sırasında bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu hükümlere uymayan işyerleri hakkında gerekli işlemler, 5179 sayılı Kanun hükümlerine göre Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından yapılır.

Avrupa Birliği’ne uyum

MADDE 14 – (1) Bu Tebliğ, 2006/141/EEC sayılı “Bebek Formülleri ve Devam Formülleri” hakkında Komisyon Direktifi dikkate alınarak Avrupa Birliği’ne uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 15 – (1) Bu Tebliğin yayım tarihinden itibaren, 16/8/2000 tarih ve 24142 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Devam Mamaları-Devam Formülleri Tebliği yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Halen faaliyet gösteren ve bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri bu Tebliğin yayım tarihinden itibaren bir yıl içerisinde bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır.

Yürürlük

MADDE 16 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

Resmi Gazete Tarihi: 05.12.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28488

TÜRK GIDA KODEKSİ ET VE ET ÜRÜNLERİ TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2012/74)

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 –(1) Bu Tebliğin amacı, çiğ et, kıyma, hazırlanmış et karışımları ve et ürünlerinin tekniğine uygun olarak üretilmesi, ambalajlanması ve piyasaya arzına ilişkin hususları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 –(1) Bu Tebliğ, çiğ et, kıyma, hazırlanmış et karışımları ve et ürünlerini kapsar.

(2) Bu Tebliğ, et özütleri, eritilmiş hayvansal yağ, donyağı tortusu, jelatin, tuzlanmış veya kurutulmuş kan, tuzlanmış veya kurutulmuş kan plazmasını kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3 –(1) Bu Tebliğ, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 –(1) Bu Tebliğin uygulanmasında; 11/6/2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 3 üncü maddesinde, 17/12/2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gıda Hijyeni Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde, 27/12/2011 tarihli ve 28155 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde yer alan tanımlara ek olarak aşağıdaki tanımlar da geçerlidir.

a) Büyükbaş hayvan: Sığır, manda ve deveyi,

b) Çemenleme: Pastırma üretiminde; buy otu tohumu unu, toz kırmızıbiber ve sarımsak karışımının tuz ve su ile karıştırılıp koyu hamur haline getirildikten sonra ürünün dış yüzeyinin kaplanması işlemini,

c) Çiğ kanatlı eti: Vakum ambalajlı veya kontrollü ortamda ambalajlanmış kanatlı eti dahil soğutma, dondurma veya hızlı dondurmadan başka herhangi bir muhafaza yöntemine tabi tutulmamış olan kanatlı etini,

ç) Çiğ kırmızı et: Vakum ambalajlı veya kontrollü ortamda ambalajlanmış kırmızı et dahil soğutma, dondurma veya hızlı dondurmadan başka herhangi bir muhafaza yöntemine tabi tutulmamış olan kırmızı eti,

d) Döner: Büyükbaş ve küçükbaş hayvanların biri veya birkaçının kırmızı etlerinin karışımına, istenildiğinde aynı tür hayvanların yağları, lezzet vericiler ile diğer gıda bileşenlerinden biri veya birkaçı ilave edilerek hazırlanan ve döner şişine dizilerek silindir formu verilmiş pişirilmeye hazır kırmızı et karışımını veya yatay veya dikey olarak döndürülerek pişirilmiş et ürününü,

e) Emülsifiye etme: Et proteinleri ve emülgatörler vasıtasıyla su ve hayvansal yağın homojen bir şekilde bir arada tutulduğu işlemi,

f) Emülsifiye et ürünü: Evcil tırnaklı hayvan etlerinden veya kanatlı hayvan etlerinden emülsiyon teknolojisi uygulanarak elde edilen hamurun doğal ya da yapay kılıflara doldurulup ısıl işlem uygulanmış et ürününü,

g) Et ürünleri: Etin işlenmesinden veya işlenmiş ürünlerin daha ileri düzeyde işlenmesiyle elde edilen ve kesit yüzeyi çiğ etin karakteristik özelliklerini göstermeyen ürünleri,

ğ) Fermentasyon: Mikroorganizmaların, çiğ ette bulunan veya dışarıdan ilave edilen karbonhidratları başta laktik asit olmak üzere diğer organik bileşiklere dönüştürerek pH değerini düşürmesi ile birlikte ürünün olgunlaşmasına katkıda bulunduğu işlemi,

h) Fermente sucuk: Büyükbaş ve küçükbaş hayvan etlerinin ve yağlarının kıyılarak lezzet vericiler ile karıştırıldıktan sonra doğal veya yapay kılıflara doldurularak belirli koşullarda fermentasyon ve kurutma işlemleri uygulanarak nem oranı %40 ve altına düşürülmüş, kesit yüzeyi mozaik görünümünde olan ısıl işlem uygulanmamış fermente et ürününü,

ı) Hazırlanmış kanatlı eti karışımları: Parçalara bölünmüş kanatlı eti dahil olmak üzere ete, diğer gıda maddeleri ve lezzet vericilerin ilavesiyle elde edilen, etteki kas liflerinin yapısını ve çiğ kanatlı etinin özelliklerini ortadan kaldırmayacak seviyede işleme tabi tutulan çiğ kanatlı etini,

i) Hazırlanmış kırmızı et karışımları: Parçalara bölünmüş kırmızı et dahil olmak üzere ete diğer gıda maddeleri ve lezzet vericilerin ilavesiyle elde edilen, etteki kas liflerinin yapısını ve çiğ kırmızı etin özelliklerini ortadan kaldırmayacak seviyede işleme tabi tutulan çiğ kırmızı eti,

j) Hindi kıyma: Kemiklerinden ayrılmış çiğ hindi etinin kıyma makinesinden geçirilmesiyle elde edilen kanatlı etini,

k) Isıl işlem: Pişirme, pastörizasyon, sterilizasyon gibi işlemleri,

l) Isıl işlem görmüş sucuk: Büyükbaş ve/veya küçükbaş hayvan etlerinin ve yağlarının veya kanatlı hayvan etleri ve yağlarının kıyılarak lezzet vericiler ile karıştırıldıktan sonra doğal veya yapay kılıflara doldurularak belirli koşullarda fermentasyon ve kurutma işlemleri uygulanarak nem oranı %50’nin altına düşürülmüş, kesit yüzeyi mozaik görünümünde olan ısıl işlem uygulanmış et ürününü,

m) Isıl işlem uygulanmamış fermente et ürünleri: Fermentasyon işlemine tabi tutularak olgunlaştırılan ısıl işlem uygulanmamış et ürünlerini,

n) Isıl işlem uygulanmamış tuzlanmış/kürlenmiş ve kurutulmuş et ürünleri: Tuzlama veya kürleme ve kurutma işlemleri uygulanarak üretilen, soğuk tütsülenmiş veya tütsülenmemiş ve ısıl işlem uygulanmamış et ürünlerini,

o) Isıl işlem uygulanmış et ürünleri: Kürleme, fermentasyon, marinasyon gibi işlemler uygulanarak veya uygulanmaksızın üretilen ve ısıl işlem uygulanan et ürünlerini,

ö) İşleme: Et ürünleri üretiminde kullanılan ısıl işlem, fermentasyon, tütsüleme, tuzlama, kürleme, emülsifiye etme, kurutma gibi işlemleri,

p) Jambon: Evcil tırnaklı hayvan veya kanatlı hayvan karkas etlerinden elde edilen parça etlerin veya küçük parça etlerin tekniğine uygun olarak tuzlama, kürleme gibi işlemlerden geçirilip ısıl işlem uygulanarak üretilen et ürününü,

r) Kanatlı eti döneri: Çiğ kanatlı hayvan etlerinin biri veya bunların karışımına istenildiğinde kuyruk yağı, gömlek yağı, lezzet vericiler ile diğer gıda bileşenlerinden biri veya birkaçı ilave edilerek hazırlanan ve döner şişine dizilerek silindir formu verilmiş pişirilmeye hazır kanatlı et karışımını veya yatay veya dikey olarak döndürülerek pişirilmiş et ürününü,

s) Kanatlı köfte: Kıyılmış çiğ kanatlı hayvan etlerinin biri veya bunların karışımına istenildiğinde aynı tür hayvanların yağları, lezzet vericiler ile diğer gıda bileşenlerinden biri veya birkaçı ilave edilerek çeşitli şekillerde hazırlanan pişirilmeye hazır kanatlı et karışımını veya pişirilmiş et ürününü,

ş) Kavurma: Büyükbaş veya küçükbaş veya kanatlı hayvan karkas etlerinin kemiksiz olarak, boyutları 7 cm’yi geçmeyen parçalar halinde doğrandıktan sonra belirli oranlarda tuz ve etin elde edildiği hayvan türüne ait iç yağları ile birlikte pişirilerek hazırlanan ısıl işlem uygulanmış et ürününü,

t) Köfte: Kıyılmış büyükbaş ve küçükbaş hayvanların biri veya birkaçının etlerinin karışımına, istenildiğinde aynı tür hayvanların yağları, lezzet vericiler ile diğer gıda bileşenlerinden biri veya birkaçı ilave edilerek çeşitli şekillerde hazırlanan pişirilmeye hazır kırmızı et karışımını veya pişirilmiş et ürününü,

u) Kurutma: Üretim sırasında ürünün teknolojisi gereği suyunun bir kısmının uzaklaştırılması işlemini,

ü) Kurutulmuş jambon: Evcil tırnaklı hayvan parça etlerinden elde edilen ısıl işlem uygulanmamış, kürlenmiş ve kurutulmuş et ürününü,

v) Küçükbaş hayvan: Koyun ve keçiyi,

y) Kürleme: Etlerin, nitritli kürleme tuzu veya nitrat ve nitritli kürleme tuzu veya tuz ve nitrat ile muamele edilmesi işlemini,

z) Lezzet vericiler: İnsan tüketimine uygun baharatlar, aromatik bitkiler veya bunların özütlerini,

aa) Marinasyon: Çiğ etin tuz, bitkisel yağ gibi çeşitli gıda maddeleri ve lezzet vericiler ile teknolojisine uygun olarak muamele edilmesi işlemini,

bb) Nitritli kürleme tuzu: Nitrit ilave edilmiş tuzu,

cc) Pastırma: Büyükbaş hayvan karkaslarından usulüne göre ayrılan parça etlerin teknolojisine uygun olarak kürleme ve yıkama işlemlerinden sonra baskılama ve kurutma işlemlerine tabi tutulup, çemenlendikten sonra yeniden kurutulması ile elde edilen ısıl işlem uygulanmamış kürlenmiş ve kurutulmuş et ürününü,

çç) Pişirme: Ürün merkez sıcaklığının en az 72°C’ye ulaştığı ısıl işlemi,

dd) Tuzlama: Çiğ etin tuzla muamele edilmesi işlemini,

ee) Tütsüleme: Tütsü kaynağından elde edilen tütsünün tekniğine uygun olarak farklı sıcaklık ve sürelerde ürün yüzeyine uygulanması işlemini,

ff)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Kıyma kavurma: Kemiklerinden ayrılmış büyükbaş, küçükbaş veya kanatlı hayvan etlerinin kıyma makinesinden geçirildikten sonra; belirli oranlarda tuz ve etin elde edildiği hayvan türüne ait iç yağları ile birlikte pişirilerek hazırlanan ısıl işlem uygulanmış et ürününü,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Ürün Özellikleri

Genel hükümler

MADDE 5 –(1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerin üretiminde farklı hayvan türlerine ait etlerin karıştırılarak elde edilmesinde aşağıdaki kurallar geçerlidir:

a) Büyükbaş ve küçükbaş hayvan etleri birbirleriyle karıştırılabilir.

b) Kanatlı hayvan türlerinden elde edilen etler birbirleriyle karıştırılabilir.

c)(Değişik: RG-13/2/2015-29266)¹(a) ve (b) bentlerinde belirtilen durumlar dışında farklı hayvan türlerine ait etler birbirleriyle karıştırılamaz. Ancak sadece üretim teknolojisi gereği kanatlı eti ürünlerine kırmızı et ve/veya yağı karıştırılabilir.

(2)(Değişik: RG-13/2/2015-29266)¹Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerin üretiminde mekanik olarak ayrılmış etler kullanılamaz. Lokanta, restoran, otel ve hazır yemek üreten işletmeler gibi son tüketiciye yemek hizmeti veren işletmelere veya doğrudan son tüketiciye mekanik olarak ayrılmış et satışı yapılamaz ve bu işletmelerde mekanik olarak ayrılmış et kullanılamaz.

(3) Döner piyasaya sunuluş şekline göre;

a) Yaprak döner: Üretiminde kırmızı et olarak sadece yaprak haline getirilmiş çiğ kırmızı etin kullanıldığı döneri,

b) Kıyma döner: Üretiminde kırmızı et olarak en çok %90 oranında kıymanın ve en az %10 oranında yaprak haline getirilmiş çiğ kırmızı etin kullanıldığı döneri,

c) Karışık döner: Üretiminde kırmızı et olarak en az %60 oranında yaprak haline getirilmiş çiğ kırmızı et ve en çok %40 oranında kıymanın kullanıldığı döneri,

ifade eder.

(4) Kanatlı eti döneri piyasaya sunuluş şekline göre;

a) Yaprak kanatlı eti döneri: Üretiminde kanatlı eti olarak sadece yaprak haline getirilmiş çiğ kanatlı etinin kullanıldığı döneri,

b) Karışık kanatlı eti döneri: Üretiminde kanatlı eti olarak en az %60 oranında yaprak haline getirilmiş çiğ kanatlı etinin ve en çok %40 oranında kanatlı kıymanın kullanıldığı döneri,

ifade eder.

(5)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Tebliğ kapsamında yer alan ürünlere dışarıdan et proteini katılamaz.

(6)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹ Kanatlı eti ürünlerine deri olarak sadece kanatlı karkası üzerindeki kanatlı derisi katılabilir.

(7)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Coğrafi işaret olarak tescil edilmiş et ürünleri yatay gıda kodeksi hükümlerine aykırı olmamak koşulu ile coğrafi işaret tescilinde belirtilen özelliklere göre piyasaya arz edilir. Ancak ürünlerde kullanılan çiğ et ve kıyma için bu Tebliğ ile belirlenen ürün özellikleri aranır.

(8)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Bu Tebliğ kapsamına girmeyen mantı, içli köfte, çiğ köfte, kadınbudu köfte, lahmacun, pide, kebap, pizza gibi yemek, hazır yemek, tabildot yemek ve mezelerin üretiminde kullanılan çiğ et, kıyma, kanatlı kıyma ve et ürünleri bu Tebliğe uygun olur.

(9)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Çiğ etler ve sakatat birbiriyle temas etmeyecek şekilde muhafaza edilerek sevk edilir ve satışa sunulur.

(10)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹İhracat amaçlı üretilmiş olan mekanik olarak ayrılmış etlerin ve ürünlerinin, yurt içinde onaylı işletmeler arası sevkiyatına ihracat yapılması kaydıyla izin verilir.

Çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi kıyma, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti karışımları ürün özellikleri

MADDE 6 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti karışımları, Gıda Hijyeni Yönetmeliği ve Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan kurallara uygun olarak elde edilir.

(2) Çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti karışımları, kendine has tat, koku, görünüş ve yapıda olacaktır.

(3) Çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti karışımları bozulmuş olamaz, bozulmayı baskılayacak herhangi bir işlem veya madde uygulanmış olamaz.

(4)(Değişik: RG-18/7/2016-29774)Perakende işletmelerde;

a) Kıyma, köfte hariç hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı et karışımlarının üretimi yapılamaz. Ancak tüketici talebi üzerine anında kıyma ve köfte hariç hazırlanmış et karışımları hazırlanabilir. Çiğ kanatlı etleri hazır ambalajlı olarak piyasaya arz edilir ve perakendeci tarafından ambalaj bütünlüğü bozulmadan son tüketiciye sunulur. Ancak tüketici talebi doğrultusunda satın alınan ürün parçalanabilir. Çiğ kırmızı etler ise; asgari hijyenik şartlar göz önünde bulundurularak, 29/12/2011 tarihli ve 28157 üçüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin üçüncü fıkrası hükümlerine uygun olarak satışa sunulabilir.

b) Hazırlanmış et karışımı olarak sadece büyükbaş ve/veya küçükbaş hayvan karkas etlerinden günlük olarak 10 kilogramı geçmeyecek miktarda pişmemiş köfte üretilebilir. Bu Tebliğ kapsamında doğrudan satış için hazır ambalajlı hale getirilmiş olan köfte; sadece bu Tebliğin hijyen ile ilgili kriterlerini karşılayan yerlerde piyasaya arz edilir.

(5) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kırmızı et, çiğ kanatlı eti, kıyma, hindi kıyması, hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti karışımlarını üreten ve/veya satan işyerlerinde farklı hayvan türlerine ait etler birbirinden ve diğer gıdalardan ayrı olarak üretilir ve ayrı olarak satışa sunulur.

(6) Çiğ kırmızı et, kıyma ve hazırlanmış kırmızı et karışımlarına ait özel ürün özellikleri:

a) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kırmızı et, kıyma ve hazırlanmış kırmızı et karışımlarının üretiminde kemik, kıkırdak ve sakatat katılamaz. Sakatat sadece sakatat olarak piyasaya arz edilir.

b) Kıymanın bileşiminin Ek-1’de belirtilen özelliklere uygun olması gerekir.

c) Kıymadan elde edilen hazırlanmış kırmızı et karışımlarının içerdiği yağ oranı kütlece en çok %25 ve tuz oranı kütlece en çok %2 olur.

ç) Dönerin aşağıda yer alan şartlara uygun olması gerekir:

1) Dönerin içerdiği yağ oranı kütlece en çok %25, tuz oranı kütlece en çok %2 olur.

2) Döner üretiminde hayvansal kaynaklı olmayan proteinler, nişasta ve nişasta içeren maddeler ile soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamda %1’i aşmaması gerekir.

3) Dönerin raf ömrü pişirilme süresi dahil en fazla 24 saattir. Dondurulmuş dönerin raf ömrü en fazla 6 aydır.

d) Köftede hayvansal kaynaklı olmayan proteinler, nişasta, soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat, ekmek ve galeta unu kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamda %5’i aşmaması gerekir.

(7) Çiğ kanatlı eti, hindi kıyma ve hazırlanmış kanatlı eti karışımlarına ait özel ürün özellikleri:

a) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ kanatlı eti, hindi kıyma ve hazırlanmış kanatlı eti karışımlarının üretiminde kemik, kıkırdak ve sakatat katılamaz. Sakatat sadece sakatat olarak piyasaya arz edilir.

b) Bu Tebliğ kapsamında yer alan hazırlanmış kanatlı eti karışımlarının üretiminde farklı türlere ait kanatlı etleri birbirine karıştırılabilir.

c) Hazırlanmış kanatlı eti karışımlarında yağ miktarı kütlece en çok %15 ve bağ doku miktarı kütlece en çok %10 olur.

ç) Kanatlı eti dönerinin aşağıda yer alan şartlara uygun olması gerekir:

1) Kanatlı eti dönerinin içerdiği yağ oranı kütlece en çok %15, tuz oranı kütlece en çok %2 olur.

2) Kanatlı eti dönerinin üretiminde hayvansal kaynaklı olmayan proteinler, nişasta ve nişasta içeren maddeler ile soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamda %1’i aşmaması gerekir.

3) Kanatlı eti dönerinin raf ömrü pişirilme süresi dahil en fazla 24 saattir. Dondurulmuş kanatlı eti dönerinin raf ömrü en fazla 6 aydır.

d) Kanatlı kıyma sadece kemiklerinden ayrılmış çiğ hindi etinden üretilir.

e) Hindi kıymanın bileşiminin Ek-1’de belirtilen özelliklere uygun olması gerekir.

f) Hindi kıyma üretiminde diğer kanatlı hayvanlara ait etler kullanılamaz. Hindi kıyma sadece dondurulmuş olarak piyasaya arz edilir.

g) Hindi kıymada kalsiyum oranı en çok 100 g’da 14 mg düzeyinde olur.

ğ) Çiğ olarak üretilecek hazırlanmış kanatlı eti karışımlarında kanatlı kıyma olarak sadece çiğ hindi kıyma kullanılır ve dondurulmuş olarak piyasaya arz edilir.

h) Kanatlı köftede hayvansal kaynaklı olmayan proteinler, nişasta, soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat, ekmek ve galeta unu kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamda %5’i aşmaması gerekir.

(8)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Lokanta, restoran, otel ve hazır yemek üreten işletmeler gibi son tüketiciye yemek hizmeti veren işletmeler son tüketiciye dökme olarak çiğ et ve çiğ durumda bulunan hazırlanmış et karışımları satışı yapamaz.

Et ürünleri ürün özellikleri

MADDE 7 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünleri, Gıda Hijyeni Yönetmeliği ve Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan kurallara uygun olarak elde edilen etlerden üretilir.

(2)(Değişik: RG-24/1/2016-29603)Et ürünleri karkas etinden veya sakatattan hazırlanır. Ancak dilli salam hariç olmak üzere fermente sucuk, ısıl işlem görmüş sucuk, pastırma, kavurma, jambon, köfte, kanatlı köfte, döner, kanatlı döner ve emülsifiye et ürünleri gibi karkas etinden üretilen et ürünlerine sakatat katılamaz. Sakatattan hazırlanan et ürünlerine ise karkas eti katılabilir.

(3) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinin üretiminde kemik ve kıkırdak kullanılamaz.

(4) Et ürünleri; görünüş, yapı, renk ve koku açısından kendine özgü ürün özelliklerine sahip olur ve bozulma belirtileri gösteremez.

(5) Pastırmada;

a)(Değişik: RG-24/7/2015-29424)Çemen hariç olmak üzere, nem miktarı kütlece en çok %50,

b) pH değeri en yüksek 6,0,

c) Tuz miktarı kuru maddede kütlece en çok %7,

ç) Çemen miktarı kütlece en çok %10,

olur.

(6) Kurutulmuş jambonda;

a) Nem miktarı kütlece en çok %40,

b) pH değeri en yüksek 6,0,

c) Tuz miktarı kuru maddede kütlece en çok %7,

olur.

(7) Fermente sucukta;

a) Toplam et proteini değeri kütlece en az %16,

b) Kollajen miktarı toplam et proteinlerinin kütlesinde en fazla %20,

c) Nem miktarının toplam et proteini miktarına oranı 2,5’in altında,

ç) Yağ miktarının toplam et proteini miktarına oranı 2,5’in altında,

d) pH değeri en yüksek 5,4,

olur.

(8) Emülsifiye et ürünlerinde;

a) Toplam et proteini kütlece en az %10,

b) Kollajen miktarı toplam et proteinlerinin kütlesinde en fazla %25,

c) Nem miktarının toplam et proteini miktarına oranı kütlece 6,5’in altında,

ç) Yağ miktarının toplam et proteini miktarına oranı 3,2’nin altında,

d) Et proteini hariç olmak üzere protein miktarı ve nişasta miktarı toplamı kütlece en fazla %5,

olur.

(9) Isıl işlem görmüş sucukta;

a) Toplam et proteini değeri kütlece en az %14,

b) Kollajen miktarı toplam et proteinlerinin kütlesinde en fazla %25,

c) Nem miktarının toplam et proteini miktarına oranı 3,6’nın altında,

ç) Nem miktarı kütlece en çok %50,

d) Yağ miktarının toplam et proteini miktarına oranı 2,5’in altında,

e) pH değeri en yüksek 5,6

olur.

(10)(Değişik: RG-13/2/2015-29266)¹Kavurma ve kıyma kavurmada;

a) Nem miktarı kütlece en çok %45,

b) Tuz oranı kütlece en çok %3,

c) Yağ oranı kütlece en çok %30,

olur.

 (11) Jambonda;

a) Toplam et proteini kütlece en az %13,

b) Yağ oranı kütlece en çok %8,

c) Tuz oranı kütlece en çok %3,

olur.

(12) Isıl işlem görmüş sucukta uygulanan ısıl işlemin; üretimde çiğ kırmızı etin kullanılması durumunda merkez sıcaklık en az 68°C, çiğ kanatlı etin kullanılması durumunda en az 72°C olacak şekilde uygulanması gerekir.

(13) Kıymadan elde edilen köfte gibi ısıl işlem uygulanmış et ürünlerinde toplam et proteini oranı kütlece en az %12 olur.

(14) Tane karabiber hariç olmak üzere; ürüne adını veren bonfile, dil, fıstık gibi girdilerin kullanıldığı ısıl işlem uygulanmış et ürünlerinde bu girdinin miktarı kütlece en az %3 olur.

(15) Fermente sucuğa, ısıl işlem görmüş sucuğa ve pastırmaya et kaynaklı olmayan proteinler, nişasta ve nişasta içeren maddeler ile soya ve soya ürünleri katılamaz. Ancak baharat kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamı kütlece %1’i aşamaz.

(16) Döner ve kanatlı eti döneri üretiminde hayvansal kaynaklı olmayan proteinler, nişasta ve nişasta içeren maddeler ile soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamda %1’i aşmaması gerekir.

(17) Köftede ve kanatlı köftede hayvansal kaynaklı olmayan proteinler, nişasta, soya ve soya ürünleri kullanılamaz. Ancak baharat, ekmek ve galeta unu kaynaklı nişasta ve bitkisel protein miktarının toplamda %5’i aşmaması gerekir.

(18) Isıl işlem görmemiş fermente et ürünleri ve ısıl işlem görmüş sucuk starter kültür ilavesiyle üretilebilir.

(19) Fermente sucuk ve pastırma hariç olmak üzere ısıl işlem görmemiş et ürünlerine 25°C’nin altında olması koşulu ile sadece soğuk tütsüleme yapılabilir.

(20) Et ürünlerinin kılıflarında yırtık, delik gibi fiziksel kusurların olmaması gerekir.

(21)(Değişik: RG-13/2/2015-29266)¹Perakende işletmelerde ısıl işlem görmüş sucuk, fermente sucuk, pastırma, sosis, salam gibi et ürünleri üretilemez.

(22)(Ek: RG-24/7/2015-29424)Tebliğ kapsamında yer alan emülsifiye et ürünlerinin üretiminde bileşen olarak bitkisel sıvıyağ kullanılabilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Katkı Maddeleri, Bulaşanlar, Pestisit Kalıntıları, Veteriner İlaç Kalıntıları,

Hijyen, Ambalajlama ve Etiketleme

Katkı maddeleri

MADDE 8 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan katkı maddeleri, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.

Aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri

MADDE 9 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan, aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan, Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur. Bu genel kurallara ek olarak bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlere et aroması veren aroma vericiler katılamaz.

Bulaşanlar

MADDE 10 –Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki bulaşanların miktarları, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Bulaşanlar Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.

Pestisit kalıntıları

MADDE 11 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki pestisit kalıntı miktarları, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Pestisitlerin Maksimum Kalıntı Limitleri Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.

Veteriner ilaç kalıntıları

MADDE 12 –(1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerde bulunabilecek veteriner ilaç kalıntıları, 4/5/2012 tarihli ve 28282 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Hayvansal Gıdalarda Bulunabilecek Farmakolojik Aktif Maddelerin Sınıflandırılması ve Maksimum Kalıntı Limitleri Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.

Koksidiyostat ve histomonostat kalıntıları

MADDE 12/A –(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹

(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki koksidiyostatların ve histomonostatların miktarları 8/2/2015 tarihli ve 29261 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Hedef Dışı Yemlere Taşınması Önlenemeyen Koksidiyostatların ve Histomonostatların Hayvansal Gıdalardaki Maksimum Miktarları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olur.

Hijyen

MADDE 13 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler, Gıda Hijyeni Yönetmeliği, Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği ile 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.

(2)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Bu maddenin birinci fıkrasında yer alan hükümlere istisna olarak; geleneksel et ürünlerinin (fermente sucuk ve pastırma) üretimi sırasında işleme basamaklarından biri olan kurutma işlemi dış mekândan kaynaklanabilecek herhangi bir bulaşı olmaması ve gerekli koruyucu tedbirlerin alınması şartıyla doğal şartlarda gerçekleştirilebilir.

Ambalajlama

MADDE 14 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin ambalajları, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı 3 üncü mükerrer Resmî Gazete’ de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda ile Temas Eden Madde ve Malzemeler Yönetmeliğinde yer alan hükümlere uygun olur.

Etiketleme

MADDE 15 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünler; Türk Gıda Kodeksi Etiketleme Yönetmeliğine uygun olur. Bu Yönetmelikteki kurallara ek olarak;

a) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinde, ürün bir veya birden fazla büyükbaş ve küçükbaş tür hayvana ait kırmızı etten üretiliyorsa ürün isminde tür ismi belirtilmez.

b) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinde, ürün tek tür kanatlı etinden üretiliyorsa ürün ismi bu tür ismi ile birlikte, birden fazla kanatlı türünden üretiliyorsa ürün ismi ‘kanatlı’ ifadesi başta olacak şekilde ifade edilir.

c) Bu Tebliğ kapsamında yer alan jambon, kurutulmuş jambon ve emülsifiye et ürünlerinde büyükbaş ve küçükbaş hayvan etleri dışında diğer evcil tırnaklı hayvan etlerinin kullanılması durumunda ise ürün ismi tür ismiyle birlikte ifade edilir.

ç) Bu Tebliğ kapsamında yer alan çiğ et, kıyma ve hazırlanmış et karışımlarında ürün ismi tür ismiyle birlikte ifade edilir.

d) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ve bu maddenin (a), (b), (c) ve (ç) bentlerinde belirtilen ürünlerin dışında kalan ürünlerin isimlendirilmesinde ürün ismi tür ismiyle ifade edilir.

e) Hindi kıyma ve kıyma etiketlerinde ‘Yağ en çok %..’ ve ‘kollajen/et proteini oranı en çok ..’ ibaresi ürün ismi ile aynı yüzde ve ürün isminin en az 2/3’ü büyüklüğünde bulunur.

f) Çiğ kanatlı eti, hindi kıyma ve hazırlanmış kanatlı eti karışımlarının etiketinde ‘Pişirme sırasında merkezi sıcaklık en az 72°C’ye ulaşmalıdır’ ifadesi yer alır.

g) Lezzet vericilerin ilave edildiği ürünlerde lezzet vericinin ismi ürün ismi ile birlikte kullanılabilir.

ğ) Bu Tebliğ kapsamında yer alan et ürünlerinin üretiminde kullanılan hayvansal yağın hangi türe ait olduğu etikette içindekiler kısmında belirtilir.

h) Fermente sucuk ve ısıl işlem görmüş sucuklarda ‘yağ oranı en çok %..’ olarak etikette belirtilir.

ı) Çemeni sıyrılarak piyasaya arz edilen pastırmaların etiketinde ‘Çemeni sıyrılmıştır’ ifadesi yer alır.

i) Teknolojisi gereği bileşimine kırmızı et ve yağı karıştırılan kanatlı eti ürünlerinin etiketinde bu bileşenler ürün adında belirtilmez. Sadece içindekiler listesinde belirtilir.

j) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin etiketinde ürün ismi bütün olarak aynı renk ve aynı yazı karakterinde olmak şartıyla Ek-2’de tanımlanan ‘x’ yüksekliğinin en az 3 mm olduğu punto büyüklüğündeki karakterler kullanılarak yazılır.

k)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Ürün etiketlerinde marka dahil olmak üzere ‘%100’, ‘%100 Dana eti’ ya da ‘%100 göğüs eti’ gibi ifadeler/logolar kullanılamaz.

l)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin etiketinde ürün adları aynı renk, aynı yazı karakteri ve aynı puntoda olmak üzere bir bütün olarak ifade edilir.

m)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin etiketinde ısıl işlem uygulanmış et ürünü, emülsifiye et ürünü gibi genel ürün grupları ürün adı olarak kullanılamaz.

n)(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹ Ürün etiketlerine ilişkin belirlenen kurallar; satış reyonları, reklam panoları, market katalogları, gazete reklamları ve sanal reklamlar gibi yollarla yapılan ürün tanıtımları için de geçerlidir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Taşıma ve depolama

MADDE 16 –(1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerin taşınması ve depolanması, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinin Gıdaların Taşınması ve Depolanması bölümünde belirtilen kurallara uygun olur.

Numune alma ve analiz metotları

MADDE 17 –(1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerden Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinde belirtilen kurallara uygun olarak numune alınır, uluslararası kabul görmüş analiz metotları uygulanır.

İdari yaptırım

MADDE 18 –(1) Bu Tebliğe aykırı davrananlar hakkında 5996 sayılı Kanunun ilgili maddelerine göre idari yaptırım uygulanır.

Yürüklükten kaldırılan tebliğler

MADDE 19 –(1) Aşağıdaki tebliğler yürürlükten kaldırılmıştır:

a) 10/2/2000 tarihli ve 23960 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Et Ürünleri Tebliği (Tebliğ No: 2000/4),

b) 7/7/2006 tarihli ve 26221 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Çiğ Kırmızı Et ve Hazırlanmış Kırmızı Et Karışımları Tebliği (Tebliğ No: 2006/31),

c) 7/7/2006 tarihli ve 26221 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Çiğ Kanatlı Eti, Hazırlanmış Kanatlı Eti Karışımları Tebliği (Tebliğ No: 2006/29),

ç) 3/8/2007 tarihli ve 26602 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Mekanik Olarak Ayrılmış Kırmızı Et Tebliği (Tebliğ No: 2007/35),

d) 3/8/2007 tarihli ve 26602 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Mekanik Olarak Ayrılmış Kanatlı Eti Tebliği (Tebliğ No: 2007/34).

Uyum zorunluluğu

GEÇİCİ MADDE 1 –(Ek: RG-13/2/2015-29266)¹

(1)Bu Tebliğ yayımından önce faaliyet gösteren perakende işletmeler; 1/7/2015 tarihine kadar Tebliğin 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası hükümlerine uymak zorundadır.

(2) Bu Tebliğ yayımından önce faaliyet gösteren gıda işletmeleri; 1/1/2016 tarihine kadar Tebliğin 7 nci maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi hükümlerine uymak zorundadır.

Yürürlük

MADDE 20 –(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinden itibaren üç ay sonra yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 21 –(1) Bu Tebliğ hükümlerini Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı yürütür.

 ___________________

⁽¹⁾Bu Tebliğ yayımı tarihinden bir ay sonra yürürlüğe girer.

Tebliğin ekini görmek için tıklayınız

	Tebliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’nin
Tarihi	Sayısı
5/12/2012	28488
Tebliğde Değişiklik Yapan Tebliğlerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin
Tarihi	Sayısı
1.	13/2/2015	29266
2.	24/7/2015	29424
3.	24/1/2016	29603
4.	18/7/2016	29774

Resmi Gazete Tarihi: 06.02.2009 Resmi Gazete Sayısı: 27133

TÜRK GIDA KODEKSİ MİKROBİYOLOJİK KRİTERLER TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2009/6)

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; gıda maddelerinin mikrobiyolojik kriterlerini belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ; üretilen, dağıtılan, satışa sunulan gıda maddeleri ile ithal edilen gıda maddelerinin mikrobiyolojik kriterlerini kapsar. Üretim aşamasındaki gıda maddelerinin mikrobiyolojik kriterlerini kapsamaz.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 16/11/1997 tarihli ve 23172 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğine göre hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Tebliğ’de geçen;

a) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

b) Mikroorganizma: Bakteri, virüs, maya, küf, alg, parazitik protozoan, mikroskobik parazitik helmintler ve bunların toksinleri ve metabolitlerini,

c) Mikrobiyolojik kriter: Bir gıdanın veya bir gıda partisinin kabul edilebilirliğini belirlemede temel alınan; mikroorganizma varlığı, sayısı ve/veya mikroorganizma toksinlerinin ve metabolitlerinin her parti başına hacim, kütle veya alan değerlerini belirleyen kriteri,

ç) Parti: Aynı koşullarda ve zamanda üretilen, ambalajı, ambalaj büyüklüğü, sınıfı, tipi, çeşidi ve boyu aynı olan ürün örnekleri veya ambalajları topluluğunu,

d) Tüketime hazır gıda: Pişirilmeden veya gıdanın mikrobiyolojik yükünü azaltacak ve/veya kabul edilebilir seviyeye düşürecek, herhangi başka bir işlem uygulanmadan doğrudan insan tüketimine sunulan gıdayı,

e) Numune: İmal tarihi, parti/kod/seri numarası aynı ve alındığı kitleyi, partiyi her yönüyle temsil edebilecek miktar ve nitelikte olan, muayene ve analiz amacıyla alınan gıda maddelerini,

f) Numune alma planında;

1) n: Partiden bağımsız ve rasgele seçilen numune sayısını,

2) c: m ve M arasında olmasına izin verilen maksimum numune sayısını (M değeri taşıyabilecek en fazla numune sayısını),

3) m: (n-c) sayıdaki numunede bulunabilecek en fazla mikrobiyolojik değeri,

4) M: c sayıdaki numunenin bu değeri aşması halinde uygunsuz olup kabul edilemez olduğunu gösteren mikroorganizma sayısını,

g) (Değişik:RG-8/1/2010-27456) Ticari steril: 35°C – 37°C ve 50°C – 55°C’de 7 gün yapılan inkübasyon sonrası, ambalajlarda sızıntı ve bombaj görülmediği veya inkübasyon öncesi ve sonrası ölçülen pH değerleri arasındaki fark 0,5’den fazla olmadığı gıda maddesini,

ğ) (Değişik:RG-8/1/2010-27456) Sterilite kontrolü: 30°C’da 15 günlük ve 55°C’da 7 günlük inkübasyondan sonra yapılan ekimlerde aerobik ve anaerobik koşullarda gıda maddelerinden mikrobiyolojik üreme olmamasını garanti eden işlemi,

ifade eder.

Genel hükümler

MADDE 5 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki gıda maddeleri; EK-1 ve EK-2’de yer alan mikrobiyolojik kriterlere uymalıdır.

(2) Mikrobiyolojik analizlerde “n” sayıda numune alınır. “c”, kusurlu olmasına izin verilen numune sayısını gösterir. Kusurlu numune sayısı “m” değerini geçebilir, ancak hiçbir numune “M” değerini geçemez.

(3) Bu Tebliğ kapsamındaki gıda maddelerinden EK-1 ve EK-2’de belirtilen sayıda numune alınır. Ancak gıda maddeleri satış ve toplu tüketim yerlerinden bir adet numune alınıp, “M” değerine göre değerlendirilir.

(4) (Değişik:RG-8/1/2010-27456) Bu Tebliğ kapsamında; EK-1’de yer alan tüm gıda maddeleri için, asgari, teknik ve hijyenik şartların uygunluğu bakımından öncelikle EK-1 de yer alan kriterler dikkate alınır. Diğer taraftan EK-1’de yer alan tüm gıda maddeleri için, eğer asgari, teknik ve hijyenik şartlar uygun bulunmazsa veya şüphe ve şikayet hallerinde EK- 1 ile birlikte EK-2’de yer alan ilave kriterler de dikkate alınır. EK-1’de yer almayan tüm gıda maddeleri için ise asgari, teknik ve hijyenik şartların uygun bulunmaması veya şüphe ve şikayet hallerinde EK-2’de yer alan kriterler dikkate alınır.

(5) İntoksikasyona ve/veya enfeksiyona neden olan Salmonella spp., Listeria monocytogenes, termotolerant Campylobacter spp., Escherichia coli O157:H7, koagülaz pozitif stafilokoklar, Bacillus cereus ile Clostridium perfringens patojen mikroorganizma olarak değerlendirilir.

(6) (Mülga:RG-7/5/2010-27574)

Bulaşanlar

MADDE 6 – (1) Bu Tebliğ kapsamında bakteriyel toksinler ve mikotoksinler 17/5/2008 tarihli ve 26879 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi – Gıda Maddelerindeki Bulaşanların Maksimum Limitleri Hakkında Tebliğ’de yer alan hükümlere uygun olmalıdır.

Numune alma ve analiz metotları

MADDE 7 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerden Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğinin Numune Alma ve Analiz Metotları bölümünde belirtilen kurallara uygun olarak numune alınmalı ve uluslararası kabul görmüş analiz metotları uygulanmalıdır.

Tescil ve denetim

MADDE 8 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri; tescil ve izin, ithalat işlemleri, kontrol ve denetim sırasında bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu hükümlere uymayan işyerleri hakkında gerekli işlemler, 27/5/2004 tarihli ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun hükümlerine göre, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından yapılır.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 9 – (1) Bu Tebliğin yayım tarihinden itibaren, 2/9/2001 tarihli ve 24511 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi – Mikrobiyolojik Kriterler Tebliği yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Halen faaliyet gösteren ve bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten, satan, dağıtan ve ithal eden işyerleri altı ay içerisinde bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır.

Yürürlük

MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

EK-1

(Değişik:RG-8/1/2010-27456)

Mikrobiyolojik Kriterler

Gıda	Mikroorganizmalar	Numune alma planı	Limitler (1)
		n	c	m	M
1. Süt, süt ürünleri ve süt bazlı ürünler
1.1. İçme sütü
1.1.1. Pastörize süt	AKS (2)	5	2	104	105
E. coli (3)	5	0	<0,3
1.1.2. UHT süt (meyveli, aromalı vb. dâhil)	Sterilite kontrolü	5	0	Madde 4-(ğ)
1.2. Fermente süt ürünleri
1.2.1. Kefir	Koliform bakteriler (3)	5	2	9	95
Küf	5	2	102	103
E. coli (3)	5	0	❤
1.2.2.Yoğurt, meyveli vb. yoğurtlar, ayran ve diğer fermente süt ürünleri	Koliform bakteriler (3)	5	2	9	95
Maya (probiyotik kullanılanlar hariç)	5	2	102	103
Küf	5	2	102	103
E. coli (3)	5	0	❤
1.3. Krema ve ürünleri
1.3.1. Krema (pastörize)	Maya ve küf	5	2	102	103
E. coli (3)	5	0	❤
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
1.3.2. Tereyağı ve sürülebilir süt ürünleri ve sadeyağ	E. coli (3)	5	0	❤
Maya ve küf	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
1.3.3. Kaymak	Koliform bakteriler (3)	5	2	9	95
Maya ve küf	5	2	102	103
S. aureus (4)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
1.4. Süttozu ve krema tozu, dondurma için toz karışımlar, peyniraltı suyu tozu, yayıkaltı suyu tozu ve süt bazlı toz ürünler, kazein ve kazeinat	Maya ve küf	5	2	102	103
Enterobacteriaceae	5	0	<101
S. aureus (4)	5	2	101	102
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
1.5. Peynir (eritme peynir hariç diğer tüm peynirler)	Enterobacteriaceae	5	2	103	104
S. aureus (4)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
1.6. Eritme peynirler ve eritme peynir ürünleri	AKS (2)	5	2	102	103
Maya ve küf	5	2	101	102
Koliform bakteriler (3)	5	0	❤
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
1.7. Koyulaştırılmış süt	AKS (2)	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
1.8. Dondurma ve sütlü buz	E. coli (3)	5	0	❤
S. aureus (4)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
2. Yumurta ürünleri (pastörize ve dondurulmuş yumurta, yumurta tozu vb.)	Enterobacteriaceae	5	2	101	102
S. aureus (4)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
3. Et ve et ürünleri
3.1. Karkas, parça etler, kıyma ve sakatat
3.1.1. Kasaplık hayvanların karkası, çiğ kırmızı et ve kıyma, kanatlı karkası ve çiğ kanatlı eti ve dondurulmuş hindi kıyma	AKS (2)	5	2	5×105	5×106
S. aureus (4)	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7 (sadece kasaplık hayvanların karkası, çiğ kırmızı et ve kıymada)	5	0	0/25 g-mL
3.1.2. Sakatat	C. perfringens	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
3.2. Hazırlanmış et karışımları
3.2.1. Hazırlanmış kırmızı et karışımları ve hazırlanmış kanatlı eti karışımları (soğutulmuş, dondurulmuş)	AKS (2)	5	2	105	106
S. aureus (4)	5	2	103	104
C. perfringens	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
3.3. Et ürünleri
3.3.1. Isıl işlem görmemiş et ürünleri
3.3.1.1. Kürlenmiş ve kurutulmuş (pastırma, vb.)	Maya ve küf	5	2	103	104
S. aureus (4)	5	2	102	103
C. perfringens	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
3.3.1.2. Fermente (sucuk vb.)	Küf	5	2	102	103
S. aureus (4)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
3.3.2. Isıl işlem görmüş et ürünleri (sosis, salam, kavurma, döner, köfte, jöle işkembe vb.)	Maya ve küf	5	2	102	103
S. aureus (4)	5	2	102	103
C. perfringens	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
3.3.3. Konserve et ve ürünleri	Ticari steril	5	0	Madde 4-(g)
3.4. Hayvansal Diğer Ürünler
3.4.1. Jelatin ve kollajen	Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
4. Et suyu tabletleri, tozları, kuru formdaki çorbalar, çeşniler, krem şanti, soslar gibi toz ve tablet formdaki diğer gıda karışımları
4.1. Doğrudan tüketime sunulan çözünen toz karışımlar	Enterobacteriaceae	5	2	102	103
Maya ve küf	5	2	102	103
S. aureus (4)	5	2	102	103
B. cereus	5	2	102	103
C. perfringens (sadece et içerenlerde)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
4.2. Pişirildikten sonra tüketime sunulan çözünen toz karışımlar	Koliform bakteriler	5	2	102	103
S. aureus (4)	5	2	103	104
B. cereus	5	2	103	104
C. perfringens (sadece et içerenlerde)	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
5. Hububat ve fırıncılık ürünleri
5.1. Tahıl unları, soya unu ve diğer unlar (patates unları dâhil)	Koliform bakteri	5	2	103	104
Küf	5	2	104	105
5.2. Ekmek ve ekmek çeşitleri, pide, bazlama, simit, lavaş, poğaça vb.	Sünme (rop) sporu (3)	5	2	4,5×103	1,1×104
Maya ve küf	5	2	102	103
Salmonella spp. (sadece yumurta içerenlerde)	5	0	0/25 g-mL
5.3. Yufka, kadayıf vb.	Koliform bakteri	5	2	102	103
Küf	5	2	103	104
5.4. Tahıl gevrekleri, irmik, tüm tane ürünleri, müsli, mısır gevreği, patlamış mısır, pirinç patlağı, cips vb. tahıl bazlı ürünler (aromalılar dâhil), insan tüketimine sunulan kepek	AKS (2)	5	2	104	105
Koliform bakteri	5	2	102	103
Maya ve küf	5	2	103	104
5.5. Makarna, erişte vb. makarnacılık ürünleri	AKS (2)	5	2	103	104
Maya ve küf	5	2	102	103
Salmonella spp. (sadece yumurta içerenlerde)	5	0	0/25 g-mL
5.6. Et, sebze ve diğer dolgu maddeleri ile doldurulmuş makarna, mantı benzeri ürünler (çiğ, dondurulmuş)	S. aureus (4)	5	2	103	104
C. perfringens (sadece et içerenlerde)	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
5.7. Et, sebze ve diğer dolgu maddeleri ile doldurulmuş makarna, mantı benzeri ürünler (fırınlanmış)	S. aureus (4)	5	2	102	103
C. perfringens (sadece et içerenlerde)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
5.8. Pizza, hamur ve hamur bazlı ürünler (dondurulmuş, pişime hazır)	Küf	5	2	103	104
S. aureus (4)	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
5.9. Hafif fırıncılık ürünleri
5.9.1. Sade kek, sade bisküvi, sade krakerler vb.	Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	102	103
5.9.2. Kaplamalı, dolgulu ve/veya çeşnili bisküviler, kekler ve krakerler	Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
5.9.3. Tartlar ve yaş pastalar (kremalı, çikolatalı, dolgulu, meyveli vb.)	Maya ve küf	5	2	102	103
S. aureus (4)	5	2	102	103
E. coli (3)	5	0	❤
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
5.10. Gofret (sade, kremalı, dolgulu, kaplamalı vb.)	Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	102	103
5.11. Nişasta	E. coli	5	0	<101
6. Meyve ve sebzeler ile işlenmiş ürünleri
6.1. Yıkanmış, doğrama ve paketleme işleminden geçmiş, ayrı ayrı veya karıştırılmış çiğ sebzeler ile dondurulmuş veya kurutulmuş sebzeler	Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
6.2. Kurutulmuş veya dondurulmuş meyveler	Maya ve küf	5	2	104	105
6.3. Reçel, marmelat ve püreler	Maya ve küf	5	2	102	103
6.4. Konserve meyve ve sebzeler	Ticari steril	5	0	Madde 4-(g)
7. Baharat
7.1. Baharat, bitki ve/veya bunların karışımları (toz, macun formları, karışımları vb.)	Enterobacteriaceae	5	2	102	103
Maya ve küf	5	2	104	105
S. aureus (4)	5	2	103	104
B. cereus	5	2	103	104
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
8. Meyve suları, alkolsüz içecekler ve benzerleri
8.1. Pastörize meyve ve sebze suları, bunların karışımları (nektarlar, püreler, konsantreler vb. ürünler dâhil) ve aromalı, meyveli vb. içecekler (gazlı olanlar hariç) ve şuruplar	Ticari steril	5	0	Madde 4-(g)
8.2. Doğrudan sıkılmış, pastörize edilmemiş, soğukta muhafaza edilmesi gereken, tüketime hazır meyve ve sebze suları	Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
8.3. İçecek tozları	Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	102	103
9. Alkollü içkiler
9.1. Meyve şarapları	E. coli O157:H7	5	0	0/25 g-mL
10. Kahve ve çay
10.1. Çay (yeşil, siyah), bitki ve meyve çayları ve bunların karışımları (süzen poşet çaylar dâhil)	Maya ve küf	5	2	104	105
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
10.2. Kavrulmuş kahve çekirdeği, kavrulmuş öğütülmüş kahve, kahve ekstraktı ve aromatize kahve bileşeni içeren tüketime hazır kahve	Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	102	103
11. Kakao ve kakao ürünleri, çikolata ve çikolata ürünleri
11.1. Kakao ve kakao ürünleri	AKS (2)	5	2	104	105
Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
11.2. Çikolata ve çikolata ürünleri	AKS (2)	5	3	104	105
Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
12. Şekerli ürünler
12.1. Helva, pekmez, lokum, baklava ve diğer şerbetli tatlılar, ezme, cezerye, fındık ve fıstık ezmeleri, şekerlemeler vb.	Maya ve küf	5	2	102	103
E. coli	5	0	<101
12.2. Nişasta bazlı şekerler/şuruplar ve tüketime hazır diğer tatlı soslar	Maya ve küf	5	2	101	102
13. Hazır yemekler
13.1. Tüketime hazır (pişirilmiş) her türlü et ve sebze yemeği vb.	E. coli	5	0	<101
S. aureus (4)	5	2	102	103
B. cereus	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
13.2. Tüketime hazır her türlü salata, şarküteri ürünleri ve soğuk mezeler vb.	E. coli	5	2	<101	101
S. aureus (4)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
13.3. Tüketime hazır (pişirilmiş) her türlü unlu mamul (makarna, her türlü börek, lahmacun, pide, pizza, mantı vb.)	E. coli	5	0	<101
B. cereus	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
13.4. Tüketime hazır (pişirilmiş) her türlü tatlı (puding, muhallebi, krema, aşure, su muhallebisi vb.)	Maya ve küf	5	2	102	103
S. aureus (4)	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
13.5. Konserve hazır yemekler	Ticari steril	5	0	Madde 4-(g)
14. Özel beslenme amaçlı gıdalar
14.1. Bebek formülleri ve devam formülleri (özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar dahil)	B. cereus	5	2	102	103
E. sakazakii	10	0	0/25 g-mL
Salmonella spp.	10	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	10	0	0/25 g-mL
14.2. Bebek ve küçük çocuk ek gıdaları (özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar dahil)	B. cereus	5	2	102	103
Enterobacteriaceae	5	0	<101
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	5	0	0/25 g-mL
14.3. Konserve bebek ve küçük çocuk ek gıdaları	Sterilite kontrolü	5	0	Madde 4-(ğ)
15. Diğer gıdalar
15.1. Tuz	Koliform bakteriler	5	2	101	102
15.2. Soya sütü ve soyalı ürünler	E. coli	5	2	<1	101
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
15.3. Soya sütü (toz formda)	Koliform bakteriler	5	2	102	103
15.4. Mayonez ve mayonez içeren salata sosları	Koliform bakteriler	5	2	101	102
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
15.5. Salata ve yemek sosları, domates bazlı soslar (ketçap, soya sosu, hardal, nar ekşisi vb dâhil)	Maya ve küf	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
15.6. Tereyağı hariç hayvansal yağlar	AKS (2)	5	2	104	105
15.7. Süt esaslı olmayan yenilebilir buzlar (meyveli buz, sorbe ve diğerleri)	Enterobacteriacea	5	2	102	103
Salmonella spp.	5	0	0/25 g-mL
15.8. Kahve beyazlatıcısı	AKS (2)	5	2	103	104
E. coli	5	0	<101
15.9. (Değişik:RG-7/5/2010-27574)Gıda takviyeleri	E.coli	5	0	<101
15.10. Kuruyemiş	AKS (2)	5	2	104	105
Küf	5	2	103	104
15.11. Zeytin	Küf	5	2	103	104
15.12. Ekmek mayası (yaş ve kuru)	Sünme (rop) sporu (3)	5	3	95	210
15.13. Sürülebilir yağlar, margarin ve yoğun yağlar	AKS (2)	5	2	103	104
Koliform bakteriler	5	2	101	102
Maya ve küf	5	2	101	102

(¹) : Aksi belirtilmedikçe limit kob/g-mL olarak değerlendirilir. kob:Koloni oluşturan birim (katı besiyerinde)

(²) : (Değişik:RG-7/5/2010-27574) AKS: Toplam aerobik mezofilik koloni sayısı

(³) : En Muhtemel Sayı (EMS) Yöntemi

(⁴) : Koagülaz pozitif stafilokoklar

EK-2

Patojen Mikroorganizmaların Limitleri

Mikroorganizmalar	Gıda	Numune alma planı	Limitler
n	c	m	M
Salmonella spp.	Tüketime hazır	5	0	0/25 g-mL
L. monocytogenes	Tüketime hazır	5	0	0/25 g-mL
Termotolerant Campylobacter spp.	Tüketime hazır	5	0	0/25 g-mL
E. coli O157:H7	Tüketime hazır	5	0	0/25 g-mL
(Değişik:RG-8/1/2010-27456) Koagülaz pozitif stafilokok	Tüketime hazır olmayan	5	2	103	104
Tüketime hazır	5	2	102	103
B. cereus	Tüketime hazır olmayan	5	2	103	104
Tüketime hazır	5	2	102	103
C. perfringens	Tüketime hazır olmayan	5	2	103	104
Tüketime hazır	5	2	102	103

Resmi Gazete Tarihi: 23.01.2008 Resmi Gazete Sayısı: 26765

TÜRK GIDA KODEKSİ YUMURTA VE YUMURTA ÜRÜNLERİ TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2007/54)

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı sağlıklı yumurtacı tavuklardan elde edilmiş yumurta ve tekniğine uygun, hijyenik şekilde üretilmiş yumurta ürünlerinin, paketlenmesi, muhafazası, depolanması,taşınması ve pazarlanmasını sağlamak üzere bu ürünlerin özelliklerini belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, evcil tavuktan (Gallus gallus var. domesticus) elde edilen yumurta ve yumurta ürünlerini kapsar. Diğer kanatlı hayvanlara ait yumurta ve yumurta ürünleri ile kuluçkalanmış ve pişmiş yumurtalar bu Tebliğ kapsamında değildir.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 16/11/1997tarihli ve 23172 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’ne göre hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Tebliğde geçen;

a) A sınıfı yumurta: Gallusgallus var. domesticuscinsi tavuklardan elde edilen ve doğrudan insan tüketimine sunulan kabuklu yumurtayı,

b) B sınıfı yumurta: Gallusgallus var. domesticuscinsi tavuklardan elde edilen, A sınıfı yumurtanın özelliklerini karşılayamayan ve yumurta ürünlerinin hazırlanmasına uygun kabuklu yumurtayı,

c) Çatlak yumurta: Yumurta kabuğunun sert kısmının hasar gördüğü, ancak kabuk altı zarının bütünlüğünün bozulmadığı ve oluşan hasarın çıplak gözle görülebildiği yumurtayı,

ç) Ekstra taze yumurta: Paketlendiği tarihte hava boşluğu 4 mm veya daha düşük olan, raf ömrü üretim tarihinden itibaren dokuz günü geçmeyen A sınıfı yumurtayı,

d) İşletme numarası: Tarım ve Köyişleri Bakanlığının bilgisayar destekli veri tabanına kaydedilirken kanatlı işletmelerine Bakanlık il/ilçe müdürlükleri tarafından verilen, iki haneli ülke kodu ve iki haneli il trafik kodunun ardından gelen işletmeye özgü 10 rakamlı bir sayı ile birlikte toplam 14 haneden oluşan numarayı,

e) Kırık yumurta: Yumurta kabuğunun sert kısmının ve kabuk altı zarının bütünlüğünün bozulduğu yumurtayı,

f) Kuluçkalık yumurta: Civciv üretimi amacı ile elde edilen yumurtayı,

g) Kuluçkalanmış yumurta: Kuluçka makinesine konmuş kuluçkalık yumurtayı,

ğ) Kümes numarası: Tarım ve Köyişleri Bakanlığının bilgisayar destekli veri tabanına kaydedilirken kanatlı işletmelerinde bulunan her bir kümesteki sürülere Bakanlık il/ilçe müdürlükleri tarafından verilen 1, 2, 3, … gibi sıra numarasını,

h) Pastörizasyon: Yumurtadaki, Salmonella başta olmak üzere patojen mikroorganizmaların vejetatif formlarının tamamını yok etmek amacıyla uygulanan, ürünün üretim teknolojisine uygun yeterli bir sıcaklık-zaman kombinasyonuyla gerçekleştirilen işlemi,

ı) Temiz yumurta: Kabuk yüzeyinde hiçbir yabancı madde içermeyen yumurtayı,

i) Yabancı madde: Doğal olarak yumurtanın yapısında yer almayan iç ve dış kaynaklı, organik ve inorganik maddeleri; yumurta içinde bulunabilecek kan lekeleri, kanlı oluşumlar, et benekleri ve embriyonal oluşumları,

j) Yumurta: Gallusgallus var. domesticuscinsi tavuklardan elde edilen ve doğrudan insan tüketimine sunulan veya yumurta ürünlerinin hazırlanmasına uygun kabuklu yumurtayı,

k) Yumurta akı: Yumurta kabuğu ve yumurta sarısı arasında bulunan saydam maddeyi,

l) Yumurta kabuğu: Yumurta içeriğini dıştan çevreleyen, dıştan içe doğru kütikula, kalsiyum tabakası ve çift katlı kabuk altı zarından oluşan yapıyı,

m) Yumurta sarısı: Yumurtanın ortasında bulunan, vitelin zarı ile çevrilmiş sarı renkli maddeyi,

n) Yumurta ürünleri: Kabuğundan ayrılmış tüm yumurta, yumurta sarısı, yumurta akı veya karışımlarından elde edilen, diğer gıda maddeleri ile de kombine edilebilen; tekniğine uygun şekilde üretilmiş, en az %50 oranında yumurta içeren sıvı, konsantre edilmiş, kurutulmuş, dondurulmuş, koagüle edilmiş, kristalize ve benzeri ürünleri,

ifade eder.

Hammadde, işlem ve ürün özellikleri

MADDE 5 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünlerin genel özellikleri aşağıda verilmiştir:

a) Yumurtalar sağlıklı hayvanlardan elde edilmiş olacaktır.

b) Yumurtalar ve yumurta ürünleri kendine has tat, koku ve renkte olacaktır.

c) Doğal renk ve kokusunu kaybetmiş,çürümüş, kokuşmuş, yumurtalar ile kuluçka işlemi uygulanmış yumurtalar doğrudan tüketime sunulamaz ve gıda sanayinde de kullanılamaz.

ç) Yumurta ürünlerinin üretiminde kullanılacak yumurtaların kabukları yapısal gelişimini tam olarak tamamlamış olur ve kırık içermez.

d) Kırık yumurtalar yumurta ürünlerinin üretimi de dâhil olmak üzere, gıda maddelerinin üretiminde kullanılamaz.

e) Çatlak yumurtalar üretildikleri çiftlikten ve paketleme merkezinden doğrudan yumurtaların işlenecekleri işletmeye getirilmesi ve işletmeye alındıktan sonra bekletilmemesi koşuluyla yumurta ürünlerinin üretimi de dâhil olmak üzere gıda maddelerinin üretiminde kullanılabilir.

f) Yumurtalar, temiz ve kuru olmadıkça kırılamaz.

g) Yumurta kırma işlemi, yumurta ürünlerinin üretimindeki diğer işlemlerden ayrı bir yerde, kontaminasyonu en aza indirecek şekilde yapılır. Çatlak yumurtalar mümkün olduğunca çabuk işlenir.

ğ) Bu Tebliğ kapsamındaki yumurta ürünlerinin yanı sıra diğer kanatlı hayvanlara ait yumurta ürünlerinin de üretildiği işletmelerde, farklı kanatlı türlerine ait yumurtalar birlikte işlenmez. Farklı bir türe ait yumurtaların işlenmesine başlanmadan önce tüm ekipmanlar temizlenir ve dezenfekte edilir.

h) Yumurtaların içeriği santrifüj ile ya da ezilerek alınmamalı, ayrıca boş yumurta kabuklarında kalan yumurta akı kalıntılarının ayrılması için santrifüj kullanılmamalıdır.

ı) Kırılan yumurtalar, mikrobiyolojik riskleri elimine etmek veya kabul edilebilir bir seviyeye indirmek için mümkün olduğunca hızlı bir şekilde işleme tabi tutulur. Yetersiz işlem gören bir parti, eğer yeni bir işlemle insan tüketimi için uygun hale getirilebilecekse, aynı işletmede tekrar işleme alınabilir. İnsan tüketimi için uygun olmadığı tespit edilen ürünler, insan tüketimine sunulamaz ve bunu sağlamak için denatüre edilir.

i) Kuru veya kristalize albümin üretiminde kullanılacak olan yumurta akı, sonradan ısıl işleme tabi tutulacağından önceden ısıl işlem uygulanmasına gerek yoktur.

j) Yumurta içeriği yumurtaların kırılmasından sonra hemen işlenmeyecekse, dondurularak ya da +4 °C’den yüksek olmayan bir sıcaklıkta muhafaza edilir. +4 °C’de tutulması durumunda, ürüne işlenmeden önceki muhafaza süresi 48 saati aşamaz. Ancak bu şartların yerine getirilmesi, yumurta akındaki şekerin ayrılması işlemi hemen gerçekleştirilecekse, şekeri ayrılan ürünler için zorunlu değildir.

k) Oda sıcaklığında tutulan stabilize edilmemiş ve işlemi devam edecek olan ara ürünler +4°C’yi geçmeyecek şekilde soğutulur. Dondurulacak ürünler ise işleme basamakları tamamlandıktan sonra hemen dondurulur.

l) Modifiye edilmemiş yumurta ürünlerinde, kuru maddedeki 3 OH–butirikasit miktarı 10 mg/kg’ı aşamaz.

m) Yumurta ürünlerinin üretiminde kullanılacak olan hammaddenin kuru maddesindeki laktik asit miktarı 1000 mg/kg’ı aşamaz. Fermente ürünlerde bu değer fermantasyon işleminden önce kaydedilen değer olacaktır.

n) Yumurta ürünlerindeki yumurta kabuğu ve zar kalıntısı ile diğer partiküllerin toplam miktarı 100 mg/kg’ı aşamaz.

o) İşlenmemiş yumurta ürünlerini işlemek veya işlenmiş yumurta ürünlerini daha ileri düzeyde işlemek için kullanılan herhangi bir ısıl işlem yöntemi; işleme tabi tutulan ürünün tamamını belirlenen bir süre içinde belirlenen sıcaklığa yükseltmeli, işlem sırasında ürünün kontamine olmasını önlemelidir.

ö) Yumurta ürünlerinin üretimi sırasında uygulanan ısıl işlemin istenen amaca ulaşmasını sağlamak için, sıcaklık, basınç, mikrobiyolojik özellikler gibi temel parametreler düzenli olarak kontrol edilir.

p) Yumurta ürünlerinin üretimi sırasında kullanılan ısıl işlem yöntemi uluslararası kabul görmüş standartlara uygun olmalıdır.

r) Pastörize yumurta ürünleri alfa amilaz testine negatif reaksiyon vermelidir.

s) Yumurtalar özelliklerine göre A sınıfı ve B sınıfı olmak üzere ikiye ayrılır.

(2) A sınıfı yumurtaların özellikleri aşağıda verilmiştir:

a) A sınıfı yumurtaların özellikleri Ek-1’e uygun olacaktır.

b) A sınıfı yumurtalar yıkanarak veya başka bir yöntemle temizlenemez ve yağlama işlemine tabi tutulamaz.

c) A sınıfı yumurtalar ağırlıklarına göre sınıflandırılır ve ağırlık sınıfları Ek-2’ye uygun olur.

(3) B sınıfı yumurtalar gıda sanayinde kullanılır.

(4) Ek-1’de yer alan özelliklerini kaybetmiş olan A sınıfı yumurtalar B sınıfına alınabilir.

Katkı maddeleri

MADDE 6 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerde kullanılan katkı maddeleri, 25/8/2002 tarihli ve 24857 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıdalarda Kullanılan Renklendiriciler Tebliği 21/9/2006 tarihli ve 26296 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıda Maddelerinde Kullanılan Tatlandırıcılar Tebliği ve 25324 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Renklendiriciler ve Tatlandırıcılar Dışındaki Gıda Katkı Maddeleri Tebliği’nde yer alan hükümlere uygun olacaktır.

Aroma maddeleri

MADDE 7 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan yumurta ürünlerinde kullanılan aroma maddeleri, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Gıda Aroma Maddeleri Bölümü’ne uygun olacaktır.

Bulaşanlar

MADDE 8 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki bulaşanların miktarları, 23/9/2002 tarihli ve 24885 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıda Maddelerinde Belirli Bulaşanların Maksimum Seviyelerinin Belirlenmesi Hakkında Tebliğ’e uygun olacaktır.

Pestisitler

MADDE 9 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki pestisit kalıntı düzeyleri, 11/1/2005tarihli ve 25697 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıdalarda Maksimum Bitki Koruma Ürünleri Kalıntı Limitleri Tebliği’nde yer alan hükümlere uygun olacaktır.

Veteriner ilaçları kalıntı düzeyleri

MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerdeki veteriner ilaçları kalıntı düzeyleri, 28/4/2002 tarihli ve 24739 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Hayvansal Kökenli Gıdalarda Veteriner İlaçları Maksimum Kalıntı Limitleri Tebliği’nde yer alan hükümlere uygun olacaktır.

Hijyen

MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünler, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Gıda Hijyeni Bölümü ile 2/9/2001tarihli ve 24511 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Mikrobiyolojik Kriterler Tebliği’nde yer alan hükümlere uygun olacaktır.

(2) (Mülga:R.G.-6/2/2009-27133)

İşyeri özellikleri

MADDE 12 – (1) Yumurta ürünlerinin üretimi için kurulan, tasarlanan ve donatılan işletmelerde aşağıdaki işlemler birbirinden ayrı bölümlerde gerçekleştirilir.

a) Kirli yumurtaların yıkanması, dezenfekte edilmesi ve kurutulması,

b) Yumurtaların kırılması,muhteviyatlarının toplanması ve kabuklarının ve zarlarının uzaklaştırılması,

c) Bu maddenin (a) ve (b) bentlerinde bahsedilenler dışındaki işlemler.

Ambalajlama, etiketleme ve işaretleme

MADDE 13 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki ürünler; Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Ambalajlama ve Etiketleme-İşaretleme Bölümü ile 25/8/2002 tarihli ve 24857 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Gıda Maddelerinin Genel Etiketleme ve Beslenme Yönünden Etiketleme Kuralları Tebliği’nde yer alan hükümlere uygun olacaktır. Bu kurallara ek olarak;

a) (Değişik:RG-27/6/2009-27271) A sınıfı yumurtalarda işletme ve kümes numarası, kolayca görülebilir, okunaklı ve en az 2 mm yükseklikte olacak şekilde yumurta kabuğu üzerine damgalanır. Ancak işletme numarası damgalanırken, il trafik kodu ve işletmeye özgü kod arasında bulunan ve bilgisayar destekli veri tabanında işletme numarasını 14 haneye tamamlamak için kullanılan sıfırlar damgalanmayabilir.

b) A sınıfı yumurtaların ağırlık ve özellik sınıfları etikette, ürün adı ile aynı yüzde belirtilir. Özellik sınıfı belirtilirken “A sınıfı” ifadesi veya “A” harfi kullanılır. A sınıfı yumurtaların ağırlık sınıflarını simgeleyen harfler en az 2 mm yükseklikte olmak ve çevresinde en az 12 mm çapında bir çember bulunmak koşulu ile yumurta kabuğu üzerine de damgalanabilir.

c) A sınıfı yumurtaların ağırlık sınıfları, Ek-2’de verilen harflerle veya bunlara karşılık gelen ifadelerle veya her ikisiyle belirtilir. Ayrıca ilgili ağırlıklar da verilebilir. Ek-2’de verilen ağırlık sınıfları farklı renk, sembol, ticari marka veya başka bir gösterim şekliyle alt sınıflara bölünemez.

ç) A sınıfı yumurtaların etiketinde son tüketim tarihi “…..tarihine kadar tüketilmelidir.” veya “……….tarihinden önce tüketilmelidir.” ifadeleri kullanılarak yazılır. Yumurtaların etiketinde üretim tarihi de yazılabilir.

d) A sınıfı yumurtalar yumurtlama tarihinden itibaren 21 gün içinde tüketiciye ulaştırılır. A sınıfı yumurtaların son tüketim tarihi, yumurtlama tarihinden itibaren 28 günden fazla olamaz. Eğer yumurtlama tarihi farklı olan yumurtalar aynı paket içinde satışa sunuluyorsa, son tüketim tarihi belirlenirken ilk yumurtlama tarihi dikkate alınır.

e) Paketlendiği tarihte hava boşluğu 4 mm veya daha düşük olan A sınıfı yumurtalar yumurtlama tarihinden itibaren dokuzuncu güne kadar “ekstra taze” olarak tanımlanabilir. Bu ifade kullanıldığında ” ……… tarihine kadar ekstra taze” şeklinde belirtilir ve “…………” yerine yumurtlama tarihinden sonraki dokuzuncu günün tarihi yazılır. Ayrıca “ekstra taze” olarak nitelendirilen yumurtaların etiketi üzerinde yumurtlama tarihi yer alır.

f) B sınıfı yumurtaların ambalajı üzerinde “B sınıfı” ifadesi veya “B” harfi yer alır. B sınıfı yumurtaların sınıfını simgeleyen harf, yüksekliği en az 5 mm olmak ve çevresinde en az12 mm çapında bir çember bulunmak koşulu ile yumurta üzerine damgalanabilir.

g) B sınıfı yumurtaların ambalajı üzerine son kullanım tarihi ile birlikte paketleme tarihi de yazılır.

ğ) B sınıfı yumurtaların ambalajı üzerinde, en az 2 cm yükseklikte büyük harflerle “GIDA SANAYİ İÇİNDİR” yazısı yer alır.

h) Yumurtaların üretim tarihi yumurtlama tarihiyle aynı olur.

ı) Yumurta ambalajının üzerinde net olarak görülebilecek biçimde “Satın aldıktan sonra buzdolabında/soğukta muhafaza ediniz” ifadesi yer alır.

i) Yumurtalar ambalajsız olarak mübadele konusu yapılamaz.

j) Yumurtaların dağıtım ambalajlarının üzerinde aşağıdaki bilgiler de yer alır:

1) Üreticinin ve paketleyicinin adı ve adresi

2) İşletme numarası

3) Üretim izni tarihi ve sayısı

4) Yumurtaların sayısı ve/veya ağırlığı

5) Üretim tarihi veya periyodu

6) Sevkıyat tarihi

k) Başka bir gıdanın üretiminde bileşen olarak kullanılmak üzere sevk edilen yumurta ürünlerinin etiketi üzerinde, ürünün depolanması gereken sıcaklık ve bu sıcaklıkta tutulabileceği süre yer alır.

Taşıma ve depolama

MADDE 14 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerin taşınması ve depolanması sırasında Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Gıdaların Taşınması ve Depolanması Bölümü’ndeki kurallara uyulur. Bu kurallara ek olarak;

a) Yumurtalar üretildikleri işletmelerde, toplanma işleminden hemen sonra depolarda violler içinde muhafaza edilir.

b) A sınıfı yumurtalar (+5) – (+12)°C sıcaklıklarda muhafaza edilir ve taşınır. Ancak 24 saatten fazla olmamak üzere sevkıyat sırasında veya 72 saatten fazla olmamak üzere perakendecide +5°C’nin altındaki bir sıcaklıkta tutulabilir.

c) B sınıfı yumurtalar (+5) – (+12)°C’de ve % 70 – 85 bağıl nem içeren depolarda muhafaza edilir ve belirtilen sıcaklıklarda taşınır.

ç) Yumurta ürünlerinin depolama sıcaklıkları aşağıdaki dereceleri aşamaz:

Ürün Tipi	Depolama Sıcaklığı
Derin dondurulmuş ürünler	– 18 °C
Dondurulmuş ürünler	– 12 °C
Soğutulmuş ürünler	+ 4 °C
Pastörize ürünler	+ 4 °C
Kurutulmuş ürünler (yumurta akı hariç)	+ 15 °C

d) Yumurtalar üretildiği yerde ve tüketiciye ulaştırılana kadarki tüm aşamalarda temiz ve kuru yerlerde ve yabancı kokulardan ari biçimde depolanır; darbelerden, doğrudan güneş ışığından ve büyük sıcaklık dalgalanmalarından korunur.

Numune alma ve analiz yöntemleri

MADDE 15 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünlerden Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nin Numune Alma ve Analiz Metotları Bölümü’nde belirtilen kurallara uygun olarak numune alınır ve uluslararası kabul görmüş analiz metotları uygulanır.

Tescil ve denetim

MADDE 16 – (1) Bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri; tescil ve izin, ithalat işlemleri, kontrol ve denetim sırasında bu Tebliğ hükümlerine uymak zorundadır. Bu hükümlere uymayan işyerleri hakkında 5/6/2004 tarihli ve 25483 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun hükümlerine göre yasal işlem yapılır.

Denetim

MADDE 17 – (1) Bu Tebliğde yer alan hükümlerin uygulanması ile ilgili denetim 5/6/2004 tarihli ve 25483 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun’a göre Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından yerine getirilir.

Avrupa Birliği’ne uyum

MADDE 18 – (1) Bu Tebliğ, 1028/2006/EC sayılı Yumurtaların Pazarlama Standartlarına İlişkin Konsey Tüzüğü ve 557/2007/EC sayılı Yumurtaların Pazarlama Standartlarına İlişkin 1028/2006/EC sayılı Konsey Tüzüğünün Uygulama Esaslarına Dair Komisyon Tüzüğü dikkate alınarak Avrupa Birliği’ne uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 19 – (1) Bu Tebliğ ile 27/3/2000tarihli ve 24002 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi-Yumurta ve Yumurta Ürünleri Tebliği yürürlükten kaldırılmıştır.

Uyum zorunluluğu

GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Halen faaliyet gösteren ve bu Tebliğ kapsamında yer alan ürünleri üreten ve satan işyerleri, bu Tebliğin 13 üncü maddesinin (a) bendinde yer alan hükme bir yıl içerisinde, diğer hükümlerine ise üç ay içerisinde uymak zorundadır.

Yürürlük

MADDE 20 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 21 – (1) Bu Tebliği Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

Ek–1

A Sınıfı Yumurtaların Özellikleri

1) Yumurta kabuğu; normal, temiz ve hasarsız olur.

2) Hava boşluğu; “ekstra taze” olarak satışa sunulan yumurtalarda 4 mm, diğerlerinde 6 mm’den yüksek olamaz ve sabit olur.

3) Yumurta akı; berrak, saydam ve jel kıvamında olur, yabancı madde içermez.

4) Yumurta sarısı; ışık muayenesinde merkezde yuvarlak gölge şeklinde görülür, yumurtanın döndürülerek hareket ettirilmesinde merkezden belirgin şekilde ayrılmaz ve yabancı madde içermez.

5) Yumurta içeriğinde gözle görülebilir embriyo bulunmaz.

6) Yabancı koku içermez.

Ek–2

A Sınıfı Yumurtaların Ağırlık Sınıfları

Ağırlık Sınıfı	Ağırlık
XL – Çok Büyük	³ 73 g
L – Büyük	63 – 72 g
M – Orta	53 – 62 g
S – Küçük	£ 52 g

Ek–3 (Mülga.R.G.-6/2/2009-27133)

6 Nisan 2006 PERŞEMBE – Sayı : 26131

KIRSAL KALKINMA YATIRIMLARININ DESTEKLENMESİ TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2006/17)

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; doğal kaynakların korunmasını dikkate alarak, kırsal alanda gelir düzeyinin yükseltilmesi, altyapının iyileştirilmesi, tarımsal üretim ve tarımsal sanayi entegrasyonunun sağlanması, gıda güvenliğinin güçlendirilmesi, kırsal alanda alternatif gelir kaynaklarının yaratılması, yürütülmekte olan kırsal kalkınma çalışmalarının etkinliklerinin artırılması, temel kamu hizmetlerinin düzeyinin yükseltilmesi, hizmetlere erişimin artırılması ve kırsal toplumda belirli bir kapasitenin yaratılmasına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ; kalkınma plan ve programları ile 2006 – 2010 Ulusal Tarım Stratejisi çerçevesinde, tarım üreticilerine, kırsal alanlarda bireysel ve/veya bir arada yapacakları öz sermayeye dayalı projeli yatırımları için belirlenen iller dahilinde kırsal alanda ekonomik ve sosyal gelişmeyi sağlamak için, gerçek ve tüzel kişilerin tarım ürünlerinin işlenmesi, değerlendirilmesi, ve pazarlamasına yönelik ekonomik faaliyet yatırımları ile kuruluşların mevcut altyapı tesislerinin rehabilitasyonuna yönelik yatırımlarını teşvik etmek ve desteklemek amacıyla yapılması gerekenlere ilişkin hususları kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ; 7/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak,

(2) Yüksek Planlama Kurulunun 30/11/2004 tarihli ve 2004/92 nolu “Tarım Stratejisi 2006-2010 Belgesi” ne ait kararına dayanılarak,

(3) Bakanlar Kurulunca alınan ve 15/2/2006 tarihli ve 26081 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bakanlar Kurulunun 2006/10016 sayılı “Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Hakkında Karar”ına paralel olarak, hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4 – (1) Bu Tebliğde geçen;

a) Aracı banka: Hibe niteliğindeki kaynakların transferinde gerekecek olan bankacılık hizmetlerini verecek bankayı,

b) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

c) Bireysel başvuru ve yatırımı: Belirlenmiş nitelikleri taşıyan gerçek kişiler tarafından yapılacak başvuru ve gerçekleştirilecek yatırımları,

ç) Grup başvurusu ve yatırımı: Belirlenmiş nitelikleri sağlayan gerçek kişiler tarafından oluşturulmuş tüzel kişilerin ve bunların yasal olarak oluşturdukları ortaklıklar tarafından yapılacak başvuru ve gerçekleştirilecek yatırımları,

d) Hibe sözleşmesi: Proje sahipleri ile il müdürlüğü arasında imzalanan ve hibeden yararlanma esasları ile tarafların yetki ve sorumluluklarını düzenleyen sözleşmeyi, kamu kurumları ile yapılması durumunda hibe protokolünü,

e) Hibeye esas proje toplam tutarı: Yönetmelikte belirtilen kriterleri sağlayan hibe desteği verilecek giderler toplamını,

f) İl müdürlüğü: Bakanlık il müdürlüğünü,

g) İl Proje Değerlendirme Birimi: Vali yardımcısı başkanlığında; il müdürlüğü, bayındırlık ve iskan il müdürlüğü, il özel idare temsilcisi, ticaret borsası ve ziraat odası temsilcisi ile proje konusuna göre belirlenecek diğer ilgili üniversite, sivil toplum kuruluşu ve kamu kurumu temsilcilerinden oluşan birimi,

h) İl Proje Yürütme Birimleri: İl düzeyinde proje hazırlanması aşamasında proje sahiplerine teknik yardım vermek üzere oluşturulan ilgili kamu kuruluşları elemanlarından oluşan ekibi ve hibe sözleşmesinin akdinden sonra projelerin uygulamasını bu Tebliğ hükümleri doğrultusunda kontrol edecek, izleyecek ve değerlendirecek birimi,

ı) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı: Bu Tebliğ kapsamında yürütülecek programı,

i) Kırsal Kalkınma Merkez Yürütme Birimi: Kırsal kalkınma projeleri kapsamında uygulanacak çalışmaların planlanması ve uygulamasında Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü ile işbirliği yapacak ve “Tarım Reformu Uygulama Projesi-ARIP” kapsamında Bakanlık bünyesinde kurulan birimi,

j) Merkez Proje Değerlendirme Komisyonu: İl proje değerlendirme birimlerince yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda uygun ve yeterli görülen proje başvurularını, yapacağı veya yaptıracağı değerlendirme sonuçları ile Bakanlık tarafından belirlenecek esaslar çerçevesinde başvuru sayısına ve proje için tahsis edilmiş bütçe kaynaklarına bağlı olarak projelerin kapsadığı iller ve konu başlıkları içerisinde bir denge oluşturmak amacıyla oluşturulacak değerlendirme komisyonunu,

k) Proje toplam tutarı: Program kapsamında hibe desteğine esas olan proje tutarı ile tamamı yatırımcı tarafından gerçekleştirilen ayni ve nakdi katkı tutarlarının hepsini kapsayan o yatırım için yapılan harcamalar toplamını,

l) Tarım Stratejisi 2006-2010 Belgesi: Yüksek Planlama Kurulunun 30/11/2004 tarihli ve 2004/92 sayılı kararı ile kabul edilen belgeyi,

m) Tarımsal ürün: Bitkisel, hayvansal ve su ürünlerinin tümünü,

n) Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü: Bu Tebliğ kapsamındaki tüm çalışmaların uygulanmasından, izlenmesinden ve yılı bütçe tekliflerinin geliştirilmesinden sorumlu Bakanlık merkez teşkilatını,

o) Yatırım projeleri: Hibe desteğinden yararlanabilmek için belirlenmiş nitelikleri sağlayan bireyler, gruplar, bunların ortaklıkları şeklindeki gerçek ve tüzel kişilerin ekonomik faaliyetlere yönelik, belirlenmiş nitelikleri sağlayan kuruluşların mevcut altyapı tesislerinin rehabilitasyonuna yönelik gerçekleştirecekleri katılımcı yatırım projelerini,

ö) Yüklenici: Hibe sözleşmesi akdedilen yatırım projesi kapsamında yatırımcılar tarafından satın alınacak mal, makine, ekipman, malzeme, danışmanlık hizmeti ve inşaat işlerini sağlayan bağımsız kişi ve kuruluşları,

p) Sözleşme: Yatırımcılar ile proje kapsamında satın aldıkları mal, makine, ekipman, malzeme, hizmet ve inşaat işlerini sağlayan yükleniciler arasında yapılacak akdi,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı Uygulama Birimleri

Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü

MADDE 5 – (1) Bu Tebliğ kapsamındaki çalışmaların uygulanmasından ve izlenmesinden Bakanlık adına Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü sorumludur.

(2) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı ile ilgili olarak, yıllık yatırım programı ve bütçe teklifi hazırlıkları, bu tekliflerin ilgili Bakanlık birimlerine iletilmesi ve bu tekliflerin kabulü için gerekli çalışmalar, Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilir.

(3) Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü, Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamında yapılacak çalışmaların, gerekli çaba ve etkinlikte ve uygun idari, mali, mühendislik, çevresel ve teknik uygulamalarla uyumlu bir şekilde yürütülmesine destek verir.

Kırsal Kalkınma Merkez Yürütme Birimi

MADDE 6 – (1) Kırsal Kalkınma Merkez Yürütme Birimi; Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamında uygulanacak çalışmalar konusunda Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne teknik destek sağlar.

İl proje yürütme birimi

MADDE 7 – (1) İl düzeyinde proje hazırlanması aşamasında proje sahiplerine teknik yardım vermek üzere il müdürlükleri ve ilgili kamu kurumları temsilcilerinden oluşan teknik yardım ekipleri oluşturulur. Yatırımcıların proje başvuru hazırlama dönemlerinde teknik yardım ekipleri, kabul edilebilir ve yeterli nitelikleri sağlayan proje başvurularının hazırlanması konusunda yatırımcılara gerekli teknik destek, doküman sağlanması ve yol göstericilik görevinde bulunurlar.

(2) Proje başvurularının değerlendirilmesinin tamamlanması ve başvuruların hibe sözleşmesine bağlanmasından sonra bu teknik yardım ekipleri il proje yürütme birimleri olarak gerek duyulan ilgili kamu kuruluşları elemanları ile de takviye edilerek, il proje yürütme birimi olarak, projelerin uygulamasını bu Yönetmelik, yürürlükteki ilgili mevzuat ve bu amaçla Bakanlık tarafından hazırlanarak yayımlanacak rehber ve genelgeler hükümleri doğrultusunda kontrol eder, izler ve değerlendirir.

İl müdürlüğü

MADDE 8 – (1) İl müdürlüğü Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamındaki çalışmaların proje illerinde Bakanlık adına bu Tebliğin 52 nci maddesinde belirtilen sorumlulukları gerekli çaba ve etkinlikte ve uygun idari, mali, mühendislik, çevresel ve teknik uygulamalarla uyumlu bir şekilde yürütülmesini ve program kapsamında yapılacak tüm çalışmaların il bazında sekretaryasını ve koordinasyonunu sağlar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı Proje İlleri, Yatırım Konuları ve Süresi

Proje başvurusu kabul edilecek iller

MADDE 9 – (1) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı çerçevesinde yapılacak başvurular, aşağıda belirtilen illerde yapılacak yatırımlar için kabul edilir.

(2) Adana, Afyon, Ağrı, Aksaray, Amasya, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bartın, Bayburt, Bilecik, Bingöl, Bitlis, Bursa, Çankırı, Çorum, Diyarbakır, Düzce, Edirne, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Giresun, Hakkari, Iğdır, Isparta, İçel, İstanbul, İzmir, K.Maraş, Karabük, Kars, Kastamonu, Kayseri, Kırıkkale, Kırklareli, Kırşehir, Kilis, Kocaeli, Kütahya, Manisa, Mardin, Muğla, Muş, Nevşehir, Ordu, Osmaniye, Sakarya, Samsun, Siirt, Sinop, Sivas, Şanlıurfa, Şırnak, Tekirdağ, Trabzon, Tunceli, Uşak, Van, Yalova, Yozgat ve Zonguldak.

Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırım konuları

MADDE 10 – (1) 2006 yılında bireysel ve grup başvuruları şeklinde teklif edilecek ekonomik faaliyetlere yönelik proje konuları aşağıdaki şekilde belirlenmiştir;

a) Tarımsal ürünlerin depolanması, işlenmesi, paketlenmesi, ambalajlanmasına yönelik yatırım tesisleri,

b) Jeotermal, güneş, rüzgar ve benzeri alternatif enerji kaynakları kullanılan seraların yapımı.

(2) Program kapsamında, tarımsal ürünlerin üretimine yönelik bir hibe desteği verilmemekte, program üretilmiş bir ürünün üretim sonrası depolanması, işlenmesi, paketlenmesi ve ambalajlanmasına yönelik yatırım konularını kapsamaktadır. Ancak, yatırım tesislerinde depolanacak, işlenecek, paketlenecek tarımsal ürünlerin üretim ve yetiştirilmesinin proje illerinde gerçekleşmiş olması, özellikle paketleme tesislerinde de o ürünün ilk işlemesi de aynı yatırım projesi kapsamında gerçekleştiriliyorsa, hibe desteği verilir.

Altyapı rehabilitasyonuna yönelik yatırım konuları

MADDE 11 – (1) 2006 yılında kırsal alandaki mevcut altyapı tesislerine yönelik yatırım teklifleri proje konusu köy bazlı sulama tesisi olarak belirlenmiştir.

(2) Yatırım proje tekliflerinin, mutlaka hizmet vermekte olan mevcut köy bazlı altyapı tesisine yönelik olması; yatırıma sözkonusu mevcut altyapı tesisinin köy halkının çoğunluğuna hizmet götürmesi amaçlanmalıdır.

(3) Proje konuları bazında yapılması gereken bakım-onarım, yenileme, tamamlama, genişletme, yeni proje gibi yatırıma yönelik çalışmaların program ve rehabilitasyon kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ayrıntılı olarak Bakanlık tarafından yayınlanacak uygulama rehberinde açıklanır ve değerlendirmeler buna göre yapılır.

Yatırımların süresi

MADDE 12 – (1) Yatırım projeleri, başvuruları kabul edilen proje sahipleri ile il müdürlüğü arasında hibe sözleşmesinin imzalanmasından sonra, en fazla onbeş ayda, bu süre içerisinde kalmak kaydıyla proje sahiplerinin yüklenicilerle yapacağı sözleşmelerden sonra ise en fazla oniki ayda tamamlanır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Yatırımlar İçin Başvuru Sahipleri ve Katılımcılarda Aranacak Özellikler

Ekonomik Faaliyetlere Yönelik Yatırımlar

MADDE 13 – (1) Bu Tebliğin 9 uncu maddesinde belirtilen illerde, 10 uncu maddesinde belirtilen yatırım konularını gerçekleştirmek üzere hazırlanacak proje başvuruları bireysel başvuru, grup başvurusu ve ortaklık başvurusu şeklinde yapılır.

(2) Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırım proje tekliflerinde, proje sahipleri kendi paylarına düşen ve hibeye esas proje toplam tutarının % 50 si oranındaki katkı payının finansmanını kendi özkaynaklarından temin etmekle yükümlü ve sorumludurlar. Yatırım tutarının hibe desteği kısmı, kamu kaynakları kullanılarak karşılandığı için gerçek ve tüzel kişiler tarafından sağlanması gereken katkı payının finansmanında kamu kaynakları kullanılmaz. Bu nedenle de, ekonomik faaliyetlere yönelik proje konularına başvurabilecek kuruluşların ve ortaklıkların, idari ve mali açıdan tamamen kamudan bağımsız olması gerekir. İl özel idaresi, belediye, belde başkanlığı gibi kamu kurum ve kuruluşları, bunların vakıf, birlik benzeri teşekkülleri ile bunların içinde bulunduğu ortaklıkların başvuruları program kapsamında değerlendirilmez.

Bireysel başvuru

MADDE 14 – (1) Bu Tebliğin 9 uncu maddesinde belirtilen illerin kırsal kesiminde yaşayan, fiilen tarımsal üretim kaynaklarını kullanmak suretiyle tarımsal üretimle iştigal eden veya küçük ölçekli iş alanlarında faaliyet gösteren kişiler, Bakanlık tarafından oluşturulan çiftçi kayıt sistemine veya Bakanlık tarafından oluşturulan diğer kayıt sistemlerine kayıtlı olmak şartı ile Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı hibesinden yararlanmak üzere bireysel olarak başvurabilirler.

Grup başvurusu

MADDE 15 – (1) Bireylerin biraraya gelerek oluşturdukları;

a) 29/6/1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve 22/4/1926 tarihli ve 818 sayılı Borçlar Kanunu’nda tanımlanan âdi ortaklık, iş ortaklığı, kolektif şirket, limited şirket ve anonim şirket şeklinde kurulmuş olan şirketler,

b) 5/6/1935 tarihli ve 2762 sayılı Vakıflar Kanunu veya 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümleri çerçevesinde kurmuş oldukları vakıflar,

c) İlgili kanunlara göre kurmuş oldukları tarımsal amaçlı kooperatif ve birlikler ile bunların üst örgütleri,

bu Tebliğin 9 uncu maddesinde belirtilen illerde kurulmuş olmaları ve tüzel kişi olarak Bakanlık tarafından oluşturulan çiftçi kayıt sistemine veya Bakanlık tarafından oluşturulan diğer kayıt sistemlerine kayıtlı olmak şartı ile Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı hibesinden yararlanmak üzere başvurur.

(2) Bu maddenin (c) bendinde belirtilen kuruluşlar, kuruluş tüzüklerinde belirtilen çalışma konuları ile ilgili yatırım konularına başvurabilir.

(3) Bireysel başvurularda bireysel başvuru sahibinin, grup başvurularında başvuru sahibi tüzel kişinin Bakanlık tarafından oluşturulan çiftçi kayıt sistemine veya Bakanlık tarafından oluşturulmuş diğer kayıt sistemlerine son başvuru tarihinden önce kayıtlı olması gerekir.

Ortaklık başvurusu

MADDE 16 – (1) Bu Tebliğin 15 inci maddesi (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen tüzel kişilerin kendi aralarında oluşturacakları görev, sorumluluk ve katkı paylarının detaylı olarak gösterildikleri yasal ortaklıklar vasıtasıyla yapacakları başvurular da grup başvurusu olarak kabul edilir.

(2) Ayrıca, Bakanlık tarafından oluşturulan çiftçi kayıt sistemine veya Bakanlık tarafından oluşturulan diğer kayıt sistemlerine kayıtlı olmayan ve bu Tebliğin 15 inci maddesi (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen nitelikleri taşımayan kişiler tarafından kurulmuş olan şirketler de, (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen kuruluşlarla ortaklık yaparak ortak üye olarak projeye katılabilir. Ancak, bu kuruluşların ortaklıktaki payları hiçbir şekilde % 30 u geçemez.

(3) Bu Tebliğin 15 inci maddesinde belirtilen kişi ve kuruluşların yatırımın gerçekleştirileceği illerde yerleşik olmaları, ana faaliyetlerinin bu il sınırları içerisinde olması şarttır. Bu nedenle, (a) bendinde belirtilen tüzel kişilerin proje illerindeki şubelerine ait başvurular, tüzel kişi olarak ikâmetgâhı yatırımın yapılacağı il dışında bulunan veya fiilen bu il dışında yaşayan ve faaliyet gösterenlerin başvuruları kabul edilmez.

(4) Ancak, il dışında ikâmet eden veya faaliyet gösteren ve bu Tebliğin 15 inci maddesinde belirtilen nitelikleri taşıyan kişi ve kuruluşlar, Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamındaki il sınırları içinde bulunan özel kuruluşlarla ortak üye olarak projeye katılabilirler. İl dışında ikamet eden ve/veya faaliyet gösteren kişi veya kuruluşların ortaklıktaki payı veya payları hiçbir şekilde % 49 dan fazla olamaz.

(5) Proje başvuruları, mutlaka belirtilen nitelikleri sağlayan (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen kuruluşlar tarafından yapılır.

İlişkili kuruluş

MADDE 17 – (1) Başvuru sahibi, projenin geçerliliğini veya sürdürülebilirliğini artırmak ve/veya teknik destek sağlamak için ortaklık haricinde dilediği kişi ve kurumları “ilişkili kuruluş” olarak kabul ederek proje hazırlayabilir. Bununla birlikte bir ilişkili kuruluşun dahil edilmesi, bu kuruluşun destekleyici veya ikincil bir rol oynayacak olduğu durumlar ile sınırlı olmalıdır. Bu türden ilişkili kuruluşlar projenin uygulanmasında bir rol oynamalarına karşın hibeden herhangi bir finansman desteği alamazlar. Bu ilişkili kuruluşun proje ile ilgili masrafları, hiçbir şart altında hibeden karşılanmayacaktır. İlişkili kuruluşlar başvuruda bu ilişkiyi onayladıklarını belirtmek zorundadırlar.

Altyapı yatırımlarının rehabilitasyonuna yönelik başvuracak kurum ve kuruluşlar

MADDE 18 – (1) Kırsal alanda hizmet vermekte olan mevcut köy bazlı sulama tesislerinin iyileştirilmesi ve geliştirilmesine yönelik projeler için kaymakamlıklar ve köylere hizmet götürme birlikleri, tarımsal sulama kooperatifleri Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı desteğinden yararlanmak için başvurabilirler.

(2) Köy bazlı altyapı yatırım projeleri için mahalle muhtarlığı, belde, belediye, büyükşehir belediyesi başkanlığı, İl Özel İdaresi ve bunların vakıf, birlik gibi teşekkülleri ile bunların içinde bulunduğu ortaklıkların yapacakları proje başvuruları program kapsamında değerlendirilmez. Köy muhtarlıkları, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen kuruluşlar vasıtasıyla programdan yararlanmak amacıyla proje başvurusu hazırlayabilir.

(3) Altyapı tesislerinin rehabilitasyonuna yönelik yatırım proje tekliflerinde, proje sahipleri kendi paylarına düşen ve hibeye esas proje toplam tutarının % 25 i oranındaki katkı payının finansmanını kendi özkaynaklarından veya İl Özel İdare kaynaklarından temin etmekle yükümlü ve sorumludur. Proje sahipleri tarafından, bu husus proje başvuruları sırasında açıklanır ve finans kaynaklarına ilişkin tahahütname veya destekleyici dokümanlar eklenir.

(4) Bu Tebliğin 15 inci maddesinin (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen kuruluşların ve bu maddenin birinci fıkrasında yer alan kamu kuruluşlarının; Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı başvuru, ortaklık yapılması, hibe sözleşmesi imzalanması, uygulamaların gerçekleştirilmesi konularında, ilgili kurullarından yetki almış olması gerekir.

Hibeden yararlanamayacak olan proje sahipleri ve katılımcılar

MADDE 19 – (1)Proje sahipleri ve/veya katılımcılardan bu Tebliğ hükümlerinde belirtilen nitelik ve esasları sağlamakla birlikte;

a) Başvuru sırasında ve sözleşme yapılmadan önce iflas edenler veya tasfiye halinde olanlar, işleri mahkemelerce idare edilenler, alacaklılarıyla herhangi bir düzenlemeye girmiş olanlar, iş veya faaliyetlerini askıya almış olanlar, bu meselelerle ilgili bir dava veya takip konusu olanlar veya yürürlükteki mevzuat ve düzenlemelerde yeri olan bir prosedür dolayısı ile bunlara benzer bir durumda olanlar,

b) Başvuru sırasında veya sözleşme yapılmadan önce, profesyonel olarak yürüttüğü mesleği ile ilgili bir suçtan dolayı kesinleşmiş mahkumiyet kararı almış olanlar,

c) Başvuru sırasında veya sözleşme yapılmadan önce; kamu haklarından mahrum olanlar, ağır hapis veyahut 6 aydan fazla hapis veyahut affa uğramış olsalar bile Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, basit ve nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçtan veya kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından dolayı hükümlü bulunanlar, dolandırıcılık, yolsuzluk, suç örgütüne dahil olma veya ülkenin mali çıkarlarına zarar verici herhangi bir suçtan dolayı kesinleşmiş mahkûmiyeti olanlar,

d) Başvuru sırasında veya sözleşme yapılmadan önce 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na aykırı davranışlardan dolayı kesinleşmiş mahkumiyeti olanlar,

e) Teklif edilen proje ile haksız rekabet/çıkar çatışması konumunda olanlar,

f) Başvuru sırasında veya sözleşme yapılmadan önce yalan beyanda bulundukları tespit edilenler,

g) Başvuru çağrısı süresince, başvuru sırasında veya sözleşme yapılmadan önce gizli bilgi ve belge temin elde etmeye veya değerlendirme birimleri ile sözleşme makamını etkilemeye teşebbüs edenler,

hibeden yararlanamazlar.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Yatırımların Desteklenme Oranı

Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırımlarda destekleme oranı

MADDE 20 – (1) Bakanlık tarafından belirlenen usul ve esaslara uygun olan ve kabul edilen ekonomik faaliyetlere yönelik yatırım proje başvurularına verilecek toplam hibe tutarı, bireysel başvurular için 25.000 YTL, grup başvuruları için 175.000 YTL’yi geçmez.

(2) Hibeye esas proje toplam tutarları bireysel başvurularda 50.000 YTL, grup başvurularında 350.000 YTL’yi aşmadığı takdirde hibeye esas proje toplam tutarının % 50 sine hibe yoluyla destek verilir.

(3) Hibe desteği, bu Tebliğin 15 inci maddesinin (a) bendinde belirtilen kuruluş yatırımlarında KDV hariç, diğer tüm yatırımlarda KDV dahil toplam gider üzerinden hesaplanır.

(4) Hibeye esas proje toplam tutarının; bireysel başvurular için 50.000 YTL, grup başvuruları için ise 350.000 YTL’yi aşması durumunda, artan kısmın proje sahiplerince finanse edilmesi ve yatırım süresi içerisinde tamamlanması gerekir. Bu durumun hibe başvurusu ile beraber taahhüt edilmesi şarttır.

(5) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamında küçük ve orta ölçekli ekonomik faaliyetlere yönelik yatırım tesislerinin gerçekleştirilmesinin desteklenmesi amaçlandığından, başvuruda belirtilen proje toplam tutarı, bu Tebliğin 10 uncu maddesinde belirtilen yatırımların tam olarak gerçekleşmesini sağlamalıdır. Büyük ölçekli bir yatırım projesinin, bu limitler içerisinde bölümler halinde ayrı ayrı proje başvuruları şeklinde sunulması, büyük ölçekli bir yatırım projesinin kısmi gerçekleştirilmesi veya bölümler/üniteler şeklinde etaplandırılarak program kapsamında yapılmasına yönelik olarak hazırlanan proje başvuruları kabul edilmez.

Altyapı hizmetine yönelik yatırımlarda destekleme oranı

MADDE 21 – (1) Bakanlık tarafından belirlenen usul ve esaslara uygun olan ve kabul edilen altyapı tesislerine yönelik yatırımlarda, toplam hibe miktarı 300.000 YTL’yi geçmez.

(2) Hibeye esas proje toplam tutarı 400.000 YTL’yi aşmadığı takdirde, katma değer vergisi dahil hibeye esas proje toplam tutarının % 75 ine hibe desteği sağlanır. Hibe desteği, tüm yatırımlarda KDV dahil toplam gider üzerinden hesaplanır.

(3) Hibeye esas proje toplam tutarının; 400.000 YTL’yi aşması durumunda, artan kısmın proje sahiplerince finanse edilmesi ve yatırım süresi içerisinde tamamlanması gerekir. Bu durumun ilgilisi tarafından başvuru ile beraber taahhüt edilmesi şarttır.

ALTINCI BÖLÜM

Yatırımların Hibe Desteği Kapsamındaki Giderler

Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kaynaklarından hibe desteği verilecek proje gider esasları

MADDE 22 – (1) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamında hibe desteği verilecek proje giderlerinin;

a) Proje başvuruları kabul edilen ve kendileri ile hibe sözleşmesi akdedilen yatırımcılarca gerçekleştirilmesi,

b) Hibe sözleşmesi ekinde kabul edilen yatırım projesi başvurusunda belirtilmiş olması ve hibe desteği verilecek proje giderleri kapsamında olması,

c) Hibe sözleşmesi ekinde kabul edilen proje bütçesinin hibeye esas proje giderleri limiti, ekonomik yatırım konuları için bireysel başvurularda 50.000YTL; grup başvurularında 350.000 YTL ve altyapı yatırım başvurularında 400.000 YTL, içerisinde kalması,

d) Hibe sözleşmesi ekinde kabul edilen iş planında öngörülen yatırım süresi içerisinde gerçekleşmesi,

e) Hibe desteği kapsamındaki kullanımların, Bakanlık tarafından yayınlanan satın alma el kitabında belirtilen kurallara uygun olarak satın alma işlemlerinin gerçekleştirilmesi ve belgelere dayandırılması ve ibraz edilmesi gerekir.

Gider kalemleri

MADDE 23 – (1) Bu Tebliğin 22 nci maddesinde belirtilen esaslar çerçevesinde; öngörülen yatırım projesinin ayrılmaz bir parçası ve projenin faaliyete geçmesi için kaçınılmaz olan aşağıda belirtilen giderler, ilgili bölümlerde belirtilen istisnalar geçerli olmak kaydıyla hibe desteği kapsamında değerlendirilir.

(2) Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırım uygulamalarına ait;

a) İnşaat işleri alım giderlerine,

b) Mal, makine, ekipman ve malzeme alım giderlerine,

c) Danışmanlık hizmetleri alım giderlerine,

d) Proje yönetim giderlerine,

Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kaynaklarından belirtilen oranlarda hibe desteği verilir.

(3) Altyapı rehabilitasyonuna yönelik yatırım projelerinde ise, sadece inşaat işleri alım giderlerine Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kaynaklarından belirtilen oranlarda hibe desteği verilir.

(4) Yatırımcılar tarafından, proje kapsamında satın alınacak ve hibe desteği verilecek tüm mal, makine, ekipman ve malzeme, danışmanlık ve inşaat işleri yüklenicilerle yapılacak sözleşmeler kapsamında sağlanır.

(5) Proje sahipleri ve ortakları tarafından sürekli çalıştırılan veya düzenli ya da dönüşümlü olarak işe alınmış kişiler, kamu çalışanları, kamu kurumları ile kamu tüzel kişiliğine haiz kuruluşlar yüklenici olamaz.

(6) Hibeye esas proje toplam tutarını oluşturan, hibe desteği verilecek proje giderleri mutlaka teknik proje ve piyasa etüdlerine dayandırılmalı, proje başvurularında ayrıntılı olarak belirtilmelidir. Hibe sözleşmesine bağlanan hibeye esas proje tutarının yatırım süresince artırılma imkanı yoktur. Ancak, sözleşmeye bağlanan tutarı aşmamak kaydıyla gider kalemleri arasında ilgili maddelerde belirtilen kısıt ve limitlere aykırı olmamak üzere artırım/eksiltme gibi aktarımlar yapılabilir.

(7) Proje kapsamında yüklenicilerle yapılacak sözleşmeler ve bunlara ait ödemeler, Yeni Türk Lirası olarak yapılır.

(8) Proje sahibi, projenin tamamını veya projeyi, mal alımı, inşaat ve danışmanlık gibi bölümler halinde ayrı ayrı ihale edebilir.

İnşaat giderleri

MADDE 24 – (1) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamında hibe sağlanacak inşaat işleri, hibe talep edilen projenin ayrılmaz bir parçası olan ve özellikle ekonomik faaliyetlere yönelik yatırımlarda projenin faaliyete geçmesi için kaçınılmaz olan inşaat işlerini kapsar. Hibeye esas toplam proje tutarı başlı başına bir inşaat faaliyetinden ibaret olan inşaat projeleri kabul edilmez.

(2) İnşaat işleriyle ilgili projelerde, inşaat mimari ve uygulama projelerinin hazırlanmış ve bir suretinin incelenmek üzere proje ekinde sunulmuş olması gerekir. Ayrıca, inşaat işleri ile ilgili ulusal mevzuat gereğince alınması gerekli izin, ruhsat ve denetim işleri ve uygulamalarda yapılması zorunlu olan tüm işlemlerin yerine getirilmesinden yatırımcılar sorumludur.

(3) İnşaatın yapılma yöntemi ile kullanılacak teknolojiyi açıklayan, inşaat işleriyle doğrudan ilgili malzeme, işçilik, makine, ekipman kullanım veya iş makinesi giderlerini kapsayan ve gider türü, poz numarası, ölçü birimi, miktar, birim fiyat ve tutar ayrıntılarını da ihtiva eden taslak yapım şartnameleri ve uygulama aşamalarını süreleriyle birlikte gösterir bir iş programı da proje ekinde sunulur.

(4) Mevcut köy bazlı sulama tesisi tesislerine yönelik altyapı projelerinin tamamı veya bölümleri, inşaat işleri ihale ve sözleşmeleri kapsamında yüklenicilerle yapılır. Bu kapsamda sadece mal, makina, ekipman ve malzeme alımlarından ibaret olan altyapı başvurularına hibe desteği verilmez.

Mal, makina, ekipman ve malzeme alım giderleri

MADDE 25 – (1) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı çerçevesinde yapılacak yeni mal, makina, ekipman ve malzeme alımları, üretimi de içeren bir proje bütününün parçası olduğu takdirde finanse edilir. Program kapsamında hibe desteği verilecek yatırımlar, sadece mal alım projeleri şeklinde olmamalı, inşaat işlerini de kapsayan bir yatırım proje teklifleri şekinde olmalıdır. Ancak, inşaatı başlamış, bitmiş ve halen devam eden tesislerin program kapsamında ayni katkı olarak gösterilerek yeni ekipman alımı ile proje konularında hibe desteği kapsamında yatırım yapılması, projelerin bağımsız bir yatırım projesi olması ve önerilen proje ile mevcut inşaatın teknik yönden uyumlu olması koşuluyla mümkündür.

(2) Mevcut faal tesislerin genişlemesi, üretim kapasitesinin artırılması ve/veya kullanılan teknolojisinin yenilenmesi, geliştirmesine yönelik makine alım ve ekipman yenileme projeleri program kapsamı dışındadır.

(3) Mal, makine, ekipman ve malzeme alımlarında, alım bedeli ile proje sahasına teslim giderleri, montaj giderleri ve eğitim giderleri tek bir mal alım faturası şeklinde düzenlenmesi durumunda hibe desteği verilir, ayrı ayrı faturalandırılması durumunda sadece mal alım bedeline hibe desteği verilir.

(4) Makina ve ekipman ile ilgili teknik bilgiler şartname şeklinde düzenlenerek proje ekinde sunulur. Ayrıca, makinenin hangi yöntemle alınacağı ve satın alma takvimi proje belgelerine dahil edilir.

(5) Projenin gerçekleşmesi için temin edilmesi gereken malzemelerin cinsi, ölçü birimi, miktarı, kalitesi, teknik özellikleri gibi niteliklerini belirten taslak şartnameler düzenlenerek, proje ekinde sunulacak ve projede kullanım amacı belirtilir.

(6) Mal alım giderleri kapsamında, demirbaş eşya, mobilya, mefruşat, taşıt alımı gibi giderler ve tesis tamamlandıktan sonra tesisin işletilmesine yönelik hammadde veya malzeme giderlerine hibe desteği verilmez.

Danışmanlık hizmetleri alımı

MADDE 26 – (1) Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırım proje sahipleri tarafından karar verilmek üzere aşağıda belirtilen pozisyonlar için danışmanlık hizmeti alınabilir ve sadece bu pozisyonların piyasa rayicine uygun ücretleri hibeye esas proje maliyetine dahil edilebilir.

a) Proje sorumlusu/müdürü,

b) İnşaat işlerinde proje kontrolörü,

c) Teknik proje sorumlusu,

d) Mali işler sorumlusu,

e) Sekreter, şoför ve hizmetli gibi elemanlar hariç diğer gerek duyulan destek elemanları.

(2) Belirtilen pozisyonlar için alınacak danışmanlık hizmetlerinin süreleri ve görev tanımları, yatırımın kapsamı ve süresi ile uyumlu olmalıdır. Proje başvurularında, taslak danışmanlık görev tanımları ve sözleşme örnekleri verilir.

(3) Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırımlarda, gerek duyulan danışmanlık hizmeti alımları belirlenmiş vasıfları taşıyan yerel sivil toplum kuruluşları vasıtasıyla temin edilirse, danışmanlık hizmetlerinin toplam tutarı, hibe sözleşmesinde belirtilen hibeye esas proje toplam tutarının % 8 ini geçemez.

(4) Gerek duyulan danışmanlık hizmeti alımları bireysel danışmanlar veya özel danışmanlık firmaları vasıtasıyla temin edilirse, danışmanlık hizmetlerinin toplam tutarı, hibe sözleşmesinde belirtilen hibeye esas proje toplam tutarının % 4 ünü geçemez.

(5) Danışmanlık hizmet alımları kapsamında, eğitim çalışmaları, toplantılar, basılı ve görsel malzeme, yasal izin ve ruhsat alım giderleri, ulusal, uluslararası standart, tescil belge hazırlık bedelleri veya yukarıda belirtilen pozisyonların dışında bir pozisyona yönelik alım giderlerine hibe desteği verilmez.

(6) Altyapı yatırımlarında, kabul edilen projenin uygulanması için ve uygulama süresi içerisinde proje sahipleri tarafından ihtiyaç duyulan hizmetler kamu kuruluşlarından sağlanır ve hizmet tutarları proje maliyetine dahil edilmez.

Proje yönetim giderleri

MADDE 27 – (1) Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırımlarda projenin yönetimi ile ilgili oluşacak ve belgeye bağlanacak kırtasiye giderlerine, proje yönetim gideri olarak bu Tebliğin 20 nci maddesinde belirtilen oranlar dahilinde hibe desteği verilir. Bu giderlerin tutarı, hibe sözleşmesinde belirtilen hibeye esas toplam proje tutarının % 2 sini geçemez. Proje yönetim gideri kapsamında, danışmanlık hizmet alımları, aydınlanma, ısınma, seyahat giderleri gibi giderlere hibe desteği verilmez.

Proje kaynaklarından karşılanamayacak giderler

MADDE 28 – (1) Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programından bu Tebliğin 22, 23, 24, 25, 26 ve 27 nci maddelerinde açıklanan proje giderlerine uygun olmayan giderlere ilave olarak hibe desteği verilmeyecek olan giderler şunlardır:

a) Her türlü borç ödemeleri,

b) Faizler,

c) Başka bir kaynaktan finanse edilen harcama ve giderler,

d) Kira giderleri,

e) Kur farkı giderleri,

f) Arazi, arsa ve bina alım bedelleri,

g) Bina yakıt, su, elektrik ve apartman aidat giderleri,

h) Nakliye giderleri,

ı) Bankacılık giderleri,

i) Denetim giderleri,

j) KDV de dahil iade alınan veya alınacak vergiler,

k) İkinci el mal alım giderleri,

(2) Program kapsamında; projenin kabul edilmiş veya kabul edilmemiş olması dikkate alınmaksızın başvuru sahipleri tarafından projelerin hazırlanmasına ilişkin yapılan hiçbir harcama karşılanmaz; bu giderlerden dolayı herhangi bir sorumluluk ve yükümlülük üstlenilmez.

(3) Bakanlık tarafından yayınlanan satın alma el kitabında belirtilen kurallara uygun olarak gerçekleştirilmeyen, belgelendirilmeyen ve ibraz edilmeyen her türlü satınalma giderleri, hibeye esas gider kapsamında olsa dahi, hibe desteğinden karşılanmaz.

Ayni katkılar

MADDE 29 – (1) Proje sahiplerinden, ortaklarından veya işbirliği yapılan kişi ve kuruluşlardan herhangi biri tarafından hibe sözleşmesi öncesi edinilmiş arazi, bina, mal, malzeme, makine ve ekipmanlar, ayni katkı olarak proje yatırım tutarına dahil edilmez.

(2) Hibe sözleşmesi imzalandıktan sonra, hibeye esas proje giderleri dışında özkaynaklarını kullanarak ayni katkı olarak yatırımcılar tarafından bina, mal, malzeme, makine ve ekipman ile işgücüne yönelik olarak yapılacak herhangi katkı, proje için öngörülecek en fazla onbeş aylık süre içerisinde tamamlanması koşulu ile ayni katkı olarak değerlendirilecektir. Ancak, iş takvimleri ve uygulamalar sırasında bu katkıların, hibeye esas proje giderlerine yönelik kullanımlar yapılmadan önce veya eşzamanlı olarak yatırımcı tarafından tamamının gerçekleştirilmesi zorunludur. Proje sahipleri, bu hususları başvuru formlarında taahhüt ederler.

(3) Hibe sözleşmesi imzalandıktan sonra yatırımcılar tarafından gerçekleştirilecek ve hibeye esas proje giderleri dışında olan ayni-nakdi katkılar hibeye esas proje giderleri kapsamında öngörülmüş satın alımlardan ayrı bağımsız ihaleler veya gerçekleşmeler şeklinde yapılır. Yatırımcılar, uymakla yükümlü oldukları ilgili yürürlükteki mevzuatlar uyarınca satın alım işlemlerini gerçekleştireceklerdir.

(4) Bu kapsamda yapılacak ayni katkılar, yatırımcının yapmakla yükümlü olduğu katkı payının yerine idame edilemez.

YEDİNCİ BÖLÜM

Proje Başvuru Esasları

Başvuru zamanı

MADDE 30 – (1) Bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslara göre hazırlanan proje teklifleri, 3/4/2006 tarihinden başlayarak en geç 3/6/2006 tarihi mesai bitimine kadar il müdürlüklerine teslim edilir.

Başvuru sahiplerine sağlanacak teknik destek

MADDE 31 – (1) İl müdürlükleri bünyesinde, Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programının uygulanması amacıyla kırsal kalkınma il proje yürütme birimleri kurulur. Proje hazırlayarak başvuracak kişi, kuruluş ve kurumlar, proje konusunda il proje yürütme birimlerine başvurarak ihtiyaç duyulan teknik desteği herhangi bir bedel ödemeden alabilirler.

(2) İl proje yürütme birimlerince verilecek teknik destek, proje hazırlanmasında karşılaşılacak sorulara cevap vermekle sınırlı olacak ve projenin kabul edilmesi konusunda bir taahhüt niteliği taşıyamaz.

(3) İl proje yürütme birimlerinin, yatırımcılara proje hazırlama sorumluluğu yoktur.

(4) Bu Tebliğde belirtilen esaslara uygun olarak hazırlanacak, Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programına ait uygulama rehberleri, başvuru formları ve bilgilendirici dokümanlar ile satın alma el kitabı potansiyel yatırımcılara verilir.

(5) Bakanlık tarafından düzenlenecek il çalıştayları, bilgilendirme toplantıları ve internet sayfası vasıtasıyla ilgililere bilgi aktarılır.

(6) Bakanlık tarafından, Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı uygulamaları konusunda il proje yürütme birimi ve il proje değerlendirme biriminde görev alacak kişilere yönelik eğitim programları düzenlenir.

Başvurulacak yerler

MADDE 32 – (1) Proje sahipleri projenin gerçekleştirileceği ilde bulunan il müdürlüklerine başvurur. Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı ile ilgilenen tüm kişi, kuruluş ve kurumları, ilk resmi başvurularını il müdürlüklerine yaparlar.

(2) İl müdürlükleri tarafından teslim alınacak proje başvurularının tamamı, başvuru son tarihinden sonra il proje değerlendirme birimine teslim edilir.

Başvuru şekli

MADDE 33 – (1) Proje başvuruları;

a) Bu Tebliğin 9 uncu maddesinde belirtilen illerde gerçekleştirilmek üzere hazırlanır.

b) Bu Tebliğin 10 ve 11 inci maddelerinde belirtilen yatırım konularını gerçekleştirmek amacıyla hazırlanır.

c) Bu Tebliğin 14, 15, 16 ve 18 inci maddelerinde belirtilen niteliklere sahip kişi, kuruluş ve kurumlar tarafından gerçekleştirilmek üzere hazırlanır.

d) Bakanlık tarafından yayınlanacak uygulama rehberi eki başvuru formuna ve içeriğine uygun olarak hazırlanır.

(2) Başvurular, kapalı zarf içinde taahhütlü posta yoluyla, kurye ile ya da elden teslim edilir ve başvuru sahibine tarihli teslim alma belgesi il müdürlükleri tarafından verilir.

(3) e-posta ve faks gibi başka yöntemlerle gönderilen, başka bir adrese gönderilen veya son başvuru tarihinden sonra il müdürlüğüne ulaşan başvurular kabul edilmez.

(4) Kapalı zarfın üzerine, başvuru sahibinin tam adı ve adresi, proje başlığı ve “Değerlendirme Oturumundan Önce Açmayınız” ibaresi büyük harflerle yazılır.

(5) Başvurular bir asıl ve iki kopya olmak üzere üç adet olarak yapılır. Hibe başvuru formu ve ekleri aynı zamanda ve sayıda elektronik olarak CD ortamında da verilir. El yazısı ile yapılan başvurular kabul edilmez.

Ek bilgi talepleri ve karşılanması

MADDE 34 – (1) Gerek projelerin hazırlanması gerekse başvuru sırasında doğabilecek tereddütlerin giderilmesi için başvuru sahipleri, ek-1 de belirtilen e-posta, faks ve internet adreslerinden bilgi edinebilir ve Bakanlık tarafından ilan edilecek tarihe kadar yazılı olarak başvurabilir.

(2) Ek bilgi talebini içeren tüm sorular cevapları ile birlikte, ek-1 de belirtilen internet adreslerinde “Sıkça Sorulan Sorular ve Cevaplar” şeklinde yayımlanır.

(3) İl müdürlükleri, başvuru sahiplerince uygulama rehberi ve diğer bilgilendirici dokümanlarda açıklanmayan hususlara dair kendilerine iletilecek soruların cevaplarını yukarıda belirtilen yollarla başvuru sahiplerine iletilmesini sağlar. Sorular ve cevaplar son başvuru tarihinden bir hafta öncesine kadar belirtilen adreslerde yayımlanır.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Proje Başvurularının Değerlendirilme Esasları

İl proje değerlendirme birimi

MADDE 35 – (1) Proje kapsamındaki illerde, başvurusu alınan projelerin ilk değerlendirmesi bu bölümde belirtilen kriterlere göre, vali yardımcısının başkanlığında il özel idare temsilcisi, il müdürlüğü, bayındırlık ve iskan il müdürlüğü, ticaret borsası ve/veya ziraat odası temsilcisi ile proje konusuyla ilgili kamu kurumu, üniversite, sivil toplum kuruluş yetkili temsilcilerinden teşkil edilecek il proje değerlendirme birimleri tarafından yapılır.

(2) İl proje değerlendirme birimlerinin oluşturulma ve çalışma şekilleri il valilikleri tarafından belirlenir ve taraflara duyurulur. İl proje değerlendirme birimleri en az altı , en fazla dokuz temsilciden oluşur.

(3) İl proje değerlendirme birimlerine, değerlendirme sürecinde gerekli tüm teknik ve lojistik desteği sunmak, özet tabloların doldurulması ve değerlendirme ile ilgili verilerin muhafazasında, proje özetlerinin düzeltilmesinde çalıştırmak amacı ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarından personel görevlendirilebilir.

(4) İl müdürlükleri tarafından teslim alınıp son başvuru tarihinde il değerlendirme birimine teslim edilen proje başvuruları, son başvuru tarihini takibeden beş iş günü içerisinde yapılacak ilk toplantıda, belirtilen kriterlere göre değerlendirilmeye başlanır. İl proje değerlendirme birimi bu değerlendirmeleri en geç onbeş gün içerisinde tamamlar.

(5) İl müdürlükleri bünyesinde, Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programının uygulanması amacıyla kurulmuş il proje yürütme birimlerinde görevlendirilen personel, il proje değerlendirme biriminde görev alamaz.

Başvuruların idari uygunluk açısından incelenmesi

MADDE 36 – (1) İl proje değerlendirme birimleri, öncelikli olarak proje başvuru evraklarını ek-2 de yer alan “Başvuruların İdari Uygunluk Kontrol Listesi”ne göre eksiksiz ve tam olması yönünden inceler.

(2) Tam olarak teslim edilen başvurular ve ekleri, bu Tebliğin 37 ve 38 inci maddelerinde açıklanan, başvuranların ve projenin yeterliliği kriterleri açısından değerlendirmeye alınır.

Başvuru sahiplerinin, ortaklarının ve projelerin uygunluğu açısından incelenmesi

MADDE 37 – (1) Başvuru sahiplerinin, ortakların, eğer varsa ilişkili kurumların ve projenin uygunluğunun incelenmesi ek-3 de yer alan “Başvuru Sahibi, Ortaklar ve Projenin Uygunluk Değerlendirme Tablosu” kriterlerine göre yapılır. Bu Tebliğin 36 ncı maddesi ile bu madde uyarınca yapılan uygunluk kontrollerinde proje sahipleri tarafından verilmiş hiçbir evrakta düzeltme yapılmaz, yaptırılması talep edilmez ve uygunluk kriterlerini sağlamayan ve eksik proje başvuruları değerlendirme dışında tutulur.

Projelerin il bazında ön değerlendirme kriterleri açısından değerlendirilmesi

MADDE 38 – (1)Ekonomik yatırımlara yönelik proje başvurularının il bazında yapılacak ön değerlendirmelerinde, başvuru sahibinin niteliği, yatırım yerinin karakteristiği, yaratacağı istihdam sayısı, yatırımın büyüklüğü, yatırım yapılacak yerdeki tarımsal üretimle ilişkisi, Bakanlık politikaları ile uyumu gibi kriterler gözönüne alınır.

(2) Altyapı tesislerine yönelik proje başvurularının il bazında yapılacak ön değerlendirmelerinde ise, projenin niteliği, yararlanıcı sayısı, finansman şekli, başvuru sahibinin proje uygulama ve Bakanlık uygulamaları ile ilişkisi gibi kriterler gözönüne alınır.

(3) Ekonomik yatırımlara ve altyapı tesislerine yönelik ön değerlendirme kriterleri ek-4/a ve ek-4/b de belirtilmiştir. Proje ön değerlendirme kriterlerinden toplam olarak altmış ve üzerinde proje puanı almış olan başvurular genel değerlendirmeye alınır.

(4) Ekonomik yatırımlara yönelik proje başvurularının ön değerlendirmesinde, T.C. Ziraat Bankası ve tarım kredi kooperatiflerinden tarımsal kredi kullanmış ancak borçlarını yapılandırmamış veya yapılandırmaya rağmen ödememiş olan başvuru sahiplerinin proje başvuruları proje ön değerlendirme kriterlerine göre yapılan değerlendirmede almış olduğu toplam puanının % 20 ’si düşürülerek değerlendirilir.

(5) Proje ön değerlendirme kriterlerinden toplam olarak altmış ve üzerinde proje puanı almış olan proje başvuruları için İl Proje Değerlendirme Birimi tarafından teknik yapılabilirlik, yatırım faaliyetine uygunluk, maliyetlerin piyasa fiyatlarına uygunluğu, çevresel değerlendirme gibi il düzeyinde hibe sözleşmesi akdinden sonra verilecek ruhsat, izin vb. yasal zorunluluklar açısından ilgili birimlerce incelemeler yaptırılmalı ve inceleme sonuçları bir rapora bağlanmalıdır.

(6) Proje ön değerlendirme kriterlerinden toplam olarak altmış ve üzerinde proje puanı almış olan ve İl Proje Değerlendirme Birimi tarafından hazırlanılan yukarıdaki fıkrada açıklanan rapor kapsamında uygun ve yeterli görülen proje başvurularına ait alınan karar ve eki rapor ile proje başvurularının elektronik formunu da içeren bir sureti il müdürlüğü vasıtasıyla Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne gönderilir. İlk değerlendirme aşamasını geçmeyen proje başvurularına ait sadece alınan karar ve eki raporlar Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne gönderilir.

Hibe başvurusu reddedilme nedenleri

MADDE 39 – (1) İl proje değerlendirme birimi tarafından reddetme kriterlerine göre yapılan değerlendirme sonucu alınan proje başvurularının reddedilme kararı, tüm projelerle ilgili Bakanlık onayı tamamlandıktan sonra il müdürlüğü tarafından proje sahiplerine bildirilir.

(2) Başvuruyu reddetme kararının aşağıdaki gerekçelere dayanması zorunludur:

a) Başvurunun müracaat tarihinden sonra alınması,

b) Başvurunun eksik veya belirtilen usul ve esaslara göre uygun hazırlanmaması,

c) Başvuru sahibi/ortakları veya ilişkili kuruluşların uygun şartlara sahip olmaması,

d) Teklif edilen faaliyetin program kapsamında olmaması,

e) Teklifin uygulama için öngörülen azami süreyi aşması,

f) Hibeye esas proje tutarının ve talep edilen katkının duyurulmuş olan azami miktarı aşması gibi proje başvurusunun uygunluk şartlarına sahip olmaması ve teklifin yeterli olmaması,

g) Teklifin teknik yapılabilirlik, yatırım faaliyetine uygunluk, maliyetlerin piyasa fiyatlarına uygunluğu, çevresel değerlendirme gibi il düzeyinde hibe sözleşmesi akdinden sonra verilecek ruhsat, izin vb. yasal zorunluluklar için uygun olmaması ve/veya yetersiz olması,

h) Başvuru formu ve ekleri içindeki bütçe rakamlarının birbirleri ile tutarsız olması,

ı) Teklifin, ön değerlendirme kriterlerine göre diğer tekliflerden daha yetersiz olması.

Genel değerlendirme kriterleri

MADDE 40 – (1) Projeler, ek-5 de yer alan “Genel Değerlendirme Cetveli” kriterlerine göre Merkez Proje Değerlendirme Komisyonu ve/veya görevlendirilecek danışmanlar tarafından puanlandırılır ve bu puanlamalarda;

a) Projenin uygulandığı dönem boyunca faaliyetlerini sürdürebilmeleri ve gerekirse projenin finansmanını sağlayacak istikrarlı ve yeterli mali kaynaklara sahip olmaları,

b) Teklif edilen projeyi başarıyla tamamlayabilmek için gereken profesyonel yeterliliklere sahip olmaları,

c) Varsa ortaklık yapısı,

dikkate alınır.

(2) Ayrıca, projenin uygunluğu, teklif çağrısında belirtilen amaçlarla tutarlı olması, kalitesi, yaratması beklenen etki, sürdürülebilirliği ve maliyet etkinliği gibi unsurlar da gözetilir.

(3) Genel değerlendirme kriterleri puanlama amacıyla bölümlere ve alt bölümlere ayrılmıştır. Her alt bölüme, aşağıdaki kurallar uyarınca 1 ve 5 arasında bir puan verilecektir:

1 = çok zayıf,

2 = zayıf,

3 = yeterli,

4 = iyi,

5 = çok iyi.

(4) En yüksek puanları almış olan başvurulara öncelik verilir.

(5) Ek-5 de yer alan “Genel Değerlendirme Cetveli”nde “Bölüm 1. Mali ve Proje Gerçekleştirebilme Kapasitesi” kriterlerinden asgari yeterli puanı on iki olacaktır. Toplam oniki den daha az puan alındığı taktirde teklifin değerlendirilmesine devam edilmez.

(6) Ek-5 de yer alan “Genel Değerlendirme Cetveli”nde “Bölüm 2. Uygunluk” kriterlerinden asgari yeterli puanı onsekiz olacaktır. Toplam onsekiz den daha az puan alındığı takdirde teklifin değerlendirilmesine devam edilmez.

(7) Genel değerlendirme kriterlerinden toplam altmışbeş ve üzeri puan alan yatırım tekliflerinin değerlendirilmesine devam edilir.

Proje toplam değerlendirme puanı

MADDE 41 – (1) İl proje değerlendirme birimi tarafından uygun görülerek Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne iletilen projelerin genel değerlendirmesi en fazla yirmi günde tamamlanır. İl proje değerlendirme sonucu alınan puanın %40 ı, genel değerlendirmeden aldığı puanın ise %60 ı alınarak, nihai proje değerlendirme puanı bulunur.

Değerlendirme nihai kararı

MADDE 42 – (1) Programın finansmanı için tahsis edilmiş ödenek tutarının, ekonomik faaliyetler ve altyapı yatırımlarına kullandırılacak oran ve/veya tutarının Bakanlık tarafından belirlenmesinden sonra, başvuru sayısına ve proje için tahsis edilmiş bütçe kaynaklarına bağlı olarak, merkez proje değerlendirme komisyonu tarafından gelen projelerin kapsadığı iller ve konu başlıkları içerisinde bir denge oluşturmak amacıyla değerlendirilir. Bu değerlendirmede, herbir yatırım konusundan/kategorisinden en az bir örnek uygulamanın olması, herbir proje ilinde eşite yakın hibe desteğinin verilmesi ve yüksek puan almış başvuruların hibe desteğinden öncelikle yararlandırılması amaçlanır.

(2) Bakanlık tarafından, altyapı yatırımlarına kullandırılması kararlaştırılan ödenek tahsisatı, köy bazlı sulama tesislerine ait uygun/yeterli görülen başvurulara kullandırılacaktır. Ancak, bu tahsisatlar içinde yeterliliği/uygunluğu sağlayan proje başvurusu olmaması durumunda artan ödenek tutarı ekonomik faaliyetler için ayrılmış ödeneğe eklenecektir.

(3) Ekonomik ve altyapı yatırımlarına yönelik olarak tahsis edilen hibe tutarı ve proje sayısı konusunda her bir il için herhangi bir sınırlama bulunmamaktadır. Ancak illere tahsis edilecek hibe tutarı, Bakanlık tarafından uygunluğu tespit edilen projelerin sayısı ve yatırım tutarına göre belirlenir.

(4) Proje sayısının ve yatırım tutarının fazla olması halinde bir yedek liste oluşturur.

(5) Merkez proje değerlendirme komisyonu tarafından yapılan değerlendirme, Bakanlığın onayı ile kesinleşir.

(6) Bakanlığın bir başvuruyu reddetme ya da hibe vermeme kararı kesindir.

Değerlendirme sonuçlarının açıklanması

MADDE 43 – (1) Değerlendirmenin Bakanlığın onayından sonra, kesin karar proje sahiplerine il müdürlüğü tarafından yedi iş günü içerisinde yazılı olarak iletilir.

DOKUZUNCU BÖLÜM

Hibe Sözleşmesi ve Uygulama Esasları

Hibe sözleşmesi

MADDE 44 – (1) Projeleri kabul edilen proje sahipleri, kendilerine yapılan bildirimi takip eden onbeş iş günü içerisinde il müdürlükleri tarafından hibe sözleşmesini imzalamak üzere davet edilir. Hibe sözleşmesi, il müdürleri ile proje başvurusunda bulunan yatırım sahipleri arasında akdedilir. Hibe sözleşmesi içerik ve formatı Bakanlık tarafından yayımlanan uygulama rehberinde tüm taraflara önceden duyurulur.

(2) Proje sahiplerinin hibe kaynaklarından yararlanabilmesi için hibe sözleşmesini imzalaması önkoşuldur.

Teminat alınması

MADDE 45 – (1) Ekonomik faaliyetlere yönelik yatırımlarda proje sahibi, hibe sözleşmesine konu olan toplam proje tutarının % 10 u tutarında banka teminat mektubu verecek veya hibe sözleşmesinde belirtilen toplam proje tutarının % 5 ini il müdürlüğünce belirlenecek bir yetkili ile açılacak ortak hesaba, hibe sözleşmesinin akdinden önce yatırır.

(2) Teminat mektubunun bir kopyası veya ortak hesaba ait banka dekontu, hibe sözleşmesinin bir sureti ile birlikte Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne gönderilir.

(3) Teminat mektubu, proje uygulamasının sona ermesinden sonra proje sahibinin talebi üzerine il müdürlüğünce iade edilir.

(4) Ortak hesaba yatırılan tutar, proje uygulaması sırasında son ödeme talebi öncesinde proje sahibi ve il müdürlüğü tarafından belirlenecek yetkilinin müşterek imzası ile çekilir.

(5) Hibe sözleşmesinin, sözleşmede yer alan nedenlerle fesh edilmesi halinde teminat mektubu veya ortak hesapta bulunan meblağ Hazine adına irat kaydedilir.

Hibe sözleşmesi akdi

MADDE 46 – (1) Hibe sözleşmesi, il müdürlüğü ve proje sahipleri arasında davet yazısında belirtilen süre içerisinde üç adet olarak akdedilir. Hibe sözleşmesinin taraflarca imzalanmış bir adedi, il müdürlüğünce Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne gönderilir. Hibe sözleşmesinin asıllarının bir adedi il müdürlüğünce, bir adedi de proje sahibince muhafaza edilir.

Hibenin nihai tutarı

MADDE 47 – (1) Hibenin azami miktarı hibe sözleşmesinde gösterilecek ve önerilen bütçeye dayanacaktır. Hibe sözleşmesinde yer alan azami tutar; bu Tebliğin 20 ve 21 inci maddelerinde belirtilen tutarları aşmayacak şekilde, üst limit niteliğindedir. Hibenin nihai tutarı, fiili gerçekleşmeler ve tahakkuklar sonrasında ortaya çıkar.

(2) Nihai proje tutarı projenin tamamlanmasını ve nihai hesapların ibrazını takiben belirlenmiş olur. Hibe miktarları, bu Tebliğin 20 ve 21 inci maddelerde belirtilen tutarları kesinlikle aşamaz.

Yükümlülüklerin yerine getirilememesi

MADDE 48 – (1) Proje sahibi, projeyi hibe sözleşmesi koşullarına uygun olarak icra etmediği takdirde Bakanlığın ödemeleri askıya alma ve/veya hibe sözleşmesini feshetme hakkı saklıdır. Bu durumda Bakanlık, ayrıca hibe miktarını azaltabilir ve/veya hibe kaynaklarından ödenmiş olan meblağların tamamen veya kısmen geri ödenmesini talep edebilir.

Proje uygulamalarının izlenmesi

MADDE 49 – (1) Proje sahipleri, hibe sözleşmesi akdinden sonra, teklif ve kabul edilen projeyle hibe sözleşmesi hükümlerine göre projeyi uygulamaya başlar.

(2) Projelerin uygulamalarının kontrolü, izlenmesi ve değerlendirilmesi proje kapsamındaki iller bünyesindeki il müdürlüklerinde teşkil edilecek, il proje yürütme birimlerince yapılacaktır. Bu birimler gerek olması durumunda ilgili kamu kurumu elemanları ile takviye edilir.

(3) Proje uygulamaları, Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü, Bakanlık veya bu birimlerce görevlendirilecek elemanlarca da izlenir.

(4) Proje uygulamalarının hibe sözleşmesi hükümlerine uygun olarak yürütülmediğinin tespiti halinde, proje sahiplerine yedi iş günü içerisinde uygulamaların hibe sözleşmesi hükümlerine uygun olarak yürütülmesi konusunda il müdürlüğü tarafından bir ihtar yazısı yazılır ve konu hakkında Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü en geç beş işgünü içerisinde bilgilendirilir. Yazının karşı tarafa tebliğ tarihini izleyen yirmi iş günü içerisinde projenin hibe sözleşmesi hükümlerine uygun olarak yürütülmeye başlandığının tespit edilmemesi halinde, hibe sözleşmesi fesih süreci il müdürlüğü tarafından Bakanlık nezdinde başlatılır.

Uygulama sözleşmeleri

MADDE 50 – (1) Proje sahipleri, proje uygulamasında yapacakları her türlü mal, makine, ekipman ve malzeme, danışmanlık hizmet ve inşaat işi satınalma ihalelerinde, Bakanlık tarafından yayımlanan satın alma el kitabında belirtilen kurallara uygun hareket ederler.

(2) Proje sahipleri, hibe sözleşmesi hükümleri ve proje tekliflerine uygun olarak yaptıkları inşaat, mal, makina, ekipman ve malzeme, danışmanlık hizmet alımlarına ilişkin ihale ile ilgili belgelerin iki suretini yüklenicilerle sözleşme yapmadan önce, il müdürlükleri bünyesindeki il proje yürütme birimlerine verirler.

(3) Program illerinde her alım kategorisinin ilk alımına ait dosyalar için, yatırımcıya uygunluk görüşü verilmeden önce evrakların bir sureti il müdürlükleri vasıtasıyla kendi görüşlerini de içeren bir yazı ile ön inceleme amacıyla Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne gönderilir, Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü yazılı uygunluk görüşünü veya aykırılık görüşünü en kısa sürede il müdürlüklerine bildirir.

(4) İl proje yürütme birimi, satın alım dokümanlarının uygun bulunmasından sonra, proje sahibi yüklenici ile sözleşme yaparak sipariş mektubunu düzenler.

(5) Satın alım dokümanlarının il proje yürütme birimi tarafından yapılan incelemesinde, işlemlerin uygun bulunmaması durumunda, proje sahibi satın alım işlemini uyarılar doğrultusunda yeniler.

(6) Proje sahipleri, onay yazısının kendilerine tebliğinden sonra, yüklenicilere gönderilen sipariş mektubu ile imzalanan sözleşmelerin aslı ve iki suretini, il müdürlükleri bünyesindeki il proje yürütme birimlerine ilgili sözleşmeler imzalandıktan sonra en geç on iş günü içinde teslim eder. Belgelerin suretlerinin aslına uygunluğu onaylandıktan sonra belgelerin asılları proje sahiplerine iade edilir. İhale ile ilgili tüm belgeler ve sözleşmelerin bir sureti, ihale sürecinin satın alma kurallarına uygun olarak yapıldığını belirten bir yazı ile birlikte istenmesi durumunda, sonradan inceleme amacıyla, il proje yürütme birimlerince Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne gönderilir. Ayrıca, belirtilen dokümanlar Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğü, Bakanlık ve bunlar tarafından görevlendirilecek kişilerce yerinde de sonradan inceleme amacıyla incelenir.

Proje harcamalarının kontrolü

MADDE 51 – (1) Proje sahipleri, satın alınan mal, makine, ekipman ve malzeme, danışmanlık hizmet ve inşaat işlerine ait fiili gerçekleşmelerden sonra aylık ödeme taleplerini her ayın sonunu izleyen ilk beş iş günü içinde aylık ilerleme raporları ile beraber il müdürlüğüne üç nüsha halinde teslim eder. Hibe sözleşmesi ve eklerinde belirtilen harcama kodlarına göre, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu, 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve diğer ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak sıralı bir şekilde düzenlenmiş irsaliye, makbuz, fatura, ücret bordrosu gibi belgeler ile proje sahipleri tarafından ödenmesi gereken meblağın ödendiğine ve mal veya hizmetin alındığına dair belgeler aylık ilerleme raporu ile verilir.

(2) Aylık tahmini proje yönetim giderleri, proje sahiplerince aylık olarak il müdürlüğüne bir liste ile sunulur. Aylık tahmini proje yönetim giderlerine il proje yürütme birimlerince onay verilmesinden sonra harcamalar gerçekleştirilebilir ve harcama belgelerine bağlanır.

(3) Ayrıca, proje sahipleri, mal, makine, ekipman ve malzeme, danışmanlık ile inşaat işleri alımlarını yaptıkları ve ödemenin yapılacağı kişi, şirket ve kuruluşların banka hesap numaralarını, vergi numaralarını, gerekli olacak diğer bilgileri ve ödenecek meblağı gösteren listeyi de aylık ilerleme raporu ile verir.

(4) İl proje yürütme birimi; beş gün içerisinde belgelerin hibe sözleşmesi ve mevzuata uygunluğu ile proje amaçlarına uygunluğu açısından kontrol edip onayladıktan sonra, aylık ilerleme raporları ile eki belgelerinin asıllarına uygunluğu onaylanmış bir suretini uygulamaların ilgili mevzuat, satın alma usul ve esaslarına uygun olarak yapıldığını ve yatırımcının kendi katkısını ödediğini teyit eden, ilgili sözleşmeler kapsamında temin edilen mal ve hizmetlerin sözleşmelerine ve hibe sözleşmesine uygun olarak teslim alındığını/gerçekleştiğini belirten bir yazı ekinde Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne gönderir. Aylık ilerleme raporları ile eki belgelerin en geç takip eden ayın onbeşinden önce gönderilmiş olması gerekir.

Uygulama sorumluluğu

MADDE 52 – (1) Yatırımların proje amaçlarına uygun olarak yapılması, uygulamaların hibe sözleşmesinde belirtilen usul ve esaslara göre gerçekleştirilmesi ve belgelendirilmesinden ve belgelerin muhafazasından yatırımcılar sorumludur.

(2) Yatırımcılarca gerçekleştirilecek projelerin amaçlarına uygun olarak yapılmasından, uygulamaların hibe sözleşmesinde belirtilen usul ve esaslara göre gerçekleştirilmesinin izlenmesinden, uygulamaya yönelik olarak düzenlenecek tüm belgelerin doğrulanmasından, onaylanmasından ve birer suretinin muhafazasından il müdürlükleri sorumludur.

Ödemeler

MADDE 53 – (1) İlerleme raporları ve eki harcamalara ilişkin ödemeye esas belgelerin Bakanlık tarafından onaylanmasından sonra, ödemeler proje sahibinin belirttiği banka hesaplarına aracı banka vasıtasıyla aktarılır. Aracı banka, ödemelerin yatırımcı veya üçüncü taraflara aylık olarak yapılmasından sonra ödemelerin yapıldığına ilişkin belgeleri ilgili ay bittikten sonra beş iş günü içinde Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne ibraz eder. Aracı bankaya aktarılacak kaynak tutarının % 0,2 si oranında ayrıca nakit olarak hizmet komisyonu ödenir.

(2) Proje kapsamında Bakanlık tarafından yapılacak ödemeler, Yeni Türk Lirası olarak yapılacaktır.

(3) Proje sahibinin ödeme talebini il müdürlüğüne vermesinden sonra Bakanlık tarafından hibe sözleşmesi kapsamında yapılacak ödemelerin azami otuz gün içinde gerçekleştirilmesi öngörülmektedir.

(4) Bankalarda oluşacak havale, komisyon ve benzeri giderler, üçüncü taraflara yapılacak ödeme tutarından karşılanır.

Projenin hesapları

MADDE 54 – (1) Proje sahibi, doğru ve düzenli kayıtlar ile beraber, projenin uygulanmasına ilişkin özel ve şeffaf hesaplar tutar. Proje sahibi, nihai ödemenin yapıldığı tarihten sonra beş yıl boyunca bu kayıtları saklamakla yükümlüdür.

(2) Proje sahibi, Bakanlık tarafından aktarılan kaynakların ve doğan faizlerinin takip edilebileceği, projeye özel bir banka hesabı açar.

Hibe sözleşmesinde yapılacak değişiklikler

MADDE 55 – (1) Hibe sözleşmesinin imzalanmasından sonra, projenin uygulamasını zorlaştıracak veya geciktirecek herhangi bir durum veya bir mücbir sebep sözkonusu ise, hibe sözleşmesi uygulamanın herhangi bir safhasında değişikliğe uğrayabilir ve/veya proje uygulamasının tamamı veya bir kısmı askıya alınabilir.

(2) Proje uygulamasına ilişkin değişiklikler, hibe sözleşmesine yapılacak yazılı bir ekle belirtilir. Hibe sözleşmesi değişim isteğinin kabul edilebilmesi için, gerekçelerinin detaylı olarak açıklanması, gerekirse belgelerle desteklenmesi gerekir. Söz konusu değişiklikler, proje teklifi alınmasından hibe sözleşmesinin imzalanmasına kadar geçen süreç aynı şekilde izlenerek gerçekleştirilir.

(3) Proje sahibi değişiklik talebini il müdürlüğüne iletir. İl proje yürütme birimi tarafından değişiklik talebinin uygun görülmesi halinde talep il müdürlüğü tarafından Bakanlığa iletilir. Bakanlık değerlendirme sonrası kesin kararını, il müdürlüğüne bildirir.

Bütçe içi revizyonlar

MADDE 56 – (1) Bütçe içi revizyonlar;

a) Projenin temel amacını etkilemiyorsa,

b) Yalnız bir kereye mahsus olmak üzere;

1) Bir bütçe kalemi içindeki aktarmayı içeriyorsa,

2) Her bir bütçe kalemi tutarının % 15 ine kadar bir aktarmayı içeriyorsa,

gerçekleştirilebilir.

(2) Bu değişiklikler danışmanlık hizmet alımları kısıtları ve proje yönetim giderleri tutarını değiştirmez.

(3) Yukarıda belirtilen bütçe revizyonlarında, proje sahibi bütçe değişikliğini uygulayabilir ve on gün içerisinde ve/veya takibeden ilk aylık ilerleme raporunda gerekçeleri ile Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğünü bilgilendirir.

(4) Ayrıca, adres değişiklikleri, banka hesabı değişiklikleri de il müdürlüğü vasıtasıyla Teşkilatlanma ve Destekleme Genel Müdürlüğüne bildirilir.

Projece sağlanan ekipmanların mülkiyeti

MADDE 57 – (1) Proje sahibi, hibe sözleşmesi kapsamında sağlanmış tesis, makine, ekipman, techizat ve diğer malzemelerin mülkiyeti ve amacını proje yatırımının bitiminden beş sene sonrasına kadar değiştirmeyecektir. Bu husus ruhsat veya diğer mülkiyet belgesine şerh konur.

(2) Söz konusu makine, ekipman ve diğer malzeme yine beş yıl süre ile projenin uygulandığı bölgede kalacaktır; yer değiştirme gerekmesi halinde Bakanlığın yazılı onayı alınması gerekir.

ONUNCU BÖLÜM

Son Hükümler

Tebliği bütünleyen yayınlar

MADDE 58 – (1) Bu Tebliğ hükümleri gereği uygulamalara açıklık getirmek, destek sağlamak amacıyla Bakanlık tarafından yayınlanacak uygulama rehberleri, el kitapları, genelgeler ve ek-1 de verilen internet adreslerinde yayınlanacak “Sıkça Sorulan Sorular ve Cevaplar”, bu tebliğde belirtilen Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı genel uygulama usul ve esaslarını bütünler.

Yürürlük

MADDE 59 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 60 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.

6 Nisan 2010 SALI           Resmî Gazete     Sayı : 27544

TEBLİĞ

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından:

ÇİĞ SÜTÜN DEĞERLENDİRİLMESİNE YÖNELİK DESTEKLEME UYGULAMA ESASLARI TEBLİĞİ

(TEBLİĞ NO: 2010/ 11)

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 –

(1) Bu Tebliğ; belirli dönemlerde çiğ sütün değerlendirilmesi, ülkemiz süt üretiminin geliştirilmesi, kayıt altına alınması ve çiğ süt fiyatlarında istikrarın oluşturulması amacıyla ihracat yapan imalatçı, imalatçı-ihracatçı firmaların ihtiyaç duydukları süt tozunun yurt içinde üretilmesi ve temin edilmesine yönelik süt tozu üretiminin desteklenmesi ile ilgili usul ve esasları kapsar.

Hukuki dayanak

MADDE 2 –

(1) Bu Tebliğ, 18/4/2006 tarihli ve 5488 sayılı Tarım Kanununun 19 uncu maddesi ve 2/3/2010 tarihli ve 27509 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2010/158 sayılı Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkında Bakanlar Kurulu Kararına dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 –

(1) Bu Tebliğin uygulanmasında;

a) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,

b) Banka: T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Genel Müdürlüğünü,

c) Genel Müdürlük: Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğünü,

ç) İl Müdürlüğü: Bakanlık İl Müdürlüğünü,

d) İlçe Müdürlüğü: Bakanlık İlçe Müdürlüğünü,

e) İmalatçı-ihracatçı: İşlem görmüş ürünün tamamını veya bir kısmını üreten ve bu ürünün ihracatını kendisi ve/veya aracı ihracatçı vasıtasıyla gerçekleştiren dahilde işleme izin belgesi/dahilde işleme izni sahibi firmayı,

f) İmalatçı: Dahilde İşleme Rejimi kapsamında kendi imalatında süt tozu üreten ve kullananlar,

g) Süt Tozu: Bakanlıkça belirlenmiş olan standartlara uygun yağlı-yağsız süt tozu,

ğ) Süt Tozu Üreten Sanayici: Bakanlıktan süt tozu üretim izni almış, ulusal süt konseyine üye olan ve halen bu faaliyetlerini yürüten işletmelere sahip olan gerçek ve tüzel kişiler,

h) Ulusal Süt Konseyi: 23/9/2008 tarihli ve 27006 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ulusal Süt Konseyi Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kurulmuş olan konseyi,

ı) Üretici örgütü: Merkez birliği düzeyinde örgütlenmiş, 28/2/2001 tarihli ve 4631 sayılı Hayvan Islahı Kanununa göre kurulmuş ıslah amaçlı birlik üyeleri, 29/6/2004 tarihli ve 5200 sayılı Tarımsal Üretici Birlikleri Kanununa göre kurulmuş üretici birlik üyeleri, Bakanlıkça kuruluşuna izin verilen 24/4/1969 tarihli ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanununa göre kurulmuş hayvancılık faaliyeti yürüten tarımsal amaçlı kooperatiflerin Merkez Birliklerine ortak olan üst birlik ortağı kooperatif ortaklarını, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Çiğ Sütün Değerlendirilmesine Yönelik Destekleme Uygulama Esasları

Desteklemeden yararlanacaklar

MADDE 4 –

(1) Bakanlıktan üretim izni alan, gıda siciline kayıtlı süt tozu işleme tesislerine sahip ve Ulusal Süt Konseyi’ne üye olan süt tozu üreticisine; Dahilde İşleme Rejimi kapsamında faaliyet gösteren ve standartlara uygun ürettiği yağlı-yağsız süt tozunu kendi işletmesinde kullanan imalatçılar ile imalatçı-ihracatçılara belgelendirerek satmak şartıyla ton başına ödeme yapılır.

Müracaat yeri ve zamanı

MADDE 5 –

(1) Desteklemeden yararlanmak isteyen süt tozu üreticileri, işletmelerinin kurulu bulunduğu il/ilçe müdürlüklerine 6 ncı maddede istenilen belgeler ile bu Tebliğin yürürlük tarihinden itibaren dönemi içerisinde müracaat ederler.

Süt tozu üreticilerinden destekleme öncesinde istenecek belgeler

MADDE 6 –

(1) Süt tozu üreticilerinden istenecek belgeler ve desteklemeden yararlanma;

a) Başvuru dilekçesi,

b) Bakanlıktan alınan üretim izin belgesi,

c) Ulusal süt konseyine üyelik belgesi ve konseyden alınmış yetki belgesi,

ç) Ticaret ve Sanayi Odalarından alınacak kapasite raporu,

d) Destekleme kapsamında, üretebileceği süt tozu miktarını gösteren noter onaylı taahhütname,

e) Bağlı bulunduğu vergi dairesinden vadesi geçmiş vergi borcu olmadığına dair belge,

f) 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca Türkiye genelinde prim ve idarî para cezası bulunmadığına veya tecil ve taksitlendirildiğine ya da yapılandırıldığına ve yapılandırmanın bozulmadığına dair Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili birimlerinden alınacak yazının aslı,

g) Süt tozu üreticisi ve aynı zamanda Dahilde İşleme Rejimi kapsamında yurt içinde imalatçı-ihracatçı olan firmaya ait Dahilde İşleme İzin Belgesi ve ekindeki Hammadde Sarfiyat Tablosu,

ğ) Sadece süt tozu üreterek satan işletmelerden Dahilde İşleme Rejimi kapsamındaki imalatçı-ihracatçılar ile yapılan sözleşme metni,

h) Süt tozu üretimi için gerekli olan sütün üretici örgütleri aracılığı ile satın alındığını gösteren belge.

İl/ilçe müdürlüklerince yapılacak işlemler

MADDE 7 –

(1) Destekleme öncesi il/ilçe müdürlüklerince yapılacak işlemler;

a) Müracaatlar, il/ilçe müdürlüklerince müracaat tarihinden itibaren beş işgünü içinde incelenir, uygun bulunan süt tozu üreticilerinin isim listeleri ve taahhütnameleri beş iş günü içinde Genel Müdürlüğe gönderilir. Başvuru koşullarını sağlayamayan süt tozu üreticilerine yazı ile gerekçeli bilgi verilir.

b) Destekleme kapsamında süt tozu üretimi için gerekli olan çiğ sütün işletmeye alınması ile ilgili düzenlenen ve ibraz edilmek zorunda olan müstahsil makbuzu ve/veya faturalar il/ilçe müdürlüklerince ayrı bir dosyada tutulur ve müstahsil makbuzu ve/veya faturalar litre olarak düzenlenir.

Destekleme ödemesine müracaat

MADDE 8 –

(1) Destekleme ödemesine müracaat ve istenecek belgeler;

a) Üretilen süt tozunun satışı sonrasında destekleme ödemesi için il/ilçe müdürlüklerine müracaat edilir.

b) Dahilde İşleme Rejimi kapsamındaki imalatçı, imalatçı-ihracatçılara yapılan satış faturası ton olarak düzenlenir ve bir nüshası ibraz edilir.

c) Üretilen süt tozunun satışı gerçekleşmeden destekleme ödemesi müracaatı kabul edilmez.

d) İmalatçı-ihracatçı’nın dahilde işleme rejim belgesi örneği ve ilgili malların ihracını gösteren gümrük çıkış beyannamesi ibraz edilir.

İcmallerinin hazırlanması

MADDE 9 –

(1) Destekleme icmallerinin hazırlanması ve ödemesi;

a) Destekleme ödemesine esas olacak belgelerin incelenmesi il/ilçe müdürlüklerince en geç beş gün içinde incelenir.

b) Desteklemeye esas olacak satış faturasında gösterilen süt tozu üretim miktarı ile örgütlü üreticilerden temin edilen ve belgelendirilen çiğ süt miktarı, süt tozu üretimi için gerekli olan eş değer miktarı ile uyumlu olacaktır. 1 kg süt tozu için en az 10 litre çiğ süt esas alınır.

c) Temin edilen süt miktarı ile üretilen süt tozu miktarı uyumsuz olan müracaatlar reddedilir.

ç) Destekleme kapsamında üretebileceği süt tozu miktarını gösteren noter onaylı taahhütnameyi aşan miktara destekleme yapılmaz.

d) Ödemeye uygun bulunan müracaatlar için ödeme icmali düzenlenerek onaylanır ve beş iş günü içinde Genel Müdürlüğe gönderilir.

e) Genel Müdürlüğe gönderilen onaylı icmal ekinde ilgili gümrük kapılarından elektronik ortamda veya yazılı şekilde gümrük çıkış beyannameleri veya Dahilde İşleme Rejimi Belgelerinin kapama hususlarının teyit eden belgeler yer alacaktır.

f) Desteklemede öngörülen bütçe miktarını aşmamak şartı ile gelen icmaller Genel Müdürlükçe değerlendirilerek ödeme yapılmak üzere bankaya gönderilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Uygulama dönemi, planlama ve yetki

MADDE 10 –

(1) Destekleme uygulama dönemi planlanması ve yetki aşağıdaki şekilde uygulanır.

a) Süt tozu desteklemesi için başvurular bu Tebliğin yayımlandığı tarihte başlar.

b) Süt tozu üreticilerince düzenlenen taahhütleri dikkate alarak bütçeyi aşmamak şartıyla üretim planlaması yapmaya, bu Tebliğde yer almayan hususlarla ilgili talimatlar yayınlamaya, 2010/158 sayılı Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkında Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde kalmak koşulu ile Bakanlık yetkilidir.

c) Üretici örgütlerince, arz fazlalığı nedeniyle pazarlanamayan çiğ sütün, süt tozu üreticilerine pazarlanmasını ve süt tozu üreticisinin, üretim için ihtiyaç duyduğu çiğ sütün temin edilmesini sağlayacak düzenlemelerden Ulusal Süt Konseyi yetkilidir.

Desteklemeden yararlanamayacaklar

MADDE 11 –

(1) Aşağıda belirtilen şartlara uymayanlar bu desteklemeden yararlandırılmazlar.

a) Bu Tebliğde belirlenen hükümlere uymayanlar,

b) Gerçeğe aykırı beyanda bulunan ve/veya belge ibraz edenler,

c) Kamu kurum ve kuruluşları ile ortaklıkları.

Finansman ve ödemeler

MADDE 12 –

(1) Destekleme ödemeleri Bakanlığın cari yıl bütçesinde hayvancılık desteklemeleri için ayrılan kaynaktan sağlanır.

(2) Ödemeler T.C. Ziraat Bankası A.Ş. aracılığı ile yapılır. Bu Tebliğin uygulanması ile ilgili olarak T.C. Ziraat Bankası A.Ş.’ye destekleme tutarının % 0,2’si oranında hizmet komisyonu ödenir.

Denetim

MADDE 13 –

(1) Destekleme ödemeleri ile ilgili hususlarda denetimi sağlayacak tedbirleri Bakanlık alır.

Haksız ödemelerin geri alınması ve hak mahrumiyeti

MADDE 14 –

(1) Haksız yere yapılan destekleme ödemeleri, ödeme tarihinden itibaren 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen gecikme zammı oranları dikkate alınarak hesaplanan kanunî faizi ile birlikte geri alınır. Haksız ödemenin yapılmasında ödemeyi sağlayan, belge veya belgeleri düzenleyen gerçek ve tüzel kişiler, geri alınacak tutarların tahsilinde müştereken sorumlu tutulurlar.

(2) Bu Tebliğ ile yapılan destekleme ödemelerinden, idarî hata sonucu düzenlenen belgelerle yapılan ödemeler hariç, haksız yere yararlandığı tespit edilen üreticiler, beş yıl süreyle hiçbir destekleme programından yararlandırılmazlar.

Yürürlükten kaldırılan mevzuat

MADDE 15 –

(1) 30/4/2009 tarihli ve 27215 sayılı Mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan Çiğ Sütün Değerlendirilmesine Yönelik Destekleme Uygulama Esasları Tebliği (Tebliğ No: 2009/40) yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 16 –

(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 17 –

(1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Köyişleri Bakanı yürütür.